Wikipedia
hawiki
https://ha.wikipedia.org/wiki/Babban_shafi
MediaWiki 1.47.0-wmf.1
first-letter
Midiya
Musamman
Tattaunawa
User
Tattaunawar user
Wikipedia
Tattaunawar Wikipedia
Fayil
Tattaunawar fayil
MediaWiki
Tattaunawar MediaWiki
Samfuri
Tattaunawar samfuri
Taimako
Tattaunawar taimako
Rukuni
Tattaunawar rukuni
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Zamfara
0
2491
831082
831080
2026-05-06T12:03:27Z
Adamu Sani Muhammad
20906
/* Mutane */
831082
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[File:Seal of Zamfara State Government.jpg|thumb|Tambarin Gwamnan jihar Zamfara]]
[[File:Coat of Arm Zamfara State.jpg|thumb|tambarin jihar zamfara]]
[[File:Talata Mafara Post Office - Zamfara State.jpg|thumb|Talata mafara post ofis]]
[[File:Zamfara state Gallery at Arewa House museum.jpg|thumb|Zamfara state gallery at arewa house museum Seal of zamfara state government]]
[[Fayil:Nomadic settlement in Zamfara State.jpg|thumb|Kyau yan zamfara]]
[[Fayil:Nomadic settlement in Zamfara State.jpg|thumb|wuri a zamfara ]]
[[Fayil:Zamfara flag.png|thumb|zamfara gusau]]
[[Fayil:Gusau 01.jpg|thumb|Gusau]]
[[Fayil:Seal of Zamfara State Government.jpg|thumb]]
'''Jahar Zamfara''' [[jiha|jaha]] ce dake [[Arewa (Najeriya)|Arewa]] Maso Yammacin ƙasar [[Najeriya]]. Tana da yawan fili kimanin kilomita '''39,762''' da yawan jama’a kimanin [[mutane]] '''3,838,160''' (miliyan uku da dubu ,ɗari takwas da Talatin da Takwas da ɗari ɗaya da sittin) (jimillar ƙidayar shekara ta 2011)<ref>https://www.bing.com/ck/a?!&&p=a556518742b7c156JmltdHM9MTcxOTQ0NjQwMCZpZ3VpZD0yNDE5NGEyMS03NTBiLTZiYjItMzNmMi01ZTg1NzRhMTZhMTkmaW5zaWQ9NTQzOA&ptn=3&ver=2&hsh=3&fclid=24194a21-750b-6bb2-33f2-5e8574a16a19&psq=population+of+zamfara+state+2011&u=a1aHR0cHM6Ly93d3cuZmFjdHMubmcvbmlnZXJpYW4tc3RhdGVzL3phbWZhcmEvIzp-OnRleHQ9WmFtZmFyYSUyMGhhcyUyMHR3byUyMG1ham9yJTIwZXRobmljJTIwZ3JvdXBzJTJDJTIwSGF1c2ElMjBhbmQsYW4lMjBlc3RpbWF0ZWQlMjBwb3B1bGF0aW9uJTIwb2YlMjAzJTJDODM4JTJDMTYwJTIwYXMlMjBhdCUyMDIwMTEu&ntb=1</ref>. Babban birnin tarayyar jahar shine [[Gusau]]<ref><nowiki>https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&opi=89978449&url=https://dailypost.ng/2024/06/23/gusau-cargo-airport-absurd-inconceivable-shinkafi-to-gov-lawal/&ved=2ahUKEwjGwJvM5vGGAxV5XEEAHcOPBT8QxfQBKAB6BAgGEAE&usg=AOvVaw2BUsg3-pX1t7Al-lIbd68v</nowiki></ref>. Dauda Lawal Dare ne gwamnan jahar tun a shekarar 2023, har zuwa shekara ta 2026, wato karshen shekarar mulkin shi na farko wanda za'ayi zabe a farkon shekarar 2027.
== Tarihi. ==
'''Asalin Zamfarawa'''
[[File:Base to top section of kwatarkwashi.jpg|thumb|mutanen zamfara sun kasance maharba ne su a lokacin baya]]
''Zamfara'' ta kasance ɗaya daga cikin masarautun asali na [[Hausawa]]. zamfarawa asalin [[Hausa|Hausawa]]<ref><nowiki>https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&opi=89978449&url=https://trtafrika.com/ha/africa/tashe-aladar-hausawa-lokacin-ramadan-17603105&ved=2ahUKEwj97MeRv_CGAxVVUUEAHYrSBCYQxfQBKAB6BAgMEAI&usg=AOvVaw2tqxPhOk-rB6iUbdwJ_ebE</nowiki></ref>[[Hausa|a]]. Sarkin [[musulmi]] <ref><nowiki>https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&opi=89978449&url=https://amp.dw.com/ha/musulmi-na-gudanar-da-babbar-sallah-ta-2024/a-69376621&ved=2ahUKEwj0hKHx5vGGAxUZXUEAHd_xAfoQyM8BKAB6BAgJEAI&usg=AOvVaw1anRUPTy7Py8jCPqpn1W_s</nowiki></ref>Muhammadu yana ganin [[Zamfarawa]] sun samu asali ne daga uba Bakatsine da uwa [[Bagobira]]. To su [[Zamfara]]wa sun kafa asalinsu ne daga [[Maguzawa]] maharba waɗanda sun zauna a yankin ƙasar [[Kano]] kafin zuwan [[Bagauda]] tun kafin zuwan [[Barbushe]] a [[Dutsen Dala]]. A nan zamu iya fahimtar cewa [[Zamfara]]wa [[Hausa]]wa ne na asali tun can fil azal. Zamu iya fahimtar cewa [[Zamfarawa]] dai asalinsu maharba ne daga [[Maguzawa]]. Watakila sun samu tasirin Bare-Bari a farkon tarihinsu ko kuma a ce Bare-bari ne na asalin sarautar [[Zamfara]]. Tarihin ƙauyen Zamfara ya samo asali ne daga [[mutum]] Na farko da ya fara zama a cikin garin, daga garin ZAMFARA wanda ake kira da [[BAWA]]. Shi ya sa ake kiran garin da suna [[Zamfara]]. Farkon fadar masarautar an rusa ta. Garin ya haɗa iyakoki kamar haka; Rogo sabon gari da,Tsohuwar [[Rogo]] ta gabas, Bari da [[Kaduna]] daga gefen yamma, Kaduna daga Kudu da Gari da Tsohuwar Rogo ta arewa.<ref name=":1">G.ƙaraye, Ibrahim. J. Shea, Philip. History of karaye. p.71 ISBN 978125341</ref>
Ana ganin Zamfarawan asali wasu irin manya-manyan mutane ne, a taƙaice dai [[Samudawa]] ne. [[Dakka]], sarkin Zamfara na farko kamar dai [[Barbushe]] yake, mutum ne mai tsananin girma da ƙarfi da jarumta. Akwai wasu manya-manyan kaburbura guda shida a Dutsi waɗanda aka ce ƙaburburan sarakunan [[Zamfara]] ne na asali. Sabo da girman kaburburan su ana kiransu da kmƙaburburan Samudawa. Ga alamu Zamfarawan asali na da girman jiki sosai.
'''Birnin Zamfara'''
[[File:Mtkwatarkwashi 4.jpg|thumb|dutsen kwatarkwashi]]
Zamfarawa sun fara kafa garinsu na farko ne mai suna Dutsi a ƙasar [[Zurmi]] ta yanzu. Don haka har yau Sarkin Zurmi na amsa sunan Sarkin [[Zamfara]]. An ce Zamfarawa sai da suka kwashe shekaru bakwai ba su naɗa sarki ba a Dutsi,daga nan sai suka naɗa sarkinsu na farko mai suna Dakka. Domin haka Sarkin Zamfara ana masa take da ''gimshikin gidan Dakka''. Sarakuna huɗu ne suka gaji Dakka a Dutsi. Daga nan sai sarauniyar [['Yar Goje|'ƴar Goje]].
[[File:IMG FK1.jpg|thumb|Zamfara]]
[[File:Even the beast of burden needs a break sometimes.jpg|thumb|Zamfara road]]
[[File:Roundabout in Gusau.jpg|thumb]]
Daga Dutsi sai Zamfarawa suka yi tafiyar kamar mil talatin a kan gulbin Gagare kusa da garin Isa na yanzu suka kafa wani sabon gari mai suna Birnin [[Zamfara]]. An ce Sarkin Zamfara na bakwai (7) mai suna [[Bakurukuru]] ya kafa birnin. Amma wasu masana tarihi sun hakikance cewa sarakuna ashirin da uku 23 ne aka binne a garin Dutsi don haka ba dai sarki na bakwai ba wanda ya kafa Birnin [[Zamfara]]. Zamfarawa sun gina garinsu wanda ya habaka sosai. Sun katange shi da ganuwa. Har yanzu akwai kufan tsohon garin akwai rusasshiyar [[ganuwa]] mai tsawon milyan goma-sha-uku da kofofin gari hamsin. A nan zamu iya fahimtar cewa Zamfarawa sun kafa garinsu na biyu wanda ya kasance babbar cibiyar mulkin [[Zamfara]]. Sannan garin ya samu arziƙin masarrafofin zamani irin su Makarantun Boko, islamiyya, rijiyoyi, Burtsatse da dai sauransu.<ref name=":1" />Ofishin siyasa ta mata an buɗeta ne a garin zamfara a shekarar 2007. <ref name=":0">Kabir, Hajara Muhammad. ''Northern women development''. [Nigeria]. p.164
ISBN 978-978-906-469-4</ref>
==Kananan hukumomi==
{| width=50%
|- valign ="top"
|width=50%|
# [[Anka, Nigeria|Anka]]
# [[Bakura, Nigeria|Bakura]]
# [[Birnin-Magaji/Kiyawa]]
# [[Bukkuyum]]
# [[Bungudu]]
# [[Gummi, Nigeria|Gummi]]
# [[Gusau]]
# [[Kauran-Namoda]]
# [[Maradun]]
# [[Maru, Nigeria|Maru]]
# [[Shinkafi]]
# [[Talata-Mafara]]
# [[Tsafe]]
# [[Zurmi]]
|}
== Rufe Netwok A Jihar Zamfara ==
[[Fayil:Coat of Arm Zamfara State.jpg|thumb|Zamfara coat of arm]]
A ranar 3 ga watan satumba na shekarar 2021, gwamnatin Jihar [[zamfara]] ta bada umarnin kulle dukkan layukan wayar hannu (sim card) da sabis na ɗaukacin Jihar [[zamfara]] gaba ɗaya don a samu a magance matsalar tsaro. Anyi hakan ne domin yaƙi da 'ƴan [[Banditry|Bindiga Daɗi]] da kuma 'Yan ta'adda. An bada umarnin rufe sabis ɗin ne na tsawon sati Biyu domin dawo da zaman lafiya da tsaro me ɗorewa a jihar ta [[Zamfara]].<ref>https://punchng.com/banditry-months-after-no-fly-order-fg-shuts-down-telecom-sites-in-zamfara/</ref>
== Arziki ==
tattalin arzikin Zamfarawa ya ta, allaƙane da harkar noma da kuma kiwo, sannan kuma da kasuwanci.
== Tsaro ==
== Wasanni ==
== Mutane ==
Mataimakin gwamnan shi ne [[Mahadi Ali Gusau]]. Dattijan jihar su ne: Janar [[Aliyu Muhammad Gusau]] me Ritaya,[[Ahmad Rufai Sani]], [[Mamuda Aliyu Shinkafi]], [[Abdul'aziz Abubakar Yari]],Hassan Nasiha,Sahabi Liman Kaura, Mansur Dan'Ali,[[Kabir Garba Marafa]], [[Dauda Lawan Dare]], [[Sadiya Umar Farouq]] da [[Tijjani Kaura]].
[[File:Nigeria_Zamfara_State_map.png|thumb|Taswira Najeriya, inda jan yake nanne jihar Zamfara (Gusau)]]
== Manazarta ==
{{reflist}}
* Kabir, Hajara Muhammad. ''Northern women development''. [Nigeria]. <nowiki>ISBN 978-978-906-469-4</nowiki>.
*Bello, Ahmadu, Sir, 1910-1966. (1999). ''Alhaji Sir Ahmadu, Bello, Sardauna of Sokoto : his thoughts and vision in his own words : selected speeches and letters of the great leader''. Nchi, Suleiman. Ismaila., Mohammed, Samai̕la Abdullahi. Makurdi: Oracle. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/978-34637-2-1|978-34637-2-1]]. [[OCLC (identifier)|OCLC]] 44137937.
*G.karaye, Ibrahim. J. Shea, Philip. History.of karaye. [[ISBN]] 978125341
{{DEFAULTSORT:Zamfara}}
[[Category:Jihohin Nijeriya]]
[[Category: Garuruwan Hausawa]]
{{Jihohin Najeriya}}
8qyvnohv05w7oac9sprfdk6l0fpq8ev
831086
831082
2026-05-06T12:09:04Z
Em-mustapha
6594
Undid revision [[Special:Diff/831082|831082]] by [[Special:Contributions/Adamu Sani Muhammad|Adamu Sani Muhammad]] ([[User talk:Adamu Sani Muhammad|talk]])
831086
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[File:Seal of Zamfara State Government.jpg|thumb|Tambarin Gwamnan jihar Zamfara]]
[[File:Coat of Arm Zamfara State.jpg|thumb|tambarin jihar zamfara]]
[[File:Talata Mafara Post Office - Zamfara State.jpg|thumb|Talata mafara post ofis]]
[[File:Zamfara state Gallery at Arewa House museum.jpg|thumb|Zamfara state gallery at arewa house museum Seal of zamfara state government]]
[[Fayil:Nomadic settlement in Zamfara State.jpg|thumb|Kyau yan zamfara]]
[[Fayil:Nomadic settlement in Zamfara State.jpg|thumb|wuri a zamfara ]]
[[Fayil:Zamfara flag.png|thumb|zamfara gusau]]
[[Fayil:Gusau 01.jpg|thumb|Gusau]]
[[Fayil:Seal of Zamfara State Government.jpg|thumb]]
'''Jahar Zamfara''' [[jiha|jaha]] ce dake [[Arewa (Najeriya)|Arewa]] Maso Yammacin ƙasar [[Najeriya]]. Tana da yawan fili kimanin kilomita '''39,762''' da yawan jama’a kimanin [[mutane]] '''3,838,160''' (miliyan uku da dubu ,ɗari takwas da Talatin da Takwas da ɗari ɗaya da sittin) (jimillar ƙidayar shekara ta 2011)<ref>https://www.bing.com/ck/a?!&&p=a556518742b7c156JmltdHM9MTcxOTQ0NjQwMCZpZ3VpZD0yNDE5NGEyMS03NTBiLTZiYjItMzNmMi01ZTg1NzRhMTZhMTkmaW5zaWQ9NTQzOA&ptn=3&ver=2&hsh=3&fclid=24194a21-750b-6bb2-33f2-5e8574a16a19&psq=population+of+zamfara+state+2011&u=a1aHR0cHM6Ly93d3cuZmFjdHMubmcvbmlnZXJpYW4tc3RhdGVzL3phbWZhcmEvIzp-OnRleHQ9WmFtZmFyYSUyMGhhcyUyMHR3byUyMG1ham9yJTIwZXRobmljJTIwZ3JvdXBzJTJDJTIwSGF1c2ElMjBhbmQsYW4lMjBlc3RpbWF0ZWQlMjBwb3B1bGF0aW9uJTIwb2YlMjAzJTJDODM4JTJDMTYwJTIwYXMlMjBhdCUyMDIwMTEu&ntb=1</ref>. Babban birnin tarayyar jahar shine [[Gusau]]<ref><nowiki>https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&opi=89978449&url=https://dailypost.ng/2024/06/23/gusau-cargo-airport-absurd-inconceivable-shinkafi-to-gov-lawal/&ved=2ahUKEwjGwJvM5vGGAxV5XEEAHcOPBT8QxfQBKAB6BAgGEAE&usg=AOvVaw2BUsg3-pX1t7Al-lIbd68v</nowiki></ref>. Dauda Lawal Dare ne gwamnan jahar tun a shekarar 2023, har zuwa shekara ta 2026, wato karshen shekarar mulkin shi na farko wanda za'ayi zabe a farkon shekarar 2027.
== Tarihi. ==
'''Asalin Zamfarawa'''
[[File:Base to top section of kwatarkwashi.jpg|thumb|mutanen zamfara sun kasance maharba ne su a lokacin baya]]
''Zamfara'' ta kasance ɗaya daga cikin masarautun asali na [[Hausawa]]. zamfarawa asalin [[Hausa|Hausawa]]<ref><nowiki>https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&opi=89978449&url=https://trtafrika.com/ha/africa/tashe-aladar-hausawa-lokacin-ramadan-17603105&ved=2ahUKEwj97MeRv_CGAxVVUUEAHYrSBCYQxfQBKAB6BAgMEAI&usg=AOvVaw2tqxPhOk-rB6iUbdwJ_ebE</nowiki></ref>[[Hausa|a]]. Sarkin [[musulmi]] <ref><nowiki>https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&opi=89978449&url=https://amp.dw.com/ha/musulmi-na-gudanar-da-babbar-sallah-ta-2024/a-69376621&ved=2ahUKEwj0hKHx5vGGAxUZXUEAHd_xAfoQyM8BKAB6BAgJEAI&usg=AOvVaw1anRUPTy7Py8jCPqpn1W_s</nowiki></ref>Muhammadu yana ganin [[Zamfarawa]] sun samu asali ne daga uba Bakatsine da uwa [[Bagobira]]. To su [[Zamfara]]wa sun kafa asalinsu ne daga [[Maguzawa]] maharba waɗanda sun zauna a yankin ƙasar [[Kano]] kafin zuwan [[Bagauda]] tun kafin zuwan [[Barbushe]] a [[Dutsen Dala]]. A nan zamu iya fahimtar cewa [[Zamfara]]wa [[Hausa]]wa ne na asali tun can fil azal. Zamu iya fahimtar cewa [[Zamfarawa]] dai asalinsu maharba ne daga [[Maguzawa]]. Watakila sun samu tasirin Bare-Bari a farkon tarihinsu ko kuma a ce Bare-bari ne na asalin sarautar [[Zamfara]]. Tarihin ƙauyen Zamfara ya samo asali ne daga [[mutum]] Na farko da ya fara zama a cikin garin, daga garin ZAMFARA wanda ake kira da [[BAWA]]. Shi ya sa ake kiran garin da suna [[Zamfara]]. Farkon fadar masarautar an rusa ta. Garin ya haɗa iyakoki kamar haka; Rogo sabon gari da,Tsohuwar [[Rogo]] ta gabas, Bari da [[Kaduna]] daga gefen yamma, Kaduna daga Kudu da Gari da Tsohuwar Rogo ta arewa.<ref name=":1">G.ƙaraye, Ibrahim. J. Shea, Philip. History of karaye. p.71 ISBN 978125341</ref>
Ana ganin Zamfarawan asali wasu irin manya-manyan mutane ne, a taƙaice dai [[Samudawa]] ne. [[Dakka]], sarkin Zamfara na farko kamar dai [[Barbushe]] yake, mutum ne mai tsananin girma da ƙarfi da jarumta. Akwai wasu manya-manyan kaburbura guda shida a Dutsi waɗanda aka ce ƙaburburan sarakunan [[Zamfara]] ne na asali. Sabo da girman kaburburan su ana kiransu da kmƙaburburan Samudawa. Ga alamu Zamfarawan asali na da girman jiki sosai.
'''Birnin Zamfara'''
[[File:Mtkwatarkwashi 4.jpg|thumb|dutsen kwatarkwashi]]
Zamfarawa sun fara kafa garinsu na farko ne mai suna Dutsi a ƙasar [[Zurmi]] ta yanzu. Don haka har yau Sarkin Zurmi na amsa sunan Sarkin [[Zamfara]]. An ce Zamfarawa sai da suka kwashe shekaru bakwai ba su naɗa sarki ba a Dutsi,daga nan sai suka naɗa sarkinsu na farko mai suna Dakka. Domin haka Sarkin Zamfara ana masa take da ''gimshikin gidan Dakka''. Sarakuna huɗu ne suka gaji Dakka a Dutsi. Daga nan sai sarauniyar [['Yar Goje|'ƴar Goje]].
[[File:IMG FK1.jpg|thumb|Zamfara]]
[[File:Even the beast of burden needs a break sometimes.jpg|thumb|Zamfara road]]
[[File:Roundabout in Gusau.jpg|thumb]]
Daga Dutsi sai Zamfarawa suka yi tafiyar kamar mil talatin a kan gulbin Gagare kusa da garin Isa na yanzu suka kafa wani sabon gari mai suna Birnin [[Zamfara]]. An ce Sarkin Zamfara na bakwai (7) mai suna [[Bakurukuru]] ya kafa birnin. Amma wasu masana tarihi sun hakikance cewa sarakuna ashirin da uku 23 ne aka binne a garin Dutsi don haka ba dai sarki na bakwai ba wanda ya kafa Birnin [[Zamfara]]. Zamfarawa sun gina garinsu wanda ya habaka sosai. Sun katange shi da ganuwa. Har yanzu akwai kufan tsohon garin akwai rusasshiyar [[ganuwa]] mai tsawon milyan goma-sha-uku da kofofin gari hamsin. A nan zamu iya fahimtar cewa Zamfarawa sun kafa garinsu na biyu wanda ya kasance babbar cibiyar mulkin [[Zamfara]]. Sannan garin ya samu arziƙin masarrafofin zamani irin su Makarantun Boko, islamiyya, rijiyoyi, Burtsatse da dai sauransu.<ref name=":1" />Ofishin siyasa ta mata an buɗeta ne a garin zamfara a shekarar 2007. <ref name=":0">Kabir, Hajara Muhammad. ''Northern women development''. [Nigeria]. p.164
ISBN 978-978-906-469-4</ref>
==Kananan hukumomi==
{| width=50%
|- valign ="top"
|width=50%|
# [[Anka, Nigeria|Anka]]
# [[Bakura, Nigeria|Bakura]]
# [[Birnin-Magaji/Kiyawa]]
# [[Bukkuyum]]
# [[Bungudu]]
# [[Gummi, Nigeria|Gummi]]
# [[Gusau]]
# [[Kauran-Namoda]]
# [[Maradun]]
# [[Maru, Nigeria|Maru]]
# [[Shinkafi]]
# [[Talata-Mafara]]
# [[Tsafe]]
# [[Zurmi]]
|}
== Rufe Netwok A Jihar Zamfara ==
[[Fayil:Coat of Arm Zamfara State.jpg|thumb|Zamfara coat of arm]]
A ranar 3 ga watan satumba na shekarar 2021, gwamnatin Jihar [[zamfara]] ta bada umarnin kulle dukkan layukan wayar hannu (sim card) da sabis na ɗaukacin Jihar [[zamfara]] gaba ɗaya don a samu a magance matsalar tsaro. Anyi hakan ne domin yaƙi da 'ƴan [[Banditry|Bindiga Daɗi]] da kuma 'Yan ta'adda. An bada umarnin rufe sabis ɗin ne na tsawon sati Biyu domin dawo da zaman lafiya da tsaro me ɗorewa a jihar ta [[Zamfara]].<ref>https://punchng.com/banditry-months-after-no-fly-order-fg-shuts-down-telecom-sites-in-zamfara/</ref>
== Arziki ==
tattalin arzikin Zamfarawa ya ta, allaƙane da harkar noma da kuma kiwo, sannan kuma da kasuwanci.
== Tsaro ==
== Wasanni ==
== Mutane ==
Mataimakin gwamnan shi ne [[Mahadi Ali Gusau]]. Dattijan jihar su ne: Janar [[Aliyu Muhammad Gusau]] me Ritaya,[[Ahmad Rufai Sani]], [[Mamuda Aliyu Shinkafi]], [[Abdul'aziz Abubakar Yari]],Hassan Nasiha,Sahabi Liman Kaura, Mansur Dan'Ali,[[Kabir Garba Marafa]], [[Dauda Lawal Dare]], [[Sadiya Umar Farouq]] da [[Tijjani Kaura]].
[[File:Nigeria_Zamfara_State_map.png|thumb|Taswira Najeriya, inda jan yake nanne jihar Zamfara (Gusau)]]
== Manazarta ==
{{reflist}}
* Kabir, Hajara Muhammad. ''Northern women development''. [Nigeria]. <nowiki>ISBN 978-978-906-469-4</nowiki>.
*Bello, Ahmadu, Sir, 1910-1966. (1999). ''Alhaji Sir Ahmadu, Bello, Sardauna of Sokoto : his thoughts and vision in his own words : selected speeches and letters of the great leader''. Nchi, Suleiman. Ismaila., Mohammed, Samai̕la Abdullahi. Makurdi: Oracle. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/978-34637-2-1|978-34637-2-1]]. [[OCLC (identifier)|OCLC]] 44137937.
*G.karaye, Ibrahim. J. Shea, Philip. History.of karaye. [[ISBN]] 978125341
{{DEFAULTSORT:Zamfara}}
[[Category:Jihohin Nijeriya]]
[[Category: Garuruwan Hausawa]]
{{Jihohin Najeriya}}
aa4u5wfhqxb2jem89uets4x2u0r5d8z
Gusau
0
7059
831210
820618
2026-05-06T18:13:40Z
Ashiru Lawal
24821
831210
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙuri jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Dan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma ita ce kashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
4hhqpwn07fkua79d5iiupbyoa7x1dpx
831211
831210
2026-05-06T18:26:26Z
Ashiru Lawal
24821
831211
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙuri jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Dan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma ita ce kashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
4x7h8pfykmsm88foyymdqypzitot60y
831213
831211
2026-05-06T18:27:39Z
Ashiru Lawal
24821
831213
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙuri jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Dan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma ita ce kashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
cb2depeu8zh9sbd4xxmdfr2d5ql56md
831214
831213
2026-05-06T18:28:02Z
Ashiru Lawal
24821
831214
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙuri jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Dan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma ita ce kashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
dqqclhlod03644xeioyhojnzwzo0ke2
831215
831214
2026-05-06T18:28:22Z
Ashiru Lawal
24821
831215
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙuri jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Dan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma ita ce kashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
j28h6n46xs8a9kvokwrwmp5veegilan
831216
831215
2026-05-06T18:29:05Z
Ashiru Lawal
24821
831216
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙuri jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Dan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma ita ce kashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
ics546t1oqm6232hgfymyd0njs48les
831217
831216
2026-05-06T18:29:59Z
Ashiru Lawal
24821
831217
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Dan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma ita ce kashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
a75d057xkw89bmrna40azi1aiowzidm
831218
831217
2026-05-06T18:31:01Z
Ashiru Lawal
24821
831218
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma ita ce kashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
51te1os5k5eylp16qagoxivglwmq54y
831219
831218
2026-05-06T18:32:10Z
Ashiru Lawal
24821
831219
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne kashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
on4ne6ovek1bpr29gmu9qph5h9aq97v
831221
831219
2026-05-06T18:32:39Z
Ashiru Lawal
24821
831221
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani ya ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
4krvrlp30uio1sjfpfef1lepwp29o9j
831223
831221
2026-05-06T18:33:26Z
Ashiru Lawal
24821
831223
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. babban aiki. A wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
063jk57l0wnvrh7wkj91vlnq25e05ni
831227
831223
2026-05-06T18:34:20Z
Ashiru Lawal
24821
831227
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, kwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
gf3df4qzrt767u5dw3f45byzyrelvks
831228
831227
2026-05-06T18:35:02Z
Ashiru Lawal
24821
831228
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Dan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
0rlef50s8d92kqpfjfruyrlp0bv82by
831232
831228
2026-05-06T18:36:59Z
Ashiru Lawal
24821
831232
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A bangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
296zuzw92o08iwkgg2yny201kudeh38
831234
831232
2026-05-06T18:37:50Z
Ashiru Lawal
24821
831234
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a karkashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
7trypqdapgxh2r4qxvpntlqho0r2zux
831238
831234
2026-05-06T18:38:45Z
Ashiru Lawal
24821
831238
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
5he8bvpw5hzhf011vxawqsw5vbh0thz
831239
831238
2026-05-06T18:39:53Z
Ashiru Lawal
24821
831239
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutumji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
4b94w4bsti3betlogd0wne7cdl2j53e
831240
831239
2026-05-06T18:40:38Z
Ashiru Lawal
24821
831240
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar. halifanci.
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
lqphdndbrkn7e7qx6cb3snlo8xi8xm9
831241
831240
2026-05-06T18:41:33Z
Ashiru Lawal
24821
831241
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
Halifanci...
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka hada da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
gksxzvkl4nnr89ypoit568u4hcpq7oz
831244
831241
2026-05-06T18:42:21Z
Ashiru Lawal
24821
831244
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
Halifanci...
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
5b465vizko1cfh22iclrjjbslpuiesi
831245
831244
2026-05-06T18:43:00Z
Ashiru Lawal
24821
831245
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Uban Dawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
lphhtt39npg9nr1lbmxpvf9kcs364xr
831246
831245
2026-05-06T18:43:42Z
Ashiru Lawal
24821
831246
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin kasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
ihhnmsiqvlzigdxh1za5qj71zvajc6e
831248
831246
2026-05-06T18:45:25Z
Ashiru Lawal
24821
831248
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da kara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
p8pp1837ts8vex96cgykq1aisjrb1wm
831250
831248
2026-05-06T18:46:36Z
Ashiru Lawal
24821
831250
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta bullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
sly7brw6lillg1mdi74iwy2c1i9gfiu
831251
831250
2026-05-06T18:47:35Z
Ashiru Lawal
24821
831251
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su wadanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
78yco18ygi5etj90l8yciv2b8iw7oe4
831252
831251
2026-05-06T18:47:59Z
Ashiru Lawal
24821
831252
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shakatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
f4obyu8hj4k5vl30652xf3r3j05g51p
831255
831252
2026-05-06T18:49:07Z
Ashiru Lawal
24821
831255
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziki na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
iotei9xh7ptugw1dzm5e58d5k2dazyy
831261
831255
2026-05-06T18:52:15Z
Ashiru Lawal
24821
831261
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] shine jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
c2ykt3lk3cgp77409ez10o0omjvugui
831264
831261
2026-05-06T18:54:07Z
Ashiru Lawal
24821
831264
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziki kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
4fbqd4lkeqmpedg8sx00swgqjiareo7
831266
831264
2026-05-06T18:55:18Z
Ashiru Lawal
24821
831266
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziƙi kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da fadin fadin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
9t283y8p7q5py58d2vjvp1vcistl6z0
831267
831266
2026-05-06T18:59:46Z
Ashiru Lawal
24821
831267
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziƙi kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da faɗin kasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
pwiqu5qxnegdu3wgy56cvu4og39u4r6
831268
831267
2026-05-06T19:00:22Z
Ashiru Lawal
24821
831268
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziƙi kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da faɗin ƙasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴan ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
pudh2bc20e8nbxymzf4g8drz2idl5dp
831270
831268
2026-05-06T19:01:28Z
Ashiru Lawal
24821
831270
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziƙi kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da faɗin ƙasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
5d1999njr9cznjnyecj21wrise36qi2
831271
831270
2026-05-06T19:02:30Z
Ashiru Lawal
24821
831271
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziƙi kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da faɗin ƙasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da kuma na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
pp14lywz4fuv1cglcv8d7m63cpkbxxz
831272
831271
2026-05-06T19:03:13Z
Ashiru Lawal
24821
831272
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziƙi kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da faɗin ƙasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar Tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da kuma na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta daya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
rhlpvthig127xnypbzlqbn04or7tisd
831273
831272
2026-05-06T19:04:08Z
Ashiru Lawal
24821
831273
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziƙi kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da faɗin ƙasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar Tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da kuma na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta ɗaya, HRH Alh Ibrahim Muhammad Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
qqot6x3zh469ysvt7ti56dv6m2m5ndb
831275
831273
2026-05-06T19:05:18Z
Ashiru Lawal
24821
831275
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziƙi kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da faɗin ƙasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar Tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da kuma na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta ɗaya, HRH Alh Abdulƙadir Ibrahim Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda tsohon [[Gwamna]] AbdulAziz yari Abubakar ya yi masa sarauta bayan rasuwar Alh Kabir Muhammad DanBaba a shekarar 2015.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
slo2mlwamscjq398q4f4ii7omquv76j
831277
831275
2026-05-06T19:16:18Z
Ashiru Lawal
24821
831277
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Weather box}}
[[File:Roundabout_in_Gusau.jpg|thumb| Zagaye a garin Gusau]]
Garin '''Gusau''' dake Arewa maso Yammacin [[Najeriya]] babban birnin [[Zamfara|jihar Zamfara]] ne . Haka kuma sunan [[Ƙananan hukumomin Najeriya|ƙaramar hukumar jiha (LGA)]] mai faɗin ƙasa 3,364 . ² da yawan jama'a 383,162 kamar na ƙidayar shekara ta 2006.
== Geography ==
[[File:Mountain_Kwatarkwashi_1.jpg|thumb| Dutsen Kwatarkwashi, kusa da Gusau]]
Gusau tana Arewa da layin da aka ja daga [[Kebbe]] zuwa [[Kano (Birni)|Kano]] a [[Najeriya]]. [[Hausawa]], ƴan asalin garin Gusau [[Hausawa]] ne da kuma jihar [[Zamfara]]
[[File:Locator_Map_Gusau-Nigeria.png|alt=Image of the location of Gusau|thumb| wurin da '''Gusau take a taswira''']]
Gundumar Gusau na ɗaya daga cikin Gundumomin da suka kunno kai bayan yunƙurin jihadi na ƙarni na sha tara a ƙasar [[Hausa]], ƙarƙashin jagorancin fitaccen malamin nan Sheikh [[Usman Dan Fodiyo|Usmanu Danfodiyo]] . Malam Muhammadu Sambo Ɗan Ashafa, almajirin Sheikh Danfodio ne ya kafa ta a shekara ta alif 1799. Gundumar Gusau ta yi fice ne bayan faɗuwar Yandoto a 1806. Tun daga lokacin da garin Gusau ya samu zama muhimmin matsuguni a cikin [[Daular Sokoto|Daular Sakkwato]], garin Gusau ya ja hankalin jama'a a matsayin muhimmiyar cibiyar noma da [[kasuwanci]]. Ko ta yaya, garin da kewaye ya jawo hankalin masu noma da yawa; manoma da masu kiwon dabbobi, musamman ma Fulani makiyaya.
Gusau kafin lokacin mulkin mallaka, al’ummar ta manoma ne, noma shi ne ƙashin bayan tattalin arziƙin Gusau, harkokin tattalin arƙikin al’umma a wannan zamani sun ƙunshi noma da sauran kananan sana’o’i, Ko da yake, kamar sauran noman garin Hausa ya ragu. Babban aiki a wurin akwai magina, ƙwarangwal, mahauta, [[Ƙira|maƙera]], ganguna, mawaƙan yabo, da dai sauransu.
Gusau da yankin da aka bai wa Mallam Sambo Ɗan Ashafa ya kasance a cikin babban birnin daular halifanci. A Gusau bayan da Mallam Sambo da hedkwatarsu da ke Gusau ya samu a ƙarƙashin yankunan Wonaka, Ruwan Ɓore, Mada, Yandoto, Samri, Magami, Marabu, Mareri, Mutunji, Kwaren Ganuwa, Wanke da wasu gungun ƙauyuka dake kewayen Gusau, kamar sauran sassan jihar.
==Halifanci==
A ɓangaren mulki baya ga masu riƙe da muƙamai da ke bayan gari, an watse garin zuwa unguwanni biyar da suka haɗa da Shiyar Magaji, Madawaki, Galadima, Mayana da Sarkin [[Fada]]. Su ne muhimman alaƙar da ke tsakanin al’ummar unguwanninsu da Sarkin Gusau (Sarkin Gusau). Ido ne da kunnuwa na Sarki. [[Gusau]] kamar sauran sassa na Halifanci yana aika kaso na kuɗaɗen shiga ga Sarkin Musulmi.
Zuwan mulkin mallaka ya haifar da wasu ci gaba da sauyi na al'umma a Gusau. Kayayyakin aikin mulkin mallaka kamar titunan kwalta, titin jirgin ƙasa, shagunan zamani, kasuwanci da masana'antu na zamani duk an kawo su garin. Hakazalika, an ƙara wa garin gidaje na zamani da ofisoshi da makarantu da asibitoci waɗanda suka taimaka tare da ƙara inganta shi, da faɗaɗa shi da sabunta shi.
Sai dai akwai manufofin mulkin mallaka da gwamnatin mulkin mallaka ta ɓullo da su waɗanda suka canza tsarin tafiyar da harkokin siyasa. Yankin Gusau wani abu ne na rashin gaskiya. Ba rarrabuwa ba ce, amma ana kula da haka ta kowane fanni na siyasa, wanda a cikinsa yana da matsayin wurin yawon shaƙatawa. A lokacin mulkin mallaka 1907, sun gabatar da harajin shanu (Jangali).
A lokacin mulkin mallaka noma ya kasance babban aikin tattalin arziƙi na Gusau, tare da ƙarfin tattalin [[arziƙi]] sannan kuma al'ummar noma ce mafi rinjaye, [[noma]] a matsayin jigon tattalin arziƙi kuma an fi gudanar da shi a Damina tare da noman manyan amfanin gona.
Gusau tana da faɗin ƙasa kusan kilomita murabba'i 3469. Wurin da Gusau ke ciki ya katse shi da ƴan ƴaƴan ɓangarorin dutse, kamar Tudun Mareri da Dokau. Gusau tana jin daɗin yanayi na wurare masu zafi waɗanda talakawa biyu ke sarrafa su, wato na wurare masu zafi da kuma na ruwa.
== Masarautar ==
Garin Gusau yanzu haka yana da Sarkin Katsina mai daraja ta ɗaya, HRH Alh Abdulƙadir Ibrahim Bello [[Sarkin Katsinan Gusau]] wanda [[Gwamna]] Dauda Lawal ya yi masa sarauta bayan rasuwar Mahaifinsa Dr. Ibrahim Bello a shekarar 2025.
Biyo bayan mamakon ruwan sama da aka yi a yammacin Lahadi, wata mummunar ambaliyar ruwa ta lalata gidaje da dama a Gusau, babban birnin jihar Zamfara.
== Yanayi ==
A Gusau, lokacin noman rani wani bangare ne na hazo da zafi duk tsawon shekara, yayin da damina na zalunci da kuma gajimare. Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara yana daga 58 zuwa 100 Fahrenheit, da wuya ya faɗi ƙasa da 54 ko haɓaka sama da 105.
Mafi girman lokacin ziyarar Gusau na shekara don ayyukan yanayin zafi, bisa ga kimar rairayin bakin teku, daga ƙarshen Oktoba zuwa tsakiyar Maris.
Gusau tana da yanayi mai zafi na savanna ( Köppen weather classification ''Aw'' ).{{Weather box}}
== Duba kuma ==
* [[Madatsar Ruwa ta Gusau|Gusau Dam]]
* [[Filin Jirgin Sama na Gusau|Filin Jirgin Sama Gusau]]
* [[Tashoshin Jiragen Ƙasa a Najeriya|Tashoshin jirgin kasa a Najeriya]]
* [[Federal Medical Centre, Gusau|Federal Medical Center, Gusau]]
== Manazarta ==
<references responsive="1"></references>
[[Category:Gari]]
[[Category:Gine]]
[[Category:Kananan hukumomin Najeriya]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
bkwrpynczk0wkapywjq8w8vc6zemluc
Victor Osimhen
0
8865
831325
483856
2026-05-06T21:24:55Z
Saad Nuhu
43323
831325
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Victor Osimhen
| hoto = Victor Osimhen 2023.jpg
| cikakken_suna = Victor James Osimhen
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1998|12|29}}
| wurin_haihuwa = Legas, Najeriya
| tsawo = 1.86 m
| matsayi = Dan wasan gaba
| kungiyar_yanzu = Galatasaray (aro daga Napoli)
| lamba = 45
| matasa_shekaru1 = 2016
| matasa_kungiya1 = Ultimate Strikers Academy
| shekaru1 = 2017
| kungiya1 = VfL Wolfsburg
| wasanni1 = 14
| kwallaye1 = 0
| shekaru2 = 2018–2019
| kungiya2 = Charleroi (aro)
| wasanni2 = 25
| kwallaye2 = 12
| shekaru3 = 2019–2020
| kungiya3 = Lille
| wasanni3 = 27
| kwallaye3 = 13
| shekaru4 = 2020–
| kungiya4 = Napoli
| wasanni4 = 108
| kwallaye4 = 65
| shekaru5 = 2024–
| kungiya5 = Galatasaray (aro)
| wasanni5 = 0
| kwallaye5 = 0
| tawagar_kasa1 = Najeriya U17
| tawaga_shekaru1 = 2015
| wasa1 = 7
| kwallo1 = 10
| tawagar_kasa2 = Najeriya
| tawaga_shekaru2 = 2017–
| wasa2 = 35
| kwallo2 = 21
}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan Najeriya wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin Legas na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta FIFA a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar Jamus ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar Lille ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a Ligue 1 inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar UEFA Champions League ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar Napoli ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar Galatasaray ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
rt5t75x3lxaxs1tlqmwnstz0e4zuotz
831335
831325
2026-05-06T21:26:23Z
Saad Nuhu
43323
831335
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan Najeriya wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta FIFA a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar Jamus ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar Lille ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a Ligue 1 inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar UEFA Champions League ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar Napoli ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar Galatasaray ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
n8hob1qesw3y1rtzy3g71k1p49orht8
831340
831335
2026-05-06T21:27:14Z
Saad Nuhu
43323
831340
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta FIFA a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar Jamus ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar Lille ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a Ligue 1 inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar UEFA Champions League ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar Napoli ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar Galatasaray ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
5jdrrorkwtyy19mncic4fk87d2h4j05
831341
831340
2026-05-06T21:28:14Z
Saad Nuhu
43323
831341
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta FIFA a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar [[Jamus]] ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar Lille ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a Ligue 1 inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar UEFA Champions League ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar Napoli ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar Galatasaray ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
9hrbsvyee3i1jn0lmh7769s0ckflzb8
831343
831341
2026-05-06T21:29:33Z
Saad Nuhu
43323
831343
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta [[FIFA]] a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar [[Jamus]] ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar Lille ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a Ligue 1 inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar UEFA Champions League ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar Napoli ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar Galatasaray ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
4ft5xc7gjoumckewin876zn536dltd6
831345
831343
2026-05-06T21:30:52Z
Saad Nuhu
43323
831345
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta [[FIFA]] a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar [[Jamus]] ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar [[Lille]] ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a Ligue 1 inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar UEFA Champions League ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar Napoli ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar Galatasaray ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
i2z2pdd0lun0z1yxdpfm4d8d8qin257
831346
831345
2026-05-06T21:31:33Z
Saad Nuhu
43323
831346
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta [[FIFA]] a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar [[Jamus]] ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar [[Lille]] ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a [[Ligue 1]] inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar UEFA Champions League ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar Napoli ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar Galatasaray ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
jws3no343es8qfwls9yzzelpz3o2nr4
831348
831346
2026-05-06T21:32:08Z
Saad Nuhu
43323
831348
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta [[FIFA]] a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar [[Jamus]] ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar [[Lille]] ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a [[Ligue 1]] inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar [[UEFA Champions League]] ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar Napoli ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar Galatasaray ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
gmo1brwtmawcr8g8wqm2wmzi7m2qago
831349
831348
2026-05-06T21:32:38Z
Saad Nuhu
43323
831349
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta [[FIFA]] a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar [[Jamus]] ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar [[Lille]] ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a [[Ligue 1]] inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar [[UEFA Champions League]] ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar [[Napoli]] ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar Galatasaray ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
dfdc6i3mtqdc80nubo8dhgoaw8amq5c
831351
831349
2026-05-06T21:34:06Z
Saad Nuhu
43323
831351
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta [[FIFA]] a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar [[Jamus]] ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar [[Lille]] ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a [[Ligue 1]] inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar [[UEFA Champions League]] ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar [[Napoli]] ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar [[Galatasaray S.K.|Galatasaray]] ta Turkiyya a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
729tj4jb9h9nuhjk5i4ryczylf7s59b
831353
831351
2026-05-06T21:34:54Z
Saad Nuhu
43323
831353
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta [[FIFA]] a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar [[Jamus]] ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar [[Lille]] ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a [[Ligue 1]] inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar [[UEFA Champions League]] ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar [[Napoli]] ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar [[Galatasaray S.K.|Galatasaray]] ta [[Turkiyya]] a matsayin aro daga Napoli. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
nzgdfuls45n7r4s2kw7gnrnexz3xdrx
831355
831353
2026-05-06T21:36:28Z
Saad Nuhu
43323
831355
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Victor James Osimhen''' (an haife shi ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Najeriya]] wanda yake taka leda a matsayin ɗan wasan gaba. Ya shahara saboda saurin gudu, ƙarfin jiki, iya cin ƙwallaye da kuma motsi mai kyau a cikin akwatin bugun fenariti. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba daga Afirka a zamaninsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football|title=Victor Osimhen profile and performances|publisher=BBC Sport|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Victor Osimhen a birnin [[Lagos|Legas]] na ƙasar Najeriya, inda ya taso cikin mawuyacin hali tare da iyalinsa. Tun yana ƙarami yake sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma yana amfani da damar wasa a titunan unguwarsu domin bunƙasa ƙwarewarsa. Ya fara samun kulawa daga masu bibiyar ‘yan wasa ne bayan bajintarsa a makarantar koyon ƙwallo ta ''Ultimate Strikers Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng|title=How Osimhen rose from Lagos streets to stardom|publisher=Goal|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin matasa ==
Osimhen ya fara ɗaukar hankalin duniya sosai ne bayan ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta ‘yan ƙasa da shekaru 17 ta [[FIFA]] a shekarar 2015. Ya kasance gwarzon mai cin ƙwallaye a gasar bayan ya zura ƙwallaye guda goma, lamarin da ya taimaka wa Najeriya lashe kofin. Wannan bajinta tasa manyan kungiyoyin Turai suka fara zawarcinsa.<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=FIFA U-17 World Cup 2015 statistics|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
== VfL Wolfsburg ==
A shekarar 2017, Osimhen ya koma kungiyar [[Jamus]] ta VfL Wolfsburg. Duk da cewa ana sa ran zai yi fice sosai, ya fuskanci matsaloli da suka haɗa da rauni da kuma rashin samun damar buga wasa akai-akai. Wannan ya sa lokacinsa a kungiyar bai kasance mai armashi ba, duk da cewa ya samu gogewa daga gasar Bundesliga.<ref>{{Cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga|title=Victor Osimhen at Wolfsburg|publisher=Bundesliga|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Charleroi ==
Domin samun damar buga wasa akai-akai, an bayar da Osimhen aro zuwa kungiyar Charleroi ta Belgium a shekarar 2018. A nan ne ya sake farfaɗo da aikinsa, inda ya zura ƙwallaye masu yawa tare da nuna ƙwarewa sosai. Bajintarsa ta sa kungiyar ta saye shi kai tsaye bayan karewar aron.<ref>{{Cite web|url=https://www.transfermarkt.com|title=Victor Osimhen statistics at Charleroi|publisher=Transfermarkt|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Lille ==
Bayan nasararsa a Belgium, Osimhen ya koma kungiyar [[Lille]] ta Faransa a shekarar 2019. Ya yi fice sosai a [[Ligue 1]] inda ya kasance daga cikin manyan masu cin ƙwallaye na kungiyar. Haka kuma ya taimaka wa Lille a gasar [[UEFA Champions League]] ta hanyar nuna bajinta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://www.ligue1.com|title=Victor Osimhen shines in Ligue 1|publisher=Ligue 1|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Napoli ==
A shekarar 2020, kungiyar [[Napoli]] ta Italiya ta sayi Osimhen kan kuɗi masu yawa wanda ya kasance ɗaya daga cikin mafi tsada ga ɗan wasan Afirka a lokacin. Duk da fuskantar rauni da matsalolin daidaitawa a farkon kakarsa, daga baya ya zama tauraron kungiyar. A kakar 2022–23 ya taka muhimmiyar rawa wajen taimaka wa Napoli lashe gasar Serie A karo na farko cikin shekaru sama da talatin.<ref>{{Cite web|url=https://www.espn.com/soccer|title=Osimhen leads Napoli to Serie A glory|publisher=ESPN|access-date=2026-05-06}}</ref>
Osimhen ya zama ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Serie A saboda yawan ƙwallayen da yake ci da kuma tasirinsa a manyan wasanni. Ya kuma lashe kyaututtuka daban-daban na mutum ɗaya saboda bajintarsa a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Serie A awards and Osimhen achievements|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Galatasaray ==
A shekarar 2024, Osimhen ya koma kungiyar [[Galatasaray S.K.|Galatasaray]] ta [[Turkiyya]] a matsayin aro daga [[Napoli]]. Wannan mataki ya jawo hankalin masoya ƙwallon ƙafa da dama saboda matsayin Osimhen a matsayin ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan Afirka a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://www.galatasaray.org|title=Victor Osimhen joins Galatasaray|publisher=Galatasaray SK|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Osimhen ya wakilci Najeriya a matakai daban-daban na ƙasa. Bayan nasarar da ya samu a tawagar ‘yan ƙasa da shekaru 17, ya koma babbar tawagar Najeriya inda ya zama muhimmin ɗan wasa. Ya taka rawa wajen neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya da kuma gasar cin kofin Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=Victor Osimhen and Nigeria national team|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
Ya shahara wajen nuna kishin ƙasa da ƙoƙari yayin wasa da Najeriya, kuma magoya baya suna kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin jagororin sabon ƙarni na ‘yan wasan Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenff.com|title=Super Eagles star Victor Osimhen|publisher=NFF|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
Victor Osimhen yana da saurin gudu, ƙarfin jiki da kuma iya kai hari ta sama. Yakan yi amfani da motsinsa wajen tsallake masu tsaron baya, sannan yana da ƙwarewa wajen cin ƙwallaye da kai da ƙafa. Haka kuma yana taimakawa kungiyar ta hanyar matsa wa masu tsaron baya lamba.<ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football|title=Victor Osimhen playing style analysis|publisher=Sky Sports|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar sirri ==
Osimhen ya kasance mutum mai son taimakon jama’a, musamman matasa masu tasowa daga unguwannin talakawa a Najeriya. Ya kan bayyana yadda wahalhalun rayuwa da ya fuskanta a yarinta suka taimaka masa wajen zama mai jajircewa a rayuwa da wasa.<ref>{{Cite web|url=https://www.punchng.com|title=Victor Osimhen personal life and charity|publisher=Punch Newspapers|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya U17 ===
* FIFA U-17 World Cup: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Nigeria wins FIFA U-17 World Cup 2015|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Napoli ===
* Serie A: 2022–23<ref>{{Cite web|url=https://www.seriea.it/en|title=Napoli Serie A champions 2022-23|publisher=Serie A|access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Kyaututtukan mutum ɗaya ===
* Gwarzon mai cin ƙwallaye a FIFA U-17 World Cup 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com|title=Top scorer award at FIFA U17 World Cup|publisher=FIFA|access-date=2026-05-06}}</ref>
* CAF Player of the Year (2023)<ref>{{Cite web|url=https://www.cafonline.com|title=CAF Awards 2023 winners|publisher=CAF Online|access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
== Hanyoyin waje ==
* {{Official website}}
* {{Instagram}}
* {{Twitter}}
{{Dan wasan Najeriya}}
[[Category:Haihuwar 1998]]
[[Category:Mutanen Legas]]
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Yan wasan Napoli]]
[[Category:Yan wasan Galatasaray]]
[[Category:Yan wasan Serie A]]
[[Category:Masu wasan gaba]]
ava05rw81re6aqwlmkvol5uyidj7fdt
Gumi
0
9428
831085
342628
2026-05-06T12:09:01Z
Adamu Sani Muhammad
20906
831085
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}{{databox}}
'''Gumi''' ko '''Gummi''' [[Kananan Hukumomin Nijeriya| ƙaramar hukuma]] ce dake a [[Jihar Zamfara]], Arewa maso yammacin [[Nijeriya]].
{{Stub}}
[[Category:Kananan hukumomin jihar Zamfara]]
9m22m2scjylcij7vim5eoxeb4fn5hmp
Cristiano Ronaldo
0
9585
831518
735264
2026-05-07T06:05:11Z
Saad Nuhu
43323
831518
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[File:Cristiano Ronaldo, 2010.jpg|thumb|'''Cristiano Ronaldo''']]
[[Fayil:Argentine - Portugal - Cristiano Ronaldo.jpg|thumb|hoton ronaldo]]
[[Fayil:2016 Escultura de Cristiano Ronaldo perante o seu museo de Funchal. Madeira. Portugal-24.jpg|thumb|hoton gunkin ronaldo]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo 2, 2010.jpg|thumb|hoton Rinaldo a Madrid]]
[[Fayil:2019-20 Serie A - Torino v Juventus - Cristiano Ronaldo.jpg|thumb|ronaldo a juventus]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo Signature.svg|thumb|sa hanun Rinaldo]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo (cropped).jpg|thumb|hoton ronaldo]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo with Al Nassr, 19 September 2023 - 31.jpg|thumb|hoton a saudia]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo shoots.jpg|thumb|Hoton ronaldo a training]]
[[Fayil:Cristiano-ronaldo-2491446 960 720.jpg|thumb|Ronaldo]]
[[Fayil:Argentine - Portugal - Cristiano Ronaldo.jpg|thumb|Cristiano Ronaldo]]
== Cristiano Ronaldo ==
'''Cristiano Ronaldo dos Santos Aveiro''' shahararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne daga ƙasar Portugal wanda aka haifa a ranar 5 ga Fabrairu 1985 a Funchal, Madeira. Ana ɗaukar shi a matsayin babban dodo ɗaya daga cikin manyan ’yan wasa a tarihin ƙwallon ƙafa saboda ƙwarewarsa wajen zura kwallaye, ƙarfi, gudu da kuma jajircewa a filin wasa.
== Rayuwar Farko ==
Cristiano Ronaldo ya girma a cikin iyali mai ƙaramin ƙarfi a Madeira. Mahaifinsa José Dinis Aveiro yana aiki a matsayin mai kula da kayan aiki a kulob ɗin ƙwallon ƙafa, yayin da mahaifiyarsa Maria Dolores dos Santos Aveiro take aikin gida. Ronaldo ya fara buga ƙwallo tun yana ƙarami a titunan unguwarsu.
Tun yana ɗan shekara 8 ya shiga ƙungiyar Andorinha, inda mahaifinsa ke aiki. Daga baya ya koma Nacional kafin ya shiga makarantar ƙwallon ƙafa ta Sporting CP a Lisbon.
== Ayyukan Kulob (Club Career) ==
=== Sporting CP ===
Ronaldo ya fara taka leda a ƙungiyar farko ta Sporting CP a shekara ta 2002. Wasansa ya ja hankalin manyan kulob-kulob na Turai saboda saurin gudunsa da fasahar dribbling.
=== Manchester United ===
A shekara ta 2003, Sir Alex Ferguson ya kawo Ronaldo zuwa Manchester United. A nan ne ya fara samun suna a duniya. Ya lashe Premier League, FA Cup, da UEFA Champions League. A 2008, ya lashe kyautar Ballon d'Or ta farko.
=== Real Madrid ===
A 2009, Ronaldo ya koma Real Madrid a kan kuɗi mafi tsada a lokacin. A nan ya zama babban ɗan wasa na kulob ɗin, inda ya zura fiye da kwallaye 450. Ya lashe Champions League sau huɗu tare da Madrid.
=== Juventus ===
A 2018, Ronaldo ya koma Juventus na Italiya. Ya ci Serie A sau biyu kuma ya ci gaba da nuna ƙwarewarsa wajen zura kwallaye.
=== Komawa Manchester United ===
A 2021, ya koma Manchester United amma ya fuskanci sauye-sauye a kulob ɗin kafin daga baya ya bar Ingila.
=== Al Nassr ===
A 2023, Ronaldo ya koma Al Nassr FC a Saudi Arabia, inda ya ci gaba da buga wasa da kuma tallata ƙwallon ƙafa a yankin Gabas ta Tsakiya.
== Ayyukan Ƙasa (International Career) ==
Ronaldo yana buga wa tawagar ƙasar Portugal. Ya taka rawa a gasar UEFA Euro da FIFA World Cup. Ya jagoranci Portugal wajen lashe UEFA Euro 2016 da UEFA Nations League 2019.
== Salon Wasa ==
Ronaldo sananne ne da:
* Karfin jiki
* Gudun gudu mai sauri
* Ƙwarewar kai (heading)
* Bugun ƙwallo mai ƙarfi
* Zura kwallo daga wurare daban-daban
== Nasarori da Kyaututtuka ==
* Ballon d'Or sau 5
* UEFA Champions League sau 5
* UEFA Euro 2016
* UEFA Nations League 2019
* Fiye da kwallaye 850 a aikinsa
== Rayuwar Kai ==
Ronaldo yana da ’ya’ya da dama kuma yana rayuwa mai zaman kansa sosai. Yana da shahara wajen harkokin kasuwanci da tallace-tallace.
== Tasiri da Gado ==
Cristiano Ronaldo ya zama abin koyi ga matasa da dama a duniya. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin mafi kyawun ’yan wasan ƙwallon ƙafa a tarihi saboda nasarorin da ya samu a ƙasashe daban-daban.
== Manazarta == <references />
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Portugal]]
[[Category:Haihuwa 1985]]
[[Category:Dan wasan gaba]]
pum5hp5dp57mjpn9019j2w3kb31m42m
831519
831518
2026-05-07T06:08:05Z
Saad Nuhu
43323
831519
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[File:Cristiano Ronaldo, 2010.jpg|thumb|'''Cristiano Ronaldo''']]
[[Fayil:Argentine - Portugal - Cristiano Ronaldo.jpg|thumb|hoton ronaldo]]
[[Fayil:2016 Escultura de Cristiano Ronaldo perante o seu museo de Funchal. Madeira. Portugal-24.jpg|thumb|hoton gunkin ronaldo]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo 2, 2010.jpg|thumb|hoton Rinaldo a Madrid]]
[[Fayil:2019-20 Serie A - Torino v Juventus - Cristiano Ronaldo.jpg|thumb|ronaldo a juventus]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo Signature.svg|thumb|sa hanun Rinaldo]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo (cropped).jpg|thumb|hoton ronaldo]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo with Al Nassr, 19 September 2023 - 31.jpg|thumb|hoton a saudia]]
[[Fayil:Cristiano Ronaldo shoots.jpg|thumb|Hoton ronaldo a training]]
[[Fayil:Cristiano-ronaldo-2491446 960 720.jpg|thumb|Ronaldo]]
[[Fayil:Argentine - Portugal - Cristiano Ronaldo.jpg|thumb|Cristiano Ronaldo]]
== Cristiano Ronaldo ==
'''Cristiano Ronaldo dos Santos Aveiro''' shahararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne daga ƙasar [[Portugal]] wanda aka haifa a ranar 5 ga Fabrairu 1985 a Funchal, Madeira. Ana ɗaukar shi a matsayin babban dodo ɗaya daga cikin manyan ’yan wasa a tarihin ƙwallon ƙafa saboda ƙwarewarsa wajen zura kwallaye, ƙarfi, gudu da kuma jajircewa a filin wasa.
== Rayuwar Farko ==
Cristiano Ronaldo ya girma a cikin iyali mai ƙaramin ƙarfi a Madeira. Mahaifinsa José Dinis Aveiro yana aiki a matsayin mai kula da kayan aiki a kulob ɗin ƙwallon ƙafa, yayin da mahaifiyarsa Maria Dolores dos Santos Aveiro take aikin gida. Ronaldo ya fara buga ƙwallo tun yana ƙarami a titunan unguwarsu.
Tun yana ɗan shekara 8 ya shiga ƙungiyar Andorinha, inda mahaifinsa ke aiki. Daga baya ya koma Nacional kafin ya shiga makarantar ƙwallon ƙafa ta Sporting CP a Lisbon.
== Ayyukan Kulob (Club Career) ==
=== Sporting CP ===
Ronaldo ya fara taka leda a ƙungiyar farko ta Sporting CP a shekara ta 2002. Wasansa ya ja hankalin manyan kulob-kulob na Turai saboda saurin gudunsa da fasahar dribbling.
=== Manchester United ===
A shekara ta 2003, Sir Alex Ferguson ya kawo Ronaldo zuwa Manchester United. A nan ne ya fara samun suna a duniya. Ya lashe Premier League, FA Cup, da UEFA Champions League. A 2008, ya lashe kyautar Ballon d'Or ta farko.
=== Real Madrid ===
A 2009, Ronaldo ya koma Real Madrid a kan kuɗi mafi tsada a lokacin. A nan ya zama babban ɗan wasa na kulob ɗin, inda ya zura fiye da kwallaye 450. Ya lashe Champions League sau huɗu tare da Madrid.
=== Juventus ===
A 2018, Ronaldo ya koma Juventus na Italiya. Ya ci Serie A sau biyu kuma ya ci gaba da nuna ƙwarewarsa wajen zura kwallaye.
=== Komawa Manchester United ===
A 2021, ya koma Manchester United amma ya fuskanci sauye-sauye a kulob ɗin kafin daga baya ya bar Ingila.
=== Al Nassr ===
A 2023, Ronaldo ya koma Al Nassr FC a Saudi Arabia, inda ya ci gaba da buga wasa da kuma tallata ƙwallon ƙafa a yankin Gabas ta Tsakiya.
== Ayyukan Ƙasa (International Career) ==
Ronaldo yana buga wa tawagar ƙasar Portugal. Ya taka rawa a gasar UEFA Euro da FIFA World Cup. Ya jagoranci Portugal wajen lashe UEFA Euro 2016 da UEFA Nations League 2019.
== Salon Wasa ==
Ronaldo sananne ne da:
* Karfin jiki
* Gudun gudu mai sauri
* Ƙwarewar kai (heading)
* Bugun ƙwallo mai ƙarfi
* Zura kwallo daga wurare daban-daban
== Nasarori da Kyaututtuka ==
* Ballon d'Or sau 5
* UEFA Champions League sau 5
* UEFA Euro 2016
* UEFA Nations League 2019
* Fiye da kwallaye 850 a aikinsa
== Rayuwar Kai ==
Ronaldo yana da ’ya’ya da dama kuma yana rayuwa mai zaman kansa sosai. Yana da shahara wajen harkokin kasuwanci da tallace-tallace.
== Tasiri da Gado ==
Cristiano Ronaldo ya zama abin koyi ga matasa da dama a duniya. Ana kallonsa a matsayin ɗaya daga cikin mafi kyawun ’yan wasan ƙwallon ƙafa a tarihi saboda nasarorin da ya samu a ƙasashe daban-daban.
== Manazarta == <references />
[[Category:Yan wasan kwallon kafa na Portugal]]
[[Category:Haihuwa 1985]]
[[Category:Dan wasan gaba]]
drff8ewfau2llkbcy0k3j2yzrx4wkq9
Halimatu Ayinde
0
11137
831467
562575
2026-05-07T04:32:27Z
Saad Nuhu
43323
831467
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Halimatu Ayinde
| hoto = Halimatu Ayinde.jpg
| cikakken_suna = Halimatu Ayinde
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1995|5|16}}
| wurin_haihuwa = Kaduna, Najeriya
| tsawo = 1.70 m
| matsayi = Dan wasan tsakiya
| kungiyar_yanzu = Rosengård
| lambar_riga = 18
| shekaru1 = 2014–2015
| kungiya1 = Delta Queens
| shekaru2 = 2015–2016
| kungiya2 = Western New York Flash
| wasa2 = 8
| kwallaye2 = 0
| shekaru3 = 2017–2020
| kungiya3 = Eskilstuna United
| wasa3 = 68
| kwallaye3 = 1
| shekaru4 = 2021–2024
| kungiya4 = Häcken
| wasa4 = 72
| kwallaye4 = 2
| shekaru5 = 2024–
| kungiya5 = Rosengård
| wasa5 = 0
| kwallaye5 = 0
| shekaru_tawaga1 = 2015–
| tawaga1 = Najeriya
| wasanni_tawaga1 = 30+
| kwallaye_tawaga1 = 0
}}
'''Halimatu Ayinde''' (an haife ta a ranar 16 ga watan Mayu, 1995) ƙwararriyar 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga [[Najeriya]] wadda take taka leda a matsayin ɗan wasan tsakiya. Ta yi fice wajen taka leda tare da ƙungiyar mata ta ƙasar Najeriya, wato ''Super Falcons'', inda ta wakilci ƙasar a manyan gasanni na duniya da nahiyar Afirka.<ref>{{Cite web |url=[https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/womens/womensworldcup/australia-new-zealand2023/teams/nigeria/squad](https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/womens/womensworldcup/australia-new-zealand2023/teams/nigeria/squad) |title=FIFA Women's World Cup 2023 – Nigeria Squad |publisher=FIFA |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Halimatu Ayinde a jihar Kaduna da ke arewacin Najeriya. Tun tana ƙarama take nuna sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, inda ta fara taka leda a ƙananan ƙungiyoyi kafin daga baya ta samu damar shiga manyan kungiyoyin mata a Najeriya. Hazakarta da ƙwarewarta wajen sarrafa ƙwallo da kare tsakiyar fili sun taimaka mata wajen zama ɗaya daga cikin fitattun 'yan wasan mata na Najeriya.<ref>{{Cite web |url=[https://www.cafonline.com/](https://www.cafonline.com/) |title=CAF Player Profile – Halimatu Ayinde |publisher=Confederation of African Football |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Sana'ar ƙungiya ==
Ayinde ta fara taka leda a matakin ƙwararru tare da ƙungiyar ''Delta Queens'' ta Najeriya. A lokacin da take can, ta taimaka wajen bunƙasa ƙungiyar tare da nuna ƙwarewa sosai a tsakiyar fili. Bayan nasarorin da ta samu a gida Najeriya, ta samu damar zuwa ƙasashen waje domin ci gaba da taka leda a matakin duniya.<ref>{{Cite web |url=[https://www.flashscore.com/player/ayinde-halimatu/](https://www.flashscore.com/player/ayinde-halimatu/) |title=Halimatu Ayinde Player Stats |publisher=Flashscore |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
A shekarar 2015, Ayinde ta koma ƙungiyar ''Western New York Flash'' a Amurka inda ta taka leda a gasar mata ta National Women's Soccer League (NWSL). Duk da cewa zamanta bai daɗe sosai ba, hakan ya ba ta damar samun gogewa a ɗaya daga cikin manyan gasannin ƙwallon ƙafa na mata a duniya.<ref>{{Cite web |url=[https://www.nwslsoccer.com/](https://www.nwslsoccer.com/) |title=NWSL Player Information – Halimatu Ayinde |publisher=NWSL |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
Daga baya ta koma ƙasar Sweden inda ta shiga ƙungiyar ''Eskilstuna United''. A can ne Ayinde ta fara nuna bajintarta sosai a nahiyar Turai, inda ta zama muhimmin ɓangare na ƙungiyar wajen kare baya da kuma haɗa kai tsakanin 'yan wasan tsakiya. Ta shafe shekaru masu yawa tana taka rawar gani a kungiyar.<ref>{{Cite web |url=[https://escunited.com/](https://escunited.com/) |title=Eskilstuna United Squad Profile |publisher=Eskilstuna United |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
A shekarar 2021 ta koma ƙungiyar ''BK Häcken'' ta Sweden, inda ta ci gaba da taka muhimmiyar rawa a gasar Damallsvenskan. Kwarewarta wajen kwace ƙwallo da taka rawar jagoranci sun sanya ta zama ɗaya daga cikin fitattun 'yan wasan tsakiyar fili a gasar mata ta Sweden.<ref>{{Cite web |url=[https://bkhacken.se/](https://bkhacken.se/) |title=BK Häcken Women's Team |publisher=BK Häcken |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Sana'ar ƙasa da ƙasa ==
Ayinde ta fara wakiltar Najeriya a matakin manya tun daga shekarar 2015. Ta kasance cikin tawagar ''Super Falcons'' da ta halarci gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA da kuma gasar cin kofin nahiyar Afirka ta mata (WAFCON).<ref>{{Cite web |url=[https://www.fifa.com/](https://www.fifa.com/) |title=Halimatu Ayinde – FIFA Profile |publisher=FIFA |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
Ta taka muhimmiyar rawa wajen taimakawa Najeriya lashe gasar ''Women's Africa Cup of Nations'' a shekarun 2016 da 2018. Salon wasanta na ƙarfi da kuma iya katse hare-haren abokan hamayya sun sa masu horarwa suka riƙa dogaro da ita sosai a manyan wasanni.<ref>{{Cite web |url=[https://www.bbc.com/sport/football](https://www.bbc.com/sport/football) |title=Super Falcons and WAFCON Coverage |publisher=BBC Sport |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
Ayinde ta kuma wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA ta shekarar 2019 da kuma ta 2023. A gasar 2023, ta taimaka wa Najeriya kaiwa zagayen ‘yan 16 bayan nuna ƙwazo a wasannin rukuni.<ref>{{Cite web |url=[https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/womens/womensworldcup/australia-new-zealand2023](https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/womens/womensworldcup/australia-new-zealand2023) |title=FIFA Women's World Cup Australia & New Zealand 2023 |publisher=FIFA |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Salon wasa ==
An fi sanin Halimatu Ayinde da ƙwarewarta wajen kare tsakiyar fili, kwace ƙwallaye, da kuma hana abokan hamayya samun damar kai hari. Tana da ƙarfin jiki da kuma iya rarraba ƙwallo cikin natsuwa. Wannan ya sa take da muhimmanci ga ƙungiyarta da kuma tawagar ƙasa.<ref>{{Cite web |url=[https://www.goal.com/](https://www.goal.com/) |title=Analysis of Halimatu Ayinde's Playing Style |publisher=Goal.com |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya ===
* '''Women's Africa Cup of Nations'''
Zakara: 2016, 2018<ref>{{Cite web |url=[https://www.cafonline.com/womens-africa-cup-of-nations/](https://www.cafonline.com/womens-africa-cup-of-nations/) |title=WAFCON Winners History |publisher=CAF |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
=== Kungiyoyi ===
* '''BK Häcken'''
Svenska Cupen Women: 2022–23<ref>{{Cite web |url=[https://bkhacken.se/](https://bkhacken.se/) |title=BK Häcken Honours |publisher=BK Häcken |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Manazarta ==
2g297bj58lx1ykg4r0eg5s80bzabdyc
831468
831467
2026-05-07T04:33:29Z
Saad Nuhu
43323
831468
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Halimatu Ayinde''' (an haife ta a ranar 16 ga watan Mayu, 1995) ƙwararriyar 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga [[Najeriya]] wadda take taka leda a matsayin ɗan wasan tsakiya. Ta yi fice wajen taka leda tare da ƙungiyar mata ta ƙasar Najeriya, wato ''Super Falcons'', inda ta wakilci ƙasar a manyan gasanni na duniya da nahiyar Afirka.<ref>{{Cite web |url=[https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/womens/womensworldcup/australia-new-zealand2023/teams/nigeria/squad](https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/womens/womensworldcup/australia-new-zealand2023/teams/nigeria/squad) |title=FIFA Women's World Cup 2023 – Nigeria Squad |publisher=FIFA |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Halimatu Ayinde a jihar Kaduna da ke arewacin Najeriya. Tun tana ƙarama take nuna sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, inda ta fara taka leda a ƙananan ƙungiyoyi kafin daga baya ta samu damar shiga manyan kungiyoyin mata a Najeriya. Hazakarta da ƙwarewarta wajen sarrafa ƙwallo da kare tsakiyar fili sun taimaka mata wajen zama ɗaya daga cikin fitattun 'yan wasan mata na Najeriya.<ref>{{Cite web |url=[https://www.cafonline.com/](https://www.cafonline.com/) |title=CAF Player Profile – Halimatu Ayinde |publisher=Confederation of African Football |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Sana'ar ƙungiya ==
Ayinde ta fara taka leda a matakin ƙwararru tare da ƙungiyar ''Delta Queens'' ta Najeriya. A lokacin da take can, ta taimaka wajen bunƙasa ƙungiyar tare da nuna ƙwarewa sosai a tsakiyar fili. Bayan nasarorin da ta samu a gida Najeriya, ta samu damar zuwa ƙasashen waje domin ci gaba da taka leda a matakin duniya.<ref>{{Cite web |url=[https://www.flashscore.com/player/ayinde-halimatu/](https://www.flashscore.com/player/ayinde-halimatu/) |title=Halimatu Ayinde Player Stats |publisher=Flashscore |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
A shekarar 2015, Ayinde ta koma ƙungiyar ''Western New York Flash'' a Amurka inda ta taka leda a gasar mata ta National Women's Soccer League (NWSL). Duk da cewa zamanta bai daɗe sosai ba, hakan ya ba ta damar samun gogewa a ɗaya daga cikin manyan gasannin ƙwallon ƙafa na mata a duniya.<ref>{{Cite web |url=[https://www.nwslsoccer.com/](https://www.nwslsoccer.com/) |title=NWSL Player Information – Halimatu Ayinde |publisher=NWSL |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
Daga baya ta koma ƙasar Sweden inda ta shiga ƙungiyar ''Eskilstuna United''. A can ne Ayinde ta fara nuna bajintarta sosai a nahiyar Turai, inda ta zama muhimmin ɓangare na ƙungiyar wajen kare baya da kuma haɗa kai tsakanin 'yan wasan tsakiya. Ta shafe shekaru masu yawa tana taka rawar gani a kungiyar.<ref>{{Cite web |url=[https://escunited.com/](https://escunited.com/) |title=Eskilstuna United Squad Profile |publisher=Eskilstuna United |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
A shekarar 2021 ta koma ƙungiyar ''BK Häcken'' ta Sweden, inda ta ci gaba da taka muhimmiyar rawa a gasar Damallsvenskan. Kwarewarta wajen kwace ƙwallo da taka rawar jagoranci sun sanya ta zama ɗaya daga cikin fitattun 'yan wasan tsakiyar fili a gasar mata ta Sweden.<ref>{{Cite web |url=[https://bkhacken.se/](https://bkhacken.se/) |title=BK Häcken Women's Team |publisher=BK Häcken |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Sana'ar ƙasa da ƙasa ==
Ayinde ta fara wakiltar Najeriya a matakin manya tun daga shekarar 2015. Ta kasance cikin tawagar ''Super Falcons'' da ta halarci gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA da kuma gasar cin kofin nahiyar Afirka ta mata (WAFCON).<ref>{{Cite web |url=[https://www.fifa.com/](https://www.fifa.com/) |title=Halimatu Ayinde – FIFA Profile |publisher=FIFA |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
Ta taka muhimmiyar rawa wajen taimakawa Najeriya lashe gasar ''Women's Africa Cup of Nations'' a shekarun 2016 da 2018. Salon wasanta na ƙarfi da kuma iya katse hare-haren abokan hamayya sun sa masu horarwa suka riƙa dogaro da ita sosai a manyan wasanni.<ref>{{Cite web |url=[https://www.bbc.com/sport/football](https://www.bbc.com/sport/football) |title=Super Falcons and WAFCON Coverage |publisher=BBC Sport |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
Ayinde ta kuma wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA ta shekarar 2019 da kuma ta 2023. A gasar 2023, ta taimaka wa Najeriya kaiwa zagayen ‘yan 16 bayan nuna ƙwazo a wasannin rukuni.<ref>{{Cite web |url=[https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/womens/womensworldcup/australia-new-zealand2023](https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/womens/womensworldcup/australia-new-zealand2023) |title=FIFA Women's World Cup Australia & New Zealand 2023 |publisher=FIFA |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Salon wasa ==
An fi sanin Halimatu Ayinde da ƙwarewarta wajen kare tsakiyar fili, kwace ƙwallaye, da kuma hana abokan hamayya samun damar kai hari. Tana da ƙarfin jiki da kuma iya rarraba ƙwallo cikin natsuwa. Wannan ya sa take da muhimmanci ga ƙungiyarta da kuma tawagar ƙasa.<ref>{{Cite web |url=[https://www.goal.com/](https://www.goal.com/) |title=Analysis of Halimatu Ayinde's Playing Style |publisher=Goal.com |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya ===
* '''Women's Africa Cup of Nations'''
Zakara: 2016, 2018<ref>{{Cite web |url=[https://www.cafonline.com/womens-africa-cup-of-nations/](https://www.cafonline.com/womens-africa-cup-of-nations/) |title=WAFCON Winners History |publisher=CAF |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
=== Kungiyoyi ===
* '''BK Häcken'''
Svenska Cupen Women: 2022–23<ref>{{Cite web |url=[https://bkhacken.se/](https://bkhacken.se/) |title=BK Häcken Honours |publisher=BK Häcken |access-date=7 Mayu 2026}}</ref>
== Manazarta ==
ln4d4woqn5gqq4c9rzj5ky8eykziji2
Warjanci
0
12561
831134
444067
2026-05-06T13:43:36Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831134
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Warjanci''' (Saranci) harshen Chadic ne a [[Nijeriya]].
==Kalmomi==
Kalmomin Warjanci da Hausa da [[Turanci]]:<ref>Blench, Roger. ''[http://www.rogerblench.info/Language/Afroasiatic/Chadic/West/Warji/Sirzakwai%20dictionary.pdf Wordlist of the Sirzakwai (Warji) language with Hausa and English equivalents] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231227001658/https://www.rogerblench.info/Language/Afroasiatic/Chadic/West/Warji/Sirzakwai%20dictionary.pdf |date=2023-12-27 }}''. Sirzakwai Language Committee.</ref>
{| class="wikitable sortable"
! Warjanci !! Hausa !! Turanci !! (part of speech)
|-
| aari || [[iyaka]] || border || n.
|-
| aiye! || [[ashe]]! || expression of surprise || excl.
|-
| ar || [[sarno]] || stick for roofing || n.
|-
| ararona || [[guɗa]] || yodelling sound || n. m.
|-
| atsǝ || [[ɓera]] || rat || n.
|-
| babara, baabaara || [[ciyawa]] || shrub || n.
|-
| badana || [[taburma]] || mat || n. m.
|-
| bagudei || [[fatanyan ƙarfe]] || metal hoe || n.
|-
| bahunna || [[toka]] || ash || n. m.
|-
| bakawana || [[gamji]] || large tree, has wide leaves, good for shade || n. m.
|-
| bakri || [[kenkeso]] || cockroach || n.
|-
| bang || [[ɗaci]] || bitter || a.
|-
| batana || [[hazo]] || harmattan, mist, fog || n. m.
|-
| biim || [[yaɗuwa]] || to spread || v.
|-
| boruna || [[yan uwa mata]] || female relatives || n.
|-
| budugana || [[audiga]] || cotton || n. m.
|-
| ɓangana || [[sanda]] || stick used for throwing or hunting || n. m.
|-
| ɓanghǝna || [[ganyen miya]] || kind of vegetable || n. m.
|-
| ɓazana || [[amalalo]] || overflooding, water overflow || n. m.
|-
| ɓendǝmi || [[banza]] || useless || a.
|-
| ɓǝǝl || [[raɓa]] || to share || v.
|-
| ɓinngǝni || [[kwaɗayi]] || to lust || v.
|-
| ɓoti || [[ruwan]] || tabo muddy water || n.
|-
| ɓukduk || [[lalaɓa]] || to manage || v.
|-
| ɓwavi || [[gunaguni]] || grumbling || adv.
|-
| caacina || [[kwando]] || basket made from grass || n. m.
|-
| cancan || [[wari]] || odour || n.
|-
| catai || [[maɗigi]] || sieve used for straining salty liquid from ash, for making soup || n. f.
|-
| cen || [[ba’a]] || mockery || n.
|-
| ciɗ || [[acca]] || acca, fonio || n.
|-
| cim || [[kira]] || to call || v.
|-
| cinna || [[hanci]] || nose || n. m.
|-
| círei || [[gulma]] || gossiping || n.
|-
| cucu || [[barkwano]] || pepper || n.
|-
| cuuna || [[su]] || catching fish with a net || n.
|-
| c’anc’an || [[tsami]] || sour || a.
|-
| c’ighai || [[kiwo]] || pasture || n. f.
|-
| c’iyai || [[ido]] || eye || n. f.
|-
| daɗ || [[tsayeye]] || firm ||
|-
| daksi-na || [[gada]] || duiker || n. m.
|-
| dǝlǝnna || [[durumi]] || fig tree, Ficus polita || n. m.
|-
| dor || [[shara]] || to sweep || v.
|-
| dwaghng || [[danko]] || gum || n.
|-
| dzak || [[sare]] || to cut || v.
|-
| dzang || [[rana]] || sun || n.
|-
| dzǝk || [[tsawo]] || tall || a.
|-
| dzuɓ || [[goma]] || ten || num.
|-
| ɗaala || [[ɗari]] || hundred || num.
|-
| ɗak || [[gagare]] || difficult || a.
|-
| ɗali || [[jifa]] || throw || v.
|-
| deɗa || [[dalili]] || there is reason || conj.
|-
| ɗepshang || [[jikeke]] || wet || a.
|-
| ɗiil || [[tsiyaye]] || to filter || v.
|-
| ɗuu || [[giya]] || beer || n.
|-
| ɗiilghǝni || [[tsiyayewa]] || filtering || n.
|-
| ɗivuhau || [[tsakiyan]] || blindness || n.
|-
| ɗyeɓaɗ || [[duka]] || all || a.
|-
| falang || [[tsawa]] || thunder || n.
|-
| felaŋ || [[oho]] || to ignore || v.
|-
| forǝm || [[horo]] || to punish || v.
|-
| fung || [[rumbu]] || ban || n.
|-
| fworghaɗ || [[guntu]] || short || a.
|-
| gamba || [[ridi]] || beniseed || n.
|-
| gemtli || [[magabci]] || rival || n.
|-
| gǝbzǝ || [[matakala]] || ladder || n.
|-
| giir || [[cuta]] || disease || n.
|-
| gwari || [[kukan dodo]] || cry of masquerade || n.
|-
| hǝzǝlǝng || [[faɗi]] || wide || a.
|-
| hokɗi || [[mamaki]] || sound of surprise || excl.
|-
| jali || [[tsalle]] || jump || v.
|-
| jandǝm || [[gofa]] || pillar || n.
|-
| janggo || [[karami fara]] || small grasshopper || n.
|-
| jǝnǝ ngǝn || [[bana]] || this year || adv.
|-
| jiir || [[garma]] || big hoe || n.
|-
| jom || [[tara]] || to gather || v.
|-
| jung || [[taki]] || manure || n.
|-
| kaɗi, kaɗangshi || [[kare]] || dog || n.
|-
| kini || [[yanka]] || to cut || v.
|-
| kirai || [[sata]] || stealing, theft || n. f.
|-
| kuɓ || [[karar]] || sara sound of cutting || id.
|-
| kuuɓ || [[koyo]] || to learn || v.
|-
| ƙilhai || [[tuna]] || thinking || v.
|-
| laar || [[rafi]] || river || n.
|-
| lǝɓ || [[wuri]] || place || n.
|-
| luur || [[dambu]] || vegetable dish || n.
|-
| mam || [[baka]] || bow || n.
|-
| mer || [[tukawa]] || make rope, braid, plait || v.
|-
| misǝŋ || [[miya]] || soup || n.
|-
| mokshi, moksangshi || [[gyaga]] || courtship || n.
|-
| mbǝtlǝng || [[biyu]] || two || num.
|-
| nandam || [[biyar]] || five || num.
|-
| noktak || [[kasala]] || weakness || n.
|-
| num || [[rike]] || to hold or to own || v.
|-
| nyaar || [[godiya]] || thanking || n.
|-
| nyoli || [[fita]] || to go out || v.
|-
| ndalabai || [[maniyi]] || sperm || n. f.
|-
| ŋaa, mǝru || [[ɗaa]] || child || n.
|-
| ŋǝǝr || [[bude]] || open || v.
|-
| ŋga || [[diɓa]] || to fetch || v.
|-
| niisir || [[yan Warji]] || Warji person || n.
|-
| Ŋwaala || [[ruwan]] || laso name of a pond || p.n.
|-
| ŋwali || [[ɗumama]] || warm it || v.
|-
| patsǝ || [[ganye]] || leaves || n.
|-
| pokti || [[karshe]] || end || n.
|-
| puus || [[dutse]] || stone || n.
|-
| ra’a || [[biyu]] || two || num.
|-
| raas || [[ɗorowa]] || locust bean tree || n.
|-
| rimdǝ || [[lafawa]] || cooling || n.
|-
| rom || [[gatari]] || axe || n.
|-
| saɗ || [[shiru]] || quiet, still, calm || a.
|-
| sari || [[zaizaiya]] || eroding || n.
|-
| sirna || [[yan]] || Warji Warji people || n. m.
|-
| soɓ || [[gyaga]] || to persuade || v.
|-
| su || [[so]] || to like || v.
|-
| suwa || [[gobe]] || tomorrow ||
|-
| sha’ana || [[ƙaho]] || native flute || n. m.
|-
| shangɗi || [[tukunya]] || pot || n.
|-
| sher || [[shogoɓa]] || ungrateful || a.
|-
| shishi || [[tashi]] || to get up || v.
|-
| taa || [[ba mu]] || to give || v.
|-
| tǝm || [[hanya]] || road || n.
|-
| tighiriyei || [[juya]] || barren woman || n.
|-
| toɗak || [[ba kan gado]] || useless ||
|-
| tuwunai || [[pounded]] || dried fish, preserved || n. f.
|-
| t’uvana || [[mata]] || woman || n. m.
|-
| tlǝkǝt || [[yanka]] || to cut, slaughter || v.
|-
| tlii || [[tafi]] || to go || v.
|-
| tlon || [[taɓo]] || mud || n.
|-
| tsal, tsaal || [[karya]] || to break || v.
|-
| tsiiri || [[tsaɓa]] || seed || n.
|-
| tsikwiina || [[garkaiwa]] || cooked corn || n. m.
|-
| tsirai || [[tsaka]] || gecko || n. f.
|-
| tsobai || [[shinkafa]] || rice || n. f.
|-
| tsor || [[tsiyayewa]] || to filter || v.
|-
| tsuwana || [[awaki]] || goats || n. m.
|-
| ’umau || [[yi]] || to do || v.
|-
| ’urau || [[kwari]] || matured || a.
|-
| ’uruna || [[aluci]] || kind of grass || n. m.
|-
| vaaɗ || [[ƙira]] || to fabricate || v.
|-
| vin, vinsǝ || [[ɗaki]] || room || n.
|-
| von || [[ruwan sama]] || rain || n.
|-
| vwaal || [[naciya]] || to insist || v.
|-
| waar || [[gunki]] || idol || n.
|-
| warji zarsǝ || [[mutum]] || man, person, human being || n.
|-
| wor || [[tsincewa]] || to sort || v.
|-
| wuɗ || [[wuta]] || fire || n.
|-
| yaal || [[kula]] || to care for, take care of || v.
|-
| yitar || [[iska]] || wind || n.
|-
| yung || [[cika]] || to fill || v.
|-
| zǝghǝr || [[ziggi]] || to praise || v.
|-
| zungtung || [[takumkumi]] || bridle || n.
|-
| zheghamai || [[sakayi]] || wedding festival, taking the bride to her house; she is given a calabash into which people drop money || n. f.
|-
| zhikkǝn || [[ɗaukaka]] || to honour || v.
|-
| zhizhidai || [[cediya]] || fig tree, Ficus thonningii || n. f.
|-
| zhong || [[wari]] || bad smell || n.
|-
| zhukda || [[juda]] || civet cat || n.
|}
==Duba kuma==
*[[Harsunan Najeriya]]
==Manazarta==
{{reflist}}
[[Category:Harsunan Nijeriya]]
[[Category:Harsunan Chadic]]
525qtpkc7i9w3bgcosstpkfs7y8cyca
Saidat Adegoke
0
14984
831360
662492
2026-05-06T21:42:49Z
Saad Nuhu
43323
831360
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Saidat Adegoke
| cikakken_suna = Saidat Adegoke
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1985|9|24}}
| wurin_haihuwa = Ilorin, Jihar Kwara, Najeriya
| ƙasa = Najeriya
| tsawo = 1.72 m
| matsayi = Mai kai hari
| kulob_na_yanzu =
| lamba =
| shekaru1 = –2007
| kulob1 = Remo Queens
| shekaru2 = 2007–2008
| kulob2 = ACF Trento
| wasa2 = 16
| ƙwallaye2 = 3
| shekaru3 = 2008–2011
| kulob3 = ACF Milan
| wasa3 = 52
| ƙwallaye3 = 19
| shekaru4 = 2011–2012
| kulob4 = FCF Como 2000
| ƙungiyar_ƙasa1 = Najeriya mata
| shekaru_ƙasa1 = 2010
}}
'''Saidat Adegoke''' 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga ƙasar Najeriya wadda aka haifa a ranar 24 ga Satumba, 1985 a birnin Ilorin da ke Jihar Kwara. Ta shahara wajen taka leda a matsayin mai kai hari, musamman a wasu manyan kulob-kulob na ƙasar Italiya. Adegoke ta kasance ɗaya daga cikin 'yan wasan mata na Najeriya da suka taka rawa wajen bunƙasa wasan ƙwallon ƙafa na mata a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke|website=Wikipedia}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Saidat Adegoke a Ilorin, babban birnin Jihar Kwara a Najeriya. Tun tana ƙaramar yarinya take nuna sha’awa sosai ga wasan ƙwallon ƙafa, lamarin da ya sa ta fara taka leda a ƙananan kungiyoyi kafin daga baya ta shiga manyan kungiyoyin mata a Najeriya. Ta yi suna ne saboda saurin gudunta da kuma iya zura ƙwallaye.<ref>{{Cite web|url=https://www.medianigeria.com/biography-of-saidat-adegoke/|title=Biography Of Saidat Adegoke|website=Media Nigeria}}</ref>
== Sana'ar ƙwallon ƙafa ==
=== Remo Queens ===
Saidat Adegoke ta fara haskakawa ne a kulob din '''Remo Queens''' na Najeriya. A wannan lokaci ne hazakarta ta fara bayyana sosai, inda masu bibiyar wasan ƙwallon ƙafa daga Turai suka fara lura da ita. Kyakkyawan bajintar da ta nuna a Najeriya ne ya ba ta damar samun damar zuwa taka leda a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke Career|website=Wikipedia}}</ref>
=== Zuwa Italiya ===
A shekarar 2007, Adegoke ta koma ƙasar Italiya domin taka leda a gasar Serie A ta mata tare da kulob din '''ACF Trento'''. A kakar wasanta ta farko, ta buga wasanni 16 tare da cin ƙwallaye uku. Wannan bajinta ne ya sa manyan kungiyoyi suka fara neman ta.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke|website=Wikipedia}}</ref>
Bayan kakar wasa guda a Trento, ta koma '''ACF Milan''' a shekarar 2008. A Milan ne ta kara samun suna sosai saboda yadda take taka rawa wajen kai hare-hare da zura ƙwallaye. Daga shekarar 2008 zuwa 2011, ta zura ƙwallaye 19 cikin wasanni 52 da ta buga, abin da ya sanya ta zama ɗaya daga cikin fitattun 'yan wasan mata na Najeriya da suka taka leda a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://de.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke|website=German Wikipedia}}</ref>
A farkon kakar wasa ta 2011–2012, ta koma kulob din '''FCF Como 2000'''. Wannan sauyin ya kara nuna yadda take da kwarewa da gogewa a wasan ƙwallon ƙafa na mata a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia-on-ipfs.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke|website=Wikipedia on IPFS}}</ref>
== Aikin ƙasa ==
Adegoke ta samu damar shiga cikin tawagar ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta mata ta Najeriya, wato '''Super Falcons''', a shekarar 2010. Ko da yake ba ta samu dogon lokaci sosai a ƙungiyar ba, kasancewarta cikin tawagar ƙasar ya nuna yadda take da ƙwarewa da bajinta.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke International Career|website=Wikipedia}}</ref>
Rahotanni sun nuna cewa ta buga wasan sada zumunci da tawagar mata ta Jamus a shekarar 2010, wanda hakan ya kasance daga cikin manyan lokutan da ta wakilci Najeriya a matakin ƙasa da ƙasa.<ref>{{Cite web|url=https://de.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke National Team|website=German Wikipedia}}</ref>
== Salon wasa ==
Saidat Adegoke ta shahara da saurin gudu, iya sarrafa ƙwallo, da kuma iya zura ƙwallaye a lokacin da ake bukata. Ta kasance mai taka rawa sosai a bangaren kai hari, kuma tana iya amfani da damar da ta samu wajen cin ƙwallo. Wannan salon nata ne ya taimaka mata wajen samun nasara a gasar mata ta Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.medianigeria.com/biography-of-saidat-adegoke/|title=Biography Of Saidat Adegoke|website=Media Nigeria}}</ref>
== Tasiri ==
Adegoke na daga cikin matan Najeriya da suka taimaka wajen bude ƙofofi ga 'yan wasan mata na Najeriya a Turai. Nasarorin da ta samu sun kasance abin ƙarfafawa ga matasa mata masu sha’awar shiga harkar ƙwallon ƙafa.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke Legacy|website=Wikipedia}}</ref>
== Duba kuma ==
* [[Kungiyar kwallon kafa ta mata ta Najeriya]]
* [[AC Milan Women]]
* [[Kwallon kafa ta mata a Najeriya]]
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Hanyoyin waje ==
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke Saidat Adegoke a Wikipedia ta Turanci]
23ekhz5oya1gkx9qcynqk0ixzlr0gud
831605
831360
2026-05-07T09:41:26Z
Mahuta
11340
831605
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Saidat Adegoke''' 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga ƙasar Najeriya wadda aka haifa a ranar 24 ga Satumba, 1985 a birnin Ilorin da ke Jihar Kwara. Ta shahara wajen taka leda a matsayin mai kai hari, musamman a wasu manyan kulob-kulob na ƙasar Italiya. Adegoke ta kasance ɗaya daga cikin 'yan wasan mata na Najeriya da suka taka rawa wajen bunƙasa wasan ƙwallon ƙafa na mata a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke|website=Wikipedia}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Saidat Adegoke a Ilorin, babban birnin Jihar Kwara a Najeriya. Tun tana ƙaramar yarinya take nuna sha’awa sosai ga wasan ƙwallon ƙafa, lamarin da ya sa ta fara taka leda a ƙananan kungiyoyi kafin daga baya ta shiga manyan kungiyoyin mata a Najeriya. Ta yi suna ne saboda saurin gudunta da kuma iya zura ƙwallaye.<ref>{{Cite web|url=https://www.medianigeria.com/biography-of-saidat-adegoke/|title=Biography Of Saidat Adegoke|website=Media Nigeria}}</ref>
== Sana'ar ƙwallon ƙafa ==
=== Remo Queens ===
Saidat Adegoke ta fara haskakawa ne a kulob din '''Remo Queens''' na Najeriya. A wannan lokaci ne hazakarta ta fara bayyana sosai, inda masu bibiyar wasan ƙwallon ƙafa daga Turai suka fara lura da ita. Kyakkyawan bajintar da ta nuna a Najeriya ne ya ba ta damar samun damar zuwa taka leda a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke Career|website=Wikipedia}}</ref>
=== Zuwa Italiya ===
A shekarar 2007, Adegoke ta koma ƙasar Italiya domin taka leda a gasar Serie A ta mata tare da kulob din '''ACF Trento'''. A kakar wasanta ta farko, ta buga wasanni 16 tare da cin ƙwallaye uku. Wannan bajinta ne ya sa manyan kungiyoyi suka fara neman ta.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke|website=Wikipedia}}</ref>
Bayan kakar wasa guda a Trento, ta koma '''ACF Milan''' a shekarar 2008. A Milan ne ta kara samun suna sosai saboda yadda take taka rawa wajen kai hare-hare da zura ƙwallaye. Daga shekarar 2008 zuwa 2011, ta zura ƙwallaye 19 cikin wasanni 52 da ta buga, abin da ya sanya ta zama ɗaya daga cikin fitattun 'yan wasan mata na Najeriya da suka taka leda a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://de.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke|website=German Wikipedia}}</ref>
A farkon kakar wasa ta 2011–2012, ta koma kulob din '''FCF Como 2000'''. Wannan sauyin ya kara nuna yadda take da kwarewa da gogewa a wasan ƙwallon ƙafa na mata a Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia-on-ipfs.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke|website=Wikipedia on IPFS}}</ref>
== Aikin ƙasa ==
Adegoke ta samu damar shiga cikin tawagar ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta mata ta Najeriya, wato '''Super Falcons''', a shekarar 2010. Ko da yake ba ta samu dogon lokaci sosai a ƙungiyar ba, kasancewarta cikin tawagar ƙasar ya nuna yadda take da ƙwarewa da bajinta.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke International Career|website=Wikipedia}}</ref>
Rahotanni sun nuna cewa ta buga wasan sada zumunci da tawagar mata ta Jamus a shekarar 2010, wanda hakan ya kasance daga cikin manyan lokutan da ta wakilci Najeriya a matakin ƙasa da ƙasa.<ref>{{Cite web|url=https://de.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke National Team|website=German Wikipedia}}</ref>
== Salon wasa ==
Saidat Adegoke ta shahara da saurin gudu, iya sarrafa ƙwallo, da kuma iya zura ƙwallaye a lokacin da ake bukata. Ta kasance mai taka rawa sosai a bangaren kai hari, kuma tana iya amfani da damar da ta samu wajen cin ƙwallo. Wannan salon nata ne ya taimaka mata wajen samun nasara a gasar mata ta Italiya.<ref>{{Cite web|url=https://www.medianigeria.com/biography-of-saidat-adegoke/|title=Biography Of Saidat Adegoke|website=Media Nigeria}}</ref>
== Tasiri ==
Adegoke na daga cikin matan Najeriya da suka taimaka wajen bude ƙofofi ga 'yan wasan mata na Najeriya a Turai. Nasarorin da ta samu sun kasance abin ƙarfafawa ga matasa mata masu sha’awar shiga harkar ƙwallon ƙafa.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke|title=Saidat Adegoke Legacy|website=Wikipedia}}</ref>
== Duba kuma ==
* [[Kungiyar kwallon kafa ta mata ta Najeriya]]
* [[AC Milan Women]]
* [[Kwallon kafa ta mata a Najeriya]]
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Hanyoyin waje ==
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Saidat_Adegoke Saidat Adegoke a Wikipedia ta Turanci]
i8dlehuyx5odv4h9n56xnob9vuozspv
Aladi Ayegba
0
15123
831386
571101
2026-05-06T22:26:06Z
Saad Nuhu
43323
831386
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Infobox mutum
| suna = Aladi Ayegba
| bayanin_hoto =
| ranar_haifuwa = ba a tabbatar ba
| wurin_haifuwa = Masarautar Igala (ƙasar Kogi ta yau, Najeriya)
| ranar_mutuwa = ba a tabbatar ba
| wurin_mutuwa =
| ƙasa = Najeriya
| sana'a = Sarauniya / Uwar sarki (a ruwayoyin tarihi)
| sananne_don = Matsayinta a tarihin Masarautar Igala da dangantakarta da Attah Ayegba
}}
'''Aladi Ayegba''' wata fitacciyar mace ce da ake ambatonta a cikin tarihin baka na Masarautar Igala a arewa ta tsakiyar Najeriya. Ana danganta ta da dangin masarauta na Attah Ayegba (wato sarkin Igala), inda wasu ruwayoyi ke bayyana ta a matsayin uwa ko babbar mace mai tasiri a cikin tsarin mulkin gargajiya.
<ref>Ruwayoyin tarihin baka na Igala da nazarin al’adun gargajiya na arewa maso tsakiyar Najeriya</ref>
== Tarihi da asali ==
A cewar ruwayoyin gargajiya, Aladi Ayegba ta fito ne daga cikin dangin sarauta na Igala ko kuma daga wata ƙabila da ke da alaƙar aure da masarautar. Ba a samu tabbataccen rubutaccen tarihin haihuwarta ko asalinta ba, amma ana ganin ta rayu a zamanin daular Attah Ayegba Om'Idoko, wanda ake ɗauka a matsayin ɗaya daga cikin fitattun sarakunan Igala.
<ref>Smith, R. (nazarin masarautun Yammacin Afirka); Tarihin baka na Igala</ref>
== Matsayinta a masarauta ==
Aladi Ayegba ana danganta ta da rawar uwa ko mai ba da shawara a cikin gidan sarauta. A wasu ruwayoyi, ana cewa tana da tasiri wajen jagorantar wasu al’amuran cikin gida da kuma kula da tarbiyyar ‘ya’yan sarauta. Wannan ya sa ake ganin ta a matsayin ɗaya daga cikin matan da suka taimaka wajen ƙarfafa tsarin mulkin gargajiya na Igala.
<ref>Usman, A. (Nazarin tsarin sarautun Igala da rawar mata a masarauta)</ref>
== Muhimmancinta a tarihi ==
Ko da yake ba a samu cikakken bayanin rubuce game da rayuwarta ba, Aladi Ayegba ta zama abin tunawa a cikin al’adun Igala saboda alaƙarta da cigaban masarauta. Ana yawan kawo sunanta a cikin labaran gargajiya da ke bayyana yadda dangin Attah Ayegba suka gina tsarin shugabanci mai ƙarfi a yankin.
<ref>Hausa/Igala oral traditions collection on pre-colonial Nigerian kingdoms</ref>
== Gado da tasiri ==
A yau, sunan Aladi Ayegba yana bayyana a wasu binciken tarihi da al’adu a matsayin misali na rawar da mata suka taka a cikin masarautun Afirka kafin mulkin mallaka. Hakanan tana taimakawa wajen fahimtar yadda tsarin iyali da sarauta ke haɗuwa wajen tafiyar da mulki a wancan lokaci.
<ref>Adamu, M. (Studies in Nigerian Indigenous Political Systems)</ref>
== Duba kuma ==
* Masarautar Igala
* Attah Ayegba Om'Idoko
* Tarihin Igala
* Sarautun gargajiya a Najeriya
== Manazarta ==
{{reflist}}
ss8ljeth53plxmpo5317ig88o302ti8
831387
831386
2026-05-06T22:28:02Z
Saad Nuhu
43323
831387
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Aladi Ayegba''' wata fitacciyar mace ce da ake ambatonta a cikin tarihin baka na Masarautar Igala a arewa ta tsakiyar Najeriya. Ana danganta ta da dangin masarauta na Attah Ayegba (wato sarkin Igala), inda wasu ruwayoyi ke bayyana ta a matsayin uwa ko babbar mace mai tasiri a cikin tsarin mulkin gargajiya.
<ref>Ruwayoyin tarihin baka na Igala da nazarin al’adun gargajiya na arewa maso tsakiyar Najeriya</ref>
== Tarihi da asali ==
A cewar ruwayoyin gargajiya, Aladi Ayegba ta fito ne daga cikin dangin sarauta na Igala ko kuma daga wata ƙabila da ke da alaƙar aure da masarautar. Ba a samu tabbataccen rubutaccen tarihin haihuwarta ko asalinta ba, amma ana ganin ta rayu a zamanin daular Attah Ayegba Om'Idoko, wanda ake ɗauka a matsayin ɗaya daga cikin fitattun sarakunan Igala.
<ref>Smith, R. (nazarin masarautun Yammacin Afirka); Tarihin baka na Igala</ref>
== Matsayinta a masarauta ==
Aladi Ayegba ana danganta ta da rawar uwa ko mai ba da shawara a cikin gidan sarauta. A wasu ruwayoyi, ana cewa tana da tasiri wajen jagorantar wasu al’amuran cikin gida da kuma kula da tarbiyyar ‘ya’yan sarauta. Wannan ya sa ake ganin ta a matsayin ɗaya daga cikin matan da suka taimaka wajen ƙarfafa tsarin mulkin gargajiya na Igala.
<ref>Usman, A. (Nazarin tsarin sarautun Igala da rawar mata a masarauta)</ref>
== Muhimmancinta a tarihi ==
Ko da yake ba a samu cikakken bayanin rubuce game da rayuwarta ba, Aladi Ayegba ta zama abin tunawa a cikin al’adun Igala saboda alaƙarta da cigaban masarauta. Ana yawan kawo sunanta a cikin labaran gargajiya da ke bayyana yadda dangin Attah Ayegba suka gina tsarin shugabanci mai ƙarfi a yankin.
<ref>Hausa/Igala oral traditions collection on pre-colonial Nigerian kingdoms</ref>
== Gado da tasiri ==
A yau, sunan Aladi Ayegba yana bayyana a wasu binciken tarihi da al’adu a matsayin misali na rawar da mata suka taka a cikin masarautun Afirka kafin mulkin mallaka. Hakanan tana taimakawa wajen fahimtar yadda tsarin iyali da sarauta ke haɗuwa wajen tafiyar da mulki a wancan lokaci.
<ref>Adamu, M. (Studies in Nigerian Indigenous Political Systems)</ref>
== Duba kuma ==
* Masarautar Igala
* Attah Ayegba Om'Idoko
* Tarihin Igala
* Sarautun gargajiya a Najeriya
== Manazarta ==
{{reflist}}
rrp8xty36xd3idpr00x422jlr177sug
Joy Bokiri
0
15130
831473
546020
2026-05-07T04:39:17Z
Saad Nuhu
43323
831473
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Joy Bokiri
| hoto = JoyBokiri (3).jpg
| cikakken_suna = Joy Ebinemiere Bokiri
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1998|12|29}}
| wurin_haihuwa = Elemebiri, Najeriya
| kasa = Najeriya
| tsawo = 1.58 m
| matsayi = Dan wasan tsakiya
| kungiyar_yanzu = Ünye Kadın FK
| lamba = 34
| shekaru1 = –2017
| kungiya1 = Bayelsa Queens
| shekaru2 = 2018
| kungiya2 = Sporting de Huelva
| wasanni2 = 13
| kwallaye2 = 1
| shekaru3 = 2018–2019
| kungiya3 = Elpides Karditsas
| shekaru4 = 2019–2020
| kungiya4 = Konak Belediyespor
| wasanni4 = 14
| kwallaye4 = 11
| shekaru5 = 2021
| kungiya5 = Bayelsa Queens
| shekaru6 = 2021
| kungiya6 = AIK
| wasanni6 = 4
| kwallaye6 = 0
| shekaru7 = 2022
| kungiya7 = Bayelsa Queens
| shekaru8 = 2022–2023
| kungiya8 = Saint-Étienne
| wasanni8 = 5
| kwallaye8 = 1
| shekaru9 = 2023
| kungiya9 = Ataşehir Belediyespor
| wasanni9 = 4
| kwallaye9 = 0
| shekaru10 = 2024–
| kungiya10 = Ünye Kadın FK
| wasanni10 = 18
| kwallaye10 = 3
| tawagar_kasa1 = Najeriya
| shekaru_kasa1 = 2019–
| wasannin_kasa1 = 1
| kwallayen_kasa1 = 1
}}
'''Joy Ebinemiere Bokiri''' (an haife ta a ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararriyar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda ke taka leda a matsayin ‘yar tsakiya. Ta yi wasa a kungiyoyi daban-daban na ƙasashen Turai da kuma tawagar ƙwallon ƙafa ta mata ta Najeriya.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Joy Bokiri a garin Elemebiri da ke Najeriya. Tun tana ƙaramar yarinya ta fara nuna sha’awa sosai ga wasan ƙwallon ƙafa, inda daga baya ta shiga makarantar horas da matasa masu tasowa a harkar ƙwallon mata.<ref>https://www.soccerzz.com/player/joy-bokiri/531762</ref>
== Sana'ar kwallon kafa ==
Bokiri ta fara shahara ne yayin da take taka leda a kungiyar mata ta '''Bayelsa Queens''', daya daga cikin manyan kungiyoyin mata a Najeriya. Bajintarta a tsakiya ya sanya kungiyoyi daga Turai suka fara bibiyarta domin daukarta.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
A shekarar 2018 ta koma kasar Sifaniya inda ta rattaba hannu da kungiyar '''Sporting de Huelva'''. Ta buga wasanni da dama a gasar mata ta kasar, inda ta samu damar nuna kwarewarta a matakin Turai.<ref>https://www.flashscore.com/player/bokiri-joy/nFbqoy5H/</ref>
Bayan zamanta a Sifaniya, ta koma kasar Girka domin taka leda tare da kungiyar '''Elpides Karditsas'''. Daga baya kuma ta koma kasar Turkiyya inda ta buga wa '''Konak Belediyespor''' wasa, kuma ta zura kwallaye masu yawa a kakar wasa ta 2019 zuwa 2020.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
A shekarar 2021 Bokiri ta koma kungiyar '''AIK''' ta kasar Sweden, kafin daga baya ta sake komawa Najeriya domin taka leda da Bayelsa Queens. A shekarar 2022 kuma ta koma kungiyar '''Saint-Étienne''' ta Faransa.<ref>https://www.soccerdonna.de/en/joy-bokiri/leistungsdaten/spieler_18165_2023.html</ref>
Daga baya ta sake taka leda a kungiyar '''Ataşehir Belediyespor''' ta Turkiyya kafin ta koma kungiyar '''Ünye Kadın FK''' wadda take bugawa a yanzu.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
== A matakin kasa ==
Joy Bokiri ta wakilci Najeriya a matakan matasa kafin daga baya ta samu damar shiga babbar tawagar mata ta Najeriya. Ta samu karbuwa musamman bayan ta zura kwallo a gasar '''WAFU Zone B Women's Cup''' a shekarar 2019.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
== Salon wasanta ==
Bokiri ta shahara wajen sarrafa kwallo, gudu cikin sauri da kuma kirkirar damar cin kwallo daga tsakiyar fili. Hakan ya sanya take taka muhimmiyar rawa a kungiyoyin da take bugawa.<ref>https://www.soccerzz.com/player/joy-bokiri/531762</ref>
== Duba kuma ==
* [[Tawagar kwallon kafa ta mata ta Najeriya]]
* [[Bayelsa Queens]]
== Manazarta ==
<references />
== Hanyoyin waje ==
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri Joy Bokiri a Wikipedia ta Turanci]
* [https://www.flashscore.com/player/bokiri-joy/nFbqoy5H/ Bayanan Joy Bokiri a Flashscore]
k94jjv69f3zhiid59p6i1d5f16uin27
831478
831473
2026-05-07T04:42:12Z
Saad Nuhu
43323
831478
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:JoyBokiri (1).jpg|thumb]]
[[Fayil:JoyBokiri (2).jpg|thumb]]
[[Fayil:JoyBokiri (4).jpg|thumb]]
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Joy Bokiri
| hoto = JoyBokiri (3).jpg
| cikakken_suna = Joy Ebinemiere Bokiri
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1998|12|29}}
| wurin_haihuwa = Elemebiri, Najeriya
| kasa = Najeriya
| tsawo = 1.58 m
| matsayi = Dan wasan tsakiya
| kungiyar_yanzu = Ünye Kadın FK
| lamba = 34
| shekaru1 = –2017
| kungiya1 = Bayelsa Queens
| shekaru2 = 2018
| kungiya2 = Sporting de Huelva
| wasanni2 = 13
| kwallaye2 = 1
| shekaru3 = 2018–2019
| kungiya3 = Elpides Karditsas
| shekaru4 = 2019–2020
| kungiya4 = Konak Belediyespor
| wasanni4 = 14
| kwallaye4 = 11
| shekaru5 = 2021
| kungiya5 = Bayelsa Queens
| shekaru6 = 2021
| kungiya6 = AIK
| wasanni6 = 4
| kwallaye6 = 0
| shekaru7 = 2022
| kungiya7 = Bayelsa Queens
| shekaru8 = 2022–2023
| kungiya8 = Saint-Étienne
| wasanni8 = 5
| kwallaye8 = 1
| shekaru9 = 2023
| kungiya9 = Ataşehir Belediyespor
| wasanni9 = 4
| kwallaye9 = 0
| shekaru10 = 2024–
| kungiya10 = Ünye Kadın FK
| wasanni10 = 18
| kwallaye10 = 3
| tawagar_kasa1 = Najeriya
| shekaru_kasa1 = 2019–
| wasannin_kasa1 = 1
| kwallayen_kasa1 = 1
}}
'''Joy Ebinemiere Bokiri''' (an haife ta a ranar 29 ga Disamba, 1998) ƙwararriyar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda ke taka leda a matsayin ‘yar tsakiya. Ta yi wasa a kungiyoyi daban-daban na ƙasashen Turai da kuma tawagar ƙwallon ƙafa ta mata ta Najeriya.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Joy Bokiri a garin Elemebiri da ke Najeriya. Tun tana ƙaramar yarinya ta fara nuna sha’awa sosai ga wasan ƙwallon ƙafa, inda daga baya ta shiga makarantar horas da matasa masu tasowa a harkar ƙwallon mata.<ref>https://www.soccerzz.com/player/joy-bokiri/531762</ref>
== Sana'ar kwallon kafa ==
Bokiri ta fara shahara ne yayin da take taka leda a kungiyar mata ta '''Bayelsa Queens''', daya daga cikin manyan kungiyoyin mata a Najeriya. Bajintarta a tsakiya ya sanya kungiyoyi daga Turai suka fara bibiyarta domin daukarta.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
A shekarar 2018 ta koma kasar Sifaniya inda ta rattaba hannu da kungiyar '''Sporting de Huelva'''. Ta buga wasanni da dama a gasar mata ta kasar, inda ta samu damar nuna kwarewarta a matakin Turai.<ref>https://www.flashscore.com/player/bokiri-joy/nFbqoy5H/</ref>
Bayan zamanta a Sifaniya, ta koma kasar Girka domin taka leda tare da kungiyar '''Elpides Karditsas'''. Daga baya kuma ta koma kasar Turkiyya inda ta buga wa '''Konak Belediyespor''' wasa, kuma ta zura kwallaye masu yawa a kakar wasa ta 2019 zuwa 2020.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
A shekarar 2021 Bokiri ta koma kungiyar '''AIK''' ta kasar Sweden, kafin daga baya ta sake komawa Najeriya domin taka leda da Bayelsa Queens. A shekarar 2022 kuma ta koma kungiyar '''Saint-Étienne''' ta Faransa.<ref>https://www.soccerdonna.de/en/joy-bokiri/leistungsdaten/spieler_18165_2023.html</ref>
Daga baya ta sake taka leda a kungiyar '''Ataşehir Belediyespor''' ta Turkiyya kafin ta koma kungiyar '''Ünye Kadın FK''' wadda take bugawa a yanzu.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
== A matakin kasa ==
Joy Bokiri ta wakilci Najeriya a matakan matasa kafin daga baya ta samu damar shiga babbar tawagar mata ta Najeriya. Ta samu karbuwa musamman bayan ta zura kwallo a gasar '''WAFU Zone B Women's Cup''' a shekarar 2019.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri</ref>
== Salon wasanta ==
Bokiri ta shahara wajen sarrafa kwallo, gudu cikin sauri da kuma kirkirar damar cin kwallo daga tsakiyar fili. Hakan ya sanya take taka muhimmiyar rawa a kungiyoyin da take bugawa.<ref>https://www.soccerzz.com/player/joy-bokiri/531762</ref>
== Duba kuma ==
* [[Tawagar kwallon kafa ta mata ta Najeriya]]
* [[Bayelsa Queens]]
== Manazarta ==
<references />
== Hanyoyin waje ==
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Joy_Bokiri Joy Bokiri a Wikipedia ta Turanci]
* [https://www.flashscore.com/player/bokiri-joy/nFbqoy5H/ Bayanan Joy Bokiri a Flashscore]
akk968gj8taq6z8q8isl1zzsjlpg9n3
Ifeanyi Chiejine
0
15137
831486
564827
2026-05-07T04:47:42Z
Saad Nuhu
43323
831486
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox 'yar kwallon kafa
| suna = Ifeanyi Chiejine
| cikakken_suna = Ifeanyichukwu Stephanie Chiejine
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa|1983|5|17}}
| wurin_haihuwa = Lagos, Najeriya
| ranar_mutuwa = {{Mutuwa da shekaru|2019|8|21|1983|5|17}}
| wurin_mutuwa = Lagos, Najeriya
| kasa = Najeriya
| tsawo = 1.78 m
| matsayi = Mai kai hari
| shekaru1 = 2009
| kungiya1 = KMF Kuopio
| shekaru2 = 2010–2011
| kungiya2 = PK-35 Vantaa
| shekaru3 = 2011–2012
| kungiya3 = Zvezda Perm
| shekaru4 = 2013
| kungiya4 = SSVSM-Kairat
| tawagar_kasa1 = Najeriya
| shekaru_tawagar_kasa1 = 1999–2008
| wasanni_tawagar_kasa1 = 61
| kwallaye_tawagar_kasa1 = 15
}}
[[Fayil:Lagos, Nigeria.jpg|thumb|Kabarin ta]]
'''Ifeanyichukwu Stephanie Chiejine''' (17 ga Mayu, 1983 – 21 ga Agusta, 2019) tsohuwar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga ƙasar Najeriya wadda ta yi fice a matsayin mai kai hari a tawagar mata ta ƙasar, wato Super Falcons. Ta kasance ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Najeriya mata da suka taka rawar gani a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA da kuma gasar Olympics.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Ifeanyi_Chiejine |title=Ifeanyi Chiejine |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
An haifi Chiejine a birnin Lagos na Najeriya ranar 17 ga Mayu, 1983. Tun tana yarinya take nuna sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, inda ta fara taka leda a makarantu da ƙananan kungiyoyi kafin daga bisani ta shiga manyan kungiyoyin mata a Najeriya. Ta samu horo a makarantar kwallon kafa ta Pepsi Football Academy, wadda ta taimaka wajen bunƙasa ƙwarewarta a wasan ƙwallon ƙafa.<ref>{{Cite web |url=https://de.wikipedia.org/wiki/Ifeanyi_Chiejine |title=Ifeanyi Chiejine |website=Wikipedia Deutsch |access-date=2026-05-07}}</ref>
A matakin ƙungiyoyi, Chiejine ta buga wa kungiyoyi daban-daban wasa a Najeriya da kuma ƙasashen waje. Ta taka leda a Finland domin kungiyar KMF Kuopio da PK-35 Vantaa, sannan ta buga wasa a Rasha tare da Zvezda Perm. Daga baya kuma ta koma Kazakhstan inda ta buga wa kungiyar SSVSM-Kairat Almaty wasa. Ta kuma taka leda a gasar W-League ta Amurka tare da FC Indiana.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Ifeanyi_Chiejine |title=Ifeanyi Chiejine |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
A matakin kasa da kasa kuwa, Chiejine ta fara wakiltar Najeriya tun tana matashiya sosai. Ta shiga cikin tawagar Super Falcons da ta halarci gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA ta shekarar 1999, inda ta zama daya daga cikin mafi ƙanƙantar shekaru da suka taba bugawa a gasar a lokacin. Ta kuma wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta mata na 2003 da 2007.<ref>{{Cite web |url=https://www.sportinglad.com/football/fifa-womens-world-cup/youngest-footballer-in-womens-soccer-history/ |title=Youngest footballer in Women's World Cup history |website=Sportinglad |access-date=2026-05-07}}</ref>
Baya ga gasar kofin duniya, Chiejine ta wakilci Najeriya a gasar Olympics ta Sydney 2000 da kuma Beijing 2008. Ta taimaka wa Najeriya wajen lashe gasar cin kofin nahiyar Afirka ta mata sau da dama, ciki har da gasannin shekarun 2002, 2004 da 2006. Ta kasance muhimmiyar ‘yar wasa saboda ƙwarewarta, gudunta da kuma iya zura ƙwallaye.<ref>{{Cite web |url=https://africa.espn.com/football/story/_/id/37575778/crossDomain |title=Nigeria World Cup star Chiejine dies at 36 |website=ESPN Africa |access-date=2026-05-07}}</ref>
A shekarar 2007, rahotanni sun nuna cewa ta buga wasanni 61 tare da tawagar Najeriya tare da zura ƙwallaye 15. Wannan ya sanya ta cikin fitattun ‘yan wasan mata na Najeriya a zamaninta.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Ifeanyi_Chiejine |title=Ifeanyi Chiejine |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
Bayan ta yi shekaru tana taka leda a ƙasashe daban-daban, Chiejine ta fara rage yawan fitowa fili a harkar ƙwallon ƙafa. Duk da haka, har yanzu ana tuna ta a matsayin ɗaya daga cikin taurarin Super Falcons da suka taimaka wajen ɗaga darajar ƙwallon ƙafar mata ta Najeriya a duniya.<ref>{{Cite web |url=https://africa.espn.com/football/story/_/id/37575778/crossDomain |title=Nigeria World Cup star Chiejine dies at 36 |website=ESPN Africa |access-date=2026-05-07}}</ref>
A ranar 21 ga Agusta, 2019, Ifeanyi Chiejine ta rasu bayan gajeruwar rashin lafiya tana da shekaru 36. Rasuwarta ta girgiza masoya ƙwallon ƙafa a Najeriya da Afrika baki ɗaya, inda jami’an Hukumar Kwallon Kafa ta Najeriya (NFF), tsofaffin abokan wasanta da magoya baya suka bayyana alhini kan rasuwarta.<ref>{{Cite web |url=https://africa.espn.com/football/story/_/id/37575778/crossDomain |title=Nigeria World Cup star Chiejine dies at 36 |website=ESPN Africa |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Rayuwa ta farko ==
Chiejine ta taso ne a Lagos inda ta yi karatunta na firamare da sakandare. Ta halarci makarantar Awodi-Ora Secondary School kafin ta mayar da hankali sosai kan harkar ƙwallon ƙafa.<ref>{{Cite web |url=https://de.wikipedia.org/wiki/Ifeanyi_Chiejine |title=Ifeanyi Chiejine |website=Wikipedia Deutsch |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Ayyukan ƙasa da ƙasa ==
* Gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA: 1999, 2003, 2007
* Gasar Olympics: 2000, 2008
* Gasar cin kofin nahiyar Afirka ta mata: 2002, 2004, 2006<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Ifeanyi_Chiejine |title=Ifeanyi Chiejine |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Duba kuma ==
* [[Super Falcons]]
* [[Najeriya]]
* [[Gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA]]
== Manazarta ==
{{Manazarta}}
{{DEFAULTSORT:Chiejine, Ifeanyi}}
[[Category:Haihuwar 1983]]
[[Category:Mutuwar 2019]]
[[Category:'Yan wasan kwallon kafa na Najeriya]]
[[Category:Mata 'yan wasan kwallon kafa]]
[[Category:Mutane daga Lagos]]
gozlmlnu42qxyb3jzgruc710vdu9o0x
Rita Chikwelu
0
15138
831489
546051
2026-05-07T04:53:15Z
Saad Nuhu
43323
831489
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Rita Chikwelu''' (an haife ta ranar 6 ga Maris, 1988) ƙwararriyar 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda take taka leda a matsayin ɗan wasan tsakiya ko kuma mai kai hari. Ta yi fice wajen buga wasa a ƙasashen Finland, Sweden, Spain da Saudiyya, sannan ta kasance ɗaya daga cikin fitattun 'yan wasan mata na ƙungiyar ƙwallon ƙafar mata ta Najeriya, wato ''Super Falcons''.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Rita_Chikwelu|title=Rita Chikwelu|website=Wikipedia}}</ref>
== Tarihin rayuwa ==
An haifi Rita Chikwelu a garin Asaba da ke jihar Delta a Najeriya. Tun tana ƙarama take nuna sha’awa sosai ga wasan ƙwallon ƙafa, lamarin da ya sa ta fara taka leda a ƙananan ƙungiyoyi kafin daga bisani ta shiga harkar ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. Ana kallonta a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan mata da Najeriya ta samar a zamaninta.<ref>{{Cite web|url=https://howng.com/rita-chikwelu-biography-inside-the-life-of-super-falcons-player/|title=Rita Chikwelu Biography|website=HowNG}}</ref>
== Aikin kulob ==
=== Akwa Starlets ===
Rita Chikwelu ta fara aikinta na ƙwararriyar ƙwallon ƙafa ne da kulob ɗin ''Akwa Starlets'' a Najeriya. A lokacin da take wannan kulob ta nuna bajinta sosai wanda ya jawo hankalin masu bibiyar wasan mata daga ƙasashen Turai.<ref>{{Cite web|url=https://dailypost.ng/2023/08/24/transfer-super-falcons-midfielder-completes-al-shabab-transfer/|title=Transfer: Super Falcons midfielder completes Al Shabab transfer|website=Daily Post}}</ref>
=== FC United ===
A shekarar 2006, Chikwelu ta koma ƙasar Finland inda ta shiga kulob ɗin ''FC United''. A can ne ta fara samun babban suna a Turai. A shekarar 2009 ta zama wadda ta fi kowa cin ƙwallaye a gasar mata ta Finland bayan ta zura ƙwallaye 22, abin da ya tabbatar da ƙwarewarta wajen kai hari.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Rita_Chikwelu|title=Rita Chikwelu|website=Wikipedia}}</ref>
=== Umeå IK ===
Bayan nasarorin da ta samu a Finland, Rita ta koma ƙasar Sweden a shekarar 2010 inda ta rattaba hannu da kulob ɗin ''Umeå IK''. Ta shafe kusan shekaru bakwai tana taka leda a wannan kulob, inda ta kasance daga cikin ginshiƙan ƙungiyar. Ta taimaka wajen daidaita wasan tsakiya tare da jagorantar matasa a kulob ɗin.<ref>{{Cite web|url=https://punchng.com/falcons-captain-dumps-relegated-swede-club/|title=Falcons captain dumps relegated Swede club|website=Punch Newspapers}}</ref>
=== Kristianstads DFF ===
A shekarar 2017, bayan da Umeå IK ta fuskanci matsalar komawa rukuni na biyu, Rita Chikwelu ta koma ''Kristianstads DFF'' inda ta ci gaba da nuna ƙwarewa sosai a gasar Sweden. Ta kasance ɗaya daga cikin manyan ‘yan wasan tsakiyar ƙungiyar tare da jagorantar takwarorinta saboda gogewarta.<ref>{{Cite web|url=https://punchng.com/falcons-captain-dumps-relegated-swede-club/|title=Falcons captain dumps relegated Swede club|website=Punch Newspapers}}</ref>
=== Madrid CFF da Levante Las Planas ===
A shekarar 2020, Chikwelu ta koma Spain inda ta buga wa ''Madrid CFF'' wasa. Bayan wasu shekaru ta koma ''Levante Las Planas''. Wasanta a Spain ya ƙara tabbatar da ita a matsayin ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan Najeriya da suka yi nasara a Turai.<ref>{{Cite web|url=https://fr.wikipedia.org/wiki/Rita_Chikwelu|title=Rita Chikwelu|website=French Wikipedia}}</ref>
=== Saudiyya ===
A shekarar 2023, Rita ta koma Saudiyya inda ta shiga ''Al Shabab Women FC'', kafin daga baya ta koma ''Al-Riyadh''. Wannan mataki ya sanya ta cikin jerin fitattun ‘yan wasan Najeriya mata da suka taka leda a gasar mata ta Saudiyya.<ref>{{Cite web|url=https://dailypost.ng/2023/08/24/transfer-super-falcons-midfielder-completes-al-shabab-transfer/|title=Transfer: Super Falcons midfielder completes Al Shabab transfer|website=Daily Post}}</ref>
== Aikin ƙasa ==
Rita Chikwelu ta fara wakiltar Najeriya tun a matakin ‘yan ƙasa da shekaru 20. Ta taka rawa a gasar cin kofin duniya ta matasa tsakanin shekarun 2004 zuwa 2008. A shekarar 2007 ta fara buga wa babbar ƙungiyar mata ta Najeriya wasa a gasar cin kofin duniya ta mata.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Rita_Chikwelu|title=Rita Chikwelu|website=Wikipedia}}</ref>
Ta kuma kasance cikin tawagar Najeriya a gasar Olympics ta Beijing ta shekarar 2008 da kuma gasar cin kofin duniya ta mata ta shekarar 2011. Daga baya ta zama ɗaya daga cikin shugabannin tawagar ''Super Falcons'', inda ta kasance kyaftin a wasu lokuta saboda ƙwarewa da jajircewarta.<ref>{{Cite web|url=https://punchng.com/falcons-captain-dumps-relegated-swede-club/|title=Falcons captain dumps relegated Swede club|website=Punch Newspapers}}</ref>
== Salon wasa ==
Rita Chikwelu na taka rawa sosai a tsakiyar fili, amma tana iya buga wasa a matsayin mai kai hari. Ta shahara wajen ƙarfin jiki, iya sarrafa ƙwallo da kuma bugun dogayen ƙwallaye. Haka kuma tana taimakawa ƙungiya wajen kare gida da kai hari lokaci guda.<ref>{{Cite web|url=https://footystats.org/players/nigeria/rita-chikwelu|title=Rita Chikwelu Stats|website=FootyStats}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya ===
* Gasar cin kofin nahiyar Afirka ta mata:
** Zakara: 2016
** Zakara: 2018<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Rita_Chikwelu|title=Rita Chikwelu|website=Wikipedia}}</ref>
=== Karramawa ===
A shekarar 2024, al’ummarta ta karrama ta saboda irin gudummawar da ta bayar wajen bunƙasa wasan ƙwallon ƙafa na mata da kuma taimakon matasa ta hanyar gidauniyarta mai suna ''Rita Chikwelu Football Academy''.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Rita_Chikwelu|title=Rita Chikwelu|website=Wikipedia}}</ref>
== Manazarta ==
{{reflist}}
== Hanyoyin waje ==
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Rita_Chikwelu Rita Chikwelu a Wikipedia]
* [https://www.olympedia.org/athletes/111247 Rita Chikwelu a Olympedia]
{{DEFAULTSORT:Chikwelu, Rita}}
[[Category:Haihuwa a 1988]]
[[Category:Mutanen Najeriya]]
[[Category:'Yan wasan kwallon kafa mata na Najeriya]]
[[Category:'Yan wasan Super Falcons]]
[[Category:Mutane masu rai]]
9cf75c0su471wikp52fbmyjk3jof3tz
Gloria Chinasa
0
15139
831497
502658
2026-05-07T05:00:14Z
Saad Nuhu
43323
831497
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ɗan wasan ƙwallon ƙafa
| suna = Gloria Chinasa
| hoto = Gloria Chinasa.jpg
| cikakken_suna = Gloria Chinasa Okoro
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1987|12|8}}
| wurin_haihuwa = Enugu, Najeriya
| tsawo = 1.61 m
| matsayi = Mai kai hari
| ƙasa = Najeriya
| ƙasar_wasa = Guinea Equatorial
| shekaru1 = 2005–2011
| ƙungiya1 = Rivers Angels
| shekaru2 = 2011–2014
| ƙungiya2 = Unia Racibórz
| shekaru3 = 2014–2015
| ƙungiya3 = Gintra Universitetas
| shekaru4 = 2015
| ƙungiya4 = Bobruichanka
| shekaru5 = 2016
| ƙungiya5 = Vllaznia
| shekaru6 = 2017
| ƙungiya6 = Rouen
| shekaru7 = 2018–2023
| ƙungiya7 = E Waiso Ipola
| shekaru_tawaga = 2006–2018
| tawaga = Guinea Equatorial mata
| yawan_wasa = 19
| yawan_ƙwallaye = 9
}}
'''Gloria Chinasa Okoro''' (an haife ta a ranar 8 ga Disamba, 1987) tsohuwar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda ta buga a matsayin mai kai hari. Duk da cewa an haife ta kuma ta taso a Najeriya, ta wakilci tawagar mata ta ƙasar Guinea Equatorial a wasannin ƙasa da ƙasa. Chinasa ta shahara ne saboda gudummawar da ta bayar wajen ci gaban ƙwallon ƙafar mata a Afirka da kuma nasarorin da ta samu a wasu ƙasashen Turai.<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Gloria Chinasa Okoro a birnin Enugu da ke Najeriya, inda ta taso tare da iyalanta. Tun tana ƙarama take nuna ƙwarewa a wasan ƙwallon ƙafa, lamarin da ya sa ta fara taka leda a matakin ƙungiyoyin mata na cikin gida. Hazakarta da saurin motsi a fili sun sa masu horarwa suka fara lura da ita tun kafin ta kai matakin ƙasa da ƙasa.<ref>{{Cite web |url=[https://www.playmakerstats.com/player/gloria-chinasa/201798](https://www.playmakerstats.com/player/gloria-chinasa/201798) |title=Gloria Chinasa Player Profile |website=Playmaker Stats |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin ƙungiya ==
Chinasa ta fara buga wasa da ƙungiyar mata ta ''Rivers Angels'' a Najeriya. A lokacin tana daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba a gasar mata ta Najeriya. A shekara ta 2005, yayin wani wasa da wata ƙungiya daga Guinea Equatorial, ta zura ƙwallaye uku, abin da ya ja hankalin jami’an ƙwallon ƙafa na ƙasar Guinea Equatorial gare ta.<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
Bayan gasar cin kofin duniya ta mata ta shekarar 2011, Chinasa ta koma ƙungiyar ''Unia Racibórz'' ta ƙasar Poland. A can ta taka muhimmiyar rawa wajen taimakawa ƙungiyar lashe gasar Ekstraliga ta mata. Ta kuma zama daga cikin fitattun masu zura ƙwallaye a gasar, inda ta lashe kyautar mafi yawan cin ƙwallaye a wasu lokuta.<ref>{{Cite web |url=[https://es.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://es.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia Español |access-date=2026-05-07}}</ref>
Daga baya ta ci gaba da buga wasa a ƙasashe daban-daban kamar Lithuania, Belarus, Albania da Faransa. Ta wakilci ƙungiyoyi irin su ''Gintra Universitetas'', ''Bobruichanka'', ''Vllaznia'' da kuma ''Rouen''. Wannan ya nuna irin gogewar da ta samu a nahiyar Turai kafin daga bisani ta koma ƙungiyar ''E Waiso Ipola''.<ref>{{Cite web |url=[https://www.soccerzz.com/player.php?id=201798](https://www.soccerzz.com/player.php?id=201798) |title=Gloria Chinasa Career Stats |website=Soccer ZZ |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Ko da yake ‘yar Najeriya ce, Gloria Chinasa ta amince ta wakilci tawagar mata ta Guinea Equatorial bayan da jami’an ƙasar suka gayyace ta. Ta fara taka leda a tawagar ƙasar tun shekara ta 2006. A ranar 28 ga Oktoba, 2006, ta zura ƙwallon farko a tarihin Guinea Equatorial a gasar cin kofin nahiyar Afirka ta mata.<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
Chinasa ta taimaka wa Guinea Equatorial lashe kofin nahiyar Afirka ta mata a shekarun 2008 da 2012. Ta kasance daga cikin fitattun ‘yan wasan da suka taimaka wajen ɗaga martabar ƙwallon ƙafar mata a ƙasar. Haka kuma ta wakilci ƙasar a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA ta shekarar 2011 da aka gudanar a Jamus.<ref>{{Cite web |url=[https://www.espn.com/soccer/player/_/id/159598/gloria-chinasa](https://www.espn.com/soccer/player/_/id/159598/gloria-chinasa) |title=Gloria Chinasa Bio |website=ESPN |access-date=2026-05-07}}</ref>
A gasar cin kofin duniya ta mata ta shekarar 2011, Chinasa ta buga wasu muhimman wasanni ciki har da wasan da suka yi da Australia inda tawagarta ta sha kashi da ci 3–2. Duk da rashin nasara, an yaba da yadda ta nuna ƙwarewa da jajircewa a gasar.<ref>{{Cite web |url=[https://www.soccerzz.com/player.php?epoca_id=140&id=201798](https://www.soccerzz.com/player.php?epoca_id=140&id=201798) |title=Gloria Chinasa 2010/2011 Stats |website=Soccer ZZ |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Salon wasa ==
An san Gloria Chinasa da saurin gudu, iya kai hari da kuma kammala kwallo a gaban raga. Ta kasance ‘yar wasa mai iya taka rawar gani a matsayin mai kai hari ko kuma winger. Hazakarta wajen neman sarari da saurin zura ƙwallaye ya sa ta yi fice musamman a gasar ƙwallon ƙafa ta mata ta Poland.<ref>{{Cite web |url=[https://www.soccerdonna.de/en/chinasa/profil/spieler_6592.html](https://www.soccerdonna.de/en/chinasa/profil/spieler_6592.html) |title=Gloria Chinasa Profile |website=Soccerdonna |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Nasarori ==
=== Tare da ƙungiyoyi ===
* '''Unia Racibórz'''
Ekstraliga ta mata: 2011–12, 2012–13
Kofin Poland na mata: 2011–12
* '''E Waiso Ipola'''
Liga Nacional de Fútbol Femenino: 2018<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa Honours |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
=== Tare da tawagar ƙasa ===
* '''Guinea Equatorial mata'''
Kofin nahiyar Afirka na mata: 2008, 2012
Zakarun nahiyar Afirka na mata sau biyu<ref>{{Cite web |url=[https://es.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://es.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia Español |access-date=2026-05-07}}</ref>
=== Kyaututtuka na musamman ===
* Mafi yawan cin ƙwallaye a gasar Ekstraliga ta mata: 2011–12, 2012–13
* Mafi yawan cin ƙwallaye a Kofin Poland na mata: 2012–13<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa Achievements |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Gadonta ==
Gloria Chinasa na daga cikin fitattun ‘yan wasan mata daga Najeriya da suka samu damar taka leda a matakin duniya tare da wakiltar wata ƙasa a nahiyar Afirka. Nasarorin da ta samu sun kasance abin koyi ga matasan ‘yan wasa mata a Afirka musamman wajen nuna cewa hazaka da jajircewa na iya kai mutum zuwa manyan matakai a duniya.<ref>{{Cite web |url=[https://www.playmakerstats.com/player/gloria-chinasa/201798](https://www.playmakerstats.com/player/gloria-chinasa/201798) |title=Gloria Chinasa Legacy |website=Playmaker Stats |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Hanyoyin waje ==
[[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) Gloria Chinasa a Wikipedia ta Turanci]
[[https://www.espn.com/soccer/player/_/id/159598/gloria-chinasa](https://www.espn.com/soccer/player/_/id/159598/gloria-chinasa) Gloria Chinasa a ESPN]
[[https://www.soccerdonna.de/en/chinasa/profil/spieler_6592.html](https://www.soccerdonna.de/en/chinasa/profil/spieler_6592.html) Gloria Chinasa a Soccerdonna]
{{DEFAULTSORT:Chinasa, Gloria}}
[[Category:Haihuwar 1987]]
[[Category:Mutane masu rai]]
[[Category:'Yan wasan ƙwallon ƙafa mata na Najeriya]]
[[Category:'Yan wasan ƙwallon ƙafa mata na Guinea Equatorial]]
[[Category:Masu kai hari a ƙwallon ƙafa]]
[[Category:'Yan wasan Rivers Angels]]
[[Category:'Yan wasan Unia Racibórz]]
[[Category:'Yan wasan ƙwallon ƙafa na Najeriya a ƙasashen waje]]
7yoo5vecfzxwwqrovkj85mvqnv4bn9k
831599
831497
2026-05-07T09:37:56Z
Mahuta
11340
831599
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox}}
'''Gloria Chinasa Okoro''' (an haife ta a ranar 8 ga Disamba, 1987) tsohuwar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda ta buga a matsayin mai kai hari. Duk da cewa an haife ta kuma ta taso a Najeriya, ta wakilci tawagar mata ta ƙasar Guinea Equatorial a wasannin ƙasa da ƙasa. Chinasa ta shahara ne saboda gudummawar da ta bayar wajen ci gaban ƙwallon ƙafar mata a Afirka da kuma nasarorin da ta samu a wasu ƙasashen Turai.<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Gloria Chinasa Okoro a birnin Enugu da ke Najeriya, inda ta taso tare da iyalanta. Tun tana ƙarama take nuna ƙwarewa a wasan ƙwallon ƙafa, lamarin da ya sa ta fara taka leda a matakin ƙungiyoyin mata na cikin gida. Hazakarta da saurin motsi a fili sun sa masu horarwa suka fara lura da ita tun kafin ta kai matakin ƙasa da ƙasa.<ref>{{Cite web |url=[https://www.playmakerstats.com/player/gloria-chinasa/201798](https://www.playmakerstats.com/player/gloria-chinasa/201798) |title=Gloria Chinasa Player Profile |website=Playmaker Stats |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin ƙungiya ==
Chinasa ta fara buga wasa da ƙungiyar mata ta ''Rivers Angels'' a Najeriya. A lokacin tana daga cikin fitattun ‘yan wasan gaba a gasar mata ta Najeriya. A shekara ta 2005, yayin wani wasa da wata ƙungiya daga Guinea Equatorial, ta zura ƙwallaye uku, abin da ya ja hankalin jami’an ƙwallon ƙafa na ƙasar Guinea Equatorial gare ta.<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
Bayan gasar cin kofin duniya ta mata ta shekarar 2011, Chinasa ta koma ƙungiyar ''Unia Racibórz'' ta ƙasar Poland. A can ta taka muhimmiyar rawa wajen taimakawa ƙungiyar lashe gasar Ekstraliga ta mata. Ta kuma zama daga cikin fitattun masu zura ƙwallaye a gasar, inda ta lashe kyautar mafi yawan cin ƙwallaye a wasu lokuta.<ref>{{Cite web |url=[https://es.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://es.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia Español |access-date=2026-05-07}}</ref>
Daga baya ta ci gaba da buga wasa a ƙasashe daban-daban kamar Lithuania, Belarus, Albania da Faransa. Ta wakilci ƙungiyoyi irin su ''Gintra Universitetas'', ''Bobruichanka'', ''Vllaznia'' da kuma ''Rouen''. Wannan ya nuna irin gogewar da ta samu a nahiyar Turai kafin daga bisani ta koma ƙungiyar ''E Waiso Ipola''.<ref>{{Cite web |url=[https://www.soccerzz.com/player.php?id=201798](https://www.soccerzz.com/player.php?id=201798) |title=Gloria Chinasa Career Stats |website=Soccer ZZ |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Ko da yake ‘yar Najeriya ce, Gloria Chinasa ta amince ta wakilci tawagar mata ta Guinea Equatorial bayan da jami’an ƙasar suka gayyace ta. Ta fara taka leda a tawagar ƙasar tun shekara ta 2006. A ranar 28 ga Oktoba, 2006, ta zura ƙwallon farko a tarihin Guinea Equatorial a gasar cin kofin nahiyar Afirka ta mata.<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
Chinasa ta taimaka wa Guinea Equatorial lashe kofin nahiyar Afirka ta mata a shekarun 2008 da 2012. Ta kasance daga cikin fitattun ‘yan wasan da suka taimaka wajen ɗaga martabar ƙwallon ƙafar mata a ƙasar. Haka kuma ta wakilci ƙasar a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA ta shekarar 2011 da aka gudanar a Jamus.<ref>{{Cite web |url=[https://www.espn.com/soccer/player/_/id/159598/gloria-chinasa](https://www.espn.com/soccer/player/_/id/159598/gloria-chinasa) |title=Gloria Chinasa Bio |website=ESPN |access-date=2026-05-07}}</ref>
A gasar cin kofin duniya ta mata ta shekarar 2011, Chinasa ta buga wasu muhimman wasanni ciki har da wasan da suka yi da Australia inda tawagarta ta sha kashi da ci 3–2. Duk da rashin nasara, an yaba da yadda ta nuna ƙwarewa da jajircewa a gasar.<ref>{{Cite web |url=[https://www.soccerzz.com/player.php?epoca_id=140&id=201798](https://www.soccerzz.com/player.php?epoca_id=140&id=201798) |title=Gloria Chinasa 2010/2011 Stats |website=Soccer ZZ |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Salon wasa ==
An san Gloria Chinasa da saurin gudu, iya kai hari da kuma kammala kwallo a gaban raga. Ta kasance ‘yar wasa mai iya taka rawar gani a matsayin mai kai hari ko kuma winger. Hazakarta wajen neman sarari da saurin zura ƙwallaye ya sa ta yi fice musamman a gasar ƙwallon ƙafa ta mata ta Poland.<ref>{{Cite web |url=[https://www.soccerdonna.de/en/chinasa/profil/spieler_6592.html](https://www.soccerdonna.de/en/chinasa/profil/spieler_6592.html) |title=Gloria Chinasa Profile |website=Soccerdonna |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Nasarori ==
=== Tare da ƙungiyoyi ===
* '''Unia Racibórz'''
Ekstraliga ta mata: 2011–12, 2012–13
Kofin Poland na mata: 2011–12
* '''E Waiso Ipola'''
Liga Nacional de Fútbol Femenino: 2018<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa Honours |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
=== Tare da tawagar ƙasa ===
* '''Guinea Equatorial mata'''
Kofin nahiyar Afirka na mata: 2008, 2012
Zakarun nahiyar Afirka na mata sau biyu<ref>{{Cite web |url=[https://es.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://es.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa |website=Wikipedia Español |access-date=2026-05-07}}</ref>
=== Kyaututtuka na musamman ===
* Mafi yawan cin ƙwallaye a gasar Ekstraliga ta mata: 2011–12, 2012–13
* Mafi yawan cin ƙwallaye a Kofin Poland na mata: 2012–13<ref>{{Cite web |url=[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) |title=Gloria Chinasa Achievements |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Gadonta ==
Gloria Chinasa na daga cikin fitattun ‘yan wasan mata daga Najeriya da suka samu damar taka leda a matakin duniya tare da wakiltar wata ƙasa a nahiyar Afirka. Nasarorin da ta samu sun kasance abin koyi ga matasan ‘yan wasa mata a Afirka musamman wajen nuna cewa hazaka da jajircewa na iya kai mutum zuwa manyan matakai a duniya.<ref>{{Cite web |url=[https://www.playmakerstats.com/player/gloria-chinasa/201798](https://www.playmakerstats.com/player/gloria-chinasa/201798) |title=Gloria Chinasa Legacy |website=Playmaker Stats |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Hanyoyin waje ==
[[https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa](https://en.wikipedia.org/wiki/Gloria_Chinasa) Gloria Chinasa a Wikipedia ta Turanci]
[[https://www.espn.com/soccer/player/_/id/159598/gloria-chinasa](https://www.espn.com/soccer/player/_/id/159598/gloria-chinasa) Gloria Chinasa a ESPN]
[[https://www.soccerdonna.de/en/chinasa/profil/spieler_6592.html](https://www.soccerdonna.de/en/chinasa/profil/spieler_6592.html) Gloria Chinasa a Soccerdonna]
{{DEFAULTSORT:Chinasa, Gloria}}
[[Category:Haihuwar 1987]]
[[Category:Mutane masu rai]]
[[Category:'Yan wasan ƙwallon ƙafa mata na Najeriya]]
[[Category:'Yan wasan ƙwallon ƙafa mata na Guinea Equatorial]]
[[Category:Masu kai hari a ƙwallon ƙafa]]
[[Category:'Yan wasan Rivers Angels]]
[[Category:'Yan wasan Unia Racibórz]]
[[Category:'Yan wasan ƙwallon ƙafa na Najeriya a ƙasashen waje]]
fejqpsboqzetlxwyhd4sj6suffkgu8w
Mercy Akide
0
15224
831366
541019
2026-05-06T21:58:13Z
Saad Nuhu
43323
831366
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Mercy Nnenda Akide-Udoh''' (an haife ta a ranar 26 ga watan Agustan shekara ta 1975) tsohuwar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda aka fi sani da rawar da ta taka wajen bunƙasa wasan ƙwallon ƙafa na mata a Najeriya da nahiyar Afirka baki ɗaya. Ta kasance ɗaya daga cikin fitattun ‘yan wasan mata na farko daga Najeriya da suka samu karɓuwa a duniya saboda bajintarta a matsayin mai kai hari.<ref>{{Cite web |url=https://www.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people=191489/index.html |title=Mercy Akide - FIFA Profile |publisher=FIFA |access-date=2026-05-06}}</ref>
An haifi Mercy Akide a birnin Port Harcourt da ke jihar Rivers a Najeriya. Tun tana ƙarama ta nuna sha’awar wasan ƙwallon ƙafa duk da ƙalubalen da mata ke fuskanta a wannan fanni a lokacin. Ta fara taka leda a makarantu da kungiyoyin cikin gida kafin ta samu shiga manyan kungiyoyin mata a Najeriya.<ref>{{Cite web |url=https://guardian.ng/sport/mercy-akide-and-the-rise-of-womens-football-in-nigeria/ |title=Mercy Akide and the rise of women football in Nigeria |publisher=The Guardian Nigeria |access-date=2026-05-06}}</ref>
Akide ta yi fice sosai a lokacin da take taka leda a kungiyar mata ta Najeriya wadda aka fi sani da '''Super Falcons'''. Ta kasance ɗaya daga cikin ‘yan wasan da suka taimaka wajen kafa tarihin nasarorin Najeriya a gasar cin kofin mata ta Afirka. Najeriya ta lashe kofuna da dama tare da ita a cikin tawagar kasar.<ref>{{Cite web |url=https://www.cafonline.com/womens-football/news/former-super-falcons-star-mercy-akide-celebrates-african-football/ |title=Former Super Falcons star Mercy Akide celebrates African football |publisher=CAF Online |access-date=2026-05-06}}</ref>
Ta wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA sau da dama, inda ta taka rawa mai muhimmanci wajen kai Najeriya zuwa matakan gaba a gasar. A gasar cin kofin duniya ta mata ta shekarar 1999, Mercy Akide ta kasance cikin fitattun ‘yan wasan Najeriya da suka taimaka wa kungiyar ta kai wasan daf da na kusa da na ƙarshe.<ref>{{Cite web |url=https://www.fifa.com/tournaments/archive/womensworldcup/usa1999/index.html |title=FIFA Women's World Cup USA 1999 |publisher=FIFA |access-date=2026-05-06}}</ref>
Baya ga gasar cin kofin duniya, Akide ta kuma wakilci Najeriya a gasar Olympics ta mata. Ta taka rawa wajen nuna ƙwarewar ‘yan wasan Najeriya a duniya tare da taimaka wa wasan ƙwallon ƙafa na mata samun karɓuwa a tsakanin al’umma.<ref>{{Cite web |url=https://olympics.com/en/athletes/mercy-akide |title=Mercy Akide |publisher=Olympics.com |access-date=2026-05-06}}</ref>
A matakin kungiyoyi kuwa, Mercy Akide ta taka leda a Najeriya kafin daga baya ta koma Turai da Amurka domin ci gaba da sana’arta. Ta buga wa wasu kungiyoyi a Amurka inda ta samu yabo saboda ƙwarewarta wajen cin ƙwallaye da kuma jagoranci a fili.<ref>{{Cite web |url=https://www.wusa.com/news/mercy-akide-profile/ |title=Mercy Akide Profile |publisher=Women's United Soccer Association |access-date=2026-05-06}}</ref>
A shekarar 2001, Hukumar Kwallon Kafa ta Afirka (CAF) ta zaɓi Mercy Akide a matsayin '''Gwaruwar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ta Afirka'''. Wannan karramawa ta tabbatar da irin gagarumar gudummawar da ta bayar wajen haɓaka wasan ƙwallon ƙafa na mata a Afirka.<ref>{{Cite web |url=https://www.cafonline.com/news-center/news/history-of-caf-awards-women-player-of-the-year/ |title=History of CAF Women Player of the Year |publisher=CAF Online |access-date=2026-05-06}}</ref>
Bayan ta yi ritaya daga taka leda, Mercy Akide ta shiga harkar horaswa da kuma tallafawa ci gaban wasan mata. Ta yi aiki a shirye-shiryen bunkasa matasan ‘yan wasa tare da bayar da gudummawa wajen wayar da kan jama'a game da muhimmancin bai wa mata dama a harkar wasanni.<ref>{{Cite web |url=https://www.thenff.com/mercy-akide-supports-development-of-womens-football/ |title=Mercy Akide supports development of women football |publisher=Nigeria Football Federation |access-date=2026-05-06}}</ref>
Ana kallon Mercy Akide a matsayin ɗaya daga cikin fitattun tsofaffin ‘yan wasan mata da suka taimaka wajen ɗaga darajar Najeriya a duniya. Gudummawarta ta taimaka wajen bude hanya ga sabbin ‘yan wasa mata daga Najeriya da nahiyar Afirka baki ɗaya.<ref>{{Cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/african-women-football-legends |title=African women football legends |publisher=BBC Sport |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
Mercy Akide ta taso ne a iyali mai son wasanni a jihar Rivers. Tun tana yarinya ta kasance mai sha’awar buga ƙwallo tare da yara maza a unguwarsu. Duk da ƙalubalen al’ada da ke hana mata shiga harkar ƙwallon ƙafa a lokacin, ta dage wajen nuna bajintarta har ta samu karɓuwa daga masu horaswa da kungiyoyi daban-daban.<ref>{{Cite web |url=https://www.premiumtimesng.com/sports/football/mercy-akide-biography.html |title=Mercy Akide Biography |publisher=Premium Times Nigeria |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin kungiyar kasa ==
Akide ta kasance muhimmiya a cikin Super Falcons tun daga shekarun 1990. Ta taimaka wajen lashe gasar cin kofin mata ta Afirka sau da dama. Haka kuma ta taka muhimmiyar rawa a gasar cin kofin duniya da kuma Olympics, inda aka san ta da saurin gudu da iya zura kwallo.<ref>{{Cite web |url=https://www.goal.com/en-ng/news/super-falcons-legends-mercy-akide/ |title=Super Falcons legends: Mercy Akide |publisher=Goal.com |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Kyaututtuka da yabo ==
* Gwaruwar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ta Afirka ta CAF: 2001
* Tsohuwar tauraruwa a kungiyar Super Falcons
* Daya daga cikin fitattun mata ‘yan wasan ƙwallon ƙafa a tarihin Najeriya<ref>{{Cite web |url=https://www.brila.net/mercy-akide-african-football-icon/ |title=Mercy Akide African football icon |publisher=Brila FM |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Duba kuma ==
* [[Super Falcons]]
* [[Kwallon kafa ta mata a Najeriya]]
== Manazarta ==
{{Reflist}}
{{DEFAULTSORT:Akide, Mercy}}
[[Category:Haihuwar 1975]]
[[Category:Mutanen Najeriya]]
[[Category:'Yan wasan kwallon kafa na mata na Najeriya]]
[[Category:Super Falcons]]
[[Category:Mutanen Rivers State]]
[[Category:Masu horas da kwallon kafa]]
422plv5h781au5s8jdd2ymwre61m1ep
Cynthia Aku
0
15430
831385
822313
2026-05-06T22:13:01Z
Saad Nuhu
43323
831385
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Cynthia Aku
| cikakken_suna = Cynthia Onyedikachi Aku
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1999|12|31}}
| wurin_haihuwa = Najeriya
| tsawo = 1.64 m
| matsayi = Ɗan wasan gaba
| kungiyar_yanzu = Ataşehir Belediyespor
| kungiya1 = Rivers Angels
| shekaru2 = 2022
| kungiya2 = Kireçburnu Spor
| wasanni2 = 13
| kwallaye2 = 0
| shekaru3 = 2022–
| kungiya3 = Ataşehir Belediyespor
| wasanni3 = 10
| kwallaye3 = 12
| tawagar_kasa1 = Najeriya
}}
'''Cynthia Onyedikachi Aku''' (an haife ta ranar 31 ga Disamba, 1999) ƙwararriyar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda take taka leda a matsayin ‘yar gaba. Ta yi suna wajen taka leda a ƙungiyoyin mata na Najeriya da kuma a gasar mata ta ƙasar Turkiyya. Cynthia Aku ta kasance ɗaya daga cikin matasan ‘yan wasan Najeriya da suka nuna ƙwarewa a harkar ƙwallon ƙafa ta mata, musamman wajen cin ƙwallaye da taimakawa ƙungiyarta a manyan wasanni.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Cynthia_Aku|title=Cynthia Aku|website=Wikipedia}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Cynthia Aku a Najeriya inda ta taso tare da sha’awar wasan ƙwallon ƙafa tun tana ƙarama. Tun daga lokacin ƙuruciyarta ta kasance mai nuna ƙwarewa wajen buga ƙwallo, musamman a wasannin makaranta da kuma wasannin unguwa. Wannan baiwa tata ce ta taimaka mata wajen shiga ƙungiyoyin mata masu tasowa a Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://www.xwhos.com/person/cynthia_aku-whois.html|title=Cynthia Aku Biography|website=XWhos}}</ref>
Ta fara samun horo sosai a harkar ƙwallon ƙafa ne tun tana matashiya, inda malamai da masu horaswa suka fahimci cewa tana da hazaka ta musamman wajen kai hari da kuma cin ƙwallaye. Daga baya wannan baiwa tata ta sa aka fara kiranta zuwa manyan ƙungiyoyin mata a Najeriya.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Cynthia_Aku|title=Cynthia Aku|website=Wikipedia}}</ref>
== Aikin ƙwallon ƙafa ==
=== Rivers Angels ===
Cynthia Aku ta fara taka muhimmiyar rawa a ƙungiyar '''Rivers Angels''', ɗaya daga cikin manyan ƙungiyoyin ƙwallon ƙafa ta mata a Najeriya. A lokacin da take tare da Rivers Angels, ta samu damar nuna ƙwarewarta a gasar Najeriya ta mata. Ta kasance daga cikin ‘yan wasan da suke taimakawa ƙungiyar wajen samun nasarori a wasanni daban-daban.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Cynthia_Aku|title=Cynthia Aku|website=Wikipedia}}</ref>
Lokacin da take Rivers Angels ya taimaka mata wajen samun ƙwarewa da kuma gogewa a wasan ƙwallon ƙafa na matakin ƙwararru. Har ila yau, wasan da take yi ya jawo hankalin masu bibiyar ƙwallon ƙafa daga ƙasashen waje.<ref>{{Cite web|url=https://celebrity-birthdays.com/people/cynthia-aku|title=Cynthia Aku Net Worth & Biography|website=Celebrity Birthdays}}</ref>
=== Komawa Turkiyya ===
A shekarar 2022, Cynthia Aku ta koma ƙasar Turkiyya domin taka leda a gasar mata ta ƙasar. Ta fara shiga ƙungiyar '''Kireçburnu Spor''' inda ta buga wasanni da dama a gasar Turkish Women's Football Super League.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Cynthia_Aku|title=Cynthia Aku|website=Wikipedia}}</ref>
Komawarta Turkiyya ya kasance wani babban mataki a rayuwarta ta ƙwallon ƙafa saboda hakan ya ba ta damar taka leda a wata sabuwar muhalli mai cike da gogaggun ‘yan wasa. Duk da cewa ta yi ɗan gajeren lokaci a Kireçburnu Spor, ta nuna ƙoƙari da ƙwarewa a matsayinta na ‘yar gaba.<ref>{{Cite web|url=https://www.xwhos.com/person/cynthia_aku-whois.html|title=Cynthia Aku Life Story|website=XWhos}}</ref>
=== Ataşehir Belediyespor ===
Daga baya a shekarar 2022, Cynthia Aku ta koma ƙungiyar '''Ataşehir Belediyespor''' domin ci gaba da taka leda a gasar mata ta Turkiyya. Wannan canjin ya ba ta damar kara samun lokacin buga wasa da kuma nuna ƙwarewarta wajen cin ƙwallaye.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Cynthia_Aku|title=Cynthia Aku|website=Wikipedia}}</ref>
A wasu wasanni da ta buga tare da Ataşehir Belediyespor, Cynthia Aku ta kasance daga cikin ‘yan wasan da suka fi taimakawa ƙungiyar wajen kai hari. Ta samu yabo daga masu sharhi da magoya baya saboda kuzari da saurin da take amfani da shi a filin wasa.<ref>{{Cite web|url=https://celebrity-birthdays.com/people/cynthia-aku|title=Cynthia Aku Biography|website=Celebrity Birthdays}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Cynthia Aku ta wakilci Najeriya a matakin matasa kafin daga baya ta samu damar shiga tawagar manyan mata ta Najeriya. Ta kasance cikin ‘yan wasan da suka taka rawa a gasar '''WAFU Zone B Women's Cup''' ta shekarar 2019.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Cynthia_Aku|title=Cynthia Aku|website=Wikipedia}}</ref>
A wani wasa da Najeriya ta doke Nijar da ci 15–0, Cynthia Aku ta ci ƙwallaye biyu kuma aka ba ta kyautar gwaruwar wasan saboda rawar da ta taka. Wannan wasa ya taimaka wajen kara bayyana sunanta a idon masu bibiyar ƙwallon ƙafa ta mata a Afirka.<ref>{{Cite web|url=https://www.pulse.ng/story/super-falcons-thrash-niger-15-0-to-reach-semifinals-of-2019-wafu-womens-cup-2024081216105308283|title=Super Falcons thrash Niger 15-0|website=Pulse Nigeria}}</ref>
Ta ci gaba da zama ɗaya daga cikin ‘yan wasan da ake sa ran za su taimaka wa ƙwallon ƙafa ta mata a Najeriya saboda salon wasanta da kuma ƙwarewarta wajen kai hari.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Cynthia_Aku|title=Cynthia Aku|website=Wikipedia}}</ref>
== Salon wasa ==
Cynthia Aku tana taka leda a matsayin ‘yar gaba. Ta shahara wajen amfani da gudu, ƙarfi da kuma iya motsawa cikin sauri a yankin abokan hamayya. Haka kuma tana da ƙwarewa wajen samun dama da kuma cin ƙwallaye.<ref>{{Cite web|url=https://www.xwhos.com/person/cynthia_aku-whois.html|title=Cynthia Aku|website=XWhos}}</ref>
Masu sharhi kan ƙwallon ƙafa sun bayyana ta a matsayin ‘yar wasa mai kuzari wadda take iya taimakawa wajen kai farmaki tare da matsa lamba ga masu tsaron baya na abokan hamayya.<ref>{{Cite web|url=https://celebrity-birthdays.com/people/cynthia-aku|title=Cynthia Aku Facts|website=Celebrity Birthdays}}</ref>
== Duba kuma ==
* [[Kungiyar kwallon kafa ta mata ta Najeriya]]
* [[Rivers Angels]]
* [[Ataşehir Belediyespor]]
== Manazarta ==
k2r6xtqxx1y9keho4vjcf947zlpi2xt
Yankin Larabawa
0
17653
831295
335958
2026-05-06T21:08:55Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831295
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[File:Empty_quarter_Arabia.PNG|right|thumb|250x250px| Insasar Larabawa]]
Yankin '''Larabawa'''<ref>The term "Arabia" is used for the peninsula viewed as a geopolitical region.</ref> yanki ne a [[Yammacin Asiya|kudu maso yammacin Asiya]] a mahaɗar [[Afirka]] da [[Asiya]]. Tana gabas da [[Itofiya|Habasha]] da arewacin [[Somaliya]]; kudancin [[Isra'ila|Isra’ila]], yankunan Falasdinawa da ake takaddama kansu, da [[Jodan|Jordan]]; da kuma kudu maso yamma na [[Iran]].
[[File:Arabian_peninsula_definition.PNG|thumb|250x250px]]
[[File:ArabianPlate.png|thumb|250x250px| Farantin Larabawa]]
[[File:Ottoman_empire.svg|thumb|250x250px| [[Daular Usmaniyya]]]]
Ruwan da ke kewayen Arabiya sune: a kudu maso yamma da Bahar Maliya da Tekun Aqaba; a kudu maso gabas Tekun Larabawa; kuma a arewa maso gabashin Tekun Oman da na Tekun Fasiya.
Larabawa sun haɗa da ƙasashen:
* [[Saudi Arebiya|Saudi Arabiya]]
* [[Yemen]]
* [[Oman]]
* [[Kuwaiti (ƙasa)|Kuwait]]
* [[Hadaddiyar Daular Larabawa]]
* [[Qatar]]
* [[Baharen|Bahrain]]
Yankin wani yanki ne na [[Gabas ta Tsakiya]], amma wannan galibi yana nufin yankin Larabawa tare da Levant da Mesopotamia. Kalmar "Arabia" galibi tana nufin Saudiyya kawai.
Ƙasar Saudi Arabiya ta mamaye kusan dukkanin ƙasar Larabawa. Mafi yawan mazauna yankin na larabawa suna rayuwa ne a Saudiyya da Yemen. Arewacin Larabawa na da mahimman rijiyoyin mai . Canjin yanayi da karancin [[ruwa]] sun shafi dukkan wannan yankin. <ref>Roberts, Patrick ''etc'' 2018. Fossil herbivore stable isotopes reveal middle Pleistocene hominin palaeoenvironment in 'Green Arabia'. ''Nature Ecology & Evolution''. Nature. 2 (12): 1871–1878. </ref> Ruwa ya yi ƙaranci saboda adadin mutane ya girma sosai. Mafi yawan koguna ana tatsewa ne a saman hanyoyinsu, wanda ke rage ruwa a can kasan kogunan.
== Waje / ilimin ƙasa ==
Farantin Larabawa ƙaramin farantin tectonic ne a arewaci da gabas. Mafi shaharar yanayin yankin larabawa shine hamada . A kudu maso yamma akwai jerin tsaunuka. Waɗannan suna samun ƙarin ruwan sama fiye da sauran yankin teku.
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Shafuka masu alaƙa ==
* Tarihin larabawa
== Sauran yanar gizo ==
* [http://www.wdl.org/en/item/11767/ Arabia]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} harkokin wajen Birtaniyar, Office, 1920
[[Category:Larabawa]]
[[Category:Ƙasashen Asiya]]
[[Category:Duniya]]
8o6crsfqsvqaqqmvt8uau6nsn29xhzy
Yaƙi da cin-hanci na gwamnatin Buhari
0
19940
831395
705912
2026-05-07T00:18:41Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831395
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[File:Muhammadu_Buhari_-_Chatham_House.jpg|thumb| Shugaba Muhammadu Buhari]]
[[Fayil:Muhammadu Buhari - Chatham House.jpg|thumb|Yaƙi da cin-hanci na gwamnatin Buhari]]
'''Hukumar Buhari ta yaki da cin hanci yakine''' hukuma ce data bayyana faɗa ko yaƙi da cin hanci da rashawa ta [[Muhammadu Buhari|Muhammadu Buhari,]] na huɗu (4)a shugabannin mulkin demokradiya [[Shugaban Nijeriya|na kasar Najeriya]]. Wannan yaki ne da dukkan nau'o'in cin hanci da rashawa a kasar Najeriya. A lokacin yakin neman zaben shugaban kasa a shekara ta 2015, ya sha alwashin yaki da cin hanci da rashawa da rashin tsaro idan aka zaɓe shi. Tun lokacin da aka zabe shi a watan Afrilu na shekara ta 2015, Yakin cin hanci da rashawa ya kasance daya daga manyan abubuwan fifiko. A yaki da rashawar aka amince da shugaban kasar daga Amurka . Sakataren Harkokin Wajen Amurka, John Kerry a taron Tattalin Arzikin Duniya wanda aka gudanar a Davos a kasar [[Switzerland]] ya yaba da yaki da cin hanci da rashawa na Buhari. A watan Oktoba na shekarar 2015, [[Birtaniya|kasar Ingila ta]] yi alkawarin marawa Buhari baya na yaki da cin hanci da rashawa. A cewar Grant Shapps, ministan ci gaban duniya, "Burtaniya ta dukufa wajen taimakawa Najeriya don ƙara tsaro, kwanciyar hankali da ci gaba. "Za mu ci gaba da samar da karfin iko, fasaha da bincike ga Najeriya don magance cin hanci da rashawa. Cin hanci da rashawa a Najeriya kuma ya shafi Ingila kai tsaye. Inda muke da shaidu, zamu ci gaba da ɗaukar mataki don kare mutuncin tsarin kundi na Burtaniya da hanawa. Wasu 'yan Najeriya sun bayyana yakin a matsayin "cikakke" yayin da wasu suka bayyana shi da "zaɓe". William Kumuyi, wanda ya kafa kuma babban mai kula da Deeper Christian Life Ministry ya bayyana Yakin da Buhari ke yi da cin hanci da rashawa a matsayin wani mataki na tafiya zuwa tafarki madaidaici. Sai dai an soki shugaban tare da zarginsa da jagorantar yakin neman zabe da cin hanci da rashawa. Mutane da yawa sun yi ikirarin cewa Yakin da yake yi da cin hanci da rashawa ya fi mayar da hankali ne ga mambobin jam'iyyar adawa, [[Peoples Democratic Party|People's Democratic Party]] (PDP) .
A watan Mayu a shekara ta 2018, Hukumar Yaki da Yiwa Tattalin Arziƙi Ta'annati da Tattalin Arziƙi ta Najeriya (EFCC) ta sanar cewa an yanke wa Kimanin 'yan Najeriya 603 hukunci kan tuhumar cin hanci da rashawa tun lokacin da Buhari ya hau mulki a shekara ta 2015. <ref name="judgesandmilitary">https://allafrica.com/stories/201805290530.html</ref> Hukumar ta EFCC ta kuma sanar da cewa a karon farko a tarihin Najeriya, ana shari’ar Alƙalai da manyan hafsoshin soja ciki har da shugabannin hafsoshin ritaya kan rashawa. Har ila yau, an yaba wa wadanda ake tuhuma da aikata laifuka ga shugaban EFCC [[Ibrahim Magu]] A karkashin Buhari, Alkalin Kotun Najeriya Walter Onnoghen ya samu hukuncin Kotun Code of Conduct Tribune a ranar 18 ga watan Afrilun, shekara ta 2019 saboda bayyana kadarorin karya. da ake zargi Alkalin Babbar Kotun Tarayya Adeniyi Ademola ya yi murabus ba tare da son rai ba a watan Disambar shekara ta 2017 <ref>https://allafrica.com/stories/201712080071.html</ref> A cikin watan Disambar shekara ta 2019, tsohon Babban Mai Shari’a na kasa Mohammed Adoke, wanda aka zarga da cin hanci da rashawa don ba da lasisin mai ga Kamfanin Shell, an mika shi don ya dawo Najeriya daga Dubai kuma nan take aka kamashi. <ref>http://www.xinhuanet.com/english/2019-12/20/c_138646834.htm%7CFormer{{Dead link|date=September 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Nigerian attorney general arrested, to face corruption charges</ref>
A watan Mayu na shekara ta 2020, ya bayyana cewa an kame ‘yan kasuwar nan na kasar Sin masu aikin gine-gine,Meng Wei Kun da Xu Koi a jihar Sakkwato kan zargin cin hanci da rashawa da suka hada da cin hanci da rashawa ga tsofaffin jami’an gwamnatin jihar ta Zamfara. <ref>https://www.africanews.com/2020/05/13/nigeria-arrests-chinese-over-250k-cash-bribe-for-corruption-cover-up//{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Haka kuma an kama Magu a watan Yulin shekara ta 2020 kan zargin cin hanci da rashawa shi ma. <ref>https://businessday.ng/news/article/what-does-arrest-indictment-of-magu-mean-to-buharis-war-on-corruption/</ref> A watan Disambar shekarar 2020, tsohon shugaban Taskforce Reform Taskforce Abdulrasheed Maina, wanda aka kama a makwabciyar kasar ta Nijar bayan tsallake belin, ya bayyana a gaban wata kotun Abuja kan tuhume-tuhume har 12 na zamba da halatta kuɗaɗen haram. <ref>https://www.bbc.com/pidgin/tori-55175746</ref> An kama wani Ali Ndume, sanata mai wakiltar Borno ta Kudu, bayan ya tsallake belin shima. <ref>{{Cite web |url=http://saharareporters.com/2020/12/22/aisha-buhari-magu-others-top-political-scandals-2020 |title=Kwafin ajiya |access-date=2021-05-03 |archive-date=2020-12-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201222133407/http://saharareporters.com/2020/12/22/aisha-buhari-magu-others-top-political-scandals-2020 |url-status=dead }}</ref>.
== Sukar ==
A ranar 24 ga watan Janairun shekara ta 2016, Cif Olu Falae, wani fitaccen dan siyasa a Najeriya kuma tsohon sakataren gwamnatin tarayyar Najeriya ya ce "Yakin da Buhari ke yi na yaƙi da cin hanci da rashawa zaɓi ne kuma yana yin sama da faɗi" An bayyana sunan Olu falae a matsayin daya daga cikin wadanda suka ci gajiyar wannan cinikin makamai na dala biliyan biyu, zargin da ya karyata a wata hira ta musamman da ya yi da ''jaridar The Punch'' .
A ranar 24 ga watan Agustan shekara ta 2015, [[Abdulkadir Balarabe Musa]], wani tsohon gwamnan [[Kaduna (jiha)|jihar Kaduna ya]] kalubalanci Shugaba Muhammadu da ya binciki tsarin mulkinsa na soja tsakanin shekara ta 1983 da shekara ta 1985, idan da gaske yake game da yaki da cin hanci da rashawa. Ya zargi shugaban kasar da keta dokar halaye ta tarayya . A ranar 8 ga Fabrairun shekara ta 2016, [[Ezenwo Wike|Ezenwo Nyesom Wike]], gwamnan jihar [[Rivers|Ribas]] kuma tsohon karamin ministan ilimi a majalisar ministocin Shugaba Goodluck Jonathan ya zargi shugaban da nuna son kai a yakin da yake yi na yaki da rashawa. Ya ce ya gwammace ya yaki cin hanci da rashawa ta yadda yake so maimakon ya goyi bayan yaki da rashawa na Muhammadu Buhari. A ranar 27 ga watan Satumbar 2015, Dokta [[Frederick Fasehun]], wanda ya kafa kungiyar Oodua Peoples Congress ya shawarci shugaban kasar da ya guji zabar masu adalci ya mai da hankali kan kyakkyawan shugabanci. A ranar 21 ga watan Janairun shekara ta 2016, Fasheun ya bukaci shugaban da ya sassauta a yakin da yake yi da cin hanci da rashawa yana mai cewa gwamnati na iya shiga cikin matsaloli ta yadda shugaban kasar ke tafiyar da yaki da cin hanci da rashawa. Ya yi tir da Allah wadai da sakar hannu da aka yi wa Cif Olisa Metuh, Sakataren Yada Labarai na Jam'iyyar Demokradiyyar Jama'a. Ya bayyana hakan a matsayin mara lafiya ga Najeriya.
A cikin wani rahoto mai taken "Dubu-Dabo Masu Guba Don Yaƙi Da Rashawa Buhari" wanda ''Sahara Reporters ta wallafa'' a ranar 31 ga Oktoban, shekara ta 2015, Debo Adeniran, Shugaban zartarwa na Hadin Kan Shugabannin Masu Cin Hanci da Rashawa ya yi ikirarin cewa a lokuta da dama, ya roki shugaban da hukumomin yaki da rashawa, Hukumar da ke yaki da masu yi wa tattalin arziƙin ƙasa zagon kasa da cin hanci da rashawa da cin hanci da rashawa da cin hanci da rashawa da kuma almubazzaranci da kuɗaɗen a kan [[Babatunde Fashola]], wani tsohon gwamnan [[Lagos (jiha)|jihar Legas]] da kuma Ministan wutar lantarki, ayyuka da gidaje a majalisar ministocin Shugaba Muhammadu Buhari . Ya kuma ambaci cewa zarge-zarge da yawa na cin hanci da rashawa da karkatar da kudade sun yi wa [[Kayode Fayemi]], tsohon gwamnan [[Ekiti|jihar Ekiti]], [[Kemi Adeosun]], ministan kudi mai ci, [[Rotimi Amaechi]], wani tsohon gwamnan jihar [[Rivers|Ribas]] kuma ministan sufuri na yanzu. Ya nuna damuwa kan dalilin da ya sa ba a gayyaci waɗannan mutane ba daga hukumomin da ke yaƙi da cin hanci da rashawa don amsa tambayoyi. Ya ce "Ba mu gamsu da yadda ake yaki da yaki da cin hanci da rashawa ba kuma muna tsoron kada mu cimma wani abin da ya fi wanda muke samu kafin Buhari ya hau mulki."
A cikin watan Janairun shekara ta 2016, Bishop Hyacinth Oroko Egbebo na Apostolic Vicariate na Bomadi, yayin bikin tsarkake wani malamin Katolika a karkashin wanda ya yi nasara, ya nuna damuwa kan abin da ya bayyana a matsayin "babban mataki na rashin hukunci da cin zarafin 'yancin dan adam a yakin yaki da cin hanci da rashawa na Shugaba Muhammadu Buhari ". Ya zargi Buhari da yaki da cin hanci da rashawa. Ya nuna damuwa kan yadda Buhari ya ki bin umarnin kotu a yakin da yake yi da cin hanci da rashawa. Ya ce "Kamar yadda za mu so mu yaba wa Shugaba Buhari kan yadda ya yi hakuri da cin hanci da rashawa, yana da matukar damuwa da kuma hadari ga dimokuradiyyarmu cewa Shugaban zai samu damar yin watsi da umarnin kotu ta hanyar fakewa da sunansa yakin rashawa ".
A watan Janairun shekara ta 2016, Carol Ajie, wata lauya a tsarin mulki ta kai karar Shugaba [[Barack Obama]] da Majalisar Shari’a ta Kasa kan rashin bin umarnin kotu da Shugaba Muhammadu Buhari ya yi a yaki da cin hanci da rashawa. Ta yi kira ga Buhari ya yi murabus ko kuma fuskantar shari’ar tsige shi. Lauyoyin sama da guda 200 ne suka sanya hannu a takardar neman izinin a kasar.
Ya zuwa watan Janairun shekara ta 2020, Najeriya ta kasance kasa mafi karanci a tsarin fahimtar cin hanci da rashawa na Transparency International, inda ta kai matsayin 146 daga cikin kasashe 180 da aka yi binciken a kansu. <ref>https://www.channelstv.com/2020/01/23/transparency-international-scores-nigeria-low-on-corruption-perception-index/</ref> <ref>https://www.thecable.ng/breaking-nigeria-ranks-lower-on-transparency-internationals-corruption-index</ref>
== Matsaloli aka ruwaito ==
[[File:Sambo_Dasuki,_National_Security_Adviser_to_President_Goodluck_Jonathan,_Nigeria_(16160741168).jpg|thumb| [[Sambo Dasuki]], mai ba da shawara kan tsaro na kasa wanda ake zargin ya shirya makudan kudaden dala biliyan biyu na sayen makamai]]
====== A ranar 3 ga Yunin shekara ta 2015, Sanata [[Ali Modu Sheriff]], tsohon gwamnan [[Borno|jihar Borno]] da hukumar yaki da cin hanci da rashawa, EFCC ta kama kan zargin karkatar da naira biliyan 300 da aka karba daga asusun tarayya a lokacin da yake gwamnan jihar Borno, tsakanin shekara ta 2003 da shekara ta 2011. Kodayake binciken ya fara ne a shekarar 2012 amma ya tsananta a watan Afrilun shekara ta 2015. Jaridar Premium Times ta ruwaito cewa Sheriff ya mika kansa ga hukumar EFCC don yi masa tambayoyi sannan an bayar da belinsa a ranar 4 ga Yuni 2015 kamar yadda Wilson Uwujaren, mai magana da yawun hukumar yaki da cin hanci da rashawa. Sheriff ya musanta rahotanni a kafafen yada labarai cewa an bayyana cewa ana neman sa, EFCC ta kama shi kuma ta tsare shi. A cewar ''Daily Post'', wata jaridar Najeriya, Sheriff ya ce "Ba a taba gayyata ni ba, EFCC ba ta taba cewa suna bayyana ni na ke nema ba. Rahotannin da kafafen yaɗa labarai ne suka ja hankalina kuma na kai wa EFCC ziyara. Babu wani abu game da Naira biliyan 300. " [[Sanusi Lamido Sanusi]], [[Masarautar Kano|Sarkin Kano]] kuma tsohon gwamnan [[Babban Bankin Najeriya|babban bankin Najeriya ya]] fallasa wani bangare na cinikin mai ba bisa ka'ida ba a lokacin gwamnatin Shugaba [[Goodluck Jonathan]] . Ya nuna damuwa kan gazawar kamfanin man fetur na kasa na Najeriya na sanya adadin dala biliyan 20 na kuɗaɗen mai a cikin asusun tarayya. [[Diezani Alison-Madueke]], tsohuwar ministar albarkatun mai ta ambaci sunayen duk mutanen da ke cikin yarjejeniyar da kuma wasu da ke cikin yarjejeniyar rijiyoyin mai da ake takaddama a kansu, Jide Omokore da Kola Aluko. Jide Omokore ya ba da kansa don dawo da dala miliyan 500 zuwa asusun tarayya. A watan Yunin 2015, manyan jami’an Babban Bankin Nijeriya da wasu ma’aikatan bankunan kasuwanci 16, hukumar yaki da cin hanci da rashawa, EFCC ta kame sama da Naira biliyan 8. An kori su kuma an gurfanar da su a gaban Babbar Kotun Tarayya da ke zaune a Ibadan, Jihar Oyo, daga Talata, 2 ga Yuni, 2015 zuwa Alhamis, 4 ga Yuni, 2015. An kori su kuma an saka su a kurkuku. A watan Yunin 2015, Shugaba Buhari ya ba EFCC umarnin sake bude shari’ar cin hancin dala $ 182m Halliburton bayan bukatar da Gwamnatin Tarayyar Amurka ta gabatar . Gwamnatin Amurka ta ce za a dawo da kimanin dala miliyan 140 da gwamnatin ta kwato zuwa Najeriya idan aka kame waɗanda ke da hannu a cikin badakalar kuma aka gurfanar da su a gaban kotu. ======
====== An fallasa cinikin makamai na dala biliyan biyu bayan rahoton wucin gadi na kwamitin binciken Buhari kan sayen makamai a karkashin gwamnatin Goodluck Jonathan. Rahoton kwamitin ya nuna Ƙarin kashe-kashen na kasafin kudi har na naira biliyan 643.8 da karin kashe kusan dala biliyan 2.2 a bangaren kuɗaɗen kasashen waje a ƙarƙashin kulawar Goodluck Jonathan. Binciken farko ya nuna cewa mai yiwuwa an bayar da kimanin dala biliyan 2 don siyan makamai don yaki da [[Rikicin Boko Haram|kungiyar Boko Haram a Najeriya]] . Rahoton binciken ya nuna cewa an fitar da jimlar dala biliyan 2.2 ba bisa ka'ida ba zuwa ofishin mai ba da shawara kan harkokin tsaro na ƙasa wajen sayen makamai don yaki da tayar da kayar baya, amma ba a kashe su ba don abin da ya sa aka fitar da kudin. Bincike kan wannan haramtacciyar yarjejeniyar ta haifar da cafke [[Sambo Dasuki]], tsohon mai ba da Shawara kan Harkokin Tsaro wanda daga baya ya ambaci wasu fitattun 'yan Najeriya da ke cikin yarjejeniyar. Wadanda aka ambata kuma an kama su sun hada da [[Raymond Dokpesi]], Shugaban Ƙungiyar DAAR Communications Plc, [[Attahiru Bafarawa]], tsohon Gwamnan Jihar Sakkwato, da Bashir Yuguda, tsohon karamin Ministan Kudi, Azubuike Ihejirika, Shugaban Sojojin, [[Adesola Nunayon Amosu]], da tsohon shugaban hafsan sojojin sama, Alex Badeh da wasu ‘yan siyasa da dama an ambaci su. ======
A karo na ƙarshe, Gwamnatin shugaba Muhammadu Buhari tayi kokarin chanjin kudin kasar wanda da aka tambayeshi dalili yayi bayani cewa sunyi haka ne saboda su hana yan siyasa yin amfani da kudi saboda sayen kuria da kuma ra'ayin talakawa.<ref>[https://punchng.com/new-naira-will-curb-corruption-inflation-cbn-insists/#:~:text=Kindly%20share%20this%20story%3A,the%20January%2031%2C%202023%20deadline. https://punchng.com/new-naira-will-curb-corruption-inflation-cbn-insists/#:~:text=Kindly%20share%20this%20story%3A,the%20January%2031%2C%202023%20deadline.]</ref>
== Manazarta ==
{{reflist}}
[[Category:Muhammadu Buhari]]
[[Category:Masu Laifi a Najeriya]]
[[Category:Pages with unreviewed translations]]
== Suka ==
A ranar 24 ga watan Janairun shekara ta 2016, Cif [[Olu Falae]], wani shahararren dan siyasar Najeriya kuma tsohon sakatare na [[Gwamnatin Tarayyar Najeriya|Gwamnatin Tarayya ta Najeriya]] ya ce "Yakin yaki da cin hanci da rashawa na Bushari yana da zaɓi kuma yana fita daga hannunsa". Olu Falae a baya an ambaci shi daya daga cikin masu cin gajiyar yarjejeniyar makamai ta dala biliyan 2, zargin da ya karyata a wata hira da The Punch . <ref>{{Cite web |title=Buhari's anti-corruption war getting out of hand – Falae |url=http://www.punchng.com/buharis-anti-corruption-war-getting-hand-falae/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160127002252/http://www.punchng.com/buharis-anti-corruption-war-getting-hand-falae/ |archive-date=January 27, 2016 |access-date=February 11, 2016 |website=Punch Newspapers}}</ref>
A ranar 24 ga watan Agustan shekara ta 2015, Abdulkadir Balarabe Musa, tsohon gwamnan Jihar Koguna ya kalubalanci Shugaba Muhammadu ya binciki mulkin soja tsakanin shekara ta 1983 zuwa 1985 idan ya kasannce mai tsanani game da yaki da cin hanci da rashawa. Ya zargi shugaban kasa da keta Dokar halayyar tarayya.[1] A ranar 8 ga watan Fabrairun 2016, Ezenwo Nyesom Wike, gwamnan Jihar Rivers kuma tsohon ministan ilimi a majalisar ministocin Shugaba Goodluck Jonathan ya zargi shugaban da nuna bambanci a yakin yaki da cin hanci da rashawa. Ya ce ya fi so ya yi yaƙi da cin hanci da rashawa a hanyarsa fiye da tallafawa yaƙin Muhammadu Buhari na yaki da cin hance da rashawa.[2] A ranar 27 ga Satumba 2015, Dokta Frederick Fasehun, wanda ya kafa Oodua Peoples Congress ya shawarci shugaban kasa da ya guji adalci na zaɓaɓɓu kuma ya mai da hankali kan kyakkyawan shugabanci.[3] A ranar 21 ga watan Janairun shekara ta 2016, Fasheun ya bukaci shugaban kasa da ya rage saurin yaki da cin hanci da rashawa yana mai cewa gwamnati na iya shiga cikin matsaloli a hanyar da shugaban ke gudanar da yaki da cin zarafi. Ya yi Allah wadai da ɗora hannu kan Cif Olisa Metuh, Sakataren yada labarai na Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a. Ya bayyana shi a matsayin mara lafiya ga Najeriya.[4]
A cikin wani rahoto mai taken "Heavy Knocks For Buhari's Anti-Corruption" wanda Sahara Reporters suka buga a ranar 31 ga Oktoba 2015, Debo Adeniran, Babban Shugaban Kungiyar Da ke yaki da Shugabannin Cin Hanci da rashawa ya yi iƙirarin cewa ya yi a lokuta da yawa, ya yi kira ga shugaban kasa da hukumomin yaki da cin hanci da rashi, Hukumar Kula da Cin Hanci-goran Tattalin Arziki da Ayyuka Masu Zaman Kantawa ta Kamfanin Muhammhola, tsohon gwamnan Legas da Ministan Ayyuka na yanzu.[1] Ya kuma ambaci cewa zarge-zarge da yawa na cin hanci da rashawa da cin hanci na asusun an zarge Kayode Fayemi, tsohon gwamnan Jihar Ekiti, Kemi Adeosun, ministan kudi na yanzu, Rotimi Amaechi, tsohon gwamnatin Jihar Rivers kuma ministan sufuri na yanzu. Ya nuna damuwa game da dalilin da ya sa hukumomin yaki da cin hanci da rashawa ba su gayyaci wadannan mutane don yin tambayoyi ba. Ya ce "Ba mu gamsu da yadda ake yaki da cin hanci da rashawa kuma muna tsoron cewa ba za mu iya samun wani abu mafi kyau fiye da abin da muke da shi ba kafin Buhari ya hau mulki. "[2]
A watan Janairun 2016, Bishop Hyacinth Oroko Egbebo na Apostolic Vicariate na Bomadi, a lokacin tsarkake wani firist na Katolika a karkashin vicariate, ya nuna damuwa game da abin da ya bayyana a matsayin "babban matakin rashin hukunci da cin zarafin 'yancin ɗan adam a yakin yaki da cin hanci da rashawa na Shugaba Muhammadu Buhari".<ref>{{Cite web |date=10 January 2016 |title=Cleric slams Buhari's anti-graft war |url=http://www.vanguardngr.com/2016/01/cleric-slams-buharis-anti-graft-war/ |access-date=February 11, 2016 |website=Vanguard News}}</ref> Ya zargi Buhari da yakin yaki da cin hanci da rashawa. Ya nuna damuwa game da yadda Buhari ya yi watsi da umarnin kotu a yaƙin da yake yi da cin hanci da rashawa. Ya ce "A duk yadda za mu so mu yaba wa Shugaba Buhari game da rashin haƙuri game da cin hanci da rashawa, yana da matukar takaici kuma yana da haɗari ga dimokuradiyya cewa Shugaba zai sami rashin hukunci don ajiye umarnin kotu a ƙarƙashin alamar yaƙin yaki da cin hancin da rashawa".<ref>{{Cite web |title=Catholic Bishop to Buhari: Your anti-corruption war is selective |url=http://www.authorityngr.com/2016/01/Catholic-Bishop-to-Buhari--Your-anti-corruption-war-is-selective/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160112205909/http://www.authorityngr.com/2016/01/Catholic-Bishop-to-Buhari--Your-anti-corruption-war-is-selective/ |archive-date=January 12, 2016 |access-date=February 11, 2016 |website=Authority Newspaper}}</ref>
A watan Janairun 2016, Carol Ajie, lauya ta tsarin mulki ta yi kira ga Shugaba Barack Obama da Majalisar Shari'a ta Kasa game da rashin biyayya ga umarnin kotu da Shugaba Muhammadu Buhari ya yi a yakin da ya yi da cin hanci da rashawa. Ta yi kira ga Buhari ya yi murabus ko kuma ya fuskanci shari'ar impeachment. Lauyoyi sama da 200 ne suka sanya hannu kan karar
Ya zuwa watan Janairun 2020, Najeriya ta kasance a cikin ƙididdigar cin hanci da rashawa ta Transparency International, ta sami matsayi na 146 daga cikin ƙasashe 180 da aka bincika.<ref>{{Cite web |title=Why Nigeria Was Ranked Low in Corruption Index – Transparency International |url=https://www.channelstv.com/2020/01/23/transparency-international-scores-nigeria-low-on-corruption-perception-index/}}</ref><ref>{{Cite web |date=23 January 2020 |title=Nigeria drops, ranked fourth most corrupt in West Africa on TI corruption index |url=https://www.thecable.ng/breaking-nigeria-ranks-lower-on-transparency-internationals-corruption-index}}</ref>
== Matsaloli da'aka ruwaito ==
[[Fayil:Sambo_Dasuki,_National_Security_Adviser_to_President_Goodluck_Jonathan,_Nigeria_(16160741168).jpg|thumb|[[Sambo Dasuki]], Mai ba da shawara kan tsaro na kasa wanda ake zargi da shirya yarjejeniyar makamai ta dala biliyan 2.]]
A ranar 3 ga watan Yunin 2015, Sanata Ali Modu Sheriff, tsohon gwamnan Jihar Borno ya kama shi ta hanyar hukumar yaki da cin hanci da rashawa, EFCC kan zargin cin zarafin naira biliyan 300 da aka karɓa daga asusun tarayyar a lokacin da yake gwamnan Jihwar Borno, tsakanin 2003 da 2011. [1] Kodayake binciken ya fara ne a shekarar 2012 amma an kara tsanantawa a watan Afrilun 2015. Premium Times ta ruwaito cewa Sheriff ya mika kansa ga EFCC don yin tambayoyi kuma an sake shi a kan beli a ranar 4 ga Yuni 2015 a cewar Wilson Uwujaren, mai magana da yawun hukumar yaki da cin hanci.[2] Sheriff ya musanta rahotanni a cikin kafofin watsa labarai cewa EFCC ta ayyana cewa ana neman shi, ta kama shi kuma ta tsare shi. A cewar Daily Post, wata jaridar Najeriya, Sheriff ta ce "Ba a taɓa gayyatar ni ba, EFCC ba ta taɓa cewa suna bayyana ni ana so ba. Rahotanni ne a cikin kafofin watsa labarai suka ja hankalina kuma na ziyarci EFCC. Babu wani abu game da N300 biliyan". [3] Sanusi Lamido Sanusi, gwamnan Kano kuma tsohon gwamnan Babban Bankin Najeriya ya fallasa wani ɓangare na yarjejeniyar mai ba bisa ka'ida ba a lokacin gwamnatin Shugaba Goodluck Jonathan. Ya nuna damuwa game da gazawar Kamfanin Man Fetur na Najeriya don saka adadin dala biliyan 20 na kudaden shiga na mai a cikin asusun tarayyar.[4] Diezani Alison-Madueke, tsohon ministan albarkatun man fetur ya ambaci duk mutanen da ke da hannu a cikin yarjejeniyar da sauransu a cikin rikice-rikice na rijiyoyin mai, an ambaci sunan Jide Omokore da Kola Aluko. Jide Omokore ya ba da kansa don dawo da adadin dala miliyan 500 zuwa asusun tarayyar.[5] A watan Yunin 2015, manyan jami'ai shida na Babban Bankin Najeriya da wasu ma'aikata 16 na bankunan kasuwanci sun kama su ta hanyar hukumar yaki da cin hanci da rashawa, EFCC sama da zamba na naira biliyan 8. An kore su kuma an gurfanar da su a gaban Babban Kotun Tarayya da ke zaune a Ibadan, Jihar Oyo, daga Talata, 2 ga Yuni, 2015, zuwa Alhamis, 4 ga Yuni, 2015. An kore su kuma an ɗaure su.[6] A watan Yunin 2015, Shugaba Buhari ya umarci EFCC da ta sake bude shari'ar cin hanci da rashawa ta Halliburton ta dala miliyan 182 biyo bayan bukatar da Gwamnatin Tarayya ta Amurka ta yi. Gwamnatin Amurka ta ce kimanin dala miliyan 140 da gwamnati ta dawo da su za a mayar da su Najeriya idan aka kama wadanda ke da hannu a cikin abin kunya kuma aka gurfanar da su.[7]
An fallasa yarjejeniyar makamai ta dala biliyan 2 biyo bayan rahoton wucin gadi na kwamitin bincike na Buhari game da sayen makamai a karkashin gwamnatin Goodluck Jonathan . <ref>{{Cite web |date=30 November 2015 |title=EFCC arrests former Minister, others over alleged $2billion arms deal |url=http://www.premiumtimesng.com/news/top-news/194185-breaking-efcc-arrests-former-minister-others-over-alleged-2billion-arms-deal-2.html |access-date=December 13, 2015 |website=Premium Times}}</ref> Rahoton kwamitin ya nuna karin kasafin kudi zuwa N643.8 biliyan da kuma karin kudade na kimanin dala biliyan 2.2 a cikin kuɗin kasashen waje a karkashin agogon Goodluck Jonathan. Bincike na farko ya nuna cewa kimanin dala biliyan 2 na iya ba da kuɗin sayen makamai don yaki da ta'addanci na Boko Haram a Najeriya.<ref>{{Cite web |date=30 November 2015 |title=EXCLUSIVE: Why EFCC arrested Yuguda, Bafarawa, ex-PDP |url=http://www.premiumtimesng.com/news/headlines/194213-exclusive-why-efcc-arrested-yuguda-bafarawa-ex-pdp-chairmans-sons-others-over-2billion-arms-deal-2.html |access-date=December 13, 2015 |website=Premium Times}}</ref> Rahoton binciken ya nuna cewa an ba da jimlar dala biliyan 2.2 ba tare da wani bayani ba a cikin ofishin mai ba da shawara kan tsaro na kasa a sayen makamai don yaki da ta'addanci, amma ba a kashe shi ba don manufar da aka ba da kuɗin.<ref name="The Nation Newspaper">{{Cite web |date=30 November 2015 |title=Armsgate: EFCC arrests ex-minister, Dasuki's ex-finance chief |url=http://thenationonlineng.net/armsgate-efcc-arrests-ex-minister-dasukis-ex-finance-chief-others/ |access-date=December 13, 2015 |website=The Nation Newspaper}}</ref> Bincike kan wannan yarjejeniyar ba bisa ka'ida ba ya haifar da kama [[Sambo Dasuki]], tsohon mai ba da shawara kan tsaron kasa wanda daga baya ya ambaci fitattun 'yan Najeriya da ke cikin yarjejeniyar.<ref name="The Nation Newspaper" /> Wadanda aka ambata kuma aka kama sun hada da [[Raymond Dokpesi]], Shugaban Emeritus na DAAR Communications Plc, [[Attahiru Bafarawa]], tsohon Gwamnan Jihar Sokoto, da [[Bashir Yuguda]], tsohon Ministan Kudi na Jiha, Azubuike Ihejirika, Shugaban Sojoji, [[Adesola Nunayon Amosu]], tsohon Shugaban Ma'aikatan Jirgin Sama, [[Alex Badeh]] da wasu 'yan siyasa da yawa an ambaci su.<ref>{{Cite web |title=rms deal: Ex-service chief Amosu, others still in detention |url=http://www.dailytrust.com.ng/news/general/arms-deal-ex-service-chief-amosu-others-still-in-detention/131409.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160204182226/http://www.dailytrust.com.ng/news/general/arms-deal-ex-service-chief-amosu-others-still-in-detention/131409.html |archive-date=February 4, 2016 |access-date=February 11, 2016 |website=Daily Trust}}</ref><ref>{{Cite web |title=Arms Deal Fraud: Manhunt For Former Military Chiefs Begins |url=https://www.naij.com/642007-arms-deal-fraud-fg-begins-manhunt-for-former-military-and-security-chiefs.html |access-date=February 11, 2016 |website=Naij.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=25 August 2015 |title=19 Defence, Service chiefs to face arms deals panel |url=http://thenationonlineng.net/19-defence-service-chiefs-to-face-arms-deals-panel/ |access-date=February 11, 2016 |website=The Nation Nigeria}}</ref>
=== Tsarin da Ci gaban Masana'antu ===
Process and Industrial Developments Ltd (P&ID) sun shiga kwangilar shekaru 20 tare da gwamnatin Najeriya don samar da iskar gas da sarrafawa. Najeriya za ta samar da iskar gas, wanda PI&D za ta tsaftace don a iya amfani da shi don samar da wutar lantarki ta Najeriya. PI&D na iya adana kayan aiki masu mahimmanci don amfani da kansa. A cikin 2012, PI&D ta bukaci sasantawa a London, tana zargin cewa Najeriya ba ta samar da iskar gas da aka amince da ita ba ko kuma gina ababen more rayuwa da ta amince da gina. Kotun sasantawa ta ba da lalacewar fiye da fam biliyan 4.8. <ref>{{Cite web |last=Folkman |first=Ted |date=2022-03-14 |title=Case of the Day: Process & Industrial Developments v. Nigeria |url=https://folkman.law/2022/03/14/case-of-the-day-process-industrial-developments-v-nigeria/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221205220004/https://folkman.law/2022/03/14/case-of-the-day-process-industrial-developments-v-nigeria/ |archive-date=2022-12-05 |access-date=2022-12-07 |website=Folkman LLC |language=en-US}}</ref> An biya diyya da darajar £ 8.15 biliyan tare da riba lokacin da aka saurari karar a Babban Kotun London a watan Disamba na shekara ta 2022.<ref>{{Cite web |title=Nigerian government mired in corruption tries to stop £8.15 billion gas contract compenstation – Court News UK |url=https://courtnewsuk.co.uk/nigerian-government-mired-in-corruption-tries-to-beat-8-15-billion-gas-compenstation-award/ |access-date=2022-12-07 |language=en-GB}}</ref>
i3os5l3rvyh4kyyjnss6t22zjrweg6i
Yaren Adamawa
0
21548
831362
823874
2026-05-06T21:49:02Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831362
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}[[File:Song LGA in Adamawa State.svg|thumb]]
[[Fayil:SAN 7773 05 (Fulani Settlement).jpg|thumb|gidan fulani Adamawa ]]
[[Fayil:Adamawa Soldier.jpg|thumb|sojojin adamawa]]
A '''Adamawa wani''' harsuna ne a putative iyali na 80-90 harsuna warwatse ko'ina cikin Adamawa Filato a tsakiyar Afirka, a [[Najeriya]], [[Kamaru]], [[Afirka ta Tsakiya (ƙasa)|Jamhuriyar Afrika ta Tsakiya]], da kuma [[Cadi|Chadi]], magana gaba ɗaya da ɗaya kawai, kuma a rabin miliyan (kamar na shekarar 1996). Joseph Greenberg ya sanya su a matsayin reshe daya na dangin Adamawa – Ubangi na harsunan [[Nijar (ƙasa)|Nijar]] – Congo . Suna kuma daga cikin ƙananan yaruka da ake nazari a cikinsu a [[Afirka]], kuma sun haɗa da yarukan da ke cikin haɗari ; kusan mafi girma shine [[Harshen Mumuye|Mumuye]], tare da masu magana da shi mutane a kalla guda 400,000. Wasu harsunan da ba a rarraba su ba - musamman Laal da Jalaa - an samo su a gefen yankin Adamawa.
A yanayin ƙasa, yaren Adamawa suna kwance kusa da inda aka sanya Niger-Congo - Tsakiyar Sudan ta Tsakiya wanda wataƙila ya haifar da dangin Atlantic-Congo, don haka yana iya wakiltar tsakiyar hasken gidan.{{Ana bukatan hujja|date=June 2020}} .
== Rarrabuwa ==
Joseph Greenberg ya buga yarukan Adamawa a matsayin wani yanki na Adamawa – Ubangian (wanda ake kira da ''Adamawa – Gabas),'' ya kuma raba su zuwa ƙungiyoyi 14 masu lamba. Rukunin G3, Daka (ko Dakoid), yanzu an san shi reshe ne na Benuwe-Congo . Dangantakar sauran rassa ta sami babban kwaskwarima.
=== Greenberg (1963) ===
Ƙungiyoyi Adamawa guda 14 na lambobin Greenberg sune kamar haka:
{| class="wikitable sortable"
!Lamba
! Rukuni
|-
| G1
| Tula – Waja
|-
| G2
| Leko
|-
| G3
| Daka
|-
| G4
| Duru
|-
| G5
| Mumuye – Yendang
|-
| G6
| Mbum
|-
| G7
| Bəna – Mboi (Yungur)
|-
| G8
| Nyimwom (Kam)
|-
| G9
| Bikwin – Jen
|-
| G10
| [[Harshen Longuda|Longuda]]
|-
| G11
| [[Harshen Fali|Fali]]
|-
| G12
| Nimbari
|-
| G13
| Bua
|-
| G14
| Kim
|}
=== Boyd (1989) ===
Boyd a shekara ta (1989) ya ƙara harshen Rana kuma ya rarraba su kamar haka:<ref>Boyd, Raymond. 1989. Adamawa-Ubangi. In Bendor-Samuel, John (ed.), ''The Niger-Congo Languages: A Classification and Description of Africa's Largest Language Family'', 178-215. Lanham MD, New York & London: University Press of America.</ref>
* Leko – Nimbari (ko Chamba – Mumuye).
** Duru : G4
** Leko : G2
** Mumuye – Yendang : G5
** ''Nimbari :'' G12
* Mbum-Day
** Bua : G13
** Kim : G14
** Mbum : G6
** ''Rana''
* Waja – Jen
** Bikwin – Jen (ko Jen): G9
** Tula – Wiyaa (ko Waja): G1
** Bəna – Mboi (ko Yungur): G7
** ''Baa'' (aka Kwa)
** ''[[Harshen Longuda|Longuda]]'' : G10
* ''Nyimwom'' (ko Kam: G8)
Ya cire [[Harshen Fali|harsunan Fali]] (G11).
=== Güldemann (2018) ===
Güldemann (2018) ya amince da "ɗumbin asali" guda 14 na Adamawa, amma yana da masaniya game da matsayin su a cikin Nijar-Congo sune kamar haka.
* Tula-Waja
* ''[[Harshen Longuda|Longuda]]''
* Bena-Mboi
* Bikwin-Jen
* Samba-Duru
* Mumuyic
* Maya (Yendangic)
* Kebi-Benue (Mbumic)
* Kimic
* Buaic
* ''Rana''
* ''Baa'' = ''Kwa''
* ''Nyingwom'' = ''Kam''
* ''[[Harshen Fali|Fali]]''
=== Kleinewillinghöfer (2019) ===
Kleinewillinghöfer (2019), a cikin Gidan yanar gizon Project Harsuna na Adamawa, ya amince da rukunoni guda 17 masu zuwa a matsayin yarukan Adamawa sune kamar haka.<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2019. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/adamawa-languages/ Adamawa Language Groups]''. Adamawa Languages Project.</ref>
* Tula-Waja ( Waja ): G1<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2014. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2012/10/TULA-WAJA-100-wordlist.pdf Tula-Waja comparative wordlist (Swadesh 100)]''. (1995 field notes.) Adamawa Languages Project.</ref><ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2014. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2014/03/Tula-Waja-Pronouns-and-Numbers.pdf Tula-Waja pronouns and numbers]''. Adamawa Languages Project.</ref>
* Bikwin-Jen (Burak, Jen): G9<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2015. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2011/11/Bikwin-Jen-comparative-wordlist-100.pdf Bikwin-Jen Comparative wordlist (Swadesh 100)]''. (1995 field notes.) Adamawa Languages Project.</ref><ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2014. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2014/03/Bikwin-Jen-Pronouns-and-Numbers-1-10.pdf Bikwin-Jen Pronouns and Numbers 1-10]''. Adamawa Languages Project.</ref>
* ''Kam (Nyiŋɔm, Nyiwom, Nyingwom)'' : G8<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2015. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2015/07/Kam-Nyingwom-notes.pdf Some notes on Nyiŋɔm (aka Nyingwom or Kam)]''. (2011 field notes.) Adamawa Languages Project.</ref>
* [[Harshen Longuda|Longuda]] (Nʋngʋra tari): G10<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2014. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2012/02/Longuda-Nungura-wordlist-100.pdf Longuda ~ Nʋngʋra wordlist (Swadesh 100)]''. Adamawa Languages Project.</ref><ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2014. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2014/03/Longuda-pronouns-and-numbers-1-10.pdf Longuda Pronouns and Numbers]''. Adamawa Languages Project.</ref>
* ''Baa (Kwa)''<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 1993. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2015/04/Baa-wordlist-100.pdf Baa Wordlist (Swadesh 100)]''. Adamawa Languages Project.</ref><ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2014. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2014/03/Baa-pronouns-and-numbers.pdf Baa pronouns and numbers]''. Adamawa Languages Project.</ref>
* Mumuye : G5
* Yandang (Yendang): G5<ref>Blench, Roger; Barau Kato; Zachariah Yoder. 2009. ''[http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/AU/Yandang%20group/Comparatie%20Yandang.pdf The Maya (Yendang) languages] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150420034000/http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/AU/Yandang%20group/Comparatie%20Yandang.pdf |date=2015-04-20 }}''.</ref>
* Samba - Duru (Chamba-Leko, Leko, Duru, Sama-Duru, Samba Leeko): G2, G4<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2015. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2015/06/Gimme-Vere-Doyayo.pdf Gimme-Vere-Doyayo wordlists]''. Adamawa Languages Project.</ref><ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2015. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2015/06/Vere-group-100-.pdf Vere wordlists]''. Adamawa Languages Project.</ref>
* Ɓəna-Mboi (Yungur): G7<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2014. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2012/02/%C6%81%C9%99na-Mboi-YUNGUR-wordlist-100.pdf Ɓəna-Mboi comparative wordlist (Swadesh 100)]''. Adamawa Languages Project.</ref><ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2014. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2014/03/Yungur-pronouns-and-numbers.pdf Ɓəna-Mboi pronouns and numbers]''. Adamawa Languages Project.</ref><ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 1992 [2014]. [https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2012/02/Evidence-of-noun-classes-in-languages-of-the-Yungur-group.pdf Evidence of noun classes in languages of the Yungur group]''. Adamawa Languages Project.''</ref>
* Kebi-Benue ( Mbum ): G6
* Kim : G14
* ''Rana''
* Bua : G13
* ''Nimbari (Baari, Bari)'' : G12 [ya bace]<ref>Kastenholz, Raimund; Ulrich Kleinewillinghöfer. 2012. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2012/06/Nimbari.pdf Nimbari as a language name]''. Adamawa Languages Project.</ref>
* ''Duli - Gewe (Gey, Gueve)'' [dadaddun]
* ? ''[[Harshen Fali|Fali]]'' : G11
* ? ''Chamba-Daka ( Daka )'' : G3
[[Harshen Longuda|Kungiyoyin]] Tula-Waja, Longuda, Ɓəna-Mboi, Samba - Duru, da Bua ne kawai ke da darajojin suna . Sauran rukunin suna nuni ne kawai da tsarin tsoffin sunaye.<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2014. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/files/2018/06/ADAMAWA-Kleinewillinghoefer_04_02_2014.pdf Adamawa]''. ‘Linguistisches Kolloquium’, Seminar für Afrikawissenschaften, 04 Februar 2014. Institut für Asien- und Afrikawissenschaften, Humboldt-Universität zu Berlin.</ref>
=== Blench (2012, 2020) ===
Roger Blench (2012)<ref>Blench, Roger. 2012. [http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/General/Niger-Congo%20an%20alternative%20view.pdf Niger-Congo: an alternative view] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121203022520/http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/General/Niger-Congo%20an%20alternative%20view.pdf |date=2012-12-03 }}.</ref> kammala da cewa harsunan Adamawa rukuni ne na yanki, ba dangin yare ba, kuma ya rabu da rassa daban-daban a cikin dangin Savannas da yake nema. Ya sanya wasu daga cikin yarukan yammacin Adamawa kusa da na yaren Gur fiye da sauran dangin Adamawa. Fali an kaɗance daga Savannas gaba ɗaya. Blench (2020) yana riƙe da haɗi tsakanin Mumuye da Yendang, amma ya fasa Samba-Duru na Kleinewillinghöfer.
== Languagesananan harsunan adamawa ==
Harshen Oblo na [[Kamaru]] an haɗa shi a cikin juzu'i da yawa na ƙungiyar Adamawa, amma matsayinta a ciki ba shi da tabbas.<ref>Ayotte, Michael and Charlene Ayotte. 2002. [https://www.sil.org/resources/archives/9104 Sociolinguistic language survey of Dama, Mono, Pam, Ndai and Oblo]. SIL International.</ref>
An yi ta rade-radin cewa harshen Laal da ba a rarrabawa na [[Cadi|Chadi na]] iya zama Adamawa; yaren Jalaa na [[Najeriya]] tabbas ba adamawa bane, amma yana nuna tasirin Adamawa sosai. Koyaya, duka ɗayansu yanzu ana ɗauke dasu a matsayin keɓe harshe .
== Kwatanta ƙamus ==
Samfurin asali ƙamus na Adamawa harsuna daga Kleinewillinghöfer ta ''Adamawa Harsuna Project'' website da kuma daban-daban da sauran kafofin sune kamar haka:<ref>Kleinewillinghöfer, Ulrich. 2019. ''[https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/adamawa-languages/ Adamawa Language Groups]''. Adamawa Languages Project.</ref>
''Lura'' : A cikin sassan tebur tare da yankin, ana ba da muɗaɗɗen sifa kafin laushi, yayin da sigar jam'in ke biyo bayan slash.
{| class="wikitable sortable" style="font-size: 80%"
!Rarrabuwa
!Harshe
!Rukunin harshe
!ido
!kunne
!hanci
!haƙori
!harshe
!baki
!jini
!ƙashi
!ruwa
!bishiya
!ci
!suna
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Baa
| style="background-color: #d6e1ec" |Baa
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |nu(ví) / rínù
| style="background-color: #d6e1ec" |ǹtú / ríǹtú
| style="background-color: #d6e1ec" |gyo̰ / rigyó̰
| style="background-color: #d6e1ec" |nyanwívì / rí-
| style="background-color: #d6e1ec" |dyḛǹ(vì)
| style="background-color: #d6e1ec" |nyààvì
| style="background-color: #d6e1ec" |twèèn
| style="background-color: #d6e1ec" |kukút
| style="background-color: #d6e1ec" |mán
| style="background-color: #d6e1ec" |kii / rikii
| style="background-color: #d6e1ec" |gyâ
| style="background-color: #d6e1ec" |zin
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Proto-Jen (Proto-Bikwin-Jen)
| style="background-color: #d1ebeb" |up I
| style="background-color: #d1ebeb" |*núŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |*tswi
| style="background-color: #d1ebeb" |*lúr(i)
| style="background-color: #d1ebeb" |*le
| style="background-color: #d1ebeb" |*ɗək; (*lyəN)
| style="background-color: #d1ebeb" |*ɲwa
| style="background-color: #d1ebeb" |*ɥe/*zwi
| style="background-color: #d1ebeb" |*kub
| style="background-color: #d1ebeb" |*kəb
| style="background-color: #d1ebeb" |*mɛ/*mɨŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |*tə́ŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |*lɨn/*ɗwín
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Burak (Ɓʊʊrak)
| style="background-color: #d1ebeb" |
| style="background-color: #d1ebeb" |núŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |twíi ?
| style="background-color: #d1ebeb" |lúúri
| style="background-color: #d1ebeb" |lée
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗá̰k
| style="background-color: #d1ebeb" |nyúwaa, nywaa
| style="background-color: #d1ebeb" |wɪ́ɪ́
| style="background-color: #d1ebeb" |kúb, kúp ?
| style="background-color: #d1ebeb" |mɛ́ɛ́
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗít / yéɗit
| style="background-color: #d1ebeb" |tá̰ŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |lín̄
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Loo (Shʊŋɔ)
| style="background-color: #d1ebeb" |Galdemaru
| style="background-color: #d1ebeb" |ɛrɛ nuŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |twɪ́ɪ́
| style="background-color: #d1ebeb" |lúúrì
| style="background-color: #d1ebeb" |lei
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗak
| style="background-color: #d1ebeb" |nywa
| style="background-color: #d1ebeb" |dùm
| style="background-color: #d1ebeb" |kúp
| style="background-color: #d1ebeb" |mɛ́ɛ́
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗít
| style="background-color: #d1ebeb" |táŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |nin
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Loo (Shʊŋɔ)
| style="background-color: #d1ebeb" |Waamura
| style="background-color: #d1ebeb" |ɛrɛ nuŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |twɪ́ɪ́
| style="background-color: #d1ebeb" |lúúrì
| style="background-color: #d1ebeb" |lei
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗak
| style="background-color: #d1ebeb" |nywa
| style="background-color: #d1ebeb" |dùm
| style="background-color: #d1ebeb" |kúp
| style="background-color: #d1ebeb" |mɛ́ɛ́
| style="background-color: #d1ebeb" |káp
| style="background-color: #d1ebeb" |táŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |nin
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Maɣdi (Tala)
| style="background-color: #d1ebeb" |
| style="background-color: #d1ebeb" |núŋ / yéénuŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |cwéé
| style="background-color: #d1ebeb" |luuli
| style="background-color: #d1ebeb" |léí
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗák
| style="background-color: #d1ebeb" |nyuwaa
| style="background-color: #d1ebeb" |ywee
| style="background-color: #d1ebeb" |kób, kúób / yéé kób
| style="background-color: #d1ebeb" |míshì
| style="background-color: #d1ebeb" |káp / yéékáp
| style="background-color: #d1ebeb" |taŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |lin
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Lee Mak
| style="background-color: #d1ebeb" |Panya
| style="background-color: #d1ebeb" |nuŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |dɔkswíì
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗuurə
| style="background-color: #d1ebeb" |lei
| style="background-color: #d1ebeb" |lén
| style="background-color: #d1ebeb" |nuwaa
| style="background-color: #d1ebeb" |lyüé
| style="background-color: #d1ebeb" |kóp
| style="background-color: #d1ebeb" |mui kya
| style="background-color: #d1ebeb" |kap / yeekâp
| style="background-color: #d1ebeb" |táŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗín
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Lee Mak
| style="background-color: #d1ebeb" |Zoo
| style="background-color: #d1ebeb" |nuŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |(ɗɔ́k)shwìyè
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗuurə
| style="background-color: #d1ebeb" |lei
| style="background-color: #d1ebeb" |lén
| style="background-color: #d1ebeb" |nuwa
| style="background-color: #d1ebeb" |lyüé
| style="background-color: #d1ebeb" |kúóp
| style="background-color: #d1ebeb" |mwui kya
| style="background-color: #d1ebeb" |kàp
| style="background-color: #d1ebeb" |táŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗin
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Kya̰k (Bambuka)
| style="background-color: #d1ebeb" |
| style="background-color: #d1ebeb" |núŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗɔ́kswì
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗúr
| style="background-color: #d1ebeb" |lɛ́ɛ́
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗyím
| style="background-color: #d1ebeb" |ŋwaà
| style="background-color: #d1ebeb" |zwìì
| style="background-color: #d1ebeb" |kəkəp
| style="background-color: #d1ebeb" |mùŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |káp
| style="background-color: #d1ebeb" |táŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗwín
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Mɔɔ (Gomu)
| style="background-color: #d1ebeb" |
| style="background-color: #d1ebeb" |nə́ŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗɔ́kfíì
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗúr
| style="background-color: #d1ebeb" |lɛ́ɛ́
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗyík
| style="background-color: #d1ebeb" |ŋwaa
| style="background-color: #d1ebeb" |zìì
| style="background-color: #d1ebeb" |kúp
| style="background-color: #d1ebeb" |mùŋ kwâm
| style="background-color: #d1ebeb" |kaap
| style="background-color: #d1ebeb" |taŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗwín
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |LeeLau (Munga, Munga Leelau)
| style="background-color: #d1ebeb" |
| style="background-color: #d1ebeb" |núŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗɔkswî
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗurr, ndurr
| style="background-color: #d1ebeb" |léí
| style="background-color: #d1ebeb" |lyén
| style="background-color: #d1ebeb" |ŋwaà
| style="background-color: #d1ebeb" |zìì
| style="background-color: #d1ebeb" |kukup; (kʊkʊp ?)
| style="background-color: #d1ebeb" |munki
| style="background-color: #d1ebeb" |kâp
| style="background-color: #d1ebeb" |tâŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗún
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Dza (Jen)
| style="background-color: #d1ebeb" |Kaigama
| style="background-color: #d1ebeb" |nə́ŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |tshwötshwí
| style="background-color: #d1ebeb" |bwaadjwí
| style="background-color: #d1ebeb" |djìì
| style="background-color: #d1ebeb" |lʌ̰́
| style="background-color: #d1ebeb" |nnwâ
| style="background-color: #d1ebeb" |hywṵi, hywḭ
| style="background-color: #d1ebeb" |kʊʊkʊ́, kʊkʊ́
| style="background-color: #d1ebeb" |mmə́ŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |kɐ́ɐ / ekʌ́(ʌ)
| style="background-color: #d1ebeb" |táŋ, tháŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |djwuŋ
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Munga (Məngaŋ) Doso
| style="background-color: #d1ebeb" |
| style="background-color: #d1ebeb" |nəŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |cúcwì
| style="background-color: #d1ebeb" |kádwì
| style="background-color: #d1ebeb" |íì
| style="background-color: #d1ebeb" |lyêm
| style="background-color: #d1ebeb" |ŋwàà
| style="background-color: #d1ebeb" |ehywü; (exwü)
| style="background-color: #d1ebeb" |kúkwə̀
| style="background-color: #d1ebeb" |məŋ tsər
| style="background-color: #d1ebeb" |kaa / lékaa
| style="background-color: #d1ebeb" |tâŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |ɗyíìŋ
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Joole
| style="background-color: #d1ebeb" |
| style="background-color: #d1ebeb" |nə́ŋ / ee-
| style="background-color: #d1ebeb" |tʃwü tʃwí
| style="background-color: #d1ebeb" |nwá̰ dwí
| style="background-color: #d1ebeb" |jì(ì) (calabash)
| style="background-color: #d1ebeb" |lʌ́
| style="background-color: #d1ebeb" |ká̰ nw̰á̰
| style="background-color: #d1ebeb" |hṵ̈̀ḭ̀
| style="background-color: #d1ebeb" |kùkú
| style="background-color: #d1ebeb" |mə́ŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |kʌ́ / èèkʌ́
| style="background-color: #d1ebeb" |táŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |dzuŋ
|-
| style="background-color: #d1ebeb" |Bikwin-Jen
| style="background-color: #d1ebeb" |Jòòle
| style="background-color: #d1ebeb" |Joole Manga
| style="background-color: #d1ebeb" |bwàà nù
| style="background-color: #d1ebeb" |bwaa tywi
| style="background-color: #d1ebeb" |bwàà dṵ̀
| style="background-color: #d1ebeb" |gigi
| style="background-color: #d1ebeb" |láŋ
| style="background-color: #d1ebeb" |kányua
| style="background-color: #d1ebeb" |vi (?)
| style="background-color: #d1ebeb" |kúkú
| style="background-color: #d1ebeb" |míkyá
| style="background-color: #d1ebeb" |nyááká / nyááká búbáí
| style="background-color: #d1ebeb" |tà̰à̰
| style="background-color: #d1ebeb" |dumà
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Wɪya, Waja, Wajan Kasa
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |nuŋè
| style="background-color: #d6e1ec" |twɪ́yaʊ
| style="background-color: #d6e1ec" |boocu
| style="background-color: #d6e1ec" |nwii
| style="background-color: #d6e1ec" |bɛnɛ
| style="background-color: #d6e1ec" |nɪyaʊ
| style="background-color: #d6e1ec" |tumà
| style="background-color: #d6e1ec" |kuu
| style="background-color: #d6e1ec" |gundù
| style="background-color: #d6e1ec" |sou
| style="background-color: #d6e1ec" |jɛ
| style="background-color: #d6e1ec" |dənè
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Deeri, Wajan Dutse
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |gɔn niŋi
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |podou / podoru
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Kutule, Tula
| style="background-color: #d6e1ec" |Wange
| style="background-color: #d6e1ec" |kwalaŋɛ / kwalaŋi
| style="background-color: #d6e1ec" |kətɛ́ɛ́lɛ̀ / kətɛ́ɛ́lɪ
| style="background-color: #d6e1ec" |cʊʊn / cʊʊni
| style="background-color: #d6e1ec" |kunuwaŋ / nǔǔm, tunuri
| style="background-color: #d6e1ec" |ben / beni
| style="background-color: #d6e1ec" |yii / yiini
| style="background-color: #d6e1ec" |kʊtʊm
| style="background-color: #d6e1ec" |kətiyaŋ / tətiini
| style="background-color: #d6e1ec" |mwɛ̀ / mwɛti
| style="background-color: #d6e1ec" |tíyaŋ / tííní
| style="background-color: #d6e1ec" |cáú ~ ʃáú
| style="background-color: #d6e1ec" |dən / dimbi
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula
| style="background-color: #d6e1ec" |Baule
| style="background-color: #d6e1ec" |nù / núl
| style="background-color: #d6e1ec" |kə̀tɛ́ɛ́lɛ̀ / kə̀tɛ́ɛ́lɪ̀
| style="background-color: #d6e1ec" |sʊ́ʊ́n / sʊ́ʊ́nɪ́, sʊ́ŋə́n
| style="background-color: #d6e1ec" |kə́núwáŋ / núúm, tə́núri
| style="background-color: #d6e1ec" |been / bééni
| style="background-color: #d6e1ec" |yí / yiiní
| style="background-color: #d6e1ec" |kʌtùùm
| style="background-color: #d6e1ec" |kətiyá námáŋ / tətiini náiyé
| style="background-color: #d6e1ec" |mwɛ̀
| style="background-color: #d6e1ec" |kətíyá / tətííní
| style="background-color: #d6e1ec" |saʊ; sa (mwàn)
| style="background-color: #d6e1ec" |də́n / də́mbí
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula
| style="background-color: #d6e1ec" |Yili (Yiri)
| style="background-color: #d6e1ec" |nuù / nuuto
| style="background-color: #d6e1ec" |kətɛ́ɛ́lɪ / kətɛ́ɛ́nɪ́
| style="background-color: #d6e1ec" |ʃʊ́ʊ́l / ʃʊ́ʊ́wɪ̀
| style="background-color: #d6e1ec" |kunuuŋ / nuum
| style="background-color: #d6e1ec" |bííl / bííwí
| style="background-color: #d6e1ec" |yii / yiiní
| style="background-color: #d6e1ec" |kʊtʊʊ̀m
| style="background-color: #d6e1ec" |kukúkó / tukútó
| style="background-color: #d6e1ec" |mwɛ
| style="background-color: #d6e1ec" |tiyaŋ / tiini
| style="background-color: #d6e1ec" |caʊ̀; ca (mwân)
| style="background-color: #d6e1ec" |diń / dimən
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Yebu, Awak
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |núŋí
| style="background-color: #d6e1ec" |bwaará
| style="background-color: #d6e1ec" |suur ~ sʊʊr
| style="background-color: #d6e1ec" |nuŋún
| style="background-color: #d6e1ec" |beén
| style="background-color: #d6e1ec" |nìí
| style="background-color: #d6e1ec" |tuum
| style="background-color: #d6e1ec" |kuukú
| style="background-color: #d6e1ec" |mwê; mwɛ̀
| style="background-color: #d6e1ec" |tii
| style="background-color: #d6e1ec" |sáb
| style="background-color: #d6e1ec" |duń
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Baŋjiŋe, Bangwinji
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |nuwe / nuwetini
| style="background-color: #d6e1ec" |tuù / tuuní
| style="background-color: #d6e1ec" |ʃóór, cóór
| style="background-color: #d6e1ec" |nuǹ / nuǹtini
| style="background-color: #d6e1ec" |bien / bienni ?
| style="background-color: #d6e1ec" |nyii / nyiini
| style="background-color: #d6e1ec" |bwiyalɛ̀
| style="background-color: #d6e1ec" |kúk / kútí
| style="background-color: #d6e1ec" |mwɛ́m
| style="background-color: #d6e1ec" |tu / tum
| style="background-color: #d6e1ec" |câm
| style="background-color: #d6e1ec" |dén
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Dadiya
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |nuu / nuutin
| style="background-color: #d6e1ec" |lɔɔ̀l
| style="background-color: #d6e1ec" |jʊl
| style="background-color: #d6e1ec" |núŋùn
| style="background-color: #d6e1ec" |ben
| style="background-color: #d6e1ec" |níyò / níyétìn
| style="background-color: #d6e1ec" |tʊ́ʊ́m
| style="background-color: #d6e1ec" |kuto
| style="background-color: #d6e1ec" |mwḛ̂
| style="background-color: #d6e1ec" |tiyà / tiyàntin
| style="background-color: #d6e1ec" |jáá
| style="background-color: #d6e1ec" |dùń
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Maa, Kamo
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |núŋé
| style="background-color: #d6e1ec" |kúmó
| style="background-color: #d6e1ec" |cóór
| style="background-color: #d6e1ec" |nugun
| style="background-color: #d6e1ec" |bén̄
| style="background-color: #d6e1ec" |nyiyé
| style="background-color: #d6e1ec" |tʊ́ʊ́m
| style="background-color: #d6e1ec" |kúúbú
| style="background-color: #d6e1ec" |mwɛ́
| style="background-color: #d6e1ec" |nyáŋlá
| style="background-color: #d6e1ec" |dágʊ́m (wúrgé)
| style="background-color: #d6e1ec" |dìń
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Dijim, [[Harshen Mwona|Cham]]
| style="background-color: #d6e1ec" |Kindiyo
| style="background-color: #d6e1ec" |kʌmɪ / kámtɛ
| style="background-color: #d6e1ec" |suu; suwoŋ
| style="background-color: #d6e1ec" |jʊ̀r, jʊ̀ʊ̀r
| style="background-color: #d6e1ec" |nuŋun / nuŋtɛ́
| style="background-color: #d6e1ec" |lʌŋər / laŋtɛ́
| style="background-color: #d6e1ec" |nyʷii / nyʷiini
| style="background-color: #d6e1ec" |dʊ̀gʊ́m
| style="background-color: #d6e1ec" |kuk / kute
| style="background-color: #d6e1ec" |híí
| style="background-color: #d6e1ec" |riyaŋ / riitɛ
| style="background-color: #d6e1ec" |jau
| style="background-color: #d6e1ec" |dun / duntɛ̀
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Bwilim, [[Harshen Mwona|Cham]]
| style="background-color: #d6e1ec" |Mɔna
| style="background-color: #d6e1ec" |nu / nute
| style="background-color: #d6e1ec" |getuwaŋ / getuwai
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |taanù / taantɔ́ʊ́
| style="background-color: #d6e1ec" |bemnù / bemtou
| style="background-color: #d6e1ec" |nyii / nyiini
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |gə̀mí
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |záà
| style="background-color: #d6e1ec" |
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Tso
| style="background-color: #d6e1ec" |Suwabou
| style="background-color: #d6e1ec" |nuŋ / nuntóú
| style="background-color: #d6e1ec" |wɔɔnʊ́ / wɔɔntáú
| style="background-color: #d6e1ec" |nyulóónù / nyulóóntù
| style="background-color: #d6e1ec" |nunu / núntòù
| style="background-color: #d6e1ec" |lameno / lamtʊ̀
| style="background-color: #d6e1ec" |nyii / nyiini
| style="background-color: #d6e1ec" |dɔɔ̀m
| style="background-color: #d6e1ec" |tsá / tseni
| style="background-color: #d6e1ec" |láà / laátóú
| style="background-color: #d6e1ec" |tsá / tsenì
| style="background-color: #d6e1ec" |za
| style="background-color: #d6e1ec" |dín / díntòù
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Tso
| style="background-color: #d6e1ec" |Gusubo
| style="background-color: #d6e1ec" |nùŋ / nùntù
| style="background-color: #d6e1ec" |fə̀là / fə̀lààni
| style="background-color: #d6e1ec" |dətəmòròù / tə̀tə̀mòtòù
| style="background-color: #d6e1ec" |taanʊ̀ / taantú
| style="background-color: #d6e1ec" |béémnó / béémtóú
| style="background-color: #d6e1ec" |nyii / nyiini
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |tsá / tseni
| style="background-color: #d6e1ec" |la / latóú
| style="background-color: #d6e1ec" |tsá / tsénì
| style="background-color: #d6e1ec" |zaà
| style="background-color: #d6e1ec" |dín / díntú
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Tula-Waja
| style="background-color: #d6e1ec" |Tso
| style="background-color: #d6e1ec" |Barbou
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |dʊ̀m
| style="background-color: #d6e1ec" |tsá / tsáni
| style="background-color: #d6e1ec" |yìbè / laátóú
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |
|-
| style="background-color: #e4e0f0" |isolate
| style="background-color: #e4e0f0" |Jalaa
| style="background-color: #e4e0f0" |
| style="background-color: #e4e0f0" |dyiríì / dyitə̂
| style="background-color: #e4e0f0" |buŋôŋ
| style="background-color: #e4e0f0" |yamə-r / yamə-ta
| style="background-color: #e4e0f0" |tənəm / tənemté̩
| style="background-color: #e4e0f0" |laŋe̩r / laŋté̩
| style="background-color: #e4e0f0" |bo̩o̩, bwo̩ / bo̩o̩-ní
| style="background-color: #e4e0f0" |bwiirùm
| style="background-color: #e4e0f0" |kùsì-gò̩ / -nìó
| style="background-color: #e4e0f0" |gwìì-ràŋ, gwìì-ròŋ / -tè̩
| style="background-color: #e4e0f0" |mwê̩
| style="background-color: #e4e0f0" |hâl
| style="background-color: #e4e0f0" |nuŋ kúlájí; kwáráŋ wò̩gə́n ?
|-
| style="background-color: #ece0f0" |[[Harshen Longuda|Longuda]]
| style="background-color: #ece0f0" |Cerii (Ceriŋ, Banjiram)
| style="background-color: #ece0f0" |
| style="background-color: #ece0f0" |nyʊ̰lá / nyʊ̰ʔá
| style="background-color: #ece0f0" |thʊ́lá / thwíyá
| style="background-color: #ece0f0" |dɔ́ŋkhá / dɔ́ŋthá
| style="background-color: #ece0f0" |gàràlá / gará
| style="background-color: #ece0f0" |dhilimkha / dhilimtha
| style="background-color: #ece0f0" |nyàkhá / nyàthá
| style="background-color: #ece0f0" |thùmá
| style="background-color: #ece0f0" |kwacalá / kwacáá
| style="background-color: #ece0f0" |mámá
| style="background-color: #ece0f0" |thíká / thímá
| style="background-color: #ece0f0" |dhà
| style="background-color: #ece0f0" |zííndé / zíné
|-
| style="background-color: #ece0f0" |Longuda
| style="background-color: #ece0f0" |Deele (Jessu)
| style="background-color: #ece0f0" |
| style="background-color: #ece0f0" |nyʊ̀ʊ̀là / nyʊ̀ʊ̀lʔà
| style="background-color: #ece0f0" |tʊ́là / twáʔà
| style="background-color: #ece0f0" |jɔ́ɔ́(ŋ)khà / jɔ́ɔ́(ŋ)thà
| style="background-color: #ece0f0" |galáwa / galáhà
| style="background-color: #ece0f0" |dhələ́mkhà
| style="background-color: #ece0f0" |nyàkà
| style="background-color: #ece0f0" |thʊ́mà; surmə̀
| style="background-color: #ece0f0" |kukubə́lə̀ / kukubə́ʔə̀
| style="background-color: #ece0f0" |mámà
| style="background-color: #ece0f0" |thikhà
| style="background-color: #ece0f0" |já, jáʔà
| style="background-color: #ece0f0" |jááunla / jááunʔà
|-
| style="background-color: #ece0f0" |Longuda
| style="background-color: #ece0f0" |Koola (Thaarʊ)
| style="background-color: #ece0f0" |
| style="background-color: #ece0f0" |nyʊ̰lá
| style="background-color: #ece0f0" |tʊ́lá / twáʔá
| style="background-color: #ece0f0" |zɔɔŋkha
| style="background-color: #ece0f0" |gàlàwá / gàlàhá
| style="background-color: #ece0f0" |dələmka
| style="background-color: #ece0f0" |nyalá / nyaʔá
| style="background-color: #ece0f0" |tʊmá
| style="background-color: #ece0f0" |tsakəbla / tsakəbʔa
| style="background-color: #ece0f0" |mama
| style="background-color: #ece0f0" |thíká
| style="background-color: #ece0f0" |zà ; zà nyoomò
| style="background-color: #ece0f0" |dəmla / dəmʔá
|-
| style="background-color: #ece0f0" |Longuda
| style="background-color: #ece0f0" |Wala Lunguda
| style="background-color: #ece0f0" |[[Guyuk (Nijeriya)|Guyuk]]
| style="background-color: #ece0f0" |nyuŋlá
| style="background-color: #ece0f0" |thʊ́wá / thwáá
| style="background-color: #ece0f0" |joonka
| style="background-color: #ece0f0" |garala / garaʔa /
| style="background-color: #ece0f0" |zilimkha
| style="background-color: #ece0f0" |nyakhá
| style="background-color: #ece0f0" |tumá, thuma
| style="background-color: #ece0f0" |kwaca, kwacalá
| style="background-color: #ece0f0" |mámá
| style="background-color: #ece0f0" |thíkhá
| style="background-color: #ece0f0" |jà
| style="background-color: #ece0f0" |zindè / zinè
|-
| style="background-color: #ece0f0" |Longuda
| style="background-color: #ece0f0" |Gwaanda (Nyuwar)
| style="background-color: #ece0f0" |
| style="background-color: #ece0f0" |nyṵnla
| style="background-color: #ece0f0" |zingala / zingaʔa
| style="background-color: #ece0f0" |jɔ̰ŋka
| style="background-color: #ece0f0" |nyile / nyiʔe
| style="background-color: #ece0f0" |dhilimka
| style="background-color: #ece0f0" |nyàkà / nyàthà
| style="background-color: #ece0f0" |sirme
| style="background-color: #ece0f0" |kwacala / kwacaʔa
| style="background-color: #ece0f0" |mama, dwaama
| style="background-color: #ece0f0" |waha̰ka / waha̰ma
| style="background-color: #ece0f0" |dháà
| style="background-color: #ece0f0" |dzaunla; dziiŋle
|-
| style="background-color: #ece0f0" |Longuda
| style="background-color: #ece0f0" |Gwaanda
| style="background-color: #ece0f0" |
| style="background-color: #ece0f0" |nyṵlà
| style="background-color: #ece0f0" |dzíngálá
| style="background-color: #ece0f0" |jónká
| style="background-color: #ece0f0" |nyúlə́
| style="background-color: #ece0f0" |dhílímká
| style="background-color: #ece0f0" |
| style="background-color: #ece0f0" |súrmá, súrmé ?
| style="background-color: #ece0f0" |kwàcàlà / kwàcàà
| style="background-color: #ece0f0" |mámá, dwàmà
| style="background-color: #ece0f0" |wàhàkà
| style="background-color: #ece0f0" |dà; thà
| style="background-color: #ece0f0" |dzínlə́
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Ɓəna (Yungur)
| style="background-color: #f1dfe5" |Dumne
| style="background-color: #f1dfe5" |núú / nṵ́ṵ́sâ
| style="background-color: #f1dfe5" |gwḛ́ḛ́ / gwḛ́ḛ́mé
| style="background-color: #f1dfe5" |tímrá / címtá
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗə́fá / ɗə́mtá
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗəlmaarà / ɗəlmaatà
| style="background-color: #f1dfe5" |ʔéé / ʔéémé
| style="background-color: #f1dfe5" |kẃadmá
| style="background-color: #f1dfe5" |tə́fá / tə́ptá
| style="background-color: #f1dfe5" |mbraá
| style="background-color: #f1dfe5" |ɓota / nbwece
| style="background-color: #f1dfe5" |kə́fə́
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗənda / ɗənta
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Ɓəna (Yungur)
| style="background-color: #f1dfe5" |Pirambe
| style="background-color: #f1dfe5" |núú / nṵ́ṵ́śa
| style="background-color: #f1dfe5" |gwe / gweme
| style="background-color: #f1dfe5" |tímrá / tímtá
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗə́mbá / ɗə́mtá
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗəlmaarà / ɗəlmaatà
| style="background-color: #f1dfe5" |ʔḛḛ / ʔéémé
| style="background-color: #f1dfe5" |munma
| style="background-color: #f1dfe5" |tə́fá / tə́ptá
| style="background-color: #f1dfe5" |mbərá / mbəramsî
| style="background-color: #f1dfe5" |ɓota / nɓétè
| style="background-color: #f1dfe5" |kə́fə́
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗənda / ɗənta
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Voro
| style="background-color: #f1dfe5" |Waltaandi
| style="background-color: #f1dfe5" |núú / núúza
| style="background-color: #f1dfe5" |gwḛ́ḛ́ / gwḛ́ḛ́mé
| style="background-color: #f1dfe5" |tímrá / tímtá
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗə́mbá / ɗə́mtá
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗəlḿáará / ɗəlḿáatá
| style="background-color: #f1dfe5" |ʔḛḛ / ʔḛ́ḛ́mé
| style="background-color: #f1dfe5" |kẃadmá, mùnmà
| style="background-color: #f1dfe5" |tə́fá / tə́ptá
| style="background-color: #f1dfe5" |mbráá [muwa ?]
| style="background-color: #f1dfe5" |ɓòtà / ŋbété
| style="background-color: #f1dfe5" |kə́fə́
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗə́ndá / ɗə́ntá
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Voro
| style="background-color: #f1dfe5" |Ɓéttandi
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |kẃadmá
| style="background-color: #f1dfe5" |tə́fá / tə́ptá
| style="background-color: #f1dfe5" |mbra̰a̰
| style="background-color: #f1dfe5" |ɓòtà / ŋbété
| style="background-color: #f1dfe5" |kə́fə́
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗə́ndá / ɗə́ntá
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Ɓəna (Laala)
| style="background-color: #f1dfe5" |Bodei (Bodwai)
| style="background-color: #f1dfe5" |nuú / nuujà
| style="background-color: #f1dfe5" |gwḛḛ / gwḛḛmé
| style="background-color: #f1dfe5" |timrá / timtá, timté
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗəmbá / ɗəmtá
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗə̀lmààrà / ɗə̀lmààtà
| style="background-color: #f1dfe5" |nyḛ́ḛ́ / nyḛ́ḛ́mé
| style="background-color: #f1dfe5" |bòblà / bòbjà
| style="background-color: #f1dfe5" |təpa / təutá
| style="background-color: #f1dfe5" |mbrá̰à̰ / mbráámjà
| style="background-color: #f1dfe5" |ɓotá / ngwaaté
| style="background-color: #f1dfe5" |jeè
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗíndá / ɗíntá
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Ɓəna (Laala)
| style="background-color: #f1dfe5" |Yang
| style="background-color: #f1dfe5" |nuú / nùùzà
| style="background-color: #f1dfe5" |gwɛ̰ɛ̰ / gwɛ̰ɛ̰mé
| style="background-color: #f1dfe5" |tìmrá / tìmtí
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗimbá / ɗimtá
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗilmará / ɗilmaatá
| style="background-color: #f1dfe5" |ḛ̀yḛ́ / ḛ̀yḛ̀mé
| style="background-color: #f1dfe5" |mónmá
| style="background-color: #f1dfe5" |təfá / tòùtá
| style="background-color: #f1dfe5" |bərà̰à̰
| style="background-color: #f1dfe5" |ɓotá / ngwbaté
| style="background-color: #f1dfe5" |kəwə́
| style="background-color: #f1dfe5" |díndá / díntá
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Robma (Laala Roba)
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |nuu / nuuwà
| style="background-color: #f1dfe5" |gwee / gweemé
| style="background-color: #f1dfe5" |tìmrá / tìmtí
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗimbá / ɗimtá
| style="background-color: #f1dfe5" |dilmará / dilmatá
| style="background-color: #f1dfe5" |ḛḛ́ / eḛ́msà
| style="background-color: #f1dfe5" |monma
| style="background-color: #f1dfe5" |təfá / təfáámse
| style="background-color: #f1dfe5" |bura / buráámsà
| style="background-color: #f1dfe5" |ɓotá / ngbaté
| style="background-color: #f1dfe5" |sewò
| style="background-color: #f1dfe5" |dinda / dinta
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Gulungo
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗəmbó / ɗìmda
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |aʔəhḛ
| style="background-color: #f1dfe5" |matəma
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |ngɔdɔ́ / angedé
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |ndià / ndiidà
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Livo
| style="background-color: #f1dfe5" |núú / núúźa
| style="background-color: #f1dfe5" |tṵṵ̀ / tṵṵzà
| style="background-color: #f1dfe5" |ifiya / ifita
| style="background-color: #f1dfe5" |dúmbó / dimtà
| style="background-color: #f1dfe5" |lemiya / lemta
| style="background-color: #f1dfe5" |ahʔhi / ʔhimza
| style="background-color: #f1dfe5" |matəma
| style="background-color: #f1dfe5" |tutto / acicé
| style="background-color: #f1dfe5" |mbiya
| style="background-color: #f1dfe5" |ngɔ́tɔ́ / ángété
| style="background-color: #f1dfe5" |ʒé
| style="background-color: #f1dfe5" |ndíà / ndiità
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Haanda
| style="background-color: #f1dfe5" |nuu / nuuzà
| style="background-color: #f1dfe5" |tuŋ / atʃw̄i
| style="background-color: #f1dfe5" |rifḛḛrà / rifḛḛtà
| style="background-color: #f1dfe5" |dúmbó / dimtà
| style="background-color: #f1dfe5" |leembərà / leemtà
| style="background-color: #f1dfe5" |ahʔhḭ̀ / mbai hímzà
| style="background-color: #f1dfe5" |mátə́má
| style="background-color: #f1dfe5" |túftò / atʃúfè
| style="background-color: #f1dfe5" |mbra
| style="background-color: #f1dfe5" |ŋbótó / aŋbécè
| style="background-color: #f1dfe5" |zé
| style="background-color: #f1dfe5" |ndera / ndərtata
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Bena-Mboi
| style="background-color: #f1dfe5" |Kaan (Libo)
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |sunu / (sunuḿa)
| style="background-color: #f1dfe5" |twḭ / twiiḿa
| style="background-color: #f1dfe5" |shimbə́r / shimbətəmá
| style="background-color: #f1dfe5" |təmbər / təmbərmâ
| style="background-color: #f1dfe5" |ɗəlaamíì / ɗəlaamííʔóó
| style="background-color: #f1dfe5" |ʔii / ʔiim
| style="background-color: #f1dfe5" |morúm
| style="background-color: #f1dfe5" |təfəra / təfətəmá
| style="background-color: #f1dfe5" |barə̀m
| style="background-color: #f1dfe5" |mərə̂m / mərəməmá
| style="background-color: #f1dfe5" |zə́
| style="background-color: #f1dfe5" |ndə̀r / ndərmá
|-
| style="background-color: #f1e9df" |Yendang
| style="background-color: #f1e9df" |Bali
| style="background-color: #f1e9df" |
| style="background-color: #f1e9df" |ní
| style="background-color: #f1e9df" |tɛ́
| style="background-color: #f1e9df" |sɛ́
| style="background-color: #f1e9df" |síbí
| style="background-color: #f1e9df" |ŋwɛ́lɛ
| style="background-color: #f1e9df" |ɲɛ́
| style="background-color: #f1e9df" |míɗɛnɛ́
| style="background-color: #f1e9df" |kṹɓí
| style="background-color: #f1e9df" |tí
| style="background-color: #f1e9df" |mí
| style="background-color: #f1e9df" |mò[k]
| style="background-color: #f1e9df" |lím
|-
| style="background-color: #f1e9df" |Yendang
| style="background-color: #f1e9df" |Kpasham
| style="background-color: #f1e9df" |
| style="background-color: #f1e9df" |núɛ̃́
| style="background-color: #f1e9df" |wàswé
| style="background-color: #f1e9df" |ɲɛ́swɛ́
| style="background-color: #f1e9df" |síbí
| style="background-color: #f1e9df" |ŋwɔ́le
| style="background-color: #f1e9df" |ɲɛ́
| style="background-color: #f1e9df" |mídwíne
| style="background-color: #f1e9df" |kũ̀bi
| style="background-color: #f1e9df" |sí
| style="background-color: #f1e9df" |mí
| style="background-color: #f1e9df" |mɔk
| style="background-color: #f1e9df" |nə̌ŋ
|-
| style="background-color: #f1e9df" |Yendang
| style="background-color: #f1e9df" |Yoti
| style="background-color: #f1e9df" |
| style="background-color: #f1e9df" |dóo
| style="background-color: #f1e9df" |tóo
| style="background-color: #f1e9df" |sɔ́ɔ̃́
| style="background-color: #f1e9df" |ʃúu
| style="background-color: #f1e9df" |wúlɛ̀
| style="background-color: #f1e9df" |ɲâ
| style="background-color: #f1e9df" |dii
| style="background-color: #f1e9df" |kúnwí
| style="background-color: #f1e9df" |tí
| style="background-color: #f1e9df" |mii
| style="background-color: #f1e9df" |mòk
| style="background-color: #f1e9df" |níŋ
|-
| style="background-color: #f1e9df" |Yendang
| style="background-color: #f1e9df" |Yandang
| style="background-color: #f1e9df" |
| style="background-color: #f1e9df" |nɔk
| style="background-color: #f1e9df" |tòk
| style="background-color: #f1e9df" |ɲánsũ
| style="background-color: #f1e9df" |rùk
| style="background-color: #f1e9df" |lɛka
| style="background-color: #f1e9df" |ɲǎk
| style="background-color: #f1e9df" |le
| style="background-color: #f1e9df" |kún
| style="background-color: #f1e9df" |dĩ̀hĩ̀
| style="background-color: #f1e9df" |mí
| style="background-color: #f1e9df" |mogí
| style="background-color: #f1e9df" |inaŋ
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Mumuye
| style="background-color: #d6e1ec" |Proto-Mumuye
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |*nu-ng, *nung; *gí-ǹg
| style="background-color: #d6e1ec" |*co-V, *coo
| style="background-color: #d6e1ec" |*su-ng, *sung
| style="background-color: #d6e1ec" |*tná-li/-ri
| style="background-color: #d6e1ec" |*ɗè-V/ng-ti
| style="background-color: #d6e1ec" |*nyaa
| style="background-color: #d6e1ec" |*kpa-V̀; *zing, *zi-ng
| style="background-color: #d6e1ec" |*ka (redup.), *kak-V
| style="background-color: #d6e1ec" |*mi-V, *mii, *min ?
| style="background-color: #d6e1ec" |*la-V, *laa
| style="background-color: #d6e1ec" |*caa
| style="background-color: #d6e1ec" |*ríǹg, *rí-ǹg
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |Mumuye
| style="background-color: #d6e1ec" |[[Harshen Mumuye|Mumuye]] ([[Zing (Nijeriya)|Zing]])
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |nung
| style="background-color: #d6e1ec" |shoo
| style="background-color: #d6e1ec" |sung
| style="background-color: #d6e1ec" |tnári
| style="background-color: #d6e1ec" |rèétè
| style="background-color: #d6e1ec" |nyaa
| style="background-color: #d6e1ec" |kpaà
| style="background-color: #d6e1ec" |kaka
| style="background-color: #d6e1ec" |mee
| style="background-color: #d6e1ec" |laa
| style="background-color: #d6e1ec" |shaa
| style="background-color: #d6e1ec" |ríńg
|-
| style="background-color: #f0f1df" |Kam
| style="background-color: #f0f1df" |Nyiŋɔm (Kam)
| style="background-color: #f0f1df" |Din Kamaajin
| style="background-color: #f0f1df" |ànùŋ
| style="background-color: #f0f1df" |àkàr
| style="background-color: #f0f1df" |àmə̀ràk
| style="background-color: #f0f1df" |àshàg / àshàgìyo
| style="background-color: #f0f1df" |àlímə́ní
| style="background-color: #f0f1df" |ŋwé
| style="background-color: #f0f1df" |wò
| style="background-color: #f0f1df" |àkùb
| style="background-color: #f0f1df" |mə̀ŋ káŋá
| style="background-color: #f0f1df" |bàl / bàl yo
| style="background-color: #f0f1df" |nìm; nəm níì (imp.)
| style="background-color: #f0f1df" |
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Jango
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔ́ru / nɔ́ī
| style="background-color: #dff1e0" |tóŋ / tónnun
| style="background-color: #dff1e0" |míŋ; míŋ̄ / mínnùŋ
| style="background-color: #dff1e0" |núúrù / núúi
| style="background-color: #dff1e0" |mbéélu / mbéī
| style="background-color: #dff1e0" |ndáŋ̄ / ndántun
| style="background-color: #dff1e0" |kpa'arú / kpaˀatɛ́
| style="background-color: #dff1e0" |rɛ́ndúkú / rɛ́ndɛ́
| style="background-color: #dff1e0" |máŋ / mántúŋ
| style="background-color: #dff1e0" |rák / ratú
| style="background-color: #dff1e0" |rɛɛ kóp
| style="background-color: #dff1e0" |ríírú / rííté
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Jango (Southern)
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔ́ru / nɔ́(t)tí
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |míŋ̄ / mínnùŋ
| style="background-color: #dff1e0" |núúrù / núúyì
| style="background-color: #dff1e0" |mbéélu / mbéétɛ́
| style="background-color: #dff1e0" |ndáŋ̄ / ndántùŋ
| style="background-color: #dff1e0" |kpààˀru / kpàˀɛ
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |rɛɛŋ
| style="background-color: #dff1e0" |
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Were
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nǒrrō
| style="background-color: #dff1e0" |tōn(g)
| style="background-color: #dff1e0" |mi(n)(g)
| style="background-color: #dff1e0" |nūī (pl.)
| style="background-color: #dff1e0" |bēlō
| style="background-color: #dff1e0" |dǎ(n)(g)
| style="background-color: #dff1e0" |pǎrū
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |gaemām
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Batəm
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔr / nɔˀ
| style="background-color: #dff1e0" |tok / toˀ
| style="background-color: #dff1e0" |míˀ / miin
| style="background-color: #dff1e0" |núúr / núˀ
| style="background-color: #dff1e0" |mɛ́ɛ́l / mɛ́ˀté
| style="background-color: #dff1e0" |súˀ / sut
| style="background-color: #dff1e0" |kwaal / kwaaˀ
| style="background-color: #dff1e0" |niŋg / nin
| style="background-color: #dff1e0" |maam / máámə̀t
| style="background-color: #dff1e0" |teh / tɛt
| style="background-color: #dff1e0" |règùm; rɛ̀ká
| style="background-color: #dff1e0" |ríˀír / ríˀtɛ
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Momi
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔ̀r / nɔ̀ˀ
| style="background-color: #dff1e0" |tɔ̀k / tɔ̀ˀˀ
| style="background-color: #dff1e0" |mii / miin
| style="background-color: #dff1e0" |nùùr / nùùˀ
| style="background-color: #dff1e0" |meel / meeli
| style="background-color: #dff1e0" |suu / suut
| style="background-color: #dff1e0" |kpààl / kpaai
| style="background-color: #dff1e0" |nènk / nèn
| style="background-color: #dff1e0" |máàm / máŋ̀bət
| style="background-color: #dff1e0" |tè / tèt
| style="background-color: #dff1e0" |règùm; rɛ̀ká; rèèká
| style="background-color: #dff1e0" |ríír / rííti
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Vɔkba
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔr / nɔˀti
| style="background-color: #dff1e0" |tok / torum
| style="background-color: #dff1e0" |nik (?)
| style="background-color: #dff1e0" |núˀ
| style="background-color: #dff1e0" |mɛ́l
| style="background-color: #dff1e0" |súˀ
| style="background-color: #dff1e0" |kòàl
| style="background-color: #dff1e0" |néŋ / néŋti
| style="background-color: #dff1e0" |mám
| style="background-color: #dff1e0" |tɛˀ / tɛtə
| style="background-color: #dff1e0" |regɨm
| style="background-color: #dff1e0" |ríí
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Wɔmmu
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔ́r / núɔ́
| style="background-color: #dff1e0" |tór / tóó (tʋ́r)
| style="background-color: #dff1e0" |míí / mííne
| style="background-color: #dff1e0" |nuurə̀/ núútə́
| style="background-color: #dff1e0" |míɛ́le / mɛ́ɛ́té ~ míɛ́té
| style="background-color: #dff1e0" |dóbʒɩ̀ / dówwi
| style="background-color: #dff1e0" |kwaalə / kwaasə
| style="background-color: #dff1e0" |nɛ́ŋkə / nɛ́nté
| style="background-color: #dff1e0" |máám
| style="background-color: #dff1e0" |tɛ́ɛ́ / tɛ́tə
| style="background-color: #dff1e0" |rɛgum kwɔ́ú
| style="background-color: #dff1e0" |níìr / nííté
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Nissim
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔ́ɔ́l / núɔ́
| style="background-color: #dff1e0" |tóól / tɔ́ɔ́tə́
| style="background-color: #dff1e0" |míí / mííne
| style="background-color: #dff1e0" |núúlə / núúté
| style="background-color: #dff1e0" |mɛɛ́lə / mɛɛ́té
| style="background-color: #dff1e0" |dóbzə/ dóbpe
| style="background-color: #dff1e0" |kpaalə / kpaate
| style="background-color: #dff1e0" |neŋke / neŋte
| style="background-color: #dff1e0" |máám , máám bonúm àm
| style="background-color: #dff1e0" |tɛ́ɛ́ / tɛ́tə
| style="background-color: #dff1e0" |lem kúɔ́; lekə
| style="background-color: #dff1e0" |níllə / níttə́
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Eilim
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔ́l / nɔ́ɔ́
| style="background-color: #dff1e0" |tól / tóó
| style="background-color: #dff1e0" |míí / míímtə̀
| style="background-color: #dff1e0" |núúl / núúté
| style="background-color: #dff1e0" |mɛɛ́l / mɛɛ́té
| style="background-color: #dff1e0" |dám / damderei
| style="background-color: #dff1e0" |kpaal / kpaatə
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |mám̀
| style="background-color: #dff1e0" |tɛ́ɛ̄
| style="background-color: #dff1e0" |lem kúɔ́; lekə
| style="background-color: #dff1e0" |líllə / níttə́
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Kobom
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔ́rì / nɔ́ɔ́
| style="background-color: #dff1e0" |tókù / tóó
| style="background-color: #dff1e0" |mí / míímītī
| style="background-color: #dff1e0" |núúrì / nuute
| style="background-color: #dff1e0" |mɛ́ɛ́ni / mɛ́té
| style="background-color: #dff1e0" |dám / dámtíréí
| style="background-color: #dff1e0" |mɛɛm
| style="background-color: #dff1e0" |nɛ́ŋkù / nɛ́ŋté
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |tɛ́ / tɛ́ti
| style="background-color: #dff1e0" |réí; rékɔ́
| style="background-color: #dff1e0" |rííri / rííté
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Vɔmnəm
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔr / nɔɔ
| style="background-color: #dff1e0" |tukò / tuŋbərəm
| style="background-color: #dff1e0" |míì / míìm
| style="background-color: #dff1e0" |nuurò / nuute
| style="background-color: #dff1e0" |mɛɛlò / mɛɛte
| style="background-color: #dff1e0" |súú / sútò
| style="background-color: #dff1e0" |kwaalò / kwaasò
| style="background-color: #dff1e0" |nɛ́ŋkò / nɛŋté
| style="background-color: #dff1e0" |maàm
| style="background-color: #dff1e0" |tɛɛ / tɛɛtə
| style="background-color: #dff1e0" |rɛm; rɛkò
| style="background-color: #dff1e0" |niirò / niite
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Damtəm
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nuɔ̀l / nuɔ̀rɛ
| style="background-color: #dff1e0" |tɔ́l / tɔrɛ, tɔɔtɛ
| style="background-color: #dff1e0" |míl / mííté
| style="background-color: #dff1e0" |núl / núúte
| style="background-color: #dff1e0" |mɛl / mɛɛte
| style="background-color: #dff1e0" |dám / damtər
| style="background-color: #dff1e0" |kpaal / kpaaʃe
| style="background-color: #dff1e0" |lyɛngə̀ / lɛŋsyɛ
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |tii / tiitə̀
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nʌ́l / nʌʌtə́
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Gəunəm-Yar (Gə-Yarəm)
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nual / nuare
| style="background-color: #dff1e0" |cul / curie, tuure
| style="background-color: #dff1e0" |míəl / mííré
| style="background-color: #dff1e0" |núúl / núúré
| style="background-color: #dff1e0" |míál / mɛ́re
| style="background-color: #dff1e0" |dám / dámdə́
| style="background-color: #dff1e0" |kpàal/ kpààsə̀də̀
| style="background-color: #dff1e0" |nyáŋsə́l / nyáŋsé, nyáŋgə
| style="background-color: #dff1e0" |mám
| style="background-color: #dff1e0" |lau / lasə
| style="background-color: #dff1e0" |lìní kúə́; lìə̀- kúə́
| style="background-color: #dff1e0" |lə́l / lérə
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Vere
| style="background-color: #dff1e0" |Gə-Lim
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nual / nuarie
| style="background-color: #dff1e0" |túl / túríé
| style="background-color: #dff1e0" |míil / mííré
| style="background-color: #dff1e0" |nuul / nuurie
| style="background-color: #dff1e0" |mɛ́rl / mɛ́ɛ́rɛ̄
| style="background-color: #dff1e0" |dám / dámdə́
| style="background-color: #dff1e0" |kpaal / kpaarie
| style="background-color: #dff1e0" |nyángə́
| style="background-color: #dff1e0" |mám
| style="background-color: #dff1e0" |láú / lásə́
| style="background-color: #dff1e0" |lìní; lìə̀- kúʌ́
| style="background-color: #dff1e0" |lʌl / lʌʌrie
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Gəmnəm
| style="background-color: #dff1e0" |Beiya
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nol / nootə
| style="background-color: #dff1e0" |tol / tootə
| style="background-color: #dff1e0" |mííl / míítə
| style="background-color: #dff1e0" |núŋlə̄ / núŋ
| style="background-color: #dff1e0" |mɛ́ɛ́l / mɛ́ɛ́tə
| style="background-color: #dff1e0" |nok / noŋtə
| style="background-color: #dff1e0" |meem / meemtə
| style="background-color: #dff1e0" |néngə, nɛ́ngə / néŋzə, nɛ́ŋzə
| style="background-color: #dff1e0" |má:m / máámtə̄
| style="background-color: #dff1e0" |téé / teete
| style="background-color: #dff1e0" |liiná ; lìì kɔ́p
| style="background-color: #dff1e0" |nííl / níítə
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Gəmnəm
| style="background-color: #dff1e0" |Gindoo
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔl
| style="background-color: #dff1e0" |tol
| style="background-color: #dff1e0" |míl
| style="background-color: #dff1e0" |nɨŋ́ lə
| style="background-color: #dff1e0" |mɛ́l
| style="background-color: #dff1e0" |nɔk
| style="background-color: #dff1e0" |mem
| style="background-color: #dff1e0" |nɨŋ́ ə / nɨŋ́ gə
| style="background-color: #dff1e0" |mám
| style="background-color: #dff1e0" |teˀ/ tetə
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |níl
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Gəmnəm
| style="background-color: #dff1e0" |Riitime
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔ́lé / nɔ́ˀɔ́
| style="background-color: #dff1e0" |tólé / tóˀó
| style="background-color: #dff1e0" |mííle / mííˀe
| style="background-color: #dff1e0" |lúŋle / lúŋe
| style="background-color: #dff1e0" |méle / méˀē
| style="background-color: #dff1e0" |nogúsa / nóŋté
| style="background-color: #dff1e0" |mēēmē
| style="background-color: #dff1e0" |léngo / léŋē
| style="background-color: #dff1e0" |máámē / mámte
| style="background-color: #dff1e0" |téˀé / tété
| style="background-color: #dff1e0" |lii kóóp
| style="background-color: #dff1e0" |lə́lē / lə́ˀə
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Gəmme
| style="background-color: #dff1e0" |Gəmme
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nólé / nóˀɛ́
| style="background-color: #dff1e0" |tólé / tóˀó
| style="background-color: #dff1e0" |míhˀle / míhˀie
| style="background-color: #dff1e0" |níŋlē / níŋē
| style="background-color: #dff1e0" |méhˀle / méhyē
| style="background-color: #dff1e0" |yòlé / yòé
| style="background-color: #dff1e0" |míímé
| style="background-color: #dff1e0" |níngē / níŋmē
| style="background-color: #dff1e0" |memˀe
| style="background-color: #dff1e0" |téˀé / teˀnē
| style="background-color: #dff1e0" |lee lená
| style="background-color: #dff1e0" |nímlē / nímē
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Gəmme
| style="background-color: #dff1e0" |Baanma
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |nɔla / nɔˀɔ
| style="background-color: #dff1e0" |toga, toˀga / toˀma
| style="background-color: #dff1e0" |míhla / míˀi
| style="background-color: #dff1e0" |níŋla / níŋa
| style="background-color: #dff1e0" |mɛ́hla / mɛˀɛ
| style="background-color: #dff1e0" |yòla / yòˀo
| style="background-color: #dff1e0" |miima / miimda
| style="background-color: #dff1e0" |nɨŋ́ ga / nɨ́ŋma
| style="background-color: #dff1e0" |mema / memda
| style="background-color: #dff1e0" |teˀɛ/ teˀna
| style="background-color: #dff1e0" |lee lená
| style="background-color: #dff1e0" |nɨḿ la / nɨḿ a
|-
| style="background-color: #dff1e0" |Doyayo
| style="background-color: #dff1e0" |Doyayo
| style="background-color: #dff1e0" |
| style="background-color: #dff1e0" |lɔ¹lɛ¹ ~ yɔ̰¹lɛ¹
| style="background-color: #dff1e0" |tɔ̰n¹ɛ¹
| style="background-color: #dff1e0" |mḭḭl²; gɔ̰ɔ̰s²ɛ³
| style="background-color: #dff1e0" |nuŋ⁴go²
| style="background-color: #dff1e0" |mɛlɛ³²
| style="background-color: #dff1e0" |ya̰a̰¹yɔ¹
| style="background-color: #dff1e0" |ga̰a̰⁴mɛ²
| style="background-color: #dff1e0" |lɛ̰ŋ³ko² ~ lɛ̰ŋ²ko³
| style="background-color: #dff1e0" |mɛ¹mɛ³
| style="background-color: #dff1e0" |tɛ̰ɛ̰¹yɔ¹
| style="background-color: #dff1e0" |le², lek¹yɔ¹
| style="background-color: #dff1e0" |nuŋ²
|-
| style="background-color: #dff1ed" |[[Harshen Fali|Fali]]
| style="background-color: #dff1ed" |Proto-[[Harshen Fali|Fali]]
| style="background-color: #dff1ed" |
| style="background-color: #dff1ed" |*nisu (pl.)
| style="background-color: #dff1ed" |*tuuyV; *tuuCV
| style="background-color: #dff1ed" |*unɨ
| style="background-color: #dff1ed" |
| style="background-color: #dff1ed" |*rɛɛŋgu
| style="background-color: #dff1ed" |
| style="background-color: #dff1ed" |*ndʒĩĩmV
| style="background-color: #dff1ed" |*kopfti
| style="background-color: #dff1ed" |
| style="background-color: #dff1ed" |*sɔɔ-
| style="background-color: #dff1ed" |*rii-
| style="background-color: #dff1ed" |*ĩn- (v.)
|-
| style="background-color: #e4e0f0" |Mbum
| style="background-color: #e4e0f0" |Proto-Lakka
| style="background-color: #e4e0f0" |
| style="background-color: #e4e0f0" |*nún
| style="background-color: #e4e0f0" |*sú-k
| style="background-color: #e4e0f0" |*cɔN-k
| style="background-color: #e4e0f0" |*sˣɛl/ŋ
| style="background-color: #e4e0f0" |*rím
| style="background-color: #e4e0f0" |*nɟá-k
| style="background-color: #e4e0f0" |*sˣɛ́-m
| style="background-color: #e4e0f0" |*hū-t/-k
| style="background-color: #e4e0f0" |*kpə̀(-k)
| style="background-color: #e4e0f0" |*mbì
| style="background-color: #e4e0f0" |*lʳak
| style="background-color: #e4e0f0" |*rìn
|-
| style="background-color: #ece0f0" |Kim
| style="background-color: #ece0f0" |Goundo
| style="background-color: #ece0f0" |
| style="background-color: #ece0f0" |ndʊɾʊ
| style="background-color: #ece0f0" |huba
| style="background-color: #ece0f0" |vw̃ãl
| style="background-color: #ece0f0" |ɲu̯aɾ
| style="background-color: #ece0f0" |ɗɛl
| style="background-color: #ece0f0" |wʊ
| style="background-color: #ece0f0" |tʃʊm
| style="background-color: #ece0f0" |kal
| style="background-color: #ece0f0" |mam
| style="background-color: #ece0f0" |ura
| style="background-color: #ece0f0" |dʒam
| style="background-color: #ece0f0" |jɛmi
|-
| style="background-color: #ece0f0" |Kim
| style="background-color: #ece0f0" |Besmé
| style="background-color: #ece0f0" |
| style="background-color: #ece0f0" |ndua
| style="background-color: #ece0f0" |hoɾo
| style="background-color: #ece0f0" |vũãl
| style="background-color: #ece0f0" |hĩjɪm
| style="background-color: #ece0f0" |ɗelɛm
| style="background-color: #ece0f0" |wu
| style="background-color: #ece0f0" |tʃɔm
| style="background-color: #ece0f0" |kaːl
| style="background-color: #ece0f0" |mam
| style="background-color: #ece0f0" |ura
| style="background-color: #ece0f0" |dʒʊ̝m
| style="background-color: #ece0f0" |dĩː
|-
| style="background-color: #ece0f0" |Kim
| style="background-color: #ece0f0" |Kim
| style="background-color: #ece0f0" |Kosop
| style="background-color: #ece0f0" |ndʷaɾa
| style="background-color: #ece0f0" |togor
| style="background-color: #ece0f0" |vɔ̝̃r
| style="background-color: #ece0f0" |kĩj̃ar
| style="background-color: #ece0f0" |ɗɛl
| style="background-color: #ece0f0" |wak ̚
| style="background-color: #ece0f0" |sɔma
| style="background-color: #ece0f0" |kal
| style="background-color: #ece0f0" |mam
| style="background-color: #ece0f0" |ʔwaɾa
| style="background-color: #ece0f0" |za
| style="background-color: #ece0f0" |dĩːl
|-
| style="background-color: #f1dfe5" |Day
| style="background-color: #f1dfe5" |Day
| style="background-color: #f1dfe5" |
| style="background-color: #f1dfe5" |nɔ́n
| style="background-color: #f1dfe5" |sɔ́g
| style="background-color: #f1dfe5" |mbúr
| style="background-color: #f1dfe5" |ngìì
| style="background-color: #f1dfe5" |lélì/lélè/lèè
| style="background-color: #f1dfe5" |nām
| style="background-color: #f1dfe5" |dém
| style="background-color: #f1dfe5" |bō̰
| style="background-color: #f1dfe5" |ʔém
| style="background-color: #f1dfe5" |mīɲ
| style="background-color: #f1dfe5" | -rì, lāà
| style="background-color: #f1dfe5" |jōō
|-
| style="background-color: #f1e9df" |Bua
| style="background-color: #f1e9df" |Proto-Bua
| style="background-color: #f1e9df" |
| style="background-color: #f1e9df" |*diil; *ʔiil
| style="background-color: #f1e9df" |*to(l)(-)
| style="background-color: #f1e9df" |*fo̰/ḛl/ɲ(-) ?
| style="background-color: #f1e9df" |*nii(-); *ɲ- ?
| style="background-color: #f1e9df" |*l₁el(-)
| style="background-color: #f1e9df" |*mu/i
| style="background-color: #f1e9df" |*s₂e/um(-) / *s₂ḛr-
| style="background-color: #f1e9df" |
| style="background-color: #f1e9df" |*te/o(l/g-)
| style="background-color: #f1e9df" |*l₂i/um(-); *me/on- ?
| style="background-color: #f1e9df" |*l₁e; *tu(y)
| style="background-color: #f1e9df" |*l₂iil
|-
| style="background-color: #d6e1ec" |isolate
| style="background-color: #d6e1ec" |Laal
| style="background-color: #d6e1ec" |
| style="background-color: #d6e1ec" |mɨla / mɨní
| style="background-color: #d6e1ec" |sɨ̀gál / sɨ̀gɨ́y
| style="background-color: #d6e1ec" |pən / -
| style="background-color: #d6e1ec" |yàmál / yèmí
| style="background-color: #d6e1ec" |mal / mə̀lí
| style="background-color: #d6e1ec" |yəwəl / -
| style="background-color: #d6e1ec" |suna / -
| style="background-color: #d6e1ec" |kòːg / kuagmi
| style="background-color: #d6e1ec" |miàdál / miàr ~ miariɲ
| style="background-color: #d6e1ec" |su / sùgá
| style="background-color: #d6e1ec" |kaw / kɨw; ɲag / ɲɨg; guru / guru; cíd / cíd
| style="background-color: #d6e1ec" |meːl / -
|}
== Hanyoyin haɗin waje ==
* [https://www.blogs.uni-mainz.de/fb07-adamawa/adamawa-languages/ Ayyukan Harshen Adamawa] ( Jami'ar Johannes Gutenberg Mainz )
* [http://llacan.vjf.cnrs.fr/AdaGram/ AdaGram] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190904170848/http://llacan.vjf.cnrs.fr/AdaGram/ |date=2019-09-04 }} ( CNRS - INALCO ). Binciken arzikin harsunan Najeriya: nazarin nahawu da takaddun yare na harsunan Adamawa.
* [http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/AU/Adamawa%20language%20list.pdf Jerin yarukan Adamawa] {{Webarchive|url=https://archive.today/20171024094404/http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/AU/Adamawa%20language%20list.pdf |date=2017-10-24 }} - Blench
* [http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/AU/Wiyaa_group.htm Harsunan Tula-Wiyaa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000716/http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/AU/Wiyaa_group.htm |date=2016-03-04 }} - Blench
* [http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/AU/Leeko_group.htm Kungiyar Leeko]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} - Blench
* [http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/AU/Perema_page.htm Harshen Perema (Wom) na arewa maso gabashin Najeriya: rarrabuwa, salon magana da kuma sunan surar (PDF)]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} na Roger M. Blench, 2000. Mallam Dendo, Cambridge.
* [http://www.sil.org/silesr/abstract.asp?ref=2002-050 Gaggawa game da binciken Gbete (PDF)] na Jason Diller & Kari Jordan-Diller, 2002. Rahoton Binciken Lantarki na SIL SILESR 2002-050.
* [http://www.sil.org/silesr/abstract.asp?ref=2002-039 Binciken zamantakewar al'umma na harshen Mambay na Chadi da Kamaru (PDF)] na Cameron Hamm, 2002. Rahoton Binciken Lantarki na SIL SILESR 2002-039.
* [http://www.sil.org/silesr/abstract.asp?ref=2002-048 Bincike mai sauri da bincike na lexicostatistical na Dama, Mono, Pam, Ndai da Oblo (PDF)] na Michael & Charlene Ayotte, 2002. Rahoton Binciken Lantarki na SIL SILESR 2002-048.
* [https://web.archive.org/web/20040820223117/http://www.sil.org/africa/cameroun/bylanguage/languages/karang.html Karang] - SIL-Kamaru
* [https://web.archive.org/web/20050104091633/http://www.sil.org/africa/cameroun/bydomain/linguistics/bibliography/biblio2001.html Littafin SIL-Kamaru]
* [https://web.archive.org/web/20050107014910/http://www.bondy.ird.fr/pleins_textes/pleins_textes_4/sci_hum/19379.pdf Ocamus na kwatancen kayan ƙa'idodi aratoires dans le Nord-Cameroun], Tourneaux
* Idiatov, Dmitry. 2017-08-29. [http://idiatov.mardi.myds.me/talks/2017_CALL_AdaGram_Survey_Results.pdf Sakamakon binciken AdaGram na farko a jihohin Adamawa da Taraba, Nigeria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230601055735/http://idiatov.mardi.myds.me/talks/2017_CALL_AdaGram_Survey_Results.pdf |date=2023-06-01 }} . (tare da Mark Van de Velde, Tope Olagunju da Bitrus Andrew). 47th Colloquium akan Harsunan Afirka da Harsunan Afirka (KIRA) (Leiden, Netherlands).
== Manazarta ==
[[Category:Harsunan Adamawa]]
[[Category:Jihar Adamawa]]
[[Category:Kabilu a Arewacin Afirka]]
[[Category:Kabila]]
[[Category:Pages with unreviewed translations]]
fuisyy4x0naqm8hev8qngu7x4dpsehp
Wikipedia:Sabbin editoci
4
21908
831338
830520
2026-05-06T21:26:44Z
AmmarBot
13973
Sabunta shafin sabbin editoci
831338
wikitext
text/x-wiki
Wannan shafin ya na ƙunshe da sabbin editocin da sukayi rajista a Hausa Wikipedia. Robot yana sabunta wannan shafin duk bayan wasu sa'o'i. Kada ku gyara wannan shafin, duk chanjin da akayi, robot zaya yi overwriting din shi a lokacin sabunta shafin.
{| class="wikitable sortable"
!Numba
!Edita
!Gudummuwa
!Lokacin rajista
|-
|1
|[[User:Abdulwaheed free|Abdulwaheed free]]
|[[Special:Contributions/Abdulwaheed free|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|2
|[[User:Zhaoyigao|Zhaoyigao]]
|[[Special:Contributions/Zhaoyigao|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|3
|[[User:Amgero|Amgero]]
|[[Special:Contributions/Amgero|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|4
|[[User:Carpinchopedia|Carpinchopedia]]
|[[Special:Contributions/Carpinchopedia|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|5
|[[User:SnazzySnazzles|SnazzySnazzles]]
|[[Special:Contributions/SnazzySnazzles|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|6
|[[User:Rndmnss|Rndmnss]]
|[[Special:Contributions/Rndmnss|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|7
|[[User:261026CQ|261026CQ]]
|[[Special:Contributions/261026CQ|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|8
|[[User:Saadatu maje|Saadatu maje]]
|[[Special:Contributions/Saadatu maje|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|9
|[[User:Freetrashbox|Freetrashbox]]
|[[Special:Contributions/Freetrashbox|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|10
|[[User:Gvelf|Gvelf]]
|[[Special:Contributions/Gvelf|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|11
|[[User:Razakar24|Razakar24]]
|[[Special:Contributions/Razakar24|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|12
|[[User:Yasirubk|Yasirubk]]
|[[Special:Contributions/Yasirubk|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|13
|[[User:Golgbachev|Golgbachev]]
|[[Special:Contributions/Golgbachev|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|14
|[[User:Aysharthss|Aysharthss]]
|[[Special:Contributions/Aysharthss|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|15
|[[User:Animaǂ|Animaǂ]]
|[[Special:Contributions/Animaǂ|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|16
|[[User:Bishaldev100|Bishaldev100]]
|[[Special:Contributions/Bishaldev100|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|17
|[[User:Chrisnnadi555|Chrisnnadi555]]
|[[Special:Contributions/Chrisnnadi555|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|18
|[[User:Gedmfc|Gedmfc]]
|[[Special:Contributions/Gedmfc|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|19
|[[User:T. Wirbitzki|T. Wirbitzki]]
|[[Special:Contributions/T. Wirbitzki|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|20
|[[User:AsmudSemen|AsmudSemen]]
|[[Special:Contributions/AsmudSemen|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|21
|[[User:Take Mirrenberg|Take Mirrenberg]]
|[[Special:Contributions/Take Mirrenberg|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|22
|[[User:Buszmail|Buszmail]]
|[[Special:Contributions/Buszmail|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|23
|[[User:Amrendra kumar ray|Amrendra kumar ray]]
|[[Special:Contributions/Amrendra kumar ray|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|24
|[[User:Ahmed1215617|Ahmed1215617]]
|[[Special:Contributions/Ahmed1215617|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|25
|[[User:A bag of many boiled potatoes|A bag of many boiled potatoes]]
|[[Special:Contributions/A bag of many boiled potatoes|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|26
|[[User:Cosmicplant94|Cosmicplant94]]
|[[Special:Contributions/Cosmicplant94|Gudummuwa]]
|Lahadi, 3 ga Mayu 2026
|-
|27
|[[User:Wisenerd|Wisenerd]]
|[[Special:Contributions/Wisenerd|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|28
|[[User:NORTHEN ENTREPRENEUR HUB|NORTHEN ENTREPRENEUR HUB]]
|[[Special:Contributions/NORTHEN ENTREPRENEUR HUB|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|29
|[[User:Rtvsubscriptions1993|Rtvsubscriptions1993]]
|[[Special:Contributions/Rtvsubscriptions1993|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|30
|[[User:Mitsjol|Mitsjol]]
|[[Special:Contributions/Mitsjol|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|31
|[[User:S4yam|S4yam]]
|[[Special:Contributions/S4yam|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|32
|[[User:UltraHawk710|UltraHawk710]]
|[[Special:Contributions/UltraHawk710|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|33
|[[User:Mai Jiddah muhammad|Mai Jiddah muhammad]]
|[[Special:Contributions/Mai Jiddah muhammad|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|34
|[[User:IAmNotJiangZemin|IAmNotJiangZemin]]
|[[Special:Contributions/IAmNotJiangZemin|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|35
|[[User:Sisilio|Sisilio]]
|[[Special:Contributions/Sisilio|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|36
|[[User:Od1n|Od1n]]
|[[Special:Contributions/Od1n|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|37
|[[User:Emornilap|Emornilap]]
|[[Special:Contributions/Emornilap|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|38
|[[User:Choucas0|Choucas0]]
|[[Special:Contributions/Choucas0|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|39
|[[User:Fudoreaper|Fudoreaper]]
|[[Special:Contributions/Fudoreaper|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|40
|[[User:Մանան Պողոսյան|Մանան Պողոսյան]]
|[[Special:Contributions/Մանան Պողոսյան|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|41
|[[User:Kingdz16|Kingdz16]]
|[[Special:Contributions/Kingdz16|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|42
|[[User:KaijudeProductions|KaijudeProductions]]
|[[Special:Contributions/KaijudeProductions|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|43
|[[User:HipHipHooray69|HipHipHooray69]]
|[[Special:Contributions/HipHipHooray69|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|44
|[[User:Kweerk1223|Kweerk1223]]
|[[Special:Contributions/Kweerk1223|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|45
|[[User:Teísta Josue|Teísta Josue]]
|[[Special:Contributions/Teísta Josue|Gudummuwa]]
|Litinin, 4 ga Mayu 2026
|-
|46
|[[User:Urbandweller6|Urbandweller6]]
|[[Special:Contributions/Urbandweller6|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|47
|[[User:JKustin|JKustin]]
|[[Special:Contributions/JKustin|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|48
|[[User:Kaido 13|Kaido 13]]
|[[Special:Contributions/Kaido 13|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|49
|[[User:Z6RC|Z6RC]]
|[[Special:Contributions/Z6RC|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|50
|[[User:Spectralarrow|Spectralarrow]]
|[[Special:Contributions/Spectralarrow|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|51
|[[User:Abhi11193|Abhi11193]]
|[[Special:Contributions/Abhi11193|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|52
|[[User:In Vitrio|In Vitrio]]
|[[Special:Contributions/In Vitrio|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|53
|[[User:ANotherpartofme2805|ANotherpartofme2805]]
|[[Special:Contributions/ANotherpartofme2805|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|54
|[[User:Engineer014|Engineer014]]
|[[Special:Contributions/Engineer014|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|55
|[[User:Averageschmoe779|Averageschmoe779]]
|[[Special:Contributions/Averageschmoe779|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|56
|[[User:Lapiopio|Lapiopio]]
|[[Special:Contributions/Lapiopio|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|57
|[[User:Noble Attempt|Noble Attempt]]
|[[Special:Contributions/Noble Attempt|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|58
|[[User:Pouazity3|Pouazity3]]
|[[Special:Contributions/Pouazity3|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|59
|[[User:ND Bako|ND Bako]]
|[[Special:Contributions/ND Bako|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|60
|[[User:Kingur00|Kingur00]]
|[[Special:Contributions/Kingur00|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|61
|[[User:Kukkulanum|Kukkulanum]]
|[[Special:Contributions/Kukkulanum|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|62
|[[User:Aqqaqia|Aqqaqia]]
|[[Special:Contributions/Aqqaqia|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|63
|[[User:Wikislate|Wikislate]]
|[[Special:Contributions/Wikislate|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|64
|[[User:Awal0092|Awal0092]]
|[[Special:Contributions/Awal0092|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|65
|[[User:Amazighpro2|Amazighpro2]]
|[[Special:Contributions/Amazighpro2|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|66
|[[User:ASYARFS|ASYARFS]]
|[[Special:Contributions/ASYARFS|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|67
|[[User:Horyzak|Horyzak]]
|[[Special:Contributions/Horyzak|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|68
|[[User:Jahu011|Jahu011]]
|[[Special:Contributions/Jahu011|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|69
|[[User:Wexterner|Wexterner]]
|[[Special:Contributions/Wexterner|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|70
|[[User:Empire3001|Empire3001]]
|[[Special:Contributions/Empire3001|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|71
|[[User:Carmelspecter|Carmelspecter]]
|[[Special:Contributions/Carmelspecter|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|72
|[[User:Claude van der Grift|Claude van der Grift]]
|[[Special:Contributions/Claude van der Grift|Gudummuwa]]
|Talata, 5 ga Mayu 2026
|-
|73
|[[User:Mr. ISAH Ahmed|Mr. ISAH Ahmed]]
|[[Special:Contributions/Mr. ISAH Ahmed|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|74
|[[User:ViridLeWiki|ViridLeWiki]]
|[[Special:Contributions/ViridLeWiki|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|75
|[[User:Eiehel|Eiehel]]
|[[Special:Contributions/Eiehel|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|76
|[[User:Davemellor4|Davemellor4]]
|[[Special:Contributions/Davemellor4|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|77
|[[User:FlameFirefox22|FlameFirefox22]]
|[[Special:Contributions/FlameFirefox22|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|78
|[[User:Naxeeru garba|Naxeeru garba]]
|[[Special:Contributions/Naxeeru garba|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|79
|[[User:فطاطم|فطاطم]]
|[[Special:Contributions/فطاطم|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|80
|[[User:Jazjax25|Jazjax25]]
|[[Special:Contributions/Jazjax25|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|81
|[[User:Lefoudumetro|Lefoudumetro]]
|[[Special:Contributions/Lefoudumetro|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|82
|[[User:Islandwords21|Islandwords21]]
|[[Special:Contributions/Islandwords21|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|83
|[[User:Eliel Kilpelä|Eliel Kilpelä]]
|[[Special:Contributions/Eliel Kilpelä|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|84
|[[User:Sammm.mead|Sammm.mead]]
|[[Special:Contributions/Sammm.mead|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|85
|[[User:PavelKovalenok89000|PavelKovalenok89000]]
|[[Special:Contributions/PavelKovalenok89000|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|86
|[[User:まぐねん|まぐねん]]
|[[Special:Contributions/まぐねん|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|87
|[[User:OskarOllis|OskarOllis]]
|[[Special:Contributions/OskarOllis|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|88
|[[User:Asphodelian|Asphodelian]]
|[[Special:Contributions/Asphodelian|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|89
|[[User:AdrianaMHoineff|AdrianaMHoineff]]
|[[Special:Contributions/AdrianaMHoineff|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|90
|[[User:Gpsarras|Gpsarras]]
|[[Special:Contributions/Gpsarras|Gudummuwa]]
|Laraba, 6 ga Mayu 2026
|-
|}
jvvq4lsyi6s6ho89bz8nc9e4hhvabzz
Yul Edochie
0
23142
831089
830697
2026-05-06T12:37:41Z
Eihel
8052
ref. corr.
831089
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yul Chibuike Daniel Edochie''' // ⓘ (an haife shi a ranar 7 ga Janairu 1982), wanda aka fi sani da '''Yul Edochie''' // ⓘ, ɗan wasan kwaikwayo ne kuma ɗan siyasa a Najeriya. <ref>{{Cite web |last=<!--Not stated--> |title=Biography |url=http://www.nigeriamovienetwork.com/articles/read-yul-edochie-biography-nollywood-nigerian-actor_562.html |access-date=12 April 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131128021952/https://www.nigeriamovienetwork.com/articles/read-yul-edochie-biography-nollywood-nigerian-actor_562.html|archive-date=2013-11-28|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Online |first=Peace FM |title=Having A 'Flat Stomach' Is Very Childish —Nollywood Star Yul Edochie |url=https://www.peacefmonline.com/pages/showbiz/news/202202/459951.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218101914/https://www.peacefmonline.com/pages/showbiz/news/202202/459951.php |archive-date=18 February 2022 |access-date=2022-02-04 |website=Peacefmonline.com – Ghana news}}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
An haifi Edochie a ranar 7 ga Janairun 1982. Ya fito ne daga [[Anambra|Jihar Anambra]] kuma ɗan jarumi [[Pete Edochie]] ne, ƙaramin ɗan wasa a cikin yara shida. An rene shi a [[Lagos (birni)|Legas]] da [[Enugu (birni)|Enugu]] . An sanya masa suna ne saboda jarumin Rasha Yul Brynner . Ya halarci [[Jami'ar port harcourt|Jami'ar Port Harcourt]], inda ya sami digiri na farko a fannin zane-zane. <ref>{{Cite web |title=Yul Edochie, Biography |url=https://www.ghanaweb.com/person/Yul-Edochie-4189 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20230129095044/https://www.ghanaweb.com/person/Yul-Edochie-4189 |archive-date=29 January 2023 |access-date=2022-11-25 |website=www.ghanaweb.com}}</ref>
== Sana'a ==
Edochie ya fara fitowa a fina- [[Nollywood|finan Nollywood]] a shekarar 2005 tare da fim ɗin ''The Exquires,'' wanda ya fito tare da [[Justus Esiri]] da [[Enebeli Elebuwa]] . <ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Online |last2=Webby |date=2020-02-29 |title=My experience when I joined Nollywood in 2005 – Yul Edochie |url=https://onlinenigeria.com/stories/69143-my-experience-when-i-joined-nollywood-in-2005-yul-edochie.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221125164926/https://onlinenigeria.com/stories/69143-my-experience-when-i-joined-nollywood-in-2005-yul-edochie.html |archive-date=25 November 2022 |access-date=2022-11-25 |website=OnlineNigeria.com |language=en-US}}</ref> Fim ɗinsa ya fara fitowa a shekarar 2007 bayan ya fito tare da [[Genevieve Nnaji]] da [[Desmond Elliot]] a cikin fim ɗin ''Wind Of Glory'' . <ref>{{Cite web |title=Yul Edochie |url=https://www.imdb.com/title/tt1748293/ |access-date=14 September 2015 |website=[[IMDb]]}}</ref>
A shekarar 2015, Edochie ta kafa makarantar koyon fina-finai a [[Lagos (birni)|Legas]] .
A watan Fabrairun 2026, ƙungiyar Daraktocin Najeriya (DGN) ta karrama Yul Edochie da lambar yabo ta Mafi Kyawun Jarumi na Shekara ta 2025, inda ta yaba da gudummawar da yake bayarwa a harkar wasan kwaikwayo da kuma tasirinsa a masana'antar fina-finan Najeriya.
=== PSiyasa ===
A shekarar 2017, Edochie ya tsaya takarar gwamnan jihar Anambra kuma shine dan takarar gwamna na jam'iyyar siyasa ta Democratic Peoples Congress. [[Willie Obiano]], wanda ke neman sake tsayawa takara, ya lashe wa'adi na biyu.
== Rayuwa ta sirri ==
Edochie ya auri May Aligwe yana da shekaru 21; ma'auratan sun haifi 'ya'ya maza uku da 'ya mace ɗaya tare, amma sun rabu a shekarar 2022 bayan ya sanar da cewa ya sake aure. [1] [2] [3] A ranar 27 ga Afrilu, 2022, ya bayyana cewa ya auri abokiyar wasan kwaikwayo Judy Austin, wacce yake da 'ya'ya maza biyu tare kuma ya haifi 'ya mace a watan Yunin 2025. [4] [5] Babban ɗansa ya mutu a ranar 30 ga Maris, 2023 bayan ya kamu da ciwon farfadiya. [2]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
m3l7wsl1motctof6n6htwwgxif84fzc
831090
831089
2026-05-06T12:39:16Z
Eihel
8052
corr.
831090
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yul Chibuike Daniel Edochie''' // ⓘ (an haife shi a ranar 7 ga Janairu 1982), wanda aka fi sani da '''Yul Edochie''', ɗan wasan kwaikwayo ne kuma ɗan siyasa a Najeriya.<ref>{{Cite web |last=<!--Not stated--> |title=Biography |url=http://www.nigeriamovienetwork.com/articles/read-yul-edochie-biography-nollywood-nigerian-actor_562.html |access-date=12 April 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131128021952/https://www.nigeriamovienetwork.com/articles/read-yul-edochie-biography-nollywood-nigerian-actor_562.html|archive-date=2013-11-28|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |last=Online |first=Peace FM |title=Having A 'Flat Stomach' Is Very Childish —Nollywood Star Yul Edochie |url=https://www.peacefmonline.com/pages/showbiz/news/202202/459951.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218101914/https://www.peacefmonline.com/pages/showbiz/news/202202/459951.php |archive-date=18 February 2022 |access-date=2022-02-04 |website=Peacefmonline.com – Ghana news}}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
An haifi Edochie a ranar 7 ga Janairun 1982. Ya fito ne daga [[Anambra|Jihar Anambra]] kuma ɗan jarumi [[Pete Edochie]] ne, ƙaramin ɗan wasa a cikin yara shida. An rene shi a [[Lagos (birni)|Legas]] da [[Enugu (birni)|Enugu]] . An sanya masa suna ne saboda jarumin Rasha Yul Brynner . Ya halarci [[Jami'ar port harcourt|Jami'ar Port Harcourt]], inda ya sami digiri na farko a fannin zane-zane.<ref>{{Cite web |title=Yul Edochie, Biography |url=https://www.ghanaweb.com/person/Yul-Edochie-4189 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20230129095044/https://www.ghanaweb.com/person/Yul-Edochie-4189 |archive-date=29 January 2023 |access-date=2022-11-25 |website=www.ghanaweb.com}}</ref>
== Sana'a ==
Edochie ya fara fitowa a fina- [[Nollywood|finan Nollywood]] a shekarar 2005 tare da fim ɗin ''The Exquires,'' wanda ya fito tare da [[Justus Esiri]] da [[Enebeli Elebuwa]].<ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Online |last2=Webby |date=2020-02-29 |title=My experience when I joined Nollywood in 2005 – Yul Edochie |url=https://onlinenigeria.com/stories/69143-my-experience-when-i-joined-nollywood-in-2005-yul-edochie.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221125164926/https://onlinenigeria.com/stories/69143-my-experience-when-i-joined-nollywood-in-2005-yul-edochie.html |archive-date=25 November 2022 |access-date=2022-11-25 |website=OnlineNigeria.com |language=en-US}}</ref> Fim ɗinsa ya fara fitowa a shekarar 2007 bayan ya fito tare da [[Genevieve Nnaji]] da [[Desmond Elliot]] a cikin fim ɗin ''Wind Of Glory''.<ref>{{Cite web |title=Yul Edochie |url=https://www.imdb.com/title/tt1748293/ |access-date=14 September 2015 |website=[[IMDb]]}}</ref>
A shekarar 2015, Edochie ta kafa makarantar koyon fina-finai a [[Lagos (birni)|Legas]] .
A watan Fabrairun 2026, ƙungiyar Daraktocin Najeriya (DGN) ta karrama Yul Edochie da lambar yabo ta Mafi Kyawun Jarumi na Shekara ta 2025, inda ta yaba da gudummawar da yake bayarwa a harkar wasan kwaikwayo da kuma tasirinsa a masana'antar fina-finan Najeriya.
=== PSiyasa ===
A shekarar 2017, Edochie ya tsaya takarar gwamnan jihar Anambra kuma shine dan takarar gwamna na jam'iyyar siyasa ta Democratic Peoples Congress. [[Willie Obiano]], wanda ke neman sake tsayawa takara, ya lashe wa'adi na biyu.
== Rayuwa ta sirri ==
Edochie ya auri May Aligwe yana da shekaru 21; ma'auratan sun haifi 'ya'ya maza uku da 'ya mace ɗaya tare, amma sun rabu a shekarar 2022 bayan ya sanar da cewa ya sake aure. [1] [2] [3] A ranar 27 ga Afrilu, 2022, ya bayyana cewa ya auri abokiyar wasan kwaikwayo Judy Austin, wacce yake da 'ya'ya maza biyu tare kuma ya haifi 'ya mace a watan Yunin 2025. [4] [5] Babban ɗansa ya mutu a ranar 30 ga Maris, 2023 bayan ya kamu da ciwon farfadiya. [2]
== Manazarta ==
<references />
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
phvffxrijxg79tdkejb1p7tsbyuij07
831091
831090
2026-05-06T12:45:40Z
Eihel
8052
corr.
831091
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yul Chibuike Daniel Edochie''' // ⓘ (an haife shi a ranar 7 ga Janairu 1982), wanda aka fi sani da '''Yul Edochie''', ɗan wasan kwaikwayo ne kuma ɗan siyasa a Najeriya.<ref>{{Cite web |last=<!--Not stated--> |title=Biography |url=http://www.nigeriamovienetwork.com/articles/read-yul-edochie-biography-nollywood-nigerian-actor_562.html |access-date=12 April 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131128021952/https://www.nigeriamovienetwork.com/articles/read-yul-edochie-biography-nollywood-nigerian-actor_562.html|archive-date=2013-11-28|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |last=Online |first=Peace FM |title=Having A 'Flat Stomach' Is Very Childish —Nollywood Star Yul Edochie |url=https://www.peacefmonline.com/pages/showbiz/news/202202/459951.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218101914/https://www.peacefmonline.com/pages/showbiz/news/202202/459951.php |archive-date=18 February 2022 |access-date=2022-02-04 |website=Peacefmonline.com – Ghana news}}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
An haifi Edochie a ranar 7 ga Janairun 1982. Ya fito ne daga [[Anambra|Jihar Anambra]] kuma ɗan jarumi [[Pete Edochie]] ne, ƙaramin ɗan wasa a cikin yara shida. An rene shi a [[Lagos (birni)|Legas]] da [[Enugu (birni)|Enugu]]. An sanya masa suna ne saboda jarumin Rasha Yul Brynner . Ya halarci [[Jami'ar port harcourt|Jami'ar Port Harcourt]], inda ya sami digiri na farko a fannin zane-zane.<ref>{{Cite web |title=Yul Edochie, Biography |url=https://www.ghanaweb.com/person/Yul-Edochie-4189 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20230129095044/https://www.ghanaweb.com/person/Yul-Edochie-4189 |archive-date=29 January 2023 |access-date=2022-11-25 |website=www.ghanaweb.com}}</ref>
== Sana'a ==
Edochie ya fara fitowa a fina- [[Nollywood|finan Nollywood]] a shekarar 2005 tare da fim ɗin ''The Exquires,'' wanda ya fito tare da [[Justus Esiri]] da [[Enebeli Elebuwa]].<ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Online |last2=Webby |date=2020-02-29 |title=My experience when I joined Nollywood in 2005 – Yul Edochie |url=https://onlinenigeria.com/stories/69143-my-experience-when-i-joined-nollywood-in-2005-yul-edochie.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221125164926/https://onlinenigeria.com/stories/69143-my-experience-when-i-joined-nollywood-in-2005-yul-edochie.html |archive-date=25 November 2022 |access-date=2022-11-25 |website=OnlineNigeria.com |language=en-US}}</ref> Fim ɗinsa ya fara fitowa a shekarar 2007 bayan ya fito tare da [[Genevieve Nnaji]] da [[Desmond Elliot]] a cikin fim ɗin ''Wind Of Glory''.<ref>{{Cite web |title=Yul Edochie |url=https://www.imdb.com/title/tt1748293/ |access-date=14 September 2015 |website=[[IMDb]]}}</ref>
A shekarar 2015, Edochie ta kafa makarantar koyon fina-finai a [[Lagos (birni)|Legas]] .
A watan Fabrairun 2026, ƙungiyar Daraktocin Najeriya (DGN) ta karrama Yul Edochie da lambar yabo ta Mafi Kyawun Jarumi na Shekara ta 2025, inda ta yaba da gudummawar da yake bayarwa a harkar wasan kwaikwayo da kuma tasirinsa a masana'antar fina-finan Najeriya.
=== PSiyasa ===
A shekarar 2017, Edochie ya tsaya takarar gwamnan jihar Anambra kuma shine dan takarar gwamna na jam'iyyar siyasa ta Democratic Peoples Congress. [[Willie Obiano]], wanda ke neman sake tsayawa takara, ya lashe wa'adi na biyu.
== Manazarta ==
<references />
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
7bhy9hgszdyi1twlovlcy926p3ramrd
Yankin Bono
0
23373
831293
556793
2026-05-06T21:00:37Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831293
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[File:The_Ghana_National_Fire_Service_Bono_Regional_Headquarters,_Sunyani.jpg |thumb| Ginin Hedkwatar yan kwana-kwana a Yankin Bono]]
'''Yankin Bono''' yana daya daga cikin yankuna goma sha shida 16 na gudanarwa na Ghana. Sakamakon ragowar yankin Brong-Ahafo ne lokacin da aka kirkiro yankin Bono ta Gabas da yankin Ahafo.<ref>{{cite web|url=http://www.myjoyonline.com/politics/2019/February-15th/brong-ahafo-to-be-known-as-bono-region.php|title=Brong Ahafo to be known as Bono Region|website=myjoyonline.com|access-date=17 February 2019|archive-date=4 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190904041412/https://www.myjoyonline.com/politics/2019/February-15th/brong-ahafo-to-be-known-as-bono-region.php|url-status=dead}}</ref> Sunyani, wanda kuma aka sani da koren birnin Ghana shine babban birnin yankin.<ref>{{Cite web|date=2021-05-18|title=Sunyani: 14-year-old final year JHS student found dead in suspected suicide|url=https://citinewsroom.com/2021/05/sunyani-14-year-old-final-year-jhs-student-found-dead-in-suspected-suicide/|access-date=2021-05-18|website=Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana|language=en-US|archive-date=2021-05-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20210518223305/https://citinewsroom.com/2021/05/sunyani-14-year-old-final-year-jhs-student-found-dead-in-suspected-suicide/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|last=Boakye|first=Edna Agnes|date=2021-05-19|title=Let’s wait for police investigation into death of 14-year-old final year student – School|url=https://citinewsroom.com/2021/05/lets-wait-for-police-investigation-into-death-of-14-year-old-final-year-student-school/|access-date=2021-05-19|website=Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana|language=en-US}}</ref> Sunyani na iya yin alfahari da kanta a matsayin birni mafi tsabta kuma babban wurin taro.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.ghana.travel/places-to-visit/regions/brong-ahafo/|title=Brong Ahafo|last=WhiteOrange|website=Ghana Tourism Authority|access-date=31 January 2020|archive-date=6 December 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201206010630/https://www.ghana.travel/places-to-visit/regions/brong-ahafo/|url-status=dead}}</ref>
== Ƙirƙirar yankin ==
An kirkiri yankin ne bayan an sassaka yankin Ahafo da Bono ta Gabas daga yankin Brong-Ahafo na wancan lokacin. Wannan ya cika alkawarin da dan takara Nana Akuffo Addo ya yi a ayyukan yakin neman zabensa na shekarar alif dubu biyu da goma sha shida 2016. An aiwatar da aiwatar da tsare -tsaren ƙirƙirar wannan yankin ga sabuwar ma'aikatar sake tsarawa da bunƙasa yankin a ƙarƙashin jagorancin Hon. Dan Botwe. Yankin Brong Ahafo a zahiri ya daina wanzu haka kuma Majalisar Hadin gwiwar Yankin Brong Ahafo (BARCC).
A sakamakon haka, a cikin rufin sashe na dari biyu da hamsin da biyar 255 na kundin tsarin mulkin alif dubu daya da dari tara da casa'in da biyu 1992 da Mataki na dari tamanin da shida 186 na Dokar Ƙaramar Hukuma, shekarar alif dubu biyu da goma sha shida 2016 (Dokar dari tara da talatin da shida 936 kamar yadda aka Gyara), Majalisar Hadin Kan Yankin Bono (BRCC) sabuwar ƙungiya ce don haka ta maye gurbin BARCC. Saboda wannan, ya zama dole a ƙaddamar da BRCC don ba ta damar aiwatar da ayyukanta daidai gwargwado.<ref>{{Cite web|url=https://allafrica.com/stories/201907290566.html|title=Ghana: Bono Regional Coordinating Council Inaugurated in Sunyani|last=Ayibani|first=Imoro Tebra|date=29 July 2019|website=allAfrica.com|access-date=31 January 2020}}</ref>
== Ƙungiyoyin gudanarwa ==
Gudanar da harkokin siyasar yankin ta hanyar tsarin kananan hukumomi ne. A karkashin wannan tsarin gudanarwa, an raba yankin zuwa goma sha biyu 12 MMDA (wanda ya ƙunshi 0 Metropolitan, Municipal 5 da Majalisun Talakawa 7).<ref>{{Cite web|url=https://sites.google.com/site/ghanaplacenames/database|title=The Database – GhanaPlaceNames|publisher=Google|access-date=31 January 2020|archive-date=21 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201021022510/https://sites.google.com/site/ghanaplacenames/database|url-status=dead}}</ref> Kowace Gundumar, Municipal ko Metropolitan Assembly, Babban Mai Gudanarwa ne, wanda ke wakiltar gwamnatin tsakiya amma yana samun iko daga Majalisar da ke ƙarƙashin jagorancin shugaban da aka zaɓa daga cikin membobin da kansu. Jerin na yanzu shine kamar haka:
[[File:Bono-Region.png|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bono-Region.png|thumb|Taswirar gundumomin Yankin Bono]]
'''Gundumomin Yankin Bono'''<ref>[http://www.geohive.com/cntry/ghana.aspx Brong-Ahafo Region]. Geohive.com.</ref>
{| class="wikitable sortable"
!#
!Sunan MMDA
!Babban birnin
!Nau'in MMDA
!Dan majalisa
!Jam'iyya
|-
!1
|Banda
|Banda Ahenkro
|Talakawa
|Ahmed Ibrahim
|NDC
|-
!2
|Berekum East
|Berekum
|Municipal
|Nelson Kyeremeh
|NPP
|-
!3
|Berekum West
|Jinijini
|Talakawa
|Kwaku Agyenim-Boateng
|NPP
|-
!4
|Dormaa Central
|Dormaa-Ahenkro
|Municipal
|Kwaku Agyeman-Manu
|NPP
|-
!5
|Dormaa East
|Wamfie
|Talakawa
|Paul Apreku Twum Barimah
|NPP
|-
!6
|Dormaa West
|Nkrankwanta
|Talakawa
|Vincent Oppong Asamoah
|NDC
|-
!7
|Jaman North
|Sampa
|Talakawa
|Frederick Yaw Ahenkwah
|NDC
|-
!8
|Jaman South
|Drobo
|Municipal
|Williams Okofo-Dateh
|NDC
|-
!9
|Sunyani
|'''Sunyani'''
|Municipal
|Kwasi Ameyaw Cheremeh
|NPP
|-
!10
|Sunyani West
|Odumase
|Talakawa
|Ignatius Baffour Awuah
|NPP
|-
!11
|Tain
|Nsawkaw
|Talakawa
|Adama Sulemana
|NDC
|-
!12
|Wenchi
|Wenchi
|Municipal
|Haruna Seidu
|NDC
|-
|}
== Tsirrai da yanayi ==
Taswirar yanayin wannan yanki galibi ana nuna shi da ƙarancin tsayi wanda bai wuce mita 152 sama da matakin teku ba. Yana da gandun daji mai ɗimbin yawa kuma ƙasa tana da daɗi sosai. Yankin yana samar da amfanin gona na Cash kamar cashew, katako da sauransu da amfanin gona kamar masara, rogo, plantain, koko, tumatur da sauran su.<ref name=":0" />
== Wuri da girma ==
Yankin Bono yana da iyaka a arewa tare da [[Yankin Savannah]], yana iyaka da iyakar Ghana da Côte d'Ivoire, a gabas ta Bono ta Gabas, a kudu kuma Yankin Ahafo.
Tana da yawan jama'a kusan 1,082,520 bisa ga aikin ƙididdigar Ghana a ƙididdigar shekarar 2019.<ref>{{Cite web|url=http://www.statsghana.gov.gh/regionalpopulation.php?population=MTMxOTU3MTAxOC44MjU=&&Bono®id=2|title=Ghana Statistical Services.|website=statsghana.gov.gh|access-date=31 January 2020}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Yawon shakatawa da wuraren shakatawa ==
[[File:Kintampo_water_falls_in_the_Bono_region_of_Ghana_02.jpg|left|thumb|Wani Matashi ɗan yawon bude ido bisa gadar kwazazzzabon Ruwa da ke kwarara a Yankin Bino]]
* [[Filin shakatawa na Bui]], wanda ke da fadin murabba'in kilomita 1,821 kuma ya mamaye wani bangare na [[Black Volta|Kogin Black Volta]], an ba shi nau'in jinsin tsaunuka da tsuntsaye iri-iri. Haka kuma an san shi da yawan hippopotamus. Yawon shakatawa na iya yin balaguro a kan Kogin Black Volta ta cikin filin shakatawa
* [[Madatsar ruwan Bui]], wanda ke gindin tsaunin Banda, an gina shi ne don inganta buƙatun makamashi na Ghana.<ref name=":0" />
* Tsibirin biri na Duasidan, wanda ke da nisan kilomita 10 kudu maso yamma da Dormaa Ahenkro, yana karbar bakuncin irin biranen Mona. Ana maraba da mai yawon buɗe ido ta wurin kasancewar waɗannan birai yayin da kuke shiga mazauninsu kamar daji. Bishiyoyin bamboo suna yin rufi a tsakiyar daji, wanda ke zama wurin hutawa ga baƙi. Ana iya ganin birai suna jujjuya rassan bishiyoyi sama da ƙasa suna baƙuwar ayaba da aka bar musu. Baƙo yana samun damar ganin yadda birai ke ɗaukar jariransu a kan tafiya.<ref name=":0" />
== Ilimi da addini ==
* Yankin yana alfahari da samun cibiyoyi na jama'a kamar Jami'ar Makamashi da Albarkatun ƙasa, Jami'ar Fasaha ta Sunyani, da sauran cibiyoyin ilimi masu zaman kansu da yawa.
* Bautar Tsohuwar Bono da ruhaniya da Kiristanci shine babban addini a cikin wannan yankin.<ref name=":1">"REPORT OF THE COMMISSION OF INQUIRY INTO THE CREATION OF NEW REGIONS" presented to His Excellency The President of the [[Ghana|Republic of Ghana]], [[Nana Akufo-Addo|Nana Addo Dankwa Akufo-Addo]] on Tuesday, 26th day of June 2018.</ref>
== Rayuwar al'adu da zamantakewa ==
Akwai al'adu da bukukuwa da yawa a cikin wannan yankin. Mutanen Dormaa, Berekum da Nsoatre suna bikin Kwafie a cikin Nuwamba, Disamba ko Janairu, da Munufie ta Drobo. Ana yin bikin don tsabtace da ciyar da kujeru da alloli bi da bi. An kammala shi da babban gobara a farfajiyar fada. An yi imanin cewa mutanen Dormaa Ahenkro (Aduana) sun kawo wuta a Ghana, saboda haka wannan almara an sake kafa ta a alamance. Mutanen Suma suna bikin Akwantukese a watan Maris.<ref name=":0" />
== Manazarta ==
kxr1nrhyasfdmc1b85hzxred7gq3kil
Yes
0
25707
831399
808241
2026-05-07T01:34:27Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831399
wikitext
text/x-wiki
'''Kauna Ibrahim Malgwi''' masanin ilimin halayyar dan adam ne kuma shugaban kungiyar masu kula da abun ciki a Najeriya.<ref>{{Cite web |title=BBC 100 Women 2024: Who is on the list this year? - BBC News |url=https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-4f79d09b-655a-42f8-82b4-9b2ecebab611 |access-date=2025-08-20 |website=News |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Women in Focus: Kauna Malgwi |url=https://www.globalcenter.ai/aorai/women-in-focus/kauna-malgwi |access-date=2025-08-20 |website=www.globalcenter.ai |language=en}}</ref>
Bayan ya yi aiki ga Sama a matsayin mai kula da abun ciki kuma an fallasa shi ga abubuwan da ke damun mutane, Malgwi ya ba da shaida game da Meta Platforms a matsayin wani ɓangare na karar Sama v Meta Platforms . <ref>{{Cite web |title=Client Challenge |url=https://www.ft.com/content/ef42e78f-e578-450b-9e43-36fbd1e20d01 |access-date=2025-08-20 |website=www.ft.com}}</ref> Malgwi tun lokacin da ya kafa Digital Rights and Mental Health Initiative Africa (DRMHIA), kungiya mai zaman kanta wacce ke ba da shawara don sirrin kan layi, jarabawar dijital, da cin zarafin yanar gizo.<ref>{{Cite web |title=Digital Rights and Mental Health Initiative Africa |url=https://digitalrightsandmentalhealthinitiativeafrica.org/ |access-date=2025-08-20 |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Ilimi ==
Malgwi dalibi ne na PhD a fannin ilimin halayyar dan adam a Jami'ar Kirista ta Pan Africa da ke mai da hankali kan lafiyar dijital da lafiyar hankali.[1]
== Manazarta ==
b3gexgey4u1sk1i48khok1u81peoeix
Zandile Msutwana
0
26543
831520
179825
2026-05-07T06:10:28Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831520
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zandile Msutwana''' (an haife ta a ranar 6 ga Yuli 1979 a cikin Garin Sarki William ) yar wasan kwaikwayo ce ta Afirka ta Kudu wacce aka fi sani da ja-gora a matsayin Akua Yenana akan jerin wasan kwaikwayo na 2007–2010 SABC 1 ''Society'' .
== Ilimi ==
An saka ta a UCT inda ta sami Diploma na Mai jawabi a gaban jama'a da kuma ƴar wasan kwaikwayo.<ref>{{cite web|url=http://www.students.uct.ac.za/downloads/news.uct.ac.za/publications/uctnews_2010.pdf|title=UCTnews2010|website=news.uct.ac.za|access-date=19 May 2020|archive-date=22 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211022212031/http://www.students.uct.ac.za/downloads/news.uct.ac.za/publications/uctnews_2010.pdf|url-status=dead}}</ref>
== Sana'a ==
Msutwana ta fara aikin wasan kwaikwayo ne tun tana jami'a, inda ta fito a fina-finai kamar; King Lear, The Suit, Brink, Trojan Women.<ref>{{cite web|url=https://www.tvsa.co.za/shows/viewshowcast.aspx?showid=119|title=Society (2007 - 2010)|website=tvsa|access-date=19 May 2020}}</ref>
ƙwararriyar aikinta ta fara ne a cikin 2007 inda ta nuna matsayin jagora akan jerin wasan kwaikwayo na SABC 1 Society. Ta fito a matsayin tauraruwa a matsayin Akua Yenana, dillalin hannun jari sannan kuma mace ce ta nishaɗi har sai da ta tashi a 2010.
A cikin 2009, ta taka muhimmiyar rawa a matsayin amarya, Ayanda, akan fim ɗin Farin Bikin aure tare da Kenneth Nkosi, ango, da Rapulana Seiphemo, mafi kyawun mutum.
A cikin 2013, ta nuna babban matsayi akan Mzansi Magic's ''Zabalaza'' har sai da ya tashi a cikin 2015 wanda ke nuna Baby Cele.<ref>{{cite web|url=https://www.briefly.co.za/26691-the-queen-actors-full-cast.html|title=The Queen Full Cast|website=Briefly|access-date=19 May 2020|archive-date=27 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200927162600/https://briefly.co.za/26691-the-queen-actors-full-cast.html|url-status=dead}}</ref>
A cikin 2016, akan jerin wasan kwaikwayo na Mzansi Magic ''Isikizi'' ; Ta yi tauraro a matsayin Nomazwe, mahaifiyar da ta haifi ɗa ɗan sarki wanda Sangoma na sarki (maganin gargajiya) ya ayyana a matsayin jariri la'ananne wanda zai girma ya kashe mahaifin sa ya auri mahaifiyarsa.<ref>{{cite web|url=https://mzansimagic.dstv.com/news/zabalaza-bids-farewell|title=Zabalaza bids farewell|website=mzansimagic.dstv|access-date=19 May 2020}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web|url=https://m.imdb.com/title/tt12232198/?ref_=m_nm_knf_act_i1|title=Isikizi (2016 - 2017)|website=IMDb|access-date=19 May 2020}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tvsa.co.za/shows/viewshowcast.aspx?showid=3386&season=1|title=Igazi full cast|website=TVSA|access-date=19 May 2020}}</ref>
Ta yi fito a matsayin gimbiya Nomakhwezi a lokacin Igazi's Season 1, wani shiri na Shona da Connie Ferguson, tare da Vatiswa Ndara, Jet Novuka da marigayi Nomhle Nkonyeni.<ref>{{cite web|url=https://m.imdb.com/title/tt1213929/?ref_=m_nm_knf_i1|title=White Wedding (2009)|website=IMDb|access-date=19 May 2020}}</ref>
A halin yanzu tana taka muhimmiyar rawa na ''Vuyiswa Jola'' akan Sarauniya, tare da Shona Ferguson da Connie Ferguson.<ref>{{cite web|url=https://www.tvsa.co.za/actors/viewactor.aspx?actorid=6688 |title=Zandile Msutwana TVSA|website=TVSA|access-date=19 May 2020}}</ref>
Sauran shirye-shiryenta na talabijin sun haɗa da Harkokin Gida, Mtunzini.com, Isidingo, Rhythm City da Soul City. da sauran shirye-shiryenta na fim sun haɗa da ''Kisan Algiers'' da ''Ƙananan Gari da ake kira Descent''.<ref>{{cite web|url=https://m.imdb.com/name/nm2982557/filmotype/actress?ref_=m_nmfm_1|title=Filmography|website=IMDb|access-date=19 May 2020}}</ref>
== Kyaututtuka da zaɓe ==
An ba ta lambar ''yabo ta SAFTA Golden Horn: Best Support Actress'' a 2010 saboda rawar da ta taka a cikin fim ɗin Farin Bikin aure na 2009.<ref>{{cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt1213929/awards?mode=desktop&ref_=m_tt_awd|title=White Wedding awards|website=IMDb|access-date=19 May 2020}}</ref>
== Manazarta ==
{{reflist}}
== Hanyoyin waje ==
* {{IMDb name|2982557|Zandile Msutwana}}
[[Category:Mata Mawaka]]
[[Category:Mata yan fim]]
[[Category:Shafuka masu Fassarorin da ba'a duba ba]]
rhfg23p91t5gm5dvqxnkgngjogawoks
White Waters
0
27434
831157
813068
2026-05-06T15:02:54Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831157
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''White Waters''' wani fim ne na wasan kwaikwayo na rayuwa na Najeriya da aka yi a shekarar 2007 wanda kuma [[Izu Ojukwu]] ya jagoranta. Fim ɗin ya sami zaɓɓuka har guda 12 sannan kuma ya lashe ƙyaututtuka huɗu a [[4th Africa Movie Academy Awards|kyaututtukan Kwalejin Fina-finai ta Afirka na 4,]] ciki har da lashe ƙyautar Darakta Mafi Kyau, Fim ɗin Cinematography Mafi Ƙyau, Sauti Mafi Kyau <ref>{{Cite web |title=AMAA Nominees and Winners 2008 |url=http://ama-awards.com/amaa-nominees-and-winners-2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110405090514/http://www.ama-awards.com/amaa-nominees-and-winners-2008 |archive-date=5 April 2011 |access-date=21 February 2011 |publisher=[[Africa Movie Academy Awards]]}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Africa Movie Academy Awards' nominees take a bow in Josies |url=http://www.screenafrica.com/news/industry/363428.htm |access-date=20 January 2010 |publisher=ScreenAfrica.com |archive-date=8 February 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100208181413/http://www.screenafrica.com/news/industry/363428.htm |url-status=dead }}</ref> da kuma ƙyautar Mafi Ƙyau ta Ƴar Wasan Kwaikwayo a Matsayin Tallafi ga [[Joke Silva]] .
== Ƴan wasan kwaikwayo ==
* [[OC Ukeje]] a matsayin Melvin
* [[Rita Dominic]] a matsayin Norlah
* [[Joke Silva|Barkwanci Silva]] a matsayin Kaka Melvin
* Hoom Suk as Banji
* Tony Ofili Akpon a matsayin Kocin Samson
* Edward Fom a matsayin Emeka
* Fidelis Abdulrahman a matsayin Little Melvin
* Precious Olaitan kamar Dauda
* BS Abok as Ahmed
* Tolu Daniel Aluko a matsayin Shaun
* Kalbang Afsa Clement a matsayin Dutemba
* James Moses Dadung a matsayin Mista Atola
* Albarka ga Emmanuel a matsayin Bridget
* Jonah Gwamna a matsayin Musa
* Adamu Labaran a matsayin Kocin Menor
* Alfred Mgbejume kamar yadda Chris
* Ugbade Nathaniel as Pin Pon
* Sarah Williams a matsayin Koci Clara
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Category:Fim]]
ag621bgrtekdu8znbn7h6e2s32svi0e
Tattaunawar user:El-hussain14
3
28200
831092
828445
2026-05-06T12:47:05Z
MediaWiki message delivery
3927
/* Wikimedians for Sustainable Development - April 2026 Newsletter */ sabon sashe
831092
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Hussaini Mohammed Inusa! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Hussaini Mohammed Inusa|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 00:01, 24 Disamba 2021 (UTC)
== Wikimedians for Sustainable Development - December 2022 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our twentysecond newsletter, covering December 2022. This issue has news related to SDGs 3, 5, 13, 15 and 16.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
'''Meetings'''
* January 15: [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/Next_meeting|Online user group meeting]] (SDG all)
'''Activities'''
* [[c:Commons:Wiki_Loves_Plants|Wiki Loves Plants]] (SDG 15)
* [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/365_climate_edits|365 climate edits]] (SDG 13)
* [[m:Women_in_Climate_Change_2022|Women in Climate Change 2022]] (SDG 5 & 13)
'''News'''
* [https://blog.tepapa.govt.nz/2022/11/28/museology-myosotis-and-metadata-oh-my-sharing-sustainably-in-wikipedia/ Museology, Myosotis, and metadata oh my! Sharing sustainably in Wikipedia] (SDG 15)
'''Resources'''
* New Book: [https://link.springer.com/book/10.1007/978-3-031-05182-1 Open Mapping Towards Sustainable Development Goals] (SDG all)
'''Videos'''
* [https://www.youtube.com/watch?v=t66i3ztg-1E&t=1717s Margaret Donald - Wikidata, OpenRefine & Biota] (SDG 15)
'''Featured content'''
* English Wikipedia: [[w:en:List_of_alismatid_families|List of alismatid families]] (SDG 15)
'''New Wikidata properties'''
* [[d:Property:P11231|has biological vector]] (SDG 15)
* [[d:Property:P11272|Bureau of Meteorology location ID]] (SDG 13)
* [[d:Property:P11277|CIViC gene ID]] (SDG 3)
* [[d:Property:P11281|Biographical Dictionary of the Australian Senate ID]] (SDG 16)
* [[d:Property:P11282|Tanzania Parliament member ID]] (SDG 16)
* [[d:Property:P11311|Lygaeoidea Species File ID]] (SDG 15)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by [[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 14:37, 1 ga Janairu, 2023 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=24307628 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - January 2023 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our twentythird newsletter, covering January 2023. This issue has news related to SDGs 3, 5, 10, 11, 13, 14 and 16<!-- insert related SDGs here -->.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
'''Meetings'''
* Upcoming: [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/Next_meeting|19 February - User group meeting]] (SDG all)
* Past: [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/Meeting_minutes_20230115|15 January - User group meeting]] (SDG all)
'''Activities'''
* Ongoing: [[c:Commons:Wiki_Loves_Plants|Wiki Loves Plants]] (SDG 14)
* Ongoing: [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/365_climate_edits|365 climate edits]] (SDG 13)
* Upcoming: [[w:en:Wikipedia:Meetup/Dunedin_5|The 2023 Bug of the Year Edit-a-thon]] (SDG 14)
* Past: [https://dicare.toolforge.org/lexemes/challenge.php?id=74 Lexeme challenge Urology] (SDG 3)
* Past: [[w:sv:Wikipedia:Veckans_tävling/Grodor_versus_ödlor|Swedish Wikipedia weekly challenge - Frogs versus lizards]] (SDG 14)
* Past: [[outreach:GLAM/Newsletter/December_2022/Contents/New_Zealand_report#Three_hundred_episodes_of_Critter_of_the_Week|Three hundred episodes of Critter of the Week]] (SDG 14)
* Past: [https://zenodo.org/record/7521891#.Y9p6MdLMKw4 Wikidata Queries around the SARS-CoV-2 virus and pandemic] (SDG 3)
* Past: [[m:Women_in_Climate_Change_2022|Women in Climate Change 2022]] (SDG 5 & 13)
'''News'''
* [https://diff.wikimedia.org/2023/01/05/the-stories-behind-the-wiki-loves-earth-2022-photos-from-turkiye/ The stories behind the Wiki Loves Earth 2022 photos from Türkiye] (SDG 14)
* [https://wikiedu.org/blog/2023/01/05/announcing-our-funding-support-from-the-patient-centered-outcomes-research-institute-pcori/ Announcing our funding support from the Patient-Centered Outcomes Research Institute (PCORI)] (SDG 3)
* [https://wikiedu.org/blog/2023/01/04/jumping-for-science-how-wikipedia-assignments-inspire-stem-students/ Jumping for science: how Wikipedia assignments inspire STEM students] (SDG 14)
* [[w:en:Wikipedia:Meetup/NYC/Birds_of_NYC_Photo_Contest/Winners|Birds of NYC Photo Contest Winners announced!]] (SDG 14)
* [https://anchor.fm/civichackerpodcast/episodes/Using-Wikidata-to-Connect-Constituents-With-Their-Government-e1or922 Using Wikidata to Connect Constituents With Their Government] (SDG 16)
* [https://diff.wikimedia.org/2023/01/23/wiki-loves-earth-2022-presents-the-winners-of-the-special-nomination-human-rights-and-environment/ Wiki Loves Earth 2022 presents the winners of the special nomination “Human rights and environment”!] (SDG 10 & 14)
* [https://diff.wikimedia.org/2023/01/19/equity-diversity-inclusion-in-affiliate-governance/ Equity, diversity & inclusion in affiliate governance] (SDG 5 & 10)
'''Resources'''
* [https://www.databricks.com/blog/2023/01/26/building-life-sciences-knowledge-graph-data-lake.htmlBuilding a Life Sciences Knowledge Graph with a Data Lake] (SDG 3)
'''Videos'''
* [https://www.youtube.com/watch?v=_HW6YxXRL18 Editor uses Wikidata to find new uses for existing drugs and speed up approval process for new treatments] (SDG 3)
* [[c:File:WikiForHumanRights_Information_Session_2023.webm|WikiForHumanRights Information Session]] (SDG 10)
'''Featured content'''
* English Wikipedia: [[w:en:List_of_birds_of_Tuvalu|List of birds of Tuvalu]] (SDG 14)
* English Wikipedia: [[w:en:List_of_World_Heritage_Sites_in_Laos|List of World Heritage Sites in Laos]] (SDG 11)
* English Wikipedia: [[w:en:List_of_World_Heritage_Sites_in_Bangladesh|List of World Heritage Sites in Bangladesh]] (SDG 11)
'''New Wikidata properties'''
* [[d:Property:P11429|NIP]] (SDG 16)
* [[d:Property:P11402|NSR doctor ID]] (SDG 3)
* [[d:/Property:P11430|UniProt disease ID]] (SDG 3)
* [[d:Property:P11446|Strazha ID]] (SDG 16)
* [[d:Property:P11500|United States House of Representatives ID]] (SDG 16)
</div>
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by [[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 16:25, 1 ga Faburairu, 2023 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=24426147 -->
== Request for filling up Google Form for Feminism and Folklore 2023 ==
[[File:Feminism and Folklore 2023 logo.svg | logo.svg|right|frameless|300px]]
Greetings Organisers,
We appreciate your enthusiasm for '''Feminism and Folklore''' and your initiative in setting up the competition on your local wikipedia. We would want to learn more about the needs of your community and for that please fill out the google form ([https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScusayFXTzNWV-QgIiT3bRHQbAs_pVczvput2jehOcahnCdMg/viewform here]) as soon as possible so that we can plan and adapt the demands according to your specifications. By February 8, 2023, all entries for this form will be closed. Do share about the contest on your local Wikipedia. Ask your local administrator to add Feminism and Folklore to [[Mediawiki:Sitenotice]]. Create your own or see an example [[:m:User:Tiven2240/sn-fnf|on meta]]
Also a reminder regarding the prior Google form sent for Internet and Childcare Support Financial Aid ([https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSea81OO0lVgUBd551iIiENXht7BRCISYZlKyBQlemZu_j2OHQ/viewform this]). Anyone who hasn't already filled it out has until February 5, 2023 to do so.
Feel free to contact us via talkpage if you have any questions or concerns.
Thanks and Regards,
Feminism and Folklore 2023 International Team
--[[User:Tiven2240|Tiven2240]] ([[User talk:Tiven2240|talk]]) 17:22, 5 ga Faburairu, 2023 (UTC)
== Wikimedians for Sustainable Development - February 2023 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our twentyfourth newsletter, covering February 2023. This issue has news related to SDGs 2, 3, 7, 10, 11, 13, 14, 15 and 16<!-- insert related SDGs here -->.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
'''Meetings'''
* [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/Next_meeting|2023-03-05 User group meeting]] (SDG all)
* [[m:2023-03-19 User group meeting|Wikimedians_for_Sustainable_Development/Next_meeting]] (SDG all)
'''Activities'''
* Ongoing: [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/365_climate_edits|365 climate edits]] (SDG 13)
* Ongoing: [[wikimania:2023:Program/Submissions|Suggest "Environmental sustainability and climate crisis" topics for Wikimania]] (SDG all)
* Ongoing: [[m:Africa_Environment|Africa Environment WikiFocus]] (SDG 13)
* Past: [https://www.eventbrite.com/x/edit-for-climate-change-wikipedia-editathon-registration-526291811977 Edit for Climate Change: Wikipedia Editathon] (SDG 13)
* Past: WikiForHumanRights 2023 Campaign: [[m:WikiForHumanRights/Organize|Capacity Building Sessions on "Tools for Finding the Right Articles" and "Building Article List with Petscan"]] (SDG 10 & 13)
* Past: WikiForHumanRights 2023 Campaign: [[m:WikiForHumanRights/Resources|Regional Office Hours for Africa and Maghreb Regions]] (SDG 10 & 13)
'''News'''
* [https://observablehq.com/@thadk/garden NCBI breakdown of common garden foods with photographs by Phytotheca] (SDG 2)
'''Resources'''
* [[outreach:GLAM/Newsletter/January_2023/Contents/Sweden_report|3000 Arctic images]] (SDG 13)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/January_2023/Contents/Content_Partnerships_Hub_report|SMART-Servier Medical Art upload]] (SDG 3)
'''Research'''
* [https://fosdem.org/2023/schedule/event/sustainability/ Open Source in Environmental Sustainability] (SDG 13)
'''New Wikidata properties'''
* [[d:Property:P11576|Norwegian war prisoner detention camp ID]] (SDG 16)
* [[d:Property:P11587|Iowa legislator ID]] (SDG 16)
* [[d:Property:P11610|National Grid Balancing Mechanism unit ID]] (SDG 7)
'''Wikidata query examples'''
* [https://w.wiki/5Vu8 Map of disasters by type] (SDG 11)
'''Featured articles'''
* English Wikipedia: [[w:en:South_Asian_river_dolphin|South Asian river dolphin]] (SDG 14)
* English Wikipedia: [[w:en:List_of_World_Heritage_Sites_in_Sri_Lanka|List of World Heritage Sites in Sri Lanka]] (SDG 11)
* English Wikipedia: [[w:en:List_of_lamiid_families|List of lamiid families]] (SDG 15)
</div>
<gallery mode=packed caption="Featured images">
File:%D0%A2%D1%80%D0%B8_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%96.jpg|Three horses (SDG 15)
File:Hunter_baby_chameleon.jpg|Hunter baby chameleon (SDG 15)
File:Rice_paper_butterfly_%2816709%29.jpg|Rice paper butterfly (SDG 15)
File:Lasiocampa_quercus_4th_instar_caterpillar_Keila_%28top_view%29.jpg|Lasiocampa quercus 4th instar caterpillar Keila (top view) (SDG 15)
File:Lasiocampa_quercus_4th_instar_caterpillar_Keila_%28side_view%29.jpg|Lasiocampa quercus 4th instar caterpillar Keila (side view).jpg (SDG 15)
File:Mockingbird_on_the_North_Lake_Trail_%2836851%29.jpg|Mockingbird on the North Lake Trail (SDG 15)
File:Striated_Pardalote_0012.jpg|Striated Pardalote (SDG 15)
File:Kleines_Wiesenv%C3%B6gelchen_am_Morgen.jpg|Wiesenvögelchen (SDG 15)
File:Immature_herring_gull_%2816259%29.jpg|Herring gull (SDG 15)
File:Northern_shoveler_male_in_Marine_Park_%2833296%29.jpg|Northern shoveler (SDG 15)
</gallery>
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by [[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 18:57, 1 ga Maris, 2023 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=24647320 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - March 2023 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our twentyfifth newsletter, covering March 2023. This issue has news related to SDGs 3, 5, 10, 13, 15 and 16.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
'''Meetings'''
* Upcoming: [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/Next_meeting|User group meeting 2023-04-02]] (SDG all)
* Past: [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/Meeting_minutes_20230305|User group meeting 2023-03-05]] (SDG all)
'''Activities'''
* Ongoing: [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/365_climate_edits|365 climate edits]] (SDG 13)
* Upcoming: [https://diff.wikimedia.org/2023/03/30/join-the-wikiforhumanrights-campaign-and-contribute-knowledge-that-connects-human-rights-with-solutions-for-a-sustainable-future/ WikiForHumanRights] (SDG 10 & 13)
* Upcoming: April 19 - [[m:Translat-a-thon/NYC/2023|LaGuardia Community College Earth Day Translatathon with Casa de las Américas NYC]] (SDG 13)
* Upcoming: April 22 - [[w:en:Wikipedia:Meetup/NYC/Earth_Day_2023_Bushwick|Earth Day 2023 Edit-a-thon Environment of Brooklyn Focus with Sure We Can]] (SDG 13)
* Upcoming: April 23 - [[w:en:Wikipedia:Meetup/NYC/Earth_Day_Wiknic|Earth Day Wiknic NYC]] (SDG 13)
* Past: [[outreach:GLAM/Newsletter/February_2023/Contents/WMF_GLAM_report|Gender and culture related event to test image suggestions on Wikipedia]] (SDG 5)
* Past: [[m:Feminism_and_Folklore_2023|Feminism and Folklore 2023]] (SDG 5)
* Past: [[m:Edit_a_thon/artfeminism-edit-a-thon-for-nigerian-female-artists-2023|Art+Feminism edit-a-thon for Nigerian female artists]] (SDG 5)
'''News'''
* [https://wikiedu.org/blog/2023/03/08/putting-our-energy-into-wikipedia-as-climate-action/ Putting our energy into Wikipedia as climate action] (SDG 13)
* [https://wikimediafoundation.org/news/2023/03/07/how-artfeminism-is-using-wikipedia-to-promote-equity-in-the-art-world/ How Art+Feminism is using Wikipedia to promote equity in the art world] (SDG 5)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/February_2023/Contents/New_Zealand_report|Biodiversity Heritage Library and Wikidata]] (SDG 15)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/February_2023/Contents/USA_report|Black history month and more]] (SDG 10)
* [https://wikimediafoundation.org/news/2023/03/14/women-do-news-tackling-the-gender-divide-in-journalism-through-wikipedia/ Women Do News: Tackling the Gender Divide in Journalism Through Wikipedia] (SDG 5)
* [https://diff.wikimedia.org/2023/03/17/wiki-loves-earth-2023-is-starting/ Wiki Loves Earth 2023 is starting!] (SDG 15)
* [https://medium.com/@openheritagefoundation/the-quest-to-close-the-gender-gap-on-wikipedia-continues-five-year-anniversary-with-feminism-ebd7a3b3185e The Quest to Close the Gender Gap on Wikipedia Continues; Five-Year Anniversary with Feminism & Folklore] (SDG 5)
* [https://diff.wikimedia.org/2023/03/28/wikigap-malaysia-2023-empowering-women-in-indigenous-languages/ WikiGap Malaysia 2023: Empowering women in indigenous languages] (SDG 5)
* [https://www.canarymedia.com/articles/climate-crisis/wikipedia-has-a-climatetech-problem Wikipedia has a climatetech problem] (SDG 13)
'''New Wikidata properties'''
* [[d:Property:P11623|NCI Drug Dictionary ID]] (SDG 3)
* [[d:Property:P11649|Malaysia Federal Legislation act ID]] (SDG 16)
* [[d:Property:P11650|Moscow University Herbarium ID]] (SDG 15)
* [[d:Property:P11666|Norwegian Petroleum Directorate field ID]] (SDG 13)
'''Featured content'''
* English Wikipedia: [[w:en:List_of_Saxifragales_families|List of Saxifragales families]] (SDG 15)
* English Wikipedia: [[w:en:Red-throated_wryneck|Red-throated wryneck]] (SDG 15)
</div>
<gallery mode=packed caption="Featured images">
Ourapteryx_yerburii_ssp._specimens_and_male_genitalia.jpg|Ourapteryx yerburii ssp. specimens and male genitalia (SDG 15)
Pterophorus_pentadactyla_-_Keila.jpg|Pterophorus pentadactyla (SDG 15)
Wood_duck_drake_%2886815%29.jpg|Wood duck drake (SDG 15)
Cardinal_%2886755%29.jpg|Cardinal (SDG 15)
Bunten_Kronwicke_%28Securigera_varia%29_Bl%C3%BCte-20200626-RM-173640.jpg|Bunten Kronwicke (Securigera varia) (SDG 15)
Neubrunn_Steinbruch_Blutrote_Heidelibelle_%28Sympetrum_sanguineum%29_8262082.jpg|Sympetrum sanguineum (SDG 15)
Boerenkrokus_%28Crocus_tommasinianus%29_28-02-2023_%28d.j.b.%29.jpg|Crocus tommasinianus (SDG 15)
Papaya_-_longitudinal_section_close-up_view.jpg|Papaya - longitudinal section close-up view (SDG 15)
Aphantopus_hyperantus_-_Keila.jpg|Aphantopus hyperantus (SDG 15)
Australian_Zebra_Finch_0A2A3013.jpg|Australian Zebra Finch (SDG 15)
Melospiza_melodia_JRVdH_03.jpg|Melospiza melodia (SDG 15)
Roadside_hawk_%28Rupornis_magnirostris_griseocauda%29_eating_speckled_racer_%28Drymobius_margaritiferus%29_Orange_Walk.jpg|Roadside hawk (Rupornis magnirostris griseocauda) eating speckled racer (Drymobius margaritiferus) (SDG 15)
Black_iguana_%28Ctenosaura_similis%29_Cayo.jpg|Black iguana (Ctenosaura similis) (SDG 15)
Cerastis_rubricosa_caterpillar_%28side_view%29_-_Keila.jpg|Cerastis rubricosa caterpillar (side view) (SDG 15)
Cerastis_rubricosa_caterpillar_%28dorsal_view%29_-_Keila.jpg|Cerastis rubricosa caterpillar (dorsal view) (SDG 15)
Fr%C3%BChlings-Knotenblume_%28Leucojum_vernum%29-20230220-RM-161056.jpg|Frühlings-Knotenblume (Leucojum vernum) (SDG 15)
Ocellated_turkey_%28Meleagris_ocellata%29_male_Peten.jpg|Ocellated turkey (Meleagris ocellata) male (SDG 15)
Geoffroy%27s_spider_monkey_%28Ateles_geoffroyi_yucatanensis%29_Peten_2.jpg|Geoffroy's spider monkey (Ateles geoffroyi yucatanensis) (SDG 15)
Bessen_van_een_Ophiopogon_planiscapus_%27Niger%27._28-02-2023._%28d.j.b%29.jpg|Ophiopogon planiscapus (SDG 15)
Protaetic_cuprea_ignicollis_2023-03-22_IZE-066.jpg|Protaetic cuprea ignicollis (SDG 15)
Monarch_butterflies_%28Danaus_plexippus_plexippus%29_Piedra_Herrada_2.jpg|Monarch butterflies (Danaus plexippus plexippus) (SDG 15)
Cepaea_nemoralis_Paarung-20230314-RM-110511.jpg|Cepaea nemoralis (SDG 15)
Wiesen_Pippau_%28Crepis_biennis%29-20220624-RM-123950.jpg|Crepis biennis (SDG 15)
Keel-billed toucan (Ramphastos sulfuratus sulfuratus) on foxtail palm (Wodyetia bifurcata) Cayo.jpg|Keel-billed toucan (Ramphastos sulfuratus sulfuratus) on foxtail palm (Wodyetia bifurcata) (SDG 15)
Trifolium_spadiceum_-_Niitv%C3%A4lja.jpg|Trifolium spadiceum (SDG 15)
</gallery>
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by [[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 07:42, 1 ga Afirilu, 2023 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=24816279 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - April 2023 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our twenty-sixth newsletter, covering April 2023. This issue has news related to SDGs 2, 4, 5, 6, 11, 13, 14, 15 and 16.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
'''Meetings'''
* Upcoming: [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|User group meeting 2023-05-07]] (SDG all)
* Past: [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20230402|User group meeting 2023-04-02]] (SDG all)
'''Activities'''
* Ongoing: [[m:Wikimedians_for_Sustainable_Development/365_climate_edits|365 climate edits]] (SDG 13)
* Ongoing: [[m:WikiForHumanRights/Join_the_Challenge|WikiForHumanRights 2023 International Writing Contest]] (SDG 13, 14, 6)
* Ongoing: [[m:WikiForHumanRights/Join_Community_Events|WikiForHumanRights 2023 local community events]] (SDG 13, 15, 14, 6)
* Ongoing: [[m:Wiki_Climate_Campus_Tour_Nigeria|WikiCampusTourNigeria Project]] (SDG 6, 13, 14, 15)
* Upcoming (and past): [[w:sv:Wikipedia:Skrivstuga/Kvinnor,_arkitektur_och_design|Women, architecture and design]] (SDG 5)
* Past: [[outreach:GLAM/Newsletter/March_2023/Contents/Albania_report|WikiGap Tirana 2023, Albania]] (SDG 5)
* Past: [[outreach:GLAM/Newsletter/March_2023/Contents/Brazil_report|BBC 100 women editathon]] (SDG 5)
* Past: [[outreach:GLAM/Newsletter/March_2023/Contents/Kosovo_report|WikiGAP in Prishtina]] (SDG 5)
* Past: [[outreach:GLAM/Newsletter/March_2023/Contents/Switzerland_report|15 Days of French women writers]] (SDG 5)
* Past: [[w:en:Wikipedia:Meetup/DC/TSU_USF_Women%27s_History_Month_Wikipedia_Edit-a-thon|TSU USF Women's History Month Wikipedia Edit-a-thon]] (SDG 5)
* Past: [[w:en:Wikipedia:WikiProject_Smithsonian_AWHI/Meetup/Crafting_a_Better_Wikipedia:_Women_of_Color_in_the_Renwick_Gallery|Crafting a Better Wikipedia: Women of Color in the Renwick Gallery]] (SDG 5)
'''News'''
* [https://diff.wikimedia.org/2023/04/07/tuswug-s2e2-women-in-wiki/ TUSWUG S2E2: Women in Wiki] (SDG 5)
* [https://diff.wikimedia.org/2023/04/13/inaugural-edition-of-the-organizer-lab-awards-6-community-grants/ Inaugural edition of the organizer lab awards – 6 community grants] (SDG 5 & SDG 13)
* [https://wikiedu.org/blog/2023/03/29/bolstering-womens-voices-and-histories-on-wikipedia/ Bolstering women’s voices and histories on Wikipedia] (SDG 5)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/March_2023/Contents/Brazil_report|A huge upload for biologists]] (SDG 15)
* [https://www.youtube.com/watch?v=ycPPBhuQPhs&ab_channel=WikimediaFoundation WikiForHumanRights 2023 Launch Webinar] (SDG 13, 14, 6)
* [[m:WikiForHumanRights/Organize|WikiForHumanRights 2023 and WMF Human Rights Team Online Safety Capacity Building for Organizers]] (SDG 13)
* [https://www.youtube.com/watch?v=xLBSSlrI2vo WikiForHummanRights 2023 and Let's Connect Capacity building on good practices for retention] (SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2023/04/20/living-through-a-triple-planetary-emergency-capturing-the-most-impactful-knowledge-to-weather-the-storm/ Living through a Triple Planetary Emergency: Capturing the Most Impactful Knowledge to Weather the Storm] (SDG 10 & SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2023/04/20/wikimedia-foundation-environmental-sustainability-report-for-2022/ Wikimedia Foundation Environmental Sustainability Report for 2022] (SDG 13)
* [[:File:Wikimedia_h%C3%A5llbarhetsrapport_2022.pdf|Wikimedia Sverige sustainability report 2022]] (in Swedish) (SDG 13)
'''Research'''
* [https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/brv.12964 Hypotheses in urban ecology: building a common knowledge base] (SDG 15)
'''New Wikidata properties'''
* [[d:Property:P11698|student retention rate]] (SDG 4)
* [[d:Property:P11704|INEP ID]] (SDG 4) [51]
* [[d:Property:P11729|Kulturenvanteri.com ID]] (SDG 11)
* [[d:Property:P11747|holds diplomatic passport of]] (SDG 16)
* [[d:Property:P11741|SINTA affiliation ID]] (SDG 4)
'''Featured content'''
* English Wikipedia: [[w:en:List_of_afrosoricids|List of afrosoricids]] (SDG 15)
</div>
<gallery mode=packed caption="Featured images">
Scarlet_macaw_%28Ara_macao_cyanopterus%29_Copan.jpg|Ara macao cyanopterus (SDG 15)
Leptura_quadrifasciata_female_-_Keila.jpg|Leptura quadrifasciata (SDG 15)
Bursa_lamarckii_01.jpg|Bursa lamarckii (SDG 15)
Scarlet_macaw_%28Ara_macao_cyanopterus%29_head_Copan.jpg|Ara macao cyanopterus (SDG 15)
Western_Bowerbird_0A2A0436.jpg|Chlamydera guttata (SDG 15)
White-breasted_nuthatch_%2826471%29.jpg|Sitta carolinensis (SDG 15)
Patzmannsdorf_-_K%C3%BCrbisfeld_mit_Pfarrkirche_und_Raiffeisen-Silo_in_Stronsdorf.jpg|Pumpkin field (SDG 2)
Cinnamon-bellied_flowerpiercer_%28Diglossa_baritula%29_male_on_Indian_shot_%28Canna_indica%29_Finca_El_Pilar.jpg|Diglossa baritula & Canna indica (SDG 15)
Knoppen_van_een_esdoorn_%28Acer_platanoides%29._03-04-2023_%28d.j.b.%29.jpg|Acer platanoides (SDG 15)
Cinnamon_hummingbird_%28Amazilia_rutila%29_in_flight_Los_Tarrales.jpg|Amazilia rutila (SDG 15)
Passion_fruits_-_whole_and_halved.jpg|Passiflora edulis (SDG 15)
Golden-fronted_%28Velasquez%27s%29_woodpecker_%28Melanerpes_aurifrons%29_male_Copan.jpg|Melanerpes aurifrons (SDG 15)
Argiope_spider_female_adult_on_her_web_dorsal_view_black_background_Don_Det_Laos.jpg|Argiope versicolor (SDG 15)
Daslook._Allium_ursinum%2C_zwellende_bloemknop._18-04-2022_%28actm.%29_04.jpg|Allium ursinum (SDG 15)
Fallen_leaf_of_Platanus_x_hispanica_%281%29.jpg|Platanus x hispanica (SDG 15)
Thymelicus_lineola_underside_-_Keila.jpg|Thymelicus lineola (SDG 15)
Japanse_esdoorn_%28Acer_palmatum%29_03-04-2023_%28d.j.b.%29.jpg|Acer palmatum (SDG 15) [38]
Common_kestrel_%28Falco_tinnunculus%29_female_%28IMGP1648r2-DNA%29.jpg|Falco tinnunculus (SDG 15) [39]
California_sea_lion_nap_time_in_La_Jolla_%2870474%29.jpg|Zalophus californianus (SDG 15) [40]
Bladknop_van_een_esdoorn_%28Acer%29._13-04-2023_%28d.j.b.%29_01.jpg|Acer pseudoplatanus (SDG 15)
Tamarind_fruits_%28Tamarindus_indica_%27Si_Thong%27%29.jpg|Tamarindus indica (SDG 15)
White_leucistic_squirrel_with_a_peanut_%2885668%29.jpg|Sciurus carolinensis (SDG 15) [43]
Fork-tailed_flycatcher_%28Tyrannus_savana_monachus%29_in_flight_Cayo.jpg|Tyrannus savana monachus (SDG 15)
Rapa_incurva_01.jpg|Rapa incurva (SDG 15)
Arboreal_stingless_bee_nest_%28Trigona_sp.%29_Flores.jpg|Trigona sp. (SDG 15)
</gallery>
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by [[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 19:31, 2 Mayu 2023 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=24969562 -->
== Feminism and Folklore 2023 - Local prize winners ==
[[File:Feminism and Folklore 2023 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
''{{int:please-translate}}''
Congratulations on your remarkable achievement of winning a local prize in the '''Feminism and Folklore 2023''' writing competition! We greatly appreciate your valuable contribution and the effort you put into documenting your local Folk culture and Women on Wikipedia. To ensure you receive your prize, please take a moment to complete the preferences form before the 1st of July 2023. You can access the form [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdWlxDwI6UgtPXPfjQTbVjgnAYUMSYqShA5kEe4P4N5zwxaEw/viewform?usp=sf_link by clicking here]. We kindly request you to submit the form before the deadline to avoid any potential disappointments.
If you have any questions or require further assistance, please do not hesitate to contact us via talkpage or Email. We are more than happy to help.
Best wishes,
[[:m:Feminism and Folklore 2023|FNF 2023 International Team]]
::::Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 10:47, 10 ga Yuni, 2023 (UTC)
</div>
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2023&oldid=25134473 -->
== Feminism and Folklore 2023 - A Heartfelt Appreciation for Your Impactful Contribution! ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
[[File:Feminism and Folklore 2023 logo.svg|center|500px]]
{{int:please-translate}}
Dear Wikimedian,
We extend our sincerest gratitude to you for making an extraordinary impact in the '''[[m:Feminism and Folklore 2023|Feminism and Folklore 2023]]''' writing competition. Your remarkable dedication and efforts have been instrumental in bridging cultural and gender gaps on Wikipedia. We are truly grateful for the time and energy you've invested in this endeavor.
As a token of our deep appreciation, we'd love to send you a special postcard. It serves as a small gesture to convey our immense thanks for your involvement in the competition. To ensure you receive this token of appreciation, kindly fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeXZaej264LOTM0WQBq9QiGGAC1SWg_pbPByD7gp3sC4j7VKQ/viewform this form] by August 15th, 2023.
Looking ahead, we are thrilled to announce that we'll be hosting Feminism and Folklore in 2024. We eagerly await your presence in the upcoming year as we continue our journey to empower and foster inclusivity.
Once again, thank you for being an essential part of our mission to promote feminism and preserve folklore on Wikipedia.
With warm regards,
'''Feminism and Folklore International Team'''.
--[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 18:37, 25 ga Yuli, 2023 (UTC)
</div>
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2023p&oldid=25345565 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - December 2023 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our twenty-seventh newsletter, a sort of year-in-review for 2023.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
Dear Wikimedians for Sustainable Development,
As we bid farewell to 2023, we reflect on a year that has been an uneven year for our user group. While the journey has been marked by some truly inspiring events, most of our efforts have been largely uncoordinated and the user group hasn't been the support it could have been. Yet, there's a glimmer of hope and a world of potential for 2024.
'''Highlights of 2023:'''
;Newsletters Galore: We kicked off the year with zeal, sharing updates and inspiration through four newsletters. The number of things happening in the movement is astounding, but we need to rethink the format of the newsletter going into the next year.
;Growing Strong: The Wikimedians for Sustainable Development family welcomed 33 new members in 2023. Your passion and dedication continue to inspire us, and we look forward to nurturing this community spirit in the year ahead.
;Wikimania Talks: Our voices echoed far and wide at Wikimania, where several members of our community took the virtual stage to share insights and ideas about everything from Wikipedians-in-Residence's to open data. Your contributions showcased our commitment to sustainable development on a global scale.
;Content Creation Magic: Throughout the year, our extended community demonstrated incredible dedication to expanding the knowledge base on Wikipedia. Countless hours were spent creating and curating content that aligns with our mission, contributing to a more sustainable digital ecosystem.
;Campaigning hard: We saw a large variety of campaigns, from writing challenges to editathons. The willingness to experiment with new formats and partners, as well as learning from past efforts, shows great promise for the future.
'''Acknowledging Challenges:'''
While we celebrate these achievements, we acknowledge that 2023 presented its fair share of challenges. A lack of global coordination reminded us that the road to sustainable development is not always linear. However, it is precisely these challenges that fuel our determination to work together more cohesively in the coming year and proof that the user group is needed.
'''Hopeful Anticipation for 2024:'''
As we turn the page to 2024, let's carry forward the lessons learned and the successes celebrated. We are optimistic that, with renewed energy and a collective commitment, we will overcome obstacles and create an even more impactful and connected Wikimedians for Sustainable Development community.
Here's to a year of collaboration, growth, and making a lasting impact on the world through our shared passion for sustainability. Together, we can turn challenges into opportunities and pave the way for a brighter future.
Wishing you all a joyous holiday season and a Happy New Year!
Warm regards,
[[m:User:Ainali|User:Ainali]], [[m:User:Daniel Mietchen|User:Daniel Mietchen]]
PS. We have started writing [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Reports/2023|our yearly report]], please add your activities to it.
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by [[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 17:23, 1 ga Janairu, 2024 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=25817439 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - January 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our twenty-eighth newsletter.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
<!--Add content here -->
; User group news
* We have submitted our [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Reports/2023|2023 annual report]].
* Upcoming meeting: on [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|9 February]], we'll have a call about roles and responsibilities in the user group. This is an attempt to make more opportunities to engage more of the user groups members in its activities. If you want to help out in some way, but don't know how, this is a meeting for you to get help creating that opportunity. If you know how you would like to help, but don't know how to get started, this is also the meeting for you.
; Other news
* New Wikiproject for Climate Change on Basque Wikipedia: [[:eu:Wikiproiektu:Klima aldaketa|Wikiproiektu Klima Aldaketa]]
* Climate Justice, Digital Rights and Indigenous Voices international Wikimedia event in Huaraz, Peru 2024: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeDIuZQ61v35y3Q293ZV9YjNWOHsgwvq3t2XjP2cQ0OHG-EPA/viewform Engagement Survey] (closes 2 Feb)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by [[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 20:22, 2 ga Faburairu, 2024 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=26169519 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - February 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our twenty-ninth newsletter.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* On 9 February, we had a user group meeting on roles and responsibilities ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20240209|minutes]])
* Upcoming [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|user group meeting 17 March]]
; Other news
* Wiki Loves Earth: Reminder that if you want to [[c:Commons:Wiki_Loves_Earth_2024/Organise|organize a local competition]], it is time to get started. (SDG 15 and 14)
* Wiki for Human Rights: Reminder that if you would like to [[m:WikiForHumanRights/Organize|organize a local event]], there is support available. (SDG 10)
* Study: [https://vbn.aau.dk/ws/portalfiles/portal/650852934/Meier_Wiki_Climate.pdf Using Wikipedia Pageview Data to Investigate Public Interest in Climate Change at a Global Scale] (SDG 13)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by [[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 10:40, 9 ga Maris, 2024 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=26331508 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - April 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirtieth newsletter covering March and April 2024. This issue has news related to SDGs 13, 14 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* * Upcoming [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|user group meeting 19 May]]
; Other news
* [[w:en:Wikipedia:Wikipedia_Signpost/2024-03-29/Recent_research#Other_recent_publications|Wikipedia Signpost highlighted five papers about climate change editing]]. (SDG 13)
* On Wikidata, [[d:Wikidata:WikiProject_Climate_Change/Models#Emissions|a model for documenting green house gas emissions]] has been created. (SDG 13)
* [https://wikimedia.org.au/wiki/EPA_Victoria_WiR_April_2024_Update An update] from the Wikipedian in Residence at the Environment Protection Authority in Victoria, Australia.
* WikiAcción Perú organized a training session: "[[m:Volunteer Supporters Network/VSN Training: Climate Change Actions and Wikimedia Movement|Climate Change Actions and Wikimedia Movement]]" (SDG 13)
* WikiForHumanRights organized a session: "[[m:Event:Adding Sustainability Perspectives to Wikivoyage|Adding Sustainability Perspectives to Wikivoyage]]"
; Events
* [[c:Commons:Wiki Loves Earth 2024|Wiki Loves Earth]], the international photo contest of protected nature, starts in May. (SDG 14 & 15)
* [[m:Wiki For Climate Change 2024 - Maghreb region|Wiki For Climate Change 2024 - Maghreb region]] starts in May. (SDG 13)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 19:17, 1 Mayu 2024 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=26428292 -->
== Tunatarwa don jefa kuri'a yanzu don zaɓar membobin U4C na farko ==
<section begin="announcement-content" />
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Kuna iya samun wannan sakon da aka fassara zuwa ƙarin harsuna akan Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]''
Ya ku 'yan Wikimedia,
Kuna karɓar wannan saƙo saboda a baya kun shiga cikin tsarin UCoC.
Wannan tunatarwa ce cewa lokacin jefa ƙuri'a na Kwamitin Daidaitawa da Gamayyar Tsarin Gudanarwa (U4C) yana ƙare ranar 9 ga Mayu, 2024. Karanta bayanin akan [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|Shafin jefa ƙuri'a akan Meta-wiki]] don ƙarin koyo game da zaɓe da cancantar masu jefa ƙuri'a.
Kwamitin Daidaitawa da Gamayyar Tsarin Gudanarwa (U4C) ƙungiya ce ta duniya da aka keɓe don samar da daidaito da daidaiton aiwatar da UCoC. An gayyaci membobin al'umma don gabatar da aikace-aikacen su na U4C. Don ƙarin bayani da alhakin U4C, da fatan [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|sake duba Tsarin Dokan ta U4C]].
Da fatan za a raba wannan sakon tare da membobin al'ummar ku don su ma su shiga ciki.
A madadin Kungiyar Ayyukan UCoC,<section end="announcement-content" />
[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 Mayu 2024 (UTC)
<!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&oldid=26721207 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - May 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirtyfirst newsletter, covering May 2024. This issue has news related to SDGs 13, 14 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
<!--Add content here -->
; User group news
* Upcoming: [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|User group meeting]], 16 June
* [[m:Talk:Wikimedians_for_Sustainable_Development#Mini_report_from_the_Wikimedia_Summit_2024|Mini report from the Wikimedia Summit 2024]]
* [https://wikipediapodden.se/jan-ainali-wikimedians-for-sustainable-development-wikimedia-summit-2024-265/ User group representative interviewed by Wikipediapodden] at Wikimedia Summit ([[:File:WP265 - Jan Ainali, Wikimedians for Sustainable Development, Wikimedia Summit 2024.mp3|commons]])
* [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20240519|Minutes from user group meeting in May]]
; Other news
* [https://diff.wikimedia.org/2024/05/02/reflecting-_women-for-sustainability-africa-arts-feminism-her-voice-campaign-2023/ Reflecting _Women For Sustainability Africa Arts + Feminism #Her Voice Campaign 2023]
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Macedonia report|Macedonia report: Climate change and GLAM]] (SDG 13)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/April 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library April monthly highlights]] (SDG 14 & 15)
* [https://www.nature.com/articles/d44148-024-00166-y WikiProject Biodiversity featured in Nature Africa] (SDG 14 & 15)
* [https://www.youtube.com/watch?v=fFWS7hfetZk Wikimedia UK releases a video about their climate focus] (SDG 13)
; Events
* [[c:Commons:Wiki Loves Earth 2024|Wiki Loves Earth]], the international photo contest of protected nature, continues in some countries. (SDG 14 & 15)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 13:18, 1 ga Yuni, 2024 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=26852366 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - June 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirtysecond newsletter, covering June 2024. This issue has news related to SDGs 3, 13, 14, 15 and 16.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Movement Charter Vote|User group vote on the adoption of the Movement Charter]] (closes 7 July 23.59 UTC)
* [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|Upcoming user group meeting]] 21 July
* User group meeting held in June - [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20240616|minutes]]
* The group was featured in the latest WikiAfrica Hour: [https://www.youtube.com/watch?v=4B6VI20qopk #36: Does the Wikimedia movement contribute to the SDGs?]
; Other news
* [https://diff.wikimedia.org/2024/06/18/stories-from-the-anti-disinformation-repository-how-wikiproject-covid-19-and-other-wikimedia-initiatives-counter-health-disinformation/ Stories from the anti-disinformation repository: How WikiProject COVID-19 and other Wikimedia initiatives counter health disinformation] (SDG 3)
* [https://wikimedia.org.au/wiki/Environment_Centre_NT_Wikipedian_in_Residence Environment Centre Northern Territory Wikipedian in Residence] (SDG 15)
* [https://www.gp.se/debatt/med-ai-kan-vi-oka-transparensen-om-foretagens-klimatavtryck.2dd4e006-57e3-4534-a0be-70ca56a289e4 With AI can we increase transparency of companies' carbon footprints] (in Swedish). Op-ed that mentions that the greenhouse gas emissions of the top 150 companies on the Stockholm stock exchange has been uploaded to Wikidata. The model is documented on [[d:Wikidata:WikiProject_Climate_Change/Models#Emissions|WikiProject Climate Change on Wikidata]]. (SDG 13)
* [[wmfblog:2024/06/25/another-year-in-review-where-is-wikimedia-in-the-climate-crisis-seeing-the-impact-of-wikimedia-projects/|Another Year in Review: Where is Wikimedia in the Climate Crisis? Seeing the impact of Wikimedia Projects]] (SDG 13)
* [https://wikiedu.org/blog/2024/06/24/46-scholars-self-advocates-bring-knowledge-to-wikipedias-disability-healthcare-content/ 46 scholars, self-advocates bring knowledge to Wikipedia’s disability healthcare content] (SDG 3)
* [[c:File:Wikimedia klimatpåverkansrapport 2023.pdf|Wikimedia Sverige publishes their 2023 climate impact report]] (in Swedish) (SDG 13)
* WikiProject Govdirectory has started [[d:Wikidata:WikiProject Govdirectory/Weekly collaboration|weekly collaboration on countries]] (SDG 16)
; Events
* [https://diff.wikimedia.org/2024/06/18/wikimedia-chapters-and-groups-organise-the-first-sharks-and-rays-wikimarathon/ Wikimedia chapters and groups organise the first Sharks and Rays Wikimarathon] (29 June, but edits in the weeks after are welcome) (SDG 14)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 09:27, 1 ga Yuli, 2024 (UTC)</bdi> • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=27039469 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - July 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirty third newsletter, covering July 2024. This issue has news related to SDGs 5, 10, 13, and 16.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* User group meeting held in July, [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20240721|minutes]]
* Next user group meeting will be 18 August
; Other news
* [[outreach:GLAM/Newsletter/June 2024/Contents/Macedonia report|Climate change editahon and workshop in Macedonia]] (SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2024/07/16/wikiforhumanrights-in-nigeria-2024-campaign-virtual-launch/ WikiForHumanRights in Nigeria 2024 Campaign Virtual Launch] (SDG 10&16)
* [https://diff.wikimedia.org/2024/07/16/what-we-learned-from-wiki-women-in-red-8-campaign-2023-women-for-sustainability-africa/ What we Learned from Wiki Women In Red @8 Campaign 2023 Women for Sustainability Africa] (SDG 5)
* [https://diff.wikimedia.org/2024/07/17/ghanaian-wikipedians-set-to-educate-students-on-open-climate/ Ghanaian Wikipedians set to educate students on Open Climate] (SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2024/07/23/using-wikipedia-as-a-tool-for-climate-action/ Using Wikipedia as a Tool for Climate Action] (SDG 13)
; Events
* 5th August, [[m:Event:Wiki-Green_Conference_2024 Wiki-Green Conference]] (SDG 13)
* 7-10 August, Wikimania - [[wikimania:2024:Program/SDG_related_sessions|All SDG related sessions]]
* 7-9 November, [https://wikimedia.org.ar/2024/07/03/justicia-climatica-voces-indigenas-y-plataformas-wikimedia/ Justicia climática, voces indígenas y plataformas Wikimedia] (SDG 13)
; Participate
* Share an example of a successful [[m:Campaigns/WikiProjects|WikiProject or topical collaboration]] in this on-wiki survey
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 18:57, 1 ga Augusta, 2024 (UTC)</bdi> • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=27042528 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - August 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirty fourth newsletter. This issue has news related to SDGs 5, 11, 15, and 16.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* [[m:Event:Wikimedians for Sustainable Development user group meeting 20240915|Next user group meeting]], 15 September, will be focused on starting to develop a strategy for the group. If you cannot attend, you can leave your input on [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Strategy 2030/Ideas|the ideas page]].
* User group meeting held in August ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20240818|minutes]])
; Other news
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/New Zealand report|Report from WikiProject International Botanical Congress 2024]] (SDG 15)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Switzerland report|Meeting for Writing on Femenist Strikes and Wiki for Peace Camp St. Imier]] (SDG 5 & 16)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/July 2024/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Biodiversity Heritage Library report]] (SDG 15)
* Wikimania had a lot of [[wikimania:2024:Program/SDG_related_sessions|SDG related sessions]] and you can watch them back now
; Events
* [[c:Commons:Wiki Loves Monuments 2024|Wiki Loves Monuments]] starts in September (SDG 11)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 06:24, 2 Satumba 2024 (UTC)</bdi> • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=27262444 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - September 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirty-fifth newsletter. This issue has news related to SDG 13.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20240915|User group meeting held in September on strategy for the group]]
; Other news
* [[m:Wikimedia CEE Meeting 2024/Submissions/Building a sustainable Wikimedia movement: A contribution from the CEE region|Building a sustainable Wikimedia movement: A contribution from the CEE region]], presentation at CEE meeting. ([https://www.youtube.com/live/iB3KNFtA4xI?t=6739 YouTube])
* [https://diff.wikimedia.org/2024/09/30/all-about-wiki-green-conference-2024/ All About Wiki-Green Conference 2024] (SDG 13)
; Events
* Course: [https://wikiedu.org/courses/global-approaches-to-climate-finance-4/ Global Approaches to Climate Finance] by WikiEdu (SDG 13)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 20:26, 1 Oktoba 2024 (UTC)</bdi> • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=27437535 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - October 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirty-sixth newsletter. This issue has news related to SDG 3, 5, 13 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|Upcoming meeting]], 24 November, 17.00 UTC
; Other news
* Talk at WikiIndaba: [[m:WikiIndaba 2024/Proposal/Wikimedian collaboration in human knowledge: Wiki For Climate Change in the Maghreb region|Wikimedian collaboration in human knowledge: Wiki For Climate Change in the Maghreb region]] (SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2024/10/17/championing-inclusion-in-the-wikimedia-movement-africa-wiki-women-presentation-at-the-wiki-niger-conference/ Championing Inclusion in the Wikimedia Movement: Africa Wiki Women Presentation at the Wiki Niger Conference] (SDG 5)
* [https://diff.wikimedia.org/2024/10/25/mountains-birds-and-lakes-wiki-loves-earth-2024-central-asia-edition/ Mountains, Birds and Lakes: Wiki Loves Earth 2024 – Central Asia Edition] (SDG 15)
; Events
* November 6, 12 and 21: [https://universityofexeter.zoom.us/meeting/register/tJAkdeqrrzMoGdEeMYlR6q0A7QMHwwwM2VIZ#/registration Climate Change & Health in the UK - Wikipedia workshop] (SDG 3 and 13)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 20:01, 1 Nuwamba, 2024 (UTC)</bdi> • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=27587619 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - November 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirty-seventh newsletter. This issue has news related to SDG 8, 12, 13, 15, 16 and 17.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* User group meeting, 24 November ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20241124|minutes]])
* We are working on our [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Annual plan 2025|annual plan for 2025]], please add activities that you would like to work on.
; Other news
* [[m:Event:CEE Catch up Nr. 8 (November 2024)|CEE Catch up Nr. 8 with a sustainability theme]]
* [[w:pt:Wikipédia:Wikiconcurso Justiça Climática e Amazônia|Wikiconcurso Justiça Climática e Amazônia]] (SDG 13)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/October_2024/Contents/New_Zealand_report#nz-edit|Report from New Zealand Species Edit-a-thons]] (SDG 15)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/October_2024/Contents/Macedonia_report#vvc|Report from climate change editing workshop in Macedonia]] (SDG 13)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/November_2024/Contents/Croatia_report|DeGrowth in November with students, artists and academics in Croatia]] (SDG 8&12)
* The new [[mw:Extension:Chart/Project/Updates#November_2024:_Production_deployment_and_security_review_complete|Charts extension has been enabled on Wikimedia Commons]]. It's time to start bringing all your local sustainability related charts over there! (SDG 17)
; Events
* Ongoing: [[m:Event:Bridging Climate Literacy Gaps through Wikimedia projects in Ogoni Land Rivers|Bridging Climate Literacy Gaps through Wikimedia projects in Ogoni Land Rivers]] (SDG 13)
* Ongoing: [[m:Event:Financiamiento climático en Wikipedia|Financiamiento climático en Wikipedia]] (SDG 13)
* Just started: [[m:Event:African Legislators in Red|African Legislators in Red]] (SDG 16)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 19:29, 1 Disamba 2024 (UTC)</bdi> • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=27830533 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - December 2024 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirty-eighth newsletter. This issue has news related to SDG 3, 10, 13 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* User group meeting in December ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20241229|minutes]])
* We have adopted an [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Annual plan 2025|annual plan for 2025]]!
; Other news
* [https://www.youtube.com/watch?v=4_hWBwaQxaw Lightning talk by Adam Harangzo - National Institute for Health and Care Research on Wikipedia] (SDG 3&13)
* [https://diff.wikimedia.org/2024/12/11/top-photos-of-the-special-nomination-human-rights-and-environment-from-wiki-loves-earth-2024%f0%9f%a4%9d/ Top photos of the special nomination “Human Rights and Environment” from Wiki Loves Earth 2024!] (SDG 10&15)
* [https://www.wikimedia.nz/nz-species-editathon-recap/ Two days, 15 editors, 750 edits] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2024/12/28/a-peekaboo-into-our-butterflying-trip-from-the-amazon-of-the-east/ A Peekaboo Into Our Butterflying Trip from the Amazon of the East] (SDG 15)
* [https://wikiedu.org/blog/2024/12/27/brooklyn-college-students-bring-ecology-course-content-to-wikipedia/ Brooklyn College students bring ecology course content to Wikipedia] (SDG 13&15
* [https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/09636625241268890 Declaring crisis? Temporal constructions of climate change on WikipediaDeclaring crisis? Temporal constructions of climate change on Wikipedia] (SDG 13)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 08:04, 2 ga Janairu, 2025 (UTC)</bdi> • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=27983472 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - January 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our thirty-ninth newsletter. This issue has news related to SDG 3, 11, 13 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* [[m:Event:Wikimedians for Sustainable Development user group meeting 20250223|User group meeting 23 February]]
* User group meeting in January ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20250119|minutes]]).
* The user group submitted an annual report in the new [[m:Wikimedia Foundation Affiliates Strategy/Implementation/Affiliate health criteria/Reports/2024/Wikimedians for Sustainable Development|affiliate health criteria format]], and as an [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Reports/2024|activity report]].
* The [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Strategy 2030|2030 strategy]] for the user group was adopted.
; Other news
* [https://diff.wikimedia.org/2025/01/06/swiss-server-helped-optimise-wikidata-in-the-field-of-medicine/ Swiss server helped optimise Wikidata in the field of medicine] (SDG 3)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/01/08/photographers-from-turkiye-tell-the-story-of-award-wining-photos-in-wiki-loves-earth-2024/ Photographers from Türkiye tell the story of award wining photos in Wiki Loves Earth 2024] (SDG 15)
* [https://www.youtube.com/watch?v=HZnAp7oovlg OpenStreetMap and Wikidata in Disaster Times - CEE Meeting 2024 Istanbul] (SDG 11)
; Events
* 1-28 February: [[listarchive:list/wikimedia-l@lists.wikimedia.org/message/5DC7IKHKGBEE5KOD4PY2XNKT55EA6LW4/|Wiki Loves Africa: Climate & Weather ISA campaign]] (SDG 13)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]]) 14:05, 4 ga Faburairu, 2025 (UTC)</bdi> • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=28153013 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - February 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our fortieth newsletter. This issue has news related to SDG 3, 5, 8, 11, 13, 15 and 16.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* User group meeting in February ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20250223|minutes]]).
; Other news
* [[c:Commons:Wiki Loves Earth 2025/Organise|Time to get ready to organize Wiki Loves Earth]] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/02/05/women-of-the-future-international-womens-day-2025/ ‘Women of the Future’ – International Women’s Day 2025] (SDG 5)
* [https://wikiedu.org/blog/2025/02/17/the-experts-behind-the-edits-expanding-public-understanding-of-healthcare/ The Experts Behind the Edits: Expanding public understanding of healthcare] (SDG 3)
* [https://enterprise.wikimedia.com/blog/ecosia-and-wikimedia-enterprise-partner/ Wikimedia Enterprise and Ecosia Partner to Drive Sustainable Search Innovation] (SDG 13)
* A [[d:Wikidata:WikiProject Climate Change/Policies|subproject to WikiProject Climate Change about Climate Change Policies]] has just started on Wikidata (SDG 13)
; Events
* 1 March: [[m:Event:Open Data Day 2025 in Côte d'Ivoire|Open Data Day 2025 in Côte d'Ivoire]] (SDG 8)
* 7 March [[m:Event:Govdirectory Collab Hour - Open Data Day 2025|Govdirectory Collab Hour - Open Data Day 2025]] (SDG 16)
* 8 March–1 April: [[m:Event:Shine Her Light Writing Contest 2025|Shine Her Light Writing Contest 2025]] (SDG 5)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 07:51, 1 ga Maris, 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=28259111 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - March 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our forty first newsletter. This issue has news related to SDG 13, 15 and 17.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; News
* [https://diff.wikimedia.org/2025/03/27/organise-your-local-wiki-loves-earth-in-2025/ Organise your local Wiki Loves Earth in 2025!] (SDG 15)
* [[d:Wikidata:Property proposal/Climate Policy Radar ID|Wikidata property proposal for the Climate Policy Radar]] (SDG 13)
* [https://gupea.ub.gu.se/bitstream/handle/2077/85640/NKB_Debatt_Wikipedia.pdf?sequence=1&isAllowed=y Biologists encourage other biologists to edit Wikipedia] (in Swedish) (SDG 15)
* A [[c:File:Langzeitkooperationen zwischen Museen und dem Wikipedia-Universum.pdf|presentation on long-term collaborations between museums and the Wikimedia universe]] was given on March 10 at a [https://www.kiekeberg-museum.de/fileadmin/user_upload/3_4_1_Tagungen/geplante_tagungen/Programm_Tagung_Mittwochs_ist_Museumstag_-_Langzeitkooperationen_im_Museum_10-11.3.2025_FLMK3.pdf symposium on long-term collaborations with museums in Germany](SDG 17)
* A [[c:File:Gemeinsam mehr erreichen Freies Wissen als Grundlage der Zusammenarbeit zwischen Wikimedia und anderen Ehrenamtsinitiativen.pdf|presentation on existing and potential collaborations between the Wikimedia community and other volunteer communities]] was given on March 29 at a [https://tdsummit.d-s-e-e.de/ national volunteering convention] in Germany (SDG 17)
; Events
* [[m:Event:Wikimedians for Sustainable Development user group meeting 20250420|Next user group meeting: 20 April]]
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 09:28, 1 ga Afirilu, 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=28259111 -->
== Reminder: Submit Your Local Results for Wiki Loves Ramadan 2025 by 15 May ==
Dear El-hussain14,
Thank you for your valuable contributions to '''Wiki Loves Ramadan 2025''' in your communities!
This is a kind reminder that the '''deadline to submit your local results is 15 May 2025'''.
Please make sure to submit the '''complete and detailed results''' of your local contest on the following Meta-Wiki page:
'''[[m:Wiki Loves Ramadan 2025/Results]]'''
Additionally, feel free to add a brief summary of your local event under the '''Results''' section in your country/region’s row on the participants page:
'''[[m:Wiki Loves Ramadan 2025/Participants]]'''
If you need any assistance during this process, don’t hesitate to reach out.
Thank you for your continued dedication and support!
For, Wiki Loves Ramadan International Team 11:51, 2 Mayu 2025 (UTC)
<!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:ZI_Jony/MassMessage/WLR/List/Local_organizers&oldid=28651179 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - April 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our forty second newsletter. This issue has news related to SDG 3, 5, 13 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* User group meeting ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20250420|minutes]])
; Other news
* [https://wikiedu.org/blog/2025/04/09/zombie-ants-to-bioremediation-the-world-of-entomopathogenic-fungi/ Zombie ants to bioremediation: The world of entomopathogenic fungi] (SDG 15)
* [https://wikiedu.org/blog/2025/04/21/with-foundation-increases-support-to-expand-disability-healthcare-information-on-wikipedia/ WITH Foundation increases support to expand disability healthcare information on Wikipedia] (SDG 3)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/04/04/women-and-health-project-improving-the-representation-of-womens-health-on-wikipedia/ Women and Health Project: Improving the representation of women’s health on Wikipedia] (SDG 3&5)
; Events
* May 19: [[m:Habilidades Digitales Verdes en Wikimedia 2025|Habilidades Digitales Verdes en Wikimedia 2025]] (SDG 13)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 07:22, 11 Mayu 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=28259111 -->
== Final Reminder – Submit Full Local Results for Wiki Loves Ramadan 2025 by 15 May EOD ==
Dear El-hussain14,
This is a final reminder that the deadline to submit your '''full and detailed local results''' for '''Wiki Loves Ramadan 2025''' is '''15 May 2025''' EOD.
Please ensure you complete the following as soon as possible:
* Submit your full results on Meta-Wiki here: '''[[m:Wiki Loves Ramadan 2025/Results]]'''
* Add a brief summary of your local event under the "Results" column on: '''[[Wiki Loves Ramadan 2025/Participants]]'''
Failure to submit by the deadline may result in exclusion from the international jury consideration.
If you need help or encounter any issues, feel free to contact the international team.
Thank you once again for your dedication and hard work!
''Warm regards,''<br/>
'''Wiki Loves Ramadan International Team''', 02:39, 15 Mayu 2025 (UTC)
<!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:ZI_Jony/MassMessage/WLR/List/Local_organizers&oldid=28651179 -->
== Share Your Feedback – Wiki Loves Ramadan 2025 ==
Dear El-hussain14
Thank you for being a part of '''[[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2025|Wiki Loves Ramadan 2025]]''' — whether as a contributor, jury member, or local organizer. Your efforts helped make this campaign a meaningful celebration of culture, heritage, and community on Wikimedia platforms.
To help us improve and grow this initiative in future years, we kindly ask you to complete a short '''feedback form'''. Your responses are valuable in shaping how we support contributors like you.
* '''Feedback Form:''' [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdXEtaqszxcwmTJa8pGT60E7GDtpbssNadR9vZFVFbLicGFBg/viewform Submit your feedback here]
* '''Deadline to submit:''' 31 May 2025
It will only take a few minutes to complete, and your input will directly impact how we plan, communicate, and collaborate in the future.
Thank you again for your support. We look forward to having you with us in future campaigns!
Warm regards,<br/>
''Wiki Loves Ramadan International Team'' 08:51, 19 Mayu 2025 (UTC)
<!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:ZI_Jony/MassMessage/WLR/List/Participants&oldid=28751574 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - May 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our forty third newsletter. This issue has news related to SDG 3, 5, 10, 15 and 16.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* 22 June: [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|User group meeting]]
; Other news
* Several papers presented at WikiWorkshop:
** [https://wikiworkshop.org/2025/paper/wikiworkshop_2025_paper_24.pdf EcoWikiRS: Using Species Descriptions in Wikipedia and Remote Sensing to Learn about the Ecological Properties of a Place] (SDG 15)
** [https://wikiworkshop.org/2025/paper/wikiworkshop_2025_paper_6.pdf Data Extraction Methods for Analyzing Gender Bias on Wikipedia's Front Page] (SDG 5)
** [https://wikiworkshop.org/2025/paper/wikiworkshop_2025_paper_28.pdf Measuring Cross-Lingual Information Gaps in English Wikipedia: A Case Study of LGBT People Portrayals] (SDG 10)
** [https://wikiworkshop.org/2025/paper/wikiworkshop_2025_paper_14.pdf Exploring Wikipedia community practices during the 2024 European Parliament election] (SDG 16)
** [https://wikiworkshop.org/2025/paper/wikiworkshop_2025_paper_55.pdf Wikipedia as a Tool for Tracking Mass Migration Flows: Insights from the Russian Invasion of Ukraine] (SDG 10)
** [https://wikiworkshop.org/2025/paper/wikiworkshop_2025_paper_65.pdf Regulations in Wikidata: The case of PFAS-related regulations] (SDG 3 & 16)
* [https://wikipediapodden.se/minimal-viable-species-stub-315/ Podcast about the minimal viable species stub] (SDG 15)
* [https://wikimedia.org.uk/2025/05/media-literacy-and-responding-to-emergencies-and-disinformation/ Wikimedia UK and the Royal Society host workshop on information literacy and future health emergencies] (SDG 3)
; Events
* 16 June: [[w:en:Event:Wikimedia NYC and United Nations Wikipedia Edit-A-Thon|Wikimedia NYC and United Nations Wikipedia Edit-A-Thon]]
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 09:37, 12 ga Yuni, 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=28771610 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - June 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our forty fourth newsletter. This issue has news related to SDG 3, 5, and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* 6 July: [[m:Event:Wikimedians for Sustainable Development user group meeting 20250706|User group meeting]]
; Other news
* [https://www.youtube.com/watch?v=9I8Nr_UamtM Biodiversidade na Wiki] (in Portuguese) (SDG 15)
* [https://nph.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/ppp3.70050 The women honoured in flowering plant genera: From myth to reality] (SDG 5&15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/06/20/rethinking-wiki-engagement-in-medical-research-insights-from-a-residency-at-nihr/ Rethinking Wiki engagement in medical research: insights from a residency at NIHR] (SDG 3)
; Events
* 24 July: [https://mdi.georgetown.edu/events/guwikieditathonsummer2025/ Editing for Equity: Closing the Wikipedia Gender Gap] (SDG 5)
* 2 & 9 August: [https://events.humanitix.com/nz-species-editathon-wellington New Zealand Species Edit-a-thon] (SDG 15)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 21:06, 1 ga Yuli, 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=28881683 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - July 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our forty fifth newsletter. This issue has news related to SDG 5, 10, 13 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
<!--Add content here -->
; User group news
* 6 July: User group meeting ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20250706|minutes]])
* We are trying to establish better governance for the user group and [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Draft by-laws|have some inspiration]] on which your comments are requested.
; Other news
* To promote sustainability and increase the visibility of the Sustainable Development Goals, the [[w:tr:Vikiproje:S%C3%BCrd%C3%BCr%C3%BClebilir_Kalk%C4%B1nma|"Sustainable Development Wikiproject" was launched on the Turkish Wikipedia]]
* [https://diff.wikimedia.org/2025/07/11/wiki-loves-butterfly-community-led-contributions-in-dzongu-valley-north-sikkim-india/ Wiki Loves Butterfly: Community-Led Contributions in Dzongu Valley, North Sikkim, India] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/07/12/gender-climate-and-sustainability-my-journey-with-the-awa-fellowship-2025/ Gender, Climate and Sustainability: My Journey with the AWA Fellowship 2025] (SDG 5 & 13)
* [https://blog.tepapa.govt.nz/2025/07/14/the-power-and-potential-of-wikidata-for-botany/ The power and potential of Wikidata for botany] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/07/15/amplifying-inclusion-and-climate-justice-through-open-knowledge-my-journey-as-a-fellow-under-awa-fellowship-2025/ Amplifying Inclusion and Climate Justice Through Open Knowledge: My Journey as a Fellow under AWA Fellowship 2025] (SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/07/15/justice-through-open-knowledge-training-human-rights-advocate-to-document-human-rights-incident-with-wikipedia-and-wikimedia-commons/ Justice through Open Knowledge: Training Human Rights Advocate to Document Human Rights Incident with Wikipedia and Wikimedia Commons] (SDG 10)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/07/16/wings-of-bengal-the-winners-of-wiki-loves-bangla-2025/ Wings of Bengal: The Winners of Wiki Loves Bangla 2025] (SDG 15)
* [https://infomgnt.org/posts/2025-07-16-Connecting-Knowledge-with-Wikidata-a-practical-Project-with-the-Museum-fuer-Naturkunde-Berlin/ Connecting Knowledge with Wikidata: A Practical Project with the Museum für Naturkunde Berlin] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/07/19/when-time-slows-down-documenting-butterflies-in-the-north-eastern-himalayas/ When Time Slows Down: Documenting Butterflies in the North Eastern Himalayas] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/07/23/wiki-loves-earth-celebrates-1000000-images-of-the-natural-heritage-worldwide/ Wiki Loves Earth celebrates 1,000,000 images of the natural heritage worldwide!] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/07/28/closing-content-gaps-highlights-from-my-july-as-an-awa-inclusion-and-climate-justice-fellow/ Closing Content Gaps: Highlights from my July as an AWA Inclusion and Climate Justice Fellow] (SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/08/01/thrilling-two-day-butterfly-expedition-in-central-odisha/ Thrilling Two-Day Butterfly Expedition in Central Odisha] (SDG 15)
; Events
* 6-9 August: Wikimania is coming up, and you can easily [[wikimania:2025:Registration|join remotely]]. Find [[wikimania:2025:Program/SDG related sessions|all sessions related to the Sustainable Development Goals]].
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 09:27, 2 ga Augusta, 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=28881683 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - August 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our forty sixth newsletter. This issue has news related to SDG 13 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* 21 September: [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|User Group Meeting]]
; Other news
* [https://diff.wikimedia.org/2025/08/07/when-butterflies-took-over-a-classroom/ When Butterflies Took Over a Classroom] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/08/13/a-walk-with-butterflies-that-healed-the-heart/ A Walk with Butterflies That Healed the Heart] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/08/21/wikimania-2025-information-integrity-on-climate-change-on-wikimedia-projects/ Wikimania 2025: Information Integrity on Climate Change on Wikimedia projects] (SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/08/30/botanical-perspective-of-wikitutuwuhan-project/ Botanical Perspective of WikiTutuwuhan Project] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/08/30/past-present-and-future-a-wikimedian-in-residence-at-the-biodiversity-heritage-library/ Past, present and future: a Wikimedian-in-Residence at the Biodiversity Heritage Library] (SDG 15)
* [[wikimania:2025:Program/SDG related sessions|All SDG related sessions at Wikimania]]
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 20:24, 1 Satumba 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=29165157 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - September 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our forty seventh newsletter. This issue has news related to SDG 4, 7 and 13.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* User group meeting ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20250921|minutes]])
; Other news
* The OpenStreetMap community has an initiative called "[https://mapyourgrid.org/ MapYourGrid]" focused on energy infrastructure on Wikidata and Open Streetmap. (SDG 7)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/09/18/bridging-climate-science-and-the-public-how-the-austrian-climate-report-found-a-home-on-wikipedia/ Bridging Climate Science and the Public: How the Austrian Climate Report Found a Home on Wikipedia] (SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/09/27/microworld-a-wikimedia-fueled-microbial-exhibition-in-northern-argentina/ Microworld: a Wikimedia-fueled microbial exhibition in northern Argentina] (SDG 4)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/09/30/wiki-green-conference-2025/ Wiki-Green Conference 2025]
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 20:46, 1 Oktoba 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=29165157 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - October 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our forty eighth newsletter. This issue has news related to SDG 4, 5, 10 and 13.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; News
* [https://diff.wikimedia.org/2025/10/01/ewe-language-activists-trained-to-translate-the-sustainable-development-goals-online/ Ewe Language Activists Trained to Translate the Sustainable Development Goals Online]
* [https://diff.wikimedia.org/2025/10/11/how-wikimedia-commons-is-making-microbiology-open-lessons-from-wikimedistas-de-jujuy-argentina/ How Wikimedia Commons is making microbiology open: lessons from Wikimedistas de Jujuy, Argentina] (SDG 4)
* The [https://sv.wikipedia.org/w/index.php?title=Mall:Faktamall_f%C3%B6retag&diff=58499099&oldid=57412306 Swedish Wikipedia company infobox now shows carbon emissions data] retreived from Wikidata for over 200 companies. (SDG 13)
; Events
* 6 November–3 December: [[m:Event:Visible Wiki Women Campaign 2025|Visible Wiki Women Campaign 2025]] (SDG 5)
* 11 November: [[m:Event:First steps in Wikidata for the Wikimedia LGBT Community|First steps in Wikidata for the Wikimedia LGBT Community]] (SDG 10)
* 1–30 November: [[w:id:Wikipedia:Bulan_Asia_Wikipedia_2025|Bulan Asia Wikipedia 2025]] (SDG 10)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 16:47, 3 Nuwamba, 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=29554723 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - November 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our forty ninth newsletter. This issue has news related to SDG 5, 13 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* 11 December: [[m:Event:Wikimedians for Sustainable Development user group meeting 20251211|User group call]]
* As are ending the year and will be wrapping up on the [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Annual plan 2025|current annual plan]] we are doing a few sprints. If every member of the user group makes just one contribution, we will finish these easily and have a great resource for the entire community. Please check out these and see if you can help out:
** [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Video translation|Videos with translatable subtitles]]
*** Help by identifying which videos need translation
** [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Charts coordination|Charts]]
*** Help by identifying charts that should be used in SDG topics
<br/>
; Other news
* [https://diff.wikimedia.org/2025/11/09/wikimedia-project-from-south-america-selected-by-the-unesco-global-initiative-for-information-integrity-on-climate-change-fund/ Wikimedia Project from South America Selected by the UNESCO Global Initiative for Information Integrity on Climate Change Fund] (SDG 13)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/11/10/northern-argentine-wikimedians-recognized-in-regional-openstreetmap-contest/ Northern Argentine Wikimedians recognized in regional OpenStreetMap Contest] (SDG 15)
* [https://www.aftonbladet.se/nyheter/a/LMyQBP/ny-ai-modell-svenska-foretags-utslapp-av-koldioxid Garbo gräver fram siffror på utsläpp av koldioxid] news in Swedish about carbon emissions data being added to the company infoboxes (SDG 13)
* [https://wikimedia.at/der-klimabericht-und-die-wikipedia-teil-3-wissenschaftskommunikation/ Der Klimabericht und die Wikipedia Teil 3: Wissenschaftskommunikation] (SDG 13)
; Events
* [[m:SheSaid|SheSaid campaign on Wikiquote]]. From 1 September until 31 December 2025. (SDG 5)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 14:39, 1 Disamba 2025 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=29620767 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - December 2025 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our fiftieth newsletter. This issue has news related to SDG 7, 13 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
<!--Add content here -->
; User group news
* User group call, 11 December ([[m:Wikimedians for Sustainable Development/Meeting minutes 20251211|minutes]])
; Other news
* [https://diff.wikimedia.org/2025/12/08/wikiforhumanrights-2025-documenting-ghanas-just-energy-transition-through-the-lens/ WikiForHumanRights 2025: Documenting Ghana’s Just Energy Transition Through the Lens] (SDG 7)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/November_2025/Contents/New_Zealand_report#Update_on_the_Bioeconomy_Science_Institute_Wikimedian_in_Residence|Update on the Bioeconomy Science Institute Wikimedian in Residence]] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2025/12/14/wikiforhumanrights-2025-campaign-in-ghana/ WikiForHumanRights 2025 campaign in Ghana] (SDG 7&13)
* [https://wikimedia.org.uk/2025/12/topics-for-impact/ Topics for impact] by Wikimedia UK
* [https://diff.wikimedia.org/2025/12/22/project-gayatri-a-year-of-building-knowledge-closing-with-heart/ Project Gayatri: A Year of Building Knowledge, Closing with Heart] (SDG 13)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 21:24, 4 ga Janairu, 2026 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=29844481 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - January 2026 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our fifty first newsletter. This issue has news related to SDG 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* The [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Reports/2025|annual report for 2025]] was published.
* [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Next meeting|Next user group meeting]] is 22 February.
* The drafting of the [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Annual plan 2026|2026 annual plan]] is under way, please help.
; Other news
* [https://diff.wikimedia.org/2026/01/09/winning-images-of-the-special-category-human-rights-and-environment-from-wiki-loves-earth-2025%F0%9F%A4%9D/ Winning images of the special category “Human Rights and Environment” from Wiki Loves Earth 2025🤝] (SDG 15)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 14:22, 4 ga Faburairu, 2026 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=29928029 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - February 2026 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our fifty second newsletter. This issue has news related to SDG 4, 5, 10, 13, 15, 16 and 17.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* A proposal for a climate and sustainability meetup at Wikimania has been submitted. Keep your fingers crossed it gets accepted!
; Other news
* [https://metabase.wikibase.cloud Metabase], a project to create a [[m:Movement Strategy/Initiatives/Knowledge Base|movement-wide knowledgebase for activities and initiatives]], now has the property [https://metabase.wikibase.cloud/wiki/Property:P109 relates to sustainable development goal, target or indicator] and all the Sustainable Development Goals, Targets and Indicators. This makes it possible to make sure that your projects and initiative that supports these are marked as doing so and also find previous efforts related to them.
* [https://diff.wikimedia.org/2026/02/11/wiki-for-botanists-why-thematic-engagement-matters/ Wiki for Botanists: Why thematic engagement matters] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2026/02/15/influence-of-seasonal-and-eco-climatic-factors-on-butterfly-diversity-insights-from-wiki-loves-butterfly/ Influence of Seasonal and Eco-climatic Factors on Butterfly Diversity: Insights from Wiki Loves Butterfly] (SDG 15)
* [https://diff.wikimedia.org/2026/02/15/african-women-in-climate-action-a-continued-editing-journey-through-the-edither-africa-contest-2026/ African Women in Climate Action: A Continued Editing Journey through the EditHer Africa Contest 2026] (SDG 5 & 13)
; Events
* March is Women's History Month and also has the Internaltional Women's day, so there are plenty of related events. Check out [[m:Special:AllEvents|Special:AllEvents]] to find some near you. (SDG 5)
* [[m:Wiki Loves Ramadan 2026|Wiki Loves Ramadan 2026]] (SDG 16)
* [[d:Wikidata:WikiProject_India/Events/International_Mother_Language_Day_2026_Datathon|International Mother Language Day 2026 Datathon]] (SDG 4, 10 &17)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 12:13, 2 ga Maris, 2026 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=29928029 -->
== Join the LDH General Assembly | April 18, 2026 ==
We are delighted to invite you to the General Assembly of the [[m:Wikimedia Language Diversity Hub|'''Language Diversity Hub''']] (LDH) on Saturday, '''April 18th, 2026''', at '''[https://zonestamp.toolforge.org/1776517200 13:00 UTC]'''.
=== About the General Assembly ===
The General Assembly (GA) is a community-wide consultation and engagement space. It is the primary forum through which LDH connects with the broader language and Wikimedia communities. The GA is designed to:
* Keep community members informed about LDH activities, decisions, and ongoing work.
* Gather feedback and perspectives from across the language and Wikimedia ecosystem.
* Create open pathways for participation, collaboration, and community-driven input.
=== How to participate ===
Everyone is welcome! If you work on language access, language diversity, or Wikimedia projects in any language community, this is a space for you.
* '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfFCqPF3H-Yax0t-AbgRasoDdXLom23n2SsZR5fw74bxMuPCQ/viewform Register here to attend]'''
[[File:LDH General Assembly E-flyer.jpg|frameless|center|280px|link=https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfFCqPF3H-Yax0t-AbgRasoDdXLom23n2SsZR5fw74bxMuPCQ/viewform]]
Looking forward to your participation,
Language Diversity Hub Team, 18:21, 20 ga Maris, 2026 (UTC)
''<small>You can opt out of our distribution list by removing your username from [[m:MassMessage/Lists/LDH|this list]]</small>''
(This message was sent to [[:User:El-hussain14]] and is being posted here due to a redirect.)
<!-- Message sent by User:Oscar .@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=MassMessage/Lists/LDH&oldid=30182212 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - March 2026 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our fifty third newsletter. This issue has news related to SDG 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; User group news
* There is now a [[c:Template:User Wikimedians for Sustainable Development|user box template on Wikimedia Commons]] that you can use to show that you are participant of the user group. There were already user boxes on [[m:Template:User Wikimedians for Sustainable Development|Meta]], [[d:Template:User Wikimedians for Sustainable Development|Wikidata]], [[w:en:Template:User Wikimedians for Sustainable Development|English]] and [[w:sv:Mall:Användare Wikimedians for Sustainable Development|Swedish]] Wikipedia. If your home wiki uses user boxes but lacks one, feel free to copy any of these to it.
; Other news
* [https://wikimediafoundation.org/news/2026/03/02/the-winners-of-wiki-loves-earth-2025/ “Cinematic intensity”: The winners of Wiki Loves Earth 2025] (SDG 15)
* [https://www.nature.com/articles/d41586-026-00940-y Scientists should join collaborative online editing communities for biodiversity] (SDG 15)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 11:26, 1 ga Afirilu, 2026 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=30155800 -->
== Programme submissions open: Language Diversity Conference, Accra 2026 ==
[[File:Official logo for language diversity conference 03.png|frameless|250px|right]]
The '''[[m:Language Diversity Conference|Language Diversity Conference 2026]]''' will take place '''2–4 October 2026 in Accra, Ghana''', under the theme: ''Strengthening Language Communities in the Open Knowledge Movement''.
The Programming Team is inviting the following types of session proposals:
* '''Lightning talks''' – 10-minute short presentations on any relevant topic
* '''Presentations''' – 20–25 minutes (including audience Q&A)
* '''Workshops and tutorials''' – 50 or 110-minute interactive sessions (e.g. on Content Translation, Wikidata, or other topics)
* '''Panel discussions''' – 50-minute panels; collaborations with others are encouraged
Submissions will be evaluated by the Programme Committee based on:
* Potential impact and expected outcomes
* Relevance to the conference theme or focus areas
Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission.
'''→ [https://wikimedia.eventyay.com/wm/langdiv/cfp Submit your proposal on Eventyay]'''
For more information, or questions, contact: languagediversitycon{{@}}gmail.com
<!-- Message sent by User:~~~~~ on behalf of the Language Diversity Hub -->
(This message was sent to [[:User:El-hussain14]] and is being posted here due to a redirect.)
<!-- Message sent by User:Oscar .@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=MassMessage/Lists/LDH&oldid=30405990 -->
== Wikimedians for Sustainable Development - April 2026 Newsletter ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This is our fifty fourth newsletter. This issue has news related to SDG 2, 5, 6, 7, 13 and 15.<div style="column-count:2; column-width: 400px;">
; News
* [[diffblog:2026/04/15/from-lens-to-knowledge-citizen-science-through-wiki-loves-butterfly/|From Lens to Knowledge: Citizen Science through Wiki Loves Butterfly]] (SDG 15)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Biodiversity Heritage Library report|Wikidata type specimen data model]] (SDG 15)
* [[outreach:GLAM/Newsletter/March 2026/Contents/Macedonia report|Edit-a-thon "Women Botanists" and “Plants Around Us: Veles” workshop]] (SDG 5 & 15)
; Events
* Ongoing: [[w:en:Wikipedia:100 Days 100 Edits|100 Days 100 Edits]] (SDG 13)
* Ongoing: [[m:Wiki for Sustainable Futures 2026|Wiki for Sustainable Futures 2026]] (SDG 2, 6 & 7)
* May 9-10: [[w:sv:Wikipedia:Projekt naturgeografi/Fotosafari: Fåglar i Skåne 2026|Bird photography trip]] in south Sweden (SDG 15)
* May 30: [[w:sv:Wikipedia:Skrivstuga/Biologisk mångfald|Editathon about biodiversity]] in Stockholm (SDG 15)
This message was sent with [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|Global message delivery]] by <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Ainali|Ainali]] ([[m:User talk:Ainali|talk]])</bdi> 12:47, 6 Mayu 2026 (UTC) • [[m:Wikimedians for Sustainable Development/Newsletter|Contribute]] • [[m:Global message delivery/Targets/Wikimedians for Sustainable Development newsletter|Manage subscription]]
</div>
</div>
<!-- Message sent by User:Ainali@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedians_for_Sustainable_Development_newsletter&oldid=30472224 -->
s82o2w6mxv3nfvxlp0jy9k9xn0smuk9
Yarjejeniyar Majalisar Dinkin Duniya kan Dokar Teku
0
29824
831392
679640
2026-05-06T23:19:43Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831392
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Yarjejeniyar '''Majalisar Dinkin Duniya kan Dokar Teku''' ( '''UNCLOS''' ), wanda kuma ake kira '''Dokar Yarjejeniyar Teku''' ko '''Dokar Kula da Teku''', yarjejeniya ce ta Kasa da Kasa wacce ta kafa tsarin doka don duk ayyukan ruwa da na teku. A watan Yunin 2016 , akalla kasashe 167 da kuma gamayyar kasashen [[Tarayyar Turai]] suka kulla wannan yarjejeniya.
Yarjejeniyar ta samo asali ne daga taron [[Majalisar Ɗinkin Duniya|Majalisar Dinkin Duniya]] na uku kan dokar teku ( '''UNCLOS''' III), wanda ya gudana tsakanin 1973 da 1982. UNCLOS ya maye gurbin yarjejeniyoyin 1958 akan manyan Tekuna . UNCLOS ta fara aiki a shekara ta 1994<ref>https://hausa.leadership.ng/ainihin-nufin-philippines-na-kafa-abin-da-take-kira-dokar-yankunan-teku/</ref>, shekara guda bayan Guyana ta zama kasa ta 60 da ta amince da yarjejeniyar. Ba shi da tabbas game da har zuwa mene ne Yarjejeniyar ta tsara dokar al'ada ta duniya .
Yayin da Sakatare-Janar na Majalisar Dinkin Duniya ke karbar na'urorin tabbatarwa da shigarwa Majalisar Dinkin Duniya ta ba da goyon baya ga tarukan kasashen da ke cikin Yarjejeniyar, Sakateriya na [[Majalisar Ɗinkin Duniya|Majalisar Dinkin Duniya]] ba ta da wani iko na kai tsaye wajen aiwatar da yarjejeniyar. Kungiyar Majalisar Dinkin Duniya ta musamman, Kungiyar Kasa da Kasa ta Halittun ruwa na Duniya, duk sun taka rawa, tare da, sauran hukumomi irin su Hukumar Kula da Ruwa ta Duniya (ISA), wanda aka kafa ta a yayin taron na Yarjejeniyar da kansa.
== Salsala ==
UNCLOS ya maye gurbin tsohon abinda aka kira da suna 'yancin teku', wanda yake akwai tun daga karni na 17. Wanda a bisa ga shi wannan tsohon wannan ra'ayin, Hakkokin kasa sun iyakance ne ga kayyadadden gabar ruwa wanda ya fito daga bakin teku na kasar da ya wanzu, yawanci bisa tazara ta kilomita 5.6 (iyakar mil uku ), bisa ga ka'idar ' harbin bindiga' wanda masanin shari'a dan kasar Holland Cornelius van Bynkershoek ya kirkira.<ref name="Akashi-Bynkershoek">{{cite book|last1=Akashi|first1=Kinji|title=Cornelius Van Bynkershoek: His Role in the History of International Law|date=2 October 1998|publisher=Martinus Nijhoff Publishers|isbn=978-9041105998|page=150|url=https://books.google.com/books?id=8Pp--yPYL58C&q=Cornelius%20van%20Bynkershoek%20cannon&pg=PA150|access-date=12 July 2016|ref=Akashi-Bynkershoek}}</ref> Duk ruwan da ya wuce iyakokin kasa an dauke shi ruwan kasa da Kasa : kyauta ga dukkan al'ummomi, amma ba na dayansu ba (ka'idar ''mare liberum'' da Hugo Grotius ya gabatar).<ref>{{Cite web|url=http://oll.libertyfund.org/titles/grotius-the-freedom-of-the-seas-latin-and-english-version-magoffin-trans|title=The Freedom of the Seas (Latin and English version, Magoffin trans.) – Online Library of Liberty|website=oll.libertyfund.org|access-date=27 January 2017}}</ref>
A farkon karni na 20, wasu al'ummomi sun nuna sha'awarsu ta tsawaita da'awar kasa: hada da albarkatun ma'adinai, don kare tsibin kifaye, da kuma samar da hanyoyin tilasta hana gurbatar yanayi . (Kungiyar Kungiyoyin Kasashen Duniya ta kira taron 1930 a Hague, amma ba a cimma yarjejeniya ba. Ta hanyar amfani da ka'idar dokokin kasa da kasa ta al'ada ta 'yancin al'umma na kare albarkatun kasa, Shugaba Harry S. Truman a shekara ta 1945 ya mika ikon Amurka ga duk albarkatun kasa na nahiyar ta . Sauran al'ummai sun yi gaggawar yin koyi. Tsakanin 1946 zuwa 1950, [[Chile]], Peru, da [[Ecuador]] sun tsawaita haƙƙinsu zuwa {{Convert|200|nmi|km mi}} don rufe wuraren kamun kifi na Humboldt na yanzu . Sauran al'ummomi sun tsawaita iyakar teku zuwa {{Convert|12|nmi|km mi}} .
A shekara ta 1967, kasashe 25 ne kawai suka yi amfani da tsohuwar iyakar mil uku, yayin da kasashe 66 suka kafa {{Convert|12|nmi|km}} iyakar yanki da takwas sun kafa {{Convert|200|nmi|km}} iyaka. {{As of|2008|05|28}} , Kasashe biyu ne kawai ke amfani da {{Convert|3|mi|km}} iyaka: [[Jodan|Jordan]] da Palau. Hakanan ana amfani da wannan iyaka a wasu tsibiran Ostiraliya, wani yanki na Belize, wasu magudanan Jafananci, wasu yankuna na Papua New Guinea, da wasu yan yankunan ƙasashen waje na Biritaniya, kamar [[Gibraltar]] .
UNCLOS baya magana da batutuwan rikice-rikice na yanki ko warware batutuwan da suka shafi ikon mallakar kasa, saboda wannan filin yana karkashin ka'idodin dokokin duniya na al'ada game da mallaka da asarar kasa.
== UNCLOS I ==
{| class="wikitable" align="right" style="margin-left:10px"
|+Da'awar yankin ruwa na jihohin bakin teku a 1960
! Da'awar fadin
! Adadin jihohi
|-
| Iyakar mil 3
| 26
|-
| Iyakar mil 4
| 3
|-
| Iyakar mil 5
| 1
|-
| Iyakar mil 6
| 16
|-
| Iyakar mil 9
| 1
|-
| Iyakar mil 10
| 2
|-
| Iyakar mil 12
| 34
|-
| Fiye da mil 12
| 9
|-
| Ba a bayyana ba
| 11
|}
A cikin 1956, Majalisar Dinkin Duniya ta gudanar da taronta na farko kan Dokar Teku (UNCLOS I) a Geneva, Switzerland. UNCLOS I <ref>[http://legal.un.org/ilc/texts/8_1.htm UNCLOS I]</ref> ya haifar da yarjejeniyoyin da aka kulla a cikin 1958:
* Yarjejeniya kan Tekun Teku da Yanki mai Mahimmanci, shigowar aiki: 10 Satumba 1964.
* Yarjejeniyar Kan Tsarin Nahiyar, Shigarwa: 10 Yuni 1964.
* Yarjejeniyar kan manyan Tekuna, shiga aiki: 30 Satumba 1962.
* Yarjejeniyar Kan Kamun Kifi da Kula da Albarkatun Rayuwa na Manyan Tekuna, Shigarwa: 20 Maris 1966
Ko da yake an dauki UNCLOS I a matsayin nasara, ya bude muhimmin batu na faɗin ruwan yanki.
== UNCLOS II ==
A shekara ta 1960, Majalisar Dinkin Duniya ta gudanar da taro na biyu kan dokar teku ("UNCLOS II"); duk da haka, taron Geneva na makonni shida bai haifar da wata sabuwar yarjejeniya ba. Gaba daya magana, kasashe masu tasowa da kasashe na duniya na uku sun shiga a matsayin abokan ciniki, kawaye, ko masu dogaro da Amurka ko Tarayyar Soviet, ba tare da wata babbar murya ta nasu ba.
== UNCLOS III ==
[[Fayil:Maritime Zones under International Law.png|thumb|482x482px|Yankunan ruwa a ƙarƙashin Dokar Duniya]]
Batun ikirari iri-iri na yankunan ruwa ya fito ne a Majalisar Dinkin Duniya a shekara ta 1967 ta hannun Arvid Pardo na Malta, kuma a cikin 1973 an yi ''taron Majalisar Dinkin Duniya na uku kan dokar teku'' a New York. A wani yunkuri na rage yuwuwar kungiyoyin kasashe su mamaye tattaunawar, taron ya yi amfani da tsarin bai daya maimakon kuri'u mafi rinjaye. Tare da kasashe fiye da 160 da suka halarci taron, taron ya ci gaba har zuwa shekara ta 1982. Sakamakon taron ya fara aiki a ranar 16 ga Nuwamba 1994, shekara guda bayan jaha ta 60, Guyana, ta amince da yarjejeniyar.
Taron ya gabatar da tanadi da yawa. Mahimman batutuwan da aka tattauna sun haɗa da saita iyaka, kewayawa, matsayin tsibiri da tsarin zirga-zirga, yankunan tattalin arziki na musamman (EEZs), ikon shiryayye na nahiyar, hakar ma'adinai mai zurfi, tsarin amfani da ruwa, kare muhallin ruwa, bincike na kimiyya, da sasanta rikice-rikice.
Yarjejeniyar ta saita iyaka na wurare daban-daban, wanda aka auna daga ma'auni a hankali . (A al'ada, layin teku yana bin layin kananan ruwa, amma lokacin da bakin tekun ke da zurfi sosai, yana da tsibiran da ba su da karfi ko kuma ba su da kwanciyar hankali, ana iya amfani da madaidaicin tushe. ) Yankunan sune kamar haka:
; Ruwa na ciki
: Yana rufe duk ruwa da hanyoyin ruwa a gefen kasa na tushen. Jihar bakin teku tana da 'yanci don saita dokoki, tsara amfani, da amfani da kowace hanya. Tasoshin kasashen waje ba su da hakkin wucewa a cikin ruwa na ciki. Jirgin ruwa a cikin manyan tekuna yana da iko a karkashin dokokin cikin gida na Jihar tuta.
; Yankunan ruwa
: Zuwa {{Convert|12|nmi|km mi}} daga tushe, jihar bakin teku tana da 'yanci don saita dokoki, daidaita amfani, da amfani da kowane hanya. An bai wa jiragen ruwa haƙƙin ratsawa marar laifi ta kowane yanki na ruwa, tare da makasudin dabarun ba da damar wucewar jiragen soja a matsayin hanyar wucewa, a cikin cewa an ba da damar jiragen ruwa su kula da wuraren da ba su da laifi a cikin ruwayen. “Tsarin mara laifi” an ayyana shi ta hanyar yarjejeniya a matsayin wucewa ta ruwa cikin hanzari da ci gaba, wanda ba “rashin lahani ga zaman lafiya, kyakkyawan tsari ko tsaro” na jihar bakin teku ba. Kamun kifi, gurbatar yanayi, aikin makamai, da leken asiri ba “marasa laifi ba ne”, kuma ana bukatar jiragen ruwa da sauran motocin da ke karkashin ruwa su yi tafiya a kasa kuma su nuna tutarsu. Har ila yau al'ummomi na iya dakatar da wuce gona da iri na wani dan lokaci a wasu yankuna na yankin tekun nasu, idan yin hakan yana da muhimmanci don kare tsaronsu.
; Ruwan archipelagic
: Yarjejeniyar ta tsara ma'anar "Kasashen Archipelagic" a cikin Sashe na IV, wanda kuma ya bayyana yadda jihar za ta iya zana iyakokinta. An zana tushen tushe tsakanin mafi girman wuraren tsibiran da ke ketare, kasancewar wadannan wuraren suna kusa da juna. Duk ruwan da ke cikin wannan tushe an kene shi "Ruwan Archipelagic". Jiha tana da iko akan wadannan ruwan galibi gwargwadon yadda take da ruwa na cikin gida, amma dangane da Hakkin da ake da su ciki har da Hakkin kamun kifi na gargajiya na jihohin da ke makwabtaka da su. Tasoshin jiragen ruwa na kasashen waje suna da hakkin wucewa marar laifi ta cikin ruwayen tsibirai, amma jahohin tsibirai na iya iyakance hanyar da ba ta da laifi zuwa kebabbun hanyoyin teku.
; Shiyya mai ci gaba
: Bayan {{Convert|12|nmi|km}} iyaka, akwai Karin {{Convert|12|nmi|km}} daga iyakar iyakar teku, yankin da ke da alaka. Anan wata jiha za ta iya ci gaba da aiwatar da dokoki a wasu takamaiman wurare guda hudu (kwastan, haraji, shige da fice, da gurnatawa) idan ketare ya fara ko yana shirin faruwa a cikin kasa ko yankin ruwan jihar. Wannan ya sa yankin da ke haɗuwa ya zama yanki mai zafi .
; Yankunan tattalin arziki na keɓance (EEZs)
: Wadannan suna Kara {{Convert|200|nmi|km mi}} daga asali . A cikin wannan yanki, kasar da ke bakin teku tana da Hakkin yin amfani da shi kadai akan duk albarkatun kasa. A cikin amfani na yau da kullun, kalmar na iya hadawa da tekun yanki har ma da shiryayye na nahiyar. An bullo da EEZ ne don dakatar da zafafan fadace-fadacen kamun kifi da ake yi, duk da cewa man fetur na kara zama muhimmi. Nasarar wani dandamalin mai a teku a Tekun Mexico a cikin 1947 ba da daɗewa ba an sake maimaita shi a wasu wurare a duniya, kuma a shekara ta 1970 yana da yuwuwar yin aiki a cikin ruwa mai {{Convert|4000|m}} zurfi. Ƙasashen waje suna da 'yancin kewayawa da wuce gona da iri, bisa ka'idojin jihohin bakin teku. Ƙasashen waje kuma na iya shimfida bututun da ke karkashin ruwa da igiyoyi.
; Continental shiryayye
: An ayyana shiyyoyin nahiyoyi a matsayin tsawaita yanayin kasar zuwa ga gefen gefen nahiyar, ko {{Convert|200|nmi|km}} daga ginshikin jihar bakin teku, duk wanda ya fi girma. Shelf din nahiya na kasa na iya wuce {{Convert|200|nmi|km}} har sai yanayin tsawaitawa ya ƙare. Koyaya, bazai taɓa wuce {{Convert|350|nmi|km mi}} ba daga asali; kuma bazai wuce {{Convert|100|nmi|km mi}} ba sama da {{Convert|2500|m}} isobath (layin da ke hada zurfin 2 500 m). Jihohin da ke bakin teku suna da hakkin girbi ma'adinai da abubuwan da ba su da rai a cikin kasan nahiyoyinta, in ban da wasu. Jihohin bakin teku kuma suna da keɓantaccen iko kan albarkatun rayuwa “wanda aka haɗa” zuwa ga nahiyoyin duniya, amma ba ga halittun da ke zaune a ginshikin ruwa fiye da yankin tattalin arziki na kebancewar ba.
Wurin da ke wajen waɗannan wuraren ana kiransa da " Tabbar teku " ko kuma kawai "Yankin".
Baya ga tanade-tanade da ke bayyana iyakokin teku, babban taron ya kafa manyan wajibai na kiyaye muhallin ruwa da kuma kare yancin gudanar da bincike na kimiyya a kan manyan tekuna, sannan kuma ya samar da wata sabuwar doka ta shari'a don sarrafa albarkatun ma'adinai a cikin zurfin tekun da ya wuce ikon kasa, ta hanyar. Hukumar Kula da Teku ta Duniya da ka'idodin gama gari na 'yan adam . <ref>Jennifer Frakes, The Common Heritage of Mankind Principle and the Deep Seabed, Outer Space, and Antarctica: Will Developed and Developing Nations Reach a Compromise? </ref>
Jihohin da ba su da tudu ana ba su haƙƙin shiga da fita cikin teku, ba tare da biyan harajin zirga-zirgar jiragen ƙasa ta jihohin ba. <ref>This principle was developed in the [[Convention on Transit Trade of Land-locked States]].</ref>
== Sashe na XI da Yarjejeniyar 1994 ==
Sashe na XI na Yarjejeniyar ya tanadi tsarin mulki da ya shafi ma'adanai a bakin teku a wajen kowace jiha ta ruwa ko EEZ (Yankin Tattalin Arziki na Musamman). Ta kafa Hukumar Kula da Teku ta Duniya (ISA) don ba da izinin bincike da hako ma'adinai a cikin teku da tattara da rarraba sarakunan hakar ma'adinai a teku.
Amurka ta ki amincewa da tanade-tanaden Sashe na XI na Yarjejeniyar bisa dalilai da dama, tana mai cewa yarjejeniyar ba ta da kyau ga muradun tattalin arziki da tsaro na Amurka. Saboda Sashe na XI, Amurka ta ki amincewa da UNCLOS, kodayake ta bayyana yarjejeniya da sauran tanade-tanaden Yarjejeniyar.
Daga 1982 zuwa 1990, Amurka ta yarda da duka banda Sashe na XI a matsayin dokar kasa da kasa ta al'ada, yayin da take kokarin kafa wata sabuwar gwamnati don cin moriyar ma'adanai na zurfin teku. An yi yarjejeniya da wasu kasashe masu hakar ma'adinai a teku kuma an ba da lasisi ga kungiyoyin kasa da Kasa guda hudu. A halin yanzu, an kafa Hukumar Shirye-shiryen don yin shiri don aiwatar da da'awar da masu nema suka amince da Yarjejeniyar, wadanda suka sanya hannu kan yarjejeniyar. An dai shawo kan takun-saka tsakanin kungiyoyin biyu, amma raguwar bukatar ma'adanai daga bakin tekun ya sa tsarin mulkin tekun ba ya da amfani sosai. Bugu da kari, raguwar gurguzu a karshen 1980s ya kawar da yawancin goyon baya ga wasu tanadin Sashe na XI mai rikitarwa.{{Ana bukatan hujja|date=December 2020}}
A cikin 1990, an fara tuntubar juna tsakanin masu rattaba hannu da wadanda ba su rattaba hannu ba (ciki har da Amurka) game da yiwuwar yin kwaskwarima ga yarjejeniyar don ba da damar kasashe masu ci gaban masana'antu su shiga cikin yarjejeniyar. Sakamakon 1994 Yarjejeniyar Aiwatar da Aiwatar da shi an amince da shi a matsayin Yarjejeniyar kasa da kasa. Ya ba da umarnin cewa, ba za a yi amfani da muhimman kasidu, da suka hada da na kayyadaddun samar da gabar teku, da canja wurin fasaha na tilas ba, cewa Amurka, idan ta zama mamba, za ta ba da tabbacin zama a Majalisar Hukumar Kula da Teku ta Duniya, kuma a karshen., cewa za a yi kada kuri'a a kungiyance, tare da kowace kungiya za ta iya hana yanke shawara kan batutuwa masu mahimmanci. Yarjejeniyar ta 1994 ta kuma kafa Kwamitin Kudi wanda zai samo asali ne daga shawarwarin kudi na Hukumar, wanda mafi yawan masu ba da gudummawa za su kasance mambobi kai tsaye kuma za a yanke shawara ta hanyar yarjejeniya.
A ranar 1 ga Fabrairu, 2011, Kungiyar Rigingimu ta Seabed na Kotun Duniya ta Shari'ar Teku (ITLOS) ta ba da ra'ayi na ba da shawara game da alhakin doka da wajibcin kungiyoyin Jihohin da ke cikin Yarjejeniyar game da ɗaukar nauyin ayyuka a yankin daidai da abin da ya dace. tare da Sashe na XI na Yarjejeniyar da Yarjejeniyar 1994. An ba da shawarar ba da shawarar ne a matsayin martani ga wata buƙata ta hukuma da Hukumar Kula da Teku ta Duniya ta yi biyo bayan aikace-aikace guda biyu da Hukumar Shari'a da Fasaha ta Hukumar ta samu daga Jamhuriyar Nauru da Masarautar Tonga game da ayyukan da aka tsara (shirin aiki don ganowa). polymetallic nodules) da 'yan kwangila biyu da Jihohi suka dauki nauyin gudanarwa a yankin - Nauru Ocean Resources Inc. (Jamhuriyar Nauru ta dauki nauyin) da Tonga Offshore Mining Ltd. (Masarautar Tonga ta dauki nauyin). Ra'ayin ba da shawara ya bayyana alhakin shari'a na kasa da kasa da wajibai na Kasashe Masu Tallafawa da Hukuma don tabbatar da cewa ayyukan da aka ba da tallafi ba su cutar da yanayin ruwa ba, daidai da tanadin da ya dace na UNCLOS Sashe na XI, dokokin hukuma, dokar shari'ar ITLOS, sauran yarjejeniyoyin muhalli na duniya., da kuma ka'ida ta 15 na sanarwar Rio na Majalisar Dinkin Duniya. <ref>[http://itssdjournalunclos-lost.blogspot.com/2011/03/international-tribunal-on-law-of-sea.html International Tribunal on the Law of the Sea Finally Renders Advisory Opinion Establishing that the Precautionary Principle is Incorporated Within UNCLOS Law], ''ITSSD Journal on the UN Law of the Sea Convention'' (22 March 2011)</ref>
== Sashe na XII - Kare Muhallin Ruwa ==
Sashe na XII na UNCLOS ya kunshi tanadi na musamman don kare muhallin ruwa, wanda ya wajabta wa dukkan Jihohi yin hadin gwiwa a cikin wannan harka, da kuma sanya wajibai na musamman kan kasashen tuta don tabbatar da cewa jiragen ruwa da ke karkashin tutocinsu suna bin ka'idojin muhalli na kasa da Kasa, wadanda galibin kasashen duniya suka amince da su. IMO . Yarjejeniyar MARPOL misali ne na irin wannan ka'ida. Sashe na XII ya kuma bai wa jihohin bakin teku da tashar jiragen ruwa tare da fadada Hakkokin hukumci don aiwatar da ka'idojin muhalli na kasa da Kasa a cikin yankinsu da kan manyan tekuna . <ref>Jesper Jarl Fanø (2019). </ref> Manufar ci gaba mai dorewa ta Majalisar dinkin Duniya 14 kuma tana da manufa game da ra'ayin mazan jiya da dorewar amfani da tekuna da albarkatunsu daidai da tsarin doka na UNCLOS.
== Dokar dinke bambance-Bambance ==
A cikin 2017, Majalisar Dinkin Duniya (UNGA) ta kada kuri'a don kiran taron gwamnatoci (IGC) don yin la'akari da kafa wata doka ta kasa da kasa da ke daure doka (ILBI) kan kiyayewa da dorewar amfani da bambancin halittu fiye da ikon kasa (BBNJ). IGC za ta yi taro don jerin zama hudu tsakanin 2018 da 2020 don yin aiki don cimma yarjejeniya. <ref>[https://www.un.org/bbnj INTERGOVERNMENTAL CONFERENCE ON MARINE BIODIVERSITY OF AREAS BEYOND NATIONAL JURISDICTION] un.org</ref>
== Jam'iyyu ==
[[File:United_Nations_Convention_on_the_Law_of_the_Sea_parties.svg|right|thumb|500x500px]]
An bude taron don sanya hannu a ranar 10 ga Disamba 1982 kuma ya fara aiki a ranar 16 ga Nuwamba 1994 bayan kaddamar da kayan aikin 60th na amincewa. Jam’iyyu 168 ne suka amince da taron, wanda ya hada da kasashe mambobin Majalisar Dinkin Duniya 164, da kasa daya mai lura da Majalisar Dinkin Duniya ( Palestine ) da kasashe biyu masu alaka ( tsibiran Cook da Niue ) da [[Tarayyar Turai]] .
=== Matsayi ===
Muhimmancin UNCLOS ya samo asali ne daga yadda yake tsarawa da daidaita ka'idoji da ka'idojin dokokin teku na kasa da kasa, wadanda suka dogara ne akan kwarewar teku na karni kuma an bayyana su da yawa a cikin Yarjejeniya ta Majalisar Dinkin Duniya da ka'idodin dokokin teku na duniya na yanzu, kamar haka. Kamar yadda Yarjejeniyar Geneva ta 1958. An Kara karfafa babban bangare na wadannan bukatun kuma an fadada su. <ref>capt. </ref>
== Duba kuma ==
* Tsarin Ganewa Ta atomatik
* Dokar Admiralty
* Gudanar da kamun kifi
* Kotun kasa da kasa na shari'ar teku
* [[Dokar teku]]
* Dokar ceto
* Kimanin shari'a na harin jiragen ruwa na Gaza
* Hukumomin Tsaro na Maritime
* Taron Montreux Game da Mulkin Mashigin Turkiyya
* Operation Sharp Guard
* Yankunan ruwa
* Rashin amincewar Amurka na UNCLOS
* Bayanin Hadin gwiwa na Amurka/USSR kan Yarda da Uniform na Dokokin Dokokin Kasashen Duniya da ke Gudanar da Wurin Lantarki
* Kudurin Majalisar Dinkin Duniya
* Yarjejeniyar Kula da Makamai na Seabed
* Manufofin ci gaba mai dorewa na Majalisar Dinkin Duniya
* Jerin yankunan da Majalisar Dinkin Duniya ke mulki
== Ci gaba da karatu ==
* Sara McLaughlin Mitchell da Andrew P. Owsiak. 2021. " [https://www.cambridge.org/core/journals/american-journal-of-international-law/article/judicialization-of-the-sea-bargaining-in-the-shadow-of-unclos/1E7BDAEB4A62B1A43E5AB3456344B4F7 Hukunci na Teku: Ciniki a cikin Inuwar UNCLOS] ." ''Jaridar Amirka ta Dokokin Duniya.''
{{Reflist}}
== Manazarta ==
* [https://www.un.org/Depts/los/convention_agreements/texts/unclos/closindx.htm Rubutun yarjejeniyar] [https://www.un.org/depts/los/convention_agreements/texts/unclos/unclos_e.pdf (pdf)]
* [https://www.un.org/Depts/los/reference_files/chronological_lists_of_ratifications.htm Jerin ƙasashen da suka amince da Dokar Yarjejeniyar Teku]
* [http://www.itlos.org/ Kotun kasa da kasa na shari'ar teku]
* [https://web.archive.org/web/20090307100642/http://www.pca-cpa.org/showpage.asp?pag_id=1029 Kotun Kotu ta Dindindin - Laifukan da suka gabata da kuma masu jiran gado]
* [https://web.archive.org/web/20100628141933/http://www.brill.nl/default.aspx?partid=210 Hukunce-hukuncen Kotun Duniya masu dacewa da UNCLOS (2010)] da [http://www.uu.nl/nilos/books Abubuwan da ke ciki & Fihirisa]{{Dead link|date=September 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://www.un.org/Depts/los/index.htm Sashen Majalisar Dinkin Duniya mai kula da harkokin teku da kuma dokar teku]
* [https://www.un.org/Depts/los/clcs_new/clcs_home.htm Kwamitin Majalisar Dinkin Duniya kan iyaka na Shelf na Nahiyar]
* {{Small|(4.89 MB)}}
* [http://www.continentalshelf.org/ UNEP Shelf Programme, Majalisar Dinkin Duniya ta kafa don taimaka wa Jihohi wajen zayyana matsugunin nahiyoyinsu fiye da mil 200 na ruwa (370). km)]{{Dead link|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://web.archive.org/web/20081019095511/http://web.unimc.it/internazionale/sea.htm UNCLOS Italiyanci Database]
* [https://web.archive.org/web/20061229231026/http://seaaroundus.org/eez/eez.aspx EEZ/CS Iyakokin Kanada Database]
* [http://www.marineregions.org/sources.php#eez Taswirar Dijital na Yankunan Tattalin Arziki Na Musamman na Duniya]
* [http://www.sopac.org/tiki-index.php?page=Pacific+Island+Regional+Maritime+Boundaries+Project SOPAC Maritime Boundaries Database]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://web.archive.org/web/20131017052018/http://legal.un.org/avl/ha/gclos/gclos.html Bayanin gabatarwa na Tullio Treves], bayanin tarihin tsari da kayan gani na sauti akan ''Yarjejeniyar Geneva ta 1958 akan Dokar Teku'' a cikin [http://legal.un.org/avl/historicarchives.html Taskokin Tarihi na Majalisar Dinkin Duniya Laburaren Kayayyakin Kayayyakin Kayayyakin Dokokin Duniya]
* [http://legal.un.org/avl/ha/uncls/uncls.html Bayanin gabatarwa na Tullio Treves], bayanin tarihin tsari da kayan gani na sauti akan Yarjejeniyar ''Majalisar Dinkin Duniya kan Dokar Teku'' a cikin [http://legal.un.org/avl/historicarchives.html Taskokin Tarihi na Majalisar Dinkin Duniya Laburaren Kayayyakin Sauti na Dokokin Duniya]
=== Laccoci ===
* Lakcoci a cikin [https://web.archive.org/web/20061112205146/http://www.icj-cij.org/icjwww/ipresscom/ipress2005/ipresscom2005-23_20051107.htm jerin laccoci na ɗakin karatu na Audiovisual na Dokokin Duniya na Majalisar Dinkin Duniya]
** [http://legal.un.org/avl/ls/Moore_LS.html] Shabtai Rosenne <span>Memorial Lecture</span> na John Norton Moore mai suna ''Yarjejeniyar Majalisar Dinkin Duniya kan Dokar Teku: Daya daga cikin Manyan Nasarorin da aka samu a Tsarin Doka na Duniya''
** [http://legal.un.org/avl/ls/Treves_LS.html Jerin lacca] a sassa shida na Tullio Treves mai suna ''The Law of Teku a kan cika shekaru talatin na yarjejeniyar Majalisar Dinkin Duniya ta teku.''
** [http://legal.un.org/avl/ls/Tuerk_LOS.html Lakca] na Helmut Turk mai taken ''Jihohin da ba su da iyaka da kuma dokar teku''
** [http://legal.un.org/avl/ls/Treves_LS.html Lecture] daga Tullio Treves mai taken ''Sabuwar Dokar Teku da sasanta rigingimu''
** [http://legal.un.org/avl/ls/Roucounas_LS.html Lecture] daga Emmanuel Roucounas mai take ''masu amfani da Dokar Teku ba Jiha ba''
** [http://legal.un.org/avl/ls/Freestone_LS.html Lecture] daga David Freestone mai taken ''Shekaru 25 na Dokar Teku - Shin Ya Yi Nasara?''
** [http://legal.un.org/avl/ls/Koh_T_LS.html Laccoci] na Tommy Koh mai suna ''The Art and Science na Gudanar da Manyan Taro na gwamnatoci'' da ''Tsarin Tattaunawa na Babban Taron Majalisar Dinkin Duniya na Uku kan Dokar Teku.''
** [http://legal.un.org/avl/ls/Paik_LS.html Lecture] daga Jin-Hyun Paik mai taken ''tsarin shari'a na kasa da kasa na kamun kifi''
** [http://legal.un.org/avl/ls/Scovazzi_LS.html Lecture] daga Tullio Scovazzi mai taken ''Yarjejeniyar Majalisar Dinkin Duniya kan Dokar Teku da Ta Ketare.''
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
m858uheazz6h1skct3t1k85tfqd8ns7
Ƙungiyar shari'a akan kiyaye muhalli
0
30383
831676
692090
2026-05-07T10:27:52Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831676
wikitext
text/x-wiki
Gidauniyar Muhalli (EFL) kungiya ce ta kare muhalli da kare muhallai a [[Sri Lanka]]. An kafa shi a cikin 1981, EFL na neman karewa da kiyaye yanayin yanayi ta hanyar shari'a, shawarwari, wayar da kan jama'a da haɗin gwiwar matasa.
== Shari'o'i ==
=== Galle Face Green case ===
A shekara ta 2005, tushe ya lashe karar da aka shigar don kula da Galle Face Green Beach a matsayin mai amfani da jama'a.<ref>{{Cite web |title=EFL wins Galle Face Green case |url=http://www.sundaytimes.lk/051204/ft/10.html |access-date=2021-01-12 |website=www.sundaytimes.lk}}</ref><ref>{{Cite web |title=Environmental Foundation Ltd., v. Urban Development Authority of Sri Lanka — Right2Info.org |url=https://www.right2info.org/cases/r2i-environmental-foundation-ltd.-v.-urban-development-authority-of-sri-lanka |access-date=2021-01-12 |website=www.right2info.org |archive-date=2021-01-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210113123209/https://www.right2info.org/cases/r2i-environmental-foundation-ltd.-v.-urban-development-authority-of-sri-lanka |url-status=dead }}</ref>
=== Dajin Amarawewa wanda ake samar da man fetur ===
Kafa, tare da kungiyar kare namun daji da namun daji da sauran su, sun sami nasarar shigar da karar haƙƙin haƙƙin haƙƙin da aka shigar a Kotun Koli game da dasa itatuwan Gliricidia don samar da man fetur da share fage ba bisa ƙa'ida ba don ƙirƙirar hanyoyi a Amarawewa, kusa da Yala National Park.. <ref>{{Cite web |date=2015-10-15 |title=Environmentalists win 'landmark' case against biofuel project in Sri Lanka |url=https://news.mongabay.com/2015/10/environmentalists-win-landmark-case-against-biofuel-project-in-sri-lanka/ |access-date=2021-01-12 |website=Mongabay Environmental News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=EJOLT |title=Amarawewa Forest clearing for biofuel, Sri Lanka {{!}} EJAtlas |url=https://ejatlas.org/conflict/amarawewa-forest-clearing-for-biofuel-sri-lanka |access-date=2021-01-12 |website=[[Environmental Justice Atlas]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2013-02-20 |title=Biofuel company caught clearing elephant habitat in Sri Lanka |url=https://news.mongabay.com/2013/02/biofuel-company-caught-clearing-elephant-habitat-in-sri-lanka/ |access-date=2021-01-12 |website=Mongabay Environmental News |language=en-US}}</ref>
=== Yanayin gurɓata iska ===
Gidauniyar Muhalli ta Ƙaddamar da shari'a game da matakan gurɓataccen iska a yankin Colombo Metropolitan a cikin 2014. A sakamakon haka, Ma'aikatar Motar Motar da Hukumar Muhalli ta Tsakiya sun fara gwajin fitar da motoci.<ref>{{Cite web |date=2019-03-14 |title=Sri Lanka's new 'green tax' not a hit with drivers or environmentalists |url=https://news.mongabay.com/2019/03/sri-lankas-new-green-tax-not-a-hit-with-drivers-or-environmentalists/ |access-date=2021-01-12 |website=Mongabay Environmental News |language=en-US}}</ref>
A Fundamental Rights Application da tushe gabatar don yin adawa da amfani da kwal don samar da wutar lantarki ya haifar da soke wani shirin samar da wutar wutar lantarki.<ref>{{Cite web |title=Sampur Coal Power Plant: An Environmental Doom and Gloom ? |url=http://www.dailymirror.lk/opinion/Sampur-Coal-Power-Plant-An-Environmental-Doom-and-Gloom-/172-107275 |access-date=2021-01-12 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-09-13 |title=SC informed coal power plant will not be in Sampur {{!}} Colombo Gazette |url=https://colombogazette.com/2016/09/13/sc-informed-coal-power-plant-will-not-be-in-sampur/ |access-date=2021-01-12 |language=en-GB}}</ref>
=== Gudanarwa da Sanarwa ===
Gidauniyar tana ba da shawara ga manufofi don hana abubuwa na filastik guda ɗaya, <ref>{{Cite web |title=Going beyond banning EFL calls for levy on single-use plastic |url=http://www.dailymirror.lk/news-features/Going-beyond-banning-EFL-calls-for-levy-on-single-use-plastic/131-155640 |access-date=2021-01-12 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref> yana gudanar da aikin don dawo da ingancin ruwa a Kogin Kelani, <ref>{{Cite web |last=Rieger |first=John |date=2017-04-26 |title=Addressing Industrial Pollution Along the Kelani River |url=https://asiafoundation.org/2017/04/26/addressing-industrial-pollution-along-kelani-river/ |access-date=2021-01-12 |website=The Asia Foundation |language=en-US |archive-date=2021-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124005522/https://asiafoundation.org/2017/04/26/addressing-industrial-pollution-along-kelani-river/ |url-status=dead }}</ref> yaƙe-yaƙe don hana fitar da wuraren da aka kare don ayyukan ci gaba, <ref>{{Cite web |date=2020-07-07 |title=Civil war didn't hurt this Sri Lankan mangrove forest, but shrimp farming might |url=https://news.mongabay.com/2020/07/civil-war-didnt-hurt-this-sri-lankan-mangrove-forest-but-shrimp-farming-might/ |access-date=2021-01-12 |website=Mongabay Environmental News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=The attempt to De-gazette Wedithalathive Nature Reserve |url=http://www.dailymirror.lk/news-features/The-attempt-to-De-gazette--Wedithalathive-Nature-Reserve/131-189429 |access-date=2021-01-12 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref> ya yi shari'a game da yawon shakatawa ba bisa ka'ida ba a yankuna masu mahimmanci, [4] masu ba da shawara game da ragewa na 'sauran gandun daji na jihar, [4] yaƙe-yar halitta a Wilpattu National Park, [4] <ref>{{Cite web |title=Mangroves: the Earth's silent protector {{!}} Daily FT |url=http://www.ft.lk/ft-lite/Mangroves--the-Earth-s-silent-protector/6-703984 |access-date=2021-01-12 |website=www.ft.lk |language=English}}</ref> ya haɓaka tsarin ɗorewa don sake amfani da PET [4] kuma yawon lafiya. [5]<ref>{{Cite web |title=Illegal tourism on Sallitivu Islet, Vakarai {{!}} Daily FT |url=http://www.ft.lk/travel-tourism/Illegal-tourism-on-Sallitivu-Islet--Vakarai/27-658503 |access-date=2021-01-12 |website=www.ft.lk |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |title=Pressing the reset button on wildlife tourism {{!}} Daily FT |url=http://www.ft.lk/ft-lite/Pressing-the-reset-button-on-wildlife-tourism/6-708579 |access-date=2021-01-12 |website=www.ft.lk |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-12-11 |title=Sri Lanka activists decry downgrade of non-protected 'other' forests by government |url=https://news.mongabay.com/2020/12/sri-lanka-activists-decry-downgrade-of-non-protected-other-forests-by-government/ |access-date=2021-01-12 |website=Mongabay Environmental News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Damage caused to Wilpattu National Park by activities of Pallekhandal Church {{!}} Daily FT |url=http://www.ft.lk/news/Damage-caused-to-Wilpattu-National-Park-by-activities-of-Pallekhandal-Church/56-684246 |access-date=2021-01-12 |website=www.ft.lk |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |title=Special Leave to Appeal : EFL granted to challenge unlawful electric fence |url=http://www.dailymirror.lk/news-features/Special-Leave-to-Appeal-EFL-granted-to-challenge-unlawful-electric-fence-/131-154055 |access-date=2021-01-12 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |title=Local Government Authorities in Galle, Batticaloa and Vavuniya 'Give Back Life' to PET Plastic Bottles |url=http://www.dailymirror.lk/press-releases/Local-Government-Authorities-in-Galle--Batticaloa-and-Vavuniya-‘Give-Back-Life’-to-PET-Plastic-Bottl/335-181698 |access-date=2021-01-12 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |last=Rieger |first=John |date=2020-06-23 |title=In Sri Lanka, a Public-Private-Civil Society Partnership Turns Plastic Waste into Sportswear |url=https://asiafoundation.org/2020/06/23/in-sri-lanka-a-public-private-civil-society-partnership-turns-plastic-waste-into-sportswear/ |access-date=2021-01-12 |website=The Asia Foundation |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mining, development and environment |url=http://www.dailymirror.lk/news-features/Mining--development-and-environment/131-184325 |access-date=2021-01-12 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mudalige |first=Disna |title=Measures to address environmental concerns |url=http://www.dailynews.lk/2018/01/23/local/140749/measures-address-environmental-concerns |access-date=2021-01-12 |website=Daily News |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-10-12 |title=The Dark Side of Norochcholai |url=https://groundviews.org/2017/10/12/the-dark-side-of-norochcholai/ |access-date=2021-01-12 |website=Groundviews |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Publication on conserving Sinharaja launched |url=http://www.dailymirror.lk/news-features/Publication-on-conserving-Sinharaja-launched/131-159645 |access-date=2021-01-12 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref>
Yana karbar bakuncin tattaunawar kwamitin kowane wata <ref>{{Cite web |title=EFL to host 'Green Conversations': A webinar on Covid-19 and the environment |url=http://www.themorning.lk/efl-to-host-green-conversations-a-webinar-on-covid-19-and-the-environment/ |access-date=2021-01-12 |website=www.themorning.lk}}</ref> kan batutuwan muhalli daban-daban kamar su sare daji, <ref>{{Cite web |title=Deforestation: The face of devastation |url=http://www.dailymirror.lk/news-features/Deforestation:-The-face-of-devastation/131-164082 |access-date=2021-01-12 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref> canjin yanayi <ref>{{Cite web |date=2019-07-01 |title=Seven things to know about climate change |url=http://www.themorning.lk/seven-things-to-know-about-climate-change/ |access-date=2021-01-12 |website=The Morning - Sri Lanka News |language=en-US}}</ref> kuma yana gudanar da zaman wayar da kan jama'a da kuma bita <ref>{{Cite web |title=EFL and Thuru organize Design Thinking and Protyping Workshop |url=http://www.dailymirror.lk/news-features/EFL-and-Thuru-organize-Design-Thinking-and-Protyping-Workshop/131-169204 |access-date=2021-01-12 |website=www.dailymirror.lk |language=English}}</ref> ga yara masu makaranta, ɗaliban jami'a da jama'a.<ref>{{Cite web |title=Echo for Eco |url=https://rcuocfmf.com/2019/12/echo-for-eco.html |access-date=2021-01-12 |website=Rotaract Club of University of Colombo Faculty of Management and Finance |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Dubi kuma ==
* Kungiyar Kare namun daji da Yanayi
b00t8kq6o0bh2l0yuoyd78xmb0idujg
Zartarwar Majalisar dinkin duniya akan hakkin kananan manoma
0
31355
831521
746517
2026-05-07T06:18:23Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831521
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zartarwa akan Haƙƙin''' manoma ('''UNDROP''' ), a hukumance ''sanarwar Majalisar Dinkin Duniya ce game da haƙƙin ƙananan manoma da sauran mutanen da ke aiki a yankunan karkara'', wani ƙuduri ne na UNGA kan haƙƙin ɗan adam tare da "fahimtar duniya", [[Majalisar Ɗinkin Duniya|Majalisar Dinkin Duniya]] ta sanya shi cikin tsarin ta a shekara ta 2018.<ref>"UN News (18 December 2018). "Bachelet da la bienvenida a la nueva declaración de la ONU para proteger a los campesinos" (in Spanish). United Nations. UN News. Retrieved 6 May 2020.</ref>
== Tarihi. ==
=== Asali ===
A cikin shekara ta 2008, La Via Campesina ne ya ƙaddamar da '''''sanarwar 'yancin manoma - Mata da maza'''''<ref>"Declaration of Rights of Peasants ‐ Women and Men. ''Peasants of the World need an International Convention on the Rights of Peasants''" (PDF). ''Via Campesina''. 2008. Retrieved 5 May 2020.</ref> wanda, tare da goyon baya daga sauran ƙungiyoyin jama'a, ya gabatar da shi ga Majalisar Dinkin Duniya sashin Yancin Dan Adam.
Daga nan ne aka yi amfani da wannan rubutaccen tsarin a matsayin tushe tsakanin shekara ta 2009, zuwa 2019, don tattaunawa da rubutun sanarwar UNDROP ta ƙarshe. Tattaunawar ta sami goyon bayan kungiyoyin al'ummomi irin su La Via Campesina, FIAN International, ko kuma Europe–Third World Centre (CETIM), har ma da kungiyoyin masana kimiyya irin su Ƙungiyar kananan manoma na Geneva Academy of International Humanitarian Law and Human Rights, da Wakilan Majalisar Dinkin Duniya na Musamman da dama. <ref>[[Geneva Academy of International Humanitarian Law and Human Rights]]: [https://www.geneva-academy.ch/research/our-project/detail/13-the-rights-of-peasants Project: The Rights of Peasants (Started in May 2008)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200505214131/https://www.geneva-academy.ch/research/our-project/detail/13-the-rights-of-peasants |date=2020-05-05 }}, 2008–2020.</ref>
=== Hakkokin manoma. ===
Manufar ''haƙƙin ƙauye ya'' ginu akan '''''haƙƙin ƙananan manoma da''''' aka amince da su, da dai sauransu, a cikin Yarjejeniyar kuma Shuka ta FAO da kuma Yarjejeniyar Bambancin Halittu.
=== Tattaunawar rubutu ===
==== Kafin a fara tattaunawar ====
==== Kaddamar. ====
Tattaunawar, wadda Bolivia ta jagoranta da farko, <ref>[https://web.archive.org/web/20200505214131/https://www.geneva-academy.ch/research/our-project/detail/13-the-rights-of-peasants See ][[Geneva Academy of International Humanitarian Law and Human Rights]]<span>'s page on the UNDROP negotiation project</span></ref> Kwamitin Kare Hakkokin Dan Adam ne na Majalisar Dinkin Duniya ne ya kaddamar da shi kuma a karshe Majalisar Dinkin Duniya ta amince da shi.
==== Majalisar Kare Hakkokin Dan Adam. ====
A ranar 28, ga Satumba 2018, an gabatar da daftarin kuduri A/HRC/39/L.16, ga Majalisar Dinkin Duniya da ke kare hakkin dan adama, wanda [[Aljeriya|Algeria]], [[Bolibiya|Bolivia]], [[Cuba]], [[Ecuador]], [[Salvador|El Salvador]], [[Misra|Masar]], [[Haiti]], [[Kenya]], [[Nicaragua]], [[Paraguay]], [[Filipin|Philippines]] suka goyi bayan, [[Afirka ta Kudu]], [[Togo]], [[Venezuela]] da kuma kasar Falasdinu.
Daga baya an amince da shi tare da kuri'u 33, na amincewa, kasashe 11, kuma suka ki amincewa ( [[Beljik|Belgium]], Brazil, [[Kroatiya|Croatia]], Jamus, [[Ayislan|Iceland]], Japan, [[Koriya ta Kudu|Jamhuriyar Koriya]], [[Slofakiya|Slovakia]], [[Sloveniya|Slovenia]] da Spain) da 3, da (Australia, [[Hungariya|Hungary]] da Ingila) a matsayin kudurin HRC. 39/12.<ref>Press release (28 September 2018). "UN Human Rights Council passes a resolution adopting the peasant rights declaration in Geneva". ''viacampesina.org''. Geneva: La Via Campesina. Retrieved 6 May 2020.</ref>
==== Kwamitin Na Uku Majalisar. ====
A ranar 24,ga watan Oktoba, kwamitin na uku na Majalisar Dinkin Duniya ta gudanar da wani taron hadin gwiwa tsakanin gwamnatocin kasashen waje, don tattauna daftarin UNDROP, inda wakilan [[Bolibiya|Bolivia]], [[Indonesiya|Indonesia]], [[Tarayyar Turai]], [[Cuba]] da Afirka ta Kudu suka yi tsokaci. An gabatar da daftarin kuduri (A/C.3/73/L.30) ga kwamitin na uku na Majalisar Dinkin Duniya a ranar 8 ga watan Nuwamba ta hanyar wakilin [[Bolibiya|Bolivia]] tare da mai ba da gudummawa daga [[Cuba]], [[Ecuador]], [[Salvador|El Salvador]], [[Mangoliya|Mongolia]], [[Nicaragua]], [[Paraguay]], [[Portugal]], Afirka ta Kudu da kuma [[Venezuela]] . <ref>[https://undocs.org/A/73/589/Add.2 Promotion and protection of human rights: human rights questions, including alternative approaches for improving the effective enjoyment of human rights and fundamental freedoms] (Report of the Third Committee) A/73/589/Add.2</ref>
A ranar 19, ga watan Nuwamba, daftarin ya sami goyon baya daga [[Benin]], [[Afirka ta Tsakiya (ƙasa)|Jamhuriyar Tsakiyar Afirka]], [[Cadi|Chadi]], Jamhuriyar Dominican, [[Misra|Masar]], [[Eritrea]], [[Gini|Guinea]], [[Indonesiya|Indonesia]], [[Iran]], [[Kazakistan|Kazakhstan]], [[Kenya]], [[Laberiya]], [[Mali]], [[Nijar (ƙasa)|Nijar]], [[Najeriya]], [[Pakistan]], [[Saint Kitts da Nevis]] . Saint Vincent and the Grenadines, [[Saliyo]], [[Somaliya|Somalia]], [[Sudan ta Kudu]], [[Uganda]], [[Tanzaniya|United Republic of Tanzania]], [[Zambiya|Zambia]] da [[Zimbabwe]] . Daga baya aka gabatar da shi don kada kuri'a, wanda sakamakon ya kasance mai inganci: tare da kuri'u 119, da suka amince, kuri'u 7, suka nuna adawa (Australia, [[Hungariya|Hungary]], Isra'ila, New Zealand, Sweden, United Kingdom, United States of America) da 49, suka ki.<ref>"UNITED NATIONS: Third Committee approves the UN Declaration on the Rights of Peasants and Other People Working in Rural Areas". ''Via Campesina''. 20 November 2018. Retrieved 5 May 2020.</ref> <ref>[https://www.un.org/en/ga/third/73/docs/voting_sheets/L.30.pdf UNGA Third Committee voting record on A/C.3/73/L.30]</ref>
==== Babban majalisi Na tsarin na 73. ====
A babban taronta karo na 55, a ranar 17, ga watan Disamba 2018, zama na saba'in da uku na Majalisar Dinkin Duniya ya zartas da kuduri mai lamba 73/165,<ref>A. Wise, Timothy (24 January 2019). "UN Backs Seed Sovereignty in Landmark Peasants' Rights Declaration". ''Resilience''. Archived from the originalon 10 March 2020. Retrieved 5 May 2020.</ref><ref>[[OHCHR]] (18 December 2018). "UN Human Rights Chief welcomes adoption of the United Nations Declaration on the Rights of Peasants". Retrieved 5 May 2020.</ref> mai kunshe da UNDROP a matsayin kari, wanda gabatarwa ke karantawa:<blockquote>''Majalisar Dinkin Duniya,''
''Da yake maraba da amincewar da Hukumar Kare Hakkokin Dan Adam ta yi, a cikin kudurinta mai lamba 39/12 na 28 ga Satumba 2018,1 na sanarwar Majalisar Dinkin Duniya kan hakkin manoma da sauran mutanen da ke aiki a yankunan karkara.''
# ''Ya amince da sanarwar Majalisar Dinkin Duniya game da Hakkokin Makiyaya da sauran mutanen da ke aiki a yankunan karkara, kamar yadda yake kunshe a cikin makala ga wannan kuduri;''
# ''Yana gayyatar gwamnatoci, hukumomi da kungiyoyi na tsarin Majalisar Dinkin Duniya da kungiyoyi masu zaman kansu da na gwamnati don yada sanarwar da kuma inganta girmamawa da fahimtar duniya;''
# ''Ya bukaci Sakatare-Janar ya hada da rubutun sanarwar a cikin bugu na gaba na Hakkokin Dan Adam: Tarin Kayayyakin Duniya.''
</blockquote>Kafin amincewa da hakan, wakilin Switzerland (daya daga cikin ƴan ƙasashen da ba su ci gaba ba) ya bayyana game da UNDROP cewa "yana neman taƙaita haƙƙin manoma a cikin takarda guda don ƙara wayar da kan jama'a game da halin da suke ciki. Alamar siyasa ce mai matukar muhimmanci.”<ref>"General Assembly official records, 73rd session : 55th plenary meeting, Monday, 17 December 2018, New York". ''United Nations Digital Library''. United Nations. Retrieved 6 May 2020.</ref>
'''Kasashen da suka kada kuri'ar amincewa''' sun hada da [[Afghanistan]], [[Aljeriya|Algeria]], Angola, [[Antigua da Barbuda]], Azerbaijan, [[Bahamas]], Bahrain, Bangladesh, [[Barbados]], Belarus, Belize, Benin, Bhutan, Bolivia, [[Botswana]], Brunei Darussalam, Burundi, Cabo Verde, Cambodia, Central Central Jamhuriyar Afirka ta Tsakiya, Chad, Chile, Comoros, Kongo, Costa Rica, Cote d'Ivoire, Cuba, [[Koriya ta Arewa]], [[Jamhuriyar Dimokuraɗiyyar Kwango|Jamhuriyar Demokradiyyar Kongo]], Djibouti, Dominika, Jamhuriyar Dominican, Ecuador, Masar, El Salvador, [[Eritrea]], Gabon, Gambia, Ghana, Grenada, [[Gini|Guinea]], Guinea-Bissau, [[Guyana]], [[Haiti]], [[Indiya|India]], Indonesia, Iran, [[Iraƙi|Iraq]], [[Jamaika|Jamaica]], Jordan, Kazakhstan, Kenya, [[Kuwaiti (ƙasa)|Kuwait]], Kyrgyzstan, [[Laos]], Lebanon, Liberia, Libya, Luxembourg, Madagascar, Malawi, Malaysia, Maldives, Mali, Mauritania, Mauritius, Mexico, Monaco, Mongolia, Morocco, Mozambique, Myanmar, Namibia, Nepal, Nicaragua, Niger, Nigeria, Oman, Pakistan, [[Panama (ƙasa)|Panama]], Papua New Guinea, [[Peru]], Philippines, [[Portugal]], Qatar, Moldova, Rwanda, Saint Kitts da Nevis, [[Saint Lucia]], Saint Vincent da Gre nadines, Sao Tome and Principe, [[Saudi Arebiya|Saudi Arabia]], Senegal, Serbia, Seychelles, Saliyo, [[Tsibiran Solomon|Solomon Islands]], Somalia, Afirka ta Kudu, [[Sudan ta Kudu]], Sri Lanka, Sudan, Suriname, [[Switzerland]], [[Siriya|Syria]], Tajikistan, Thailand, [[Timor-Leste]], Togo, [[Trinidad da Tobago|Trinidad and Tobago]], [[Tunisiya|Tunisia]], Uganda, [[Haɗaɗɗiyar Daular Larabawa|United Arab Emirates]], [[Tanzaniya|Tanzania]], Uruguay, Uzbekistan, Venezuela, Viet Nam, Yemen, [[Zambiya|Zambia]] da [[Zimbabwe]] .
Musamman, kasar Austiraliya, [[Guatemala (ƙasa)|Guatemala]], [[Hungariya|Hungary]], Isra'ila, New Zealand, Sweden, Burtaniya da Amurka '''sun kada kuri'ar kin amincewa da sanarwar''' .
'''Kasashen da suka nuna rashin amincewa a zaben su ne''' Albania, Andorra, Argentina, Armenia, Austria, [[Beljik|Belgium]], Bosnia and Herzegovina, Brazil, Bulgaria, [[Kamaru|Cameroon]], Canada, Colombia, Croatia, Cyprus, [[Kazech|Czechia]], Denmark, Estonia, Ethiopia, Fiji, Finland, Faransa, Jojiya, Jamus, Girka, Honduras, Iceland, Ireland, Italiya, Japan, Kiribati, Latvia, [[Lesotho]], [[Liechtenstein]], Lithuania, Malta, Montenegro, Netherlands, Norway, Palau, Poland, [[Koriya ta Kudu]], Romania, Rasha, Samoa, San Marino, Singapore, Slovakia, Slovenia, Spain, [[Masadoiniya ta Arewa|Arewacin Macedonia]], Turkiyya, Tuvalu, Ukraine, da Vanuatu.
== Abubuwan da ke ciki. ==
=== Tsokaci ===
Gabatarwar tana tunawa da jerin kayan aikin haƙƙin ɗan adam, musamman:
* Yarjejeniya ta Majalisar Dinkin Duniya,
* [[Gamayyar Sanarwa na Yancin Dan'adam|Yarjejeniyar Hakkokin Dan Adam ta Duniya]].
* Yarjejeniyar kawar da duk wani nau'i na wariyar launin fata ,
* Alkawari akan Hakkokin Tattalin Arziki, zamantakewa da Al'adu ,
* Yarjejeniyar Haƙƙin Bil Adama da Siyasa,
* Yarjejeniyar kawar da duk wani nau'i na nuna wariya ga mata .
* Yarjejeniyar Haƙƙin Yara,
* Yarjejeniyar Kare Hakkokin Baƙi.
* abubuwan da suka dace na Kungiyar Kwadago ta Duniya,
* [[Haƙƙin Ci Gaba|Sanarwa kan Haƙƙin Ci Gaba]],
* Sanarwa kan Haqqoqin ‘Yan Qasa.
Har ila yau, gabatarwar ta ambaci ajanda na 2030 don ci gaba mai dorewa, da kuma dokokin duniya masu dacewa, kamar:
* Yarjejeniyar Shuka (ITPGRFA),
* Yarjejeniyar Bambancin Halittu.
* da Yarjejeniyar da suka taso daga Amfani da su,
* Sharuɗɗan Sa-kai na FAO game da Alhaki na Gudanar da Mulkin Filaye, Kamun Kifi da Dazuzzuka a cikin Tsarin Tsarin Abinci na Ƙasa,
* Sharuɗɗan Sa-kai na FAO don Samar da Dorewa Kananan Kamun Kifi a cikin Tsarin Abinci da Kawar da Talauci.
* Sharuɗɗan Sa-kai na FAO [[Haƙƙin ayima mutum jagorancin yadda zaici Abinci|don Tallafawa Ci gaban Ci gaban Haƙƙin Samun Isasshen Abinci a cikin Tsarin Tsarin Abinci na Ƙasa]] ,
=== Mukalai na 1, 2, 27 da 28: tanadi na gaba ɗaya ===
Mukalai na 1 ya bayyana mahimman ra'ayoyi, Labari na 2, da 28, sun mayar da hankali kan babban wajibcin ƙasashe, sashe na 27, kuma ya lissafa nauyin da ke kan tsarin Majalisar Dinkin Duniya da sauran ƙungiyoyin gwamnatoci .
=== Mukala na 3: daidaito. ===
Mukala na 3, ya gabatar da manufar daidaito da rashin nuna bambanci tsakanin manoma da sauran mutanen da ke aiki a yankunan karkara.
=== Mukala na 4: mata. ===
Mataki na 4, na tunawa da babbar rawar da [[Haƙƙoƙin Mata|mata]] ke takawa a yankunan karkara, kuma ya yi kira da a daina nuna wariya ga mata, daidaita daidaiton jinsi, da shigar mata da shigar da su a kowane mataki.
=== Mukala na 5 da 18: hakkin yanayi. ===
Mataki na 5, ya mayar da hankali ne kan 'yancin manoma na samun albarkatun kasa, ciki har da albarkatun halittu, da kuma jin dadin hanyoyin ci gaba, musamman ma ci gaba mai dorewa . Mataki na 18, ya cika ta ta hanyar ba da takamaiman haƙƙoƙin zuwa tsaftataccen muhalli, aminci da lafiya ga duk mutanen da ke aiki da rayuwa a yankunan karkara.
=== Mukala na 6, 7, 8 da 9: 'yanci da 'yancin ɗan adam da na siyasa. ===
Wannan bangare na sanarwar yana magana ne akan ' [[Hakkin rayuwa|yancin rayuwa]], tsaron mutane da kuma 'yancin walwala, [['Yancin Tunani|'yancin tunani]], [[Ƴancin Faɗar Albarkacin Baki|ra'ayi]] da [[Ƴancin Faɗar Albarkacin Baki|bayyana ra'ayi]], da kuma [[Ƴancin yin Tarayya|'yancin ƙungiyoyi]]
=== Mukala na 10, 11 da 12: Adalci. ===
Mataki na 10, 11, da 12, sun mayar da hankali ne kan 'yancin shiga, 'yancin samun bayanai, da 'yancin yin shari'a, ciki har da samun adalci, cudanya cikin aminci, da kuma hakkin yin magani da ramuwa idan aka keta haƙƙin manoma. .
=== Mukala na 13, 14 da 16: hakkokin aiki. ===
Waɗannan matakai biyu suna magana game da [[Ƴancin yin aiki|haƙƙin yin aiki]] da [[Hakkokin Ma'aikata|haƙƙin yin aiki a cikin yanayi mai aminci da lafiya]], tare da yanayin aiki da ya dace. Mataki na 16, ya kasance mai dacewa, kuma yana mai da hankali kan 'yancin samun kudin shiga mai kyau, 'yancin zabar da kula da rayuwar mutum, da hanyoyin samar da abin da aka zaba.
=== Mukala na 15: ikon mallakar abinci. ===
Mataki na 15, ya binciko ɗaya daga cikin manyan buƙatun ƙungiyoyin manoma a cikin shekaru: ' [[Haƙƙin Abinci|yancin abinci]], amincin abinci da ikon mallakar abinci .
=== Mukala na 17: hakkin sauka ===
=== Mukala na 19: hakkin iri/shuka ===
=== Mukala na ashirin da 20: haƙƙin rayayyun halittu ===
=== Mukala na ashirin da daya: hakkin ruwa da tsaftataccen tsarin ruwa ===
=== Mukala na 22 da 23: 'yancin samun lafiya da tsaro ===
Wannan sashin yana ginawa akan [[Ƴancin Lafiya|haƙƙin kowa don jin daɗin mafi girman ma'auni na lafiyar jiki da ta hankali]] ( ''haƙƙin lafiya'' ), kuma ya haɗa da takamaiman abubuwa kamar batun maganin gargajiya .
=== Mataki na ashirin da hudu: hakkin gidaje ===
=== Mukala na ashirin da biyar: haƙƙin ilimi ===
=== Mukala na ashirin da shida: 'yancin al'adu, ilimin gargajiya da maganganun gargajiya ===
Wannan sashin yana mai da hankali kan al'amuran zamantakewa da al'adu, musamman ilimin gargajiya da al'adun gargajiya .
== Duba kuma. ==
{{Authority control}}
=== Hanyoyin haɗin ciki ===
* Haƙƙin ɗan adam.
* Majalisar Kare Hakkokin Dan Adam ta Majalisar Dinkin Duniya.
* [[Haƙƙoƙin yan asalin ƙasa|Hakkin ƴan asalin ƙasar]]
* [[Haƙƙin Abinci|Haƙƙin abinci]]
* Yarjejeniyar Shuka ta FAO (ITPGRFA)
* Motsin manoma.
* Ta hanyar Campesina.
* Shekaru Goma na Majalisar Dinkin Duniya na Noman Iyali.
== Hanyoyin haɗi na waje. ==
* '''[https://digitallibrary.un.org/record/1650694 Sanarwar Majalisar Dinkin Duniya kan Hakkokin Makiyaya da sauran mutanen da ke aiki a yankunan karkara]''' kamar yadda babban taron ya amince da shi, 17, Disamba 2019, a cikin kuduri mai lamba 73/165.
* Sigar da aka [https://viacampesina.org/en/peasants-rights-explained-an-illustrated-version-of-the-un-declaration-undrop/ kwatanta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200423101441/https://viacampesina.org/en/peasants-rights-explained-an-illustrated-version-of-the-un-declaration-undrop/ |date=2020-04-23 }} ta Via Campesina ta buga
* [https://viacampesina.org/en/wp-content/uploads/sites/2/2011/03/Declaration-of-rights-of-peasants-2009.pdf Bayyana Haƙƙin Ƙauye - Mata da Maza.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200603125733/https://viacampesina.org/en/wp-content/uploads/sites/2/2011/03/Declaration-of-rights-of-peasants-2009.pdf |date=2020-06-03 }} [https://viacampesina.org/en/wp-content/uploads/sites/2/2011/03/Declaration-of-rights-of-peasants-2009.pdf ''Mazaunan Duniya suna buƙatar Yarjejeniyar Haƙƙin Makiyaya ta Duniya''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200603125733/https://viacampesina.org/en/wp-content/uploads/sites/2/2011/03/Declaration-of-rights-of-peasants-2009.pdf |date=2020-06-03 }} , shawara ta farko ta Via Campesina
=== Bayanan kula da manazarta. ===
{{Human rights}}{{International human rights legal instruments}}{{United Nations}}
[[Category:Amintattun halaye na duniya]]
[[Category:Kundin shekara ta 2018]]
[[Category:Harkokin 'yancin dan adam]]
[[Category:Tarihin 'yancin dan adam]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
5o35jehh5tmavd4hb200wqqk5s7z3zj
William Owuraku Aidoo
0
34890
831191
578059
2026-05-06T15:57:56Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831191
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Fayil:WILLIAM OWURAKU AIDOO.jpg|thumb|William Owuraku Aidoo dan siyasar kasar Ghana]]
'''William Owuraku Aidoo'''<ref>{{Cite web|date=2020-06-20|title=William-Owuraku-Aidoo|url=https://citinewsroom.com/2020/06/nppdecides-profiles-of-aspirants-going-unopposed-in-ashanti-region/william-owuraku-aidoo-3/|access-date=2022-01-26|website=Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana|language=en-US}}</ref> an haife shi 30 ga watan Janairu, shhekara ta 1964. Dan siyasan Ghana ne kuma memba na Majalisar Bakwai na Jamhuriyyar Ghana ta huɗu kuma majalissar ta 8 ta jamhuriya ta huɗu ta Ghana, mai wakiltar mazabar Afigya Kwabre ta Kudu a yankin Ashanti akan tikitin New Patriotic Party.<ref name="AIDOO"/>
== Rayuwar farko da ilimi ==
An haifi William Owuraku Aidoo a ranar 30 ga Janairu, 1964. Ya fito daga Hemang-Kwabre a yankin Ashanti na Ghana. Ya samu GCE O Level daga Tetrem Secondary School da A Level a St Augustine's College.<ref name=":0">{{Cite web|title=Parliament of Ghana|url=https://www.parliament.gh/mps?mp=276|access-date=2020-12-07|website=www.parliament.gh|archive-date=2023-04-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20230428235251/https://www.parliament.gh/mps?mp=276|url-status=dead}}</ref> Ya sami digirinsa na farko a fannin kasuwanci a Cibiyar Gudanarwa da Gudanarwa ta Ghana (GIMPA) a 2005.<ref name="AIDOO"/><ref name="OWURAKU">{{cite web|url=https://www.energymin.gov.gh/hon-william-owuraku-aidoo|title=HON. WILLIAM OWURAKU AIDOO|website=Ministry of Energy|access-date=2020-01-29|archive-date=2020-01-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20200130142217/https://www.energymin.gov.gh/hon-william-owuraku-aidoo|url-status=dead}}</ref>
== Aiki ==
William Owuraku Aidoo mashawarcin makamashi ne kuma manomi. Kafin shiga harkokin siyasa, ya kasance shugaban kamfanin Kucons Company Limited, kamfanin gine-gine da ke aikin gine-gine da gyaran madatsun ruwa. Ya kasance Babban Sufeto a Hukumar Ilimi ta Ghana (GES) tsakanin 1991 zuwa 1994 sannan Babban Manaja a Bankin Kasuwancin Ghana (GCB) daga 1995 zuwa 2012. Yayin da yake aiki a bankin, ya ninka matsayin malami a Jami'ar Ilimi, Winneba daga 2009 zuwa 2012. A matsayinsa na manomi, ya samu lambar yabo ta kasa mafi kyawun aikin noma na samar da cashew a Ghana a 2011.<ref name="AIDOO">{{cite web|url=https://www.parliament.gh/mps?mp=276|title=Ghana MPs - List of MPs|website=www.ghanamps.com|access-date=2020-01-29|archive-date=2023-04-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20230428235251/https://www.parliament.gh/mps?mp=276|url-status=dead}}</ref><ref name="OWURAKU"/>
== Siyasa ==
William Owuraku Aidoo ya shiga majalisar ne a ranar 7 ga watan Janairun 2013 a matsayin wakilin mazabar Afigya Kwabre ta Kudu kan tikitin New Patriotic Party. Ya sake tsayawa takarar kujerar a lokacin zaben 2016 na 'yan majalisa kuma ya yi nasara.<ref name="AIDOO"/> William ya yi takara a babban zaben 2020 kuma ya yi nasarar wakiltar mazabarsa a majalisar dokoki ta 8 ta jamhuriya ta hudu ta Ghana. A halin yanzu shi ne mataimakin ministan makamashi.<ref name="OWURAKU"/><ref name="WILLIAM">{{cite web|url=https://www.theghanareport.com/pds-saga-ndcs-conduct-is-embarrassing-deputy-energy-minister/|title=PDS SAGA: NDC's conduct is embarrassing – Deputy Energy Minister|publisher=The Ghana Report|accessdate=30 January 2020}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=News and Events {{!}} Ministry of Energy|url=https://www.energymin.gov.gh/news-events?page=7|access-date=2022-01-26|website=www.energymin.gov.gh|archive-date=2022-01-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20220126001608/https://www.energymin.gov.gh/news-events?page=7|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Rural Electrification Project: Deputy Minister designate calls for freeze on new contracts|url=https://www.graphic.com.gh/news/politics/ghana-news-rural-electrification-project-deputy-minister-designate-calls-for-freeze-on-new-contracts.html|access-date=2022-01-26|website=Graphic Online|language=en-gb}}</ref>
=== Kwamitoci ===
William memba ne na Kwamitin Tsarin Mulki, Shari'a da Majalisar Dokoki kuma memba ne na Kwamitin Raba Dokoki.<ref name=":0"/>
== Rayuwa ta sirri ==
William Owuraku Aidoo ya yi aure tare da yara biyar. Ya bayyana a matsayin Kirista kuma memba ne na Cocin Katolika.<ref name="AIDOO"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[category:Haifaffun 1964]]
[[Category:Rayayyun mutane]]
oi2ha6h76pdux6cy7vefqdm38mnbp7g
Zaben gwamnan jihar Kano na 2011
0
36334
831508
448152
2026-05-07T05:11:02Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831508
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
A ranar 26 ga Afrilu, 2011 ne '''aka gudanar da zaben gwamnan jihar Kano''' a shekarar 2011. Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Rabi'u Musa Kwankwaso|Rabiu musa Kwankwaso]] ne ya lashe zaben inda ya doke Dan takarar jam'iyyar ANPP [[Salihu Sagir Takai]] da wasu 'yan takara 12. <ref>https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Rabi'u Musa Kwankwaso|Rabiu musa Kwankwaso]] ya zama dan takarar [[Peoples Democratic Party|jam’iyyar PDP]] a zaben fidda gwani, inda ya samu kuri’u 1,555 inda ya doke [[Habibu Idris Shuaibu]] wanda ya samu kuri’u 89, Mohammed Adamu Bello mai kuri’u 71 da Kabiru Kama Kasa wanda ya samu kuri’u 0. <ref>https://www.vanguardngr.com/2011/04/kano-returns-kwankwaso-to-power/</ref>
[[Magaji Abdullahi]] ya kasance dan takarar ACN, [[Lawal Jafaru Isa]] dan takarar CPC . [[Salihu Sagir Takai]] ya kasance dan takarar jam'iyyar ANPP .
== Sakamakon Zaben ==
[[Rabi'u Musa Kwankwaso|Rabiu musa Kwankwaso]] daga [[Peoples Democratic Party|jam'iyyar PDP]] ne ya lashe zaben inda ya doke sauran 'yan takarar 13.<ref>{{Cite web|last=Foundation|first=Thomson Reuters|title=TABLE-Nigerian governorship election results|url=https://news.trust.org/item/20110508194900-iudkw/|access-date=2021-04-06|website=news.trust.org}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ruling party leads in Nigerian governorship elections - People's Daily Online|url=http://en.people.cn/90001/90777/90855/7365455.html|access-date=2021-04-06|website=en.people.cn|archive-date=2021-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430041346/http://en.people.cn/90001/90777/90855/7365455.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2011-11-01|title=Kotu ta tabbatar da zaben Rabi'u Kwankwaso|url=https://www.bbc.com/hausa/news/2011/11/111101_pdpanpp_kanoverdict|access-date=2021-04-06|website=BBC News Hausa|language=ha}}</ref><ref>{{Cite web|title=The ‘second coming ’of Kannywood|url=https://dailytrust.com/the-second-coming-of-kannywood|access-date=2021-04-06|website=Daily Trust|language=en}}</ref>
Adadin wadanda sukayi rijistar katin zabe a jahar 5,190,382 Adadin wadanda suka kada kuri'a 2,477,112 Adadin karbarbiyar kuri'a Adadin kuri'ar da aka soke 67,420.
* '''[[Rabi'u Musa Kwankwaso|Rabiu Kwankwaso]], ( [[Peoples Democratic Party|PDP]] ) – 1,108,345'''
* [[Salihu Sagir Takai]], ANPP – 1,048,317
* [[Lawal Jafaru Isa]], CPC - 175,143
* [[Magaji Abdullahi]], ACN – 54,015
* Wasu - 23,872
== Manazarta ==
<references group="" responsive="1"></references>
[[Category: Siyasar Najeriya]]
m8rs4ktxqa4235oqgxnwp4l104x8980
Zaben Gwamnan Jahar na 2015
0
36354
831407
788313
2026-05-07T03:21:13Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831407
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Fayil:Jigawa state Symbol 01.jpg|thumb|kufar shiga giwa]]
Zaɓen '''gwamnan jihar Jigawa na (2015)''' shine zaben gwamnan [[Jigawa|jihar Jigawa]] karo na 6.<ref>{{Cite web|last=Igboanugo|first=Ada|date=2015-04-12|title=LIVE: INEC announces results of Governorship elections » YNaija|url=https://naija.yafri.ca/live-inec-announces-results-of-governorship-elections/|access-date=2021-05-29|website=YNaija|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite news|date=2015-04-13|title=Nigeria's APC win landslide over PDP in state polls|language=en-GB|work=BBC News|url=https://www.bbc.com/news/world-africa-32280676|access-date=2021-05-29}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-13|title=Elections: APC wins 19 states as PDP takes seven|url=https://thenationonlineng.net/elections-apc-wins-19-states-as-pdp-takes-seven/|access-date=2021-05-29|website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-05-16|title=Issues as governorship contest shifts to tribunals|url=https://thenationonlineng.net/issues-as-governorship-contest-shifts-to-tribunals/|access-date=2021-05-29|website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-25|title=Governors-elect: Facts behind the faces|url=https://thenationonlineng.net/governors-elect-facts-behind-the-faces/|access-date=2021-05-29|website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-11|title=ANALYSIS: How the governorship elections would be won and lost {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180993-analysis-how-the-governorship-elections-would-be-won-and-lost.html|access-date=2021-05-29|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-04|title=Governorship Polls: How states will vote|url=https://thenationonlineng.net/governorship-polls-how-states-will-vote/|access-date=2021-05-29|website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=BellaNaija.com|date=2015-04-12|title=INEC's Statement on Governorship & State Assembly Elections – READ|url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inecs-statement-on-governorship-state-assembly-elections-read/|access-date=2021-05-29|website=BellaNaija|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-12|title=Nigeria 2015 Governorship, State Assemblies Elections – LIVE UPDATES (INEC Declarations) {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/181232-nigeria-2015-governorship-state-assemblies-elections-live-updates-inec-declarations.html|access-date=2021-05-29|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=PDP Sets Governorship Primaries For Nov 29, Presidential For Dec 6|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/157585/pdp-sets-governorship-primaries-for-nov-29-presidential-for.html|access-date=2021-05-29|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-09-24|title=#NigeriaDecides2015: APC wins majority of Nigeria states in governorship poll {{!}}|url=http://www.osundefender.org/?p=237793|access-date=2021-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924052252/http://www.osundefender.org/?p=237793|archive-date=2015-09-24}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-15|title=Nigeria Elections 2015: APC wins 13 states, PDP 4 in governorship polls|url=http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html|access-date=2021-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150415225327/http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html|archive-date=2015-04-15}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-13|title=APC wins in 13 states, PDP victorious in four|url=http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/|access-date=2021-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150413070322/http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/|archive-date=2015-04-13}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-07-25|title=APC sweeps gov polls: Wins 19 States and counting, PDP is finished… See results. {{!}}|url=http://www.osundefender.org/?p=237638|access-date=2021-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150725113258/http://www.osundefender.org/?p=237638|archive-date=2015-07-25}}</ref> Wanda aka gudanar a ranar 11 ga Afrilu,( 2015), dan [[All Progressives Congress|takarar jam’iyyar All Progressives Congress]] [[Mohammed Badaru Abubakar]] ya lashe zaben, inda ya doke Aminu Ibrahim Ringim na jam’iyyar [[Peoples Democratic Party|People’s Democratic Party]] . <ref>{{Cite web|title=2015 Elections: A Time to Choose (3); Focus on Akwa Ibom, Nasarawa, Taraba, Oyo, Kano, By Olusegun Adeniyi|url=https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi|access-date=2021-05-01|website=News Express Nigeria Website|language=en|archive-date=2021-05-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20210501002619/https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-13|title=APC wins as INEC announces Jigawa gov election result|url=https://www.vanguardngr.com/2015/04/apc-wins-as-inec-announces-jigawa-gov-election-results/|access-date=2021-05-01|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=APC's Badaru wins Jigawa guber poll|url=https://dailytrust.com/apc-s-badaru-wins-jigawa-guber-poll|access-date=2021-05-01|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2021-05-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20210501043520/https://dailytrust.com/apc-s-badaru-wins-jigawa-guber-poll|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|last=Admins|date=2015-04-13|title=Lalong ,Ortom ,Al-Makura Join Ganduje ,Bagudu,Yari, Abu Lolo ,Okowa As Winners Newsdiaryonline|url=https://newsdiaryonline.com/lalong-ortom-al-makura-join-ganduje-baguduyari-abu-lolo-okowa-as-winners/|access-date=2021-05-01|website=Newsdiaryonline|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-27|title=After final whistle, it's APC 22 - 13 PDP|url=https://www.thecable.ng/final-whistle-apc-22-13-pdp|access-date=2021-05-01|website=TheCable|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=APC tsunami sinks PDP in 19 states ...Adamawa, Bauchi, Benue, Borno, Jigawa, Kaduna, Kano, Katsina, Kebbi, Kwara, Lagos, Nasarawa, Niger, Ogun, Oyo, Plateau, Sokoto, Yobo and Zamfara {{!}} Encomium Magazine|url=https://encomium.ng/apc-tsunami-sinks-pdp-in-19-states-adamawa-bauchi-benue-borno-jigawa-kaduna-kano-katsina-kebbi-kwara-lagos-nasarawa-niger-ogun-oyo-plateau-sokoto-yobo-and-zamfara/|access-date=2021-05-01|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Editorial|date=2015-04-13|title=APC Wins Governorship Election In 19 States|url=https://www.icirnigeria.org/apc-wins-governorship-election-in-19-states/|access-date=2021-05-01|website=International Centre for Investigative Reporting|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=Buhari's APC wins big in Nigeria's governorship poll|url=https://www.aa.com.tr/en/politics/buharis-apc-wins-big-in-nigerias-governorship-poll/57958|access-date=2021-05-01|website=www.aa.com.tr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-13|title=APC 19 - 7 PDP... Results of 2015 gov election|url=https://www.thecable.ng/apc-17-7-pdp-results-2015-gov-election|access-date=2021-05-29|website=TheCable|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=2015 Gubernatorial Election: Results so Far… – KapitalFM 92.9 Abuja|url=https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/|access-date=2021-05-29|website=kapital929.fm|archive-date=2021-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20210523141338/https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=The governors emerge: Ribadu, Agbaje, Yero, Dakuku crash out - Business Hallmark|url=https://hallmarknews.com/the-governors-emerge-ribadu-agbaje-yero-dakuku-crash-out/|access-date=2021-05-29|website=hallmarknews.com|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-13|title=GUBER ELECTION LATEST: APC WINS 14 STATES, PDP 4 – Abia, Rivers, Cross River not ready yet|url=https://theyesng.com/guber-election-latest-apc-wins-14-states-pdp-4-abia-rivers-cross-river-not-ready-yet/|access-date=2021-05-29|website=Yes International! Magazine|language=en-US}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|last=Ejiofor|first=Clement|date=2015-04-12|title=2015 Governorship Election In Nigeria: Official Results From States|url=https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html|access-date=2021-05-29|website=Legit.ng - Nigeria news.|language=en|archive-date=2021-04-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428114852/https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|last=xinhuanet.com|date=2015-04-12|title=Key governorship positions return to Nigeria?s opposition party|url=https://newsghana.com.gh/key-governorship-positions-return-to-nigerias-opposition-party/|access-date=2021-05-29|website=News Ghana|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nigeria - 2015 Election Results - Google Drive|url=https://docs.google.com/spreadsheets/d/tghGyMtgwvGREo_mYjftkFw/htmlview|access-date=2021-05-29|website=docs.google.com}}</ref><ref>{{Cite web|last=Nigeria|first=Time|date=2015-08-30|title=Meet APC Governors|url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/|access-date=2021-05-29|website=Time Nigeria Magazine|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Reflections On 2015 General Elections|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/176495/reflections-on-2015-general-elections.html|access-date=2021-05-29|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-11|title=#NigeriaDecides 2015: Governorship and State House of Assembly Elections Results - LIVE UPDATES|url=https://guardian.ng/lead-story/nigeriadecides-2015-governorship-and-assemblies-elections-results-live-updates/|access-date=2021-05-29|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Services|first=Compiled from Wire|date=2015-04-13|title=Buhari's APC winning big in Nigeria governorship polls|url=https://www.dailysabah.com/africa/2015/04/13/buharis-apc-winning-big-in-nigeria-governorship-polls|access-date=2021-05-29|website=Daily Sabah|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-15|title=List & faces of newly elected governors in Nigeria|url=https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/|access-date=2021-05-29|website=Theinfong|language=en-US|archive-date=2021-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135445/https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|last=Ugwuanyi|first=Sylvester|date=2015-04-13|title=Detailed results from Saturday's governorship election|url=https://dailypost.ng/2015/04/13/detailed-results-from-saturdays-governorship-election/|access-date=2021-05-29|website=Daily Post Nigeria|language=en-US}}</ref>
== Zaɓen fidda gwani na APC ==
Dan takarar jam’iyyar APC, [[Mohammed Badaru Abubakar]] ne ya lashe tikitin jam’iyyar. An gudanar da zaben fidda gwani na APC a shekarar 2014.<ref>{{Cite web|date=2018-10-05|title=FULL LIST: Mala Buni, Dapo Abiodun... APC approves guber candidates for 24 states|url=https://www.thecable.ng/full-list-mala-buni-dapo-abiodun-apc-approves-guber-candidates-for-24-states|access-date=2021-05-29|website=TheCable|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2018-10-01|title=Incumbents Coast to Victory in APC, PDP Gov Primaries|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2018/10/01/incumbents-coast-to-victory-in-apc-pdp-gov-primaries/|access-date=2021-05-29|website=THISDAYLIVE|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2018-10-02|title=Governor M.A. Abubakar wins Bauchi APC governorship primary|url=https://dailynigerian.com/governor-m-a-abubakar-wins-bauchi-apc-governorship-primary/|access-date=2021-05-29|website=Daily Nigerian|language=en-US|archive-date=2021-06-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602214515/https://dailynigerian.com/governor-m-a-abubakar-wins-bauchi-apc-governorship-primary/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2018-10-01|title=Jigawa governor emerges APC gubernatorial candidate|url=https://www.premiumtimesng.com/regional/nwest/287673-jigawa-governor-emerges-apc-gubernatorial-candidate.html|access-date=2021-05-29|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|date=2018-10-01|title=Gov. Badaru clinches APC Gubernatorial ticket|url=https://www.vanguardngr.com/2018/10/gov-badaru-clinches-apc-gubernatorial-ticket/|access-date=2021-05-29|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Isaiah|first=Danjuma|date=2018-10-01|title=Jigawa guber: Mohammad Badaru emerges APC candidate|url=https://www.today.ng/news/politics/jigawa-guber-mohammad-badaru-emerges-apc-candidate-158647|access-date=2021-05-29|website=TODAY|language=en-US|archive-date=2021-04-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20210413201947/https://www.today.ng/news/politics/jigawa-guber-mohammad-badaru-emerges-apc-candidate-158647|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-02-10|title=Nigeria: How progressive is the APC?|url=https://newafricanmagazine.com/9964/|access-date=2021-05-29|website=New African Magazine|archive-date=2021-05-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210527082508/https://newafricanmagazine.com/9964/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-12-04|title=APC governorship primaries: Day of reckoning|url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-governorship-primaries-day-reckoning/|access-date=2021-05-29|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-02-17|title=APC Must Conduct Transparent Governorship Primaries, Says Wahab, Articles {{!}} THISDAY LIVE|url=http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/|access-date=2021-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150217190957/http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/|archive-date=2015-02-17}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-12-04|title=APC Governorship primaries updates|url=https://thenationonlineng.net/apc-governorship-primaries-updates/|access-date=2021-05-29|website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-11-29|title=APC: Rave of the moment in North-West, NorthEast|url=https://thenationonlineng.net/apc-rave-of-the-moment-in-north-west-northeast/|access-date=2021-05-29|website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-12-04|title=A festival of choice|url=https://thenationonlineng.net/festival-choice/|access-date=2021-05-29|website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Daily|first=Peoples|date=2014-12-08|title=Presidential Primaries: Power play as APC gubernatorial candidates emerge|url=https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/|access-date=2021-05-29|website=Peoples Daily Newspaper|language=en-US|archive-date=2021-05-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210527085053/https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/|url-status=dead}}</ref>
== Zaɓen fidda gwani na Jam'iyyar PDP ==
Ɗan takarar jam’iyyar PDP, Aminu Ibrahim Ringim ne ya lashe tikitin jam’iyyar. ] An gudanar da zaɓen fidda gwani na PDP a shekarar 2014. ]
== Sakamako ==
‘Yan takara 4 ne suka fafata a zaben. [[Mohammed Badaru Abubakar]] na [[All Progressives Congress|jam’iyyar All Progressives Congress]] ne ya lashe zaben inda ya doke Aminu Ibrahim Ringim daga jam’iyyar [[Peoples Democratic Party|People’s Democratic Party]], Sardauna Yanleman daga All Progressives Grand Alliance da Musa Galamawa daga jam’iyyar National Conscience Party . Wadanda suke da katin zabe a jahar 1,819,773, wadanda aka amince da su sun kasance 1,217,504, an soke kuri'u 26,977, kuri'u masu inganci 1,130,883. Wanda ya lashe zaben [[Mohammed Badaru Abubakar]] ya samu kuri'u 168,598. <ref>https://pmnewsnigeria.com/2015/04/13/apc-candidate-wins-jigawa-governorship-election/</ref>
== Manazarta ==
gmlwnfwzi93gx8hivmrbb0h0kv6k3s2
Zaben Yan Majalisar Dattijai Na Jihar Zamfara 2015
0
38012
831457
738169
2026-05-07T04:17:39Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831457
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Fayil:2023 Zamfara Senate pre-election situation.png|thumb|Yankunan Zamfara]]
[[Fayil:Nigeria Zamfara State map.png|thumb|yankin Zamfara a Taswiran a Taswiran Najeriya ]]
A ranar 28 ga Maris, 2015 ne aka gudanar da zaben ‘yan '''majalisar dattawan Najeriya na 2015 a jihar Zamfara''', domin zabar ‘yan [[Majalisar Dattijai ta Najeriya|majalisar dattawan Najeriya]] da za su wakilci [[Zamfara|jihar Zamfara]]. [[Kabir Garba Marafa|Kabir Garba Marafa mai]] wakiltar Zamfara ta tsakiya, [[Tijjani Yahaya Kaura|Tijjani Yahaya Kaura mai]] wakiltar Zamfara ta Arewa da [[Ahmed Sani Yerima|Ahmad Sani Yerima mai]] wakiltar Zamfara ta yamma duk sun yi nasara a jam'iyyar [[All Progressives Congress|All Progressives Conb u bgress]].<ref>{{Cite web|date=2016-04-13|title=The 8th National Assembly and the rest of us|url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/|access-date=2021-08-13|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-09-29|title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html|access-date=2021-08-13|language=en-GB}}</ref>
== Dubawa ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! rowspan="2" |Alaka
! colspan="2" |jam'iyya
! rowspan="2" | Jimlar
|-
! [[All Progressives Congress|APC]]
! [[Peoples Democratic Party|PDP]]<ref>https://www.premiumtimesng.com/resources/174911-nigeria-2015-elections-senatorial-candidates-full-list.html</ref>
|-
! Kafin Zabe
|
|
! 3
|-
! Bayan Zabe
| 3
| -
! 3
|-
|}
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" | jam'iyya
! Mai ci
! class="unsortable" | Zababben Sanata
! jam'iyya
|-
| Zamfara ta Ta tsakiyal
|
|
| [[Kabir Garba Marafa]]
| [[All Progressives Congress|APC]]
|-
| Zamfara ta Arewa
|
|
| [[Tijjani Yahaya Kaura]]
| [[All Progressives Congress|APC]]
|-
| Zamfara ta Yamma
|
|
| [[Ahmed Sani Yerima|Ahmad Sani Yerima]]
| [[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon Zabe ==
=== Zamfara Ta Tsakiya ===
Dan takarar [[All Progressives Congress|jam’iyyar All Progressives Congress]] [[Kabir Garba Marafa]] ne ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar [[Peoples Democratic Party|jam’iyyar People’s Democratic Party]] Ibrahim Shehu da sauran ‘yan takarar jam’iyyar.<ref>{{Cite web|title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE|url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf|url-status=live|website=placng.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 }}</ref><ref name=":0">{{Cite web|title=Election Centre|url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/ZM/senate/2015|access-date=2021-08-13|website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-02|title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html|access-date=2021-08-31|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News|url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/|access-date=2021-08-31|website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-03-30|title=INEC releases some results of National Assembly election|url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/|access-date=2021-08-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2019-10-04|title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report|url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/|access-date=2021-08-31|website=International Centre for Investigative Reporting|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|last=Headliners|title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today|url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/|access-date=2021-08-31|language=en-US}}{{Dead link|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|last=FAAPA|title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR|url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/|access-date=2021-08-31|language=en|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-06-08|title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA|url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/|access-date=2021-08-31|website=CPPA|language=en-US|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184234/http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/|url-status=dead}}</ref>
{| class="wikitable"
|+ Zaɓen Yan Majalisar a Jihar Zamfara 2015
|-
! Jam'iyya !! Ɗan takara !! Ƙuri'u !! Sakamako
|-
| APC || [[Kabir Garba Marafa]] || || Nasara
|-
| PDP (Najeriya) || Ibrahim Shehu || ||
|}
=== Zamfara ta Arewa ===
Dan takarar [[All Progressives Congress|jam’iyyar All Progressives Congress]] [[Tijjani Yahaya Kaura]] ne ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar [[Peoples Democratic Party|jam’iyyar People’s Democratic Party]] [[Sahabi Alhaji Yaú]] da sauran ‘yan takarar jam’iyyar.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015|url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/|access-date=2021-08-31|website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web|date=2016-04-13|title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly|url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/|access-date=2021-08-31|website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS|language=en-US|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184702/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2019-01-06|title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/|access-date=2021-08-31|website=THISDAYLIVE|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=admin|title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria|url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/|access-date=2021-08-31|language=en-US|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=List of 2015 Elected Senators|url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/|url-status=live|website=INEC Nigeria|archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 }}</ref><ref>{{Cite web|last=Tersoo|first=Andrella|date=2018-02-21|title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent|url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html|access-date=2021-08-31|website=Legit.ng - Nigeria news.|language=en}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-11-05|title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators|url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/|access-date=2021-08-31|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US}}</ref>
{| class="wikitable"
|+ Zaɓen Yan Majalisar a Jihar Zamfara 2015
|-
! Jam'iyya !! Ɗan takara !! Ƙuri'u !! Sakamako
|-
| APC || [[Tijjani Yahaya Kaura]] || || Nasara
|-
| PDP (Najeriya) || [[Sahabi Alhaji Yaú]] || ||
|}
=== Zamfara ta Yamma ===
Dan takarar [[All Progressives Congress|jam’iyyar All Progressives Congress]] [[Ahmed Sani Yerima|Ahmad Sani Yerima]] ne ya lashe zaben inda ya doke dan takarar [[Peoples Democratic Party|jam’iyyar People’s Democratic Party]] [[Bello Matawalle]] da sauran ‘yan takarar jam’iyyar.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|date=2015-04-18|title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls|url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/|access-date=2021-08-31|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2017-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20171228171521/https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-01|title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html|access-date=2021-08-31|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-29|title=Why the PDP lost|url=https://newafricanmagazine.com/10768/|access-date=2021-08-31|website=New African Magazine|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Orji|first=Nkwachukwu|date=2015|title=The 2015 Nigerian General Elections|url=https://www.jstor.org/stable/24589148|journal=Africa Spectrum|volume=50|issue=2|pages=73–85|issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web|title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room|url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/|access-date=2021-08-31|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria|url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html|access-date=2021-08-31|website=EveryPolitician|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-05-15|title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly|url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly|access-date=2021-08-31|website=TheCable|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2019-02-28|title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race|url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html|access-date=2021-08-31|language=en-GB}}</ref>
{| class="wikitable"
|+ Zaɓen Yan Majalisar a Jihar Zamfara 2015
|-
! Jam'iyya !! Ɗan takara !! Ƙuri'u !! Sakamako
|-
| APC || [[Ahmed Sani Yerima]] || || Nasara
|-
| PDP (Najeriya) || [[Bello Matawalle]] || ||
|}
== Manazarta ==
{{Reflist}}
dn5pj78uq79ubfpnnslevxqitpeq1xm
Williams Okofo-Dateh
0
38836
831193
578060
2026-05-06T16:06:39Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831193
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Williams Okofo-Dateh''' ɗan siyasan Ghana ne kuma ɗan majalisa mai wakiltar Jaman ta Kudu a yankin Bono na Ghana.<ref>{{Cite web|title=Gov’t should focus on transforming vocational education – Jaman South MP|url=https://www.modernghana.com/news/1122606/govt-should-focus-on-transforming-vocational-educ.html|access-date=2022-01-18|website=Modern Ghana|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-03-08|title=I will not interfere in chieftaincy issues – Jaman South MP|url=https://theindependentghana.com/2021/03/i-will-not-interfere-in-chieftaincy-issues-jaman-south-mp/|access-date=2022-01-18|website=The Independent Ghana|language=en-GB|archive-date=2022-01-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20220118235310/https://theindependentghana.com/2021/03/i-will-not-interfere-in-chieftaincy-issues-jaman-south-mp/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-03-09|title=MP vows not to interfere in chieftaincy disputes|url=https://www.ghanaiantimes.com.gh/mp-vows-not-to-interfere-in-chieftaincy-disputes/|access-date=2022-01-18|website=Ghanaian Times|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=MP makes case for Cashew Development Authority|url=https://www.graphic.com.gh/news/politics/mp-makes-case-for-cashew-development-authority.html|access-date=2022-01-18|website=Graphic Online|language=en-gb}}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
An haifi Williams a ranar 15 ga Oktoba 1981 kuma ya fito daga Drobo Faaman a yankin Bono na Ghana. Ya yi karatun sa na farko a shekarar 1993 sannan ya yi SSSCE a Janar Arts a shekarar 1996. Sannan kuma ya sami takardar shedar ilimi a shekarar 2001 da Digiri a fannin Ilimin Jama'a da Rayuwar Iyali a 2007 sannan kuma ya yi digiri na biyu a fannin hulda da kasashen duniya da Taimako 2010.<ref name=":0">{{Cite web|title=Parliament of Ghana|url=https://www.parliament.gh/mps?mp=195|access-date=2022-01-18|website=www.parliament.gh|archive-date=2023-03-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20230328061920/https://parliament.gh/mps?mp=195|url-status=dead}}</ref>
== Aiki ==
Williams manomi ne.<ref name=":0" />
=== Aikin siyasa ===
Dan jam’iyyar NDC ne kuma a halin yanzu dan majalisar wakilai mai wakiltar mazabar Jaman ta kudu.<ref name=":1">{{Cite web|title=Okofo-Dateh, Williams|url=https://ghanamps.com/mp/williams-okofo-dateh/|access-date=2022-01-18|website=Ghana MPS|language=en-US}}</ref> Ya lashe kujerar majalisar ne da kuri'u 24,422 yayin da Yaw Afful mai ci ya samu kuri'u 22,519 sannan Samuel Boadu na jam'iyyar CPP ya samu kuri'u 165.<ref>{{Cite web|title=Jaman South – Election Data Center – The Ghana Report|url=https://electiondatacenter.theghanareport.com/election-results/2020-2/bono-region/jaman-south/|access-date=2022-01-18|language=en-US}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=Parliamentary Results for Jaman South|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/ghanaelection2020/elections.constituency.results.php?mode=parliamentary&ID=59|access-date=2022-01-18|website=www.ghanaweb.com}}</ref>
=== Kwamitoci ===
Shi mamba ne a kwamitin shari'a kuma mamba ne a kwamitin harkokin kasashen waje.<ref name=":0" />
== Rayuwa ta sirri ==
Williams Kirista ne.<ref name=":1" />
== Tallafawa ==
A watan Yunin 2021, Williams ta fara aikin noman shinkafa a mazabar Jaman ta Kudu domin sanya matasa aikin noman shinkafa ta hanyar amfani da fasahohin noma na zamani, tallace-tallace da kuma hada kayan kirkire-kirkire. Ya mika buhunan shinkafa 33 kilogiram 45 na irin shinkafa, da kwalin takalman Wellington da kwalaye uku na maganin ciyawa ga kungiyar manoman shinkafa ta Aboukrom.<ref>{{Cite web|date=2021-06-10|title=Jaman South MP initiates pilot project to boost rice production in the constituency - MyJoyOnline.com|url=https://www.myjoyonline.com/jaman-south-mp-initiates-pilot-project-to-boost-rice-production-in-the-constituency/|access-date=2022-01-18|website=www.myjoyonline.com|language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
[[Category:Rayayyun mutane]]
[[Category:Haifaffun 1981]]
jvpvyrgtegbp2xgppy6wuz6nszaofv6
Zaɓen gwamnan jihar Katsina 2011
0
39514
831523
746520
2026-05-07T06:25:57Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831523
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
An gudanar da zaɓen ƙasa '''gwamnan jihar Katsina na shekarar 2011''' a ranar 26 ga watan Afrilun 2011.<ref>{{Cite web|title=Yar'adua's Associate Emerges CPC Guber Candidate|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/41149/yaraduas-associate-emerges-cpc-guber-candidate.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|title=Katsina 2011: PDP, CPC Lock Horns|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/47652/katsina-2011-pdp-cpc-lock-horns.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|date=2011-02-03|title=Katsina Guber Ticket: Aspirant Drags Masari, CPC & INEC To Court|url=https://www.pmnewsnigeria.com/2011/02/03/katsina-guber-ticket-aspirant-drags-masari-cpc-inec-to-court/|access-date=2021-04-30|website=P.M. News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Katsina CPC: Now that Supreme court entrenches party supremacy|url=https://dailytrust.com/katsina-cpc-now-that-supreme-court-entrenches-party-supremacy|access-date=2021-04-30|website=Daily Trust|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Katsina boils over arrest of CPC gubernatorial candidate - Ghanamma.com|url=https://ghana-mma.com/2011/03/05/katsina-boils-over-arrest-of-cpc-gubernatorial-candidate/|access-date=2021-04-30|language=en-US|archive-date=2021-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430042845/https://ghana-mma.com/2011/03/05/katsina-boils-over-arrest-of-cpc-gubernatorial-candidate/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nigeria: Katsina, Kano Govs Tussle - Appeal Court Okays Masari, Stops Abacha|url=https://allafrica.com/stories/201104211057.html|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|title=The Governors-Elect|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|title=Governorship: Senator Lado Drags CPC, INEC To Court Over Masari|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/45344/governorship-senator-lado-drags-cpc-inec-to-court-over-mas.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref> Ɗan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Ibrahim Shema|Ibrahim Shema ne]] ya lashe zaɓen inda ya doke ɗan jam'iyyar CPC [[Aminu Bello Masari]] da wasu ‘yan takara 8.<ref>{{Cite web|title=2011 State Governorship Elections in Nigeria|url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html|access-date=2021-04-30|website=africanelections.tripod.com}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=Troubled Incumbents|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/29437/troubled-incumbents.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|title=African Integrity Magazine – Nigeria – A survey of 2011 April Elections Dawn of a new Era in the Political process|url=https://africanintegritymagazine.com/2011/06/nigeria-a-survey-of-2011-april-elections-dawn-of-a-new-era-in-the-political-process/|access-date=2021-04-30|website=africanintegritymagazine.com|language=en-US|archive-date=2021-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430035845/https://africanintegritymagazine.com/2011/06/nigeria-a-survey-of-2011-april-elections-dawn-of-a-new-era-in-the-political-process/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|last=Foundation|first=Thomson Reuters|title=Table-Nigerian governorship election results|url=https://news.trust.org/item/20110508194900-iudkw/|access-date=2021-04-30|website=news.trust.org}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ruling party leads in Nigerian governorship elections - People's Daily Online|url=http://en.people.cn/90001/90777/90855/7365455.html|access-date=2021-04-30|website=en.people.cn|archive-date=2021-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430041346/http://en.people.cn/90001/90777/90855/7365455.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2011-04-25|title=Nigeria: Uneasy Finale to General Elections|url=http://www.ipsnews.net/2011/04/nigeria-uneasy-finale-to-general-elections/|access-date=2021-04-30|website=Inter Press Service}}</ref><ref>{{Cite web|title=PDP Confident of Shema's Victory in Katsina Guber Election|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50472/pdp-confident-of-shemas-victory-in-katsina-guber-election.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-05-09|title=I'm different from other deputy govs - Faskari|url=https://www.vanguardngr.com/2013/05/im-different-from-other-deputy-govs-faskari/|access-date=2021-04-30|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Perishable|title=Katsina: Shema's Sterling Performance News|url=https://www.tell.ng/special-focus/katsina-shemas-sterling-performance/|access-date=2021-04-30|website=www.tell.ng|language=en-US|archive-date=2021-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430040445/https://www.tell.ng/special-focus/katsina-shemas-sterling-performance/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-02-26|title=PDP stalwart tasks Shema over agric commissioner|url=https://www.blueprint.ng/pdp-stalwart-tasks-shema-over-agric-commissioner/|access-date=2021-04-30|website=Blueprint Newspapers Limited|language=en-US}}</ref>
[[Ibrahim Shema]] ya zama ɗan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] a zaben fidda gwani. Ya zaɓi Abdullahi Faskari a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web|title=Stakeholders implored to sustain GGW programme|url=https://dailytrust.com/stakeholders-implored-to-sustain-ggw-programme|access-date=2021-04-30|website=Daily Trust|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Tambari|url=https://issuu.com/aagarba/docs/tambari_58799f6b6bb0f0/8|access-date=2021-04-30|website=Issuu|language=en}}{{Dead link|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=Katsina Gov in Fatal Crash|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/47990/katsina-gov-in-fatal-crash.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nigeria: Katsina Moves to Tackle Education Challenges|url=https://allafrica.com/stories/201112191214.html|url-status=live|website=allafrica.com}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-08-26|title=Katsina disburses N100m to victims of gunmen attack|url=https://www.pmnewsnigeria.com/2014/08/26/katsina-disburses-n100m-to-victims-of-gunmen-attack/|access-date=2021-04-30|website=P.M. News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2019-03-07|title=Katsina Former Deputy Gov Dumps PDP|url=https://leadership.ng/katsina-former-deputy-gov-dumps-pdp/|access-date=2021-04-30|website=Leadership Newspaper|language=en-GB|archive-date=2021-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430041157/https://leadership.ng/katsina-former-deputy-gov-dumps-pdp/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-08-02|title=FG canvasses support for desertification measures|url=https://thenationonlineng.net/fg-canvasses-support-for-desertification-measures-2/|access-date=2021-04-30|website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2011-03-12|title=Gov Shema: We won't take Buhari factor for granted|url=https://www.vanguardngr.com/2011/03/gov-shema-we-wont-take-buhari-factor-for-granted/|access-date=2021-04-30|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-05-23|title=Re: Still on Shema and opposition parties in Katsina|url=https://www.blueprint.ng/re-still-on-shema-and-opposition-parties-in-katsina/|access-date=2021-04-30|website=Blueprint Newspapers Limited|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2011-03-19|title=The Sun News On-line {{!}}|url=https://www.sunnewsonline.com/webpages/news/national/2011/mar/16/national-16-03-2011-01.htm|access-date=2021-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20110319091753/https://www.sunnewsonline.com/webpages/news/national/2011/mar/16/national-16-03-2011-01.htm|archive-date=March 19, 2011}}</ref>
[[Aminu Bello Masari]] shi ne dan takarar CPC, Usman Mohammad Bugaje shi ne dan takarar ACN . Hasimu Lawal Jobe ya kasance dan takarar ANPP .<ref>{{Cite web|date=2011-05-29|title=FYI: Full List Of Governors For 2011-2015 Tenure|url=https://thenet.ng/fyi-full-list-of-governors-for-2011-2015-tenure/|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Entertainment Today|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Advising Governor Ibrahim Shema publicly|url=https://dailytrust.com/advising-governor-ibrahim-shema-publicly|access-date=2021-04-30|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2021-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430042050/https://dailytrust.com/advising-governor-ibrahim-shema-publicly|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-04-03|title=Barr. Ibrahim Shemu Shema v. Hon. Aminu Bello Masari & ORS (2011)|url=https://lawcarenigeria.com/barr-ibrahim-shehu-shema-v-hon-aminu-bello-masari-ors-2011-2/|access-date=2021-04-30|website=LawCareNigeria|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2011-03-30|title=2011 Election: Masari Fails To Rekindle Ambition|url=https://www.pmnewsnigeria.com/2011/03/30/2011-election-masari-fails-to-rekindle-ambitionfails/|access-date=2021-04-30|website=P.M. News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Shema Winning in Katsina|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50728/shema-winning-in-katsina.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|title=Katsina Guber: Our Hands Were Tied - CPC, Masari's Running Mate|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/58748/katsina-guber-our-hands-were-tied-cpc-masaris-running-m.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-12-19|title=Keyamo petitions APC over former Speaker, Masari's alleged forged certificate|url=https://www.premiumtimesng.com/news/more-news/173549-keyamo-petitions-apc-former-speaker-masaris-alleged-forged-certificate.html|access-date=2021-04-30|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nigeria: Katsina CPC - Court Sets Feb 25 for Judgment|url=https://allafrica.com/stories/201102180709.html|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|title=Joathan, Shwma Can't Be Stopped - Tukur, Ex-Yar'adua's Deputy|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/45829/jonathan-shema-cant-be-stopped-tukur-ex-yaraduas-depu.html|access-date=2021-04-30|website=Nigerian Voice}}</ref>
== Sakamako ==
[[Ibrahim Shema]] na [[Peoples Democratic Party|jam'iyyar PDP]] ne ya lashe zaben inda ya doke sauran 'yan takara 9.<ref>{{Cite news|last=Thurston|first=Alexander|title=Don't ignore Nigeria's gubernatorial elections|language=en-US|work=Washington Post|url=https://www.washingtonpost.com/news/monkey-cage/wp/2015/01/27/dont-ignore-nigerias-gubernatorial-elections/|issn=0190-8286}}</ref><ref>{{Cite web|last=Alexander Thurston|date=2019-09-17|title=The Governor and the Emir: A Struggle over Islamic Authority in Kano State, Nigeria|url=https://themaydan.com/2019/09/the-governor-and-the-emir-a-struggle-over-islamic-authority-in-kano-state-nigeria/|website=Maydan|language=en-US}}</ref><ref>{{cite journal|last=Olaniyi|first=Rasheed Oyewole|date=2011|title=Hisbah and Sharia Law Enforcement in Metropolitan Kano|publisher=Indiana University Press|journal=Africa Today|volume=57|number=4|pages=71–96|doi=10.2979/africatoday.57.4.71|jstor=10.2979/africatoday.57.4.71}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nigeria: The Battle for Shari'ah Supremacy {{!}} IIRF|url=https://www.iirf.eu/articles/iirf-research-writer/nigeria-the-battle-for-shariah-supremacy/|website=www.iirf.eu|access-date=2022-12-03|archive-date=2021-04-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419205406/https://www.iirf.eu/articles/iirf-research-writer/nigeria-the-battle-for-shariah-supremacy/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Listening to the rumours: What the northern Nigeria polio vaccine boycott can tell us ten years on|url=https://researchonline.lshtm.ac.uk/id/eprint/1386853/1/rgph8_1138.pdf|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200922233831/https://researchonline.lshtm.ac.uk/id/eprint/1386853/1/rgph8_1138.pdf |archive-date=September 22, 2020 }}</ref><ref>{{Cite web|title=Background to Nigeria's 2015 Elections|url=https://csis-website-prod.s3.amazonaws.com/s3fs-public/legacy_files/files/publication/150126_Thurston_NigeriaElections_Web.pdf|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200724161029/https://csis-website-prod.s3.amazonaws.com/s3fs-public/legacy_files/files/publication/150126_Thurston_NigeriaElections_Web.pdf |archive-date=July 24, 2020 }}</ref><ref>{{Cite web|title=Press Release: UNODC, NJI and NPC Visit Katsina State for Assessment of EU Funded Project|url=https://www.unodc.org/nigeria/en/press-release_visit-katsina-state-for-assessment-of-eu-funded-project.html|access-date=2021-04-29|website=www.unodc.org|archive-date=2021-04-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20210429225225/https://www.unodc.org/nigeria/en/press-release_visit-katsina-state-for-assessment-of-eu-funded-project.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Katsina guber: A race largely in the realm of speculation|url=https://dailytrust.com/katsina-guber-a-race-largely-in-the-realm-of-speculation|access-date=2021-04-29|website=Daily Trust|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Katsina 2011: Even in Death, Yar'adua Is a Factor|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/29458/katsina-2011-even-in-death-yaradua-is-a-factor.html|access-date=2021-04-29|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|date=2010-09-12|title=allAfrica.com: Nigeria: Re-Opposition Parties Lay Ambush for Shema|url=https://allafrica.com/stories/201009070968.html|access-date=2021-04-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20100912084607/https://allafrica.com/stories/201009070968.html|archive-date=September 12, 2010}}</ref><ref>{{Cite web|title=PressReader.com - Your favorite newspapers and magazines.|url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20141015/281865821719877|access-date=2021-04-29|website=www.pressreader.com}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-08-03|title=Between Shema and Katsina people|url=https://www.vanguardngr.com/2013/08/between-shema-and-katsina-people/|access-date=2021-04-29|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=PDP Guber Primaries - Osunbor, Akala, Andy Uba Pick Tickets|url=https://www.tmcnet.com/usubmit/2006/12/11/2157439.htm|access-date=2021-04-29|website=www.tmcnet.com}}</ref><ref>{{Cite web|last=omodara|date=2020-06-27|title=All Governors of Katsina State|url=https://www.glimpse.ng/all-governors-of-katsina-state/|access-date=2021-04-29|website=Glimpse Nigeria|language=en-US|archive-date=2021-04-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428205222/https://www.glimpse.ng/all-governors-of-katsina-state/|url-status=dead}}</ref>
Adadin wadanda suka yi rajista a jihar ya kai miliyan 3,126,898, kuri’u masu inganci sun kai 1,622,063.<ref>{{Cite web|title=Islamic criminal law in northern Nigeria: politics, religion, judicial practice|url=https://pure.uva.nl/ws/files/742135/145225_06.pdf|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20190216051127/https://pure.uva.nl/ws/files/742135/145225_06.pdf |archive-date=February 16, 2019 }}</ref><ref>{{Cite web|title=Africa Update|url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html|website=web.ccsu.edu|access-date=2022-12-03|archive-date=2021-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20210213220306/https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-05-10|title=Katsina 2015: Who succeeds Shema?|url=https://thenationonlineng.net/katsina-2015-succeeds-shema/|access-date=2021-04-29|website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2016-09-14|title=Accused of mismanaging N68 billion, ex-Katsina Governor Shema declared wanted {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/210433-accused-mismanaging-n68-billion-ex-katsina-governor-shema-declared-wanted.html|access-date=2021-04-29|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=Government {{!}} Katsina State Government|url=https://www.katsinastate.gov.ng/government/|access-date=2021-04-29|language=en-US|archive-date=2020-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20201012193703/https://www.katsinastate.gov.ng/government/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nigeria: Current Issues|url=https://www.hsdl.org/?view&did=482046|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200320091003/https://www.hsdl.org/?view&did=482046 |archive-date=March 20, 2020 }}</ref><ref>{{Cite web|title=Why Katsina is Working|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50803/why-katsina-is-working.html|access-date=2021-04-29|website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nigerian States|url=https://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm|access-date=2021-04-29|website=www.worldstatesmen.org}}</ref><ref>{{Cite web|title=Who Speaks for the North? Politics and Influence in Northern Nigeria|url=https://www.chathamhouse.org/sites/default/files/field/field_document/20140703NorthernNigeriaHoffmann.pdf|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191025175216/https://www.chathamhouse.org/sites/default/files/field/field_document/20140703NorthernNigeriaHoffmann.pdf |archive-date=October 25, 2019 }}</ref><ref>{{Cite web|publisher=United Nations High Commissioner for Refugees|title=Renewed Crackdown on Freedom of Expression|url=https://www.refworld.org/docid/3fe47e9a4.html|website=Refworld|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Adamu|first=Fatima L.|date=2008|title=Gender, Hisba and The Enforcement of Morality in Northern Nigeria|url=https://www.cambridge.org/core/journals/africa/article/abs/gender-hisba-and-the-enforcement-of-morality-in-northern-nigeria/8C3C5B16257E3410CF13D274E9CF9D73|journal=Africa|language=en|volume=78|issue=1|pages=136–152|doi=10.3366/E0001972008000089|issn=1750-0184}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nigeria: Restoring faith in the polio vaccine - Nigeria|url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-restoring-faith-polio-vaccine|website=ReliefWeb|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title="Political Shari'a"? Human Rights and Islamic Law in Northern Nigeria: XI. The politicization of religion: reactions to the implementation of Sharia|url=https://www.hrw.org/reports/2004/nigeria0904/11.htm|url-status=live|website=www.hrw.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20040922082745/http://www.hrw.org/reports/2004/nigeria0904/11.htm |archive-date=September 22, 2004 }}</ref>
* '''[[Ibrahim Shema]], ( [[Peoples Democratic Party|PDP]] )- 1,029,912'''
* [[Aminu Bello Masari]], CPC - 555,769
* Usman Mohammad Bugaje, ACN - 19,990
* Sani Sani, MPPP- 4,609
* Hasimu Lawal Jobe, ANPP - 3,574
* Shehu Isa Kaita, PRP- 2,589
* Muktari Shehu Nasir, APS- 2,192
* Amanu Dahiru Kasauri, APGA- 1,319
* Ibrahim Abu Musawa, LP- 1,146
* Lawal Musa Bindawa, ACPN- 963
==Manazarta==
{{Reflist|3}}
ll05ezqh7iyexogpu3iukdzvj8pmspa
Ƙungiyar kwallon kafa ta kasar Ivory Coast
0
43428
831674
663938
2026-05-07T10:17:48Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 4 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831674
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Ivory Coast''' ( [[Faransanci|Faransa]] : ''Équipe de football de Côte d'Ivoire'', wadda [[FIFA]] ta amince da ita a matsayin '''Cote d'Ivoire'''<ref>{{Cite web|title=FIFA|url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/CIV|access-date=|website=fifa.com|language=en}}</ref> ) tana wakiltar [[Ivory Coast]] a wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] na duniya na maza . Wanda ake yi wa laƙabi ''da Giwaye'', hukumar kula da wasan ƙwallon ƙafa ta Ivory Coast (FIF) ce ke kula da ƙungiyar. Har zuwa shekarar 2005, babban abin da suka yi shi ne lashe gasar cin kofin Afirka na shekarar 1992 da ƙasar Ghana a bugun fanareti a Stade Léopold Sédar Senghor a [[Dakar]], Senegal. Nasararsu ta biyu ta zo ne a shekarar 2015, inda kuma suka sake doke Ghana a bugun fanariti a Bata, Equatorial Guinea. Tawagar tana wakiltar duka [[FIFA]] da kuma Hukumar Ƙwallon Ƙafa ta Afirka (CAF).
Tawagar ta sami mafi kyawun gudu tsakanin shekarar 2006 da kuma 2014 lokacin da suka cancanci shiga gasar cin kofin duniya ta FIFA uku a jere.
== Tarihi ==
=== 1960s ===
Tawagar ta buga wasanta na farko na ƙasa da ƙasa da Dahomey wadda a yanzu ake kira da [[Benin]], inda ta ci 3 {{En dash}} 2 a ranar 13 ga watan Afrilun 1960 a [[Madagaskar|Madagascar]] .
Tawagar ta samu babban nasara {{En dash}} ci 11-0 a [[Afirka ta Tsakiya (ƙasa)|kan Jamhuriyar Afirka ta Tsakiya]] . A shekara ta 1961 kungiyar ta fara fitowa a gasar cin kofin ƙasashen Afrika . Bayan samun 'yencin kai daga Faransa, ƙungiyar ta zo ta uku a gasar shekarar 1963 da shekarar 1965 .
=== 1970s ===
Wasannin da [[Ivory Coast]] ta yi a shekarun 1970 sun yi karo da juna. A gasar cin kofin nahiyar Afirka a shekarar 1970, ƙungiyar ta ƙare a matsayi na ɗaya a rukuninsu, to amma ta yi rashin nasara a hannun Ghana - masu karfin ƙwallon ƙafar Afirka a lokacin - a wasan dab da na kusa da na ƙarshe, sannan ta koma ta 4 bayan ta yi rashin nasara a matsayi na uku. zuwa United Arab Republic (yanzu Misira). Sun kasa samun tikitin zuwa bugu na shekarar 1972, inda suka sha kashi da ci 4-3 a hannun Congo-Brazzaville a wasan neman cancantar ƙarshe. A shekarar 1974 ne suka samu gurbin shiga gasar amma sun ƙare a matakin ƙarshe na rukuninsu da maki daya kacal, sannan suka ƙasa samun tikitin shiga gasar a shekarar 1976, inda suka sake yin rashin nasara a hannun Congo-Brazzaville (wanda aka fi sani da Congo) a zagayen farko.
Tun da farko ƙungiyar ta samu gurbin zuwa shekara ta 1978, inda ta doke Mali da ci 2-1 a jumulla, amma an hana su buga wasan da bai cancanta ba a wasa na biyu. Har ila yau, an hana Mali shiga gasar, saboda ‘yan sanda da jami’an tsaron filin wasa sun yi wa jami’an wasan hari a wasan farko, don haka Upper Volta, wadda [[Ivory Coast]] ta doke su a zagayen farko na neman gurbin shiga gasar, ta gaji matsayinsu.
=== 1980s ===
A shekarar 1984, tawagar ta karɓi bakuncin gasar cin kofin ƙasashen Afrika a karon farko, amma ta kasa fita daga rukuninsu. A shekara ta 1986, sun tsallake rijiya da baya a rukuninsu da ƙwallayen da suka zira a raga, kuma sun kara zuwa matsayi na uku sau ɗaya, inda suka doke Morocco da ci 3-2 a wasan neman matsayi na uku.
=== 1990s ===
A gasar cin kofin Afrika a shekarar 1992, [[Ivory Coast]] ta doke [[Kungiyar Kwallon Kafa ta Aljeriya|Algeriya]] da ci 3 {{En dash}} 0, ta kuma yi kunnen doki 0 {{En dash}} 0 da Congo, inda ta zama ta daya a rukuninsu. Nasarar da ta samu a karin lokaci da Zambia da kuma bugun daga kai sai mai tsaron gida da Kamaru ta kai ta wasan karshe a karon farko, inda suka kara da Ghana. Wasan ya sake tashi zuwa bugun daga kai sai mai tsaron gida, wanda ya zama (a lokacin) mafi yawan zura kwallaye a fagen ƙwallon ƙafa na duniya; A ƙarshe [[Ivory Coast]] ta yi nasara da ci 11-10 inda ta lashe gasar a karon farko. Sun kasa kare kambunsu a ruwa, inda suka sha kashi a hannun [[Najeriya]] a wasan kusa da na ƙarshe.
Tawagar [[Ivory Coast]] ta yi fice saboda shiga (kuma ta yi nasara) bugun fanareti biyu mafi girma a gasar ƙwallon ƙafa ta duniya. - bugun daga kai sai mai tsaron gida sau 24 a wasan ƙarshe na gasar cin kofin nahiyar Afrika a shekarar 1992 lokacin da Ghana ta lallasa Ghana da ci 11-10, da bugun daga kai sai mai tsaron gida 24 a wasan daf da na kusa da na ƙarshe na gasar cin kofin nahiyar Afirka a shekarar 2006, lokacin da Kamaru ta kasance. an doke su da ci 12–11. A shekara ta 2015, [[Ivory Coast]] ta sake doke Ghana a wasan ƙarshe na gasar cin kofin nahiyar Afirka ta shekarar 2015 da ci 22 da ci 9-8.
=== 2000s da gasar cin kofin duniya na farko ===
A cikin watan Oktobar 2005, [[Ivory Coast]] ta sami cancantar shiga gasar cin kofin duniya ta FIFA a shekarar 2006, wanda zai kasance farkon bayyanar su a gasar. Bayan an fitar da Ivory Coast a rukunin " Rukunin Mutuwa " da Kamaru da Masar suka haɗa, Ivory Coast ta shiga wasan ƙarshe ne bayan Kamaru, amma ta samu gurbin shiga gasar bayan ta doke Sudan da ci 3-1 yayin da Kamaru ta yi kunnen doki da Masar.
A gasar da kanta, Ivory Coast ta kasance cikin wani rukuni na mutuwa, da Argentina, Holland, da Serbia da kuma Montenegro . An yi rashin nasara a hannun Argentina da ci 2-1 - Didier Drogba ne ya ci wa ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta farko a gasar cin kofin duniya a minti na 82 - sannan Netherlands ta ci 2-1, abin da ke nufin tuni aka fitar da su a wasan da suka buga da Serbia da Montenegro. Duk da 2-0 da aka tashi 2-0 bayan mintuna 20 kacal, Ivory Coast ta dawo da ci 3-2, inda Bonaventure Kalou ya ci bugun fanariti a minti na 86 wanda ya baiwa Ivory Coast nasarar cin kofin duniya karo na farko.
Bayan da Uli Stielike ya bar kafin gasar cin kofin Afirka ta shekarar 2008, saboda lafiyar ɗansa, abokin aikin Gerard Gili ya ɗauki matsayinsa. Don rama rashin wani kocin, Didier Drogba ya yi aiki a matsayin mai horar da 'yan wasa. Wannan dai shi ne karo na biyu da dan wasa shi ma ya zama koci a gasar, bayan George Weah ya kasance ɗan wasa kuma kocin Laberiya a gasar ta shekarar 2002.
=== 2010s ===
[[File:Cote_d'Iviore_NT_2010.jpg|thumb| 'Yan wasan Ivory Coast sun yi jerin gwano kafin wasan da Poland a 2010]]
Ivory Coast ta samu gurbin shiga gasar cin kofin duniya ta FIFA a 2010 a [[Afirka ta Kudu]], kuma an sake fafatawa a rukunin "Rukunin Mutuwa" da Brazil da Portugal da Koriya ta Arewa da suka lashe gasar sau biyar . Bayan da suka yi kunnen doki 0-0 da Portugal, rashin nasara da Brazil da ci 3-1, ya sa domin samun tikitin shiga rukuninsu, sai ta doke Koriya ta Arewa, Brazil na bukatar doke Portugal, kuma (godiya ga Portugal da ci 7-0). a kan Koriya ta Arewa) ana buƙatar samun ƙwaƙƙwaran ƙwaƙƙwal a cikin bambancin raga. Ivory Coast ta ci 3-0, amma Portugal ta rike Brazil da ci 0-0, kuma an sake fitar da Ivory Coast a matakin rukuni.
=== 2014 ===
[[File:FIF_NewCrest.png|left|thumb|143x143px| Logo har zuwa 2014]]
Tawagar ta fito karo na uku a gasar cin kofin duniya ta FIFA a [[Brazil]] a shekarar 2014, inda aka tashi a rukunin C da Colombia da Girka da kuma Japan . Bayan ta doke Japan da ci 2-1, Ivory Coast ta sha kashi a hannun Colombia da ci 2-1, wanda hakan ya sa ta tsallake rijiya da baya. A wasan ƙarshe da suka yi da Girka, an tashi ne da ci 1-1, kuma bayan da Japan ta sha kashi a hannun Colombia da ci 4-1, Ivory Coast ta kai ga samun tikitin shiga gasar. Sai dai a minti na 93 Giovanni Sio ya ba da bugun daga kai sai mai tsaron gida Georgios Samaras, wanda ya baiwa Girka nasara kuma ta zo ta 16 na ƙarshe; Ita kuwa Ivory Coast ta fita ne a matakin rukuni a gasar karo na uku a jere.
Wasan da tawagar ta yi na samun cancantar shiga gasar cin kofin duniya ya zo ƙarshe a gasar [[Kofin kwallon kafar duniya ta 2018|2018]] . Suna bukatar nasara a wasansu na ƙarshe da Morocco, maimakon haka sun yi rashin nasara da ci 2-0, wanda hakan ke nufin Morocco ta samu gurbin shiga gasar.
== Filin wasa na gida ==
Daga shekarar 1964 zuwa ta 2020, Stade Félix Houphouët-Boigny, filin wasa mai kujeru 50,000 a [[Abidjan]] shi ne babban wurin da aka yi amfani da shi don karɓar baƙuncin wasannin gida. A cikin shekarar 2020, filin wasa na kasa mai kujeru 60,000, shi ma a Abidjan, an buɗe shi gabanin gasar cin kofin ƙasashen Afirka na 2023 .<ref>{{Cite web|date=2020-10-05|title=AFCON 2023: Ivory Coast opens 60,000-seater stadium|url=https://www.vanguardngr.com/2020/10/afcon-2023-ivory-coast-opens-60000-seater-stadium/|access-date=2021-09-07|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref>
== Magoya bayansa ==
Magoya bayan giwaye an san suna daga cikin mafiya launi a Afirka. A wasannin Ivory Coast, sassan masu goyon bayan giwaye sun haɗa da makaɗa masu kaɗe-kaɗe da ke kwaikwayon sautin giwa da ke tafiya cikin daji.
[[File:Didier_Drogba_9279.JPG|alt=|thumb|228x228px| Didier Drogba, wanda ya fi kowa zira kwallaye a tarihin Ivory Coast.]]
=== Manyan masu zura kwallaye ===
== Duba kuma ==
* Tawagar kwallon kafar Ivory Coast ta kasa da shekaru 20
* Ivory Coast a gasar cin kofin Afrika
== Manazarta ==
{{reflist}}
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* [http://www.fif-ci.com/CI/ Ƙungiyar Ivory Coast] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140827115708/http://www.fif-ci.com/CI/ |date=2014-08-27 }} - gidan yanar gizon hukuma
* [https://web.archive.org/web/20070606210648/http://www.fifa.com/associations/association=civ/index.html Ivory Coast] a [[FIFA|FIFA.com]]
* [http://www.thefifaworldcups.com/worldcups/Country-IVORYCOAST.html Ivory Coast a gasar cin kofin duniya]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.thefifaworldcups.com/worldcups/Country-IVORYCOAST.html#RANGE!SQ Tawagar Ivory Coast a gasar cin kofin duniya]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.thefifaworldcups.com/worldcups/Country-IVORYCOAST.html#RANGE!HTH Ivory Coast: Rikodin kan gaba a gasar cin kofin duniya]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.thefifaworldcups.com/worldcups/Country-IVORYCOAST.html#RANGE!PC Kungiyoyin 'yan wasan Ivory Coast]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
akem0yrpnbcotrs4nw5tswury7zed1p
Zaben majalisar dattawan Najeriya na 2015 a jihar Kano
0
44143
831509
799311
2026-05-07T05:14:39Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831509
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Fayil:Kano State flag official.png|thumb|tutat kano]]
[[Fayil:Kano State collage.png|thumb|cikin garin kano]]
A ranar 28 ga Maris,shekara ta 2015 ne aka gudanar da zaɓen ƴan majalisar dattawan Najeriya na shekarar 2015 a jihar Kano, domin zaɓen ƴan [[Majalisar Dattijai ta Najeriya|majalisar dattawan Najeriya]] da za su wakilci [[Kano (jiha)|jihar Kano]]. [[Barau I Jibrin]] mai wakiltar Kano ta Arewa, [[Rabi'u Musa Kwankwaso|Rabiu Kwankwaso]] mai wakiltar Kano ta tsakiya da [[Kabiru Ibrahim Gaya]] mai wakiltar Kano ta Kudu duk sun yi nasara a jam’iyyar [[All Progressives Congress]].<ref>{{Cite web|date=2016-04-13|title=The 8th National Assembly and the rest of us|url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/|access-date=2021-08-13|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-09-29|title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html|access-date=2021-08-13|language=en-GB}}</ref>
== Dubawa ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! rowspan="2" |Alaka
! colspan="2" | Jam'iyya
! rowspan="2" | Jimlar
|-
! [[All Progressives Congress|APC]]
! [[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
! Kafin Zaɓe
|
|
! 3
|-
! Bayan Zaɓe
| 3
| -
! 3
|-
|}
== Taƙaitawa ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" | Mai ci
! Biki
! class="unsortable" | Zaɓaɓɓen Sanata
! Biki
|-
| Kano ta Arewa
|
|
| [[Barau I Jibrin]]
| [[All Progressives Congress|APC]]
|-
| Kano ta Tsakiya
|
|
| [[Rabi'u Musa Kwankwaso|Rabiu Kwankwaso]]
| [[All Progressives Congress|APC]]
|-
| Kano ta Kudu
|
|
| [[Kabiru Ibrahim Gaya]]
| [[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamako ==
=== Kano ta Arewa ===
Ɗan takarar [[All Progressives Congress|jam’iyyar All Progressives Congress]] [[Barau I Jibrin|Barau I Jibrin ne]] ya lashe zaɓen inda ya doke ɗan takarar jam’iyyar [[Peoples Democratic Party|People’s Democratic Party]] [[Bello Hayatu Gwarzo]] da sauran ƴan takarar jam’iyyar.<ref>{{Cite web|title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE|url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf|url-status=live|website=placng.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 }}</ref><ref name=":0">{{Cite web|title=Election Centre|url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/KN/senate/2015|access-date=2021-08-13|website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-02|title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html|access-date=2021-08-31|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News|url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/|access-date=2021-08-31|website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-03-30|title=INEC releases some results of National Assembly election|url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/|access-date=2021-08-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2019-10-04|title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report|url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/|access-date=2021-08-31|website=International Centre for Investigative Reporting|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|last=Headliners|title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today|url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/|access-date=2021-08-31|language=en-US}}{{Dead link|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|last=FAAPA|title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR|url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/|access-date=2021-08-31|language=en|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-06-08|title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA|url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/|access-date=2021-08-31|website=CPPA|language=en-US}}</ref>
=== Kano ta Tsakiya ===
Ɗan takarar [[All Progressives Congress|jam’iyyar All Progressives Congress,]] [[Rabi'u Musa Kwankwaso|Rabiu Kwankwaso]] ne ya lashe zaɓen, inda ya doke ɗan takarar [[Peoples Democratic Party|jam’iyyar People’s Democratic Party,]] [[Basheer Garba Mohammed]] da sauran ƴan takarar jam’iyyar.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015|url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/|access-date=2021-08-31|website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web|date=2016-04-13|title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly|url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/|access-date=2021-08-31|website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS|language=en-US|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184702/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2019-01-06|title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/|access-date=2021-08-31|website=THISDAYLIVE|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=admin|title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria|url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/|access-date=2021-08-31|language=en-US|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=List of 2015 Elected Senators|url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/|url-status=live|website=INEC Nigeria|archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 }}</ref><ref>{{Cite web|last=Tersoo|first=Andrella|date=2018-02-21|title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent|url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html|access-date=2021-08-31|website=Legit.ng - Nigeria news.|language=en}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-11-05|title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators|url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/|access-date=2021-08-31|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US}}</ref>
=== Kano ta Kudu ===
Ɗan takarar [[All Progressives Congress|jam’iyyar All Progressives Congress]] [[Kabiru Ibrahim Gaya|Kabiru Ibrahim Gaya ne]] ya lashe zaɓen inda ya doke ɗan takarar jam’iyyar [[Peoples Democratic Party|People’s Democratic Party]] Abdullahi Sani da sauran ƴan takarar jam’iyyar.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|date=2015-04-18|title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls|url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/|access-date=2021-08-31|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2017-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20171228171521/https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-01|title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html|access-date=2021-08-31|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-04-29|title=Why the PDP lost|url=https://newafricanmagazine.com/10768/|access-date=2021-08-31|website=New African Magazine|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Orji|first=Nkwachukwu|date=2015|title=The 2015 Nigerian General Elections|url=https://www.jstor.org/stable/24589148|journal=Africa Spectrum|volume=50|issue=2|pages=73–85|issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web|title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room|url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/|access-date=2021-08-31|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria|url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html|access-date=2021-08-31|website=EveryPolitician|archive-date=2021-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2015-05-15|title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly|url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly|access-date=2021-08-31|website=TheCable|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2019-02-28|title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race|url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html|access-date=2021-08-31|language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{reflist|2}}
[[Category:Jam'iya]]
[[Category:Jam'iyyun siyasa]]
[[Category:Jam'iyyun siyasa a Nijeriya]]
[[Category:Jam'iyyun siyasar Najeriya]]
kjygpq1o390dglo5ckaggm1r9aepypf
Ƙungiyar Lauyoyin Duniya
0
46067
831620
707002
2026-05-07T09:47:07Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831620
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Ƙungiyar Lauyoyin Duniya''' ( '''IBA''' ), wadda aka kafa a shekara ta 1947, ita ce Ƙungiyar [[Bar association|bar association]] ta ma'aikatan shari'a na duniya, ƙungiyoyin lauyoyi da ma ƙungiyoyin doka. A halin yanzu IBA tana da membobin lauyoyi sama da dubu 80,000 da ƙungiyoyin lauyoyi 190 da ma ƙungiyoyin doka.<ref>{{Cite web|url=https://www.ibanet.org/About_the_IBA/About_the_IBA.aspx|title=IBA - About the IBA|website=ibanet.org|language=en-gb|access-date=2019-01-03}}</ref> Hedkwatarta ta a duniya tana a birnin [[Landan|London, Ingila]], kuma tana da ofisoshin a biranen [[Washington, D.C.|Washington, DC]], [[Tarayyar Amurka|Amurka]], [[Seoul]], [[Koriya ta Kudu]] da [[São Paulo]], [[Brazil]].<ref>{{Cite web|url=https://www.ibanet.org/About_the_IBA/contact_us.aspx|title=IBA - Contact us|website=ibanet.org|language=en-gb|access-date=2019-01-03}}</ref>
== Tarihin IBA ==
Wakilan ƙungiyoyin lauyoyi 34 na ƙasa sun hallara a [[New York (birni)|birnin New York]], New York a ranar 17 ga watan Fabrairu shekara ta 1947 don ƙirƙirar ko assasa ƙungiyar da ake takaita sunan da; IBA-(International Bar Association). Kasancewar tsarin farko ya iyakance ga ƙungiyoyin lauyoyi da ƙungiyoyin doka, amma a cikin shekara ta 1970, an bada dama wa membobin IBA ga kowane lauyoyi. Membobin sana'ar shari'a da suka haɗa da lauyoyi, lauyoyi, lauyoyi, membobin shari'a, lauyoyi na cikin gida, lauyoyin gwamnati, malamai da ɗaliban shari'a sun ƙunshi membobin IBA.<ref>{{cite web |url=http://www.globallegalpost.com/commentary/international-respect-35859938/#.UYOFGbXqnTp |title=International Respect|date=15 October 2012 |publisher=Global Legal Post |access-date=3 May 2013}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.globallegalpost.com/global-view/changing-perceptions-3062605/#.UYOFHbXqnTp |title=Changing Perceptions|date=16 January 2013 |publisher=Global Legal Post |access-date=3 May 2013}}</ref>
== Dangantaka da sauran kungiyoyin ƙasa da ƙasa ==
IBA ta gudanar da matsayi na musamman a gaban babban taron [[Majalisar Dinkin Duniya]] da [[United Nations Economic and Social Council|Majalisar Tattalin Arziki da Zamantakewar Majalisar Dinkin Duniya]] (ECOSOC) tun daga 1947.<ref>{{cite web |url=https://www.un.org/esa/coordination/ngo/pdf/INF_List.pdf |title=List of non-governmental organizations in consultative status with the Economic and Social Council as of 18 September 2008 |publisher=United Nations |access-date=13 April 2013}}</ref> A ranar 9 ga watan Oktoba 2012, IBA ta sanya hannu kan yarjejeniyar fahimtar juna tare da [[OECD|Kungiyar Hadin gwiwar Tattalin Arziki da Ci Gaba]] (OECD).<ref>{{cite news|url=http://www.businessdayonline.com/NG/index.php/law/bar-report/46084-iba-and-oecd-form-stronger-ties|title=IBA and OECD form stronger ties|date=18 October 2012|publisher=Business Day Online|access-date=17 April 2013|archive-date=25 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140525200622/http://www.businessdayonline.com/NG/index.php/law/bar-report/46084-iba-and-oecd-form-stronger-ties|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.globallegalpost.com/global-view/iba-extends-economic-development-collaboration-67079752/#.UYOFE7XqnTp |title=IBA extends economic diplomatic collaboration|date=11 October 2012 |publisher=Global Legal Post |access-date=3 May 2013}}</ref> Har ila yau, IBA tayi haɗin gwiwa tare da OECD da Ofishin Majalisar Dinkin Duniya kan Muggan kwayoyi da Laifuka (UNODC) a cikin [[Anti-Corruption Strategy for the Legal Profession|Dabarun Yaki da Cin Hanci da Rashawa don Sana'ar Shari'a]], wani shiri na yaki da cin hanci da rashawa ga lauyoyi.<ref>{{cite web |url=http://www.oecd.org/corruption/thefightagainstforeignbriberynewlawsnewchallengesnewtrends.htm |title=The Fight against Foreign Bribery: New Laws, New Challenges, New Trends|date=24 June 2011 |publisher=OECD |access-date=3 May 2013}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.cdr-news.com/categories/competition-and-business-crime/iba-and-oecd-help-anti-graft-fight |title=IBA and OECD help anti-graft fight |date=12 November 2012 |publisher=Commercial Dispute Resolution |access-date=3 May 2013 |archive-date=25 May 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140525201416/http://www.cdr-news.com/categories/competition-and-business-crime/iba-and-oecd-help-anti-graft-fight |url-status=dead }}</ref> IBA kuma ta haɗu tare da wasu ƙungiyoyi da suka haɗa har da [[International Federation of Accountants]] (IFAC)<ref>{{Cite web|url=http://www.theaccountant-online.com/News/ifac-and-iba-sign-anti-corruption-mandate-6257228|title=News Details - IFAC and IBA sign anti-corruption mandate|website=theaccountant-online.com|access-date=2019-01-03|archive-date=2020-04-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20200412164713/http://www.theaccountant-online.com/News/ifac-and-iba-sign-anti-corruption-mandate-6257228|url-status=dead}}</ref> da [[International Organisation of Employers|Ƙungiyar Ma'aikata]] (IOE).<ref>{{Cite web|url=https://www.ioe-emp.org/en/news-events-documents/news/news/1544188866-new-iba-gei-and-ioe-report-aims-to-provide-business-with-enhanced-guidance-on-ilo-interna/?tx_ioerelations_pi1%5Bcontext%5D=pid&tx_ioerelations_pi1%5Bfilter%5D=news&tx_ioerelations_pi1%5BcurrentPid%5D=&tx_ioerelations_pi1%5Bnews%5D=115501&cHash=8eb342b8ea17654d9bf763490895049a|title=New IBA GEI and IOE report aims to provide business with enhanced guidance on ILO International Labour Standards|website=IOE - International Organisation of Employers|language=en-US|access-date=2019-01-03|archive-date=2020-07-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20200707123615/https://www.ioe-emp.org/en/news-events-documents/news/news/1544188866-new-iba-gei-and-ioe-report-aims-to-provide-business-with-enhanced-guidance-on-ilo-interna/?tx_ioerelations_pi1[context]=pid&tx_ioerelations_pi1[filter]=news&tx_ioerelations_pi1[currentPid]=&tx_ioerelations_pi1[news]=115501&cHash=8eb342b8ea17654d9bf763490895049a|url-status=dead}}</ref>
== Tsarin IBA ==
IBA ta kasu kashi biyu - Sashen Ayyukan Shari'a (LPD) da Ƙungiyar Jama'a da Muradun Ƙwararru (PPID). Kowace Sashe tana ba da kwamitoci daban-daban da kuma dandalin tattaunawa waɗanda aka keɓe ga takamaiman wuraren aiki. Waɗannan kwamitoci suna fitar da wallafe-wallafe na yau da kullun waɗanda ke mai da hankali kan ayyukan shari'a na ƙasa da ƙasa.<ref name="IBA_Committees">[http://www.ibanet.org/Committees/Committee_Index.aspx IBA Committees] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190218034842/https://www.ibanet.org/Committees/Committee_Index.aspx |date=2019-02-18 }}.</ref>
PPID tana ɗauke da Hukumar Ba da Lamuni (BIC) da Cibiyar Kare Hakkokin Dan Adam (IBAHRI). An kafa BIC a cikin 2004 kuma ta ƙunshi wakilai daga ƙungiyoyin lauyoyi da ƙungiyoyin doka a duniya.<ref name="IBA_Bar_Issues">[http://www.ibanet.org/barassociations/bar_issues_commission.aspx IBA Bar Issues Commission] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161124010354/http://www.ibanet.org/barassociations/bar_issues_commission.aspx |date=2016-11-24 }}.</ref> An kafa IBAHRI a shekarar 1995 a ƙarƙashin jagorancin mai girma, [[Nelson Mandela]].<ref>{{Cite web|title=About the IBAHRI|url=https://www.ibanet.org/IBAHRI-About|access-date=2022-02-09|website=www.ibanet.org|language=en}}</ref>
Babban Daraktan IBA na yanzu shine [[Mark Ellis (lawyer)|Mark Ellis]].
{{anchor|IBAHRI}}
=== Cibiyar Kare Hakkokin Dan Adam (IBAHRI) ===
An kafa Cibiyar Kare Haƙƙin Dan Adam ta Ƙungiyar Lauyoyi ta Duniya (IBAHRI) a cikin shekarar 1995 a ƙarƙashin shugabancin [[Nelson Mandela]]. Bayanin manufa na IBAHRI shine "ingantawa, kare da kuma aiwatar da hakkokin bil'adama a ƙarƙashin ingantacciyar doka". IBAHRI na gudanar da ayyuka iri-iri a fagen kare hakkin ɗan Adam da bin doka da oda, musamman ma fannin da ya shafi ƴancin kai na ɓangaren shari’a da haƙƙin shari’a.
<ref name="Africa Governance Institute">{{cite web |url=http://www.iag-agi.org/spip/fiche-organisme-194_en.html |title=International Bar Association's Human Rights Institute (IBAHRI) - Africa Governance Institute |access-date=2013-04-12 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130618084137/http://www.iag-agi.org/spip/fiche-organisme-194_en.html |archive-date=2013-06-18 }}.</ref><ref>{{cite web |url=http://www.colombopage.com/archive_13A/May14_1368478441CH.php |title=Sri Lanka allows International Bar Association delegation to visit country |date=14 May 2013 |publisher=Colombo Page |access-date=22 May 2013 |archive-date=3 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190103161218/http://www.colombopage.com/archive_13A/May14_1368478441CH.php |url-status=dead }}</ref>
== Lambobi da jagoranci kan aikin shari'a ==
IBA tana ba da lambobi sirri, da jagoranci kan ayyukan shari'a na duniya. Dokokin IBA akan Ɗaukar Hujjoji a Hukuncin Ƙasashen Duniya, waɗanda aka karɓa a cikin 1999 kuma aka sake sabuntawa a cikin 2010, ƙungiyoyi suna amfani da su a cikin sasantawa na kasuwanci na duniya.<ref>{{cite web |url=http://www.cambridge.org/gb/knowledge/isbn/item6969277/?site_locale=en_GB |author=Peter Ashford, Fox Williams LLP |title=The International Bar Association Rules on the Taking of Evidence in International Arbitration|date=January 2013 |publisher=Cambridge University Press}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.ashurst.com/publication-item.aspx?id_Content=5293 |title=New IBA Rules on the taking of evidence in international arbitration |date=July 2010 |publisher=Arbflash |access-date=22 May 2013 |archive-date=7 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160307160338/https://www.ashurst.com/publication-item.aspx?id_Content=5293 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.whitecase.com/idq/summer-2010-6/#.UZzrDrXVDTo |author=Max Shterngel |title=The Revised IBA Rules on the Taking of Evidence in International Arbitration: Focus on Document Production and Privilege |date=Summer 2010 |publisher=International Disputes Quarterly |access-date=22 May 2013 }}{{Dead link|date=January 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Har ila yau, IBA ta fitar da: Jagoran IBA kan rikice-rikice masu sha'awar shiga tsakani na ƙasa da ƙasa, jagororin IBA don tsara sharuddan sasantawa na kasa da kasa, da ka'idojin IBA kan Halayyar Sana'ar Shari'a (2011).<ref name="IBA_guides"
>[http://www.ibanet.org/Publications/publications_IBA_guides_and_free_materials.aspx#othermaterials IBA guides, rules and other free materials].</ref>
== Ƙungiyoyin ayyuka da ƙungiyoyi masu gudanarwa ==
* Rukunin Ayyukan Doka<ref name="IBA_RoLAG"
>[http://www.ibanet.org/PPID/Constituent/Rule_of_Law_Action_Group/Default.aspx IBA Rule of Law Action Group] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140822102516/http://www.ibanet.org/PPID/Constituent/Rule_of_Law_Action_Group/Default.aspx |date=2014-08-22 }}.</ref>
* Rukunin masu sa'ido akan Rikicin Kuɗi<ref name="IBA_Task_Financial">[http://www.ibanet.org/LPD/Task_Force_on_the_Financial_Crisis.aspx IBA Task Force on the Financial Crisis] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161122153410/http://www.ibanet.org/LPD/Task_Force_on_the_Financial_Crisis.aspx |date=2016-11-22 }}.</ref>
* Rukunin masu sa ido akan Ta'addanci Duniya<ref name="IBA_Task_Terrorism">[http://www.ibanet.org/Human_Rights_Institute/About_the_HRI/HRI_Activities/International_terrorism.aspx IBA Task Force on International Terrorism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160821214539/http://www.ibanet.org/Human_Rights_Institute/About_the_HRI/HRI_Activities/International_terrorism.aspx |date=2016-08-21 }}.</ref>
== Kyautar Lauyan Mata ta Duniya IBA ==
Hukumar ta IBA tana da lambar yabo da ake baiwa fitacciyar lauya mace da aka yi la'akari da cewa ta fi cancantar wannan karramawa. Ana bayar da ita a kowace shekara kuma [[LexisNexis]] ne ke ɗaukar nauyin shirin bada kyautar. Kyautar ta haɗa da gudummawar dalar Amurka 5,000 ga ƙungiyar agaji don fitar da wanda zai yi nasara.
Waɗanda suka karɓi kyautar a baya sun haɗa da:<ref>{{Cite web|url=https://www.ibanet.org/Committees/Divisions/Legal_Practice/Outstanding-International-Woman-Lawyer-Award.aspx|title=IBA - IBA Outstanding International Woman Lawyer Award|website=ibanet.org|language=en-gb|access-date=2019-01-03}}</ref>
* [[Helvi Sipilä]] na [[Finland]] a 2001
* [[Navi Pillay]] ta [[Afirka ta Kudu]] a cikin 2003
* [[Dianna Kempe]] ta [[Bermuda]] a cikin 2006
* [[Anne-Marie Hutchinson]] ta [[Ingila]] a 2010
* [[Olufolake Solanke]] na [[Najeriya]] a 2012
* [[Tukiya Kankasa-Mabula]] of [[Zambiya|Zambia]] in 2014
* Carol Xueref na Faransa a cikin 2016<ref>{{Cite web|url=http://www.magazine-decideurs.com/news/carol-xueref-femme-juriste-d-exception-de-l-iba|title=Carol Xueref : femme juriste d'exception|website=magazine-decideurs.com|date=5 April 2016|language=fr|access-date=2019-01-03}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* Eloísa Machado de Almeida na [[Brazil]] a cikin 2018<ref>{{Cite web|url=https://portal.fgv.br/en/news/professor-wins-international-bar-association-award|title=Professor wins International Bar Association Award|date=2018-04-17|website=portal.fgv.br|language=en|access-date=2019-01-03}}</ref>
== Shugabannin IBA na baya-bayan nan ==
*2018–2019: Horacio Bernardes Neto, {{BRA}}
*2017–2018: Martin Šolc, CZE
*2015–2017: [[David W. Rivkin]], USA<ref>{{Cite web|url=https://www.lawgazette.co.uk/people/profile-david-w-rivkin/5046397.article|title=Profile: David W Rivkin|last=February 2015|first=Michael Cross2|website=Law Society Gazette|language=en|access-date=2019-01-03}}</ref>
*2013–2014: Michael Reynolds, GBR <ref>{{cite web |url=http://www.globalcompetitionreview.com/news/article/32472/a-o-celebrates-reynolds-iba-presidency/ |title=A&O Celebrates Reynolds' IBA Presidency |date=19 October 2012 |publisher=Global Competition Review |access-date=3 May 2013 |archive-date=4 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304041343/http://globalcompetitionreview.com/news/article/32472/a-o-celebrates-reynolds-iba-presidency/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.globallegalpost.com/big-stories/magic-circle-partner-takes-iba-reins-32273658/#.UYOFG7XqnTp |title=Magic circle partner takes IBA reins|date=9 January 2013 |publisher=Global Legal Post |access-date=3 May 2013}}</ref>
*2011–2012: Akira Kawamura, JAP
*2009–2010: Fernando Pelaez-Pier, VEN
*2007–2008: Fernando Pombo, ESP
*2005–2006: [[Francis Neate]], GBR
*2003–2004: Emilio Cardenas, {{ARG}}
*2001–2002: Dianna Kempe, BER
*1999–2000: Klaus Böhlhoff, {{GER}}
*1997–1998: Desmond Fernando, LKA
==Manazarta==
{{Reflist|2}}
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* [http://www.ibanet.org/ Ƙungiyar Bar Association ta ƙasa da ƙasa ta yanar gizo]
[[category:Kungiyar Duniya]]
[[category:Kungiyar Lauyoyi]]
npffzpncvt14pgyx5doqmz3ubfu0mhv
Ashanti to Zulu
0
47939
831666
518869
2026-05-07T10:12:45Z
Ummun Sultan
23935
831666
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[File:Indian and Scout - a tale of the gold rush to california (IA indianscouttaleo00brer).pdf|thumb|Litafi sulu to Ashatnti]]
'''''Ashanti to Zulu: Al'adun Afirka''''' littafi ne na yara na Shekarar 1976 wanda [[Margaret Musgrove]] ta rubuta kuma Leo da Diane Dillon suka kwatanta. Littafin farko na Musgrove ne, amma Dillons sun kasance ƙwararrun masu fasaha kuma wannan littafin ya ci nasara a karo na biyu na lambobin yabo na Caldecott guda biyu a jere. <ref name="ALA">American Library Association: [http://www.ala.org/ala/mgrps/divs/alsc/awardsgrants/bookmedia/caldecottmedal/caldecottwinners/caldecottmedal.cfm Caldecott Medal Winners, 1938 - Present]. URL accessed 27 May 2009.</ref> (Na farko shine ''dalilin da ya sa sauro ke buguwa a cikin kunnuwan mutane: Tatsuniyar Afirka ta Yamma''. <ref name="ALA" /> )
Littafin ya ƙunshi zane-zane ashirin da shida na mutanen Afirka na asali, kowannensu yana kuma tare da gajeriyar faifai mai bayyana ɗaya daga cikin al'adun mutanen.
Mutanen da ke cikin littafin:
Ashanti
Baule
Chagga
Dogon
Ewe
Fanti
Ga
Hausa
Ikoma
Jie
Kung
Lozi
Masai
Ndaka
Ouadai
Pondo
Quimbande
Rendille
Sotho
Tuareg
Uge
Vai
Wagenia
Xhosa
Yoruba
Zulu
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Category: Littattafai]]
rbg09qmcvbxh86glnrvhxq4i7ak0hfn
Ƴancin Ɗan Adam a Somaliland
0
47978
831714
631194
2026-05-07T11:28:51Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831714
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Haƙƙin ɗan adam a Somaliland ana kare shi ta Babi na farko, Sashe na uku na Kundin Tsarin Mulki na [[Somaliland]] . Somaliland ƙasa ce mai cin gashin kanta da [[Jerin Ƙasashe marasa cikakken ƴanci|ba a san]] ta ba a cikin Horn of Africa, a duniya ana ɗaukar ta a matsayin wani ɓangare na [[Somaliya|Somalia]].<ref name="Tukpmorttsep">{{cite web|url=http://www.somalilandtimes.net/sl/2006/270/3.shtml|title=Issue 270|access-date=28 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160321062435/http://www.somalilandtimes.net/sl/2006/270/3.shtml|archive-date=21 March 2016|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref><ref name="YtiqW">{{cite web|title=The Transitional Federal Charter of the Somali Republic |publisher=[[University of Pretoria]] |date=1 February 2004 |url=http://www.chr.up.ac.za/hr_docs/countries/docs/charterfeb04.pdf |access-date=2 February 2010 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090325022231/http://www.chr.up.ac.za/hr_docs/countries/docs/charterfeb04.pdf |archive-date=25 March 2009}}</ref>
[[Amnesty International]] ta soki ci gaba da hukuncin kisa da shari'o'in tsare-tsare da shari'a a Somaliland.
A watan Janairun shekara ta 2007, an kama editan da ƴan jaridar ''Haatuf'' da dama saboda sun "tsage" dangin shugaban da zargin cin hanci da rashawa. A karkashin matsin lamba daga 'yan gudun hijira na Somalilander da kafofin watsa labarai na cikin gida, gwamnati ta saki 'yan jarida bayan kwanaki 86 a tsare. Sauran ƴan jarida da ke fama da cin hanci da rashawa suma sun fuskanci tsoratarwa.<ref>{{cite web |title=Somaliland journalists freed after 86 days |url=http://www.afrol.com/articles/24919 |website=afrol News |access-date=13 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210729230118/http://www.afrol.com/articles/24919 |archive-date=29 July 2021 |url-status=live}}</ref><ref>HRW 2009 (S. 37–39)</ref>
Masu neman mafaka daga yankunan Habasha na Somali da Oromia, waɗanda ake zargi da tallafawa Ogaden National Liberation Front (ONLF) ko Oromo Liberation Front, an mayar da su zuwa Habasha bisa buƙatar gwamnatin Habasha. A cewar ƙungiyoyin kare haƙƙin ɗan adam, waɗannan mutane suna cikin hadarin tsare-tsare da azabtarwa. Koyaya, ba a aiwatar da wannan umarni ba.
Ya zuwa shekara ta 2009, Freedom House ya ambaci matsalolin kare hakkin dan adam masu zuwa a Somaliland: cin hanci da rashawa, tsoma baki da cin zarafin 'yan jarida, haramta wa' yan bin addinin da ba na Islama ba, haramta zanga-zangar jama'a, rashin tsari da ya dace da kuma tsawo tsare kafin shari'a, rauni na shari'a da kuma yankan mata
== Yanci na faɗar albarkacin baki ==
An haramta a Somaliland don inganta hadin kan Somaliland da Somalia,<ref>{{cite web |title=Somaliland: Prosecutions Threaten Free Expression |url=https://www.hrw.org/news/2018/05/08/somaliland-prosecutions-threaten-free-expression |website=Human Rights Watch |access-date=13 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210729231532/https://www.hrw.org/news/2018/05/08/somaliland-prosecutions-threaten-free-expression |archive-date=29 July 2021 |date=8 May 2018 |url-status=live}}</ref> ko sanya tutar Somalia, wanda ke barazana ga tsaron masu iko,<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-africa-34378350|title = Somaliland's Horn Stars band arrested over Somali flag|work = BBC News|date = 28 September 2015}}</ref> bisa ga Kundin Tsarin Mulki na Somaliland na 2001, wanda ya tabbatar da 'yancin Somaliland daga [[Somaliya|Somalia]].<ref>{{Cite web|title=Elections in Somaliland|url=http://africanelections.tripod.com/somaliland.html#2001_Constitutional_Referendum|access-date=2020-06-20|website=africanelections.tripod.com|archive-date=2011-07-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110717190717/http://africanelections.tripod.com/somaliland.html#2001_Constitutional_Referendum|url-status=dead}}</ref>
== Bayani ==
{{reflist}}
== Haɗin waje ==
* [http://www.somalilandlaw.com/somaliland_human_rights_law.html Dokar 'Yancin Dan Adam ta Somaliland]
* [http://www.slnhrc.org/ Hukumar Kare Hakkin Dan Adam ta Kasa ta Somaliland] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230504094649/http://www.slnhrc.org/ |date=2023-05-04 }}
[[Category:Yanci]]
[[Category:Hakki]]
[[Category:Yancin dan Adam a Afrika]]
[[Rukuni:Ƴancin Ɗan Adam a Afirka]]
731mjnikfzxk46066y4rjjpuyze1kmg
Yankin Kasuwancin Nahiyar Afrika
0
48882
831294
799138
2026-05-06T21:05:58Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831294
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Yankin ciniki cikin 'yanci na Nahiyar Afirka''' ( '''AfCFTA''')<ref name=aj>{{cite web| url=https://www.aljazeera.com/news/2018/03/african-continental-free-trade-area-afcfta-180317191954318.html |title=African Continental Free Trade Area: What you need to know|work=[[Al Jazeera]] |author=Loes Witschge |date=March 20, 2018}}</ref> yanki ne na ciniki kyauta wanda ya mamaye yawancin [[Afirka]].<ref name="BBC-2018-03-21">{{cite news |date=2018-03-21 |title=African states agree massive trade bloc |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-43489255 |access-date=2018-03-21}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2018-03-21/africa-set-to-agree-3-trillion-trade-bloc-without-key-economy |title=Africa Set to Agree $3 Trillion Trade Bloc, Without Key Economy |date=2018-03-21 |work=Bloomberg.com |language=en |df=mdy-all |access-date=2018-03-21}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.africanews.com/2018/03/21/forty-four-countries-sign-historic-africa-union-free-trade-agreement/ |title=Forty-four countries sign historic African Union free trade agreement {{!}} Africanews |last=AfricaNews |work=Africanews |access-date=2018-03-21 |language=en}}</ref> An kuma kafa shi ne a cikin 2018 ta '''Yarjejeniyar Kasuwancin ''Kasuwancin Nahiyar Afirka''''', wanda ke da jam'iyyun 43 da wasu masu rattaba hannu 11, wanda hakan ya sa ya zama yanki mafi girma na ciniki cikin 'yanci ta adadin kasashe mambobi, bayan [[Kungiyar Kasuwanci ta Duniya]],<ref name="cnbc">{{cite web |author=Justina Crabtree |date=March 20, 2018 |title=Africa is on the verge of forming the largest free trade area since the World Trade Organization |url=https://www.cnbc.com/2018/03/20/africa-leaders-to-form-largest-free-trade-area-since-the-wto.html |work=[[CNBC]]}}</ref> kuma mafi girma a yawan jama'a. da girman yanki, wanda ya kai mutane biliyan 1.3 a fadin nahiya ta biyu mafi girma a duniya.
[[Tarayyar Afrika|Kungiyar Tarayyar Afirka]] (AU) ce ta sanya hannu kan yarjejeniyar kafa AfCFTA kuma kasashe 44 daga cikin mambobinta 55 ne suka sanya hannu a [[Kigali]], [[Ruwanda|Rwanda]] a ranar 21 ga Maris 2018. Shawarar za ta fara aiki ne kwanaki 30 bayan amincewa da wasu jihohi 22 da suka rattaba hannu kan yarjejeniyar. A ranar 29 ga Afrilu, 2019, Jamhuriyar Saharawi ta yi ajiyar kayan aiki na 22 na amincewa, wanda ya kawo karshen yarjejeniyar a ranar 30 ga Mayu; ya shiga aikin sa ne biyo bayan taron koli a ranar 7 ga Yuli, 2019, kuma a hukumance ya fara 1 ga Janairu 2021. Wata sakatariya ta dindindin ce ke kula da tattaunawar AfCFTA da aiwatar da ita a [[Accra]], [[Ghana]] . <ref name=":2">U.S. International Trade Administration, [https://www.trade.gov/market-intelligence/african-continental-free-trade-area African Continental Free Trade Area] (3 January 2022).</ref>
A karkashin yarjejeniyar, mambobin AfCFTA sun himmatu wajen kawar da haraji kan mafi yawan kayayyaki da ayyuka na tsawon shekaru 5, 10, ko 13, ya danganta da matakin ci gaban kasar ko yanayin kayayyakin. <ref name=":2"/> Maƙasudin dogon lokaci na gaba ɗaya sun haɗa da ƙirƙirar kasuwa guda ɗaya, mai sassaucin ra'ayi ; rage shinge ga jari da aiki don sauƙaƙe zuba jari; haɓaka kayan aikin yanki; da kafa kungiyar kwastam ta nahiyar . Gabaɗayan manufar AfCFTA ita ce haɓaka bunƙasa tattalin arziƙin jama'a, da rage talauci, da kuma sa Afirka ta zama mai gasa a tattalin arzikin duniya.
Hukumar kula da tattalin arzikin Afirka ta Majalisar Dinkin Duniya ta kiyasta cewa AfCFTA za ta bunkasa kasuwancin tsakanin Afirka da kashi 52 cikin 100 nan da shekarar 2022. Wani rahoto na bankin duniya ya yi hasashen cewa, AfCFTA za ta iya fitar da 'yan Afirka miliyan 30 daga matsanancin talauci, da kara samun kudin shiga na kusan mutane miliyan 70, da kuma samar da kudaden shiga na dala biliyan 450 nan da shekarar 2035. A ranar 13 ga Janairu, 2022, AfCFTA ta ɗauki babban mataki zuwa ga manufarta tare da kafa tsarin biyan kuɗi da matsuguni na Pan-African Payment and Settlement System (PAPSS), wanda ke ba da damar biyan kuɗi tsakanin kamfanonin da ke aiki a Afirka a kowane kuɗin gida.<ref>{{Cite web |title=The African Continental Free Trade Area |url=https://www.worldbank.org/en/topic/trade/publication/the-african-continental-free-trade-area |access-date=2022-06-27 |website=World Bank |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Tarihi ==
=== Fage ===
A shekarar 1963, kasashe masu cin gashin kansu na Afirka suka kafa kungiyar hadin kan Afirka . OAU ta yi niyyar inganta hadin gwiwa tsakanin kasashen Afirka. 1980 na Legas Plan of Action kungiyar ta amince da shi. Shirin ya ba da shawarar cewa ya kamata Afirka ta rage dogaro ga kasashen yamma ta hanyar inganta cinikayya tsakanin Afirka. Wannan ya fara ne yayin da aka kafa ƙungiyoyin haɗin gwiwar yanki da dama a yankuna daban-daban na Afirka, kamar taron haɗin gwiwar raya ƙasashen kudancin Afirka.<ref name="unctad">{{cite web |title=African Continental Free Trade Area: Policy and Negotiation Options for Trade in Goods |url = https://unctad.org/en/PublicationsLibrary/webditc2016d7_en.pdf |website=unctad.org |publisher=United Nations Conference on Trade and Development |access-date=8 July 2019 |year = 2016 }}</ref><ref>{{cite web |title=African Union will launch operational phase of the AfCFTA at Summit in Niger |url=https://au.int/en/pressreleases/20190704/african-union-will-launch-operational-phase-afcfta-summit-niger |website=African Union |publisher=African Union |access-date=8 July 2019 |date=4 July 2019 |archive-date=23 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230423210920/https://au.int/en/pressreleases/20190704/african-union-will-launch-operational-phase-afcfta-summit-niger |url-status=dead }}</ref>
Daga karshe wannan ya kai ga yerjejeniyar Abuja a shekarar 1991, wadda ta samar da kungiyar bunkasa tattalin arzikin Afrika, kungiyar da ta inganta harkokin kasuwanci cikin 'yanci, da kungiyoyin kwastam, da babban bankin Afrika, da kungiyar hada-hadar kudi ta Afrika.<ref>{{cite web |title=Constitutive Act of the African Union |url=https://au.int/sites/default/files/pages/34873-file-constitutiveact_en.pdf |website=au.int |publisher=African Union |access-date=8 July 2019 |quote=Article 3c: "accelerate the political and socio-economic integration of the continent;" |archive-date=15 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200415235637/https://au.int/sites/default/files/pages/34873-file-constitutiveact_en.pdf |url-status=dead }}</ref>
A shekara ta 2002, [[Tarayyar Afrika|kungiyar Tarayyar Afirka]] (AU) ta maye gurbin OAU, wanda a matsayin daya daga cikin manufofinta na hanzarta "hadewar tattalin arzikin nahiyar".<ref>{{cite web |title=Constitutive Act of the African Union |url=https://au.int/sites/default/files/pages/34873-file-constitutiveact_en.pdf |website=au.int |publisher=African Union |access-date=8 July 2019 |quote=Article 3 (l): "coordinate and harmonize the policies between the existing and future Regional Economic Communities for the gradual attainment of the objectives of the Union;" |archive-date=15 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200415235637/https://au.int/sites/default/files/pages/34873-file-constitutiveact_en.pdf |url-status=dead }}</ref> Manufar ta biyu ita ce "daidaita da daidaita manufofin tsakanin al'ummomin Tattalin Arziki na Yanki na yanzu da masu zuwa don cimma manufofin kungiyar a hankali."
=== Tattaunawa ===
A taron Tarayyar Afirka na 2012 a [[Addis Abeba|Addis Ababa]], shugabannin sun amince da samar da sabon yankin ciniki cikin 'yanci na Nahiyar nan da shekarar 2017. A taron AU na 2015 a [[Johannesburg]], taron ya amince da fara shawarwari. Wannan ya fara jerin zaman tattaunawa guda goma da suka gudana cikin shekaru uku masu zuwa.<ref name="Brookings">{{cite web |last1=Signé |first1=Landry |last2=van der Ven |first2=Colette |title=Keys to success for the AfCFTA negotiations |url=https://www.brookings.edu/wp-content/uploads/2019/05/Keys_to_success_for_AfCFTA.pdf |website=Brookings |publisher=Brookings |access-date=8 July 2019 |date=May 2019}}</ref>
An gudanar da taron tattaunawa na farko a watan Fabrairun 2016 kuma an gudanar da tarurruka takwas har zuwa taron koli a watan Maris na 2018 a Kigali. Daga Fabrairu 2017 a kan kungiyoyin fasaha na fasaha sun gudanar da tarurruka hudu, inda aka tattauna batutuwan fasaha da aiwatar da su a cikin daftarin. A ranar 8-9 ga Maris, 2018 Ministocin kasuwanci na Tarayyar Afirka sun amince da daftarin.<ref>{{cite web|url=https://www.tralac.org/resources/by-region/cfta.html|title=African Continental Free Trade Area (AfCFTA) Legal Texts and Policy Documents|last=tralac|first=trade law centre|website=tralac.org|access-date=March 28, 2018|archive-date=May 7, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190507061138/https://www.tralac.org/resources/by-region/cfta.html|url-status=dead}}</ref>
=== Taron Kigali na 2018 ===
A cikin watan Maris na shekarar 2018, a taro na 10 na musamman na kungiyar Tarayyar Afirka kan AfCFTA, an rattaba hannu kan yarjejeniyoyin daban-daban guda uku: Yarjejeniyar ciniki cikin 'yanci ta nahiyar Afirka, sanarwar Kigali ; da Protocol on 'Yancin Motsi na Mutane . Yarjejeniyar kan 'yancin motsi na mutane na neman kafa yankin da ba shi da biza a cikin kasashen AfCFTA, da kuma tallafawa samar da Fasfo na Tarayyar Afirka.<ref>{{cite web |last1=Gwatiwa |first1=Tshepo T. |last2=Sam |first2=Michael Noel |title=How the free movement of people could benefit Africa |url=http://theconversation.com/how-the-free-movement-of-people-could-benefit-africa-92057 |website=The Conversation |access-date=7 July 2019}}</ref> A taron da aka yi a Kigali a ranar 21 ga Maris, 2018, kasashe 44 sun rattaba hannu kan yarjejeniyar AfCFTA, 47 sun sanya hannu kan sanarwar Kigali, yayin da 30 suka rattaba hannu kan yarjejeniyar 'yancin zirga-zirgar jama'a. Yayin da aka yi nasara, an sami manyan wurare guda biyu: Najeriya da Afirka ta Kudu, manyan kasashe biyu mafi karfin tattalin arziki a Afirka.<ref>{{cite web |last = Shaban |first = Abdur Rahman Alfa |title = Forty-four countries sign historic African Union free trade agreement |url = https://www.africanews.com/2018/03/21/forty-four-countries-sign-historic-africa-union-free-trade-agreement// |website = AfricaNews |date = March 21, 2018 |access-date = 7 July 2019 |archive-date = 4 June 2023 |archive-url = https://web.archive.org/web/20230604203539/https://www.africanews.com/2018/03/21/forty-four-countries-sign-historic-africa-union-free-trade-agreement/ |url-status = dead }}</ref><ref>{{cite web |title=African Continental Free Trade Area (AfCFTA) Legal Texts and Policy Documents |url=https://www.tralac.org/resources/our-resources/6730-continental-free-trade-area-cfta.html |website=Tralac |publisher=Tralac Trade Law Centre |access-date=7 July 2019 |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604073152/https://www.tralac.org/resources/our-resources/6730-continental-free-trade-area-cfta.html |url-status=dead }}</ref><ref name="tralac1">{{cite web |title=African Union Legal Resources and Policy Documents |url=https://www.tralac.org/resources/by-region/african-union-resources.html |website=Tralac |publisher=Tralac |access-date=8 July 2019 |archive-date=20 May 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230520052416/https://www.tralac.org/resources/by-region/african-union-resources.html |url-status=dead }}</ref>
Wani abu mai daure kai a tattaunawar shi ne, an riga an raba Afirka zuwa yankuna takwas na cinikayya maras shinge da/ko kungiyoyin kwastam, kowannensu yana da dokoki daban-daban. {{NoteTag|There are eight [[Regional Economic Communities]] recognised by the [[African Union]], each established under a separate regional treaty.
* [[Arab Maghreb Union]] (UMA)
* [[Common Market for Eastern and Southern Africa]] (COMESA)
* [[Community of Sahel-Saharan States]] (CEN-SAD)
* [[East African Community]] (EAC)
* [[Economic Community of Central African States]] (ECCAS)
* [[Economic Community of West African States]] (ECOWAS)
* [[Intergovernmental Authority on Development]] (IGAD)
* [[Southern African Development Community]] (SADC)}} Waɗannan ƙungiyoyin yanki za su ci gaba da kasancewa; Yarjejeniyar ciniki cikin 'yanci ta nahiyar Afirka tun farko tana neman rage shingen kasuwanci tsakanin ginshiƙai daban-daban na Ƙungiyar Tattalin Arzikin Afirka, kuma daga ƙarshe za ta yi amfani da waɗannan ƙungiyoyin yankin a matsayin tubali don cimma burin ƙungiyar kwastam ta faɗin Afirka.<ref name="Reuters">{{cite news |last1=Balima |first1=Boureima |title=Economic 'game changer'? African leaders launch free-trade zone |url=https://www.reuters.com/article/us-africa-trade/economic-game-changer-african-leaders-launch-free-trade-zone-idUSKCN1U20BX |website=Reuters |date=July 8, 2019 |access-date=8 July 2019}}</ref><ref name="tralac3">{{cite web |last1=Erasmus |first1=Gerhard |title=How will the AfCFTA be established and its Legal Instruments be implemented? |url=https://www.tralac.org/discussions/article/12869-how-will-the-afcfta-be-established-and-its-legal-instruments-be-implemented.html |website=Tralac |publisher=Tralac |access-date=8 July 2019 |date=22 March 2018 |archive-date=14 December 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191214041329/https://www.tralac.org/discussions/article/12869-how-will-the-afcfta-be-established-and-its-legal-instruments-be-implemented.html |url-status=dead }}</ref>
=== Ƙirƙirar ƙarin ladabi ===
Tattaunawar ta ci gaba a cikin 2018 tare da Mataki na II, gami da manufofin saka hannun jari, gasa da haƙƙin mallakar fasaha.<ref name=":0">{{cite web|url=https://au.int/sites/default/files/documents/33984-doc-qa_cfta_en_rev15march.pdf|title=African Continental Free Trade Area - Questions & Answers|date=March 15, 2018|website=au.int|publisher=African Union|archive-url=https://web.archive.org/web/20190403214541/https://au.int/sites/default/files/documents/33984-doc-qa_cfta_en_rev15march.pdf|archive-date=April 3, 2019|url-status=dead|access-date=March 28, 2018|df=mdy-all}}</ref> A watan Janairun 2020, ana sa ran kammala shawarwarin Majalisar AU.<ref>{{cite web|url=https://au.int/sites/default/files/decisions/34055-ext_assembly_dec_1x_e26_march.pdf|title=Decision on the draft agreement establishing the African Continental Free Trade Area (AfCFTA)|date=March 21, 2018|website=au.int|publisher=African Union|access-date=May 20, 2023|archive-date=June 29, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180629105428/https://au.int/sites/default/files/decisions/34055-ext_assembly_dec_1x_e26_march.pdf|url-status=dead}}</ref> Ana sa ran daftarin taron Majalisar AU na Janairu 2020.<ref>{{cite web |url=https://au.int/sites/default/files/decisions/34055-ext_assembly_dec_1x_e26_march.pdf |title=Decision on the draft agreement establishing the African Continental Free Trade Area (AfCFTA) |date=March 21, 2018 |website=au.int |publisher=African Union |access-date=May 20, 2023 |archive-date=June 29, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180629105428/https://au.int/sites/default/files/decisions/34055-ext_assembly_dec_1x_e26_march.pdf |url-status=dead }}</ref>
== Cibiyoyi ==
An kafa cibiyoyi masu zuwa don sauƙaƙe aiwatar da yankin ciniki cikin 'yanci. Sakamakon shawarwarin mataki na II ana iya kafa wasu kwamitoci ta hanyar ka'idoji.
Sakatariyar AfCFTA ce za ta dauki nauyin daidaita aiwatar da yarjejeniyar kuma za ta kasance kungiya mai cin gashin kanta a cikin tsarin AU. Ko da yake za ta kasance mai zaman kanta na shari'a, za ta yi aiki kafada da kafada da hukumar ta AU tare da karbar kasafin kudinta daga AU. Majalisar ministocin da ke da alhakin kasuwanci za ta yanke shawara a kan wurin da hedkwatar za ta kasance, tsari, aiki da alhakin. Majalisar shugabannin kasashe da gwamnatocin Tarayyar Afirka ita ce mafi girman matakin yanke shawara. Akwai yiyuwar haduwa a yayin taron kolin kungiyar ta AU.<ref>{{cite news|url=https://www.tralac.org/discussions/article/12869-how-will-the-afcfta-be-established-and-its-legal-instruments-be-implemented.html|title=How will the AfCFTA be established and its Legal Instruments be implemented?|last=Erasmus|first=Gerhard|date=March 22, 2018|work=tralac Discussion|access-date=2018-03-28|publisher=trade law centre|archive-date=2019-12-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20191214041329/https://www.tralac.org/discussions/article/12869-how-will-the-afcfta-be-established-and-its-legal-instruments-be-implemented.html|url-status=dead}}</ref>
Majalisar ministocin da ke da alhakin ciniki ta ba da kulawar dabarun kasuwanci tare da tabbatar da aiwatar da ingantaccen aiki da aiwatar da yarjejeniyar AfCFTA.
An kafa kwamitoci da yawa, don kasuwanci a cikin kayayyaki, kasuwanci a cikin sabis, akan ka'idodin asali, magunguna na kasuwanci, shingen ba da kuɗin fito, shingen fasaha don kasuwanci da kuma matakan tsafta da phytosanitary.<ref name=":1">{{cite news|url=https://www.tralac.org/discussions/article/12838-the-legal-and-institutional-architecture-of-the-agreement-establishing-the-african-continental-free-trade-area.html|title=The legal and institutional architecture of the Agreement Establishing the African Continental Free Trade Area|last=Chidede|first=Talkmore|date=March 15, 2018|work=tralac Discussion|access-date=2018-03-28|publisher=trade law centre|archive-date=2019-05-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20190531234057/https://www.tralac.org/discussions/article/12838-the-legal-and-institutional-architecture-of-the-agreement-establishing-the-african-continental-free-trade-area.html|url-status=dead}}</ref> Ana ci gaba da tattaunawa kan ka'idoji da hanyoyin warware takaddama, amma da alama za su hada da nada kwamitin warware takaddama. Kwamitin Manyan Jami'an Kasuwanci yana aiwatar da shawarar Majalisar. Kwamitin yana da alhakin samar da shirye-shirye da tsare-tsaren ayyuka don aiwatar da yarjejeniyar AfCFTA.
== Aiwatarwa ==
An tsara aiwatar da AfCFTA a matakai, kuma har yanzu ana ci gaba da tattaunawa a wasu matakai na gaba. Mataki na I ya shafi ciniki a cikin kayayyaki da ciniki cikin sabis. Mataki na II ya ƙunshi haƙƙin mallakar fasaha, saka hannun jari da manufofin gasa . Mataki na III yana rufe kasuwancin e-commerce.<ref>{{cite web |date=April 29, 2019 |title=AfCFTA Agreement secures minimum threshold of 22 ratification as Sierra Leone and the Saharawi Republic deposit instruments. |url=https://au.int/en/pressreleases/20190429/afcfta-agreement-secures-minimum-threshold-22-ratification-sierra-leone-and |access-date=July 7, 2019 |website=African Union |archive-date=June 2, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190602063054/https://au.int/en/pressreleases/20190429/afcfta-agreement-secures-minimum-threshold-22-ratification-sierra-leone-and |url-status=dead }}</ref><ref name="AP July 7">{{cite web |last1=Meldrum |first1=Andrew |title=African leaders to launch continent-wide free trade zone |url=https://www.apnews.com/e5ab779ada5e40c2a2ae782f844e519a |access-date=July 7, 2019 |website=AP News |publisher=Associated Press}}</ref>
A taron na Kigali na 2018, an sami bangarorin yarjejeniya kan ka'idojin ciniki, hanyoyin warware takaddama, hadin gwiwar kwastam, saukaka kasuwanci, da ka'idojin asali . Haka kuma an yi yarjejeniyar rage haraji kan kashi 90% na duk kayayyaki. Ana ba kowace ƙasa izinin keɓance kashi 3% na kayayyaki daga wannan yarjejeniya. Wannan wani bangare ne na yarjejeniya ta 1, wanda ya shafi samar da kayayyaki da ayyukan walwala. Wasu batutuwan mataki na 1 da suka rage a tattauna sun haɗa da jadawalin rangwamen kuɗin fito da wasu takamaiman alƙawura.<ref>{{cite web |date=7 July 2019 |title=Operational phase of the African Continental Free Trade Area is launched at Niger Summit of the African Union |url=https://au.int/en/pressreleases/20190707/operational-phase-african-continental-free-trade-area-launched-niger-summit |access-date=8 July 2019 |website=African Union |publisher=African Union |archive-date=9 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230609151728/https://au.int/en/pressreleases/20190707/operational-phase-african-continental-free-trade-area-launched-niger-summit |url-status=dead }}</ref>
An kira taro na musamman na 12 na kungiyar Tarayyar Afirka kan AfCFTA don kaddamar da sabuwar yarjejeniya a matakin da za ta fara aiki, wanda aka shirya a [[Niamey|Yamai]] a ranar 7 ga Yuli 2019. A yayin kaddamar da shi, an kunna na'urorin aiki guda biyar da za su tafiyar da shirin na AfCFTA: " ka'idojin asali ; dandalin tattaunawa ta yanar gizo; da sa ido da kawar da shingayen da ba na kudin fito ba, tsarin biyan kudi na dijital, da kuma cibiyar sa ido kan cinikayya ta Afirka."
Ana sa ran za a fara shawarwarin mataki na biyu da na uku daga dukkan kasashen kungiyar AU da kuma gudanar da zagaye na gaba. A watan Fabrairun 2020, Majalisar shugabannin kasashe da gwamnatocin AU ta yanke shawarar cewa za a fara mataki na uku nan da nan bayan kammala shawarwarin mataki na biyu, wanda tun farko aka shirya kammala shi a watan Disamba 2020. Koyaya, an jinkirta wannan wa'adin saboda [[COVID-19 pandemic a Africa|cutar ta COVID-19 a Afirka]], kuma an sanya sabuwar rana (Disamba 31, 2021) a matsayin ranar ƙarshe don kammala shawarwarin Mataki na II da na III. AfCFTA a hukumance amma akasarin alama an ƙaddamar da shi a ranar 1 ga Janairu, 2021.
== Memba ==
Daga cikin kasashe mambobin AU 55, 44 sun rattaba hannu kan yarjejeniyar ciniki cikin 'yanci ta nahiyar Afirka, 47 sun sanya hannu kan sanarwar Kigali yayin da 30 suka sanya hannu kan yarjejeniyar 'yancin motsin jama'a a karshen taron Kigali na 2018. [[Benin]], [[Botswana]], [[Eritrea]], [[Gine-Bisau|Guinea-Bissau]], [[Najeriya|Nigeria]], [[Zambiya|Zambia]] na daga cikin kasashe 11 da ba su sanya hannu a kan yarjejeniyar da farko ba. Bayan taron Kigali na 2018, an kara sanya hannu kan yarjejeniyar AfCFTA. A taron Tarayyar Afirka karo na 31 a [[Nouakchott]] a ranar 1 ga Yuli, 2018, [[Afirka ta Kudu]] (mafi girman tattalin arzikin Afirka na biyu), [[Saliyo]], [[Namibiya]], [[Lesotho]] da [[Burundi]] sun shiga yarjejeniyar. A watan Fabrairun 2019, [[Gine-Bisau|Guinea-Bissau]], [[Zambiya|Zambia]] da [[Botswana]] su ma sun shiga. Kenya da Ghana su ne kasashe na farko da suka amince da yarjejeniyar, inda suka sanya amincewarsu a ranar 10 ga Mayu 2018.
Daga cikin kasashen da suka rattaba hannu kan yarjejeniyar, 22 sun bukaci a ajiye na'urar tabbatar da yarjejeniyar don fara aiki, kuma hakan ya faru ne a ranar 29 ga Afrilu, 2019 lokacin da Saliyo da Sahrawi Arab Democratic Republic suka sanya yarjejeniyar. Sakamakon haka, yarjejeniyar ta fara aiki kwanaki 30 bayan haka a ranar 30 ga Mayu 2019. A wannan lokacin, [[Najeriya]] (mafi girman tattalin arzikin nahiyar) ne kawai, [[Eritrea]] da [[Benin]] ba su sanya hannu ba.
[[Shugaban Nijeriya|Shugaban Najeriya]] [[Muhammadu Buhari]] ya jajirce wajen shiga kungiyar ta AfCFTA, saboda tsoron hakan zai cutar da harkokin kasuwancin Najeriya da masana'antu na cikin gida, kuma matakin da ya dauka na kin amincewa ya samu yabo daga wasu kungiyoyin cikin gida da suka hada da kungiyar masana'antu ta Najeriya da [[Kungiyar Kwadago ta Najeriya|kungiyar kwadago ta Najeriya]] . [[Kungiyar Kwadago ta Najeriya|Majalisa]] . [[Gwamnatin Tarayyar Najeriya|Gwamnatin Najeriya]] ta yi niyyar kara tuntubar 'yan kasuwa na cikin gida domin tabbatar da sayan kamfanoni masu zaman kansu kan yarjejeniyar, saboda babban abin da ke damun shi shi ne ko yarjejeniyar ta hana cin hanci da rashawa kamar zubar da ruwa . A watan Yulin 2019, 'yan watanni bayan sake zabensa a wani sabon wa'adi, Buhari ya amince da bin tsarin ciniki cikin 'yanci na Afirka a wani zama na musamman na 12 na majalisar Tarayyar Turai kan AfCFTA.
A wajen taron kuma, jamhuriyar Benin ta kuduri aniyar rattaba hannu kan yarjejeniyar, inda ta bar kasar Eritriya a matsayin kasa daya tilo daga cikin kasashe 55 na Tarayyar Afirka da ba su sanya hannu kan yarjejeniyar ba. A bisa ka'ida, Eritrea ba ta cikin yarjejeniyar farko saboda yanayin yaki da ake ci gaba da yi, amma yarjejeniyar zaman lafiya ta 2018 tsakanin [[Itofiya|Habasha]] da Eritriya ta kawo karshen rikicin tare da kawo karshen shingen shigar Eritrea cikin yarjejeniyar ciniki cikin 'yanci.
Ya zuwa watan Mayu 2022, akwai masu rattaba hannu 54, waɗanda 43 (80%) sun ajiye kayan aikinsu na amincewa. Bugu da ƙari, ƙasa ɗaya ( [[Somaliya|Somalia]] ) ta kammala amincewa da cikin gida{{When|date=November 2022}} [3 [4], amma har yanzu ba su sanya takardar shaidarsu tare da ma'ajiyar ajiya ta watan Mayu 2020. Eritrea ita ce kasa daya tilo da ke cikin kungiyar AU da ba ta sanya hannu kan yarjejeniyar nan da shekarar 2019 ba
=== Jerin sunayen wadanda suka rattaba hannu kan yarjejeniyar ===
=== Sauran kasashe mambobin AU ===
[[Eritrea]] ba ta sanya hannu ba saboda tashin hankali da Habasha, amma ya zuwa 2019, biyo bayan taron 2018 na Eritrea da Habasha, Kwamishinan ciniki da masana'antu na AU ya yi tsammanin cewa a ƙarshe Eritrea za ta sanya hannu kan yarjejeniyar.
== Kima hakkin dan Adam ==
Rahoton Hukumar Tattalin Arziki ta Majalisar Dinkin Duniya a watan Yuli na 2017 ya yi nuni da cewa, CFTA na iya ba da gudummawa wajen magance talauci da rashin daidaito yayin da fadinsa zai taimaka wajen sauye-sauyen tsarin tattalin arzikin Afirka. Ana kallon hakan a matsayin wani mataki na cimma ajandar Tarayyar Afirka ta 2063 da kuma manufofin ci gaba mai dorewa . An yi niyya ga takardar don tabbatar da an yi la’akari da haƙƙin ɗan adam a cikin tattaunawar.
A cewar Hukumar Abinci da Aikin Noma, sanin mahadar jinsi, noma, da kasuwanci, yana da muhimmanci a tabbatar da cewa aiwatar da shirin na AfCFTA ya magance matsaloli daban-daban da mata ke fuskanta. Yana da mahimmanci cewa aiwatar da yarjejeniyar AfCFTA ta tabbatar da cewa manufofin kasuwanci, ayyuka, da ka'idoji na gaba na inganta daidaiton jinsi da karfafawa mata da 'yan mata a nahiyar Afirka, musamman wajen tallafa wa mata don amfani da sabbin damar da aka samar 'a cikin aikin gona' ta hanyar aikin gona. AfCFTA. Aiwatar da yarjejeniyar da ba ta hada da mata ba na iya haifar da karuwar gibin jinsi ta hanyar yin illa ga kananan masana'antu da mata kanana da matsakaitan masana'antu da kuma wadanda suka dogara da kasuwancin da ba na yau da kullun ba (ciki har da kan iyaka) don rayuwarsu.
== Source ==
This article incorporates text from a free content work. Licensed under CC BY-SA 3.0 (license statement/permission). Text taken from Seizing the opportunities of the African Continental Free Trade Area for the economic empowerment of women in agriculture, FAO, FAO. .mw-parser-output .hatnote{font-style:italic}.mw-parser-output div.hatnote{padding-left:1.6em;margin-bottom:0.5em}.mw-parser-output .hatnote i{font-style:normal}.mw-parser-output .hatnote+link+.hatnote{margin-top:-0.5em}
== Nassoshi ==
== BanHanyoyin haɗi na waje ==
* {{Official website}}
* [https://unctad.org/topic/africa/support-to-african-continental-free-trade-area UNCTAD support to the African Continental Free Trade Area (AfCFTA)]
* [https://findrulesoforigin.org/home/agreement-detail?fta=853 African Continental Free Trade Area (AfCFTA) page] on the Rules of Origin Facilitator, with member countries' status and access to legal documents.
[[Category:Rwanda]]
[[Category:Kasuwanci]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
<references />
jlx38xhht0ef3yrm09thq8o0cycmxse
Jackie Chan
0
54546
831671
611106
2026-05-07T10:14:20Z
Ummun Sultan
23935
831671
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}'''Fang Shilong'''<ref name=":0">"Biography". ''Jackie Chan's Website''. Retrieved 22 January 2021.</ref> SBS MBE PMW <ref name=":1">"Jackie Chan Panglima Mahkota Wilayah". MalaysianReview.com. Archived from the original on 7 February 2016. Retrieved 2 February 2016.</ref> (an haife shi Chan Kong-waƙa <ref name=":0" />; 7 Afrilu 1954), wanda aka sani suna '''Jackie Chan''', <ref>Chinese: 成龍; pinyin: ''Chéng Lóng''; Jyutping: ''sing4 lung4''; Cantonese Yale: ''Sìhng Lùhng''; <abbr>lit.</abbr> 'Becoming the dragon'</ref>ɗan wasan Hong Kong ne, darekta, marubuci, furodusa, mai fasahar yaƙi, da stuntman. A kan allo, an san shi da maƙarƙashiyar sa - salon faɗa na acrobatic, lokacin wasan ban dariya, da sabbin abubuwa, waɗanda ya kan yi da kansa. Kafin shiga harkar fim, ya kasance daya daga cikin ‘yan wasa bakwai masu karamin karfi daga kwalejin koyar da wasan kwaikwayo ta ƙasar Sin a makarantar wasan kwaikwayo ta ''Peking Opera'', inda ya karanci wasan motsa jiki, wasan motsa jiki, da wasan kwaikwayo. A cikin harkar fim da ya shafe sama da shekaru sittin, ya fito a fina-finan cikin gida da na waje sama da 150. Ana kuma ɗaukar Chan a matsayin ɗaya daga cikin ƙwararrun ƙwararru a cikin tarihin silima.<ref>"How Jackie Chan changed action cinema forever". 7 April 2024. </ref><ref>"Why Jackie Chan is the best action star of all time". 12 October 2020.</ref>
Bayan fitowa a fina-finan Hong Kong da dama a matsayin dan wasan stunt, babban nasarar farko da Chan ta samu shine fim din wasan barkwanci na kung fu a shekarar 1978 ''Snake in the Eagle's Shadow''. Sannan ya yi tauraro a cikin fina-finan barkwanci irin na ''Kung fu Action'' kamar 1978's ''Drunken Master'' da 1980's ''The Young Maste''r. A cikin 1979, ya fara halartan darakta tare da ''The Fearless Hyena'', wanda shine nasarar ofishin akwatin. A cikin shekarun 1980, ya kasance wani ɓangare na ''"Three Dragons"'' tare da Sammo Hung da Yuen Biao; ukun sun yi tauraro a fina-finan Hong Kong guda shida tare.<ref>"10 Best Jackie Chan Movies, Ranked". 20 September 2023. Meyers, Chris (29 February 1996).</ref> Aikin shekarar 1983 A ya ga yadda aka kafa ƙungiyar ''Jackie Chan Stunt'' ta hukuma kuma ta kafa salon sa hannun Chan na fayyace, tsattsauran ra'ayi mai haɗari haɗe da zane-zanen ''martial'' da wasan ban dariya, salon da ya haɓaka a cikin mafi kyawun yanayin zamani tare da 1984's ''Wheels on Meals'' da Labarin ''Police Story''. na shekara ta 1985. Rumble a cikin ''Bronx'' (1995), wanda ya sami nasarar gudanar da wasan kwaikwayo na duniya, ya kawo Chan cikin al'adar Arewacin Amurka.<ref>"Jackie Chan Rumbles in the U.S.A.". The Daily Utah Chronicle. p. 14. Retrieved 18 April 2022 – via Newspapers.com.</ref> Ya sami shaharar duniya don nuna Babban Sufeto Lee a cikin fim ɗin wasan barkwanci na abokiyar 'yan sanda na Amurka ''Rush Hour'' (1998), rawar da ya sake ba da shi a cikin jerin abubuwa biyu<ref>"Rumble in the Bronx (1996)". Box Office Mojo. Retrieved 29 November 2018.</ref>.
== Kuruciya ==
An haife Chan a ranar 7 ga Afrilun shekarar 1954 a Hong Kong na Burtaniya a zuri'ar Chan Kong-rera <ref name=":0" /><ref name=":1" /> ga Charles da Lee-Lee Chan, 'yan gudun hijirar siyasa daga Yaƙin basasar China. A cikin shekarar 1937, mahaifin Chan, wanda asalinsa sunansa Fang Daolong, ya ɗan yi aiki a matsayin wakilin sirri ga Laftanar Janar Dai Li, babban jami'in leƙen asiri a China da Kuomintang ke mulki.<ref>張婉婷 (director) (2003). Traces of a Dragon: Jackie Chan and His Lost Family (documentary). Archived from the original on 10 March 2022.</ref> Don tsoron kada gwamnatin gurguzu ta kama, mahaifin Chan ya gudu zuwa Hong Kong na Burtaniya a cikin 1940s kuma ya canza sunansa daga Fang zuwa Chan. Chan shine sunan mahaifin matarsa Chan Lee-lee. Chan ya gano sunan mahaifinsa kuma ya canza sunansa na kasar Sin zuwa Fang Shilong (房仕龍) a karshen shekarun 1990, sunan da za a sanya masa suna bisa ga littafin zuriyarsa, wanda ake zargin cewa ya samo asali ne daga wani dan siyasa na Daular Tang Fang Xuanling. Tushen kakannin Chan yana cikin Wuhu, Anhui.<ref>"成龙芜湖认亲首次见到同父兄弟 引当地轰动(图)". China News Service. 3 September 2013. Retrieved 31 August 2024. Corliss, Richard (17 March 2003).</ref>
Chan ya shafe shekarunsa na girma a cikin filin zama na ofishin jakadancin Faransa a Victoria Peak, British Hong Kong, yayin da mahaifinsa ke aiki a matsayin mai dafa abinci a can.<ref name=":2">"Biography of Jackie Chan". Biography. Tiscali. Archived from the original on 4 February 2010. Retrieved 28 February 2012.</ref> Chan ya halarci makarantar firamare ta Nah-Hwa da ke tsibirin Hong Kong, inda ya kasa cika shekara ta farko, bayan haka iyayensa suka kore shi daga makarantar. A cikin 1960, mahaifinsa ya yi hijira zuwa Canberra, Ostiraliya don yin aiki a matsayin shugaban dafa abinci na ofishin jakadancin Amurka, kuma Chan an aika shi zuwa Kwalejin wasan kwaikwayo ta China, makarantar opera ta Peking wadda Master Yu Jim-yuen ke gudanarwa.<ref name=":2" /><ref>"Jackie Chan Battles Illegal Wildlife Trade". Celebrity Values. Archived from the original on 13 March 2012. Retrieved 28 February 2012.</ref> Chan ya sami horo sosai har na tsawon shekaru goma masu zuwa, ya yi fice a fagen wasan soja da wasan motsa jiki.<ref>"Biography of Jackie Chan". StarPulse. Archived from the original on 18 January 2012. Retrieved 28 February 2012.</ref> A ƙarshe ya zama wani ɓangare na Bakwai Ƙananan Fortunes, ƙungiyar wasan kwaikwayo wadda ta ƙunshi ƙwararrun ɗalibai na makaranta, suna samun sunan mataki Yuen Lo (元樓) don girmama ubangidansa. Chan ya zama abokantaka na kud da kud da ’yan uwansa Sammo Hung da Yuen Biao, daga baya kuma su ukun sun zama suna suna ‘yan’uwa uku ko dodanni uku.<ref>"Seven Little Fortunes". Feature article. LoveAsianFilm. Archived from the original on 16 July 2010. Retrieved 28 February 2012.</ref> Bayan shiga masana'antar fim, Chan tare da Sammo Hung sun sami damar yin horo a cikin hapkido a karkashin babban ubangidan Jin Pal Kim, kuma Chan a ƙarshe ya samu bakar bel.<ref>"Jackie Chan's Hapkido Master". Web-vue.com. Archived from the original on 13 March 2013. Retrieved 2 January 2013. </ref> A matsayin mai zane-zane, Chan kuma ya kware a nau'ikan Kung-fu da yawa.<ref>"Jackie Chan's Fighting Style & Martial Arts Background Explained". ScreenRant. Retrieved 1 September 2023.</ref> Kuma an san shi ya yi horo a wasu fasahohin yaƙi kamar Karate, Judo, Taekwondo, da Jeet Kun Do.<ref>"7 Reasons Why Jackie Chan Is One Of The Biggest Martial Arts Superstars In History". Evolve Daily. 1 November 2015. Retrieved 1 September 2023. Boogs, Monika (7 March 2002).</ref>
Chan ya shiga cikin iyayensa a Canberra, Ostiraliya a cikin 1971, inda ya halarci Kwalejin Dickson na ɗan lokaci kuma ya yi aiki a matsayin ma'aikacin gini.<ref name=":3">"Jackie Chan's tears for 'greatest' mother". The Canberra Times. Archived from the original on 21 September 2008. Retrieved 28 February 2012.</ref> Wani magini mai suna Jack ya ɗauki Chan a ƙarƙashin reshensa, don haka ya sami Chan a laƙabin ''"Little Jack"'', daga baya aka rage shi zuwa ''"Jackie",'' wanda ya makale da shi tun daga lokacin.<ref>Jackie Chan – Actor and Stuntman". BBC. 24 July 2001. Retrieved 28 February 2012.</ref>.
== Aikin fim ==
'''1962–1975: Farkon ƙananan bayyanar'''
Ya fara harkar fim ne da fitowa a kananan ayyuka tun yana dan shekara biyar a matsayin dan wasan yara. Yana da shekaru takwas, ya fito tare da wasu 'yan uwansa ''"Little Fortunes"'' a cikin fim din ''Big and Little Wong Tin Ba''r (1962) tare da Li Li-Hua yana wasa mahaifiyarsa. A shekara ta gaba, matashin ɗan wasan ya fito a cikin ƙarin fina-finan Yen Chun na shekarar 1964 Liang Shan Po da Chu Ying Tai kuma ya ɗan taka rawa a fim ɗin King Hu na 1966 ''Come Drink with Me''.<ref>"Come Drink With Me (1966)". Database entry. Hong Kong Cinemagic. Archived from the original on 14 July 2016. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin 1971, bayan bayyanar da ƙari a cikin wani fim ɗin ''Kung Fu, A Touch of Zen,'' Chan an sanya hannu kan kamfanin ''Chu Mu's Great Earth Film Company''.<ref name=":4">Who Am I?, Star file: Jackie Chan (DVD). Universe Laser, Hong Kong. 1998.</ref>
Chan ya fito a cikin fim din ''Bruce Lee Fist of Fury'' (1972), duka a matsayin karin kuma a matsayin stunt ninki biyu ga dan kasar Japan Hiroshi Suzuki (wanda Chikara Hashimoto ya bayyana), musamman a lokacin wasan karshe na fada inda Lee ya buge shi kuma ya tashi. iska.<ref>Thomas, Bruce (23 February 2012). Bruce Lee: Fighting Spirit. Pan Macmillan. p. 279. <nowiki>ISBN 978-0-283-07081-5</nowiki>. Retrieved 19 March 2022. Havis, Richard James (3 October 2021).</ref><ref name=":5">"Being a stunt double for Bruce Lee made Jackie Chan want to be a star". South China Morning Post. Retrieved 19 March 2022. Boutwell, Malcolm (7 July 2015).</ref> Chan ya sake fitowa a cikin wani fim ɗin Bruce Lee, Shigar Dragon (1973), a matsayin ɗan ƙaramin henchman wanda halin Lee ya kashe. Sammo Hung ya taimaka wa Chan samun ƙananan ayyuka a cikin fina-finan Bruce Lee guda biyu.<ref>"Those Amazing Bruce Lee Film Stunts". ringtalk.com. Archived from the original on 30 November 2015. Retrieved 29 September 2016.</ref> Chan kuma ya yi aiki a matsayin mawaƙin mawaƙa ga ''John Woo's The Young Dragons'' (1974).<ref name=":5" />
'''1976–1980: Matsayin jagora na farawa'''
A shekara ta 1976, Jackie Chan ya sami sakon waya daga Willie Chan, mai shirya fina-finai a masana'antar fina-finai ta Hong Kong, wanda ya ji sha'awar aikin wasan kwaikwayo na Jackie. Willie Chan ya ba shi rawar wasan kwaikwayo a wani fim da Lo Wei ya ba da umarni. Lo ya ga wasan kwaikwayon Chan a cikin fim din ''John Woo Hand of Death'' (1976) kuma ya shirya tsara shi bayan Bruce Lee tare da fim din ''New Fist of Fury''.<ref name=":4" /> An canza sunan matakinsa zuwa 成龍 (a zahiri "zama dragon",<ref name=":1" /> Sing4 Lung4 a cikin Jyutping<ref name=":1" /> ko da wuya kamar Cheng Long a cikin pinyin), <ref>lily. "Jackie Chan: Chinese Kung Fu Superstar". ChinaA2Z.com. Archived from the original on 8 April 2009. Retrieved 29 February 2012.</ref> don jaddada kamancensa da Bruce Lee, wanda matakinsa ya kasance. Sunan yana nufin ''"Lee the Little Dragon"'' a cikin Sinanci. (A lura cewa "dragon" a cikin sunan Lee ana nufin shekarar haifuwar Lee ita ce ''zodiac Dragon'', ba dragon na kasar Sin ba.) Fim ɗin bai yi nasara ba saboda Chan bai saba da salon wasan Martial Arts na Lee ba. Duk da gazawar fim ɗin, Lo Wei ya ci gaba da shirya fina-finai masu irin wannan jigogi, amma ba tare da wani ci gaba ba a ofishin akwatin.<ref name=":6">"Jackie Chan, a martial arts success story". Biography. Fighting Master. Archived from the original on 3 March 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref>
Babban nasarar farko ta Chan ita ce fim ɗin 1978 Snake in the ''Eagle's Shadow,'' wanda aka harbe shi yayin da aka ba shi rance ga Kamfanin Fina-finai na Seasonal a ƙarƙashin yarjejeniyar hoto biyu.<ref name=":7">"Jackie Chan Biography (an Asian perspective)". Biography. Ng Kwong Loong (JackieChanMovie.com). Archived from the original on 2 April 2004. Retrieved 29 February 2012.</ref>Darakta Yuen Woo-ping ya ba wa Chan cikakken 'yanci kan aikin da ya yi. Fim ɗin ya kafa nau'in kung fu mai ban dariya, kuma ya sanyaya rai ga masu sauraron Hong Kong.<ref>Pollard, Mark. "Snake in the Eagle's Shadow". Movie review. Kung Fu Cinema. Archived from the original on 3 September 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> A wannan shekarar, Chan ya yi tauraro a cikin Drunken Master, wanda a ƙarshe ya sa shi ya sami babban nasara.<ref>Pollard, Mark. "Drunken Master". Movie review. Kung Fu Cinema. Archived from the original on 9 December 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref>
Bayan Chan ya koma ɗakin studio na Lo Wei, Lo ya yi ƙoƙarin yin kwafin tsarin wasan ban dariya na ''Master Drunken'', samarwa da kuma nuna sabbin abubuwa a lokacin tare da Jackie a matsayin Daraktan Stunt Half a Loaf of Kung Fu da Ruhaniya Kung Fu.<ref name=":3" /> Ya kuma bai wa Chan damar yin darakta na farko a cikin hyena mara tsoro. Lokacin da Willie Chan ya bar kamfanin, ya shawarci Jackie ya yanke shawara da kansa ko zai zauna tare da Lo Wei ko a’a. A lokacin harbin sashe na biyu na rashin tsoron Kura, Chan ya karya kwantiraginsa ya shiga ''Golden Harvest'', lamarin da ya sa Lo ya bata Chan da ‘yan triads, yana zargin Willie kan tafiyar tauraruwarsa. An warware takaddamar tare da taimakon ɗan wasan kwaikwayo kuma darakta Jimmy Wang Yu, ya ba Chan damar zama tare da ''Golden Harvest''.<ref name=":7" />
'''1980–1987: Nasarar kasuwanci a cikin nau'in wasan barkwanci'''
Willie Chan ya zama babban manajan Jackie kuma amintaccen abokinsa, kuma ya kasance a haka sama da shekaru 30. Ya taka rawar gani wajen kaddamar da sana'ar Chan ta kasa da kasa, inda ya fara da bajintar sa na farko a masana'antar fina-finan Amurka a shekarun 1980. Fim ɗin sa na farko na Hollywood shine Babban Brawl a cikin 1980.<ref>"The Big Brawl". Variety. 31 December 1979. Retrieved 31 May 2012.</ref><ref>Clouse, Robert; Jing, Wong (2010). Jackie Chan Double Feature (DVD). Los Angeles, California: Shout! Factory LLC. Event occurs at The Big Brawl. SF 14160. Rovin, Jeff (1997).</ref> Daga nan Chan ya taka rawa a fim din The Cannonball Run na 1981, wanda ya samu sama da dalar Amurka miliyan 100 a duk duniya.<ref>The Essential Jackie Chan Source Book. Simon and Schuster. p. 148. <nowiki>ISBN 978-1-4391-3711-6</nowiki>.</ref> Duk da cewa jama'ar Arewacin Amirka sun yi watsi da su sosai don goyon bayan fitattun 'yan wasan kwaikwayo na Amurka irin su Burt Reynolds, Chan ya gamsu da abubuwan da aka nuna a lokacin rufewa, wanda ya ƙarfafa shi ya haɗa da na'ura iri ɗaya a cikin fina-finai na gaba.
Bayan gazawar kasuwanci na The Protector a cikin 1985, Chan ya yi watsi da yunƙurinsa na ɗan lokaci na kutsawa cikin kasuwar Amurka, yana mai da hankalinsa ga fina-finan Hong Kong.<ref name=":6" />
Komawa a Hong Kong, fina-finan Chan sun fara isa ga masu sauraro da yawa a Gabashin Asiya, tare da samun nasarorin farko a kasuwannin Jafananci masu fa'ida ciki har da Drunken Master, The Young Master (1980) da Dragon Lord (1982).<ref>【ジャッキーチェン興行成績】 第12回:日本での興行収入. KungFu Tube (in Japanese). 2012. Retrieved 21 November 2018.</ref> Matashin Jagora ya ci gaba da doke bayanan akwatin akwatin da Bruce Lee ya kafa a baya kuma ya kafa Chan a matsayin babban tauraro na sinima na Hong Kong. Tare da Dragon Lord, ya fara gwaji tare da fayyace jerin ayyuka na stunt,<ref>"Dragon Lord". Love HK Film. Retrieved 29 February 2012. Everitt, David (16 August 1996).</ref> ciki har da wurin yaƙi na ƙarshe inda yake yin wasan kwaikwayo daban-daban, gami da wanda ya juye baya daga bene ya faɗi ƙasa.<ref>"Kicking and Screening: Wheels on Meals, Armour of God, Police Story, and more are graded with an eye for action". Entertainment Weekly. Archived from the original on 13 January 2012.</ref>
Chan ya shirya fina-finan barkwanci da dama tare da abokansa na makarantar opera Sammo Hung da Yuen Biao. Mutanen uku sun yi haɗin gwiwa tare a karon farko a cikin 1983 a cikin Project A, wanda ya gabatar da wani salo mai haɗari mai haɗari na wasan motsa jiki wanda ya ba ta lambar yabo mafi kyawun Action Design a lambar yabo ta Hong Kong na shekara-shekara ta uku.<ref>"Project A Review". Film review. Hong Kong Cinema. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin shekaru biyu masu zuwa, "'Yan'uwa Uku" sun bayyana a cikin Wheels on Meals da kuma ainihin Lucky Stars trilogy.<ref>"Sammo Hung Profile". Kung Fu Cinema. Archived from the original on 29 May 2007. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin 1985, Chan ya fara fim ɗin Labarin 'Yan Sanda na farko, fim ɗin aikin aikata laifuka inda Chan ya yi wasu abubuwan haɗari masu haɗari. Ya lashe mafi kyawun fim a lambar yabo ta Hong Kong na 1986.<ref>Mills, Phil. "Police Story (1985)". Film review. Dragon's Den. Archived from the original on 3 April 2007. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin 1986, Chan ya buga "Asian Hawk", wani hali Indiana Jones-esque, a cikin fim din Armor of God. Fim ɗin shi ne babban nasarar da Chan ta samu a cikin akwatin ofishin har zuwa wannan lokacin, inda ya samu sama da dalar Amurka miliyan 35.<ref>"Armour of God". jackiechanmovie.com. 2006. Archived from the original on 3 September 2004. Retrieved 29 February 2012.</ref>
'''1988-1998: Fim ɗin da aka yaba da ci gaban Hollywood'''
A cikin 1988, Chan ya yi tauraro tare da Sammo Hung da Yuen Biao a karo na ƙarshe zuwa yau a cikin fim ɗin Dragons Forever. Hung ya yi aiki tare da Corey Yuen, kuma mutumin da ke cikin fim din Yuen Wah ne ya buga shi, wadanda dukkansu abokan karatunsu ne a Kwalejin wasan kwaikwayo ta kasar Sin.
A cikin ƙarshen 1980s da farkon 1990s, Chan ya yi tauraro a cikin jerin nasarori masu yawa da suka fara da Project A Part II da Labarin 'Yan sanda 2, wanda ya sami lambar yabo don Mafi kyawun Action Choreography a 1989 Hong Kong Film Awards. Wannan ya biyo bayan Armor of God II: Operation Condor, da Labarin 'Yan Sanda 3: Super Cop, wanda Chan ya lashe kyautar Mafi kyawun Jarumi a Bikin Fim na Dokin Zinare na 1993. A cikin 1994, Chan ya sake bayyana matsayinsa na Wong Fei-hung a cikin Drunken Master II, wanda aka jera a cikin Fina-finai 100 na Mujallar Duk-Time.<ref>"Drunken Master II – All-Time 100 Movies". Time. 12 February 2005. Archived from the original on 11 July 2005. Retrieved 29 February 2012.</ref> Wani mabiyi, Labarin 'Yan sanda na 4: Yajin Farko, ya kawo karin kyaututtuka da nasarorin ofishin akwatin gidan Chan, amma bai yi kyau ba a kasuwannin kasashen waje.<ref>Kozo. "Police Story 4 review". Film review. LoveHKFilm. Retrieved 29 February 2012. Meyers, Chris (29 February 1996).</ref>
A tsakiyar shekarun 1990, ya kasance fitaccen jarumin fina-finai a Asiya da Turai.<ref name=":8">"Jackie Chan Rumbles in the U.S.A.". The Daily Utah Chronicle. p. 14. Retrieved 18 April 2022 – via Newspapers.com.</ref>Har zuwa Janairu 1995, fina-finansa sun samu sama da dalar Amurka miliyan 500 (dalar Amurka miliyan 70) a Hong Kong<ref>Elley, Derek (23 January 1995). "More Than 'The Next Bruce Lee'". Variety.</ref> da ¥ 39 biliyan (dalar Amurka miliyan 415) a Japan, <ref name=":8" /> yayin da ya sayar da fiye da miliyan 33 na ofishin akwatin a Faransa. , Jamus, Italiya da Spain har zuwa lokacin <ref>Soyer, Renaud (4 February 2014). "Jackie Chan Box Office". Box Office Story (in French). Retrieved 1 July 2020.</ref>. Duk da nasarar da ya samu a duniya, bai yi nasara sosai a Arewacin Amurka ba, inda ya sami fa'idodi guda biyu kawai a matsayin babban ɗan wasan kwaikwayo, The Big Brawl and The Protector, wanda ya samu dalar Amurka miliyan 9.51 (dalar Amurka miliyan 32 da aka daidaita don hauhawar farashin kaya).<ref>"Jackie Chan Movie Box Office Results". Box Office Mojo. Retrieved 28 November 2018.</ref>. Duk da haka, an sami bunƙasa kasuwar bidiyo ta gida ta Arewacin Amurka don fina-finan Hong Kong na Chan a tsakiyar shekarun 1990.<ref>"Asian". Fort Worth Star-Telegram. 21 February 1996. p. 2 (Section E). Retrieved 19 April 2022 – via Newspapers.com. Dickerson, Jeff (4 April 2002).</ref>
Chan ya sake farfado da burinsa na Hollywood a shekarun 1990, amma ya ki tun da wuri ya yi tayin yin miyagu a fina-finan Hollywood don gudun kada a buga shi a matsayinsa na gaba. Alal misali, Sylvester Stallone ya ba shi matsayin Simon Phoenix, mai laifi a cikin fim din Demolition Man. Chan ya ƙi kuma Wesley Snipes ne ya ɗauki aikin.<ref>"Black Delights in Demolition Man". The Michigan Daily. Archived from the original on 24 December 2007. Retrieved 29 February 2012. Morris, Gary (April 1996).</ref>
Daga karshe Chan ya yi nasarar kafa kafa a kasuwannin Arewacin Amurka a shekarar 1995 tare da fitar da Rumble a cikin Bronx a duk duniya, inda ya kai ga wata kungiyar asiri a Amurka wacce ba kasafai ake samun tauraruwar fina-finan Hong Kong ba.<ref>"Rumble in the Bronx review". Bright Lights Film Journal. Archived from the original on 22 July 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> Nasarar Rumble a cikin Bronx ta haifar da sakin Labari na 3 na 'Yan sanda na 1996: Super Cop a Amurka a ƙarƙashin taken Supercop, wanda ya samu jimillar dalar Amurka 16,270,600. Nasarar babbar nasara ta farko da Chan ta samu ta zo ne lokacin da ya yi fim tare da Chris Tucker a cikin 1998 na abokin aikin ɗan sanda mai ban dariya Rush Hour, <ref>Raffi (15 September 1998). "Rush Hour Review". Film Review. BeijingWushuTeam.com. Retrieved 29 February 2012. </ref> Wannan fim ya sanya shi zama tauraron Hollywood, bayan da ya rubuta tarihin rayuwarsa tare da haɗin gwiwar Jeff Yang mai suna ''I Am Jackie Chan''.
'''1999-2007: Shahararriyar Hollywood da wasan kwaikwayo'''
A cikin 1998, Chan ya saki fim ɗinsa na ƙarshe na Golden Harvest, Wanene Ni?. Bayan ya bar Golden Harvest a cikin 1999, ya shirya kuma ya yi tauraro tare da Shu Qi a cikin Gorgeous, wani wasan ban dariya na soyayya wanda ya mai da hankali kan alakar mutum da ke nuna wasu jerin wasannin motsa jiki.<ref>Jackie Chan (1999). Gorgeous, commentary track (DVD). Uca Catalogue. Gerstmann, Jeff (14 January 2007).</ref> Kodayake Chan ya bar Golden Harvest a cikin 1999, kamfanin ya ci gaba da samarwa da rarrabawa ga fina-finansa guda biyu, Gorgeous (1999) da The Accidental Spy (2001). Chan ya taimaka wajen ƙirƙirar wasan PlayStation a shekara ta 2000 mai suna Jackie Chan Stuntmaster, wanda ya ba da muryarsa kuma ya yi kama da motsi.<ref>"Jackie Chan Stuntmaster Review". Gamespot. Archived from the original on 7 July 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> Ya ci gaba da nasararsa na Hollywood a cikin 2000 lokacin da ya haɗu tare da Owen Wilson a cikin wasan barkwanci na yamma na Shanghai Noon. Mabiyi, Shanghai Knights ya biyo baya a cikin 2003 kuma ya nuna yanayin yaƙinsa na farko akan allo tare da Donnie Yen.<ref>Caro, Mark (6 February 2003). "Movie Review, 'Shanghai Knights'". Los Angeles Times. Archived from the original on 25 April 2014. Retrieved 23 March 2014.</ref>[65] Ya sake haɗuwa da Chris Tucker don Rush Hour 2 (2001), wanda ya kasance babban nasara fiye da na asali, ya tara dala miliyan 347 a duk duniya.<ref>"Rush Hour 2". Box Office Mojo. DiGiovanna, James. "Tarnished Medallion". Tucson Weekly. Chan, Jackie. </ref>[66] Chan ya gwada amfani da tasiri na musamman da aikin waya don fage na yaƙi a cikin finafinansa na Hollywood guda biyu na gaba, The Tuxedo (2002) da The Medallion (2003), waɗanda ba su yi nasara sosai ba ko kuma na kasuwanci.<ref>"Jackie Chan Biography". Official website of Jackie Chan. Retrieved 25 July 2016.</ref> A cikin 2004, ya haɗu tare da Steve Coogan a Around the World a cikin Kwanaki 80, ba tare da la'akari da littafin Jules Verne mai suna iri ɗaya ba. A cikin 2004, masanin fim Andrew Willis ya bayyana cewa Chan shine "watakila" "tauraron da aka fi sani a duniya"<ref>Willis, Andrew (2004). Film Stars: Hollywood and Beyond. Manchester University Press. p. 4. <nowiki>ISBN 978-0-7190-5645-1</nowiki>.</ref> .
Duk da nasarorin da aka samu a fina-finan ''Rush Hour'' da na ''Shanghai Noon,'' Chan ya ji takaicin Hollywood game da iyakacin rawar da ya taka da rashin kula da harkar shirya fim.<ref>"Jackie Chan Biography". Official website of Jackie Chan. Retrieved 25 July 2016.</ref>[68] Dangane da janyewar Golden Harvest daga masana'antar fim a shekarar 2003, Chan ya kafa kamfanin shirya fina-finai na kansa, JCE Movies Limited (Jackie Chan Emperor Movies Limited) tare da hadin gwiwar ''Emperor Multimedia Group (EMG)''.<ref>"Jackie Chan Biography (an Asian perspective)". Biography. Ng Kwong Loong (JackieChanMovie.com). Archived from the original on 2 April 2004. Retrieved 29 February 2012.</ref>Fina-finansa tun daga lokacin sun nuna adadin abubuwan ban mamaki yayin da suke ci gaba da samun nasara a ofishin akwatin; Misalai sun haɗa da Sabon Labari na 'Yan sanda (2004), ''The Myth'' (2005) da fitaccen fim ɗin Rob-B-Hood (2006).<ref>"New Police Story Review". LoveHKFilm. Retrieved 29 February 2012.</ref>
Fitowar Chan ta gaba ita ce kashi na uku a cikin shirin fim na Rush Hour wanda Brett Ratner: ''Rush Hour 3'' ya jagoranta a watan Agustan 2007. Ya samu dalar Amurka miliyan 255.<ref>"Rush Hour 3 Box Office Data". Box Office Mojo. 2006. Archived from the original on 29 October 2004. Retrieved 29 February 2012. </ref> Duk da haka, abin takaici ne a Hong Kong, inda aka samu HK dalar Amurka miliyan 3.5 a lokacin bude karshen mako.<ref>"Jackie Chan's 'Rush Hour 3' struggles at Hong Kong box office". International Herald Tribune. Associated Press. 21 August 2007. Archived from the original on 23 October 2007. Retrieved 29 February 2012.</ref>
'''2008-yanzu: Sabbin gwaje-gwaje da canji a salon wasan kwaikwayo'''
Ɗaukar fim ɗin The Forbidden Kingdom, haɗin gwiwa na farko a kan allo tare da ɗan wasan kwaikwayo na kasar Sin Jet Li, an kammala shi a ranar 24 ga Agusta 2007 kuma an fitar da fim ɗin a cikin Afrilu 2008. Fim ɗin ya ƙunshi amfani da tasiri da wayoyi.<ref>"The Forbidden Kingdom". IMDb. Retrieved 29 February 2012.</ref> Chan ya bayyana babban biri a cikin Kung Fu Panda (an sake shi a watan Yuni 2008), yana fitowa tare da Jack Black, Dustin Hoffman, da Angelina Jolie.<ref>LaPorte, Nicole; Gardner, Chris (8 November 2005). "'Panda' battle-ready". Variety. Retrieved 29 February 2012. </ref> Bugu da kari, ya taimaka wa Anthony Szeto a matsayin ba da shawara ga fim din marubuci da darakta Wushu, wanda aka saki a ranar 1 ga Mayu 2008. Fim din ya fito da Sammo Hung da Wang Wenjie a matsayin uba da ɗa.<ref>Frater, Patrick (2 November 2007). "'Wushu' gets its wings". Variety. Retrieved 29 February 2012.</ref>
A cikin watan Nuwamba na 2007, Chan ya fara yin fim ɗin Shinjuku Incident, rawar ban mamaki da ba ta da jerin wasannin motsa jiki tare da darakta Derek Yee, wanda ke ganin Chan ya ɗauki matsayin ɗan gudun hijira na China a Japan.<ref>"Shinjuku Incident Starts Shooting in November". News Article. jc-news.net. 9 July 2007. Archived from the original on 2 March 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> An fitar da fim din ne a ranar 2 ga Afrilu 2009. A cewar shafinsa na yanar gizo, Chan ya tattauna muradinsa na shirya fim bayan ya kammala lamarin Shinjuku, abin da bai yi ba tsawon shekaru.<ref>Chan, Jackie (29 April 2007). "Singapore Trip". Blog. Official Jackie Chan Website. Archived from the original on 22 July 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> An sa ran fim ɗin zai zama na uku a cikin jerin Armor na Allah, kuma yana da taken aiki na ''Armor of God III: Zodiac'' na Sinanci. An saki fim ɗin a ranar 12 ga Disamba 2012.<ref>"Jackie Chan's Operation Condor 3". News Article. Latino Review Inc. 1 August 2007. Archived from the original on 27 September 2007. Retrieved 29 February 2012.</ref>. Domin kungiyar Actors Guild ba ta shiga yajin aikin ba, Chan ya fara daukar fim dinsa na Hollywood mai suna ''The Spy Next Door'' a karshen watan Oktoba a New Mexico.<ref>Lee, Min (7 August 2008). "Jackie Chan to star in Hollywood spy comedy". USA Today. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin The Spy Next Door, Chan yana wasa da wani wakili na ɓoye wanda murfinsa ke busa lokacin da yake kula da yaran budurwarsa. A cikin Little Big Soja, Chan tauraro tare da Leehom Wang a matsayin soja a lokacin Jihohin Yaki a China. Shi kadai ne wanda ya tsira daga sojojinsa kuma dole ne ya kawo wani sojan makiya da aka kama Leehom Wang zuwa babban birnin lardinsa.
A cikin 2010, ya yi tauraro tare da Jaden Smith a cikin The Karate Kid, wani sake gyara na 1984 na asali.<ref>Warmoth, Brian. "'Karate Kid' Remake Keeping Title, Taking Jaden Smith to China". MTV Movie Blog. Archived from the original on 8 May 2009. Retrieved 29 February 2012.</ref> Wannan shi ne fim ɗin Amurka na farko mai ban mamaki. Yana wasa da Mista Han, mai kula da kung fu wanda ke koyar da halin Jaden Smith kung fu domin ya iya kare kansa daga masu cin zarafi a makaranta. Matsayinsa a cikin ''The Karate Kid'' ya ba shi kyautar Buttkicker da aka fi so a ''Nickelodeon Kids' Choice Awards'' a 2011.<ref>Li, Grace (5 April 2011). "Jackie Chan wins Kids' Choice Award". Asia Pacific Arts. Archived from the original on 26 August 2013. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin fim na gaba na Chan, Shaolin, ya taka rawa a matsayin mai dafa haikali maimakon ɗaya daga cikin manyan jarumai.
Fim ɗinsa na 100, 1911, an fito da shi a ranar 26 ga Satumba 2011. Chan shi ne babban darakta, furodusa, kuma jagoran fim ɗin.<ref>Jin, Lei (18 February 2011). "Jackie Chan's 100th film gets release". Asia Pacific Arts. Archived from the original on 2 March 2014. Retrieved 29 February 2012.</ref> Yayin da Chan ya shirya fina-finai sama da goma a kan aikinsa, wannan shine aikin bada umarni na farko tun Wanene Ni? a cikin 1998. 1911 ya fara a Arewacin Amirka a ranar 14 ga Oktoba.<ref>Liuyi (Luisa) Chen (13 October 2011). "Jackie Chan's 100th film, 1911, premieres in North America this Friday". Asia Pacific Arts. Archived from the original on 26 August 2017. Retrieved 29 February 2012.</ref>
Yayin da yake a bikin fina-finai na Cannes na 2012, Chan ya sanar da cewa ya yi ritaya daga fina-finan wasan kwaikwayo yana mai nuni da cewa ya tsufa da yawa ga salon. Daga baya ya fayyace cewa ba zai yi ritaya gaba daya daga harkar fim ba, amma zai rika yin ‘yan wasan kwaikwayo da kuma kula da jikinsa sosai<ref>Goldsmith, Belinda (17 May 2013). "Jackie Chan wants to be serious but will never quit action films". Reuters. Retrieved 11 March 2014.</ref>.
A cikin 2013, Chan ya fito a cikin Labarin 'Yan Sanda 2013, sake kunna aikin labarin 'yan sanda wanda Ding Sheng ya jagoranta, kuma an sake shi a China a ƙarshen 2013. An fitar da fim na gaba na Chan ''Dragon Blade'' a farkon 2015 kuma tare da haɗin gwiwar 'yan wasan Hollywood. John Cusack da Adrien Brody. A cikin 2015, Chan ta sami lambar yabo ta "Datuk" daga Malaysia yayin da yake taimakawa Malaysia wajen bunkasa yawon shakatawa, musamman a Kuala Lumpur inda a baya ya dauki fina-finansa.[87][88]. A farkon shekarar 2017, an fitar da sabon fim din Chan mai suna ''Kung Fu Yoga'', wani shiri ne na Sinawa da Indiya, wanda ya hada da Disha Patani, Sonu Sood da Amyra Dastur. Fim din ya sake haduwa da Chan da darakta Stanley Tong, wanda ya jagoranci fina-finan Chan da dama a shekarun 1990. Bayan fitowar fim din, fim din ya samu gagarumar nasara a fagen fina-finai, kuma ya zama fim na 5 mafi samun kudi a kasar Sin, wata daya da fitowar shi. A cikin 2016, ya haɗu tare da Johnny Knoxville kuma ya yi tauraro a cikin nasa samar da ''Skiptrace.''
Chan ta yi tauraro a cikin 2016 mai ban dariya mai ban dariya Railroad Tigers da 2017 mai ban sha'awa mai ban sha'awa The Foreigner, samarwa na Anglo-China. Ya kuma yi tauraro a cikin fim ɗin almara na kimiyya na 2017 ''Bleeding Steel''. Daga nan ya haɗu tare da John Cena kuma ya yi tauraro a cikin 2023 na haɗin gwiwar Sinawa da Amurkawa ''Hidden Strike''.
Fina-finan nasa sun hada kai dalar Amurka biliyan 1.14 (dalar Amurka miliyan 147) a ofishin akwatin Hong Kong har zuwa 2010, <ref>【ジャッキーチェン興行成績】 第8回:香港での興行収入. KungFu Tube (in Japanese). 2010. Retrieved 29 November 2018.</ref> sama da dalar Amurka miliyan 72 a Koriya ta Kudu tsakanin 1991 da 2010,<ref>【ジャッキーチェン興行成績】 第10回:韓国での興行収入. KungFu Tube (in Japanese). 5 September 2010. Retrieved 7 December 2018.</ref> da ¥ 48.4 biliyan (US $607 miliyan) a Japan har zuwa 2012.[44] A Turai, fina-finansa sun sayar da tikiti kusan miliyan 84 a tsakanin 1973 da 2010. Ya zuwa 2021, fina-finansa sun tara sama da CN¥ 14 biliyan (dalar Amurka biliyan 2.17) a China, <ref>"Jackie Chan". Maoyan (in Chinese). Tianjin Maoyan Culture Media. Archived from the original on 29 November 2018. Retrieved 28 November 2018. </ref>da dalar Amurka biliyan 1.84 (fiye da dalar Amurka biliyan 2.44 da aka daidaita don hauhawar farashi) a cikin Amurka da Kanada. Ya zuwa shekarar 2018, 48 daga cikin fina-finansa sun tara sama da dalar Amurka biliyan 5 a duk fadin duniya.<ref>"Jackie Chan – Box Office". The Numbers. Retrieved 8 December 2018.</ref>
== Karatu ==
Chan ya sami digirin girmamawa na digirin digirgir na Social Science a 1996 daga Jami'ar Baptist ta Hong Kong.<ref>"Professor Jackie Chan, Personal Introduction" (PDF). School of Hotel and Tourism Management, the Hong Kong Polytechnic University. Retrieved 26 May 2015.</ref> A cikin 2009, ya sami wani digiri na girmamawa daga Jami'ar Cambodia, <ref>"Jackie visits the University of Cambodia". jackiechan.com. Archived from the original on 10 March 2012. Retrieved 1 March 2012.</ref><ref> "Press Release". Phnom: University of Cambodia. 10 November 2009. Retrieved 1 March 2012.</ref> kuma an ba shi lambar yabo ta Farfesa ta ''Savannah College'' of ''Art and Design'' a Hong Kong a 2008.<ref>"Jackie Chan Named Honorary Professor by U.S. college". China Daily. Retrieved 26 May 2015. </ref>
Chan a halin yanzu malami ne na Makarantar Otal da Kula da Yawon shakatawa a Jami'ar Polytechnic ta Hong Kong, <ref> "Academic Staff". School of Hotel and Tourism Management, the Hong Kong Polytechnic University. Retrieved 26 May 2015.</ref> inda yake koyar da batun kula da yawon shakatawa. Tun daga shekarar 2015, ya kuma zama shugaban Kwalejin Fina-Finai da Gidan Talabijin na Jackie Chan a karkashin Cibiyar Zane da Kimiyya ta Wuhan.<ref>"Kung fu superstar Chan launches film and television academy". China Daily. Retrieved 26 May 2015.</ref>
== Rayuwar shi ==
A cikin 1982, Chan ya auri Joan Lin, 'yar wasan kwaikwayo ta Taiwan. An haifi ɗansu, mawakiya kuma ɗan wasan kwaikwayo Jaycee Chan a wannan shekarar.<ref>Chan, Jackie. "Jackie Chan Biography". ''Official website of Jackie Chan''. Retrieved 25 July 2016.</ref>
Chan ya yi karin aure tare da Elaine Ng Yi-Lei kuma yana da diya Etta Ng Chok Lam da ita, wanda aka haifa a ranar 18 ga Janairu 1999. Ya zama abin kunya a cikin kafofin watsa labaru. Duk da cewa ya ba Elaine HK $ 70,000 kowane wata don ciyar da rayuwarta da HK $ 600,000 lokacin da ta ƙaura zuwa Shanghai, daga baya lauyanta ya yi iƙirarin cewa babu shi.<ref>"Fans desert Jackie Chan". BBC. 31 March 2000. Retrieved 1 March 2012.</ref>
Duk da nadamar sakamakon lamarin, Chan ya ce ya aikata laifin da yawancin maza a duniya suke aikatawa.<ref>Asian Film Foundation – 05/13/05 – Are these Asian stars married or not? Archived 3 October 2006 at the Wayback Machine.</ref> A lokacin lamarin, Elaine ta ce za ta kula da 'yarta ba tare da Chan ba.<ref>Asianfilm.org. 組圖:成龍首次開口談私生女 女兒,對不起 Archived 26 February 2017 at the Wayback Machine.</ref>
Chan yana magana da Cantonese, Mandarin, Turanci, da Harshen Kurame na Amurka kuma yana jin wasu Jamusanci, Koriya, Jafananci, Sifen, da Thai.<ref>People's Daily. "An interview with Jackie Chan". Empire (104): 5. 1998.</ref> Chan mai sha'awar ƙwallon ƙafa ne kuma yana goyon bayan ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Hong Kong, ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Ingila, da Manchester City.<ref>"Extra Time: Manchester City fan Jackie Chan in good Kompany". Goal (website). Retrieved 2 January 2013.</ref>
Shi mai sha'awar ɗan wasan Italiya ne Bud Spencer da Terence Hill, wanda daga gare su ne aka yi masa wahayi don fina-finansa.<ref>"Budterence.tk – Bud Spencer & Terence Hill | Aneddoti". budterence.tk</ref>
== Abun kwatance ==
Chan ya samu karbuwa a duniya saboda ayyukansa na shirya fim da stunt. Abubuwan yabo nasa sun haɗa da lambar yabo ta Innovator daga lambar yabo na Choreography na Amurka da lambar yabo ta rayuwa ta ''Taurus World Stunt Awards.''<ref>"Jackie Chan From Hong Kong to Receive Stunt Award". Xinhuanet. 16 May 2002. Archived from the original on 25 February 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> Yana da taurari a kan Tafiya ta Hollywood da Titin Taurari na Hong Kong.<ref>"Jackie Chan Honored with a Star on the Hollywood Walk of Fame". EZ-Entertainment. Archived from the original on 25 April 2003. Retrieved 29 February 2012.</ref> Bugu da kari, Chan ya kuma sami karramawa ta hanyar sanya hannunsa da sawun sa a gidan wasan kwaikwayo na kasar Sin na Grauman.<ref>"Jackie Chan replaces missing Hollywood hand prints". Archived from the original on 12 October 2013. Retrieved 1 September 2023.</ref> Duk da gagarumar nasarar da aka samu a akwatin ofishin a Asiya, an soki fina-finan Hollywood na ''Chan game'' da ayyukan wasan kwaikwayo. Masu yin bitar ''Rush Hour 2, The Tuxedo'', da ''Shanghai Knights'' sun lura da raguwar fage na fadan Chan, suna ambaton ƙarancin ƙarfi idan aka kwatanta da fina-finansa na farko.<ref>Honeycutt, Kirk (30 July 2001). "Rush Hour 2 Review". The Hollywood Reporter. Archived from the original on 30 September 2007. Retrieved 1 March 2012.</ref> Ana tambayar darajar fina-finansa na ban dariya; wasu masu suka suna cewa za su iya zama yara a wasu lokuta<ref>Honeycutt, Kirk (16 June 2004). "Around the World in 80 Days Review". The Hollywood Reporter. Archived from the original on 30 September 2007. Retrieved 29 February 2012</ref>. Chan an ba shi ''Order of the British Empire (MBE)'' a 1989 da ''Silver Bauhinia Star (SBS)'' a 1999.<ref>"No. 51772". The London Gazette (Supplement). 16 June 1989. p. 17.</ref>
Lokacin da mai shirya fina-finai na Amurka Quentin Tarantino ya ba wa Chan kyautar lambar yabo ta Rayuwa a MTV Movie Awards na 1995, Tarantino ya bayyana Chan a matsayin "daya daga cikin mafi kyawun masu shirya fina-finai a duniya da aka sani" kuma "daya daga cikin manyan 'yan wasan barkwanci na zahiri tun lokacin da sauti ya shigo cikin fim." <ref>Meyers, Chris (29 February 1996). "Jackie Chan Rumbles in the U.S.A.". ''The Daily Utah Chronicle''. p. 14. Retrieved 18 April 2022 – via Newspapers.com.</ref>
A cikin 2001, an shigar da shi cikin Gidan Tarihi na Gidan Tarihi na ''Martial Arts History Museum Hall of Fame''.<ref>"Hall of Fame".</ref>
<big>{{stub}}
[[Fayil:Jackie Chan Cannes 2012 (cropped).jpg|thumb|Jackie Chan]]
[[Fayil:Jackie Chan by Gage Skidmore.jpg|thumb|Jackie Chan]]
[[Fayil:Jackie Chan 2002.jpg|thumb|Jackie Chan]]
[[Fayil:JACKIE CHAN (8413749672).jpg|thumb|Jackie Chan]]
== Manazarta ==
</big>
cbx1w15vo861hp1cf34yhceake4i42o
831673
831671
2026-05-07T10:14:55Z
Ummun Sultan
23935
831673
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}'''Fang Shilong'''<ref name=":0">"Biography". ''Jackie Chan's Website''. Retrieved 22 January 2021.</ref> SBS MBE PMW <ref name=":1">"Jackie Chan Panglima Mahkota Wilayah". MalaysianReview.com. Archived from the original on 7 February 2016. Retrieved 2 February 2016.</ref> (an haife shi Chan Kong-waƙa <ref name=":0" />; 7 Afrilu 1954), wanda aka sani suna '''Jackie Chan''', <ref>Chinese: 成龍; pinyin: ''Chéng Lóng''; Jyutping: ''sing4 lung4''; Cantonese Yale: ''Sìhng Lùhng''; <abbr>lit.</abbr> 'Becoming the dragon'</ref>ɗan wasan Hong Kong ne, darekta, marubuci, furodusa, mai fasahar yaƙi, da stuntman. A kan allo, an san shi da maƙarƙashiyar sa - salon faɗa na acrobatic, lokacin wasan ban dariya, da sabbin abubuwa, waɗanda ya kan yi da kansa. Kafin shiga harkar fim, ya kasance daya daga cikin ‘yan wasa bakwai masu karamin karfi daga kwalejin koyar da wasan kwaikwayo ta ƙasar Sin a makarantar wasan kwaikwayo ta ''Peking Opera'', inda ya karanci wasan motsa jiki, wasan motsa jiki, da wasan kwaikwayo. A cikin harkar fim da ya shafe sama da shekaru sittin, ya fito a fina-finan cikin gida da na waje sama da 150. Ana kuma ɗaukar Chan a matsayin ɗaya daga cikin ƙwararrun ƙwararru a cikin tarihin silima.<ref>"How Jackie Chan changed action cinema forever". 7 April 2024. </ref><ref>"Why Jackie Chan is the best action star of all time". 12 October 2020.</ref>
Bayan fitowa a fina-finan Hong Kong da dama a matsayin dan wasan stunt, babban nasarar farko da Chan ta samu shine fim din wasan barkwanci na kung fu a shekarar 1978 ''Snake in the Eagle's Shadow''. Sannan ya yi tauraro a cikin fina-finan barkwanci irin na ''Kung fu Action'' kamar 1978's ''Drunken Master'' da 1980's ''The Young Maste''r. A cikin 1979, ya fara halartan darakta tare da ''The Fearless Hyena'', wanda shine nasarar ofishin akwatin. A cikin shekarun 1980, ya kasance wani ɓangare na ''"Three Dragons"'' tare da Sammo Hung da Yuen Biao; ukun sun yi tauraro a fina-finan Hong Kong guda shida tare.<ref>"10 Best Jackie Chan Movies, Ranked". 20 September 2023. Meyers, Chris (29 February 1996).</ref> Aikin shekarar 1983 A ya ga yadda aka kafa ƙungiyar ''Jackie Chan Stunt'' ta hukuma kuma ta kafa salon sa hannun Chan na fayyace, tsattsauran ra'ayi mai haɗari haɗe da zane-zanen ''martial'' da wasan ban dariya, salon da ya haɓaka a cikin mafi kyawun yanayin zamani tare da 1984's ''Wheels on Meals'' da Labarin ''Police Story''. na shekara ta 1985. Rumble a cikin ''Bronx'' (1995), wanda ya sami nasarar gudanar da wasan kwaikwayo na duniya, ya kawo Chan cikin al'adar Arewacin Amurka.<ref>"Jackie Chan Rumbles in the U.S.A.". The Daily Utah Chronicle. p. 14. Retrieved 18 April 2022 – via Newspapers.com.</ref> Ya sami shaharar duniya don nuna Babban Sufeto Lee a cikin fim ɗin wasan barkwanci na abokiyar 'yan sanda na Amurka ''Rush Hour'' (1998), rawar da ya sake ba da shi a cikin jerin abubuwa biyu<ref>"Rumble in the Bronx (1996)". Box Office Mojo. Retrieved 29 November 2018.</ref>.
== Kuruciya ==
An haife Chan a ranar 7 ga Afrilun shekarar 1954 a Hong Kong na Burtaniya a zuri'ar Chan Kong-rera <ref name=":0" /><ref name=":1" /> ga Charles da Lee-Lee Chan, 'yan gudun hijirar siyasa daga Yaƙin basasar China. A cikin shekarar 1937, mahaifin Chan, wanda asalinsa sunansa Fang Daolong, ya ɗan yi aiki a matsayin wakilin sirri ga Laftanar Janar Dai Li, babban jami'in leƙen asiri a China da Kuomintang ke mulki.<ref>張婉婷 (director) (2003). Traces of a Dragon: Jackie Chan and His Lost Family (documentary). Archived from the original on 10 March 2022.</ref> Don tsoron kada gwamnatin gurguzu ta kama, mahaifin Chan ya gudu zuwa Hong Kong na Burtaniya a cikin 1940s kuma ya canza sunansa daga Fang zuwa Chan. Chan shine sunan mahaifin matarsa Chan Lee-lee. Chan ya gano sunan mahaifinsa kuma ya canza sunansa na kasar Sin zuwa Fang Shilong (房仕龍) a karshen shekarun 1990, sunan da za a sanya masa suna bisa ga littafin zuriyarsa, wanda ake zargin cewa ya samo asali ne daga wani dan siyasa na Daular Tang Fang Xuanling. Tushen kakannin Chan yana cikin Wuhu, Anhui.<ref>"成龙芜湖认亲首次见到同父兄弟 引当地轰动(图)". China News Service. 3 September 2013. Retrieved 31 August 2024. Corliss, Richard (17 March 2003).</ref>
Chan ya shafe shekarunsa na girma a cikin filin zama na ofishin jakadancin Faransa a Victoria Peak, British Hong Kong, yayin da mahaifinsa ke aiki a matsayin mai dafa abinci a can.<ref name=":2">"Biography of Jackie Chan". Biography. Tiscali. Archived from the original on 4 February 2010. Retrieved 28 February 2012.</ref> Chan ya halarci makarantar firamare ta Nah-Hwa da ke tsibirin Hong Kong, inda ya kasa cika shekara ta farko, bayan haka iyayensa suka kore shi daga makarantar. A cikin 1960, mahaifinsa ya yi hijira zuwa Canberra, Ostiraliya don yin aiki a matsayin shugaban dafa abinci na ofishin jakadancin Amurka, kuma Chan an aika shi zuwa Kwalejin wasan kwaikwayo ta China, makarantar opera ta Peking wadda Master Yu Jim-yuen ke gudanarwa.<ref name=":2" /><ref>"Jackie Chan Battles Illegal Wildlife Trade". Celebrity Values. Archived from the original on 13 March 2012. Retrieved 28 February 2012.</ref> Chan ya sami horo sosai har na tsawon shekaru goma masu zuwa, ya yi fice a fagen wasan soja da wasan motsa jiki.<ref>"Biography of Jackie Chan". StarPulse. Archived from the original on 18 January 2012. Retrieved 28 February 2012.</ref> A ƙarshe ya zama wani ɓangare na Bakwai Ƙananan Fortunes, ƙungiyar wasan kwaikwayo wadda ta ƙunshi ƙwararrun ɗalibai na makaranta, suna samun sunan mataki Yuen Lo (元樓) don girmama ubangidansa. Chan ya zama abokantaka na kud da kud da ’yan uwansa Sammo Hung da Yuen Biao, daga baya kuma su ukun sun zama suna suna ‘yan’uwa uku ko dodanni uku.<ref>"Seven Little Fortunes". Feature article. LoveAsianFilm. Archived from the original on 16 July 2010. Retrieved 28 February 2012.</ref> Bayan shiga masana'antar fim, Chan tare da Sammo Hung sun sami damar yin horo a cikin hapkido a karkashin babban ubangidan Jin Pal Kim, kuma Chan a ƙarshe ya samu bakar bel.<ref>"Jackie Chan's Hapkido Master". Web-vue.com. Archived from the original on 13 March 2013. Retrieved 2 January 2013. </ref> A matsayin mai zane-zane, Chan kuma ya kware a nau'ikan Kung-fu da yawa.<ref>"Jackie Chan's Fighting Style & Martial Arts Background Explained". ScreenRant. Retrieved 1 September 2023.</ref> Kuma an san shi ya yi horo a wasu fasahohin yaƙi kamar Karate, Judo, Taekwondo, da Jeet Kun Do.<ref>"7 Reasons Why Jackie Chan Is One Of The Biggest Martial Arts Superstars In History". Evolve Daily. 1 November 2015. Retrieved 1 September 2023. Boogs, Monika (7 March 2002).</ref>
Chan ya shiga cikin iyayensa a Canberra, Ostiraliya a cikin 1971, inda ya halarci Kwalejin Dickson na ɗan lokaci kuma ya yi aiki a matsayin ma'aikacin gini.<ref name=":3">"Jackie Chan's tears for 'greatest' mother". The Canberra Times. Archived from the original on 21 September 2008. Retrieved 28 February 2012.</ref> Wani magini mai suna Jack ya ɗauki Chan a ƙarƙashin reshensa, don haka ya sami Chan a laƙabin ''"Little Jack"'', daga baya aka rage shi zuwa ''"Jackie",'' wanda ya makale da shi tun daga lokacin.<ref>Jackie Chan – Actor and Stuntman". BBC. 24 July 2001. Retrieved 28 February 2012.</ref>.
== Aikin fim ==
'''1962–1975: Farkon ƙananan bayyanar'''
Ya fara harkar fim ne da fitowa a kananan ayyuka tun yana dan shekara biyar a matsayin dan wasan yara. Yana da shekaru takwas, ya fito tare da wasu 'yan uwansa ''"Little Fortunes"'' a cikin fim din ''Big and Little Wong Tin Ba''r (1962) tare da Li Li-Hua yana wasa mahaifiyarsa. A shekara ta gaba, matashin ɗan wasan ya fito a cikin ƙarin fina-finan Yen Chun na shekarar 1964 Liang Shan Po da Chu Ying Tai kuma ya ɗan taka rawa a fim ɗin King Hu na 1966 ''Come Drink with Me''.<ref>"Come Drink With Me (1966)". Database entry. Hong Kong Cinemagic. Archived from the original on 14 July 2016. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin 1971, bayan bayyanar da ƙari a cikin wani fim ɗin ''Kung Fu, A Touch of Zen,'' Chan an sanya hannu kan kamfanin ''Chu Mu's Great Earth Film Company''.<ref name=":4">Who Am I?, Star file: Jackie Chan (DVD). Universe Laser, Hong Kong. 1998.</ref>
Chan ya fito a cikin fim din ''Bruce Lee Fist of Fury'' (1972), duka a matsayin karin kuma a matsayin stunt ninki biyu ga dan kasar Japan Hiroshi Suzuki (wanda Chikara Hashimoto ya bayyana), musamman a lokacin wasan karshe na fada inda Lee ya buge shi kuma ya tashi. iska.<ref>Thomas, Bruce (23 February 2012). Bruce Lee: Fighting Spirit. Pan Macmillan. p. 279. <nowiki>ISBN 978-0-283-07081-5</nowiki>. Retrieved 19 March 2022. Havis, Richard James (3 October 2021).</ref><ref name=":5">"Being a stunt double for Bruce Lee made Jackie Chan want to be a star". South China Morning Post. Retrieved 19 March 2022. Boutwell, Malcolm (7 July 2015).</ref> Chan ya sake fitowa a cikin wani fim ɗin Bruce Lee, Shigar Dragon (1973), a matsayin ɗan ƙaramin henchman wanda halin Lee ya kashe. Sammo Hung ya taimaka wa Chan samun ƙananan ayyuka a cikin fina-finan Bruce Lee guda biyu.<ref>"Those Amazing Bruce Lee Film Stunts". ringtalk.com. Archived from the original on 30 November 2015. Retrieved 29 September 2016.</ref> Chan kuma ya yi aiki a matsayin mawaƙin mawaƙa ga ''John Woo's The Young Dragons'' (1974).<ref name=":5" />
'''1976–1980: Matsayin jagora na farawa'''
A shekara ta 1976, Jackie Chan ya sami sakon waya daga Willie Chan, mai shirya fina-finai a masana'antar fina-finai ta Hong Kong, wanda ya ji sha'awar aikin wasan kwaikwayo na Jackie. Willie Chan ya ba shi rawar wasan kwaikwayo a wani fim da Lo Wei ya ba da umarni. Lo ya ga wasan kwaikwayon Chan a cikin fim din ''John Woo Hand of Death'' (1976) kuma ya shirya tsara shi bayan Bruce Lee tare da fim din ''New Fist of Fury''.<ref name=":4" /> An canza sunan matakinsa zuwa 成龍 (a zahiri "zama dragon",<ref name=":1" /> Sing4 Lung4 a cikin Jyutping<ref name=":1" /> ko da wuya kamar Cheng Long a cikin pinyin), <ref>lily. "Jackie Chan: Chinese Kung Fu Superstar". ChinaA2Z.com. Archived from the original on 8 April 2009. Retrieved 29 February 2012.</ref> don jaddada kamancensa da Bruce Lee, wanda matakinsa ya kasance. Sunan yana nufin ''"Lee the Little Dragon"'' a cikin Sinanci. (A lura cewa "dragon" a cikin sunan Lee ana nufin shekarar haifuwar Lee ita ce ''zodiac Dragon'', ba dragon na kasar Sin ba.) Fim ɗin bai yi nasara ba saboda Chan bai saba da salon wasan Martial Arts na Lee ba. Duk da gazawar fim ɗin, Lo Wei ya ci gaba da shirya fina-finai masu irin wannan jigogi, amma ba tare da wani ci gaba ba a ofishin akwatin.<ref name=":6">"Jackie Chan, a martial arts success story". Biography. Fighting Master. Archived from the original on 3 March 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref>
Babban nasarar farko ta Chan ita ce fim ɗin shekarar 1978 Snake in the ''Eagle's Shadow,'' wanda aka harbe shi yayin da aka ba shi rance ga Kamfanin Fina-finai na Seasonal a ƙarƙashin yarjejeniyar hoto biyu.<ref name=":7">"Jackie Chan Biography (an Asian perspective)". Biography. Ng Kwong Loong (JackieChanMovie.com). Archived from the original on 2 April 2004. Retrieved 29 February 2012.</ref>Darakta Yuen Woo-ping ya ba wa Chan cikakken 'yanci kan aikin da ya yi. Fim ɗin ya kafa nau'in kung fu mai ban dariya, kuma ya sanyaya rai ga masu sauraron Hong Kong.<ref>Pollard, Mark. "Snake in the Eagle's Shadow". Movie review. Kung Fu Cinema. Archived from the original on 3 September 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> A wannan shekarar, Chan ya yi tauraro a cikin Drunken Master, wanda a ƙarshe ya sa shi ya sami babban nasara.<ref>Pollard, Mark. "Drunken Master". Movie review. Kung Fu Cinema. Archived from the original on 9 December 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref>
Bayan Chan ya koma ɗakin studio na Lo Wei, Lo ya yi ƙoƙarin yin kwafin tsarin wasan ban dariya na ''Master Drunken'', samarwa da kuma nuna sabbin abubuwa a lokacin tare da Jackie a matsayin Daraktan Stunt Half a Loaf of Kung Fu da Ruhaniya Kung Fu.<ref name=":3" /> Ya kuma bai wa Chan damar yin darakta na farko a cikin hyena mara tsoro. Lokacin da Willie Chan ya bar kamfanin, ya shawarci Jackie ya yanke shawara da kansa ko zai zauna tare da Lo Wei ko a’a. A lokacin harbin sashe na biyu na rashin tsoron Kura, Chan ya karya kwantiraginsa ya shiga ''Golden Harvest'', lamarin da ya sa Lo ya bata Chan da ‘yan triads, yana zargin Willie kan tafiyar tauraruwarsa. An warware takaddamar tare da taimakon ɗan wasan kwaikwayo kuma darakta Jimmy Wang Yu, ya ba Chan damar zama tare da ''Golden Harvest''.<ref name=":7" />
'''1980–1987: Nasarar kasuwanci a cikin nau'in wasan barkwanci'''
Willie Chan ya zama babban manajan Jackie kuma amintaccen abokinsa, kuma ya kasance a haka sama da shekaru 30. Ya taka rawar gani wajen kaddamar da sana'ar Chan ta kasa da kasa, inda ya fara da bajintar sa na farko a masana'antar fina-finan Amurka a shekarun 1980. Fim ɗin sa na farko na Hollywood shine Babban Brawl a cikin 1980.<ref>"The Big Brawl". Variety. 31 December 1979. Retrieved 31 May 2012.</ref><ref>Clouse, Robert; Jing, Wong (2010). Jackie Chan Double Feature (DVD). Los Angeles, California: Shout! Factory LLC. Event occurs at The Big Brawl. SF 14160. Rovin, Jeff (1997).</ref> Daga nan Chan ya taka rawa a fim din The Cannonball Run na 1981, wanda ya samu sama da dalar Amurka miliyan 100 a duk duniya.<ref>The Essential Jackie Chan Source Book. Simon and Schuster. p. 148. <nowiki>ISBN 978-1-4391-3711-6</nowiki>.</ref> Duk da cewa jama'ar Arewacin Amirka sun yi watsi da su sosai don goyon bayan fitattun 'yan wasan kwaikwayo na Amurka irin su Burt Reynolds, Chan ya gamsu da abubuwan da aka nuna a lokacin rufewa, wanda ya ƙarfafa shi ya haɗa da na'ura iri ɗaya a cikin fina-finai na gaba.
Bayan gazawar kasuwanci na The Protector a cikin 1985, Chan ya yi watsi da yunƙurinsa na ɗan lokaci na kutsawa cikin kasuwar Amurka, yana mai da hankalinsa ga fina-finan Hong Kong.<ref name=":6" />
Komawa a Hong Kong, fina-finan Chan sun fara isa ga masu sauraro da yawa a Gabashin Asiya, tare da samun nasarorin farko a kasuwannin Jafananci masu fa'ida ciki har da Drunken Master, The Young Master (1980) da Dragon Lord (1982).<ref>【ジャッキーチェン興行成績】 第12回:日本での興行収入. KungFu Tube (in Japanese). 2012. Retrieved 21 November 2018.</ref> Matashin Jagora ya ci gaba da doke bayanan akwatin akwatin da Bruce Lee ya kafa a baya kuma ya kafa Chan a matsayin babban tauraro na sinima na Hong Kong. Tare da Dragon Lord, ya fara gwaji tare da fayyace jerin ayyuka na stunt,<ref>"Dragon Lord". Love HK Film. Retrieved 29 February 2012. Everitt, David (16 August 1996).</ref> ciki har da wurin yaƙi na ƙarshe inda yake yin wasan kwaikwayo daban-daban, gami da wanda ya juye baya daga bene ya faɗi ƙasa.<ref>"Kicking and Screening: Wheels on Meals, Armour of God, Police Story, and more are graded with an eye for action". Entertainment Weekly. Archived from the original on 13 January 2012.</ref>
Chan ya shirya fina-finan barkwanci da dama tare da abokansa na makarantar opera Sammo Hung da Yuen Biao. Mutanen uku sun yi haɗin gwiwa tare a karon farko a cikin 1983 a cikin Project A, wanda ya gabatar da wani salo mai haɗari mai haɗari na wasan motsa jiki wanda ya ba ta lambar yabo mafi kyawun Action Design a lambar yabo ta Hong Kong na shekara-shekara ta uku.<ref>"Project A Review". Film review. Hong Kong Cinema. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin shekaru biyu masu zuwa, "'Yan'uwa Uku" sun bayyana a cikin Wheels on Meals da kuma ainihin Lucky Stars trilogy.<ref>"Sammo Hung Profile". Kung Fu Cinema. Archived from the original on 29 May 2007. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin 1985, Chan ya fara fim ɗin Labarin 'Yan Sanda na farko, fim ɗin aikin aikata laifuka inda Chan ya yi wasu abubuwan haɗari masu haɗari. Ya lashe mafi kyawun fim a lambar yabo ta Hong Kong na 1986.<ref>Mills, Phil. "Police Story (1985)". Film review. Dragon's Den. Archived from the original on 3 April 2007. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin 1986, Chan ya buga "Asian Hawk", wani hali Indiana Jones-esque, a cikin fim din Armor of God. Fim ɗin shi ne babban nasarar da Chan ta samu a cikin akwatin ofishin har zuwa wannan lokacin, inda ya samu sama da dalar Amurka miliyan 35.<ref>"Armour of God". jackiechanmovie.com. 2006. Archived from the original on 3 September 2004. Retrieved 29 February 2012.</ref>
'''1988-1998: Fim ɗin da aka yaba da ci gaban Hollywood'''
A cikin 1988, Chan ya yi tauraro tare da Sammo Hung da Yuen Biao a karo na ƙarshe zuwa yau a cikin fim ɗin Dragons Forever. Hung ya yi aiki tare da Corey Yuen, kuma mutumin da ke cikin fim din Yuen Wah ne ya buga shi, wadanda dukkansu abokan karatunsu ne a Kwalejin wasan kwaikwayo ta kasar Sin.
A cikin ƙarshen 1980s da farkon 1990s, Chan ya yi tauraro a cikin jerin nasarori masu yawa da suka fara da Project A Part II da Labarin 'Yan sanda 2, wanda ya sami lambar yabo don Mafi kyawun Action Choreography a 1989 Hong Kong Film Awards. Wannan ya biyo bayan Armor of God II: Operation Condor, da Labarin 'Yan Sanda 3: Super Cop, wanda Chan ya lashe kyautar Mafi kyawun Jarumi a Bikin Fim na Dokin Zinare na 1993. A cikin 1994, Chan ya sake bayyana matsayinsa na Wong Fei-hung a cikin Drunken Master II, wanda aka jera a cikin Fina-finai 100 na Mujallar Duk-Time.<ref>"Drunken Master II – All-Time 100 Movies". Time. 12 February 2005. Archived from the original on 11 July 2005. Retrieved 29 February 2012.</ref> Wani mabiyi, Labarin 'Yan sanda na 4: Yajin Farko, ya kawo karin kyaututtuka da nasarorin ofishin akwatin gidan Chan, amma bai yi kyau ba a kasuwannin kasashen waje.<ref>Kozo. "Police Story 4 review". Film review. LoveHKFilm. Retrieved 29 February 2012. Meyers, Chris (29 February 1996).</ref>
A tsakiyar shekarun 1990, ya kasance fitaccen jarumin fina-finai a Asiya da Turai.<ref name=":8">"Jackie Chan Rumbles in the U.S.A.". The Daily Utah Chronicle. p. 14. Retrieved 18 April 2022 – via Newspapers.com.</ref>Har zuwa Janairu 1995, fina-finansa sun samu sama da dalar Amurka miliyan 500 (dalar Amurka miliyan 70) a Hong Kong<ref>Elley, Derek (23 January 1995). "More Than 'The Next Bruce Lee'". Variety.</ref> da ¥ 39 biliyan (dalar Amurka miliyan 415) a Japan, <ref name=":8" /> yayin da ya sayar da fiye da miliyan 33 na ofishin akwatin a Faransa. , Jamus, Italiya da Spain har zuwa lokacin <ref>Soyer, Renaud (4 February 2014). "Jackie Chan Box Office". Box Office Story (in French). Retrieved 1 July 2020.</ref>. Duk da nasarar da ya samu a duniya, bai yi nasara sosai a Arewacin Amurka ba, inda ya sami fa'idodi guda biyu kawai a matsayin babban ɗan wasan kwaikwayo, The Big Brawl and The Protector, wanda ya samu dalar Amurka miliyan 9.51 (dalar Amurka miliyan 32 da aka daidaita don hauhawar farashin kaya).<ref>"Jackie Chan Movie Box Office Results". Box Office Mojo. Retrieved 28 November 2018.</ref>. Duk da haka, an sami bunƙasa kasuwar bidiyo ta gida ta Arewacin Amurka don fina-finan Hong Kong na Chan a tsakiyar shekarun 1990.<ref>"Asian". Fort Worth Star-Telegram. 21 February 1996. p. 2 (Section E). Retrieved 19 April 2022 – via Newspapers.com. Dickerson, Jeff (4 April 2002).</ref>
Chan ya sake farfado da burinsa na Hollywood a shekarun 1990, amma ya ki tun da wuri ya yi tayin yin miyagu a fina-finan Hollywood don gudun kada a buga shi a matsayinsa na gaba. Alal misali, Sylvester Stallone ya ba shi matsayin Simon Phoenix, mai laifi a cikin fim din Demolition Man. Chan ya ƙi kuma Wesley Snipes ne ya ɗauki aikin.<ref>"Black Delights in Demolition Man". The Michigan Daily. Archived from the original on 24 December 2007. Retrieved 29 February 2012. Morris, Gary (April 1996).</ref>
Daga karshe Chan ya yi nasarar kafa kafa a kasuwannin Arewacin Amurka a shekarar 1995 tare da fitar da Rumble a cikin Bronx a duk duniya, inda ya kai ga wata kungiyar asiri a Amurka wacce ba kasafai ake samun tauraruwar fina-finan Hong Kong ba.<ref>"Rumble in the Bronx review". Bright Lights Film Journal. Archived from the original on 22 July 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> Nasarar Rumble a cikin Bronx ta haifar da sakin Labari na 3 na 'Yan sanda na 1996: Super Cop a Amurka a ƙarƙashin taken Supercop, wanda ya samu jimillar dalar Amurka 16,270,600. Nasarar babbar nasara ta farko da Chan ta samu ta zo ne lokacin da ya yi fim tare da Chris Tucker a cikin 1998 na abokin aikin ɗan sanda mai ban dariya Rush Hour, <ref>Raffi (15 September 1998). "Rush Hour Review". Film Review. BeijingWushuTeam.com. Retrieved 29 February 2012. </ref> Wannan fim ya sanya shi zama tauraron Hollywood, bayan da ya rubuta tarihin rayuwarsa tare da haɗin gwiwar Jeff Yang mai suna ''I Am Jackie Chan''.
'''1999-2007: Shahararriyar Hollywood da wasan kwaikwayo'''
A cikin 1998, Chan ya saki fim ɗinsa na ƙarshe na Golden Harvest, Wanene Ni?. Bayan ya bar Golden Harvest a cikin 1999, ya shirya kuma ya yi tauraro tare da Shu Qi a cikin Gorgeous, wani wasan ban dariya na soyayya wanda ya mai da hankali kan alakar mutum da ke nuna wasu jerin wasannin motsa jiki.<ref>Jackie Chan (1999). Gorgeous, commentary track (DVD). Uca Catalogue. Gerstmann, Jeff (14 January 2007).</ref> Kodayake Chan ya bar Golden Harvest a cikin 1999, kamfanin ya ci gaba da samarwa da rarrabawa ga fina-finansa guda biyu, Gorgeous (1999) da The Accidental Spy (2001). Chan ya taimaka wajen ƙirƙirar wasan PlayStation a shekara ta 2000 mai suna Jackie Chan Stuntmaster, wanda ya ba da muryarsa kuma ya yi kama da motsi.<ref>"Jackie Chan Stuntmaster Review". Gamespot. Archived from the original on 7 July 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> Ya ci gaba da nasararsa na Hollywood a cikin 2000 lokacin da ya haɗu tare da Owen Wilson a cikin wasan barkwanci na yamma na Shanghai Noon. Mabiyi, Shanghai Knights ya biyo baya a cikin 2003 kuma ya nuna yanayin yaƙinsa na farko akan allo tare da Donnie Yen.<ref>Caro, Mark (6 February 2003). "Movie Review, 'Shanghai Knights'". Los Angeles Times. Archived from the original on 25 April 2014. Retrieved 23 March 2014.</ref>[65] Ya sake haɗuwa da Chris Tucker don Rush Hour 2 (2001), wanda ya kasance babban nasara fiye da na asali, ya tara dala miliyan 347 a duk duniya.<ref>"Rush Hour 2". Box Office Mojo. DiGiovanna, James. "Tarnished Medallion". Tucson Weekly. Chan, Jackie. </ref>[66] Chan ya gwada amfani da tasiri na musamman da aikin waya don fage na yaƙi a cikin finafinansa na Hollywood guda biyu na gaba, The Tuxedo (2002) da The Medallion (2003), waɗanda ba su yi nasara sosai ba ko kuma na kasuwanci.<ref>"Jackie Chan Biography". Official website of Jackie Chan. Retrieved 25 July 2016.</ref> A cikin 2004, ya haɗu tare da Steve Coogan a Around the World a cikin Kwanaki 80, ba tare da la'akari da littafin Jules Verne mai suna iri ɗaya ba. A cikin 2004, masanin fim Andrew Willis ya bayyana cewa Chan shine "watakila" "tauraron da aka fi sani a duniya"<ref>Willis, Andrew (2004). Film Stars: Hollywood and Beyond. Manchester University Press. p. 4. <nowiki>ISBN 978-0-7190-5645-1</nowiki>.</ref> .
Duk da nasarorin da aka samu a fina-finan ''Rush Hour'' da na ''Shanghai Noon,'' Chan ya ji takaicin Hollywood game da iyakacin rawar da ya taka da rashin kula da harkar shirya fim.<ref>"Jackie Chan Biography". Official website of Jackie Chan. Retrieved 25 July 2016.</ref>[68] Dangane da janyewar Golden Harvest daga masana'antar fim a shekarar 2003, Chan ya kafa kamfanin shirya fina-finai na kansa, JCE Movies Limited (Jackie Chan Emperor Movies Limited) tare da hadin gwiwar ''Emperor Multimedia Group (EMG)''.<ref>"Jackie Chan Biography (an Asian perspective)". Biography. Ng Kwong Loong (JackieChanMovie.com). Archived from the original on 2 April 2004. Retrieved 29 February 2012.</ref>Fina-finansa tun daga lokacin sun nuna adadin abubuwan ban mamaki yayin da suke ci gaba da samun nasara a ofishin akwatin; Misalai sun haɗa da Sabon Labari na 'Yan sanda (2004), ''The Myth'' (2005) da fitaccen fim ɗin Rob-B-Hood (2006).<ref>"New Police Story Review". LoveHKFilm. Retrieved 29 February 2012.</ref>
Fitowar Chan ta gaba ita ce kashi na uku a cikin shirin fim na Rush Hour wanda Brett Ratner: ''Rush Hour 3'' ya jagoranta a watan Agustan 2007. Ya samu dalar Amurka miliyan 255.<ref>"Rush Hour 3 Box Office Data". Box Office Mojo. 2006. Archived from the original on 29 October 2004. Retrieved 29 February 2012. </ref> Duk da haka, abin takaici ne a Hong Kong, inda aka samu HK dalar Amurka miliyan 3.5 a lokacin bude karshen mako.<ref>"Jackie Chan's 'Rush Hour 3' struggles at Hong Kong box office". International Herald Tribune. Associated Press. 21 August 2007. Archived from the original on 23 October 2007. Retrieved 29 February 2012.</ref>
'''2008-yanzu: Sabbin gwaje-gwaje da canji a salon wasan kwaikwayo'''
Ɗaukar fim ɗin The Forbidden Kingdom, haɗin gwiwa na farko a kan allo tare da ɗan wasan kwaikwayo na kasar Sin Jet Li, an kammala shi a ranar 24 ga Agusta 2007 kuma an fitar da fim ɗin a cikin Afrilu 2008. Fim ɗin ya ƙunshi amfani da tasiri da wayoyi.<ref>"The Forbidden Kingdom". IMDb. Retrieved 29 February 2012.</ref> Chan ya bayyana babban biri a cikin Kung Fu Panda (an sake shi a watan Yuni 2008), yana fitowa tare da Jack Black, Dustin Hoffman, da Angelina Jolie.<ref>LaPorte, Nicole; Gardner, Chris (8 November 2005). "'Panda' battle-ready". Variety. Retrieved 29 February 2012. </ref> Bugu da kari, ya taimaka wa Anthony Szeto a matsayin ba da shawara ga fim din marubuci da darakta Wushu, wanda aka saki a ranar 1 ga Mayu 2008. Fim din ya fito da Sammo Hung da Wang Wenjie a matsayin uba da ɗa.<ref>Frater, Patrick (2 November 2007). "'Wushu' gets its wings". Variety. Retrieved 29 February 2012.</ref>
A cikin watan Nuwamba na 2007, Chan ya fara yin fim ɗin Shinjuku Incident, rawar ban mamaki da ba ta da jerin wasannin motsa jiki tare da darakta Derek Yee, wanda ke ganin Chan ya ɗauki matsayin ɗan gudun hijira na China a Japan.<ref>"Shinjuku Incident Starts Shooting in November". News Article. jc-news.net. 9 July 2007. Archived from the original on 2 March 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> An fitar da fim din ne a ranar 2 ga Afrilu 2009. A cewar shafinsa na yanar gizo, Chan ya tattauna muradinsa na shirya fim bayan ya kammala lamarin Shinjuku, abin da bai yi ba tsawon shekaru.<ref>Chan, Jackie (29 April 2007). "Singapore Trip". Blog. Official Jackie Chan Website. Archived from the original on 22 July 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> An sa ran fim ɗin zai zama na uku a cikin jerin Armor na Allah, kuma yana da taken aiki na ''Armor of God III: Zodiac'' na Sinanci. An saki fim ɗin a ranar 12 ga Disamba 2012.<ref>"Jackie Chan's Operation Condor 3". News Article. Latino Review Inc. 1 August 2007. Archived from the original on 27 September 2007. Retrieved 29 February 2012.</ref>. Domin kungiyar Actors Guild ba ta shiga yajin aikin ba, Chan ya fara daukar fim dinsa na Hollywood mai suna ''The Spy Next Door'' a karshen watan Oktoba a New Mexico.<ref>Lee, Min (7 August 2008). "Jackie Chan to star in Hollywood spy comedy". USA Today. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin The Spy Next Door, Chan yana wasa da wani wakili na ɓoye wanda murfinsa ke busa lokacin da yake kula da yaran budurwarsa. A cikin Little Big Soja, Chan tauraro tare da Leehom Wang a matsayin soja a lokacin Jihohin Yaki a China. Shi kadai ne wanda ya tsira daga sojojinsa kuma dole ne ya kawo wani sojan makiya da aka kama Leehom Wang zuwa babban birnin lardinsa.
A cikin 2010, ya yi tauraro tare da Jaden Smith a cikin The Karate Kid, wani sake gyara na 1984 na asali.<ref>Warmoth, Brian. "'Karate Kid' Remake Keeping Title, Taking Jaden Smith to China". MTV Movie Blog. Archived from the original on 8 May 2009. Retrieved 29 February 2012.</ref> Wannan shi ne fim ɗin Amurka na farko mai ban mamaki. Yana wasa da Mista Han, mai kula da kung fu wanda ke koyar da halin Jaden Smith kung fu domin ya iya kare kansa daga masu cin zarafi a makaranta. Matsayinsa a cikin ''The Karate Kid'' ya ba shi kyautar Buttkicker da aka fi so a ''Nickelodeon Kids' Choice Awards'' a 2011.<ref>Li, Grace (5 April 2011). "Jackie Chan wins Kids' Choice Award". Asia Pacific Arts. Archived from the original on 26 August 2013. Retrieved 29 February 2012.</ref> A cikin fim na gaba na Chan, Shaolin, ya taka rawa a matsayin mai dafa haikali maimakon ɗaya daga cikin manyan jarumai.
Fim ɗinsa na 100, 1911, an fito da shi a ranar 26 ga Satumba 2011. Chan shi ne babban darakta, furodusa, kuma jagoran fim ɗin.<ref>Jin, Lei (18 February 2011). "Jackie Chan's 100th film gets release". Asia Pacific Arts. Archived from the original on 2 March 2014. Retrieved 29 February 2012.</ref> Yayin da Chan ya shirya fina-finai sama da goma a kan aikinsa, wannan shine aikin bada umarni na farko tun Wanene Ni? a cikin 1998. 1911 ya fara a Arewacin Amirka a ranar 14 ga Oktoba.<ref>Liuyi (Luisa) Chen (13 October 2011). "Jackie Chan's 100th film, 1911, premieres in North America this Friday". Asia Pacific Arts. Archived from the original on 26 August 2017. Retrieved 29 February 2012.</ref>
Yayin da yake a bikin fina-finai na Cannes na 2012, Chan ya sanar da cewa ya yi ritaya daga fina-finan wasan kwaikwayo yana mai nuni da cewa ya tsufa da yawa ga salon. Daga baya ya fayyace cewa ba zai yi ritaya gaba daya daga harkar fim ba, amma zai rika yin ‘yan wasan kwaikwayo da kuma kula da jikinsa sosai<ref>Goldsmith, Belinda (17 May 2013). "Jackie Chan wants to be serious but will never quit action films". Reuters. Retrieved 11 March 2014.</ref>.
A cikin 2013, Chan ya fito a cikin Labarin 'Yan Sanda 2013, sake kunna aikin labarin 'yan sanda wanda Ding Sheng ya jagoranta, kuma an sake shi a China a ƙarshen 2013. An fitar da fim na gaba na Chan ''Dragon Blade'' a farkon 2015 kuma tare da haɗin gwiwar 'yan wasan Hollywood. John Cusack da Adrien Brody. A cikin 2015, Chan ta sami lambar yabo ta "Datuk" daga Malaysia yayin da yake taimakawa Malaysia wajen bunkasa yawon shakatawa, musamman a Kuala Lumpur inda a baya ya dauki fina-finansa.[87][88]. A farkon shekarar 2017, an fitar da sabon fim din Chan mai suna ''Kung Fu Yoga'', wani shiri ne na Sinawa da Indiya, wanda ya hada da Disha Patani, Sonu Sood da Amyra Dastur. Fim din ya sake haduwa da Chan da darakta Stanley Tong, wanda ya jagoranci fina-finan Chan da dama a shekarun 1990. Bayan fitowar fim din, fim din ya samu gagarumar nasara a fagen fina-finai, kuma ya zama fim na 5 mafi samun kudi a kasar Sin, wata daya da fitowar shi. A cikin 2016, ya haɗu tare da Johnny Knoxville kuma ya yi tauraro a cikin nasa samar da ''Skiptrace.''
Chan ta yi tauraro a cikin 2016 mai ban dariya mai ban dariya Railroad Tigers da 2017 mai ban sha'awa mai ban sha'awa The Foreigner, samarwa na Anglo-China. Ya kuma yi tauraro a cikin fim ɗin almara na kimiyya na 2017 ''Bleeding Steel''. Daga nan ya haɗu tare da John Cena kuma ya yi tauraro a cikin 2023 na haɗin gwiwar Sinawa da Amurkawa ''Hidden Strike''.
Fina-finan nasa sun hada kai dalar Amurka biliyan 1.14 (dalar Amurka miliyan 147) a ofishin akwatin Hong Kong har zuwa 2010, <ref>【ジャッキーチェン興行成績】 第8回:香港での興行収入. KungFu Tube (in Japanese). 2010. Retrieved 29 November 2018.</ref> sama da dalar Amurka miliyan 72 a Koriya ta Kudu tsakanin 1991 da 2010,<ref>【ジャッキーチェン興行成績】 第10回:韓国での興行収入. KungFu Tube (in Japanese). 5 September 2010. Retrieved 7 December 2018.</ref> da ¥ 48.4 biliyan (US $607 miliyan) a Japan har zuwa 2012.[44] A Turai, fina-finansa sun sayar da tikiti kusan miliyan 84 a tsakanin 1973 da 2010. Ya zuwa 2021, fina-finansa sun tara sama da CN¥ 14 biliyan (dalar Amurka biliyan 2.17) a China, <ref>"Jackie Chan". Maoyan (in Chinese). Tianjin Maoyan Culture Media. Archived from the original on 29 November 2018. Retrieved 28 November 2018. </ref>da dalar Amurka biliyan 1.84 (fiye da dalar Amurka biliyan 2.44 da aka daidaita don hauhawar farashi) a cikin Amurka da Kanada. Ya zuwa shekarar 2018, 48 daga cikin fina-finansa sun tara sama da dalar Amurka biliyan 5 a duk fadin duniya.<ref>"Jackie Chan – Box Office". The Numbers. Retrieved 8 December 2018.</ref>
== Karatu ==
Chan ya sami digirin girmamawa na digirin digirgir na Social Science a 1996 daga Jami'ar Baptist ta Hong Kong.<ref>"Professor Jackie Chan, Personal Introduction" (PDF). School of Hotel and Tourism Management, the Hong Kong Polytechnic University. Retrieved 26 May 2015.</ref> A cikin 2009, ya sami wani digiri na girmamawa daga Jami'ar Cambodia, <ref>"Jackie visits the University of Cambodia". jackiechan.com. Archived from the original on 10 March 2012. Retrieved 1 March 2012.</ref><ref> "Press Release". Phnom: University of Cambodia. 10 November 2009. Retrieved 1 March 2012.</ref> kuma an ba shi lambar yabo ta Farfesa ta ''Savannah College'' of ''Art and Design'' a Hong Kong a 2008.<ref>"Jackie Chan Named Honorary Professor by U.S. college". China Daily. Retrieved 26 May 2015. </ref>
Chan a halin yanzu malami ne na Makarantar Otal da Kula da Yawon shakatawa a Jami'ar Polytechnic ta Hong Kong, <ref> "Academic Staff". School of Hotel and Tourism Management, the Hong Kong Polytechnic University. Retrieved 26 May 2015.</ref> inda yake koyar da batun kula da yawon shakatawa. Tun daga shekarar 2015, ya kuma zama shugaban Kwalejin Fina-Finai da Gidan Talabijin na Jackie Chan a karkashin Cibiyar Zane da Kimiyya ta Wuhan.<ref>"Kung fu superstar Chan launches film and television academy". China Daily. Retrieved 26 May 2015.</ref>
== Rayuwar shi ==
A cikin 1982, Chan ya auri Joan Lin, 'yar wasan kwaikwayo ta Taiwan. An haifi ɗansu, mawakiya kuma ɗan wasan kwaikwayo Jaycee Chan a wannan shekarar.<ref>Chan, Jackie. "Jackie Chan Biography". ''Official website of Jackie Chan''. Retrieved 25 July 2016.</ref>
Chan ya yi karin aure tare da Elaine Ng Yi-Lei kuma yana da diya Etta Ng Chok Lam da ita, wanda aka haifa a ranar 18 ga Janairu 1999. Ya zama abin kunya a cikin kafofin watsa labaru. Duk da cewa ya ba Elaine HK $ 70,000 kowane wata don ciyar da rayuwarta da HK $ 600,000 lokacin da ta ƙaura zuwa Shanghai, daga baya lauyanta ya yi iƙirarin cewa babu shi.<ref>"Fans desert Jackie Chan". BBC. 31 March 2000. Retrieved 1 March 2012.</ref>
Duk da nadamar sakamakon lamarin, Chan ya ce ya aikata laifin da yawancin maza a duniya suke aikatawa.<ref>Asian Film Foundation – 05/13/05 – Are these Asian stars married or not? Archived 3 October 2006 at the Wayback Machine.</ref> A lokacin lamarin, Elaine ta ce za ta kula da 'yarta ba tare da Chan ba.<ref>Asianfilm.org. 組圖:成龍首次開口談私生女 女兒,對不起 Archived 26 February 2017 at the Wayback Machine.</ref>
Chan yana magana da Cantonese, Mandarin, Turanci, da Harshen Kurame na Amurka kuma yana jin wasu Jamusanci, Koriya, Jafananci, Sifen, da Thai.<ref>People's Daily. "An interview with Jackie Chan". Empire (104): 5. 1998.</ref> Chan mai sha'awar ƙwallon ƙafa ne kuma yana goyon bayan ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Hong Kong, ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Ingila, da Manchester City.<ref>"Extra Time: Manchester City fan Jackie Chan in good Kompany". Goal (website). Retrieved 2 January 2013.</ref>
Shi mai sha'awar ɗan wasan Italiya ne Bud Spencer da Terence Hill, wanda daga gare su ne aka yi masa wahayi don fina-finansa.<ref>"Budterence.tk – Bud Spencer & Terence Hill | Aneddoti". budterence.tk</ref>
== Abun kwatance ==
Chan ya samu karbuwa a duniya saboda ayyukansa na shirya fim da stunt. Abubuwan yabo nasa sun haɗa da lambar yabo ta Innovator daga lambar yabo na Choreography na Amurka da lambar yabo ta rayuwa ta ''Taurus World Stunt Awards.''<ref>"Jackie Chan From Hong Kong to Receive Stunt Award". Xinhuanet. 16 May 2002. Archived from the original on 25 February 2012. Retrieved 29 February 2012.</ref> Yana da taurari a kan Tafiya ta Hollywood da Titin Taurari na Hong Kong.<ref>"Jackie Chan Honored with a Star on the Hollywood Walk of Fame". EZ-Entertainment. Archived from the original on 25 April 2003. Retrieved 29 February 2012.</ref> Bugu da kari, Chan ya kuma sami karramawa ta hanyar sanya hannunsa da sawun sa a gidan wasan kwaikwayo na kasar Sin na Grauman.<ref>"Jackie Chan replaces missing Hollywood hand prints". Archived from the original on 12 October 2013. Retrieved 1 September 2023.</ref> Duk da gagarumar nasarar da aka samu a akwatin ofishin a Asiya, an soki fina-finan Hollywood na ''Chan game'' da ayyukan wasan kwaikwayo. Masu yin bitar ''Rush Hour 2, The Tuxedo'', da ''Shanghai Knights'' sun lura da raguwar fage na fadan Chan, suna ambaton ƙarancin ƙarfi idan aka kwatanta da fina-finansa na farko.<ref>Honeycutt, Kirk (30 July 2001). "Rush Hour 2 Review". The Hollywood Reporter. Archived from the original on 30 September 2007. Retrieved 1 March 2012.</ref> Ana tambayar darajar fina-finansa na ban dariya; wasu masu suka suna cewa za su iya zama yara a wasu lokuta<ref>Honeycutt, Kirk (16 June 2004). "Around the World in 80 Days Review". The Hollywood Reporter. Archived from the original on 30 September 2007. Retrieved 29 February 2012</ref>. Chan an ba shi ''Order of the British Empire (MBE)'' a 1989 da ''Silver Bauhinia Star (SBS)'' a 1999.<ref>"No. 51772". The London Gazette (Supplement). 16 June 1989. p. 17.</ref>
Lokacin da mai shirya fina-finai na Amurka Quentin Tarantino ya ba wa Chan kyautar lambar yabo ta Rayuwa a MTV Movie Awards na 1995, Tarantino ya bayyana Chan a matsayin "daya daga cikin mafi kyawun masu shirya fina-finai a duniya da aka sani" kuma "daya daga cikin manyan 'yan wasan barkwanci na zahiri tun lokacin da sauti ya shigo cikin fim." <ref>Meyers, Chris (29 February 1996). "Jackie Chan Rumbles in the U.S.A.". ''The Daily Utah Chronicle''. p. 14. Retrieved 18 April 2022 – via Newspapers.com.</ref>
A cikin 2001, an shigar da shi cikin Gidan Tarihi na Gidan Tarihi na ''Martial Arts History Museum Hall of Fame''.<ref>"Hall of Fame".</ref>
<big>{{stub}}
[[Fayil:Jackie Chan Cannes 2012 (cropped).jpg|thumb|Jackie Chan]]
[[Fayil:Jackie Chan by Gage Skidmore.jpg|thumb|Jackie Chan]]
[[Fayil:Jackie Chan 2002.jpg|thumb|Jackie Chan]]
[[Fayil:JACKIE CHAN (8413749672).jpg|thumb|Jackie Chan]]
== Manazarta ==
</big>
0q2lk3usd4fe9rzw7nchhz0iw0s79fd
Zinare
0
55058
831534
729345
2026-05-07T06:49:20Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831534
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[File:Or_Venezuela.jpg|thumb|Gilashin zinari, wani yanki na zinariya da aka samu a cikin yanayi]]
[[File:Two_20kr_gold_coins.png|right|thumb|Kwabban Gwale biyu mai nauyin Two g20 kr: kwabi na hagu na ƙasar [[Sweden|Swedish]] ne shi kuma na damar na ƙasar [[Denmark|Danish]] ne.]]
[[File:Golden_crown_Armento_Staatliche_Antikensammlungen_01.jpg|right|thumb|Tsohon kambin zinare na [[Kritonios Crown]], 370–360 . Daga kabari a [[Armento]], Basilicata]]
'''Zinariya''' ƙarfe ne mai laushi. Kayan sinadari ne. Alamar sa ta sinadarai ita ce Au. Lambar atomic ta ita ce 79. A matsayin ƙarfe mai daraja, mutane a duk faɗin duniya suna amfani da shi na dubban shekaru, don kayan ado, da kuɗi. Zinariya yana da mahimmanci saboda yana da wuya, amma kuma yana da sauƙin amfani fiye da sauran ƙananan karafa. Ana kuma amfani da shi don gyara da kuma maye gurbin hakora, da na'urorin lantarki, kamar na'ura mai kwakwalwa. Ana kuma kiran launin wannan karfen zinariya.
Hanyoyin [[Hakar ma'adinai|haƙar ma'adanai]] don zinare suna kama da sauran karafa. Zinariya tana da daraja ta yadda gano sabon wuri da aka gano ma'adinan ya haifar da saurin gwal a wasu lokuta. Mafi zurfin wuraren aiki ga masu hakar ma'adanai a duniya suna cikin ma'adanan zinare na [[Afirka ta Kudu]].
Sau da yawa, ana samun zinari azaman ƙarfe na asali. Wannan yana nufin ba wani ɓangare na ma'adanai ba ne, kuma baya buƙatar narkewa. Yana iya zama a cikin manya, tsaftataccen ɗigo amma sau da yawa dole ne a rabu da sauran ma'adanai da [[Ƙasa (shinfidar ƙasa)|ƙasa]].
Mafi yawan zinare a duniya yana ƙarƙashin ƙasa domin yana da yawa. Kusan duk zinaren da aka gano an ajiye su a saman meteorites.<ref>{{cite book |last=Duckenfield |first=Mark |publisher=Routledge |date=2016 |title=The Monetary History of Gold: A Documentary History, 1660–1999 |url=https://books.google.com/books?id=VeJmDAAAQBAJ&pg=PA4 |page=4 |quote=Its scarcity makes it a useful store of value; however, its relative rarity reduced its utility as a currency, especially for transactions in small denominations. |isbn=9781315476124}}</ref><ref>{{cite book |last=Pearce |first=Susan M. |publisher=Smithsonian Books |date=1993 |title=Museums, Objects, and Collections: A Cultural Study |url=https://books.google.com/books?id=M6aZBwAAQBAJ&pg=PT53 |page=53 |quote=Its scarcity makes it a useful store of value; however, its relative rarity reduced its utility as a currency, especially for transactions in small denominations. ... Rarity is, nevertheless, in itself a source of value, and so is the degree of difficulty which surrounds the winning of the raw material, especially if it is exotic and has to be brought some distance. Gold is, geologically, a relatively rare material on earth and occurs only in specific places which are remote from most other places. |isbn=9781588345172}}</ref>
== Kadara ==
A cikin [[Kimiyya|ilmin sunadarai]], zinare shine sinadarai 79, karfen mika mulki a rukuni na 11. Yana da nauyin atomic na 199.966 a.m.u. Alamarta ita ce Au, daga kalmar Latin don zinariya, aurum. Yana da "karfe mai daraja" ma'ana yana da ƙananan amsawar sinadarai.
Zinariya abu ce mai laushi sosai. Yana da malle-lalle, ma'ana maƙerin zinare na iya tursasa shi cikin siraran ƙarfe. Hakanan yana da ductile, wanda ke nufin ana iya ja shi cikin waya. Idan aka yi amfani da shi a cikin kuɗi ko kayan ado, sau da yawa ana haɗa shi da azurfa ko wani ƙarfe don yin tauri.
Yawancin karafa suna da launin toka. Zinariya rawaya ce saboda yadda electrons dinsa ke nuna hali. Wani ƙarfen da aka saba amfani da shi wanda ba shi da launin toka shine jan karfe. Haka kuma Cesium yana da kala kamar zinare, amma ba a saba amfani da shi a matsayin karfe domin yana amsawa da ruwa.
Zinariya ita ce jagorar wutar lantarki mai kyau, ta fi aluminum, amma ba ta kai tagulla ko azurfa ba. Copper da tagulla masu haɗa wutar lantarki, musamman waɗanda aka yi amfani da su da kwamfuta da na'urorin sauti/bidiyo, galibi ana lulluɓe su da zinare don juriyar lalata. Zinariya kuma ita ce mai kula da zafi mai kyau, duk da cewa ba a saba amfani da shi don haka ba saboda tsadar sa.
[[File:Nancy_Johnson.jpg|thumb|Nancy Johnson riƙe da zinariyar ta ta Olympic ]]
== Harshe da al'adu ==
Zinariya na iya nufin cewa wani abu ko wani yana da kyau sosai ko kuma ya yi kyau sosai. Yawancin zinare ana ba da lambar yabo ga wanda ya zo na farko a tsere ko wasu wasanni. Wani abu da yake a wata hanya mai kyau ana iya ba shi matsayin zinariya.<ref>H. G. Bachmann, ''The lure of gold : an artistic and cultural history'' (2006).</ref><ref name="boulanouar-otago">{{cite thesis |last1=Boulanouar |first1=Aisha Wood |url=http://hdl.handle.net/10523/1748|title=Myths and Reality: Meaning in Moroccan Muslim Women's Dress |date=2011 |publisher=University of Otago |hdl=10523/1748 |type=Thesis, Doctor of Philosophy|citeseerx=10.1.1.832.2031 }}</ref><ref name="poonai-islamic-clothing">{{cite web |last1=Poonai |first1=Anand |title=Islamic Male Clothing |url=https://eportfolios.macaulay.cuny.edu/whatwewear/men/ |website=Who We Are & What We Wear |access-date=17 June 2020 |date=2015 |archive-date=10 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230710054424/https://eportfolios.macaulay.cuny.edu/whatwewear/men/ |url-status=dead }}</ref>
== Kiyayewa ==
Zinariya ta ƙarfe ba mai guba ba ce, wanda ba sabon abu bane ga ƙarfe mai nauyi. Abubuwan haɗin gwal masu narkewa, duk da tana, suna da guba ga hanta da koda. Zinariya ba ta ƙonewa, ko da a cikin tsaftataccen yanayi na iskar oxygen ko kuma lokacin da aka feshe shi da kyau. Ba ya amsa da mafi yawan sinadarai na gida ko dakin gwaje-gwaje. Zinariya yawanci ana sarrafa su da cyanide, wanda yake da guba sosai. Yawancin cyanide ya lalace a cikin tsarin samarwa, don haka ba a cikin samfurin ƙarshe ba, amma yana iya zama haɗari ga ma'aikata a cikin masana'antar sarrafa gwal. Tunda zinari yana gudanar da wutar lantarki, kada a taɓa sanya kayan ado na zinariya lokacin aiki da wutar lantarki.<ref>{{cite book |last=Singh |first=Harbhajan |url=https://books.google.com/books?id=WY3YvfNoouMC&pg=PA533 |title=Mycoremediation: Fungal Bioremediation |page=509 |isbn=978-0-470-05058-3 |date=2006}}</ref>
== Manazarta ==
{{reflist}}
== Other websites ==
* [http://education.jlab.org/itselemental/ele079.html Atomic Properties] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110221183536/http://education.jlab.org/itselemental/ele079.html |date=2011-02-21 }}
* [http://www.goldinstitute.org/ Gold Institute]
* [[citizendium:Gold|Gold]] -Citizendium
[[Category:Ma'adanai]]
9w4q4m3e5ue0u5j7wtooyzsu12a3apw
Jerin shugabannin jihohin Haiti
0
58277
831194
543019
2026-05-06T16:10:25Z
~2026-27655-75
44639
/* Jamhuriyar Haiti (1859-1957) */
831194
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Telecommunication policy in the Caribbean a comparison of telecommunications in the Dominican Republic and Haiti (IA telecommunicatio109455541).pdf|thumb|sunan wasu]]
Wannan labarin ya lissafa '''shugabannin Haiti'''tun farkon juyin juya halin Haiti a 1791.An ayyana cikakken 'yancin kai na [[Haiti]] a cikin 1804.
Tsakanin 1806 zuwa 1820 Haiti ya rabu tsakanin ''jihar'' arewa,da aka sake masa ''suna'' a cikin 1811,da kuma ''Jamhuriyar'' kudanci.Tsakanin 1822 zuwa 1844 ''Jamhuriyar Haiti'' da ta sake haɗewa ta yi mulki a kan dukan tsibirin Hispaniola,a lokacin da Haiti ta mamaye Santo Domingo .
== Saint-Domingue (1791-1804) ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! rowspan="2" |
! rowspan="2" |Hoton hoto
! rowspan="2" width="150" | Suna<br /><br /><br /><br /> {{Small|(Birth–Death)}}
! colspan="3" | Wa'adin ofishi
! rowspan="2" | Biki
! rowspan="2" | Take(s)
|-
! Ya hau ofis
! Ofishin hagu
! Lokaci a ofis
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}};" |
|[[File:Général_Toussaint_Louverture.jpg|133x133px]]</img>
| [[Toussaint Louverture]]<br /><br /><br /><br /> {{Small|(1743–1803)}}
| 1 ga Janairu, 1791
| 6 ga Mayu 1802
|
| Mai zaman kansa
| {{Small|Leader of the [[Haitian Revolution]] (1 January 1791 – 6 May 1802)<br>Lieutenant Governor of [[Saint-Domingue]] (1797 – 7 July 1801)<br />[[President for Life|Governor-General for Life]] of the entire island of [[Hispaniola]] (7 July 1801 – 6 May 1802)}}<nowiki></br></nowiki> {{Small|Leader of the [[Haitian Revolution]] (1 January 1791 – 6 May 1802)<br>Lieutenant Governor of [[Saint-Domingue]] (1797 – 7 July 1801)<br />[[President for Life|Governor-General for Life]] of the entire island of [[Hispaniola]] (7 July 1801 – 6 May 1802)}}<nowiki></br></nowiki> {{Small|Leader of the [[Haitian Revolution]] (1 January 1791 – 6 May 1802)<br>Lieutenant Governor of [[Saint-Domingue]] (1797 – 7 July 1801)<br />[[President for Life|Governor-General for Life]] of the entire island of [[Hispaniola]] (7 July 1801 – 6 May 1802)}}
|-
| colspan="9" align="center" | ''Bacci (6 Mayu 1802-1 Janairu 1804)''
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}};" |
|[[File:Jean_Jacques_Dessalines.jpg|97x97px]]</img>
| [[Jean-Jacques Dessalines]]<br /><br /><br /><br /> {{Small|(1758–1806)}}
| 1 Janairu 1804
| ''22 ga Satumba 1804''
|
| Mai zaman kansa
| Gwamna-Janar na Haiti
|}
== Daular farko ta Haiti (1804-1806) ==
=== Masarautar Jacques I ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! rowspan="2" |Hoton hoto
! rowspan="2" | Suna<br /><br /><br /><br /> {{Small|(Birth–Death)}}
! colspan="3" | Mulki
! rowspan="2" | Gidan sarauta
! rowspan="2" | Tufafin makamai
|-
! Fara mulki
! Mulki ya ƙare
! Tsawon lokaci
|-
|[[File:Jean_Jacques_Dessalines.jpg|109x109px]]</img>
| style="width:20%;" |[[Jean-Jacques Dessalines|Jack I]]<br /><br /><br /><br /> {{Small|(1758–1806)}}
| ''22 Satumba 1804'' {{Efn|Crowned on 8 October 1804}}
| 17 Oktoba 1806
|
| Dessalines
|[[File:Coat_of_arms_of_the_First_Empire_of_Haiti.svg|88x88px]]</img>
|}
=== Jihar Haiti (1806-1811) ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! rowspan="2" |
! rowspan="2" |Hoton hoto
! rowspan="2" width="150" | Suna<br /><br /><br /><br /> {{Small|(Birth–Death)}}
! colspan="3" | Wa'adin ofishi
! rowspan="2" | Biki
! rowspan="2" | Take(s)
|-
! Ya hau ofis
! Ofishin hagu
! Lokaci a ofis
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}};" |
|[[File:Henri_Christophe.jpg|108x108px]]</img>
| Henri Christophe<br /><br /><br /><br /> {{Small|(1767–1820)}}
| 17 Oktoba 1806
| ''28 Maris 1811''
|
| Mai zaman kansa
| {{Small|Provisional Chief of the Haitian Government (17 October 1806 – 17 February 1807)<br>President (17 February 1807 – 28 March 1811)}}<nowiki></br></nowiki> {{Small|Provisional Chief of the Haitian Government (17 October 1806 – 17 February 1807)<br>President (17 February 1807 – 28 March 1811)}} {{Efn|Rule limited to the northern part of Haiti}}
|}
=== Mulkin Haiti (1811-1820) ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! rowspan="2" |Hoton hoto
! rowspan="2" | Suna<br /><br /><br /><br /> {{Small|(Birth–Death)}}
! colspan="3" | Mulki
! rowspan="2" | Gidan sarauta
! rowspan="2" | Tufafin makamai
|-
! Fara mulki
! Mulki ya ƙare
! Tsawon lokaci
|-
|[[File:Henry_I,_King_of_Haiti.jpg|105x105px]]</img>
| style="width:20%;" |Henry I<br /><br /><br /><br /> {{Small|(1767–1820)}} [lower-alpha 2]
| ''28 Maris 1811'' {{Efn|Crowned on 2 June 1811}}
| 8 Oktoba 1820
|
| Christophe
|[[File:Coat of arms of Haiti (1814–1820).svg|80x80px]]</img>
|}
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! rowspan="2" |{{Abbr|No.|Number}}
! rowspan="2" |Portrait
! rowspan="2" width="150" |Name<br /><br />{{Small|(Birth–Death)}}
! colspan="3" |Term of office
! rowspan="2" |Party
! rowspan="2" |Title(s)
|-
!Took office
!Left office
!Time in office
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}}; color:black;" |1
|[[File:Petion_(President_d'Haiti_1807-1818).jpg|104x104px]]
|Alexandre Pétion<br /><br />{{Small|(1770–1818)}}
|17 October 1806
|29 March 1818
| 11 years, 163 days
|Independent
|{{Small|President (17 October 1806 – 9 October 1816)<br />President for Life (9 October 1816 – 29 March 1818)}}{{Efn|Rule limited to the southern part of Haiti}}
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}}; color:black;" |2
|[[File:Président_Jean-Pierre_Boyer.jpg|114x114px]]
|Jean-Pierre Boyer<br /><br />{{Small|(1776–1850)}}
|30 March 1818
|''18 October 1820''
| 2 years, 202 days
|Independent
|President for Life{{Efn|United the northern Kingdom and the southern Republic in 1820}}
|}
== Jamhuriyar Haiti (1820-1849) ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! rowspan="2" |{{Abbr|No.|Number}}
! rowspan="2" |Portrait
! rowspan="2" width="150" |Name<br /><br />{{Small|(Birth–Death)}}
! colspan="3" |Term of office
! rowspan="2" |Party
! rowspan="2" |Title(s)
|-
!Took office
!Left office
!Time in office
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}}; color:black;" |{{small|(2)}}
|[[File:Président_Jean-Pierre_Boyer.jpg|114x114px]]
|Jean-Pierre Boyer<br /><br />{{Small|(1776–1850)}}
|''18 October 1820''
|13 February 1843
| 22 years, 118 days
|Independent
|President for Life
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}}; color:black;" |3
|[[File:Charles_Rivière-Hérard.jpg|80x80px]]
|Charles Rivière-Hérard<br /><br />{{Small|(1789–1850)}}
|4 April 1843
|3 May 1844
| 1 year, 29 days
|Independent
|President
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}}; color:black;" |4
|[[File:Philippe_Guerrier.jpg|114x114px]]
|Philippe Guerrier<br /><br />{{Small|(1757–1845)}}
|3 May 1844
|15 April 1845
| 347 days
|Independent
|President
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}}; color:black;" |5
|[[File:Jean-Louis_Pierrot.jpg|98x98px]]
|Jean-Louis Pierrot<br /><br />{{Small|(1761–1857)}}
|16 April 1845
|24 March 1846
| 342 days
|Independent
|President
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}}; color:black;" |6
|[[File:Jean-Baptiste_Riché.jpg|101x101px]]
|Jean-Baptiste Riché<br /><br />{{Small|(1780–1847)}}
|24 March 1846
|28 February 1847
| 341 days
|Independent
|President
|-
! style="background:{{party color|Independent politician}}; color:black;" |7
|[[File:Faustin_Soulouque.jpg|88x88px]]
|Faustin Soulouque<br /><br />{{Small|(1782–1867)}}
|2 March 1847
|''26 August 1849''
| 2 years, 177 days
|Independent
|President
|}
== Daular Haiti ta biyu (1849-1859) ==
=== Masarautar Faustin I ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! rowspan="2" |Hoton hoto
! rowspan="2" | Suna<br /><br /><br /><br /> {{Small|(Birth–Death)}}
! colspan="3" | Mulki
! rowspan="2" | Gidan sarauta
! rowspan="2" | Tufafin makamai
|-
! Fara mulki
! Mulki ya ƙare
! Tsawon lokaci
|-
|[[File:Emperor_Faustin_I_Haïti.png|147x147px]]</img>
| style="width:20%;" | Faustin I<br /><br /><br /><br /> {{Small|(1782–1867)}}
| ''26 ga Agusta 1849'' {{Efn|Crowned on 18 April 1852}}
| 22 ga Janairu, 1859
|
| Soulouque
|[[File:Imperial_Coat_of_Arms_of_Haiti_(1849-1859).svg|93x93px]]</img>
|}
==Presidents==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
!{{Abbr|No.|Number}}
!Portrait
! width="150" |Name<br />{{small|(Birth–Death)}}
! colspan="2" |Term of office
!Party
!Title(s)
|-
! 1
| [[File:Toussaint Louverture - Girardin.jpg|100px]]
| [[Toussaint Louverture]]
| 22 August 1791
| 6 May 1802
| [[Independent politician|Independent]]
| {{small|Leader of the [[Haitian Revolution]] (22 August 1791 – 6 May 1802)<br />Lieutenant Governor of [[Saint-Domingue]] (1797 – 7 July 1801)<br />[[President for Life|Governor-General for Life]] of the entire island of [[Hispaniola]] (7 July 1801 – 6 May 1802)}}
|-
! 2
| [[File:Jean Jacques Dessalines.jpg|100px]]
| [[Jean-Jacques Dessalines]]<br />{{small|(1758–1806)}}
| 1 January 1804
| ''22 September 1804''
| [[Independent politician|Independent]]
| Governor-General of Haiti
|-
! 3
| [[File:Henri Christophe.jpg|100px]]
| [[Henri Christophe]]<br />{{small|(1767–1820)}}
| 17 October 1806
| ''28 March 1811''
| [[Independent politician|Independent]]
| {{small|Provisional Chief of the Haitian Government (17 October 1806 – 17 February 1807)<br />President (17 February 1807 – 28 March 1811)}}{{efn|name=North|Rule limited to the northern part of Haiti.}}
|-
! colspan="7" style="background:#FFFFDD;"| [[Republic of Haiti (1806–1820)|South Haiti]] (1806–1820)
|-
! 4
| [[File:Petion (President d'Haiti 1807-1818).jpg|100px]]
| [[Alexandre Pétion]]<br />{{small|(1770–1818)}}
| 17 October 1806
| 29 March 1818
| [[Independent politician|Independent]]
| {{small|President (17 October 1806 – 9 October 1816)<br />President for Life (9 October 1816 – 29 March 1818)}}{{efn|name=South|Rule limited to the southern part of Haiti.}}
|-
! 5
| [[File:Président Jean-Pierre Boyer.jpg|100px]]
| [[Jean-Pierre Boyer]]<br />{{small|(1776–1850)}}
| 30 March 1818
| ''18 October 1820''
| [[Independent politician|Independent]]
| President for Life{{efn|United the northern Kingdom and the southern Republic in 1820.}}
|-
! colspan="7" style="background:#FFFFDD;"|[[Republic of Haiti (1820–1849)|Reunified Haiti]] (1820–1849)
|-
! (5)
| [[File:Président Jean-Pierre Boyer.jpg|100px]]
| [[Jean-Pierre Boyer]]<br />{{small|(1776–1850)}}
| ''18 October 1820''
| 13 February 1843
| [[Independent politician|Independent]]
| President for Life
|-
! 6
| [[File:Charles Rivière-Hérard.jpg|100px]]
| [[Charles Rivière-Hérard]]<br />{{small|(1789–1850)}}
| 4 April 1843
| 3 May 1844
| [[Independent politician|Independent]]
| President
|-
! 7
| [[File:Philippe Guerrier.jpg|100px]]
| [[Philippe Guerrier]]<br />{{small|(1757–1845)}}
| 3 May 1844
| 15 April 1845
| [[Independent politician|Independent]]
| President
|-
! 8
| [[File:Jean-Louis Pierrot.jpg|100px]]
| [[Jean-Louis Pierrot]]<br />{{small|(1761–1857)}}
| 16 April 1845
| 1 March 1846{{efn|Deposed on 1 March, accepted on 24 March.}}
| [[Independent politician|Independent]]
| President
|-
! 9
| [[File:Jean-Baptiste Riché.jpg|100px]]
| [[Jean-Baptiste Riché]]<br />{{small|(1780–1847)}}
| 1 March 1846
| 27 February 1847
| [[Independent politician|Independent]]
| President
|-
! 10
| [[File:Faustin Soulouque.jpg|100px]]
| [[Faustin Soulouque]]<br />{{small|(1782–1867)}}
| 2 March 1847
| ''26 August 1849''
| [[Independent politician|Independent]]
| President
|-
! 11
| [[File:Fabre Geffrard (President d'Haiti 1859-1867).jpg|100px]]
| [[Fabre Geffrard]]<br />{{small|(1806–1878)}}
| 22 January 1859
| 13 March 1867
| [[Independent politician|Independent]]
| President
|-
! 12
| [[File:Nissage Saget.jpg|100px]]
| [[Jean-Nicolas Nissage Saget]]<br />{{small|(1810–1880)}}
| 13 March 1867
| 4 May 1867
| [[Independent politician|Independent]]
| Provisional President
|-
! 13
| [[File:Sylvain Salnave .jpg|100px]]
| [[Sylvain Salnave]]<br />{{small|(1827–1870)}}
| 4 May 1867
| 27 December 1869
| [[Independent politician|Independent]]
| President
|-
! 14
| [[File:Nissage Saget.jpg|100px]]
| [[Jean-Nicolas Nissage Saget]]<br />{{small|(1810–1880)}}
| 27 December 1869
| 14 May 1874
| [[Liberal Party (Haiti)|Liberal Party]]
| President
|-
! —
| [[File:Coat of arms of Haiti.svg|100px]]
| Council of Secretaries of State
| 14 May 1874
| 14 June 1874
| [[Independent politician|Independent]]
| Council of Secretaries of State
|-
! 15
| [[File:Michel Domingue.jpg|100px]]
| [[Michel Domingue]]<br />{{small|(1813–1877)}}
| 14 June 1874
| 15 April 1876
| [[National Party (Haiti)|National Party]]
| President
|-
! 16
| [[File:Pierre Théoma Boisrond-Canal.jpg|100px]]
| [[Pierre Théoma Boisrond-Canal]]<br />{{small|(1832–1905)}}
| 23 April 1876
| 17 July 1879
| [[Liberal Party (Haiti)|Liberal Party]]
| {{small|Provisional President (23 April 1876 – 17 July 1876)<br />President (17 July 1876 – 17 July 1879)}}
|-
! —
| [[File:Coat of arms of Haiti.svg|100px]]
| Public Order Committee
| 17 July 1879
| 26 July 1879
| [[Independent politician|Independent]]
| {{efn |A Committee took over the government after Boisrond-Canal's departure. It was composed of senator Darius Denis as president and deputy [[Demesvar Delorme]] as vice-president.
|-
! 17
| [[File:Coat of arms of Haiti.svg|100px]]
| [[Joseph Lamothe]]<br />{{small|(?–1891)}}
| 26 July 1879
| 3 October 1879
| [[Independent politician|Independent]]
| Provisional President
|-
! 18
| [[File:Florvil Hyppolite official photo.jpg|100px]]
| [[Florvil Hyppolite]]<br />{{small|(1828–1896)}}
| 3 October 1879
| 26 October 1879
| [[National Party (Haiti)|National Party]]
| Provisional President{{efn|Provisional government: [[Florvil Hyppolite]], Richelieu Duperval, Seide Thélémaque, [[Tirésias Simon Sam]] and Lysius Salomon.
|-
! 19
| [[File:Salomon 200.jpg|100px]]
| [[Lysius Salomon]]<br />{{small|(1815–1888)}}
| 26 October 1879
| 10 August 1888
| [[National Party (Haiti)|National Party]]
| President
|-
! 20
| [[File:Pierre Théoma Boisrond-Canal.jpg|100px]]
| [[Pierre Théoma Boisrond-Canal]]<br />{{small|(1832–1905)}}
| 10 August 1888
| 16 October 1888
| [[Liberal Party (Haiti)|Liberal Party]]
| Provisional President
|-
! 21
| [[File:François Denys Légitime.jpg|100px]]
| [[François Denys Légitime]]<br />{{small|(1841–1935)}}
| 16 October 1888
| 23 August 1889
| [[Liberal Party (Haiti)|Liberal Party]]
| President
|-
! 22
| [[File:Coat of arms of Haiti.svg|100px]]
| [[Monpoint Jeune]]<br />{{small|(1830–1905)}}
| 23 August 1889
| 17 October 1889
| [[Independent politician|Independent]]
| Provisional President
|-
! 23
| [[File:Florvil Hyppolite official photo.jpg|100px]]
| [[Florvil Hyppolite]]<br />{{small|(1828–1896)}}
| 17 October 1889
| 24 March 1896
| [[National Party (Haiti)|National Party]]
| President
|-
! 24
| [[File:General Tiresias Sam.jpg|100px]]
| [[Tirésias Simon Sam]]<br />{{small|(1835–1916)}}
| 31 March 1896
| 12 May 1902
| [[National Party (Haiti)|National Party]]
| President
|-
! 25
| [[File:Pierre Théoma Boisrond-Canal.jpg|100px]]
| [[Pierre Théoma Boisrond-Canal]]<br />{{small|(1832–1905)}}
| 26 May 1902
| 17 December 1902
| [[Liberal Party (Haiti)|Liberal Party]]
| Provisional President
|-
! 26
| [[File:Picture of Pierre Nord Alexis.jpg|100px]]
| [[Pierre Nord Alexis]]<br />{{small|(1820–1910)}}
| 21 December 1902
| 2 December 1908
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| President
|-
! —
| [[File:Coat of arms of Haiti.svg|100px]]
| Commission for Public Order
| 2 December 1908
| 6 December 1908
| [[Independent politician|Independent]]
| {{efn|Members: [[Louis-Auguste Boisrond-Canal]], Prudent, Grandjean Guillaume, Maximilien Laforest, [[Michel Oreste]] and Auguste Bonamy.}}
|-
! 27
| [[File:Presidentsimon.jpg|100px]]
| [[François C. Antoine Simon]]<br />{{small|(1843–1923)}}
| 6 December 1908
| 2 August 1911
| [[Liberal Party (Haiti)|Liberal Party]]
| President
|-
! 28
| [[File:Cincinnatus Leconte.jpg|100px]]
| [[Cincinnatus Leconte]]<br />{{small|(1854–1912)}}
| 15 August 1911
| 8 August 1912
| [[National Party (Haiti)|National Party]]
| President{{efn|Great-Grandson of Jean-Jacques Dessalines (Emperor of Haiti 1804–1806).}}
|-
! 29
| [[File:Tancrede Auguste.jpg|100px]]
| [[Tancrède Auguste]]<br />{{small|(1856–1913)}}
| 8 August 1912
| 2 May 1913
| [[National Party (Haiti)|National Party]]
| President
|-
! 30
| [[File:Michel Oreste portrait.jpg|100px]]
| [[Michel Oreste]]<br />{{small|(1859–1918)}}
| 12 May 1913
| 27 January 1914
| [[Independent politician|Independent]]
| President
|-
! 31
| [[File:Edmond Polynice president haiti.png|100px]]
| [[Edmond Polynice]]<br />{{small|(? – ?)}}
| 27 January 1914
| 8 February 1914
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| Provisional President
|-
! 32
| [[File:Oreste Zamor portrait.jpg|100px]]
| [[Oreste Zamor]]<br />{{small|(1861–1915)}}
| 8 February 1914
| 29 October 1914
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| President
|-
! 33
| [[File:Edmond Polynice president haiti.png|100px]]
| [[Edmond Polynice]]<br />{{small|(? – ?)}}
| 29 October 1914
| 6 November 1914
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| Provisional President
|-
! 34
| [[File:Joseph Davilmar Theodore portrait.jpg|100px]]
| [[Joseph Davilmar Théodore]]<br />{{small|(1847–1917)}}
| 7 November 1914
| 22 February 1915
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| President
|-
! 35
| [[File:Vilbrun Guillaume Sam portrait.jpg|100px]]
| [[Vilbrun Guillaume Sam]]<br />{{small|(1859–1915)}}
| 25 February 1915
| 28 July 1915
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| President{{efn|Son of Tirésias Simon Sam (President of Haiti 1896–1902). Also the inspiration for [[Eugene O'Neill]]'s ''[[The Emperor Jones]]''.}}
|-
!36
| [[File:Coat of arms of Haiti.svg|100px]]
| [[Revolutionary Committee (Haiti)|Revolutionary Committee]]
| 28 July 1915
| 11 August 1915
| [[Independent politician|Independent]]
| {{efn|Members: Charles de Delva, [[Charles Zamor]], [[Edmond Polynice]], Léon Nau, Ermane Robin, Eribert Saint-Vil Nöel and Samson Monpoint.}}
|-
! 37
| [[File:Dartiguenave.jpg|100px]]
| [[Philippe Sudré Dartiguenave]]<br />{{small|(1863–1926)}}
| 12 August 1915
| 15 May 1922
| [[Independent politician|Independent]]
| President{{efn|name=U.S. occupation|Served under the [[United States]] [[United States occupation of Haiti|occupation]].}}
|-
! 38
| [[File:Louis Borno.jpg|100px]]
| [[Louis Borno]]<br />{{small|(1865–1942)}}
| 15 May 1922
| 15 May 1930
| [[Independent politician|Independent]]
| President{{efn|name=U.S. occupation}}
|-
! 39
| [[File:Louis Eugene Roy portrait.jpg|100px]]
| [[Louis Eugène Roy]]<br />{{small|(1861–1939)}}
| 15 May 1930
| 18 November 1930
| [[Independent politician|Independent]]
| President{{efn|name=U.S. occupation}}
|-
! 40
| [[File:Stenio Vincent portrait.jpg|100px]]
| [[Sténio Vincent]]<br />{{small|(1874–1959)}}
| 18 November 1930
| 15 May 1941
| [[Independent politician|Independent]]
| President{{efn|Served under the [[United States]] [[United States occupation of Haiti|occupation]] until 1 August 1934.}}
|-
! 41
| [[File:Elie Lescot portrait.jpg|100px]]
| [[Élie Lescot]]<br />{{small|(1883–1974)}}
| 15 May 1941
| 11 January 1946
| [[Liberal Party (Haiti)|Liberal Party]]
| President
|-
! 42
| [[File:Franck Lavaud portrait.jpg|100px]]
| [[Franck Lavaud]]<br />{{small|(1903–1986)}}
| 11 January 1946
| 16 August 1946
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| Chairman of the Military Executive Committee
|-
! 43
| [[File:Dumarsais estime portrait.jpg|100px]]
| [[Dumarsais Estimé]]<br />{{small|(1900–1953)}}
| 16 August 1946
| 10 May 1950
| [[Independent politician|Independent]]
| President
|-
! 44
| [[File:Franck Lavaud portrait.jpg|100px]]
| [[Franck Lavaud]]<br />{{small|(1903–1986)}}
| 10 May 1950
| 6 December 1950
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| Chairman of the Government Junta
|-
! 45
| [[File:Paul Magloire portrait (croped).jpg|100px]]
| [[Paul Magloire]]<br />{{small|(1907–2001)}}
| 6 December 1950
| 12 December 1956
| [[Movement for the Organization of the Country|Peasant Worker Movement]]
| President
|-
! 46
| [[File:Joseph Nemours Pierre-Louis portrait.jpg|100px]]
| [[Joseph Nemours Pierre-Louis]]<br />{{small|(1900–1966)}}
| 12 December 1956
| 3 February 1957
| [[Independent politician|Independent]]
| Provisional President
|-
! 47
| [[File:Franck Sylvain portrait.jpg|100px]]
| [[Franck Sylvain]]<br />{{small|(1909–1987)}}
| 7 February 1957
| 2 April 1957
| [[Independent politician|Independent]]
| Provisional President
|-
! 48
|
| [[Léon Cantave]]<br />{{small|(1910–1967)}}
| 2 April 1957
| 6 April 1957
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| Acting President
|-
! 49
| [[File:Coat of arms of Haiti.svg|100px]]
| [[Executive Government Council (Haiti)|Executive Government Council]]
| 6 April 1957
| 20 May 1957
| [[Independent politician|Independent]]
| Executive Government Council
|-
! 50
|
| [[Léon Cantave]]<br />{{small|(1910–1967)}}
| 20 May 1957
| 25 May 1957
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| Acting President
|-
! 51
| [[File:Daniel fignole portrait.jpg|100px]]
| [[Daniel Fignolé]]<br />{{small|(1913–1986)}}
| 25 May 1957
| 14 June 1957
| [[Movement for the Organization of the Country|Peasant Worker Movement]]
| Provisional President
|-
! 52
| [[File:Antonio Thrasybule Kebreau portrait.jpg|100px]]
| [[Antonio Thrasybule Kébreau]]<br />{{small|(1909–1963)}}
| 14 June 1957
| 22 October 1957
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| Chairman of the Military Council
|-
! 53
| [[File:François Duvalier (cropped).jpg|100px]]
| [[François Duvalier]]<br />{{small|(1907–1971)}}
| 22 October 1957
| 21 April 1971†
| [[National Unity Party (Haiti)|National Unity Party]]
| {{small|President (22 October 1957 – 22 June 1964)<br />President for Life (22 June 1964 – 21 April 1971)}}
|-
! 54
| [[File:Baby Doc (centrée).jpg|100px]]
| [[Jean-Claude Duvalier]]<br />{{small|(1951–2014)}}
|21 April 1971
|7 February 1986
| [[National Unity Party (Haiti)|National Unity Party]]
| President for Life
|-
! 55
| [[File:Namphy 1986 (cropped).jpg|100px]]
| [[Henri Namphy]]<br />{{small|(1932–2018)}}
| 7 February 1986
| 7 February 1988
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| President of the [[National Council of Government (Haiti)|National Council of Government]]
|-
! 56
| [[File:Picture of President Leslie Manigat.png|100px]]
| [[Leslie Manigat]]<br />{{small|(1930–2014)}}
| 7 February 1988
| 20 June 1988<br />{{small|([[June 1988 Haitian coup d'état|Deposed]])}}
| [[Rally of Progressive National Democrats]]
| President
|-
! 57
| [[File:Namphy 1986 (cropped).jpg|100px]]
| [[Henri Namphy]]<br />{{small|(1932–2018)}}
| 20 June 1988
| 17 September 1988<br />{{small|([[September 1988 Haitian coup d'état|Deposed]])}}
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| President
|-
! 58
| [[File:Prosper Avril in 2021.png|100px]]
| [[Prosper Avril]]<br />{{small|(born 1937)}}
| 17 September 1988
| 10 March 1990
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| President
|-
! 59
| [[File:Hérard Abraham 2005 (cropped).jpg|100px]]
| [[Hérard Abraham]]<br />{{small|(1940–2022)}}
| 10 March 1990
| 13 March 1990
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| Acting President
|-
! 60
| [[File:Ertha Pascal-Trouillot on January 7, 1991.png|100px]]
| [[Ertha Pascal-Trouillot]]<br />{{small|(born 1943)}}
| 13 March 1990
| 7 February 1991
| [[Independent politician|Independent]]
| Provisional President
|-
! 61
| [[File:Jean-Bertrand Aristide (cropped).jpg|100px]]
| [[Jean-Bertrand Aristide]]<br />{{small|(born 1953)}}
| 7 February 1991
| 29 September 1991<br />{{small|([[1991 Haitian coup d'état|Deposed]])}}
| [[Struggling People's Organization]]
| President
|-
! 62
| [[File:Raoul Cédras.jpg|100px]]
| [[Raoul Cédras]]<br />{{small|(born 1949)}}
| 29 September 1991
| 8 October 1991
| [[Armed Forces of Haiti|Military]]
| [[List of commanders-in-chief of the Armed Forces of Haiti|Commander-in-Chief of the Armed Forces]]{{efn|''De facto'' leader of Haiti (29 September 1991 – 12 October 1994).}}
|-
! 63
| [[File:Coat of arms of Haiti.svg|100px]]
| [[Joseph Nérette]]<br />{{small|(1924–2007)}}
| 8 October 1991
| 19 June 1992
| [[Independent politician|Independent]]
| Provisional President
|-
! 64
|
| Council of Ministers <br> {{small|Prime Minister: [[Marc Bazin]]<br />(1932–2010)}}
| 19 June 1992
| 15 June 1993
| Movement for the Instauration of Democracy in Haiti
| Council of Ministers
|-
! 65
| [[File:Jean-Bertrand Aristide (cropped).jpg|100px]]
| [[Jean-Bertrand Aristide]]<br />{{small|(born 1953)}}
| 15 June 1993
| 12 May 1994
| [[Struggling People's Organization]]
| President{{efn|In exile, but recognized in Haiti.}}
|-
! 66
| [[File:Coat of arms of Haiti.svg|100px]]
| [[Émile Jonassaint]]<br />{{small|(1913–1995)}}
| 12 May 1994
| 12 October 1994
| [[Independent politician|Independent]]
| Provisional President
|-
! 67
| [[File:Jean-Bertrand Aristide (cropped).jpg|100px]]
| [[Jean-Bertrand Aristide]]<br />{{small|(born 1953)}}
| 12 October 1994
| 7 February 1996
| [[Struggling People's Organization]]
| President{{efn|Served under the [[United States]] [[Operation Uphold Democracy|occupation]] until 31 March 1995.}}
|-
! 68
| [[File:Rene Preval.jpg|100px]]
| [[René Préval]]<br />{{small|(1943–2017)}}
| 7 February 1996
| 7 February 2001
| [[Fanmi Lavalas]]
| President
|-
! 69
| [[File:Jean-Bertrand Aristide (cropped).jpg|100px]]
| [[Jean-Bertrand Aristide]]<br />{{small|(born 1953)}}
| 7 February 2001
| 29 February 2004<br />{{small|([[2004 Haitian coup d'état|Deposed]])}}
| [[Fanmi Lavalas]]
| President
|-
! 70
| [[File:Boniface Alexandre.jpg|100px]]
| [[Boniface Alexandre]]<br />{{small|(1936–2023)}}
| 29 February 2004
| 14 May 2006
| [[Independent politician|Independent]]
| Provisional President
|-
! rowspan="2" | 71
| rowspan=2| [[File:Rene Preval.jpg|100px]]
| rowspan=2| [[René Préval]]<br />{{small|(1943–2017)}}
| rowspan=2| 14 May 2006
| rowspan=2| 14 May 2011
| [[Lespwa]]<br />{{small|(until 2009)}}
| rowspan=2| President
|-
| [[Inite]]
|-
! 72
| [[File:Michel Martelly on April 20, 2011.jpg|100px]]
| [[Michel Martelly]]<br />{{small|(born 1961)}}
| 14 May 2011
| 7 February 2016
| [[Repons Peyizan]]
| President
|-
! 73
| [[File:EvansPaul.jpg|100px]]
| Council of Ministers <br> {{small|Prime Minister: [[Evans Paul]]<br />(born 1955)}}
| 7 February 2016
| 14 February 2016
| [[Democratic Alliance Party (Haiti)|Democratic Alliance Party]]
| Council of Ministers
|-
! 74
| [[File:Jocelerme Privert (30186877591).jpg|100px]]
| [[Jocelerme Privert]]<br />{{small|(born 1953)}}
| 14 February 2016
| 7 February 2017
| [[Inite]]
| Provisional President{{efn|Presidential term expired on 14 June 2016.}}
|-
! 75
| [[File:Kelly Craft poses a photo with Haitian President Moise (cropped).jpg|100px]]
| [[Jovenel Moïse]]<br />{{small|(1968–2021)}}
| 7 February 2017
| 7 July 2021†{{efn|[[Assassination of Jovenel Moïse|Assassinated]].<ref name="0:">{{Cite news |last1=Beaumont |first1=Peter |last2=Phillips |first2=Tom |date=7 July 2021 |title=Haiti president Jovenel Moïse assassinated |work=The Guardian |url=http://www.theguardian.com/world/2021/jul/07/haiti-president-jovenel-moise-reportedly-assassinated |url-status=live |access-date=7 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210707120740/https://www.theguardian.com/world/2021/jul/07/haiti-president-jovenel-moise-reportedly-assassinated |archive-date=7 July 2021}}</ref><ref>{{Cite web |date=7 July 2021 |title=Haiti President Jovenel Moïse assassinated at home |url=https://www.cnbc.com/2021/07/07/haiti-president-jovenel-mose-assassinated-at-home-says-official.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210707120024/https://www.cnbc.com/2021/07/07/haiti-president-jovenel-mose-assassinated-at-home-says-official.html |archive-date=7 July 2021 |access-date=7 July 2021 |website=CNBC}}</ref><ref name="auto1">{{Cite web |title=Le président Jovenel Moïse assassiné chez lui par un commando armé |url=https://lenouvelliste.com/article/230273/le-president-jovenel-moise-assassine-chez-lui-par-un-commando-arme |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210707120807/https://lenouvelliste.com/article/230273/le-president-jovenel-moise-assassine-chez-lui-par-un-commando-arme |archive-date=7 July 2021 |website=Le Nouvelliste |accessdate=7 July 2021}}</ref>}}
| [[Haitian Tèt Kale Party]]
| President
|-
!76
|
|[[Joseph Mécène Jean-Louis]]
|7 February 2021
|7 July 2021
|
|
|-
! 77
| [[File:Claude Joseph, chancelier haïtien en 2020 (cropped 4x3).jpg|100px]]
| Council of Ministers <br> {{small|Acting Prime Minister: <br> [[Claude Joseph]]}}
| 7 July 2021
| 20 July 2021
| [[Independent politician|Independent]]
| Council of Ministers
|-
!78
|
|[[Joseph Lambert (Haitian politician)]]
|20 July 2021
|20 July 2021
|
|
|-
! 79
| [[File:Ariel Henry CELAC 2023.jpg|100px]]
| Council of Ministers <br> {{small|Acting Prime Minister: <br> [[Ariel Henry]]<br />(born 1949)}}
| 20 July 2021
| 24 April 2024
| [[Independent politician|Independent]]
| Council of Ministers
|-
!—
|
|[[High Council for Transition]]
|6 February 2023
|25 April 2024
|
|
|-
!80
|
|[[Mirlande Hyppolite Manigat]]
|6 February 2023
|25 April 2024
|
|
|-
!81
|
|[[Laurent Saint-Cyr]]
|6 February 2023
|25 April 2024
|
|
|-
!82
|
|[[Calixte Fleuridor]]
|6 February 2023
|25 April 2024
|
|
|-
!83
|
|[[Mirlande Manigat]]
|25 April 2024
|25 April 2024
|
|
|-
!84
|
|[[Michel Patrick Boisvert]]
|25 April 2024
|25 April 2024
|
|
|-
!85
|
|[[Smith Augustin]]
|25 April 2024
|25 April 2024
|RED-Historic Compromise
|
|-
!86
| [[File:Edgard Leblanc Fils (cropped).jpg|100px]]
| [[Transitional Presidential Council]] <br> {{small|Chairman: <br> [[Edgard Leblanc Fils]]<br />(born 1955)}}
| 25 April 2024
| 7 October 2024
| [[Struggling People's Organization]]
| Transitional Presidential Council
|-
! 87
| [[File:Leslie Voltaire (cropped).jpg|100px]]
| [[Transitional Presidential Council]] <br> {{small|Chairman: <br> [[Leslie Voltaire]]<br />(born 1949)}}
| 7 October 2024
| 7 March 2025
| [[Fanmi Lavalas]]
| Transitional Presidential Council
|-
! 88
| [[File:Secretary Rubio Meets with Haitian Transitional Presidential Council President (54412737238)(cropped).jpg|100px]]
| [[Transitional Presidential Council]] <br> {{small|Chairman: <br> [[Fritz Jean]]<br />(born 1956)}}
| 7 March 2025
| 7 August 2025
| [[Inite]]
| Transitional Presidential Council
|-
! 89
| [[File:Laurent Saint-Cyr 2025.jpg|100px]]
| [[Transitional Presidential Council]] <br> {{small|Chairman: <br> [[Laurent Saint-Cyr]]<br />(born ?)}}
| 7 August 2025
| 7 February 2026
| [[Independent politician|Independent]]
| Transitional Presidential Council
|-
!90
|
|[[Garry Conille]]
|6 February 2026
|6 February 2026
|
|
|-
!91
|
|[[Louis Gérald Gilles]]
|7 February 2026
|7 February 2026
|
|
|-
!92
|
|[[Regine Abraham]]
|7 February 2026
|7 February 2026
|
|
|-
!93
|
|[[Frinel Joseph]]
|7 February 2026
|7 February 2026
|
|
|-
!94
|
|[[Emmanuel Vertilaire]]
|7 February 2026
|7 February 2026
|
|
|-
! 95
| [[File:2026 Alix Didier Fils-Aimé (cropped).jpg|100px]]
| Council of Ministers <br> {{small|Acting Prime Minister: <br> [[Alix Didier Fils-Aimé]]<br />(born 1971)}}
| 7 February 2026
| Incumbent
| [[Independent politician|Independent]]
| Council of Ministers
|}
===Members===
{{notelist-lg}}
t3nikqw9ehf27i7movdvqgpxazinqqn
Yarjejeniyar Barcelona da Dokar Kan 'Yancin Tafiya
0
58492
831391
585405
2026-05-06T23:06:33Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831391
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yarjejeniyar Barcelona da Dokar Kan 'Yancin Canja wurin''' Yarjejeniya ce ta Duniya da aka sanya hannu a Barcelona a ranar 20 ga Afrilu 1921;Yarjejeniyar ta tabbatar da 'yancin zirga-zirgar kayayyaki na kasuwanci daban-daban a kan iyakokin kasa.An yi rajista a cikin ''jerin yarjejeniyar League of Nations'' a ranar 8 ga Oktoba 1921.<ref>''League of Nations Treaty Series'', [http://www.worldlii.org/int/other/treaties/LNTSer/1921/93.html vol. 7, pp. 12-33.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170326232014/http://www.worldlii.org/int/other/treaties/LNTSer/1921/93.html |date=2017-03-26 }}</ref>Ya fara aiki a ranar 31 ga Oktoba 1922. Har yanzu taron yana aiki a halin yanzu.
== Sharuɗɗan yarjejeniyar ==
Yarjejeniyar dai ta sake tabbatar da dokar da aka amince da ita a 'yan kwanaki da suka gabata a wani taron Majalisar Dinkin Duniya da aka gudanar a [[Barcelona]] .Mataki na 1 na dokar ya ayyana zirga-zirga a matsayin jigilar mutane da kayayyaki daga wata kasa mai iko zuwa wata.Mataki na 2 ya amince da 'yancin gwamnatoci masu iko don yin shirye-shiryen wucewa a cikin yankunansu.Mataki na 3 ya haramtawa gwamnatoci neman biyan bashin haƙƙin wucewa,sai dai haƙƙoƙin da aka keɓe don biyan kuɗin aiki.Mataki na 4 ya wajabta wa gwamnatoci su yi amfani da daidaitattun kuɗaɗen wucewa ga kowa da kowa,ba tare da la’akari da ɗan ƙasa ba.Mataki na 5 ya baiwa gwamnatoci damar hana shiga yankunansu na wasu mutane ko kayayyaki saboda dalilai na tsaro.Mataki na 6 ya baiwa gwamnatoci damar ƙin ba da izinin wucewa ga mutanen jihohin da ba sa hannu a taron.Mataki na 7 ya baiwa gwamnatoci damar kaucewa tanade-tanaden dokar a lokuta na gaggawa na kasa,amma ya bukaci a yi hakan na dan kankanin lokaci mai yiwuwa.Mataki na 8 ya ba da izinin keɓancewa a lokutan yaƙi.Mataki na 9 ya bayyana cewa babu daya daga cikin tanade-tanadensa da zai iya cin karo da wajibcin da ya rataya a wuyan jihohi a cikin kungiyar kasashen duniya.Mataki na 10 ya bayyana cewa dokar za ta maye gurbin duk wasu yarjejeniyoyin wucewa da aka kulla kafin 1 ga Mayu 1921.Mataki na 11 ya bai wa gwamnatoci damar ba da ’yancin wucewa fiye da yadda aka tanadar a cikin doka,idan sun zaɓi yin hakan.Mataki na 12 ya bai wa gwamnatoci damar jingine aikace-aikacen tanadin jigilar kayayyaki na wani dan lokaci idan har yankinsu ko sassansa ke fama da barnar da [[Yaƙin Duniya na I|yakin duniya na farko]] ya haifar.Mataki na 13 ya tanadi warware takaddama game da fassarar ta Kotun Dindindin na Shari'a ta Duniya.Mataki na 14 ya bai wa gwamnatoci damar ƙin yin amfani da tanadin hanyar wucewa zuwa yankunan da ko dai jama'a suke ko kuma rashin ingantaccen tsari na bin doka.Mataki na 15 ya bayyana cewa za a yi amfani da tsare-tsare daban-daban a cikin yankunan da aka ba da izini ga Ƙungiyar Ƙasashen Duniya.
== Teburin tabbatarwa ==
{| class="wikitable sortable" border="1" style="width:100%; margin:auto;"
! width="15%" |Country
! width="12%" |Ratified
|- valign="top"
|{{Flag|Albania}}
|1921-10-08
|- valign="top"
|{{Flag|Antigua and Barbuda}}
|1988-10-25
|- valign="top"
|{{Flag|Austria}}
|1923-11-15
|- valign="top"
|
|1927-05-16
|- valign="top"
|{{Flag|Bosnia}}
|1993-09-01
|- valign="top"
|{{Flag|Bulgaria}}
|1922-07-11
|- valign="top"
|{{Flag|Cambodia}}
|1971-04-12
|- valign="top"
|{{Flag|Chile}}
|1928-03-19
|- valign="top"
|{{Flag|Croatia}}
|1992-08-03
|- valign="top"
|{{Flag|Czech Republic}}
|1996-02-09
|- valign="top"
|{{Flag|Denmark}}
|1922-11-13
|- valign="top"
|{{Flag|Estonia}}
|1925-06-06
|- valign="top"
|{{Flag|Fiji}}
|1972-03-15
|- valign="top"
|{{Flag|Finland}}
|1923-01-29
|- valign="top"
|{{Flag|France}}
|1924-09-19
|- valign="top"
|{{Flag|Georgia}}
|1999-06-02
|- valign="top"
|{{Flag|Germany}}
|1924-04-09
|- valign="top"
|{{Flag|Greece}}
|1924-02-18
|- valign="top"
|{{Flag|Hungary}}
|1928-05-18
|- valign="top"
|{{Flag|India}}
|1922-08-02
|- valign="top"
|{{Flag|Iran}}
|1931-01-29
|- valign="top"
|{{Flag|Iraq}}
|1930-03-01
|- valign="top"
|
|1922-08-05
|- valign="top"
|
|1924-02-20
|- valign="top"
|
|1956-11-24
|- valign="top"
|
|1923-09-29
|- valign="top"
|{{Flag|Lesotho}}
|1973-10-23
|- valign="top"
|{{Flag|Luxembourg}}
|1930-03-19
|- valign="top"
|{{Flag|Malta}}
|1966-05-13
|- valign="top"
|{{Flag|Mauritius}}
|1969-07-18
|- valign="top"
|{{Flag|Nepal}}
|1966-08-22
|- valign="top"
|{{Flag|Netherlands}}
|1924-04-17
|- valign="top"
|{{Flag|New Zealand}}
|1922-08-02
|- valign="top"
|{{Flag|Nigeria}}
|1967-11-03
|- valign="top"
|{{Flag|Norway}}
|1923-09-04
|- valign="top"
|{{Flag|Poland}}
|1924-10-08
|- valign="top"
|{{Flag|Romania}}
|1923-09-05
|- valign="top"
|{{Flag|Rwanda}}
|1965-02-10
|- valign="top"
|{{Flag|Saint Vincent and the Grenadines}}
|2001-09-05
|- valign="top"
|{{Flag|Serbia}} (as [[Yugoslavia]])
|1930-05-07
|- valign="top"
|{{Flag|Slovakia}}
|1993-05-28
|- valign="top"
|{{Flag|Slovenia}}
|1992-07-06
|- valign="top"
|{{Flag|Spain}}
|1929-12-17
|- valign="top"
|{{Flag|Swaziland}}
|1969-11-24
|- valign="top"
|{{Flag|Sweden}}
|1925-01-19
|- valign="top"
|{{Flag|Switzerland}}
|1924-06-14
|- valign="top"
|{{Flag|Thailand}}
|1922-11-29
|- valign="top"
|{{Flag|Turkey}}
|1933-06-27
|- valign="top"
|{{Flag|United Kingdom}}
|1922-08-02
|- valign="top"
|{{Flag|Zimbabwe}}
|1998-12-01
|}
==Manazarta==
{{Reflist}}
==Hanyoyin hadi na Waje==
* [https://web.archive.org/web/20100214065900/http://www.jurisint.org/doc/html/ins/en/2000/2000jiinsen159.html text of the convention]
*[https://web.archive.org/web/20130914141858/http://treaties.un.org/Pages/LONViewDetails.aspx?src=LON&id=554&lang=en Ratifications]
[[Category:Ispaniya]]
0vmojbaepgxje61rgi1iankeq6pmzu4
Daniel Etim Effiong
0
62171
831247
812899
2026-05-06T18:44:08Z
Eihel
8052
corr.ref.
831247
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Daniel Etim Effiong''', kuma '''Daniel Etim-Effiong''' <ref>{{Cite web |date=September 30, 2020 |title=The Photos from Inside Mimi Onalaja's 30th Birthday Party That'll Make You Feel Like You Were There Too |url=https://www.bellanaija.com/2020/09/mimi-onalaja-30th-birthday-party/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> ɗan wasan kwaikwayo ne kuma darektan fim na Najeriya. <ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Moët's "Night With The Stars" delivers All The Nollywood Inspiration You need with Daniel Etim Effiong, Kate Henshaw, Mawuli Gavor & Omotola Jalade Ekeinde |url=https://www.bellanaija.com/2020/01/moet-interview-part-1/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Etim Effiong a [[Jaji, Najeriya|Jaji]] a [[Kaduna (jiha)|Jihar Kaduna]], Najeriya . A lokacin ƙuruciyarsa ya zauna a Benin City, [[Edo|Jihar Edo]]; [[Lagos (jiha)|Jihar Legas]]; da [[Abuja]] . Mahaifinsa, tsohon Lieutenant Colonel Moses Effiong, an yanke masa hukuncin ɗaurin rai da rai bayan an yi masa zargi da ƙarya a juyin mulkin Mamman Vatsa na 1985 a lokacin mulkin [[Ibrahim Babangida]] . An tura shi kurkuku lokacin da Etim Effiong ke da shekara guda. Mahaifiyarsa ta mutu lokacin da yake dan shekara hudu a kan hanyarsa ta ziyarci mijinta a kurkuku.<ref>{{Cite web |date=2025-06-05 |title=Daniel Etim Effiong Biography - 88Lately |url=https://88lately.com/daniel-etim-effiong-biography/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> An saki mahaifin Etim Effiong a 1993 kuma shugaban kasa [[Muhammadu Buhari]] ya ba shi cikakken gafarar shugaban ƙasa a shekarar 2020 .<ref>{{Cite web |title=Why My Dad Was Sentenced to Life Imprisonment - Daniel Etim-Effiong |url=https://vocal.media/humans/why-my-dad-was-sentenced-to-life-imprisonment-daniel-etim-effiong |access-date=2025-11-28 |website=Humans |language=en}}</ref>
Ya kuma halarci makarantar St. Mary's Private School a [[Tsibirin Lagos|Tsibirin Legas]], Jihar Legas, sannan ya biyo bayan Kwalejin Gwamnati, [[Ikorodu]], kuma a Jihar Legasa, don karatun sakandare. Ya sami digiri a fannin Injiniyan sunadarai a [[Minna]]" id="mwMQ" rel="mw:WikiLink" title="Federal University of Technology, Minna">Jami'ar Fasaha ta Tarayya da ke Minna, [[Neja|Jihar Nijar]] . Bayan ɗan gajeren lokaci yana aiki a matsayin injiniya a masana'antar mai da iskar gas, ya ci gaba da karatun fim, rubutun allo da kuma ba da umarni a [[AFDA, Makaranta don Ƙarfafa Tattalin Arziki|Makarantar Fim ta AFDA]] a Afirka ta Kudu.
== Ayyuka ==
=== Shekaru na 2010 ===
Bayan ya bar aikinsa na mai da iskar gas, ya zama mai samar da abun ciki ga [[Ndani TV|NdaniTV]] . <ref name="En">{{Cite web |date=February 27, 2020 |title=Bimbo Ademoye, Daniel Etim Effiong, Reminisce and other promising stars to watch out for |url=https://encomium.ng/7th-amvca-bimbo-ademoye-daniel-etim-effiong-reminisce-and-other-promising-stars-to-watch-out-for/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Encomium}}</ref>
Farawa a farkon shekarun 2010, Etim Effiong ya ɗauki matsayi a cikin jerin yanar gizo da talabijin waɗanda suka haɗa da Goddammit It's Monday (2012), ''[[Gidi Up]]'' (2013), ''Mataimakin Madams'', Castle da Castle (2018) da The Men's Club (2018).
A cikin shekarar 2017, ya ba da umarnin wasan kwaikwayo na minti biyar mai taken Prey wanda ke nuna [[Tope Tedela]] da Odenike Odetola . <ref>{{Cite web |date=December 12, 2017 |title=He Directed…She Produced! WATCH Toyosi & Daniel Etim-Effiong's Short Film "Prey" on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2017/12/directed-produced-watch-toyosi-daniel-etim-effiongs-short-film-prey-bn-tv/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin 2018, ya fara yin fim dinsa na farko a cikin wasan kwaikwayo na New Money . Nasarar da ya samu ta zo ne a shekara mai zuwa a fim din wasan kwaikwayo na Kenya, Shirin B, tare da [[Sarah Hassan]] da [[Catherine Kamau|Catherine Kamau Karanja]] kuma yana wasa da Shugaba na Najeriya na kamfanin Nairobi.<ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Plan B |url=https://paukwa.or.ke/plan-b/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Paukwa}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 15, 2019 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=October 23, 2020 |publisher=Nollywood Reinvented}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2020 |title=7 Nigerian movies you can enjoy with bae in February |url=https://stories.showmax.com/7-nigerian-movies-you-can-enjoy-with-bae-in-february/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Showmax Stories}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2019 |title=#BNMovieFeature – Valentine's Day Special: WATCH Lowla Dee's "Plan B" starring Daniel Etim Effiong, Lenana Kariba, Sarah Hassan |url=https://www.bellanaija.com/2019/02/bnmoviefeature-valentines-day-special-watch-lowla-dees-plan-b-starring-daniel-etim-effiong-lenana-kariba-sarah-hassan/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ya lashe kyautar Best Actor a Comedy a 7th [[Kyautar zaɓuɓɓuka masu kallon afirka|AMVCA]] awards 2020 saboda rawar da ya taka.<ref name="En" />
=== Shekaru na 2020 ===
A cikin 2020, ya [[Skin (fim din 2019)|''Fata'']] zama darektan tare da Fish Bone, wani ɗan gajeren fim wanda ya magance batun yaudarar miyagun ƙwayoyi, kuma ya fito tare da [[Shafy Bello|Shaffy Bello]] da Moshood Fattah . <ref>{{Cite web |date=May 1, 2020 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> A wannan shekarar ya bayyana a cikin Storm, wani ɗan gajeren lokaci tare da Ike Onyema da Atteh 'SirDee' Daniel kuma Michael 'AMA Psalmist' Akinrogunde ne ya ba da umarni.<ref>{{Cite web |date=June 30, 2020 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=October 23, 2020 |publisher=Pulse Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=July 13, 2020 |title=Diane Russet's Short Film "Storm" Proves Love can be Found in the Most Unexpected Circumstances |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/diane-russet-short-film-storm/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Har ila yau, a cikin 2020, an saki fim dinsa na farko, shirin Netflix Skin, wanda ya binciki batun launi a Najeriya. Ya ƙunshi [[Beverly Naya]] wanda kuma ya yi aiki a matsayin furodusa. <ref>{{Cite web |last=Okiche |first=Wilfred |date=July 8, 2020 |title=Film Review: The triumphs and layered questions of Daniel Etim Effiong's Skin |url=https://ynaija.com/film-review-the-moral-failures-of-daniel-etim-effiongs-skin/ |access-date=October 23, 2020 |website=YNaija}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nwosu |first=IK |date=July 7, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Has Helped Young Girls Reconsider Bleaching |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/beverly-naya-skin-documentary-exclusive-interview/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref><ref>{{Cite web |date=June 10, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Documentary Is Coming To Netflix Soon |url=https://www.bellanaija.com/2020/06/beverly-naya-skin-documentary/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin shekarar 2021, ya fito a cikin Collision Course, fim din [[Bolanle Austen-Peters]] wanda aka yi wahayi zuwa gare shi ta hanyar [[End SARS|#EndSars]]. A wannan shekarar, ya sake taka rawar da ya taka a karo na biyu na jerin wasan kwaikwayo na shari'a na Netflix, ''Castle da Castle.'' . <ref>{{Cite web |last=Kan |first=Toni |date=2022-08-28 |title=Echoes of #Endsars as "Collision Course" wows towards Netflix premiere — Chris Iheuwa |url=https://thelagosreview.ng/echoes-of-endsars-as-collision-course-wows-towards-netflix-premiere-chris-iheuwa/ |access-date=2025-11-29 |website=The Lagos Review |language=en-US}}</ref>
Ya sami lambar yabo ta Mafi kyawun Actor saboda rawar da ya taka a ''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]'' a bikin fina-finai na Afirka a 2022 kuma an zabi shi don Mafi kyawun A actor a 2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards . Ya kuma sami gabatarwa ga [[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]] don Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora don Jolly Roger, wasan kwaikwayo na aikata laifuka na Netflix. Ya bayyana a cikin Blood Sisters, mai ban tsoro da kuma jerin shirye-shiryen Najeriya na farko na Netflix wanda ya kai saman 10 a cikin ƙasashe 30. ''Selina,'' wanda aka saki don YouTube, ya kasance sananne ne don kasancewa misali na farko na yiwuwar kudi na dandalin gudana ga masu shirya fina-finai na Nollywood. Fim din ya fito da Etim Effiong da Bunmi Akingbola a matsayin masoya biyu daga asali daban-daban. Masu sauraro sun karɓa sosai kuma ''Selena 2'' da ''Selena 3'' sun biyo baya a wannan shekarar.<ref>{{Cite web |date=2025-02-12 |title=The 20 Greatest Romantic Nollywood Films of All Time - What Kept Me Up |url=https://whatkeptmeup.com/nollywood-movies/the-20-greatest-romantic-nollywood-films-of-all-time/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Esther |first=Usoro Glory |date=2022-12-06 |title=YouTube's lists show Nigeria's top creators, content of 2022 - |url=https://businessday.ng/life-arts/article/youtubes-lists-show-nigerias-top-creators-content-of-2022/ |access-date=2025-11-28 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
A cikin shekarar 2023, ya fito a fina-finai da yawa, ciki har da A Weekend To Forget, wanda ya yi aiki sosai a ofishin jakadancin Najeriya; <ref>{{Cite web |title=The Top-Grossing Films of 2023 & 2024 – BusinessDay Intelligence |url=https://businessdayintelligence.ng/the-top-grossing-films-of-2023-2024/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> fim din [[Niyi Akinmolayan]] [[Mikolo (fim)|''Mikolo'']], fim din rayuwa da fim din fantasy na iyali; Different Strokes, wasan kwaikwayo na soyayya na [[Biodun Stephen]]; <ref>{{Cite web |title=Different Strokes {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2024/03/different-strokes.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> da ''Selina''<nowiki/>'s Wedding, kashi na huɗu na jerin fina-fukan Selina. <ref>{{Cite web |title=Selina's Wedding {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2023/10/selinas-wedding.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> Ya kuma fito a cikin A Young Time Ago da Lily of the Valley, fitowar YouTube tare da [[Nancy Isime]] .<ref>{{Cite web |date=2023-09-08 |title="A Young Time Ago" Review: Subtle but Visible Misogyny Takes Front Row in the Tolu Lordtanner-Directed Drama - Afrocritik |url=https://afrocritik.com/a-young-time-ago-review-subtle-but-visible-misogyny-takes-front-row-in-the-tolu-lordtanner-directed-drama/ |access-date=2025-11-28 |language=en}}</ref>
A cikin shekarata 2024, ya fito a cikin ''[[Òlóturé|Olotūré]]'': The Journey, wani jerin shirye-shiryen Netflix da suka biyo bayan wasan kwaikwayo na Mo Abudu wanda ya samar da Òlòtûré (2019).
A cikin 2025, ya ba da umarni kuma ya fito a cikin The Herd, wani labari mai ban tsoro wanda ya biyo bayan sace wani rukuni na mutane da 'yan bindiga da ke nuna kansu a matsayin makiyaya. An sake shi a cikin fina-finai a watan Oktoba, an fara shi a Netflix a ranar 21 ga watan Nuwamba, ya kai lamba daya a kan jadawalin Najeriya na dandalin .<ref name=":2">{{Cite web |last=Dufe |first=Sahndra Fon |date=2025-11-24 |title=Daniel Etim Effiong's "The Herd" Arrives on No 1 on Netflix Nigeria - And the Conversation Has Already Begun |url=https://www.blackfilmwire.com/post/daniel-etim-effiong-s-the-herd-arrives-on-no-1-on-netflix-nigeria-and-the-conversation-has-alrea |access-date=2025-11-28 |website=Black Film Wire |language=en}}</ref>
== Hotunan fina-finai ==
=== Shirye-shiryen talabijin ===
{| class="wikitable"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
|2020
|''Mataimakin Madams''
|
|1 fitowar
|
|-
|2019
|''Gidan sarauta da Gidan sarauniya''
|Mike Amenechi
|
|<ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2018-08-01 |title=Will Remi be able to handle this Moral Dilemma? Watch episode 5 of Castle & Castle Exclusively on EbonylifeON |url=https://www.bellanaija.com/2018/08/episode-5-castle-castle-only-ebonylifeon/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
|2018–
|''[[The Men's Club (Nigerian web series)|Kungiyar Maza]]''
|Lanre
|
|<ref name=":0">{{Cite web |date=2020-11-12 |title=Full biography of Nollywood actor Daniel Etim Effiong and other facts about him |url=https://dnbstories.com/2020/11/full-biography-of-nollywood-actor-daniel-etim-effiong.html |access-date=2021-02-14 |website=DNB Stories |language=en-US}}</ref>
|-
|2013
|''[[Gidi Up]]''
|Folarin
|
|<ref name=":0" />
|-
|2012
|''Goddammit Litinin ne''
|Mata
|Abubuwa 2
|
|-
|2021
|''Castle &amp; Castle''
|Mike Amenechi
|Abubuwa 15
|<ref>{{Cite web |date=2021-09-07 |title=Castle & Castle: What official trailer for season 2 |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/castle-and-castle-what-official-trailer-for-season-2/5hxt9g1 |access-date=2021-10-03 |website=Pulse Nigeria |language=en}}</ref>
|-
|2022
|''[[Sisters Blood (2022 TV series)|<nowiki/>'Yan uwa mata na jini]]''
|Aikin
|Abubuwa 4
|
|-
|2024
|''Oloture: Tafiyar''
|Tony
|Abubuwa 3
|
|}
=== Fim din ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="width:100%; margin:auto; background:#fff;"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
| rowspan="2" |2025
|''Garken''
|
|Har ila yau darektan
|<ref name=":2">{{Cite web |last=Dufe |first=Sahndra Fon |date=2025-11-24 |title=Daniel Etim Effiong's "The Herd" Arrives on No 1 on Netflix Nigeria - And the Conversation Has Already Begun |url=https://www.blackfilmwire.com/post/daniel-etim-effiong-s-the-herd-arrives-on-no-1-on-netflix-nigeria-and-the-conversation-has-alrea |access-date=2025-11-28 |website=Black Film Wire |language=en}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFDufe2025">Dufe, Sahndra Fon (2025-11-24). [https://www.blackfilmwire.com/post/daniel-etim-effiong-s-the-herd-arrives-on-no-1-on-netflix-nigeria-and-the-conversation-has-alrea "Daniel Etim Effiong's "The Herd" Arrives on No 1 on Netflix Nigeria - And the Conversation Has Already Begun"]. ''Black Film Wire''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2025-11-28</span></span>.</cite></ref>
|-
|''[[Aso Ebi Diaries|Rubuce-rubucen Aso Ebi]]''
|
|[[Biodun Stephen]] ne ya shirya
|<ref>{{Cite web |last=Okeke-Korieocha |first=Ifeoma |date=2025-04-19 |title=From fabric to film: How "Aso Ebi Diaries" stitched Nigeria's fashion, culture into cinematic history |url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/from-fabric-to-film-how-aso-ebi-diaries-stitched-nigerias-fashion-culture-into-cinematic-history/?amp |access-date=2025-04-29 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="7" |2023
|''Barage''
|Matsakaicin
|Emmanuel Akaemeh ne ya shirya
|
|-
|''Bikin auren Selina''
|Ruuben
|tare da Bimbo Ademoye, Oluwaseun Ayinde
|
|-
|''Lokacin Ƙuruciya da ya gabata''
|Tsohon Tayo
|tare da Sophie Alakija, Omobola Akinde
|
|-
|''[[A Weekend To Forget (fim)|A karshen mako da za a manta da shi]]''
|Shima
|Damola Ademola ne ya shirya
|
|-
|''Lily na kwarin''
|Bily
|tare da Nancy Isime, Olaye Benjamin
|
|-
|''[[Mikolo (fim)|Mikolo]]''
|Maleek (mahaifin)
|Niyi Akinmolayan ne ya shirya
|<ref name="MilMstImpFilm_Med">{{Cite web |last=Titiloye |first=Ladipo |date=2023-08-24 |title=Why Niyi Akinmolayan's Mikolo is Nigeria's Most Important Film of the Year |url=https://ladipotitiloye.medium.com/why-niyi-akinmolayans-mikolo-is-nigeria-s-most-important-film-of-the-year-61591c4e2c9d |access-date=2024-02-16 |website=Medium |language=en}}</ref>
|-
|''Strokes daban-daban''
|Khalid
|Tare da Lateef Adedimeji, Shaffy Bello
|
|-
| rowspan="3" |2022
|''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]''
|Wale
|Kyautar AFRIFF da kuma gabatarwa ta AMVCA
|<ref name=":1">{{Cite web |date=14 November 2022 |title=Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022 {{!}} Pulse Nigeria |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp |access-date=2022-11-16 |website=www.pulse.ng |language=en}}</ref>
|-
|''Selina''
|Ruuben
|Tare da Bimbo Ademoye, Ivy Antiev
|
|-
|''Mai farin ciki Roger''
|Ruwa
|Nomin da aka samu a gasar cin kofin fim din Afirka
|
|-
|2021
|''[[Still Falling|Har yanzu yana faɗuwa]]''
|Kyaftin Lagi
|Tare da [[Sharon Ooja]]
|<ref>{{Cite web |date=11 February 2021 |title=Watch the official trailer for 'Still Falling' starring Sharon Ooja, Daniel Etim-Effiong |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/watch-the-official-trailer-for-still-falling-starring-sharon-ooja-daniel-etim-effiong/qv3t67j.amp |access-date=2021-03-20 |website=Pulse Nigeria}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2020
|''Fata''
|Daraktan
|Shirin da ke nuna [[Eku Edewor]] da [[Beverly Naya]]
|<ref>{{Cite web |title=SKIN |url=https://www.urbanworld.org/2019/skin |access-date=2021-02-14 |website=Urbanworld |language=en-US}}</ref>
|-
|''Guguwa''
|Guguwa
|Gajeren fim tare da [[Diane Russet]]
|<ref>{{Cite web |date=2020-06-30 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=2021-02-14 |website=Pulse Nigeria |language=en-US}}</ref>
|-
|''Kashi na Kifi''
|Sufeto
|Takaitaccen fim tare da [[Shafy Bello]] da Moshood Fattah
|<ref name="bellanaija.com">{{Cite web |last=Tv |first=Bn |date=2020-05-01 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2019
|''[[Òlóturé|Olotūré]]''
|Tony
|Tare da Beverly Osu, Blossom Chukwujekwu, Ada Ameh
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2020-10-05 |title=Òlòtūré |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2020/10/oloture.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|''[[Makate Must Sell|Dole ne a sayar da shi]]''
|Gbenro
|Tare da Igwe 2pac, Toyin Ibrahim, Diipo Adeusi
|
|-
|''[[Plan B (2019 fim)|Shirin B]]''
|Dele Coker
|Matsayin jagora
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2019-02-15 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|2018
|''[[New Money (fim na 2018)|Sabon Kudi]]''
|Ganiyu Osamede
|Tare da Dakore Akande
|
|-
|2017
|''Abin da aka fara ganinsa''
|Daraktan
|Takaitaccen ɗan gajeren lokaci
|<ref name="bellanaija.com" />
|}
== Kyaututtuka da gabatarwa ==
{| class="wikitable"
!Shekara
!Kyautar
!Sashe
!Fim din
!Sakamakon
!Ref
|-
|2022
|[[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora
|''Mai farin ciki Roger''|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Africa Movie Academy Awards: Adjetey Anang wins, check out full list of winners – MyJoyOnline |url=https://www.myjoyonline.com/africa-movie-academy-awards-adjetey-anang-wins-check-out-full-list-of-winners/ |access-date=2025-02-14 |website=www.myjoyonline.com |language=en-US}}</ref>
|-
|2022
|[[Africa International Film Festival|Bikin Fim na Duniya na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Drama, Movie ko TV Series
| rowspan="2" |''Kofa''|{{Won}}
|<ref name=":1">{{Cite web |date=14 November 2022 |title=Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022 {{!}} Pulse Nigeria |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp |access-date=2022-11-16 |website=www.pulse.ng |language=en}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp "Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022 | Pulse Nigeria"]. ''www.pulse.ng''. 14 November 2022<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2022-11-16</span></span>.</cite></ref>
|-
|2023
|[[2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards|Kyautar Zaɓin Masu Bincike na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Comedy Drama, Movie ko TV Series|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |url=https://dstv-fe-africamagic-prod.s3.us-east-1.amazonaws.com/africamagic/en-ng/show/amvca/season/9/news/full-list-here-are-all-our-amvca-9-nominees/news |access-date=2023-04-23 |website=AMVCA – Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |language=en}}{{Dead link|date=January 2024|fix-attempted=yes}}</ref><ref name="Lawal 2023">{{Cite web |last=Lawal |first=Khadijat |date=2023-05-21 |title=AMVCA 2023: Full List Of Winners |url=https://www.channelstv.com/2023/05/21/amvca-2023-full-list-of-winners/amp/ |access-date=2023-06-10 |website=Channels Television}}</ref>
|}
== Rayuwa ta mutum ==
Ainihin Eong ya auri Toyosi Etim-Effiong tun daga 4 ga Nuwamba 2017. Sun fara haduwa a watan Agustan 2016 yayin da suke aiki a kan roject.<ref>{{Cite web |date=November 28, 2017 |title=WEDDINGSBN Celebrity Weddings: Toyosi Phillips & Daniel Etim Effiong's #3StrandCord #YorubaEfikMergerBellaNaija Weddings |url=https://www.bellanaija.com/2017/11/toyosi-phillips-and-etim-effiongs-3strandcord-wedding/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ma'auratan sun yi maraba da ɗansu na farko, jariri, a watan Janairun 2019. <ref>{{Cite web |date=January 16, 2019 |title=Toyosi and Daniel Etim Effiong's baby girl is here and she is so cute! |url=https://www.informationnigeria.com/2019/01/toyosi-and-daniel-etim-effiongs-baby-girl-is-here-and-she-is-so-cute.html |access-date=October 22, 2020 |publisher=Information Nigeria}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* [[IMDb]].com/name/nm5652097/" id="mwBCg" rel="mw:ExtLink nofollow">Daniel Etim Effiong a kan IMDb
* {{Twitter|eetimm|Daniel Etim Effiong}}
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
notcm1dknhmwod9z4ij03ior0wcn286
831254
831247
2026-05-06T18:48:59Z
Eihel
8052
ref. corr.
831254
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Daniel Etim Effiong''', kuma '''Daniel Etim-Effiong''' <ref>{{Cite web |date=September 30, 2020 |title=The Photos from Inside Mimi Onalaja's 30th Birthday Party That'll Make You Feel Like You Were There Too |url=https://www.bellanaija.com/2020/09/mimi-onalaja-30th-birthday-party/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> ɗan wasan kwaikwayo ne kuma darektan fim na Najeriya. <ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Moët's "Night With The Stars" delivers All The Nollywood Inspiration You need with Daniel Etim Effiong, Kate Henshaw, Mawuli Gavor & Omotola Jalade Ekeinde |url=https://www.bellanaija.com/2020/01/moet-interview-part-1/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Etim Effiong a [[Jaji, Najeriya|Jaji]] a [[Kaduna (jiha)|Jihar Kaduna]], Najeriya . A lokacin ƙuruciyarsa ya zauna a Benin City, [[Edo|Jihar Edo]]; [[Lagos (jiha)|Jihar Legas]]; da [[Abuja]] . Mahaifinsa, tsohon Lieutenant Colonel Moses Effiong, an yanke masa hukuncin ɗaurin rai da rai bayan an yi masa zargi da ƙarya a juyin mulkin Mamman Vatsa na 1985 a lokacin mulkin [[Ibrahim Babangida]] . An tura shi kurkuku lokacin da Etim Effiong ke da shekara guda. Mahaifiyarsa ta mutu lokacin da yake dan shekara hudu a kan hanyarsa ta ziyarci mijinta a kurkuku.<ref>{{Cite web |date=2025-06-05 |title=Daniel Etim Effiong Biography - 88Lately |url=https://88lately.com/daniel-etim-effiong-biography/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> An saki mahaifin Etim Effiong a 1993 kuma shugaban kasa [[Muhammadu Buhari]] ya ba shi cikakken gafarar shugaban ƙasa a shekarar 2020 .<ref>{{Cite web |title=Why My Dad Was Sentenced to Life Imprisonment - Daniel Etim-Effiong |url=https://vocal.media/humans/why-my-dad-was-sentenced-to-life-imprisonment-daniel-etim-effiong |access-date=2025-11-28 |website=Humans |language=en}}</ref>
Ya kuma halarci makarantar St. Mary's Private School a [[Tsibirin Lagos|Tsibirin Legas]], Jihar Legas, sannan ya biyo bayan Kwalejin Gwamnati, [[Ikorodu]], kuma a Jihar Legasa, don karatun sakandare. Ya sami digiri a fannin Injiniyan sunadarai a [[Minna]]" id="mwMQ" rel="mw:WikiLink" title="Federal University of Technology, Minna">Jami'ar Fasaha ta Tarayya da ke Minna, [[Neja|Jihar Nijar]] . Bayan ɗan gajeren lokaci yana aiki a matsayin injiniya a masana'antar mai da iskar gas, ya ci gaba da karatun fim, rubutun allo da kuma ba da umarni a [[AFDA, Makaranta don Ƙarfafa Tattalin Arziki|Makarantar Fim ta AFDA]] a Afirka ta Kudu.
== Ayyuka ==
=== Shekaru na 2010 ===
Bayan ya bar aikinsa na mai da iskar gas, ya zama mai samar da abun ciki ga [[Ndani TV|NdaniTV]] . <ref name="En">{{Cite web |date=February 27, 2020 |title=Bimbo Ademoye, Daniel Etim Effiong, Reminisce and other promising stars to watch out for |url=https://encomium.ng/7th-amvca-bimbo-ademoye-daniel-etim-effiong-reminisce-and-other-promising-stars-to-watch-out-for/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Encomium}}</ref>
Farawa a farkon shekarun 2010, Etim Effiong ya ɗauki matsayi a cikin jerin yanar gizo da talabijin waɗanda suka haɗa da Goddammit It's Monday (2012), ''[[Gidi Up]]'' (2013), ''Mataimakin Madams'', Castle da Castle (2018) da The Men's Club (2018).
A cikin shekarar 2017, ya ba da umarnin wasan kwaikwayo na minti biyar mai taken Prey wanda ke nuna [[Tope Tedela]] da Odenike Odetola . <ref>{{Cite web |date=December 12, 2017 |title=He Directed…She Produced! WATCH Toyosi & Daniel Etim-Effiong's Short Film "Prey" on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2017/12/directed-produced-watch-toyosi-daniel-etim-effiongs-short-film-prey-bn-tv/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin 2018, ya fara yin fim dinsa na farko a cikin wasan kwaikwayo na New Money . Nasarar da ya samu ta zo ne a shekara mai zuwa a fim din wasan kwaikwayo na Kenya, Shirin B, tare da [[Sarah Hassan]] da [[Catherine Kamau|Catherine Kamau Karanja]] kuma yana wasa da Shugaba na Najeriya na kamfanin Nairobi.<ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Plan B |url=https://paukwa.or.ke/plan-b/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Paukwa}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 15, 2019 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=October 23, 2020 |publisher=Nollywood Reinvented}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2020 |title=7 Nigerian movies you can enjoy with bae in February |url=https://stories.showmax.com/7-nigerian-movies-you-can-enjoy-with-bae-in-february/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Showmax Stories}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2019 |title=#BNMovieFeature – Valentine's Day Special: WATCH Lowla Dee's "Plan B" starring Daniel Etim Effiong, Lenana Kariba, Sarah Hassan |url=https://www.bellanaija.com/2019/02/bnmoviefeature-valentines-day-special-watch-lowla-dees-plan-b-starring-daniel-etim-effiong-lenana-kariba-sarah-hassan/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ya lashe kyautar Best Actor a Comedy a 7th [[Kyautar zaɓuɓɓuka masu kallon afirka|AMVCA]] awards 2020 saboda rawar da ya taka.<ref name="En" />
=== Shekaru na 2020 ===
A cikin 2020, ya [[Skin (fim din 2019)|''Fata'']] zama darektan tare da Fish Bone, wani ɗan gajeren fim wanda ya magance batun yaudarar miyagun ƙwayoyi, kuma ya fito tare da [[Shafy Bello|Shaffy Bello]] da Moshood Fattah . <ref>{{Cite web |date=May 1, 2020 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> A wannan shekarar ya bayyana a cikin Storm, wani ɗan gajeren lokaci tare da Ike Onyema da Atteh 'SirDee' Daniel kuma Michael 'AMA Psalmist' Akinrogunde ne ya ba da umarni.<ref>{{Cite web |date=June 30, 2020 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=October 23, 2020 |publisher=Pulse Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=July 13, 2020 |title=Diane Russet's Short Film "Storm" Proves Love can be Found in the Most Unexpected Circumstances |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/diane-russet-short-film-storm/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Har ila yau, a cikin 2020, an saki fim dinsa na farko, shirin Netflix Skin, wanda ya binciki batun launi a Najeriya. Ya ƙunshi [[Beverly Naya]] wanda kuma ya yi aiki a matsayin furodusa. <ref>{{Cite web |last=Okiche |first=Wilfred |date=July 8, 2020 |title=Film Review: The triumphs and layered questions of Daniel Etim Effiong's Skin |url=https://ynaija.com/film-review-the-moral-failures-of-daniel-etim-effiongs-skin/ |access-date=October 23, 2020 |website=YNaija}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nwosu |first=IK |date=July 7, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Has Helped Young Girls Reconsider Bleaching |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/beverly-naya-skin-documentary-exclusive-interview/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref><ref>{{Cite web |date=June 10, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Documentary Is Coming To Netflix Soon |url=https://www.bellanaija.com/2020/06/beverly-naya-skin-documentary/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin shekarar 2021, ya fito a cikin Collision Course, fim din [[Bolanle Austen-Peters]] wanda aka yi wahayi zuwa gare shi ta hanyar [[End SARS|#EndSars]]. A wannan shekarar, ya sake taka rawar da ya taka a karo na biyu na jerin wasan kwaikwayo na shari'a na Netflix, ''Castle da Castle.'' . <ref>{{Cite web |last=Kan |first=Toni |date=2022-08-28 |title=Echoes of #Endsars as "Collision Course" wows towards Netflix premiere — Chris Iheuwa |url=https://thelagosreview.ng/echoes-of-endsars-as-collision-course-wows-towards-netflix-premiere-chris-iheuwa/ |access-date=2025-11-29 |website=The Lagos Review |language=en-US}}</ref>
Ya sami lambar yabo ta Mafi kyawun Actor saboda rawar da ya taka a ''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]'' a bikin fina-finai na Afirka a 2022 kuma an zabi shi don Mafi kyawun A actor a 2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards . Ya kuma sami gabatarwa ga [[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]] don Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora don Jolly Roger, wasan kwaikwayo na aikata laifuka na Netflix. Ya bayyana a cikin Blood Sisters, mai ban tsoro da kuma jerin shirye-shiryen Najeriya na farko na Netflix wanda ya kai saman 10 a cikin ƙasashe 30. ''Selina,'' wanda aka saki don YouTube, ya kasance sananne ne don kasancewa misali na farko na yiwuwar kudi na dandalin gudana ga masu shirya fina-finai na Nollywood. Fim din ya fito da Etim Effiong da Bunmi Akingbola a matsayin masoya biyu daga asali daban-daban. Masu sauraro sun karɓa sosai kuma ''Selena 2'' da ''Selena 3'' sun biyo baya a wannan shekarar.<ref>{{Cite web |date=2025-02-12 |title=The 20 Greatest Romantic Nollywood Films of All Time - What Kept Me Up |url=https://whatkeptmeup.com/nollywood-movies/the-20-greatest-romantic-nollywood-films-of-all-time/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Esther |first=Usoro Glory |date=2022-12-06 |title=YouTube's lists show Nigeria's top creators, content of 2022 - |url=https://businessday.ng/life-arts/article/youtubes-lists-show-nigerias-top-creators-content-of-2022/ |access-date=2025-11-28 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
A cikin shekarar 2023, ya fito a fina-finai da yawa, ciki har da A Weekend To Forget, wanda ya yi aiki sosai a ofishin jakadancin Najeriya; <ref>{{Cite web |title=The Top-Grossing Films of 2023 & 2024 – BusinessDay Intelligence |url=https://businessdayintelligence.ng/the-top-grossing-films-of-2023-2024/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> fim din [[Niyi Akinmolayan]] [[Mikolo (fim)|''Mikolo'']], fim din rayuwa da fim din fantasy na iyali; Different Strokes, wasan kwaikwayo na soyayya na [[Biodun Stephen]]; <ref>{{Cite web |title=Different Strokes {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2024/03/different-strokes.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> da ''Selina''<nowiki/>'s Wedding, kashi na huɗu na jerin fina-fukan Selina. <ref>{{Cite web |title=Selina's Wedding {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2023/10/selinas-wedding.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> Ya kuma fito a cikin A Young Time Ago da Lily of the Valley, fitowar YouTube tare da [[Nancy Isime]] .<ref>{{Cite web |date=2023-09-08 |title="A Young Time Ago" Review: Subtle but Visible Misogyny Takes Front Row in the Tolu Lordtanner-Directed Drama - Afrocritik |url=https://afrocritik.com/a-young-time-ago-review-subtle-but-visible-misogyny-takes-front-row-in-the-tolu-lordtanner-directed-drama/ |access-date=2025-11-28 |language=en}}</ref>
A cikin shekarata 2024, ya fito a cikin ''[[Òlóturé|Olotūré]]'': The Journey, wani jerin shirye-shiryen Netflix da suka biyo bayan wasan kwaikwayo na Mo Abudu wanda ya samar da Òlòtûré (2019).
A cikin 2025, ya ba da umarni kuma ya fito a cikin The Herd, wani labari mai ban tsoro wanda ya biyo bayan sace wani rukuni na mutane da 'yan bindiga da ke nuna kansu a matsayin makiyaya. An sake shi a cikin fina-finai a watan Oktoba, an fara shi a Netflix a ranar 21 ga watan Nuwamba, ya kai lamba daya a kan jadawalin Najeriya na dandalin.<ref name="bfw">{{Cite web |last=Fon Dufe |first=Sahndra|date=2025-11-24 |title=Daniel Etim Effiong's "The Herd" Arrives on No 1 on Netflix Nigeria - And the Conversation Has Already Begun |url=https://www.blackfilmwire.com/post/daniel-etim-effiong-s-the-herd-arrives-on-no-1-on-netflix-nigeria-and-the-conversation-has-alrea |access-date=2025-11-28 |website=Black Film Wire |language=en}}</ref>
== Hotunan fina-finai ==
=== Shirye-shiryen talabijin ===
{| class="wikitable"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
|2020
|''Mataimakin Madams''
|
|1 fitowar
|
|-
|2019
|''Gidan sarauta da Gidan sarauniya''
|Mike Amenechi
|
|<ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2018-08-01 |title=Will Remi be able to handle this Moral Dilemma? Watch episode 5 of Castle & Castle Exclusively on EbonylifeON |url=https://www.bellanaija.com/2018/08/episode-5-castle-castle-only-ebonylifeon/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
|2018–
|''[[The Men's Club (Nigerian web series)|Kungiyar Maza]]''
|Lanre
|
|<ref name=":0">{{Cite web |date=2020-11-12 |title=Full biography of Nollywood actor Daniel Etim Effiong and other facts about him |url=https://dnbstories.com/2020/11/full-biography-of-nollywood-actor-daniel-etim-effiong.html |access-date=2021-02-14 |website=DNB Stories |language=en-US}}</ref>
|-
|2013
|''[[Gidi Up]]''
|Folarin
|
|<ref name=":0" />
|-
|2012
|''Goddammit Litinin ne''
|Mata
|Abubuwa 2
|
|-
|2021
|''Castle &amp; Castle''
|Mike Amenechi
|Abubuwa 15
|<ref>{{Cite web |date=2021-09-07 |title=Castle & Castle: What official trailer for season 2 |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/castle-and-castle-what-official-trailer-for-season-2/5hxt9g1 |access-date=2021-10-03 |website=Pulse Nigeria |language=en}}</ref>
|-
|2022
|''[[Sisters Blood (2022 TV series)|<nowiki/>'Yan uwa mata na jini]]''
|Aikin
|Abubuwa 4
|
|-
|2024
|''Oloture: Tafiyar''
|Tony
|Abubuwa 3
|
|}
=== Fim din ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="width:100%; margin:auto; background:#fff;"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
| rowspan="2" |2025
|''Garken''
|
|Har ila yau darektan
|<ref name="bfw" />
|-
|''[[Aso Ebi Diaries|Rubuce-rubucen Aso Ebi]]''
|
|[[Biodun Stephen]] ne ya shirya
|<ref>{{Cite web |last=Okeke-Korieocha |first=Ifeoma |date=2025-04-19 |title=From fabric to film: How "Aso Ebi Diaries" stitched Nigeria's fashion, culture into cinematic history |url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/from-fabric-to-film-how-aso-ebi-diaries-stitched-nigerias-fashion-culture-into-cinematic-history/?amp |access-date=2025-04-29 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="7" |2023
|''Barage''
|Matsakaicin
|Emmanuel Akaemeh ne ya shirya
|
|-
|''Bikin auren Selina''
|Ruuben
|tare da Bimbo Ademoye, Oluwaseun Ayinde
|
|-
|''Lokacin Ƙuruciya da ya gabata''
|Tsohon Tayo
|tare da Sophie Alakija, Omobola Akinde
|
|-
|''[[A Weekend To Forget (fim)|A karshen mako da za a manta da shi]]''
|Shima
|Damola Ademola ne ya shirya
|
|-
|''Lily na kwarin''
|Bily
|tare da Nancy Isime, Olaye Benjamin
|
|-
|''[[Mikolo (fim)|Mikolo]]''
|Maleek (mahaifin)
|Niyi Akinmolayan ne ya shirya
|<ref name="MilMstImpFilm_Med">{{Cite web |last=Titiloye |first=Ladipo |date=2023-08-24 |title=Why Niyi Akinmolayan's Mikolo is Nigeria's Most Important Film of the Year |url=https://ladipotitiloye.medium.com/why-niyi-akinmolayans-mikolo-is-nigeria-s-most-important-film-of-the-year-61591c4e2c9d |access-date=2024-02-16 |website=Medium |language=en}}</ref>
|-
|''Strokes daban-daban''
|Khalid
|Tare da Lateef Adedimeji, Shaffy Bello
|
|-
| rowspan="3" |2022
|''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]''
|Wale
|Kyautar AFRIFF da kuma gabatarwa ta AMVCA
|<ref name=":1">{{Cite web |date=14 November 2022 |title=Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022 {{!}} Pulse Nigeria |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp |access-date=2022-11-16 |website=www.pulse.ng |language=en}}</ref>
|-
|''Selina''
|Ruuben
|Tare da Bimbo Ademoye, Ivy Antiev
|
|-
|''Mai farin ciki Roger''
|Ruwa
|Nomin da aka samu a gasar cin kofin fim din Afirka
|
|-
|2021
|''[[Still Falling|Har yanzu yana faɗuwa]]''
|Kyaftin Lagi
|Tare da [[Sharon Ooja]]
|<ref>{{Cite web |date=11 February 2021 |title=Watch the official trailer for 'Still Falling' starring Sharon Ooja, Daniel Etim-Effiong |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/watch-the-official-trailer-for-still-falling-starring-sharon-ooja-daniel-etim-effiong/qv3t67j.amp |access-date=2021-03-20 |website=Pulse Nigeria}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2020
|''Fata''
|Daraktan
|Shirin da ke nuna [[Eku Edewor]] da [[Beverly Naya]]
|<ref>{{Cite web |title=SKIN |url=https://www.urbanworld.org/2019/skin |access-date=2021-02-14 |website=Urbanworld |language=en-US}}</ref>
|-
|''Guguwa''
|Guguwa
|Gajeren fim tare da [[Diane Russet]]
|<ref>{{Cite web |date=2020-06-30 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=2021-02-14 |website=Pulse Nigeria |language=en-US}}</ref>
|-
|''Kashi na Kifi''
|Sufeto
|Takaitaccen fim tare da [[Shafy Bello]] da Moshood Fattah
|<ref name="bellanaija.com">{{Cite web |last=Tv |first=Bn |date=2020-05-01 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2019
|''[[Òlóturé|Olotūré]]''
|Tony
|Tare da Beverly Osu, Blossom Chukwujekwu, Ada Ameh
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2020-10-05 |title=Òlòtūré |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2020/10/oloture.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|''[[Makate Must Sell|Dole ne a sayar da shi]]''
|Gbenro
|Tare da Igwe 2pac, Toyin Ibrahim, Diipo Adeusi
|
|-
|''[[Plan B (2019 fim)|Shirin B]]''
|Dele Coker
|Matsayin jagora
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2019-02-15 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|2018
|''[[New Money (fim na 2018)|Sabon Kudi]]''
|Ganiyu Osamede
|Tare da Dakore Akande
|
|-
|2017
|''Abin da aka fara ganinsa''
|Daraktan
|Takaitaccen ɗan gajeren lokaci
|<ref name="bellanaija.com" />
|}
== Kyaututtuka da gabatarwa ==
{| class="wikitable"
!Shekara
!Kyautar
!Sashe
!Fim din
!Sakamakon
!Ref
|-
|2022
|[[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora
|''Mai farin ciki Roger''|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Africa Movie Academy Awards: Adjetey Anang wins, check out full list of winners – MyJoyOnline |url=https://www.myjoyonline.com/africa-movie-academy-awards-adjetey-anang-wins-check-out-full-list-of-winners/ |access-date=2025-02-14 |website=www.myjoyonline.com |language=en-US}}</ref>
|-
|2022
|[[Africa International Film Festival|Bikin Fim na Duniya na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Drama, Movie ko TV Series
| rowspan="2" |''Kofa''|{{Won}}
|<ref name=":1">{{Cite web |date=14 November 2022 |title=Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022 {{!}} Pulse Nigeria |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp |access-date=2022-11-16 |website=www.pulse.ng |language=en}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp "Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022 | Pulse Nigeria"]. ''www.pulse.ng''. 14 November 2022<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2022-11-16</span></span>.</cite></ref>
|-
|2023
|[[2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards|Kyautar Zaɓin Masu Bincike na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Comedy Drama, Movie ko TV Series|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |url=https://dstv-fe-africamagic-prod.s3.us-east-1.amazonaws.com/africamagic/en-ng/show/amvca/season/9/news/full-list-here-are-all-our-amvca-9-nominees/news |access-date=2023-04-23 |website=AMVCA – Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |language=en}}{{Dead link|date=January 2024|fix-attempted=yes}}</ref><ref name="Lawal 2023">{{Cite web |last=Lawal |first=Khadijat |date=2023-05-21 |title=AMVCA 2023: Full List Of Winners |url=https://www.channelstv.com/2023/05/21/amvca-2023-full-list-of-winners/amp/ |access-date=2023-06-10 |website=Channels Television}}</ref>
|}
== Rayuwa ta mutum ==
Ainihin Eong ya auri Toyosi Etim-Effiong tun daga 4 ga Nuwamba 2017. Sun fara haduwa a watan Agustan 2016 yayin da suke aiki a kan roject.<ref>{{Cite web |date=November 28, 2017 |title=WEDDINGSBN Celebrity Weddings: Toyosi Phillips & Daniel Etim Effiong's #3StrandCord #YorubaEfikMergerBellaNaija Weddings |url=https://www.bellanaija.com/2017/11/toyosi-phillips-and-etim-effiongs-3strandcord-wedding/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ma'auratan sun yi maraba da ɗansu na farko, jariri, a watan Janairun 2019. <ref>{{Cite web |date=January 16, 2019 |title=Toyosi and Daniel Etim Effiong's baby girl is here and she is so cute! |url=https://www.informationnigeria.com/2019/01/toyosi-and-daniel-etim-effiongs-baby-girl-is-here-and-she-is-so-cute.html |access-date=October 22, 2020 |publisher=Information Nigeria}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* [[IMDb]].com/name/nm5652097/" id="mwBCg" rel="mw:ExtLink nofollow">Daniel Etim Effiong a kan IMDb
* {{Twitter|eetimm|Daniel Etim Effiong}}
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
k476v35aitcvwc3bilwz031n2qbii1k
831259
831254
2026-05-06T18:51:09Z
Eihel
8052
ref corr.
831259
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Daniel Etim Effiong''', kuma '''Daniel Etim-Effiong''' <ref>{{Cite web |date=September 30, 2020 |title=The Photos from Inside Mimi Onalaja's 30th Birthday Party That'll Make You Feel Like You Were There Too |url=https://www.bellanaija.com/2020/09/mimi-onalaja-30th-birthday-party/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> ɗan wasan kwaikwayo ne kuma darektan fim na Najeriya. <ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Moët's "Night With The Stars" delivers All The Nollywood Inspiration You need with Daniel Etim Effiong, Kate Henshaw, Mawuli Gavor & Omotola Jalade Ekeinde |url=https://www.bellanaija.com/2020/01/moet-interview-part-1/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Etim Effiong a [[Jaji, Najeriya|Jaji]] a [[Kaduna (jiha)|Jihar Kaduna]], Najeriya . A lokacin ƙuruciyarsa ya zauna a Benin City, [[Edo|Jihar Edo]]; [[Lagos (jiha)|Jihar Legas]]; da [[Abuja]] . Mahaifinsa, tsohon Lieutenant Colonel Moses Effiong, an yanke masa hukuncin ɗaurin rai da rai bayan an yi masa zargi da ƙarya a juyin mulkin Mamman Vatsa na 1985 a lokacin mulkin [[Ibrahim Babangida]] . An tura shi kurkuku lokacin da Etim Effiong ke da shekara guda. Mahaifiyarsa ta mutu lokacin da yake dan shekara hudu a kan hanyarsa ta ziyarci mijinta a kurkuku.<ref>{{Cite web |date=2025-06-05 |title=Daniel Etim Effiong Biography - 88Lately |url=https://88lately.com/daniel-etim-effiong-biography/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> An saki mahaifin Etim Effiong a 1993 kuma shugaban kasa [[Muhammadu Buhari]] ya ba shi cikakken gafarar shugaban ƙasa a shekarar 2020 .<ref>{{Cite web |title=Why My Dad Was Sentenced to Life Imprisonment - Daniel Etim-Effiong |url=https://vocal.media/humans/why-my-dad-was-sentenced-to-life-imprisonment-daniel-etim-effiong |access-date=2025-11-28 |website=Humans |language=en}}</ref>
Ya kuma halarci makarantar St. Mary's Private School a [[Tsibirin Lagos|Tsibirin Legas]], Jihar Legas, sannan ya biyo bayan Kwalejin Gwamnati, [[Ikorodu]], kuma a Jihar Legasa, don karatun sakandare. Ya sami digiri a fannin Injiniyan sunadarai a [[Minna]]" id="mwMQ" rel="mw:WikiLink" title="Federal University of Technology, Minna">Jami'ar Fasaha ta Tarayya da ke Minna, [[Neja|Jihar Nijar]] . Bayan ɗan gajeren lokaci yana aiki a matsayin injiniya a masana'antar mai da iskar gas, ya ci gaba da karatun fim, rubutun allo da kuma ba da umarni a [[AFDA, Makaranta don Ƙarfafa Tattalin Arziki|Makarantar Fim ta AFDA]] a Afirka ta Kudu.
== Ayyuka ==
=== Shekaru na 2010 ===
Bayan ya bar aikinsa na mai da iskar gas, ya zama mai samar da abun ciki ga [[Ndani TV|NdaniTV]] . <ref name="En">{{Cite web |date=February 27, 2020 |title=Bimbo Ademoye, Daniel Etim Effiong, Reminisce and other promising stars to watch out for |url=https://encomium.ng/7th-amvca-bimbo-ademoye-daniel-etim-effiong-reminisce-and-other-promising-stars-to-watch-out-for/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Encomium}}</ref>
Farawa a farkon shekarun 2010, Etim Effiong ya ɗauki matsayi a cikin jerin yanar gizo da talabijin waɗanda suka haɗa da Goddammit It's Monday (2012), ''[[Gidi Up]]'' (2013), ''Mataimakin Madams'', Castle da Castle (2018) da The Men's Club (2018).
A cikin shekarar 2017, ya ba da umarnin wasan kwaikwayo na minti biyar mai taken Prey wanda ke nuna [[Tope Tedela]] da Odenike Odetola . <ref>{{Cite web |date=December 12, 2017 |title=He Directed…She Produced! WATCH Toyosi & Daniel Etim-Effiong's Short Film "Prey" on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2017/12/directed-produced-watch-toyosi-daniel-etim-effiongs-short-film-prey-bn-tv/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin 2018, ya fara yin fim dinsa na farko a cikin wasan kwaikwayo na New Money . Nasarar da ya samu ta zo ne a shekara mai zuwa a fim din wasan kwaikwayo na Kenya, Shirin B, tare da [[Sarah Hassan]] da [[Catherine Kamau|Catherine Kamau Karanja]] kuma yana wasa da Shugaba na Najeriya na kamfanin Nairobi.<ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Plan B |url=https://paukwa.or.ke/plan-b/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Paukwa}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 15, 2019 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=October 23, 2020 |publisher=Nollywood Reinvented}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2020 |title=7 Nigerian movies you can enjoy with bae in February |url=https://stories.showmax.com/7-nigerian-movies-you-can-enjoy-with-bae-in-february/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Showmax Stories}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2019 |title=#BNMovieFeature – Valentine's Day Special: WATCH Lowla Dee's "Plan B" starring Daniel Etim Effiong, Lenana Kariba, Sarah Hassan |url=https://www.bellanaija.com/2019/02/bnmoviefeature-valentines-day-special-watch-lowla-dees-plan-b-starring-daniel-etim-effiong-lenana-kariba-sarah-hassan/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ya lashe kyautar Best Actor a Comedy a 7th [[Kyautar zaɓuɓɓuka masu kallon afirka|AMVCA]] awards 2020 saboda rawar da ya taka.<ref name="En" />
=== Shekaru na 2020 ===
A cikin 2020, ya [[Skin (fim din 2019)|''Fata'']] zama darektan tare da Fish Bone, wani ɗan gajeren fim wanda ya magance batun yaudarar miyagun ƙwayoyi, kuma ya fito tare da [[Shafy Bello|Shaffy Bello]] da Moshood Fattah . <ref>{{Cite web |date=May 1, 2020 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> A wannan shekarar ya bayyana a cikin Storm, wani ɗan gajeren lokaci tare da Ike Onyema da Atteh 'SirDee' Daniel kuma Michael 'AMA Psalmist' Akinrogunde ne ya ba da umarni.<ref>{{Cite web |date=June 30, 2020 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=October 23, 2020 |publisher=Pulse Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=July 13, 2020 |title=Diane Russet's Short Film "Storm" Proves Love can be Found in the Most Unexpected Circumstances |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/diane-russet-short-film-storm/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Har ila yau, a cikin 2020, an saki fim dinsa na farko, shirin Netflix Skin, wanda ya binciki batun launi a Najeriya. Ya ƙunshi [[Beverly Naya]] wanda kuma ya yi aiki a matsayin furodusa. <ref>{{Cite web |last=Okiche |first=Wilfred |date=July 8, 2020 |title=Film Review: The triumphs and layered questions of Daniel Etim Effiong's Skin |url=https://ynaija.com/film-review-the-moral-failures-of-daniel-etim-effiongs-skin/ |access-date=October 23, 2020 |website=YNaija}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nwosu |first=IK |date=July 7, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Has Helped Young Girls Reconsider Bleaching |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/beverly-naya-skin-documentary-exclusive-interview/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref><ref>{{Cite web |date=June 10, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Documentary Is Coming To Netflix Soon |url=https://www.bellanaija.com/2020/06/beverly-naya-skin-documentary/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin shekarar 2021, ya fito a cikin Collision Course, fim din [[Bolanle Austen-Peters]] wanda aka yi wahayi zuwa gare shi ta hanyar [[End SARS|#EndSars]]. A wannan shekarar, ya sake taka rawar da ya taka a karo na biyu na jerin wasan kwaikwayo na shari'a na Netflix, ''Castle da Castle.'' . <ref>{{Cite web |last=Kan |first=Toni |date=2022-08-28 |title=Echoes of #Endsars as "Collision Course" wows towards Netflix premiere — Chris Iheuwa |url=https://thelagosreview.ng/echoes-of-endsars-as-collision-course-wows-towards-netflix-premiere-chris-iheuwa/ |access-date=2025-11-29 |website=The Lagos Review |language=en-US}}</ref>
Ya sami lambar yabo ta Mafi kyawun Actor saboda rawar da ya taka a ''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]'' a bikin fina-finai na Afirka a 2022 kuma an zabi shi don Mafi kyawun A actor a 2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards . Ya kuma sami gabatarwa ga [[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]] don Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora don Jolly Roger, wasan kwaikwayo na aikata laifuka na Netflix. Ya bayyana a cikin Blood Sisters, mai ban tsoro da kuma jerin shirye-shiryen Najeriya na farko na Netflix wanda ya kai saman 10 a cikin ƙasashe 30. ''Selina,'' wanda aka saki don YouTube, ya kasance sananne ne don kasancewa misali na farko na yiwuwar kudi na dandalin gudana ga masu shirya fina-finai na Nollywood. Fim din ya fito da Etim Effiong da Bunmi Akingbola a matsayin masoya biyu daga asali daban-daban. Masu sauraro sun karɓa sosai kuma ''Selena 2'' da ''Selena 3'' sun biyo baya a wannan shekarar.<ref>{{Cite web |date=2025-02-12 |title=The 20 Greatest Romantic Nollywood Films of All Time - What Kept Me Up |url=https://whatkeptmeup.com/nollywood-movies/the-20-greatest-romantic-nollywood-films-of-all-time/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Esther |first=Usoro Glory |date=2022-12-06 |title=YouTube's lists show Nigeria's top creators, content of 2022 - |url=https://businessday.ng/life-arts/article/youtubes-lists-show-nigerias-top-creators-content-of-2022/ |access-date=2025-11-28 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
A cikin shekarar 2023, ya fito a fina-finai da yawa, ciki har da A Weekend To Forget, wanda ya yi aiki sosai a ofishin jakadancin Najeriya; <ref>{{Cite web |title=The Top-Grossing Films of 2023 & 2024 – BusinessDay Intelligence |url=https://businessdayintelligence.ng/the-top-grossing-films-of-2023-2024/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> fim din [[Niyi Akinmolayan]] [[Mikolo (fim)|''Mikolo'']], fim din rayuwa da fim din fantasy na iyali; Different Strokes, wasan kwaikwayo na soyayya na [[Biodun Stephen]]; <ref>{{Cite web |title=Different Strokes {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2024/03/different-strokes.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> da ''Selina''<nowiki/>'s Wedding, kashi na huɗu na jerin fina-fukan Selina. <ref>{{Cite web |title=Selina's Wedding {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2023/10/selinas-wedding.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> Ya kuma fito a cikin A Young Time Ago da Lily of the Valley, fitowar YouTube tare da [[Nancy Isime]] .<ref>{{Cite web |date=2023-09-08 |title="A Young Time Ago" Review: Subtle but Visible Misogyny Takes Front Row in the Tolu Lordtanner-Directed Drama - Afrocritik |url=https://afrocritik.com/a-young-time-ago-review-subtle-but-visible-misogyny-takes-front-row-in-the-tolu-lordtanner-directed-drama/ |access-date=2025-11-28 |language=en}}</ref>
A cikin shekarata 2024, ya fito a cikin ''[[Òlóturé|Olotūré]]'': The Journey, wani jerin shirye-shiryen Netflix da suka biyo bayan wasan kwaikwayo na Mo Abudu wanda ya samar da Òlòtûré (2019).
A cikin 2025, ya ba da umarni kuma ya fito a cikin The Herd, wani labari mai ban tsoro wanda ya biyo bayan sace wani rukuni na mutane da 'yan bindiga da ke nuna kansu a matsayin makiyaya. An sake shi a cikin fina-finai a watan Oktoba, an fara shi a Netflix a ranar 21 ga watan Nuwamba, ya kai lamba daya a kan jadawalin Najeriya na dandalin.<ref name="bfw">{{Cite web |last=Fon Dufe |first=Sahndra|date=2025-11-24 |title=Daniel Etim Effiong's "The Herd" Arrives on No 1 on Netflix Nigeria - And the Conversation Has Already Begun |url=https://www.blackfilmwire.com/post/daniel-etim-effiong-s-the-herd-arrives-on-no-1-on-netflix-nigeria-and-the-conversation-has-alrea |access-date=2025-11-28 |website=Black Film Wire |language=en}}</ref>
== Hotunan fina-finai ==
=== Shirye-shiryen talabijin ===
{| class="wikitable"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
|2020
|''Mataimakin Madams''
|
|1 fitowar
|
|-
|2019
|''Gidan sarauta da Gidan sarauniya''
|Mike Amenechi
|
|<ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2018-08-01 |title=Will Remi be able to handle this Moral Dilemma? Watch episode 5 of Castle & Castle Exclusively on EbonylifeON |url=https://www.bellanaija.com/2018/08/episode-5-castle-castle-only-ebonylifeon/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
|2018–
|''[[The Men's Club (Nigerian web series)|Kungiyar Maza]]''
|Lanre
|
|<ref name=":0">{{Cite web |date=2020-11-12 |title=Full biography of Nollywood actor Daniel Etim Effiong and other facts about him |url=https://dnbstories.com/2020/11/full-biography-of-nollywood-actor-daniel-etim-effiong.html |access-date=2021-02-14 |website=DNB Stories |language=en-US}}</ref>
|-
|2013
|''[[Gidi Up]]''
|Folarin
|
|<ref name=":0" />
|-
|2012
|''Goddammit Litinin ne''
|Mata
|Abubuwa 2
|
|-
|2021
|''Castle &amp; Castle''
|Mike Amenechi
|Abubuwa 15
|<ref>{{Cite web |date=2021-09-07 |title=Castle & Castle: What official trailer for season 2 |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/castle-and-castle-what-official-trailer-for-season-2/5hxt9g1 |access-date=2021-10-03 |website=Pulse Nigeria |language=en}}</ref>
|-
|2022
|''[[Sisters Blood (2022 TV series)|<nowiki/>'Yan uwa mata na jini]]''
|Aikin
|Abubuwa 4
|
|-
|2024
|''Oloture: Tafiyar''
|Tony
|Abubuwa 3
|
|}
=== Fim din ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="width:100%; margin:auto; background:#fff;"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
| rowspan="2" |2025
|''Garken''
|
|Har ila yau darektan
|<ref name="bfw" />
|-
|''[[Aso Ebi Diaries|Rubuce-rubucen Aso Ebi]]''
|
|[[Biodun Stephen]] ne ya shirya
|<ref>{{Cite web |last=Okeke-Korieocha |first=Ifeoma |date=2025-04-19 |title=From fabric to film: How "Aso Ebi Diaries" stitched Nigeria's fashion, culture into cinematic history |url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/from-fabric-to-film-how-aso-ebi-diaries-stitched-nigerias-fashion-culture-into-cinematic-history/?amp |access-date=2025-04-29 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="7" |2023
|''Barage''
|Matsakaicin
|Emmanuel Akaemeh ne ya shirya
|
|-
|''Bikin auren Selina''
|Ruuben
|tare da Bimbo Ademoye, Oluwaseun Ayinde
|
|-
|''Lokacin Ƙuruciya da ya gabata''
|Tsohon Tayo
|tare da Sophie Alakija, Omobola Akinde
|
|-
|''[[A Weekend To Forget (fim)|A karshen mako da za a manta da shi]]''
|Shima
|Damola Ademola ne ya shirya
|
|-
|''Lily na kwarin''
|Bily
|tare da Nancy Isime, Olaye Benjamin
|
|-
|''[[Mikolo (fim)|Mikolo]]''
|Maleek (mahaifin)
|Niyi Akinmolayan ne ya shirya
|<ref name="MilMstImpFilm_Med">{{Cite web |last=Titiloye |first=Ladipo |date=2023-08-24 |title=Why Niyi Akinmolayan's Mikolo is Nigeria's Most Important Film of the Year |url=https://ladipotitiloye.medium.com/why-niyi-akinmolayans-mikolo-is-nigeria-s-most-important-film-of-the-year-61591c4e2c9d |access-date=2024-02-16 |website=Medium |language=en}}</ref>
|-
|''Strokes daban-daban''
|Khalid
|Tare da Lateef Adedimeji, Shaffy Bello
|
|-
| rowspan="3" |2022
|''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]''
|Wale
|Kyautar AFRIFF da kuma gabatarwa ta AMVCA
|<ref name=":1">{{Cite web |date=14 November 2022 |title=Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp |access-date=2022-11-16 |website=www.pulse.ng |language=en}}</ref>
|-
|''Selina''
|Ruuben
|Tare da Bimbo Ademoye, Ivy Antiev
|
|-
|''Mai farin ciki Roger''
|Ruwa
|Nomin da aka samu a gasar cin kofin fim din Afirka
|
|-
|2021
|''[[Still Falling|Har yanzu yana faɗuwa]]''
|Kyaftin Lagi
|Tare da [[Sharon Ooja]]
|<ref>{{Cite web |date=11 February 2021 |title=Watch the official trailer for 'Still Falling' starring Sharon Ooja, Daniel Etim-Effiong |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/watch-the-official-trailer-for-still-falling-starring-sharon-ooja-daniel-etim-effiong/qv3t67j.amp |access-date=2021-03-20 |website=Pulse Nigeria}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2020
|''Fata''
|Daraktan
|Shirin da ke nuna [[Eku Edewor]] da [[Beverly Naya]]
|<ref>{{Cite web |title=SKIN |url=https://www.urbanworld.org/2019/skin |access-date=2021-02-14 |website=Urbanworld |language=en-US}}</ref>
|-
|''Guguwa''
|Guguwa
|Gajeren fim tare da [[Diane Russet]]
|<ref>{{Cite web |date=2020-06-30 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=2021-02-14 |website=Pulse Nigeria |language=en-US}}</ref>
|-
|''Kashi na Kifi''
|Sufeto
|Takaitaccen fim tare da [[Shafy Bello]] da Moshood Fattah
|<ref name="bellanaija.com">{{Cite web |last=Tv |first=Bn |date=2020-05-01 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2019
|''[[Òlóturé|Olotūré]]''
|Tony
|Tare da Beverly Osu, Blossom Chukwujekwu, Ada Ameh
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2020-10-05 |title=Òlòtūré |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2020/10/oloture.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|''[[Makate Must Sell|Dole ne a sayar da shi]]''
|Gbenro
|Tare da Igwe 2pac, Toyin Ibrahim, Diipo Adeusi
|
|-
|''[[Plan B (2019 fim)|Shirin B]]''
|Dele Coker
|Matsayin jagora
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2019-02-15 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|2018
|''[[New Money (fim na 2018)|Sabon Kudi]]''
|Ganiyu Osamede
|Tare da Dakore Akande
|
|-
|2017
|''Abin da aka fara ganinsa''
|Daraktan
|Takaitaccen ɗan gajeren lokaci
|<ref name="bellanaija.com" />
|}
== Kyaututtuka da gabatarwa ==
{| class="wikitable"
!Shekara
!Kyautar
!Sashe
!Fim din
!Sakamakon
!Ref
|-
|2022
|[[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora
|''Mai farin ciki Roger''|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Africa Movie Academy Awards: Adjetey Anang wins, check out full list of winners – MyJoyOnline |url=https://www.myjoyonline.com/africa-movie-academy-awards-adjetey-anang-wins-check-out-full-list-of-winners/ |access-date=2025-02-14 |website=www.myjoyonline.com |language=en-US}}</ref>
|-
|2022
|[[Africa International Film Festival|Bikin Fim na Duniya na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Drama, Movie ko TV Series
| rowspan="2" |''Kofa''|{{Won}}
|<ref name=":1" />
|-
|2023
|[[2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards|Kyautar Zaɓin Masu Bincike na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Comedy Drama, Movie ko TV Series|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |url=https://dstv-fe-africamagic-prod.s3.us-east-1.amazonaws.com/africamagic/en-ng/show/amvca/season/9/news/full-list-here-are-all-our-amvca-9-nominees/news |access-date=2023-04-23 |website=AMVCA – Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |language=en}}{{Dead link|date=January 2024|fix-attempted=yes}}</ref><ref name="Lawal 2023">{{Cite web |last=Lawal |first=Khadijat |date=2023-05-21 |title=AMVCA 2023: Full List Of Winners |url=https://www.channelstv.com/2023/05/21/amvca-2023-full-list-of-winners/amp/ |access-date=2023-06-10 |website=Channels Television}}</ref>
|}
== Rayuwa ta mutum ==
Ainihin Eong ya auri Toyosi Etim-Effiong tun daga 4 ga Nuwamba 2017. Sun fara haduwa a watan Agustan 2016 yayin da suke aiki a kan roject.<ref>{{Cite web |date=November 28, 2017 |title=WEDDINGSBN Celebrity Weddings: Toyosi Phillips & Daniel Etim Effiong's #3StrandCord #YorubaEfikMergerBellaNaija Weddings |url=https://www.bellanaija.com/2017/11/toyosi-phillips-and-etim-effiongs-3strandcord-wedding/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ma'auratan sun yi maraba da ɗansu na farko, jariri, a watan Janairun 2019. <ref>{{Cite web |date=January 16, 2019 |title=Toyosi and Daniel Etim Effiong's baby girl is here and she is so cute! |url=https://www.informationnigeria.com/2019/01/toyosi-and-daniel-etim-effiongs-baby-girl-is-here-and-she-is-so-cute.html |access-date=October 22, 2020 |publisher=Information Nigeria}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* [[IMDb]].com/name/nm5652097/" id="mwBCg" rel="mw:ExtLink nofollow">Daniel Etim Effiong a kan IMDb
* {{Twitter|eetimm|Daniel Etim Effiong}}
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
1iflk22ut3qzt71w9lcbwjqxlf4ttft
831265
831259
2026-05-06T18:54:42Z
Eihel
8052
ref corr.
831265
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Daniel Etim Effiong''', kuma '''Daniel Etim-Effiong''' <ref>{{Cite web |date=September 30, 2020 |title=The Photos from Inside Mimi Onalaja's 30th Birthday Party That'll Make You Feel Like You Were There Too |url=https://www.bellanaija.com/2020/09/mimi-onalaja-30th-birthday-party/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> ɗan wasan kwaikwayo ne kuma darektan fim na Najeriya. <ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Moët's "Night With The Stars" delivers All The Nollywood Inspiration You need with Daniel Etim Effiong, Kate Henshaw, Mawuli Gavor & Omotola Jalade Ekeinde |url=https://www.bellanaija.com/2020/01/moet-interview-part-1/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Etim Effiong a [[Jaji, Najeriya|Jaji]] a [[Kaduna (jiha)|Jihar Kaduna]], Najeriya . A lokacin ƙuruciyarsa ya zauna a Benin City, [[Edo|Jihar Edo]]; [[Lagos (jiha)|Jihar Legas]]; da [[Abuja]] . Mahaifinsa, tsohon Lieutenant Colonel Moses Effiong, an yanke masa hukuncin ɗaurin rai da rai bayan an yi masa zargi da ƙarya a juyin mulkin Mamman Vatsa na 1985 a lokacin mulkin [[Ibrahim Babangida]] . An tura shi kurkuku lokacin da Etim Effiong ke da shekara guda. Mahaifiyarsa ta mutu lokacin da yake dan shekara hudu a kan hanyarsa ta ziyarci mijinta a kurkuku.<ref>{{Cite web |date=2025-06-05 |title=Daniel Etim Effiong Biography - 88Lately |url=https://88lately.com/daniel-etim-effiong-biography/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> An saki mahaifin Etim Effiong a 1993 kuma shugaban kasa [[Muhammadu Buhari]] ya ba shi cikakken gafarar shugaban ƙasa a shekarar 2020 .<ref>{{Cite web |title=Why My Dad Was Sentenced to Life Imprisonment - Daniel Etim-Effiong |url=https://vocal.media/humans/why-my-dad-was-sentenced-to-life-imprisonment-daniel-etim-effiong |access-date=2025-11-28 |website=Humans |language=en}}</ref>
Ya kuma halarci makarantar St. Mary's Private School a [[Tsibirin Lagos|Tsibirin Legas]], Jihar Legas, sannan ya biyo bayan Kwalejin Gwamnati, [[Ikorodu]], kuma a Jihar Legasa, don karatun sakandare. Ya sami digiri a fannin Injiniyan sunadarai a [[Minna]]" id="mwMQ" rel="mw:WikiLink" title="Federal University of Technology, Minna">Jami'ar Fasaha ta Tarayya da ke Minna, [[Neja|Jihar Nijar]] . Bayan ɗan gajeren lokaci yana aiki a matsayin injiniya a masana'antar mai da iskar gas, ya ci gaba da karatun fim, rubutun allo da kuma ba da umarni a [[AFDA, Makaranta don Ƙarfafa Tattalin Arziki|Makarantar Fim ta AFDA]] a Afirka ta Kudu.
== Ayyuka ==
=== Shekaru na 2010 ===
Bayan ya bar aikinsa na mai da iskar gas, ya zama mai samar da abun ciki ga [[Ndani TV|NdaniTV]] . <ref name="En">{{Cite web |date=February 27, 2020 |title=Bimbo Ademoye, Daniel Etim Effiong, Reminisce and other promising stars to watch out for |url=https://encomium.ng/7th-amvca-bimbo-ademoye-daniel-etim-effiong-reminisce-and-other-promising-stars-to-watch-out-for/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Encomium}}</ref>
Farawa a farkon shekarun 2010, Etim Effiong ya ɗauki matsayi a cikin jerin yanar gizo da talabijin waɗanda suka haɗa da Goddammit It's Monday (2012), ''[[Gidi Up]]'' (2013), ''Mataimakin Madams'', Castle da Castle (2018) da The Men's Club (2018).
A cikin shekarar 2017, ya ba da umarnin wasan kwaikwayo na minti biyar mai taken Prey wanda ke nuna [[Tope Tedela]] da Odenike Odetola . <ref>{{Cite web |date=December 12, 2017 |title=He Directed…She Produced! WATCH Toyosi & Daniel Etim-Effiong's Short Film "Prey" on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2017/12/directed-produced-watch-toyosi-daniel-etim-effiongs-short-film-prey-bn-tv/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin 2018, ya fara yin fim dinsa na farko a cikin wasan kwaikwayo na New Money . Nasarar da ya samu ta zo ne a shekara mai zuwa a fim din wasan kwaikwayo na Kenya, Shirin B, tare da [[Sarah Hassan]] da [[Catherine Kamau|Catherine Kamau Karanja]] kuma yana wasa da Shugaba na Najeriya na kamfanin Nairobi.<ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Plan B |url=https://paukwa.or.ke/plan-b/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Paukwa}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 15, 2019 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=October 23, 2020 |publisher=Nollywood Reinvented}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2020 |title=7 Nigerian movies you can enjoy with bae in February |url=https://stories.showmax.com/7-nigerian-movies-you-can-enjoy-with-bae-in-february/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Showmax Stories}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2019 |title=#BNMovieFeature – Valentine's Day Special: WATCH Lowla Dee's "Plan B" starring Daniel Etim Effiong, Lenana Kariba, Sarah Hassan |url=https://www.bellanaija.com/2019/02/bnmoviefeature-valentines-day-special-watch-lowla-dees-plan-b-starring-daniel-etim-effiong-lenana-kariba-sarah-hassan/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ya lashe kyautar Best Actor a Comedy a 7th [[Kyautar zaɓuɓɓuka masu kallon afirka|AMVCA]] awards 2020 saboda rawar da ya taka.<ref name="En" />
=== Shekaru na 2020 ===
A cikin 2020, ya [[Skin (fim din 2019)|''Fata'']] zama darektan tare da Fish Bone, wani ɗan gajeren fim wanda ya magance batun yaudarar miyagun ƙwayoyi, kuma ya fito tare da [[Shafy Bello|Shaffy Bello]] da Moshood Fattah . <ref>{{Cite web |date=May 1, 2020 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> A wannan shekarar ya bayyana a cikin Storm, wani ɗan gajeren lokaci tare da Ike Onyema da Atteh 'SirDee' Daniel kuma Michael 'AMA Psalmist' Akinrogunde ne ya ba da umarni.<ref>{{Cite web |date=June 30, 2020 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=October 23, 2020 |publisher=Pulse Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=July 13, 2020 |title=Diane Russet's Short Film "Storm" Proves Love can be Found in the Most Unexpected Circumstances |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/diane-russet-short-film-storm/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Har ila yau, a cikin 2020, an saki fim dinsa na farko, shirin Netflix Skin, wanda ya binciki batun launi a Najeriya. Ya ƙunshi [[Beverly Naya]] wanda kuma ya yi aiki a matsayin furodusa. <ref>{{Cite web |last=Okiche |first=Wilfred |date=July 8, 2020 |title=Film Review: The triumphs and layered questions of Daniel Etim Effiong's Skin |url=https://ynaija.com/film-review-the-moral-failures-of-daniel-etim-effiongs-skin/ |access-date=October 23, 2020 |website=YNaija}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nwosu |first=IK |date=July 7, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Has Helped Young Girls Reconsider Bleaching |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/beverly-naya-skin-documentary-exclusive-interview/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref><ref>{{Cite web |date=June 10, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Documentary Is Coming To Netflix Soon |url=https://www.bellanaija.com/2020/06/beverly-naya-skin-documentary/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin shekarar 2021, ya fito a cikin Collision Course, fim din [[Bolanle Austen-Peters]] wanda aka yi wahayi zuwa gare shi ta hanyar [[End SARS|#EndSars]]. A wannan shekarar, ya sake taka rawar da ya taka a karo na biyu na jerin wasan kwaikwayo na shari'a na Netflix, ''Castle da Castle.'' . <ref>{{Cite web |last=Kan |first=Toni |date=2022-08-28 |title=Echoes of #Endsars as "Collision Course" wows towards Netflix premiere — Chris Iheuwa |url=https://thelagosreview.ng/echoes-of-endsars-as-collision-course-wows-towards-netflix-premiere-chris-iheuwa/ |access-date=2025-11-29 |website=The Lagos Review |language=en-US}}</ref>
Ya sami lambar yabo ta Mafi kyawun Actor saboda rawar da ya taka a ''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]'' a bikin fina-finai na Afirka a 2022 kuma an zabi shi don Mafi kyawun A actor a 2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards . Ya kuma sami gabatarwa ga [[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]] don Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora don Jolly Roger, wasan kwaikwayo na aikata laifuka na Netflix. Ya bayyana a cikin Blood Sisters, mai ban tsoro da kuma jerin shirye-shiryen Najeriya na farko na Netflix wanda ya kai saman 10 a cikin ƙasashe 30. ''Selina,'' wanda aka saki don YouTube, ya kasance sananne ne don kasancewa misali na farko na yiwuwar kudi na dandalin gudana ga masu shirya fina-finai na Nollywood. Fim din ya fito da Etim Effiong da Bunmi Akingbola a matsayin masoya biyu daga asali daban-daban. Masu sauraro sun karɓa sosai kuma ''Selena 2'' da ''Selena 3'' sun biyo baya a wannan shekarar.<ref>{{Cite web |date=2025-02-12 |title=The 20 Greatest Romantic Nollywood Films of All Time - What Kept Me Up |url=https://whatkeptmeup.com/nollywood-movies/the-20-greatest-romantic-nollywood-films-of-all-time/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Esther |first=Usoro Glory |date=2022-12-06 |title=YouTube's lists show Nigeria's top creators, content of 2022 - |url=https://businessday.ng/life-arts/article/youtubes-lists-show-nigerias-top-creators-content-of-2022/ |access-date=2025-11-28 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
A cikin shekarar 2023, ya fito a fina-finai da yawa, ciki har da A Weekend To Forget, wanda ya yi aiki sosai a ofishin jakadancin Najeriya; <ref>{{Cite web |title=The Top-Grossing Films of 2023 & 2024 – BusinessDay Intelligence |url=https://businessdayintelligence.ng/the-top-grossing-films-of-2023-2024/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> fim din [[Niyi Akinmolayan]] [[Mikolo (fim)|''Mikolo'']], fim din rayuwa da fim din fantasy na iyali; Different Strokes, wasan kwaikwayo na soyayya na [[Biodun Stephen]]; <ref>{{Cite web |title=Different Strokes {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2024/03/different-strokes.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> da ''Selina''<nowiki/>'s Wedding, kashi na huɗu na jerin fina-fukan Selina. <ref>{{Cite web |title=Selina's Wedding {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2023/10/selinas-wedding.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> Ya kuma fito a cikin A Young Time Ago da Lily of the Valley, fitowar YouTube tare da [[Nancy Isime]] .<ref>{{Cite web |date=2023-09-08 |title="A Young Time Ago" Review: Subtle but Visible Misogyny Takes Front Row in the Tolu Lordtanner-Directed Drama - Afrocritik |url=https://afrocritik.com/a-young-time-ago-review-subtle-but-visible-misogyny-takes-front-row-in-the-tolu-lordtanner-directed-drama/ |access-date=2025-11-28 |language=en}}</ref>
A cikin shekarata 2024, ya fito a cikin ''[[Òlóturé|Olotūré]]'': The Journey, wani jerin shirye-shiryen Netflix da suka biyo bayan wasan kwaikwayo na Mo Abudu wanda ya samar da Òlòtûré (2019).
A cikin 2025, ya ba da umarni kuma ya fito a cikin The Herd, wani labari mai ban tsoro wanda ya biyo bayan sace wani rukuni na mutane da 'yan bindiga da ke nuna kansu a matsayin makiyaya. An sake shi a cikin fina-finai a watan Oktoba, an fara shi a Netflix a ranar 21 ga watan Nuwamba, ya kai lamba daya a kan jadawalin Najeriya na dandalin.<ref name="bfw">{{Cite web |last=Fon Dufe |first=Sahndra|date=2025-11-24 |title=Daniel Etim Effiong's "The Herd" Arrives on No 1 on Netflix Nigeria - And the Conversation Has Already Begun |url=https://www.blackfilmwire.com/post/daniel-etim-effiong-s-the-herd-arrives-on-no-1-on-netflix-nigeria-and-the-conversation-has-alrea |access-date=2025-11-28 |website=Black Film Wire |language=en}}</ref>
== Hotunan fina-finai ==
=== Shirye-shiryen talabijin ===
{| class="wikitable"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
|2020
|''Mataimakin Madams''
|
|1 fitowar
|
|-
|2019
|''Gidan sarauta da Gidan sarauniya''
|Mike Amenechi
|
|<ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2018-08-01 |title=Will Remi be able to handle this Moral Dilemma? Watch episode 5 of Castle & Castle Exclusively on EbonylifeON |url=https://www.bellanaija.com/2018/08/episode-5-castle-castle-only-ebonylifeon/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
|2018–
|''[[The Men's Club (Nigerian web series)|Kungiyar Maza]]''
|Lanre
|
|<ref name=":0">{{Cite web |date=2020-11-12 |title=Full biography of Nollywood actor Daniel Etim Effiong and other facts about him |url=https://dnbstories.com/2020/11/full-biography-of-nollywood-actor-daniel-etim-effiong.html |access-date=2021-02-14 |website=DNB Stories |language=en-US}}</ref>
|-
|2013
|''[[Gidi Up]]''
|Folarin
|
|<ref name=":0" />
|-
|2012
|''Goddammit Litinin ne''
|Mata
|Abubuwa 2
|
|-
|2021
|''Castle &amp; Castle''
|Mike Amenechi
|Abubuwa 15
|<ref>{{Cite web |date=2021-09-07 |title=Castle & Castle: What official trailer for season 2 |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/castle-and-castle-what-official-trailer-for-season-2/5hxt9g1 |access-date=2021-10-03 |website=Pulse Nigeria |language=en}}</ref>
|-
|2022
|''[[Sisters Blood (2022 TV series)|<nowiki/>'Yan uwa mata na jini]]''
|Aikin
|Abubuwa 4
|
|-
|2024
|''Oloture: Tafiyar''
|Tony
|Abubuwa 3
|
|}
=== Fim din ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="width:100%; margin:auto; background:#fff;"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
| rowspan="2" |2025
|''Garken''
|
|Har ila yau darektan
|<ref name="bfw" />
|-
|''[[Aso Ebi Diaries|Rubuce-rubucen Aso Ebi]]''
|
|[[Biodun Stephen]] ne ya shirya
|<ref>{{Cite web |last=Okeke-Korieocha |first=Ifeoma |date=2025-04-19 |title=From fabric to film: How "Aso Ebi Diaries" stitched Nigeria's fashion, culture into cinematic history |url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/from-fabric-to-film-how-aso-ebi-diaries-stitched-nigerias-fashion-culture-into-cinematic-history/?amp |access-date=2025-04-29 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="7" |2023
|''Barage''
|Matsakaicin
|Emmanuel Akaemeh ne ya shirya
|
|-
|''Bikin auren Selina''
|Ruuben
|tare da Bimbo Ademoye, Oluwaseun Ayinde
|
|-
|''Lokacin Ƙuruciya da ya gabata''
|Tsohon Tayo
|tare da Sophie Alakija, Omobola Akinde
|
|-
|''[[A Weekend To Forget (fim)|A karshen mako da za a manta da shi]]''
|Shima
|Damola Ademola ne ya shirya
|
|-
|''Lily na kwarin''
|Bily
|tare da Nancy Isime, Olaye Benjamin
|
|-
|''[[Mikolo (fim)|Mikolo]]''
|Maleek (mahaifin)
|Niyi Akinmolayan ne ya shirya
|<ref name="MilMstImpFilm_Med">{{Cite web |last=Titiloye |first=Ladipo |date=2023-08-24 |title=Why Niyi Akinmolayan's Mikolo is Nigeria's Most Important Film of the Year |url=https://ladipotitiloye.medium.com/why-niyi-akinmolayans-mikolo-is-nigeria-s-most-important-film-of-the-year-61591c4e2c9d |access-date=2024-02-16 |website=Medium |language=en}}</ref>
|-
|''Strokes daban-daban''
|Khalid
|Tare da Lateef Adedimeji, Shaffy Bello
|
|-
| rowspan="3" |2022
|''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]''
|Wale
|Kyautar AFRIFF da kuma gabatarwa ta AMVCA
|<ref name=":1">{{Cite web |date=14 November 2022 |title=Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp |access-date=2022-11-16 |website=www.pulse.ng |language=en|last=Udodiong|first=Inemesit|url-status=live}}</ref>
|-
|''Selina''
|Ruuben
|Tare da Bimbo Ademoye, Ivy Antiev
|
|-
|''Mai farin ciki Roger''
|Ruwa
|Nomin da aka samu a gasar cin kofin fim din Afirka
|
|-
|2021
|''[[Still Falling|Har yanzu yana faɗuwa]]''
|Kyaftin Lagi
|Tare da [[Sharon Ooja]]
|<ref>{{Cite web |date=11 February 2021 |title=Watch the official trailer for 'Still Falling' starring Sharon Ooja, Daniel Etim-Effiong |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/watch-the-official-trailer-for-still-falling-starring-sharon-ooja-daniel-etim-effiong/qv3t67j.amp |access-date=2021-03-20 |website=Pulse Nigeria}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2020
|''Fata''
|Daraktan
|Shirin da ke nuna [[Eku Edewor]] da [[Beverly Naya]]
|<ref>{{Cite web |title=SKIN |url=https://www.urbanworld.org/2019/skin |access-date=2021-02-14 |website=Urbanworld |language=en-US}}</ref>
|-
|''Guguwa''
|Guguwa
|Gajeren fim tare da [[Diane Russet]]
|<ref>{{Cite web |date=2020-06-30 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=2021-02-14 |website=Pulse Nigeria |language=en-US}}</ref>
|-
|''Kashi na Kifi''
|Sufeto
|Takaitaccen fim tare da [[Shafy Bello]] da Moshood Fattah
|<ref name="bellanaija.com">{{Cite web |last=Tv |first=Bn |date=2020-05-01 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2019
|''[[Òlóturé|Olotūré]]''
|Tony
|Tare da Beverly Osu, Blossom Chukwujekwu, Ada Ameh
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2020-10-05 |title=Òlòtūré |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2020/10/oloture.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|''[[Makate Must Sell|Dole ne a sayar da shi]]''
|Gbenro
|Tare da Igwe 2pac, Toyin Ibrahim, Diipo Adeusi
|
|-
|''[[Plan B (2019 fim)|Shirin B]]''
|Dele Coker
|Matsayin jagora
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2019-02-15 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|2018
|''[[New Money (fim na 2018)|Sabon Kudi]]''
|Ganiyu Osamede
|Tare da Dakore Akande
|
|-
|2017
|''Abin da aka fara ganinsa''
|Daraktan
|Takaitaccen ɗan gajeren lokaci
|<ref name="bellanaija.com" />
|}
== Kyaututtuka da gabatarwa ==
{| class="wikitable"
!Shekara
!Kyautar
!Sashe
!Fim din
!Sakamakon
!Ref
|-
|2022
|[[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora
|''Mai farin ciki Roger''|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Africa Movie Academy Awards: Adjetey Anang wins, check out full list of winners – MyJoyOnline |url=https://www.myjoyonline.com/africa-movie-academy-awards-adjetey-anang-wins-check-out-full-list-of-winners/ |access-date=2025-02-14 |website=www.myjoyonline.com |language=en-US}}</ref>
|-
|2022
|[[Africa International Film Festival|Bikin Fim na Duniya na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Drama, Movie ko TV Series
| rowspan="2" |''Kofa''|{{Won}}
|<ref name=":1" />
|-
|2023
|[[2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards|Kyautar Zaɓin Masu Bincike na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Comedy Drama, Movie ko TV Series|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |url=https://dstv-fe-africamagic-prod.s3.us-east-1.amazonaws.com/africamagic/en-ng/show/amvca/season/9/news/full-list-here-are-all-our-amvca-9-nominees/news |access-date=2023-04-23 |website=AMVCA – Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |language=en}}{{Dead link|date=January 2024|fix-attempted=yes}}</ref><ref name="Lawal 2023">{{Cite web |last=Lawal |first=Khadijat |date=2023-05-21 |title=AMVCA 2023: Full List Of Winners |url=https://www.channelstv.com/2023/05/21/amvca-2023-full-list-of-winners/amp/ |access-date=2023-06-10 |website=Channels Television}}</ref>
|}
== Rayuwa ta mutum ==
Ainihin Eong ya auri Toyosi Etim-Effiong tun daga 4 ga Nuwamba 2017. Sun fara haduwa a watan Agustan 2016 yayin da suke aiki a kan roject.<ref>{{Cite web |date=November 28, 2017 |title=WEDDINGSBN Celebrity Weddings: Toyosi Phillips & Daniel Etim Effiong's #3StrandCord #YorubaEfikMergerBellaNaija Weddings |url=https://www.bellanaija.com/2017/11/toyosi-phillips-and-etim-effiongs-3strandcord-wedding/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ma'auratan sun yi maraba da ɗansu na farko, jariri, a watan Janairun 2019. <ref>{{Cite web |date=January 16, 2019 |title=Toyosi and Daniel Etim Effiong's baby girl is here and she is so cute! |url=https://www.informationnigeria.com/2019/01/toyosi-and-daniel-etim-effiongs-baby-girl-is-here-and-she-is-so-cute.html |access-date=October 22, 2020 |publisher=Information Nigeria}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* [[IMDb]].com/name/nm5652097/" id="mwBCg" rel="mw:ExtLink nofollow">Daniel Etim Effiong a kan IMDb
* {{Twitter|eetimm|Daniel Etim Effiong}}
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
8mpzjvhr1upy2vypurqh4fgmf8resa3
831269
831265
2026-05-06T19:01:27Z
Eihel
8052
/* Kyaututtuka da gabatarwa */ table corr.
831269
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Daniel Etim Effiong''', kuma '''Daniel Etim-Effiong''' <ref>{{Cite web |date=September 30, 2020 |title=The Photos from Inside Mimi Onalaja's 30th Birthday Party That'll Make You Feel Like You Were There Too |url=https://www.bellanaija.com/2020/09/mimi-onalaja-30th-birthday-party/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> ɗan wasan kwaikwayo ne kuma darektan fim na Najeriya. <ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Moët's "Night With The Stars" delivers All The Nollywood Inspiration You need with Daniel Etim Effiong, Kate Henshaw, Mawuli Gavor & Omotola Jalade Ekeinde |url=https://www.bellanaija.com/2020/01/moet-interview-part-1/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Etim Effiong a [[Jaji, Najeriya|Jaji]] a [[Kaduna (jiha)|Jihar Kaduna]], Najeriya . A lokacin ƙuruciyarsa ya zauna a Benin City, [[Edo|Jihar Edo]]; [[Lagos (jiha)|Jihar Legas]]; da [[Abuja]] . Mahaifinsa, tsohon Lieutenant Colonel Moses Effiong, an yanke masa hukuncin ɗaurin rai da rai bayan an yi masa zargi da ƙarya a juyin mulkin Mamman Vatsa na 1985 a lokacin mulkin [[Ibrahim Babangida]] . An tura shi kurkuku lokacin da Etim Effiong ke da shekara guda. Mahaifiyarsa ta mutu lokacin da yake dan shekara hudu a kan hanyarsa ta ziyarci mijinta a kurkuku.<ref>{{Cite web |date=2025-06-05 |title=Daniel Etim Effiong Biography - 88Lately |url=https://88lately.com/daniel-etim-effiong-biography/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> An saki mahaifin Etim Effiong a 1993 kuma shugaban kasa [[Muhammadu Buhari]] ya ba shi cikakken gafarar shugaban ƙasa a shekarar 2020 .<ref>{{Cite web |title=Why My Dad Was Sentenced to Life Imprisonment - Daniel Etim-Effiong |url=https://vocal.media/humans/why-my-dad-was-sentenced-to-life-imprisonment-daniel-etim-effiong |access-date=2025-11-28 |website=Humans |language=en}}</ref>
Ya kuma halarci makarantar St. Mary's Private School a [[Tsibirin Lagos|Tsibirin Legas]], Jihar Legas, sannan ya biyo bayan Kwalejin Gwamnati, [[Ikorodu]], kuma a Jihar Legasa, don karatun sakandare. Ya sami digiri a fannin Injiniyan sunadarai a [[Minna]]" id="mwMQ" rel="mw:WikiLink" title="Federal University of Technology, Minna">Jami'ar Fasaha ta Tarayya da ke Minna, [[Neja|Jihar Nijar]] . Bayan ɗan gajeren lokaci yana aiki a matsayin injiniya a masana'antar mai da iskar gas, ya ci gaba da karatun fim, rubutun allo da kuma ba da umarni a [[AFDA, Makaranta don Ƙarfafa Tattalin Arziki|Makarantar Fim ta AFDA]] a Afirka ta Kudu.
== Ayyuka ==
=== Shekaru na 2010 ===
Bayan ya bar aikinsa na mai da iskar gas, ya zama mai samar da abun ciki ga [[Ndani TV|NdaniTV]] . <ref name="En">{{Cite web |date=February 27, 2020 |title=Bimbo Ademoye, Daniel Etim Effiong, Reminisce and other promising stars to watch out for |url=https://encomium.ng/7th-amvca-bimbo-ademoye-daniel-etim-effiong-reminisce-and-other-promising-stars-to-watch-out-for/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Encomium}}</ref>
Farawa a farkon shekarun 2010, Etim Effiong ya ɗauki matsayi a cikin jerin yanar gizo da talabijin waɗanda suka haɗa da Goddammit It's Monday (2012), ''[[Gidi Up]]'' (2013), ''Mataimakin Madams'', Castle da Castle (2018) da The Men's Club (2018).
A cikin shekarar 2017, ya ba da umarnin wasan kwaikwayo na minti biyar mai taken Prey wanda ke nuna [[Tope Tedela]] da Odenike Odetola . <ref>{{Cite web |date=December 12, 2017 |title=He Directed…She Produced! WATCH Toyosi & Daniel Etim-Effiong's Short Film "Prey" on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2017/12/directed-produced-watch-toyosi-daniel-etim-effiongs-short-film-prey-bn-tv/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin 2018, ya fara yin fim dinsa na farko a cikin wasan kwaikwayo na New Money . Nasarar da ya samu ta zo ne a shekara mai zuwa a fim din wasan kwaikwayo na Kenya, Shirin B, tare da [[Sarah Hassan]] da [[Catherine Kamau|Catherine Kamau Karanja]] kuma yana wasa da Shugaba na Najeriya na kamfanin Nairobi.<ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Plan B |url=https://paukwa.or.ke/plan-b/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Paukwa}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 15, 2019 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=October 23, 2020 |publisher=Nollywood Reinvented}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2020 |title=7 Nigerian movies you can enjoy with bae in February |url=https://stories.showmax.com/7-nigerian-movies-you-can-enjoy-with-bae-in-february/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Showmax Stories}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2019 |title=#BNMovieFeature – Valentine's Day Special: WATCH Lowla Dee's "Plan B" starring Daniel Etim Effiong, Lenana Kariba, Sarah Hassan |url=https://www.bellanaija.com/2019/02/bnmoviefeature-valentines-day-special-watch-lowla-dees-plan-b-starring-daniel-etim-effiong-lenana-kariba-sarah-hassan/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ya lashe kyautar Best Actor a Comedy a 7th [[Kyautar zaɓuɓɓuka masu kallon afirka|AMVCA]] awards 2020 saboda rawar da ya taka.<ref name="En" />
=== Shekaru na 2020 ===
A cikin 2020, ya [[Skin (fim din 2019)|''Fata'']] zama darektan tare da Fish Bone, wani ɗan gajeren fim wanda ya magance batun yaudarar miyagun ƙwayoyi, kuma ya fito tare da [[Shafy Bello|Shaffy Bello]] da Moshood Fattah . <ref>{{Cite web |date=May 1, 2020 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> A wannan shekarar ya bayyana a cikin Storm, wani ɗan gajeren lokaci tare da Ike Onyema da Atteh 'SirDee' Daniel kuma Michael 'AMA Psalmist' Akinrogunde ne ya ba da umarni.<ref>{{Cite web |date=June 30, 2020 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=October 23, 2020 |publisher=Pulse Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=July 13, 2020 |title=Diane Russet's Short Film "Storm" Proves Love can be Found in the Most Unexpected Circumstances |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/diane-russet-short-film-storm/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Har ila yau, a cikin 2020, an saki fim dinsa na farko, shirin Netflix Skin, wanda ya binciki batun launi a Najeriya. Ya ƙunshi [[Beverly Naya]] wanda kuma ya yi aiki a matsayin furodusa. <ref>{{Cite web |last=Okiche |first=Wilfred |date=July 8, 2020 |title=Film Review: The triumphs and layered questions of Daniel Etim Effiong's Skin |url=https://ynaija.com/film-review-the-moral-failures-of-daniel-etim-effiongs-skin/ |access-date=October 23, 2020 |website=YNaija}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nwosu |first=IK |date=July 7, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Has Helped Young Girls Reconsider Bleaching |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/beverly-naya-skin-documentary-exclusive-interview/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref><ref>{{Cite web |date=June 10, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Documentary Is Coming To Netflix Soon |url=https://www.bellanaija.com/2020/06/beverly-naya-skin-documentary/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin shekarar 2021, ya fito a cikin Collision Course, fim din [[Bolanle Austen-Peters]] wanda aka yi wahayi zuwa gare shi ta hanyar [[End SARS|#EndSars]]. A wannan shekarar, ya sake taka rawar da ya taka a karo na biyu na jerin wasan kwaikwayo na shari'a na Netflix, ''Castle da Castle.'' . <ref>{{Cite web |last=Kan |first=Toni |date=2022-08-28 |title=Echoes of #Endsars as "Collision Course" wows towards Netflix premiere — Chris Iheuwa |url=https://thelagosreview.ng/echoes-of-endsars-as-collision-course-wows-towards-netflix-premiere-chris-iheuwa/ |access-date=2025-11-29 |website=The Lagos Review |language=en-US}}</ref>
Ya sami lambar yabo ta Mafi kyawun Actor saboda rawar da ya taka a ''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]'' a bikin fina-finai na Afirka a 2022 kuma an zabi shi don Mafi kyawun A actor a 2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards . Ya kuma sami gabatarwa ga [[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]] don Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora don Jolly Roger, wasan kwaikwayo na aikata laifuka na Netflix. Ya bayyana a cikin Blood Sisters, mai ban tsoro da kuma jerin shirye-shiryen Najeriya na farko na Netflix wanda ya kai saman 10 a cikin ƙasashe 30. ''Selina,'' wanda aka saki don YouTube, ya kasance sananne ne don kasancewa misali na farko na yiwuwar kudi na dandalin gudana ga masu shirya fina-finai na Nollywood. Fim din ya fito da Etim Effiong da Bunmi Akingbola a matsayin masoya biyu daga asali daban-daban. Masu sauraro sun karɓa sosai kuma ''Selena 2'' da ''Selena 3'' sun biyo baya a wannan shekarar.<ref>{{Cite web |date=2025-02-12 |title=The 20 Greatest Romantic Nollywood Films of All Time - What Kept Me Up |url=https://whatkeptmeup.com/nollywood-movies/the-20-greatest-romantic-nollywood-films-of-all-time/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Esther |first=Usoro Glory |date=2022-12-06 |title=YouTube's lists show Nigeria's top creators, content of 2022 - |url=https://businessday.ng/life-arts/article/youtubes-lists-show-nigerias-top-creators-content-of-2022/ |access-date=2025-11-28 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
A cikin shekarar 2023, ya fito a fina-finai da yawa, ciki har da A Weekend To Forget, wanda ya yi aiki sosai a ofishin jakadancin Najeriya; <ref>{{Cite web |title=The Top-Grossing Films of 2023 & 2024 – BusinessDay Intelligence |url=https://businessdayintelligence.ng/the-top-grossing-films-of-2023-2024/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> fim din [[Niyi Akinmolayan]] [[Mikolo (fim)|''Mikolo'']], fim din rayuwa da fim din fantasy na iyali; Different Strokes, wasan kwaikwayo na soyayya na [[Biodun Stephen]]; <ref>{{Cite web |title=Different Strokes {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2024/03/different-strokes.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> da ''Selina''<nowiki/>'s Wedding, kashi na huɗu na jerin fina-fukan Selina. <ref>{{Cite web |title=Selina's Wedding {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2023/10/selinas-wedding.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> Ya kuma fito a cikin A Young Time Ago da Lily of the Valley, fitowar YouTube tare da [[Nancy Isime]] .<ref>{{Cite web |date=2023-09-08 |title="A Young Time Ago" Review: Subtle but Visible Misogyny Takes Front Row in the Tolu Lordtanner-Directed Drama - Afrocritik |url=https://afrocritik.com/a-young-time-ago-review-subtle-but-visible-misogyny-takes-front-row-in-the-tolu-lordtanner-directed-drama/ |access-date=2025-11-28 |language=en}}</ref>
A cikin shekarata 2024, ya fito a cikin ''[[Òlóturé|Olotūré]]'': The Journey, wani jerin shirye-shiryen Netflix da suka biyo bayan wasan kwaikwayo na Mo Abudu wanda ya samar da Òlòtûré (2019).
A cikin 2025, ya ba da umarni kuma ya fito a cikin The Herd, wani labari mai ban tsoro wanda ya biyo bayan sace wani rukuni na mutane da 'yan bindiga da ke nuna kansu a matsayin makiyaya. An sake shi a cikin fina-finai a watan Oktoba, an fara shi a Netflix a ranar 21 ga watan Nuwamba, ya kai lamba daya a kan jadawalin Najeriya na dandalin.<ref name="bfw">{{Cite web |last=Fon Dufe |first=Sahndra|date=2025-11-24 |title=Daniel Etim Effiong's "The Herd" Arrives on No 1 on Netflix Nigeria - And the Conversation Has Already Begun |url=https://www.blackfilmwire.com/post/daniel-etim-effiong-s-the-herd-arrives-on-no-1-on-netflix-nigeria-and-the-conversation-has-alrea |access-date=2025-11-28 |website=Black Film Wire |language=en}}</ref>
== Hotunan fina-finai ==
=== Shirye-shiryen talabijin ===
{| class="wikitable"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
|2020
|''Mataimakin Madams''
|
|1 fitowar
|
|-
|2019
|''Gidan sarauta da Gidan sarauniya''
|Mike Amenechi
|
|<ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2018-08-01 |title=Will Remi be able to handle this Moral Dilemma? Watch episode 5 of Castle & Castle Exclusively on EbonylifeON |url=https://www.bellanaija.com/2018/08/episode-5-castle-castle-only-ebonylifeon/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
|2018–
|''[[The Men's Club (Nigerian web series)|Kungiyar Maza]]''
|Lanre
|
|<ref name=":0">{{Cite web |date=2020-11-12 |title=Full biography of Nollywood actor Daniel Etim Effiong and other facts about him |url=https://dnbstories.com/2020/11/full-biography-of-nollywood-actor-daniel-etim-effiong.html |access-date=2021-02-14 |website=DNB Stories |language=en-US}}</ref>
|-
|2013
|''[[Gidi Up]]''
|Folarin
|
|<ref name=":0" />
|-
|2012
|''Goddammit Litinin ne''
|Mata
|Abubuwa 2
|
|-
|2021
|''Castle &amp; Castle''
|Mike Amenechi
|Abubuwa 15
|<ref>{{Cite web |date=2021-09-07 |title=Castle & Castle: What official trailer for season 2 |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/castle-and-castle-what-official-trailer-for-season-2/5hxt9g1 |access-date=2021-10-03 |website=Pulse Nigeria |language=en}}</ref>
|-
|2022
|''[[Sisters Blood (2022 TV series)|<nowiki/>'Yan uwa mata na jini]]''
|Aikin
|Abubuwa 4
|
|-
|2024
|''Oloture: Tafiyar''
|Tony
|Abubuwa 3
|
|}
=== Fim din ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="width:100%; margin:auto; background:#fff;"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
| rowspan="2" |2025
|''Garken''
|
|Har ila yau darektan
|<ref name="bfw" />
|-
|''[[Aso Ebi Diaries|Rubuce-rubucen Aso Ebi]]''
|
|[[Biodun Stephen]] ne ya shirya
|<ref>{{Cite web |last=Okeke-Korieocha |first=Ifeoma |date=2025-04-19 |title=From fabric to film: How "Aso Ebi Diaries" stitched Nigeria's fashion, culture into cinematic history |url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/from-fabric-to-film-how-aso-ebi-diaries-stitched-nigerias-fashion-culture-into-cinematic-history/?amp |access-date=2025-04-29 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="7" |2023
|''Barage''
|Matsakaicin
|Emmanuel Akaemeh ne ya shirya
|
|-
|''Bikin auren Selina''
|Ruuben
|tare da Bimbo Ademoye, Oluwaseun Ayinde
|
|-
|''Lokacin Ƙuruciya da ya gabata''
|Tsohon Tayo
|tare da Sophie Alakija, Omobola Akinde
|
|-
|''[[A Weekend To Forget (fim)|A karshen mako da za a manta da shi]]''
|Shima
|Damola Ademola ne ya shirya
|
|-
|''Lily na kwarin''
|Bily
|tare da Nancy Isime, Olaye Benjamin
|
|-
|''[[Mikolo (fim)|Mikolo]]''
|Maleek (mahaifin)
|Niyi Akinmolayan ne ya shirya
|<ref name="MilMstImpFilm_Med">{{Cite web |last=Titiloye |first=Ladipo |date=2023-08-24 |title=Why Niyi Akinmolayan's Mikolo is Nigeria's Most Important Film of the Year |url=https://ladipotitiloye.medium.com/why-niyi-akinmolayans-mikolo-is-nigeria-s-most-important-film-of-the-year-61591c4e2c9d |access-date=2024-02-16 |website=Medium |language=en}}</ref>
|-
|''Strokes daban-daban''
|Khalid
|Tare da Lateef Adedimeji, Shaffy Bello
|
|-
| rowspan="3" |2022
|''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]''
|Wale
|Kyautar AFRIFF da kuma gabatarwa ta AMVCA
|<ref name=":1">{{Cite web |date=14 November 2022 |title=Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp |access-date=2022-11-16 |website=www.pulse.ng |language=en|last=Udodiong|first=Inemesit|url-status=live}}</ref>
|-
|''Selina''
|Ruuben
|Tare da Bimbo Ademoye, Ivy Antiev
|
|-
|''Mai farin ciki Roger''
|Ruwa
|Nomin da aka samu a gasar cin kofin fim din Afirka
|
|-
|2021
|''[[Still Falling|Har yanzu yana faɗuwa]]''
|Kyaftin Lagi
|Tare da [[Sharon Ooja]]
|<ref>{{Cite web |date=11 February 2021 |title=Watch the official trailer for 'Still Falling' starring Sharon Ooja, Daniel Etim-Effiong |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/watch-the-official-trailer-for-still-falling-starring-sharon-ooja-daniel-etim-effiong/qv3t67j.amp |access-date=2021-03-20 |website=Pulse Nigeria}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2020
|''Fata''
|Daraktan
|Shirin da ke nuna [[Eku Edewor]] da [[Beverly Naya]]
|<ref>{{Cite web |title=SKIN |url=https://www.urbanworld.org/2019/skin |access-date=2021-02-14 |website=Urbanworld |language=en-US}}</ref>
|-
|''Guguwa''
|Guguwa
|Gajeren fim tare da [[Diane Russet]]
|<ref>{{Cite web |date=2020-06-30 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=2021-02-14 |website=Pulse Nigeria |language=en-US}}</ref>
|-
|''Kashi na Kifi''
|Sufeto
|Takaitaccen fim tare da [[Shafy Bello]] da Moshood Fattah
|<ref name="bellanaija.com">{{Cite web |last=Tv |first=Bn |date=2020-05-01 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2019
|''[[Òlóturé|Olotūré]]''
|Tony
|Tare da Beverly Osu, Blossom Chukwujekwu, Ada Ameh
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2020-10-05 |title=Òlòtūré |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2020/10/oloture.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|''[[Makate Must Sell|Dole ne a sayar da shi]]''
|Gbenro
|Tare da Igwe 2pac, Toyin Ibrahim, Diipo Adeusi
|
|-
|''[[Plan B (2019 fim)|Shirin B]]''
|Dele Coker
|Matsayin jagora
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2019-02-15 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|2018
|''[[New Money (fim na 2018)|Sabon Kudi]]''
|Ganiyu Osamede
|Tare da Dakore Akande
|
|-
|2017
|''Abin da aka fara ganinsa''
|Daraktan
|Takaitaccen ɗan gajeren lokaci
|<ref name="bellanaija.com" />
|}
== Kyaututtuka da gabatarwa ==
{| class="wikitable"
!Shekara
!Kyautar
!Sashe
!Fim din
!Sakamakon
!Ref
|-
|2022
|[[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora
|''Mai farin ciki Roger''
|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Africa Movie Academy Awards: Adjetey Anang wins, check out full list of winners – MyJoyOnline |url=https://www.myjoyonline.com/africa-movie-academy-awards-adjetey-anang-wins-check-out-full-list-of-winners/ |access-date=2025-02-14 |website=www.myjoyonline.com |language=en-US}}</ref>
|-
|2022
|[[Africa International Film Festival|Bikin Fim na Duniya na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Drama, Movie ko TV Series
| rowspan="2" |''Kofa''
|{{Won}}
|<ref name=":1" />
|-
|2023
|[[2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards|Kyautar Zaɓin Masu Bincike na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Comedy Drama, Movie ko TV Series
|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |url=https://dstv-fe-africamagic-prod.s3.us-east-1.amazonaws.com/africamagic/en-ng/show/amvca/season/9/news/full-list-here-are-all-our-amvca-9-nominees/news |access-date=2023-04-23 |website=AMVCA – Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |language=en}}{{Dead link|date=January 2024|fix-attempted=yes}}</ref><ref name="Lawal 2023">{{Cite web |last=Lawal |first=Khadijat |date=2023-05-21 |title=AMVCA 2023: Full List Of Winners |url=https://www.channelstv.com/2023/05/21/amvca-2023-full-list-of-winners/amp/ |access-date=2023-06-10 |website=Channels Television}}</ref>
|}
== Rayuwa ta mutum ==
Ainihin Eong ya auri Toyosi Etim-Effiong tun daga 4 ga Nuwamba 2017. Sun fara haduwa a watan Agustan 2016 yayin da suke aiki a kan roject.<ref>{{Cite web |date=November 28, 2017 |title=WEDDINGSBN Celebrity Weddings: Toyosi Phillips & Daniel Etim Effiong's #3StrandCord #YorubaEfikMergerBellaNaija Weddings |url=https://www.bellanaija.com/2017/11/toyosi-phillips-and-etim-effiongs-3strandcord-wedding/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ma'auratan sun yi maraba da ɗansu na farko, jariri, a watan Janairun 2019. <ref>{{Cite web |date=January 16, 2019 |title=Toyosi and Daniel Etim Effiong's baby girl is here and she is so cute! |url=https://www.informationnigeria.com/2019/01/toyosi-and-daniel-etim-effiongs-baby-girl-is-here-and-she-is-so-cute.html |access-date=October 22, 2020 |publisher=Information Nigeria}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* [[IMDb]].com/name/nm5652097/" id="mwBCg" rel="mw:ExtLink nofollow">Daniel Etim Effiong a kan IMDb
* {{Twitter|eetimm|Daniel Etim Effiong}}
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
14wxmp1bajjx7b0g7fv3az1kkyx3lu4
831276
831269
2026-05-06T19:10:20Z
Eihel
8052
/* Kyaututtuka da gabatarwa */ ref. corr.
831276
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Daniel Etim Effiong''', kuma '''Daniel Etim-Effiong''' <ref>{{Cite web |date=September 30, 2020 |title=The Photos from Inside Mimi Onalaja's 30th Birthday Party That'll Make You Feel Like You Were There Too |url=https://www.bellanaija.com/2020/09/mimi-onalaja-30th-birthday-party/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> ɗan wasan kwaikwayo ne kuma darektan fim na Najeriya. <ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Moët's "Night With The Stars" delivers All The Nollywood Inspiration You need with Daniel Etim Effiong, Kate Henshaw, Mawuli Gavor & Omotola Jalade Ekeinde |url=https://www.bellanaija.com/2020/01/moet-interview-part-1/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Etim Effiong a [[Jaji, Najeriya|Jaji]] a [[Kaduna (jiha)|Jihar Kaduna]], Najeriya . A lokacin ƙuruciyarsa ya zauna a Benin City, [[Edo|Jihar Edo]]; [[Lagos (jiha)|Jihar Legas]]; da [[Abuja]] . Mahaifinsa, tsohon Lieutenant Colonel Moses Effiong, an yanke masa hukuncin ɗaurin rai da rai bayan an yi masa zargi da ƙarya a juyin mulkin Mamman Vatsa na 1985 a lokacin mulkin [[Ibrahim Babangida]] . An tura shi kurkuku lokacin da Etim Effiong ke da shekara guda. Mahaifiyarsa ta mutu lokacin da yake dan shekara hudu a kan hanyarsa ta ziyarci mijinta a kurkuku.<ref>{{Cite web |date=2025-06-05 |title=Daniel Etim Effiong Biography - 88Lately |url=https://88lately.com/daniel-etim-effiong-biography/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> An saki mahaifin Etim Effiong a 1993 kuma shugaban kasa [[Muhammadu Buhari]] ya ba shi cikakken gafarar shugaban ƙasa a shekarar 2020 .<ref>{{Cite web |title=Why My Dad Was Sentenced to Life Imprisonment - Daniel Etim-Effiong |url=https://vocal.media/humans/why-my-dad-was-sentenced-to-life-imprisonment-daniel-etim-effiong |access-date=2025-11-28 |website=Humans |language=en}}</ref>
Ya kuma halarci makarantar St. Mary's Private School a [[Tsibirin Lagos|Tsibirin Legas]], Jihar Legas, sannan ya biyo bayan Kwalejin Gwamnati, [[Ikorodu]], kuma a Jihar Legasa, don karatun sakandare. Ya sami digiri a fannin Injiniyan sunadarai a [[Minna]]" id="mwMQ" rel="mw:WikiLink" title="Federal University of Technology, Minna">Jami'ar Fasaha ta Tarayya da ke Minna, [[Neja|Jihar Nijar]] . Bayan ɗan gajeren lokaci yana aiki a matsayin injiniya a masana'antar mai da iskar gas, ya ci gaba da karatun fim, rubutun allo da kuma ba da umarni a [[AFDA, Makaranta don Ƙarfafa Tattalin Arziki|Makarantar Fim ta AFDA]] a Afirka ta Kudu.
== Ayyuka ==
=== Shekaru na 2010 ===
Bayan ya bar aikinsa na mai da iskar gas, ya zama mai samar da abun ciki ga [[Ndani TV|NdaniTV]] . <ref name="En">{{Cite web |date=February 27, 2020 |title=Bimbo Ademoye, Daniel Etim Effiong, Reminisce and other promising stars to watch out for |url=https://encomium.ng/7th-amvca-bimbo-ademoye-daniel-etim-effiong-reminisce-and-other-promising-stars-to-watch-out-for/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Encomium}}</ref>
Farawa a farkon shekarun 2010, Etim Effiong ya ɗauki matsayi a cikin jerin yanar gizo da talabijin waɗanda suka haɗa da Goddammit It's Monday (2012), ''[[Gidi Up]]'' (2013), ''Mataimakin Madams'', Castle da Castle (2018) da The Men's Club (2018).
A cikin shekarar 2017, ya ba da umarnin wasan kwaikwayo na minti biyar mai taken Prey wanda ke nuna [[Tope Tedela]] da Odenike Odetola . <ref>{{Cite web |date=December 12, 2017 |title=He Directed…She Produced! WATCH Toyosi & Daniel Etim-Effiong's Short Film "Prey" on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2017/12/directed-produced-watch-toyosi-daniel-etim-effiongs-short-film-prey-bn-tv/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin 2018, ya fara yin fim dinsa na farko a cikin wasan kwaikwayo na New Money . Nasarar da ya samu ta zo ne a shekara mai zuwa a fim din wasan kwaikwayo na Kenya, Shirin B, tare da [[Sarah Hassan]] da [[Catherine Kamau|Catherine Kamau Karanja]] kuma yana wasa da Shugaba na Najeriya na kamfanin Nairobi.<ref>{{Cite web |date=January 30, 2020 |title=Plan B |url=https://paukwa.or.ke/plan-b/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Paukwa}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 15, 2019 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=October 23, 2020 |publisher=Nollywood Reinvented}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2020 |title=7 Nigerian movies you can enjoy with bae in February |url=https://stories.showmax.com/7-nigerian-movies-you-can-enjoy-with-bae-in-february/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Showmax Stories}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 14, 2019 |title=#BNMovieFeature – Valentine's Day Special: WATCH Lowla Dee's "Plan B" starring Daniel Etim Effiong, Lenana Kariba, Sarah Hassan |url=https://www.bellanaija.com/2019/02/bnmoviefeature-valentines-day-special-watch-lowla-dees-plan-b-starring-daniel-etim-effiong-lenana-kariba-sarah-hassan/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ya lashe kyautar Best Actor a Comedy a 7th [[Kyautar zaɓuɓɓuka masu kallon afirka|AMVCA]] awards 2020 saboda rawar da ya taka.<ref name="En" />
=== Shekaru na 2020 ===
A cikin 2020, ya [[Skin (fim din 2019)|''Fata'']] zama darektan tare da Fish Bone, wani ɗan gajeren fim wanda ya magance batun yaudarar miyagun ƙwayoyi, kuma ya fito tare da [[Shafy Bello|Shaffy Bello]] da Moshood Fattah . <ref>{{Cite web |date=May 1, 2020 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> A wannan shekarar ya bayyana a cikin Storm, wani ɗan gajeren lokaci tare da Ike Onyema da Atteh 'SirDee' Daniel kuma Michael 'AMA Psalmist' Akinrogunde ne ya ba da umarni.<ref>{{Cite web |date=June 30, 2020 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=October 23, 2020 |publisher=Pulse Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=July 13, 2020 |title=Diane Russet's Short Film "Storm" Proves Love can be Found in the Most Unexpected Circumstances |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/diane-russet-short-film-storm/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Har ila yau, a cikin 2020, an saki fim dinsa na farko, shirin Netflix Skin, wanda ya binciki batun launi a Najeriya. Ya ƙunshi [[Beverly Naya]] wanda kuma ya yi aiki a matsayin furodusa. <ref>{{Cite web |last=Okiche |first=Wilfred |date=July 8, 2020 |title=Film Review: The triumphs and layered questions of Daniel Etim Effiong's Skin |url=https://ynaija.com/film-review-the-moral-failures-of-daniel-etim-effiongs-skin/ |access-date=October 23, 2020 |website=YNaija}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nwosu |first=IK |date=July 7, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Has Helped Young Girls Reconsider Bleaching |url=https://www.bellanaija.com/2020/07/beverly-naya-skin-documentary-exclusive-interview/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref><ref>{{Cite web |date=June 10, 2020 |title=Beverly Naya's "Skin" Documentary Is Coming To Netflix Soon |url=https://www.bellanaija.com/2020/06/beverly-naya-skin-documentary/ |access-date=October 24, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref>
A cikin shekarar 2021, ya fito a cikin Collision Course, fim din [[Bolanle Austen-Peters]] wanda aka yi wahayi zuwa gare shi ta hanyar [[End SARS|#EndSars]]. A wannan shekarar, ya sake taka rawar da ya taka a karo na biyu na jerin wasan kwaikwayo na shari'a na Netflix, ''Castle da Castle.'' . <ref>{{Cite web |last=Kan |first=Toni |date=2022-08-28 |title=Echoes of #Endsars as "Collision Course" wows towards Netflix premiere — Chris Iheuwa |url=https://thelagosreview.ng/echoes-of-endsars-as-collision-course-wows-towards-netflix-premiere-chris-iheuwa/ |access-date=2025-11-29 |website=The Lagos Review |language=en-US}}</ref>
Ya sami lambar yabo ta Mafi kyawun Actor saboda rawar da ya taka a ''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]'' a bikin fina-finai na Afirka a 2022 kuma an zabi shi don Mafi kyawun A actor a 2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards . Ya kuma sami gabatarwa ga [[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]] don Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora don Jolly Roger, wasan kwaikwayo na aikata laifuka na Netflix. Ya bayyana a cikin Blood Sisters, mai ban tsoro da kuma jerin shirye-shiryen Najeriya na farko na Netflix wanda ya kai saman 10 a cikin ƙasashe 30. ''Selina,'' wanda aka saki don YouTube, ya kasance sananne ne don kasancewa misali na farko na yiwuwar kudi na dandalin gudana ga masu shirya fina-finai na Nollywood. Fim din ya fito da Etim Effiong da Bunmi Akingbola a matsayin masoya biyu daga asali daban-daban. Masu sauraro sun karɓa sosai kuma ''Selena 2'' da ''Selena 3'' sun biyo baya a wannan shekarar.<ref>{{Cite web |date=2025-02-12 |title=The 20 Greatest Romantic Nollywood Films of All Time - What Kept Me Up |url=https://whatkeptmeup.com/nollywood-movies/the-20-greatest-romantic-nollywood-films-of-all-time/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Esther |first=Usoro Glory |date=2022-12-06 |title=YouTube's lists show Nigeria's top creators, content of 2022 - |url=https://businessday.ng/life-arts/article/youtubes-lists-show-nigerias-top-creators-content-of-2022/ |access-date=2025-11-28 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
A cikin shekarar 2023, ya fito a fina-finai da yawa, ciki har da A Weekend To Forget, wanda ya yi aiki sosai a ofishin jakadancin Najeriya; <ref>{{Cite web |title=The Top-Grossing Films of 2023 & 2024 – BusinessDay Intelligence |url=https://businessdayintelligence.ng/the-top-grossing-films-of-2023-2024/ |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> fim din [[Niyi Akinmolayan]] [[Mikolo (fim)|''Mikolo'']], fim din rayuwa da fim din fantasy na iyali; Different Strokes, wasan kwaikwayo na soyayya na [[Biodun Stephen]]; <ref>{{Cite web |title=Different Strokes {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2024/03/different-strokes.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> da ''Selina''<nowiki/>'s Wedding, kashi na huɗu na jerin fina-fukan Selina. <ref>{{Cite web |title=Selina's Wedding {{!}} Nollywood Reinvented |url=https://nollywoodreinvented.com/2023/10/selinas-wedding.html |access-date=2025-11-28 |language=en-US}}</ref> Ya kuma fito a cikin A Young Time Ago da Lily of the Valley, fitowar YouTube tare da [[Nancy Isime]] .<ref>{{Cite web |date=2023-09-08 |title="A Young Time Ago" Review: Subtle but Visible Misogyny Takes Front Row in the Tolu Lordtanner-Directed Drama - Afrocritik |url=https://afrocritik.com/a-young-time-ago-review-subtle-but-visible-misogyny-takes-front-row-in-the-tolu-lordtanner-directed-drama/ |access-date=2025-11-28 |language=en}}</ref>
A cikin shekarata 2024, ya fito a cikin ''[[Òlóturé|Olotūré]]'': The Journey, wani jerin shirye-shiryen Netflix da suka biyo bayan wasan kwaikwayo na Mo Abudu wanda ya samar da Òlòtûré (2019).
A cikin 2025, ya ba da umarni kuma ya fito a cikin The Herd, wani labari mai ban tsoro wanda ya biyo bayan sace wani rukuni na mutane da 'yan bindiga da ke nuna kansu a matsayin makiyaya. An sake shi a cikin fina-finai a watan Oktoba, an fara shi a Netflix a ranar 21 ga watan Nuwamba, ya kai lamba daya a kan jadawalin Najeriya na dandalin.<ref name="bfw">{{Cite web |last=Fon Dufe |first=Sahndra|date=2025-11-24 |title=Daniel Etim Effiong's "The Herd" Arrives on No 1 on Netflix Nigeria - And the Conversation Has Already Begun |url=https://www.blackfilmwire.com/post/daniel-etim-effiong-s-the-herd-arrives-on-no-1-on-netflix-nigeria-and-the-conversation-has-alrea |access-date=2025-11-28 |website=Black Film Wire |language=en}}</ref>
== Hotunan fina-finai ==
=== Shirye-shiryen talabijin ===
{| class="wikitable"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
|2020
|''Mataimakin Madams''
|
|1 fitowar
|
|-
|2019
|''Gidan sarauta da Gidan sarauniya''
|Mike Amenechi
|
|<ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2018-08-01 |title=Will Remi be able to handle this Moral Dilemma? Watch episode 5 of Castle & Castle Exclusively on EbonylifeON |url=https://www.bellanaija.com/2018/08/episode-5-castle-castle-only-ebonylifeon/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
|2018–
|''[[The Men's Club (Nigerian web series)|Kungiyar Maza]]''
|Lanre
|
|<ref name=":0">{{Cite web |date=2020-11-12 |title=Full biography of Nollywood actor Daniel Etim Effiong and other facts about him |url=https://dnbstories.com/2020/11/full-biography-of-nollywood-actor-daniel-etim-effiong.html |access-date=2021-02-14 |website=DNB Stories |language=en-US}}</ref>
|-
|2013
|''[[Gidi Up]]''
|Folarin
|
|<ref name=":0" />
|-
|2012
|''Goddammit Litinin ne''
|Mata
|Abubuwa 2
|
|-
|2021
|''Castle &amp; Castle''
|Mike Amenechi
|Abubuwa 15
|<ref>{{Cite web |date=2021-09-07 |title=Castle & Castle: What official trailer for season 2 |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/castle-and-castle-what-official-trailer-for-season-2/5hxt9g1 |access-date=2021-10-03 |website=Pulse Nigeria |language=en}}</ref>
|-
|2022
|''[[Sisters Blood (2022 TV series)|<nowiki/>'Yan uwa mata na jini]]''
|Aikin
|Abubuwa 4
|
|-
|2024
|''Oloture: Tafiyar''
|Tony
|Abubuwa 3
|
|}
=== Fim din ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="width:100%; margin:auto; background:#fff;"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
!Bayani
!Ref
|-
| rowspan="2" |2025
|''Garken''
|
|Har ila yau darektan
|<ref name="bfw" />
|-
|''[[Aso Ebi Diaries|Rubuce-rubucen Aso Ebi]]''
|
|[[Biodun Stephen]] ne ya shirya
|<ref>{{Cite web |last=Okeke-Korieocha |first=Ifeoma |date=2025-04-19 |title=From fabric to film: How "Aso Ebi Diaries" stitched Nigeria's fashion, culture into cinematic history |url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/from-fabric-to-film-how-aso-ebi-diaries-stitched-nigerias-fashion-culture-into-cinematic-history/?amp |access-date=2025-04-29 |website=Businessday NG |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="7" |2023
|''Barage''
|Matsakaicin
|Emmanuel Akaemeh ne ya shirya
|
|-
|''Bikin auren Selina''
|Ruuben
|tare da Bimbo Ademoye, Oluwaseun Ayinde
|
|-
|''Lokacin Ƙuruciya da ya gabata''
|Tsohon Tayo
|tare da Sophie Alakija, Omobola Akinde
|
|-
|''[[A Weekend To Forget (fim)|A karshen mako da za a manta da shi]]''
|Shima
|Damola Ademola ne ya shirya
|
|-
|''Lily na kwarin''
|Bily
|tare da Nancy Isime, Olaye Benjamin
|
|-
|''[[Mikolo (fim)|Mikolo]]''
|Maleek (mahaifin)
|Niyi Akinmolayan ne ya shirya
|<ref name="MilMstImpFilm_Med">{{Cite web |last=Titiloye |first=Ladipo |date=2023-08-24 |title=Why Niyi Akinmolayan's Mikolo is Nigeria's Most Important Film of the Year |url=https://ladipotitiloye.medium.com/why-niyi-akinmolayans-mikolo-is-nigeria-s-most-important-film-of-the-year-61591c4e2c9d |access-date=2024-02-16 |website=Medium |language=en}}</ref>
|-
|''Strokes daban-daban''
|Khalid
|Tare da Lateef Adedimeji, Shaffy Bello
|
|-
| rowspan="3" |2022
|''[[Kofa (fim 2022)|Kofa]]''
|Wale
|Kyautar AFRIFF da kuma gabatarwa ta AMVCA
|<ref name=":1">{{Cite web |date=14 November 2022 |title=Jude Idada's 'Kofa' nabs 3 major awards at AFRIFF 2022|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/jude-idadas-kofa-nabs-3-major-awards-at-afriff-2022/nlhklnp |access-date=2022-11-16 |website=www.pulse.ng |language=en|last=Udodiong|first=Inemesit|url-status=live}}</ref>
|-
|''Selina''
|Ruuben
|Tare da Bimbo Ademoye, Ivy Antiev
|
|-
|''Mai farin ciki Roger''
|Ruwa
|Nomin da aka samu a gasar cin kofin fim din Afirka
|
|-
|2021
|''[[Still Falling|Har yanzu yana faɗuwa]]''
|Kyaftin Lagi
|Tare da [[Sharon Ooja]]
|<ref>{{Cite web |date=11 February 2021 |title=Watch the official trailer for 'Still Falling' starring Sharon Ooja, Daniel Etim-Effiong |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/watch-the-official-trailer-for-still-falling-starring-sharon-ooja-daniel-etim-effiong/qv3t67j.amp |access-date=2021-03-20 |website=Pulse Nigeria}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2020
|''Fata''
|Daraktan
|Shirin da ke nuna [[Eku Edewor]] da [[Beverly Naya]]
|<ref>{{Cite web |title=SKIN |url=https://www.urbanworld.org/2019/skin |access-date=2021-02-14 |website=Urbanworld |language=en-US}}</ref>
|-
|''Guguwa''
|Guguwa
|Gajeren fim tare da [[Diane Russet]]
|<ref>{{Cite web |date=2020-06-30 |title=Diane Russet and Etim Effiong are star-crossed lovers in 'Storm' short film [Trailer] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/diane-russet-and-etim-effiong-are-star-crossed-lovers-in-storm-short-film-trailer/tbxr1ls |access-date=2021-02-14 |website=Pulse Nigeria |language=en-US}}</ref>
|-
|''Kashi na Kifi''
|Sufeto
|Takaitaccen fim tare da [[Shafy Bello]] da Moshood Fattah
|<ref name="bellanaija.com">{{Cite web |last=Tv |first=Bn |date=2020-05-01 |title=Editi Effiong's "Fishbone" Is Perfect for Movie Night {{!}} Watch on BN TV |url=https://www.bellanaija.com/2020/05/fishbone-movie-editi-effiong/ |access-date=2021-02-14 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="3" |2019
|''[[Òlóturé|Olotūré]]''
|Tony
|Tare da Beverly Osu, Blossom Chukwujekwu, Ada Ameh
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2020-10-05 |title=Òlòtūré |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2020/10/oloture.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|''[[Makate Must Sell|Dole ne a sayar da shi]]''
|Gbenro
|Tare da Igwe 2pac, Toyin Ibrahim, Diipo Adeusi
|
|-
|''[[Plan B (2019 fim)|Shirin B]]''
|Dele Coker
|Matsayin jagora
|<ref>{{Cite web |last=nollywoodreinvented |date=2019-02-15 |title=Plan B |url=https://www.nollywoodreinvented.com/2019/02/plan-b.html |access-date=2021-02-14 |website=Nollywood Reinvented |language=en-US}}</ref>
|-
|2018
|''[[New Money (fim na 2018)|Sabon Kudi]]''
|Ganiyu Osamede
|Tare da Dakore Akande
|
|-
|2017
|''Abin da aka fara ganinsa''
|Daraktan
|Takaitaccen ɗan gajeren lokaci
|<ref name="bellanaija.com" />
|}
== Kyaututtuka da gabatarwa ==
{| class="wikitable"
!Shekara
!Kyautar
!Sashe
!Fim din
!Sakamakon
!Ref
|-
|2022
|[[Kyautar Kwalejin Fina-Finan Afirka|Kyautar Kwalejin Fim ta Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a Matsayin Jagora
|''Mai farin ciki Roger''
|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Africa Movie Academy Awards: Adjetey Anang wins, check out full list of winners – MyJoyOnline |url=https://www.myjoyonline.com/africa-movie-academy-awards-adjetey-anang-wins-check-out-full-list-of-winners/ |access-date=2025-02-14 |website=www.myjoyonline.com |language=en-US}}</ref>
|-
|2022
|[[Africa International Film Festival|Bikin Fim na Duniya na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Drama, Movie ko TV Series
| rowspan="2" |''Kofa''
|{{Won}}
|<ref name=":1" />
|-
|2023
|[[2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards|Kyautar Zaɓin Masu Bincike na Afirka]]
|Mafi kyawun Actor a cikin Comedy Drama, Movie ko TV Series
|{{Nom}}
|<ref>{{Cite web |title=Check Out The Full List Of Winners At The Ninth Edition Of The Africa Magic Viewers’ Choice Awards |url=https://www.dstv.com/africamagic/en-ng/show/amvca/season/9/winners |access-date=2026-05-06 |website=AMVCA – Full List: Here are all our AMVCA 9 Nominees |language=en|date=2023-05-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20230606125406/https://www.dstv.com/africamagic/en-ng/show/amvca/season/9/winners|archive-date=2023-06-06|url-status=live}}</ref><ref name="Lawal 2023">{{Cite web |last=Lawal |first=Khadijat |date=2023-05-21 |title=AMVCA 2023: Full List Of Winners |url=https://www.channelstv.com/2023/05/21/amvca-2023-full-list-of-winners/amp/ |access-date=2023-06-10 |website=Channels Television}}</ref>
|}
== Rayuwa ta mutum ==
Ainihin Eong ya auri Toyosi Etim-Effiong tun daga 4 ga Nuwamba 2017. Sun fara haduwa a watan Agustan 2016 yayin da suke aiki a kan roject.<ref>{{Cite web |date=November 28, 2017 |title=WEDDINGSBN Celebrity Weddings: Toyosi Phillips & Daniel Etim Effiong's #3StrandCord #YorubaEfikMergerBellaNaija Weddings |url=https://www.bellanaija.com/2017/11/toyosi-phillips-and-etim-effiongs-3strandcord-wedding/ |access-date=October 23, 2020 |publisher=Bella Naija}}</ref> Ma'auratan sun yi maraba da ɗansu na farko, jariri, a watan Janairun 2019. <ref>{{Cite web |date=January 16, 2019 |title=Toyosi and Daniel Etim Effiong's baby girl is here and she is so cute! |url=https://www.informationnigeria.com/2019/01/toyosi-and-daniel-etim-effiongs-baby-girl-is-here-and-she-is-so-cute.html |access-date=October 22, 2020 |publisher=Information Nigeria}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* [[IMDb]].com/name/nm5652097/" id="mwBCg" rel="mw:ExtLink nofollow">Daniel Etim Effiong a kan IMDb
* {{Twitter|eetimm|Daniel Etim Effiong}}
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
nwju4s21oj3dkowxrduh2hhwz5gjlid
Zul Kifli Salami
0
63903
831553
612107
2026-05-07T07:28:49Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831553
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}[[File:Zul_Kifl_Salami_01.jpg|thumb|Zul Kifl Salami]]
'''Zul Kifl Salami''' ɗan siyasa ne daga [[Benin|kasar Benin]]. Ya yi minista a gwamnatin PRPB. Yana da digirin digirgir a fannin tattalin arziki. <ref name="bbc">[https://www.bbc.co.uk/french/specials/1618_benin_elex/page6.shtml BBCAfrique.com | Présidentielle 2006 au Bénin]</ref>
An zaɓe shi a matsayin Babban Darakta na Bankin Ci gaban Musulunci a shekara ta 2003 a kan wa'adin shekaru uku, yana da alhakin: [[Aljeriya|Algeria]], Benin, [[Mozambik|Mozambique]], [[Siriya|Syria]], [[State of Palestine|Palestine]] da [[Yemen]]. <ref>[http://web5.bernama.com/events/idb06/index.php?type=4 IDB Conferencehttps://en.m.wikipedia.org/wiki/Zul_Kifl_Salami#cite_ref-2] {{Webarchive}}</ref> <ref>{{In lang|ar}} [http://www.muslimworldleague.org/paper/1775/articles/page14.htm New Page 1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120206012034/http://www.muslimworldleague.org/paper/1775/articles/page14.htm |date=2012-02-06 }}</ref>
A ranar 4 ga watan Fabrairu, 2005 an naɗa shi Ministan Ƙasa mai kula da Tsare-tsare da Ci gaba a cikin sabuwar majalisar ministocin Mathieu Kérékou. <ref>[http://www.benintourisme.com/fr/interne.php?idrub=2&id=5 Gouvernement:: Site officiel du tourisme au Bénin]</ref> Ya rike muƙamin har zuwa watan Afrilu 2006. <ref>[http://www.mdef.bj/article.php?id_article=108 République du Bénin - Ministère de l'Economie et des FinancesRépublique du Bénin - Ministère de l'Economie et des Finances Archived June 7, 2007, at the Wayback Machine] {{Webarchive}}</ref>
Salami ya tsaya a matsayin ɗan takara mai zaman kansa a zaɓen shugaban ƙasa na shekarar 2006. Ya samu kuri'u 8,538 (0.28%). <ref>[http://africanelections.tripod.com/bj.html Elections in Benin] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210627183714/https://africanelections.tripod.com/bj.html |date=2021-06-27 }}, African Elections Database.</ref>
Shi ne shugaban ''Banque Islamique du Bénin''.
== Manazarta ==
[[Category:Rayayyun mutane]]
pt0g2pynosgddv7mo8ih65cymbb6sgz
The African Who Wanted to Fly
0
69549
831656
717202
2026-05-07T10:09:00Z
Ummun Sultan
23935
831656
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''''The African Who Wanted to Fly''''' ({{Lang-fr|L'Africain Qui Voulait Voler}}) [[Sinima a Gabon|Fim ne na Gabon]] da aka shirya shi a shekarar 2016 wanda [[Samantha Biffot]] ta ba da umarni. Ya dogara ne da wani ɓangare akan tarihin rayuwar Luc Bendza. An kuma yi fim ɗin a cikin harsuna biyu, [[Sinanci]] da [[Faransanci]], kuma yana da fassarar [[Turanci]].<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=The African Who Wanted to Fly|url=https://bampfa.org/event/african-who-wanted-fly|archive-url=|archive-date=|access-date=2020-10-01|website=[[Berkeley Art Museum and Pacific Film Archive]]|location=[[Berkeley, California]]}}</ref>
== Samarwa ==
[[Neon Rouge]] ne ya samar da ''ɗan Afirka wanda ke son tashi sama (The African Who Wanted to Fly)'', tare da haɗin gwiwa daga Theater Company Theater ([[Faransa]]).<ref>{{Cite web|title=The African Who Wanted to Fly {{!}} Neon Rouge Production|url=https://neonrouge.com/en/african-who-wanted-fly|access-date=2020-10-01|website=neonrouge.com|archive-date=2021-11-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20211102074034/https://neonrouge.com/en/african-who-wanted-fly|url-status=dead}}</ref> An nuna su duka Gabon, da China.<ref>{{Cite web|last=Verhaeghe|first=Marceau|date=5 February 2020|title=L'africain qui voulait voler, de Samantha Biffot|url=https://www.cinergie.be/actualites/l-africain-qui-voulait-voler-de-samantha-biffot|archive-url=|archive-date=|access-date=1 October 2020|website={{ill|Cinergie|fr|Cinergie}}}}</ref> Waƙar ta ƙunshi waƙoƙin Sinanci.<ref>{{Cite web|last=Verhaeghe|first=Marceau|date=5 February 2020|title=L'africain qui voulait voler, de Samantha Biffot|url=https://www.cinergie.be/actualites/l-africain-qui-voulait-voler-de-samantha-biffot|archive-url=|archive-date=|access-date=1 October 2020|website={{ill|Cinergie|fr|Cinergie}}}}</ref>
== Labarin fim ==
Kallon fim ɗin Big Boss, wani yaro ɗan ƙasar Gabon ya gano Kung Fu kuma ya yanke shawarar zuwa [[Sin|ƙasar Sin]] yana ɗan shekara 15 kacal. Ya gano cewa zai zama ɗan Afirka na farko da ya koyi fasahar Kung Fu. A ƙarshe ya shahara.
== Nunawa ==
* An kalli fim ɗin a bikin Fina-Finan Afirka a Jami'ar Duke a ranar 27 ga watan Fabrairu, 2019.<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=African Film Festival: The African Who Wanted to Fly|url=https://igs.duke.edu/events/african-film-festival-african-who-wanted-fly|archive-url=https://web.archive.org/web/20211102074101/https://igs.duke.edu/events/african-film-festival-african-who-wanted-fly|archive-date=2021-11-02|access-date=2020-10-01|website=[[Center for International and Global Studies]]|publisher=[[Duke University]]|url-status=dead}}</ref>
* ''Cibiyar Documentary Maysles'' ta gabatar da fim ɗin a bikin Fina-finan Afirka na New York karo na 24 a ranar 19 ga watan Mayu, 2017.<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=NYAFF: The African Who Wanted to Fly|url=https://www.maysles.org/calendar/africanwhowantedtofly|archive-url=|archive-date=|access-date=2020-10-01|website=[[Maysles Documentary Center]]|language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
[[Category:fim]]
pu534esrdhb09kpd95xqjtmqt4vblm0
831657
831656
2026-05-07T10:09:22Z
Ummun Sultan
23935
831657
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''''The African Who Wanted to Fly''''' ({{Lang-fr|L'Africain Qui Voulait Voler}}) [[Sinima a Gabon|Fim ne na Gabon]] da aka shirya shi a shekarar 2016 wanda [[Samantha Biffot]] ta ba da umarni. Ya dogara ne da wani ɓangare akan tarihin rayuwar Luc Bendza. An kuma yi fim ɗin a cikin harsuna biyu, [[Sinanci]] da [[Faransanci]], kuma yana da fassarar [[Turanci]].<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=The African Who Wanted to Fly|url=https://bampfa.org/event/african-who-wanted-fly|archive-url=|archive-date=|access-date=2020-10-01|website=[[Berkeley Art Museum and Pacific Film Archive]]|location=[[Berkeley, California]]}}</ref>
== Samarwa ==
[[Neon Rouge]] ne ya samar da ''ɗan Afirka wanda ke son tashi sama (The African Who Wanted to Fly)'', tare da haɗin gwiwa daga Theater Company Theater ([[Faransa]]).<ref>{{Cite web|title=The African Who Wanted to Fly {{!}} Neon Rouge Production|url=https://neonrouge.com/en/african-who-wanted-fly|access-date=2020-10-01|website=neonrouge.com|archive-date=2021-11-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20211102074034/https://neonrouge.com/en/african-who-wanted-fly|url-status=dead}}</ref> An nuna su duka Gabon, da China.<ref>{{Cite web|last=Verhaeghe|first=Marceau|date=5 February 2020|title=L'africain qui voulait voler, de Samantha Biffot|url=https://www.cinergie.be/actualites/l-africain-qui-voulait-voler-de-samantha-biffot|archive-url=|archive-date=|access-date=1 October 2020|website={{ill|Cinergie|fr|Cinergie}}}}</ref> Waƙar ta ƙunshi waƙoƙin Sinanci.<ref>{{Cite web|last=Verhaeghe|first=Marceau|date=5 February 2020|title=L'africain qui voulait voler, de Samantha Biffot|url=https://www.cinergie.be/actualites/l-africain-qui-voulait-voler-de-samantha-biffot|archive-url=|archive-date=|access-date=1 October 2020|website={{ill|Cinergie|fr|Cinergie}}}}</ref>
== Labarin fim ==
Kallon fim ɗin Big Boss, wani yaro ɗan ƙasar Gabon ya gano Kung Fu kuma ya yanke shawarar zuwa [[Sin|ƙasar Sin]] yana ɗan shekara 15 kacal. Ya gano cewa zai zama ɗan Afirka na farko da ya koyi fasahar Kung Fu. A ƙarshe ya shahara.
== Nunawa ==
* An kalli fim ɗin a bikin Fina-Finan Afirka a Jami'ar Duke a ranar 27 ga watan Fabrairun shekarar 2019.<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=African Film Festival: The African Who Wanted to Fly|url=https://igs.duke.edu/events/african-film-festival-african-who-wanted-fly|archive-url=https://web.archive.org/web/20211102074101/https://igs.duke.edu/events/african-film-festival-african-who-wanted-fly|archive-date=2021-11-02|access-date=2020-10-01|website=[[Center for International and Global Studies]]|publisher=[[Duke University]]|url-status=dead}}</ref>
* ''Cibiyar Documentary Maysles'' ta gabatar da fim ɗin a bikin Fina-finan Afirka na New York karo na 24 a ranar 19 ga watan Mayu, 2017.<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=NYAFF: The African Who Wanted to Fly|url=https://www.maysles.org/calendar/africanwhowantedtofly|archive-url=|archive-date=|access-date=2020-10-01|website=[[Maysles Documentary Center]]|language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
[[Category:fim]]
c5428t6q7wips9tzr6n4klw2onqufjg
Watu Wote
0
69727
831138
647308
2026-05-06T14:24:21Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831138
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''''Watu Wote: All of Us''''', ko kuma kawai '''''Watu Wote''''' wani ɗan gajeren fim ne da aka shirya shi a shekarar 2017 na Kenya-Jamus, wanda Katja Benrath ta jagoranta, a matsayin aikin kammala karatunta a Makarantar Media na Hamburg. Fim ɗin ya dogara ne akan harin bas da [[Al-Shabaab (ƙungiyar Mayaƙa)|Al-Shabaab]] ta kai a watan Disambar 2015 a garin Mandera na Kenya.<ref>{{Cite news|url=https://qz.com/1188938/oscar-nominations-2018-watu-wote-shows-al-shabaab-test-kenyas-religious-harmony/|title=This Oscar-nominated film shows how terrorists put Kenya's religious harmony to test|last=Dahir|first=Abdi Latif|work=Quartz|access-date=2018-02-10|language=en-US}}{{Dead link|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Fim ɗin ya sami yabo mai mahimmanci, ya lashe lambar yabo ta Student Academy for Narrative,<ref>{{cite web|title= 2017 Student Academy Awards finalist|url=http://www.oscars.org/news/meet-2017-student-academy-awards-finalists|publisher=Academy|date=August 10, 2017|accessdate=August 25, 2016}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.oscars.org/news/academy-reveals-2017-student-academy-awardr-winners|title=2017 Student Academy Award winners|date=2017-10-12|access-date=2017-10-19}}</ref> kuma ya sami lambar yabo ta Academy Award for Academy Award for Best Live Action Short Film a 90th Academy Awards.<ref>{{Cite news|url=https://www.the-star.co.ke/news/2018/01/23/kenyan-film-watu-wote-nominated-for-an-oscar-award_c1702818|title=Kenyan film 'Watu Wote' nominated for an Oscar Award|work=The Star, Kenya|access-date=2018-02-10|language=en|archive-date=2018-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180210181103/https://www.the-star.co.ke/news/2018/01/23/kenyan-film-watu-wote-nominated-for-an-oscar-award_c1702818|url-status=dead}}</ref> Samfurin ya fuskanci matsaloli lokacin da aka sace kyamarar ma'aikatan kafin a fara yin fim ɗin.<ref>{{Cite web|last=Kasumov|first=Aziza|date=2018-02-22|title=How Oscar-Nominated Short 'Watu Wote' Was Inspired by True Events|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/how-oscar-nominated-short-watu-wote-was-inspired-by-true-events-1085363/|access-date=2021-11-12|website=The Hollywood Reporter|language=en-US}}</ref>
== Labarin fim ==
Jua, Kirista ne da ke zaune a Kenya, ya hau wata motar bas da aka yi hayar ta don zuwa ziyartar wani ɗan uwa, kuma ba ya jin daɗin yadda fasinjojin musulmi suka kewaye shi. Kungiyar ta'addanci ta Al-Shabaab ce ta tsayar da motar bas ɗin, inda mambobinta suka bukaci musulmi da su bayyana fasinjoji Kirista.<ref>{{Cite web|url=http://oscar.go.com/nominees/short-film-live-action/watu-wote-all-of-us|title=Watu Wote: All of Us|website=oscar.go.com|access-date=2018-02-10}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://nairobinews.nation.co.ke/chillax/watu-wote-nominated-oscar-awards/|title=Kenyan short film on Mandera bus attack nominated for Oscar Awards - Nairobi News|date=2018-01-24|work=Nairobi News|access-date=2018-02-10|language=en-US}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== 'Yan wasa ==
* Barkhad Abdirahman a matsayin Abdirashid Adan
* Faysal Ahmed a matsayin Hassan Yaqub Ali (shugaban al-Shabaab)
* Mahad Ahmed a matsayin Fasinja
* Abdiwali Farrah a matsayin Salah Farah
* Charles Karumi a matsayin Issa Osman
* Alex Khayo a matsayin jami'in GSU
* Gerald Langiri a matsayin jami'in GSU
* Justin Mirichii a matsayin James Ouma
* Saada Mohammed a matsayin Astuhr
* Douglas Muigai a matsayin jami'in GSU
* Adelyne Wairimu a matsayin Jua
== liyafa ==
=== Muhimmiyar liyafar ===
A shafin yanar gizon mai tarawa na Rotten Tomatoes, fim ɗin yana da amincewar 100% bisa ga sake dubawa 9, tare da matsakaicin darajar 8.2/10.<ref>{{cite web|url=https://www.rottentomatoes.com/m/watu_wote|title=Watu Wote (All of Us) (2017)|work=[[Rotten Tomatoes]]|publisher=[[Fandango Media]]|accessdate=November 13, 2019}}</ref>
=== Kyaututtuka da zaɓe ===
* Wanda Aka Zaba: Academy Award for Best Live Action Short Film
* Wanda ya ci nasara: (Gold Plaque) Student Academy Award a Mafi kyawun Makarantar Fina-Finai ta Duniya - Labari
* wanda aka zaɓa a Best Live Action short film a lambar yabo ta 90th Oscar.<ref>{{cite web | url=https://nairobinews.nation.co.ke/watu-wote-nominated-oscar-awards/ | title=Kenyan short film on Mandera bus attack nominated for Oscar Awards | date=24 January 2018 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Manazarta ==
[[Category:fim]]
g2ko6rj7ow56hedcg08r5mwf1mumou5
The Hunters (fim na 1957)
0
70069
831661
421252
2026-05-07T10:10:32Z
Ummun Sultan
23935
831661
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''''The Hunters''''' fim ne na ethnographic na shekarar 1957 wanda ke ba da labarin kokarin hudu !Kung maza (wanda aka fi sani da Ju / 'hoansi ko [[Mutanen san|Bushmen]]) don farautar giraffe a cikin Kalahari Desert na [[Namibiya|Namibia]]. John Marshall ne ya harbe fim din a lokacin wani balaguron da Smithsonian-Harvard Peabody ya tallafawa a 1952-53. Baya ga farautar giraffe, fim din yana nuna wasu fannoni na !Rayuwar Kung a wannan lokacin, gami da dangantakar iyali, zamantakewa da ba da labari, da kuma aiki tuƙuru na tattara abinci na shuke-shuke da farauta don ƙananan wasanni.
An samar da fim din ne a Cibiyar Nazarin Fim ta Gidan Tarihi na Peabody a Jami'ar Harvard ta hanyar John Marshall tare da haɗin gwiwar Robert Gardner . Ya lashe lambar yabo ta Robert J. Flaherty ta 1957 don fim mafi kyau daga Cibiyar Kwalejin Fim ta City, New York, <ref>'The Hunters' wins '57 Flaherty Award. </ref> kuma mai kula da fina-finai na Majalisa ta Amurka ta sanya masa suna a cikin Ma'aikatar Fim ta Amurka a 2003 don "al'adu, kyakkyawa, ko muhimmancin tarihi".<ref name="nfr">{{cite press release | title = Librarian of Congress Adds 25 Films to National Film Registry | publisher = Library of Congress | date = December 16, 2003 | url = https://www.loc.gov/today/pr/2003/03-211.html }}</ref><ref>{{Cite web|title=Complete National Film Registry Listing |url=https://www.loc.gov/programs/national-film-preservation-board/film-registry/complete-national-film-registry-listing/|access-date=2020-11-02|website=Library of Congress}}</ref>An adana Hunters a cikin 2000 tare da tallafi daga Gidauniyar Tsaro ta Fim ta Kasa . [1]
cikin littafinsa At The Edge of History, William Irwin Thompson yana amfani da tsarin The Hunters don tsara tsarin rikici na duniya a cikin dabi'u a cikin cibiyoyin ɗan adam.
== Labarin fim ==
== Duba kuma ==
* Jerin fina-finai na Amurka na 1957
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* {{IMDb title|tt0392137}}
* Masu farautaaAllMovie
* [http://www.der.org/films/hunters.html ''Masu farauta''] a fannin ilimi na takarduBayanan Ilimi na Bayani
* Rubutun Hunters na Daniel Eagan a cikin Tarihin Fim na Amurka: Jagoran Jagora zuwa Fim na Landmark a cikin National Film Registry, A&C Black, 2010 , shafuka 541-542 [https://books.google.com/books?id=deq3xI8OmCkC]
[[Category:Fim]]
ir6swgjua2esqqnej9z1p0o70olzn0o
831662
831661
2026-05-07T10:11:00Z
Ummun Sultan
23935
831662
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''''The Hunters''''' fim ne na ethnographic na shekarar 1957 wanda ke ba da labarin kokarin hudu !Kung maza (wanda aka fi sani da Ju / 'hoansi ko [[Mutanen san|Bushmen]]) don farautar giraffe a cikin Kalahari Desert na [[Namibiya|Namibia]]. John Marshall ne ya harbe fim din a lokacin wani balaguron da Smithsonian-Harvard Peabody ya tallafawa a 1952-53. Baya ga farautar giraffe, fim din yana nuna wasu fannoni na !Rayuwar Kung a wannan lokacin, gami da dangantakar iyali, zamantakewa da ba da labari, da kuma aiki tuƙuru na tattara abinci na shuke-shuke da farauta don ƙananan wasanni.
An samar da fim din ne a Cibiyar Nazarin Fim ta Gidan Tarihi na Peabody a Jami'ar Harvard ta hanyar John Marshall tare da haɗin gwiwar Robert Gardner . Ya lashe lambar yabo ta Robert J. Flaherty ta 1957 don fim mafi kyau daga Cibiyar Kwalejin Fim ta City, New York, <ref>'The Hunters' wins '57 Flaherty Award. </ref> kuma mai kula da fina-finai na Majalisa ta Amurka ta sanya masa suna a cikin Ma'aikatar Fim ta Amurka a 2003 don "al'adu, kyakkyawa, ko muhimmancin tarihi".<ref name="nfr">{{cite press release | title = Librarian of Congress Adds 25 Films to National Film Registry | publisher = Library of Congress | date = December 16, 2003 | url = https://www.loc.gov/today/pr/2003/03-211.html }}</ref><ref>{{Cite web|title=Complete National Film Registry Listing |url=https://www.loc.gov/programs/national-film-preservation-board/film-registry/complete-national-film-registry-listing/|access-date=2020-11-02|website=Library of Congress}}</ref>An adana Hunters a cikin 2000 tare da tallafi daga Gidauniyar Tsaro ta Fim ta Kasa . [1]
cikin littafinsa At The Edge of History, William Irwin Thompson yana amfani da tsarin The Hunters don tsara tsarin rikici na duniya a cikin d
ɗabi'u a cikin cibiyoyin ɗan adam.
== Labarin fim ==
== Duba kuma ==
* Jerin fina-finai na Amurka na 1957
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* {{IMDb title|tt0392137}}
* Masu farautaaAllMovie
* [http://www.der.org/films/hunters.html ''Masu farauta''] a fannin ilimi na takarduBayanan Ilimi na Bayani
* Rubutun Hunters na Daniel Eagan a cikin Tarihin Fim na Amurka: Jagoran Jagora zuwa Fim na Landmark a cikin National Film Registry, A&C Black, 2010 , shafuka 541-542 [https://books.google.com/books?id=deq3xI8OmCkC]
[[Category:Fim]]
ge3z9wrjitsw3hqhnzh2ouew7cgaczq
Yaren Proto-Niger-Congo
0
71136
831388
823896
2026-05-06T22:35:36Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831388
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Proto-Niger–Congo''' shine hasashe da aka sake ginawa na yaren da aka tsara na [[Harsunan Nijar-Congo|dangin yaren Nijar-Congo]] .
== Tabbatacce ==
Ba kamar Nilo-Saharan ba, ƙwararrun harsunan Nijar-Congo na samun karɓuwa daga manyan masana harsuna da ƴan Afirka. [[Harsunan Atlantic-Congo|Atlantic–Congo]] (kusan Nijar – Kongo amma ban da Mande, Kru, Siamou, Kordofanian, [[Dogon harsuna|Dogon]] da [[Harsunan Ijoid]] ) ''Glottolog'' 4.4 ta karbe shi.
== Asalin ==
{{Reflist}}
Blench (2006, 2016 <ref>Blench, Roger. 2016. [https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/discussions/Can_we_visit_the_graves_of_the_first_Niger.pdf Can we visit the graves of the first Niger-Congo speakers?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315144849/https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/discussions/Can_we_visit_the_graves_of_the_first_Niger.pdf |date=2024-03-15 }}. Paper presented for the 2nd International Congress "[https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html Towards Proto-Niger-Congo: Comparison and Reconstruction] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240104071543/https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html |date=2024-01-04 }}", Paris, 1-3 September, 2016.</ref> ) ya ba da shawarar cewa Proto-Niger-Congo ya samo asali ne kimanin shekaru 11-10,000 kafin yanzu a yammacin " Koren Sahara " na Afirka (kusan [[Sahel]] da kudancin [[Sahara]] ), da kuma cewa Ana iya danganta tarwatsewarta tare da yaduwar baka da kibiya ta hanyar ƙaura mafarauta .
== Fassarar sauti ==
=== Sautuna ===
Larry Hyman (2016) ya sake gina sautunan matakan daidaitawa guda biyu don Proto-Niger – Kongo, waɗanda sune: <ref>Hyman, Larry. 2016. [https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/presentations/Hyman%20Paris%20Niger-Congo%20HO2.pdf Can we visit the graves of the first Niger-Congo speakers?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231205172353/https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/presentations/Hyman%20Paris%20Niger-Congo%20HO2.pdf |date=2023-12-05 }}. Paper presented for the 2nd International Congress "[https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html On Reconstructing Tone in Proto-Niger-Congo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240104071543/https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html |date=2024-01-04 }}", Paris, 1-3 September, 2016.</ref>
* *H (sauti mai girma)
* * L (ƙananan sautin)
=== Sillabi tsarin ===
Proto-Niger–Congo ana ɗauka bisa al'ada cewa yana da tsarin tushen disyllabic kama da na Proto-Bantu, wato (C)V-CVCV <ref name="BlenchWrong" /> ( Williamson 2000, <ref>Williamson, Kay. 2000. Proto-Niger-Congo. In: H. Ekkehard Wolff, Orin D. Gensler (eds). ''Proceedings of the 2nd World Congress of African Linguistics, Leipzig 1997'', pp.49-70. Köln: Rüdiger Köppe. ISBN 9783896451248.</ref> da sauransu). Duk da haka, Roger Blench (2016) ya ba da shawarar tsarin trisyllabic (CVCVCV) don tushen Proto-Niger-Congo, <ref name="BlenchWrong">Blench, Roger. 2016. [https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/presentations/Blench-NC%20three%20consonant%20roots.pdf Supposing we have been completely wrong about the shape of early Niger-Congo roots?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231205172352/https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/presentations/Blench-NC%20three%20consonant%20roots.pdf |date=2023-12-05 }}. Paper presented for the 2nd International Congress "[https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html Towards Proto-Niger-Congo: Comparison and Reconstruction] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240104071543/https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html |date=2024-01-04 }}", Paris, 1-3 September, 2016.</ref> yayin da Konstantin Pozdniakov (2016) ya nuna cewa babban tsarin tsarin Proto-Niger-Congo shine * CVC, tare da shi. tare da disyllabic, trisyllabic, da sauran bambancin. <ref>Pozdniakov, Konstantin. 2016. [https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/presentations/pozdniakov-word_structure.pptx Proto-Niger-Congo root structures]{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. Paper presented for the 2nd International Congress "[https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html On Reconstructing Tone in Proto-Niger-Congo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240104071543/https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html |date=2024-01-04 }}", Paris, 1-3 September, 2016.</ref>
== Ilimin Halitta ==
=== Darasi na suna ===
Za a iya sake gina azuzuwan suna don Proto-Niger-Congo. Sunan ajin prefixes a cikin Proto-Niger–Congo sun haɗa da:
* ''suna class 1'' : prefix for human singular
* ''suna class 2'' : prefix for human plural
* ''suna class 6A'' : prefix for liquid and mass nouns ("uncountables")
A ƙasa akwai alamun ajin suna Neja-Congo (Good 2020:145, <ref name="Good">Good, Jeff. 2020. Niger-Congo, with a special focus on Benue-Congo. In: Vossen, Rainer and Gerrit J. Dimmendaal (eds.). 2020. ''The Oxford Handbook of African Languages'', pp. 139-160. Oxford: Oxford University Press.</ref> daga Schadeberg 1989:72 <ref>[[Thilo C. Schadeberg|Schadeberg, Thilo C.]] (1989). ‘Kordofanian’, in J. Bendor-Samuel (ed.). ''The Niger-Congo Languages: A classification and description of Africa's largest language family'', 66-80. Lanham, MD: University Press of America.</ref> ):
{| class="wikitable sortable"
!Reshe
! 1
! 1 (Kashi na Semantic)
! 3
! 4
! 4 (Kashi na Semantic)
! 5
! 6
! 6 (nau'i na ma'ana)
! 6 a ba
! 6a (Kashi na Semantic)
|-
| Kordofanian
| *gu-
| mutane
| *gu-
| *j-
| 'itace'
| *li-
| *ku-
| 'kwai'
| *ŋ-
| ruwaye
|-
| [[Harsunan Yammacin Atlantika|Atlantic]]
| *gu-
| mutane
| *gʊ-
| *ci-
| 'bishiyoyi'
| *da-
| *ga-
| 'kafa, suna'
| *ma-
| ruwaye
|-
| Oti-Volta ( [[Harsunan Gur|Gur]] )
| * - ʊ
| mutane
| *-ba
| *- Ci
| 'itace'
| *- kawo
| *- a
| 'kwai, kai'
| *-ma
| ruwaye
|-
| Ghana – Togo ( Kwa )
| *o-
| mutane
| *o-
| *i-
| ' itacen wuta'
| *li-
| *a-
| 'kwai, kai, suna'
| *N-
| ruwaye
|-
| [[Harsunan Benue-Congo|Benue – Kongo]]
| *ku-
| mutane
| *ku-
| * (t) da -
| 'itace'
| *li-
| *a-
| 'kwai, kai, suna'
| *ma-
| ruwaye
|-
| Bantu (suna)
| *mu-
| mutane
| *mu-
| *mi-
| 'itace'
| *i̧-
| *ma-
| 'kwai, suna'
| *ma-
| ruwaye
|-
| Bantu (lafazi)
| * ju-
|
| *gu-
| *gi-
|
| *di-
| *ga-
|
| *ga-
|
|}
=== Tsawaita magana ===
A ƙasa akwai wasu Proto-Niger-Congo, Proto-Bantu, da Proto- [[Harsunan Yammacin Atlantika|Atlantic]] ƙwanƙolin magana (Good 2020:146, <ref name="Good">Good, Jeff. 2020. Niger-Congo, with a special focus on Benue-Congo. In: Vossen, Rainer and Gerrit J. Dimmendaal (eds.). 2020. ''The Oxford Handbook of African Languages'', pp. 139-160. Oxford: Oxford University Press.</ref> daga Hyman 2007:157 <ref>Hyman, L. M. (2007). ‘Niger-Congo verb extensions: overview and discussion’, in D. L. Payne and J. Pena (eds.), ''Selected Proceedings of the 37th Annual Conference on African Linguistics''. Somerville, MA: Cascadilla, 149-63.</ref> ):
{| class="wikitable sortable"
!Nau'in kari
! Proto-Nijar-Congo
! Proto-Bantu
! Proto-Atlantic
|-
! m
| *-da
| * -d
| *-ed
|-
! m
| *-ci, *-ti
| *-ci-i
| *-wani
|-
! m
| *- ba
| *-ƙa-ƙa
| *-V[+baya]
|-
! m
| *- na
| *-wani
| *-ad
|-
! juyawa
| *-zuwa
| *-ɗ
| *-ƙa
|}
Misali, a cikin [[Harshen Swahili|Swahili]] :
* tushen kalmar aiki: ''penda'' 'to love'
** reciprocal : ''pendana'' 'son juna'
** m: ''pendea'' 'don son'
** sanadin : ''pendeza'' 'don farantawa'
== Karin magana ==
Güldemann's (2018) Proto-Niger–Congo pronoun reconstructions, na mutum na farko da na biyu karin magana (mufurai da jam'i), an bayar da su a ƙasa.
{| class="wikitable"
!
! guda ɗaya
! jam'i
|-
! Mutum na 1
| *mV <sup>gaba</sup>
| * TV <sup>rufe</sup>
|-
! Mutum na 2
| *mV <sup>baya</sup>
| *NV <sup>kusa</sup>
|}
Babaev (2013) cikakken bincike ne na karin magana a cikin harsunan Nijar–Congo, tare da sake ginawa dalla-dalla.
== Lambobi ==
Konstantin Pozdniakov (2018) ya wallafa cikakken gyare-gyaren [[wiktionary:Appendix:Proto-Niger-Congo numerals|lambobi na Proto-Niger – Kongo]], da kuma cikakken sake ginawa ga ƙananan ƙananan rassan Niger-Congo phylum. Pozdniakov (2018: 293) <ref name="Pozdniakov">{{Cite book|last3=Konstantin Pozdniakov}}</ref> da Güldemann (2018: 147) sun sake gina waɗannan lambobi don Proto-Niger-Congo.
{| class="wikitable sortable"
!Lambobi
! Proto-Niger – Kongo<br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> (Pozdniakov 2018)
! Proto-Niger – Kongo<br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> (Güldemann 2018)
|-
! 1
| *ku-(n)-di (> ni/-in), *do, *gbo/*kpo
|
|-
! 2
| *ba-di
| *Ri
|-
! 3
| *tat/*ta
| *ta (C)
|-
! 4
| *na (h) i
| *na (C)
|-
! 5
| *tan,*nu(n)
| *NU
|-
! 6
| 5+1
|
|-
! 7
| 5+2
|
|-
! 8
| *na (i) nai (< 4 reduplicated)
|
|-
! 9
| 5+4
|
|-
! 10
| *pu/*fu
|
|-
! 20
| <'mutum'
|
|}
An ƙirƙiri lambobi 6-9 ta hanyar haɗa ƙananan lambobi, yayin da '20' ya samo asali daga 'mutum'.
A halin yanzu babu wani ingantaccen tsarin sake ginawa don tushen ƙamus na Proto-Niger-Congo. Duk da haka, gyare-gyaren gyare-gyare (na farko, na farko, wanda aka yiwa alama ta amfani da alamar lamba #) Roger Blench, wanda a halin yanzu yana tattara ƙamus na Nijar-Congo ya yi ƙoƙari. Wasu misalai daga Blench (2016:
{| class="wikitable sortable"
!Proto-Niger – Kongo
! Gloss
|-
| *keɗeri
| a raba, yanke, karya
|-
| *suŋguri
| wanka ( mai wucewa )
|-
| #tokori
| tauna
|-
| *siŋguri
| shafa, shafa
|-
| *ɗumigbi
| binne, tona, kabari, shuka
|-
| #ggbʊ́rɪ́
| kai
|-
| #gbukuru
| kunkuru, kunkuru
|-
| #goŋgboro
| kirji
|-
| #kpagara
| kafa, kafa
|-
| #ku(n)duŋo
| gwiwa
|-
| #-bugbulu
| rami
|-
| #kVn
| daya
|-
| *tunuru
| biyar
|}
{{Interlanguage link|Hans Günther Mukarovsky|de|Hans Günther Mukarovsky}}'s reconstruction of Proto-Western Nigritic (roughly equivalent to Proto-[[Harsunan Atlantic-Congo|Atlantic–Congo]]<ref>Blench, Roger. ''[http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/General/Westermann%20complete.pdf Kordofanian and Niger-Congo: new and revised lexical evidence]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}''. Cambrdige: Kay Williamson Educational Foundation.</ref>) was published in 2 volumes in 1976 and 1977.<ref>Mukarovsky, Hans. 1976-1977. ''A study of Western Nigritic'' (2 vols). Wien: Institut für Ägyptologie und Afrikanistik, Universität Wien.</ref>
=== Tsire-tsire ===
Blench (2009) ya lissafa wasu gyare-gyaren gyare-gyare na Nijar da Kongo don shuke-shuke masu amfani da tattalin arziki masu mahimmanci (a lura cewa ba lallai ba ne a sake gina su zuwa Proto-Niger-Congo). Waɗannan tushen gabaɗaya nau'ikan yanki ne ( ''Wanderworts'' ), tare da wasu daga cikinsu kuma ana samun su cikin yarukan Afroasiatic da Nilo-Saharan. <ref>Blench, Roger. 2009. [https://www.academia.edu/4345929/New_reconstructions_of_West_African_economic_plants New reconstructions of West African economic plants]. In: Jörg Adelberger & Rudolf Leger (eds.): ''Language, History and Reconstructions''. Frankfurter Afrikanistische Blätter 21 (2009) XX-XX. Rüdiger Köppe Verlag, Köln.</ref> Ana kuma ƙara wasu 'yan fom daga wasu ayyukan Blench (2006, 2012, 2016).
{| class="wikitable sortable"
!Niger–Congo form
!Common name
!Scientific name(s)
!Notes
|-
|#-bal-
|palm spp.
|''[[Tukurwa|Raphia sudanica]]''; ''Elaeis guineensis''
|
|-
|#-kundi-
|dryzone palm
|''Phoenix reclinata''; ''[[Giginya|Borassus aethiopum]]''; ''Raphia'' sp.
|
|-
|#-bila-
|oil-palm (?)
|''Elaeis guineensis''
|
|-
|#-eli-
|oil-palm
|''Elaeis guineensis''
|
|-
|#-ten-
|oil-palm
|''Elaeis guineensis''
|
|-
|#(n)gbaŋ-
|fan-palm
|''[[Giginya|Borassus aethiopum]]''
|
|-
|#lona
|[[Corawa|locust bean tree]]
|''[[Corawa|Parkia biglobosa]]''
|
|-
|#-(g)be
|cola nut
|''Cola nitida'', ''[[Goro|Cola acuminata]]''
|
|-
|#goro
|cola nut
|''Cola nitida'', ''[[Goro|Cola acuminata]]''
|
|-
|#kum
|silk-cotton tree
|''[[Rimi|Ceiba pentandra]]''
|
|-
|#kom-
|African mahogany
|''[[Maɗaci|Khaya senegalensis]]''
|
|-
|#ŋ-kpunu
|[[Kaɗe|shea tree]]; ‘oil, fat’
|''[[Kaɗe|Vitellaria paradoxa]]''
|
|-
|#-par
|African olive, bush-candle
|''Canarium schweinfurthii''
|
|-
|#kVN-
|sorghum, guinea-corn
|''[[Dawa|Sorghum bicolor]]''
|
|-
|#mar(d)a
|[[Maiwa|pearl millet]]
|''[[Maiwa|Pennisetum glaucum]]''
|also widespread in West Chadic
|-
|#fundi<ref name="BlenchAfricanMillets">{{Cite journal|url-status=1–8}}</ref>
|fonio
|''[[Acca|Digitaria exilis]]''
|in Mande, Atlantic, Gur, etc.
|-
|#ku; #ji
|yam
|''Dioscorea'' spp.
|
|-
|#-tom
|[[Kamu|aerial yam]]
|''[[Kamu|Dioscorea bulbifera]]''
|widespread in Nigeria and western Cameroon<ref name="BlenchAgrarian" />
|-
|#koko
|cocoyam, [[Gwaza|taro]]
|''[[Gwaza|Colocasia esculenta]]''
|
|-
|#zo(ko)
|cowpea
|''Vigna unguiculata''
|in Central Nigeria; Benue-Congo has *kón (Proto-Manenguba) and *-kʊ́ndè (Proto-Bantu)<ref name="BlenchAfricanPast" />
|-
|#-kpa<ref name="BlenchAfricanPast" />
|Bambara groundnut
|''Vigna subterranea''
|West Benue-Congo
|-
|#-gunu<ref name="BlenchAfricanPast" />
|Bambara groundnut
|''Vigna subterranea''
|East Benue-Congo
|-
|#-wi
|Bambara groundnut
|''Vigna subterranea''
|Plateau languages
|-
|#-kora
|[[Ƙwarya|calabash]], gourd
|''[[Ƙwarya|Lagenaria siceraria]]''; ''Cucurbita'' spp.
|
|-
|#kom-
|enset, [[Ayaba|banana]]
|''Musa'' spp.
|
|-
|#konde
|plantain
|''[[Agada|Musa paradisiaca]]''
|
|-
|#màaló (?)
|rice
|''Oryza glaberrima''
|Proto-Manding reconstruction; widespread form across West Africa<ref name="BlenchAfricanPast" />
|}
Sauran sunayen tsire-tsire masu yaɗuwar yanki a Afirka ta Yamma:
* ''[[Loko|Milicia excelsa]]'' : odum, iroko (a Ghana da Najeriya)
* ''Funtumia elastica'' (bishiyar roba): o-fruntum (a Ghana) <ref name="BlenchAfricanPast" />
* ''[[Riɗi|Sesamum indicum]]'' (sesame): #-sVwa (Benue-Congo) <ref name="BlenchAfricanPast" />
* ''[[Kuɓewa|Abelmoschus esculentus]]'' (okra): ɔ́kʊrʊ, ɪkɪabʊ, akɛnɛta (a kudancin Nijeriya) <ref name="BlenchAgrarian">Blench, Roger. 2016. [http://www.rogerblench.info/Ethnoscience/Plants/General/Blench%20IWAA%207%20paper.pdf Reconstructing African agrarian prehistory by combining different sources of evidence: methodological considerations and examples for west African economic plants]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. In: ''News from the Past; Progress in African Archaeobotany. Proceedings of the 7th International Workshop on African Archaeobotany, Vienna, 2-5th July, 2012''. U. Thanheiser ed. 13-26. Groningen: Barkhuis.</ref>
=== Dabbobi ===
A ƙasa akwai wasu gyare-gyare na ƙayyadaddun tsarin yanki na Nijar-Congo na sunayen dabbobi da Blench ya bayar (2007 <ref>Blench, Roger. 2007. [http://www.rogerblench.info/Ethnoscience/Animals/Mammals/Blench%20Paris%202007%20final%20published.pdf Lexical avoidance taboos and the reconstruction of names for large animals in Niger-Congo, an African language phylum]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. In: Edmond Dounias, Elisabeth Motte-Florac and Margaret Dunham (eds). ''Le symbolisme des animaux - l’animal “clef de voûte” dans la tradition orale et les interactions homme-nature''. 545-569 + unpaginated appendices. Paris: Editions IRD.</ref> ), tare da wasu gyare-gyaren da aka yi akan Blench (2006).
{| class="wikitable sortable"
!Niger-Congo form
! Sunan gama gari
! Rarrabawa
|-
| #jata
| zaki
| Mande-Congo
|-
| #guni
| zaki
| siffar yanki
|-
| #-bungu
| hyena
| Volta-Congo
|-
| #-biti
| hyena
| Proto-Benue-Kwa
|-
| #murum
| hyena
| Najeriya ta tsakiya
|-
| #gbali
| giwa
| Mande-Congo
|-
| #-yi
| giwa
| Benue-Kwa ? ; yana nufin 'tusk'
|-
| #-sulu
| giwa
| Volta-Congo
|-
| #- ba
| kare
| Proto-Nijar-Congo
|-
| #kuru
| kada
| Niger-Congo ( Proto-Bantu yana da #-gandu) <ref name="BlenchAfricanPast" />
|-
| #budi <ref name="BlenchAfricanPast" />
| akuya
| Niger-Congo (Afroasiatic da Nilo-Saharan suna da #kr-) <ref name="BlenchAfricanPast" />
|-
| #-ga <ref name="BlenchAfricanPast" />
| [[Kabarai|masakar kauye]]
| Benue-Congo <ref name="BlenchAfricanPast" />
|}
== Duba kuma ==
* Harshen Proto-Bantu
* Harshen Proto-Afroasiatic
* Haplogroup E-M2
*
* {{Cite journal|url-status=207–210}}
* Grollemund, Rebecca, Simon Branford, Jean-Marie Hombert & Mark Pagel. 2016. ''[https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/abstracts/Grollemund_Hombert_Pagel-Genetic%20Unity%20of%20the%20Niger-Congo%20family.pdf Genetic unity of the Niger-Congo family]{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}''. Paper presented for the 2nd International Congress "[https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html Towards Proto-Niger-Congo: Comparison and Reconstruction] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240104071543/https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html |date=2024-01-04 }}", Paris, 1-3 September, 2016.
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* [https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html Zuwa Proto-Niger-Congo: Kwatanta da Sake Ginawa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240104071543/https://llacan.cnrs.fr/nigercongo2/index.html |date=2024-01-04 }}
* [http://sumale.vjf.cnrs.fr/NC/ Neja-Congo aikin sake ginawa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210509020508/http://sumale.vjf.cnrs.fr/NC/ |date=2021-05-09 }} a LLACAN
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
k0y5qrzye9y9h9ag0onqlryaqyfkdu0
Yaren Aka
0
71639
831363
596250
2026-05-06T21:50:15Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831363
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Aka''', wanda kuma aka fi sani da '''Yaka''' ko '''Beka''', [[Harshen Bantu|yaren Bantu]] ne da ake magana da shi a [[Afirka ta Tsakiya (ƙasa)|Jamhuriyar Afirka ta Tsakiya]] da [[Jamhuriyar Kwango|Jamhuriyar Kongo]], tare da [[kogin Ubangi]] da ke raba kasashen biyu.
Aka na magana da mutanen Aka, alayyai masu alaƙa da Baka na [[Harsuna Ubangian|Ubangian]] na [[Kamaru]], Kongo da [[Gabon]] . Tare, ana kiran waɗannan mutane da sunan Mbenga ( ''Bambenga'' ) ko Binga ( ''Babinga'' ), na ƙarshe na wulakanci.
Sananniya, Aka yana raba ƙamus tare da harsunan Baka, galibi game da tattalin arziƙin daji na musamman, kamar kalmomin tsire-tsire masu ci, tsire-tsire na magani da tattara zuma. Wannan yana cikin kashi 30% na Aka wanda ba Bantu bane da kashi 30% na Baka wanda ba Ubangian ba kuma an sanya shi a matsayin ragowar kakannin Pygmy na Yamma (Mbenga ko "Baaka") wanda ya ɓace. <ref>Serge Bahuchet, 1993, ''History of the inhabitants of the central African rain forest: perspectives from comparative linguistics.'' In C.M. Hladik, ed., ''Tropical forests, people, and food: Biocultural interactions and applications to development.'' Paris: Unesco/Parthenon.</ref> Duk da haka, yana yiwuwa gaba ɗaya Aka ya koma Bantu daga yaren Ubangian da ke da alaƙa da Baka, wanda yanayin ya ragu zuwa wata kabila guda ɗaya wacce ta dace da dajin tare da daidaitattun ƙamus. Babu wata shaida da ke nuna alaƙar harshe mai faɗi da kowane ɗayan mutanen Pygmy. <ref>{{Cite web |url=http://www.rogerblench.info/Genetics/SAFA%202004%20genetics%20paper.pdf |title=Blench (in press) |access-date=2024-02-25 |archive-date=2011-07-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721174821/http://www.rogerblench.info/Genetics/SAFA%202004%20genetics%20paper.pdf |url-status=dead }}</ref>
Mutanen Aka suna kiran kansu ''Mraka'' a mufuradi, ''Beka'' a jam'i. Mutanen da yarensu suna yin wasu mabambantan kalmomi: ''Mò-Áka, Moyaka, Bayaka, Yaga, Bayaga, Gbayaka, Biaka, Beká, Yakwa, Yakpa, Yakpwa, Nyoyaka.'' An san yammacin Aka da Benzele ( ''Mbenzélé, Babenzélé, Bambenzele, Ba-Benjelle'' ), da kuma gabas Aka a matsayin Sese ( ''Base'' ). Waɗannan na iya zama yaruka daban-daban; ''Nzari'' zai iya zama wani.
Alwani na arewacin Gabon da ake kira ''Mikaya'' da ''Luma'' a bayyane suke ko dai Aka ko kuma suna magana da wani yare mai alaƙa da Aka.
== Fassarar sauti ==
=== Consonants ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! colspan="2" |
! Bilabial
! Alveolar
! Palatal
! Velar
! Labio-<nowiki><br id="mwQg"></nowiki><nowiki><br></nowiki><nowiki><br></nowiki><nowiki><br></nowiki><nowiki></br></nowiki> maras kyau
! Glottal
|-
! colspan="2" | Nasal
| m
| n
|
|
|
|
|-
! rowspan="4" | M /<br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> Haɗin kai
! <small>a fili</small>
| p
| t
|
| k
| k͡p
|
|-
! <small>murya</small>
| b
| d
| d͡ʒ
| ɡ
| ɡ͡b
|
|-
! <small>prenasalized</small>
| ᵐb
| ⁿd
| ⁿd͡ʒ
| ᵑɡ
| ᵑᵐɡ͡b
|
|-
! <small>m</small>
| ɓ
| ɗ
|
|
|
|
|-
! rowspan="2" | Ƙarfafawa
! <small>a fili</small>
| ɸ
| s
|
|
|
| h
|-
! <small>murya</small>
| β
|
|
|
|
|
|-
! colspan="2" | Na gefe
|
| l
|
|
|
|
|-
! colspan="2" | Semi wasali
|
|
| j
|
| w
|
|}
=== Wasula ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!
! Gaba
! Tsakiya
! Baya
|-
! Kusa
| i
|
| u
|-
! Kusa-tsakiyar
| e
|
| o
|-
! Bude-tsakiyar
| ɛ
|
| ɔ
|-
! Bude
|
| a
|
|}
== Kalmomin daji na musamman ==
{| class="Wikitable"
!Ma'ana
! Baka
! Aka
|-
| ''[[Dioscorea semperflorens]]''
| ʔèsuma
| esuma
|-
| 'Ya'yan itãcen marmari na ''Dioscorea''
| bilebo
| elèbó
|-
| Yam bore sanda
| bondungà
| ndon
|-
| Namiji ko tsoho giwa
| kamba
| kamba
|-
| Waƙoƙin giwaye
| ʔèpùnda
| ciki
|-
| Ƙwaƙwalwar sarewa (don al'adar farauta)
| mutum
| mutum
|-
| [[Meliplebeia beccarii|''Trigona beccari'']] (kudan zuma mara ƙarfi)
| pɛ̀ndɛ̀
| vɛ̀ndɛ̀
|-
| Sarauniya kudan zuma
| ɲábɔ̀mɛ̀
| èbɔ̀mɛ̀
|-
| Pollen
| irin
| kinɗa
|-
| Jagoran zuma
| kwangaadand
| kpángbá
|-
| ''[[Dialium pachyphyllum]]''
| kasaso
| mbàsɔ̀
|}
== Adabi ==
* Serge Bahuchet (2012): [https://digitalcommons.wayne.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1009&context=humbiol_preprints "Canjin Harshe, Rasa Pygmy."] ''Halittar Dan Adam'' : Vol. 84: ku. 1, Mataki na 9.
== Nassoshi ==
{{Reflist}}
[[Category:Harsuna]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
nyn7jmfspfm2wl9pegg6yl5v08xfszv
Harsunan Kung
0
71832
831634
716462
2026-05-07T10:01:09Z
Ummun Sultan
23935
831634
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''ǃKung''' / ˈkʊ ŋ / KUUNG ( '''ǃXun''' ), kuma da aka sani da '''Ju''' ( /ˈdʒ uː / JOO ), yare nl ne Na (hadaddun harshe) wanda ake magana da shi a [[Namibiya|Namibia]], [[Botswana]], da [[Angola]] ta Kung mutane, wanda ya ƙunshi harsuna biyu ko uku. Tare da [[Harshen Amkoe|yaren ǂʼAmkoe]], ǃKung sun kafa [[Harshen Kxʼa|dangin harshen Kxʼa]] . ǃKung ya zama ɗaya daga cikin rassan dangin harshen [[Harsunan Khoisan|Khoisan]], kuma ana kiransa da '''Arewacin Khoisan''' a wannan yanayin, to amma rashin haɗin kan Khoisan ba a taɓa samu ba kuma yanzu ana ɗaukarsa a matsayin abin sha'awa. Duk da haka, kalmar 'Khoisan' an kiyaye shi azaman laima don danne harsuna gabaɗaya. <ref>{{Harvard citation no brackets|Haacke|2009}}</ref>
ǃKung ya shahara da dannawa da yawa, kamar ǃ a cikin sunansa, kuma yana da wasu ƙayyadaddun ƙirƙira na baƙaƙe da wasula a duniya. Har ila yau yana da sautin murya da nasalization . Don bayanin, duba Juƀʼhoan . Don furta ''ǃXuun'' (lafazi: [ ǃ͡χũː˦˥ ]</link> in Western ǃKung/ǃXuun) mutum yana yin sautin dannawa kafin sautin ''x'' (wanda yake kama da Scotland ko Jamusanci ''ch'' ), sannan kuma dogon hanci <nowiki><i id="mwNQ">u</i></nowiki> wasali mai tsayi mai tsayi. {{Efn|For phonology and tones, see list of ǃXun dialect names in {{harvtxt|Heine|Honken|2010}}.}}
== Sunaye ==
Kalmar ǃKung, ko bambance-bambancen ta, yawanci ana amfani da ita lokacin la'akari da yarukan don zama harshe ɗaya; Ju yana son a yi amfani dashi lokacin la'akari da su azaman ƙaramin dangin harshe. ǃKung kuma a wani lokaci ana amfani da shi don yarukan arewa/ arewa maso yamma, sabanin yarukan Juǀʼhoan da aka rubuta sosai a kudu(gabas); duk da haka masu magana da kusan dukkan yarukan suna kiran kansu ǃKung .
Rubuce-rubucen ''ǃXun'' da ''ǃXuun'' da aka gani a cikin adabi na baya-bayan nan suna da alaƙa da sifar Juǀʼhoan da aka rubuta ''ǃXʼu(u)n'' a cikin rubutun waƙa ta 1975, ko ''ǃKu(u)n'' a cikin rubutun waƙa na yanzu. Ƙarin rubutun su ne ''ǃHu, ǃKhung, ǃKu, Kung, Qxü, ǃung, ǃXo, Xû, ǃXû, Xun, ǃXung, ǃXũũ, ǃXun, ʗhũ:,'' <ref name="dok">{{Harvard citation no brackets|Doke|1926}}</ref> da ƙarin rubutun ''Ju'' sune ''Dzu, Juu, Zhu'' .
== Masu magana ==
Idan an kirga yarukan ǃKung tare, za su yi yaren danna mafi yawan jama'a na uku bayan [[Harshen Khekhoe|Khoekhoe]] da Sandawe . Mafi yawan jama'a ǃKung iri-iri, Juǀʼhoan, ƙila an haɗa shi zuwa matsayi na uku tare da Naro .
Ƙididdiga sun bambanta, amma akwai yiwuwar masu magana kusan 15,000. Ƙididdiga yana da wahala saboda masu magana sun warwatse a gonaki, suna tare da masu magana da wasu harsuna, amma Brenzinger (2011) ya ƙidaya 9,000 a Namibia, 2,000 a Botswana, 3,700 a [[Afirka ta Kudu]] da 1,000 a Angola (sau da ƙila 8,000 a 1975).
Har zuwa tsakiyar-karshen karni na ashirin, yarukan arewa sun yadu a kudanci da tsakiyar Angola. Duk da haka, yawancin ǃKung sun gudu daga yakin basasa na Angola zuwa Namibiya (musamman zuwa Caprivi Strip ), inda aka dauke su aiki a cikin rundunar sojojin Afirka ta Kudu na musamman da sojojin Angolan da SWAPO . A karshen yakin kan iyaka, an mayar da mayaka fiye da dubu daya da iyalansu zuwa Schmidtsdrift a Afirka ta Kudu cikin rashin tabbas kan makomarsu a Namibiya. <ref>{{Harvard citation no brackets|Suzman|2001}}</ref> Bayan fiye da shekaru goma suna rayuwa cikin mawuyacin hali, gwamnatin bayan wariyar launin fata ta saya da ba da gudummawar filaye don zama na dindindin a Platfontein, kusa da Schmidtsdrift. <ref>{{Harvard citation no brackets|Robins|Madzudzo|Brenzinger|2001}}</ref>
Juǀʼhoan kaɗai aka rubuta, kuma bai isa ya fahimce shi da yarukan Arewa maso Yamma ba don amfani da adabi iri ɗaya don duka biyun.
== Iri ==
Yaren ǃKung da aka fi sani shine Tsumkwe Juǀʼhoan, Ekoka ǃKung, ǃʼOǃKung, da ǂKxʼauǁʼein . Malamai sun bambanta tsakanin yaruka goma sha ɗaya da goma sha biyar, amma ba a fayyace iyakokin ba. Akwai bayyanannen bambanci tsakanin Arewa/Arewa maso Yamma vs Kudu/Kudu maso Gabas, amma har ila yau, ƙungiyar ta tsakiya dabam-dabam wacce ba ta da wata shaida.
=== Heine & Honken (2010) ===
Heine & Honken (2010) classify the 11 traditionally numbered dialects into three branches of what they consider a single language:
Heine & König (2015, p. 324) state that speakers of all Northwestern dialects "understand one another to quite some extent" but that they do not understand any of the Southeastern dialects.
=== Sands (2010) ===
Sands (2010) classifies ǃKung dialects into four clusters, with the first two being quite close:
ǂKxʼauǁʼein ba shi da kyau a ba da shaida don rarrabawa a lokacin.
=== Snyman (1997) ===
Rabewar farko na ! Yaren Xũũ da Žuǀ'hõasi na Snyman (1997): <ref>Snyman, Jan Winston. 1997. A preliminary classification of the !Xũũ and Žuǀ'hõasi dialects. In Haacke, Wilfrid and Elderkin, Edward Derek (eds.), ''Namibian languages: reports and papers'', 21-106. Köln: Rüdiger Köppe Verlag; University of Namibia (UNAM).</ref>
== Proto-harshen ==
Harshen kakanni, Proto-Juu ko Proto-ǃXuun, yana da wuraren dannawa guda biyar: Dental, alveolar, palatal, alveolar lateral, da retroflex ( {{IPA|*‼}}</link> ). Maɓallin retroflex ya fita daga yarukan Kudu maso Gabas kamar Juǀʼhoan, amma ya kasance a Tsakiyar ǃKung. A cikin ǀʼAkhwe (Ekoka), ɓangarorin palatal ya zama alveolar mai [[sassaƙa]] . <ref>{{Harvard citation no brackets|Scott|Miller|Namaseb|Sands|2010}}</ref> <ref>{{Harvard citation no brackets|Miller|Holliday|Howcroft|Phillips|2011}}</ref>
{| class="wikitable"
!Proto-Ju
! {{IPA|*ǃ}} 'ciki'
! {{IPA|*‼}} 'ruwa'
! {{IPA|*ǂ}}
|-
! SE (Tsumkwe)
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ǂ}}
|-
! N (Okongo/ǀʼAkhwe)
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ᶢǁű}}
| {{IPA|⨎}}
|-
! NW (Mangetti Dune)
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ᶢǁű}}
| {{IPA|ǂ}}
|-
! C (Neitsas/Nurugas)
| {{IPA|ᶢǃú}}
| {{IPA|ᶢ‼ú}}
| {{IPA|ǂ}}
|}
== Duba kuma ==
* [[wiktionary:Appendix:!Kung word lists|Lissafin kalmomin Kung]] (Wiktionary)
== Bayanan kula ==
{{Notelist}}
== Manazarta==
{{Reflist}}
== Hanyoyin hadi na Waje==
* {{Cite journal|url-status=5–36}}
* {{Cite journal|url-status=85–114}}
[[Category:Harsuna]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
n9wljhfpjwxikgpy2ieuclm5o2qnxju
831635
831634
2026-05-07T10:01:22Z
Ummun Sultan
23935
831635
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''ǃKung''' / ˈkʊ ŋ / KUUNG ( '''ǃXun''' ), kuma da aka sani da '''Ju''' ( /ˈdʒ uː / JOO ), yare nl ne Na (hadaddun harshe) wanda ake magana da shi a [[Namibiya|Namibia]], [[Botswana]], da [[Angola]] ta Kung mutane, wanda ya ƙunshi harsuna biyu ko uku. Tare da [[Harshen Amkoe|yaren ǂʼAmkoe]], ǃKung sun kafa [[Harshen Kxʼa|dangin harshen Kxʼa]] . ǃKung ya zama ɗaya daga cikin rassan dangin harshen [[Harsunan Khoisan|Khoisan]], kuma ana kiransa da '''Arewacin Khoisan''' a wannan yanayin, to amma rashin haɗin kan Khoisan ba a taɓa samu ba kuma yanzu ana ɗaukarsa a matsayin abin sha'awa. Duk da haka, kalmar 'Khoisan' an kiyaye shi azaman laima don danne harsuna gabaɗaya. <ref>{{Harvard citation no brackets|Haacke|2009}}</ref>
ǃKung ya kuma shahara da dannawa da yawa, kamar ǃ a cikin sunansa, kuma yana da wasu ƙayyadaddun ƙirƙira na baƙaƙe da wasula a duniya. Har ila yau yana da sautin murya da nasalization . Don bayanin, duba Juƀʼhoan . Don furta ''ǃXuun'' (lafazi: [ ǃ͡χũː˦˥ ]</link> in Western ǃKung/ǃXuun) mutum yana yin sautin dannawa kafin sautin ''x'' (wanda yake kama da Scotland ko Jamusanci ''ch'' ), sannan kuma dogon hanci <nowiki><i id="mwNQ">u</i></nowiki> wasali mai tsayi mai tsayi. {{Efn|For phonology and tones, see list of ǃXun dialect names in {{harvtxt|Heine|Honken|2010}}.}}
== Sunaye ==
Kalmar ǃKung, ko bambance-bambancen ta, yawanci ana amfani da ita lokacin la'akari da yarukan don zama harshe ɗaya; Ju yana son a yi amfani dashi lokacin la'akari da su azaman ƙaramin dangin harshe. ǃKung kuma a wani lokaci ana amfani da shi don yarukan arewa/ arewa maso yamma, sabanin yarukan Juǀʼhoan da aka rubuta sosai a kudu(gabas); duk da haka masu magana da kusan dukkan yarukan suna kiran kansu ǃKung .
Rubuce-rubucen ''ǃXun'' da ''ǃXuun'' da aka gani a cikin adabi na baya-bayan nan suna da alaƙa da sifar Juǀʼhoan da aka rubuta ''ǃXʼu(u)n'' a cikin rubutun waƙa ta 1975, ko ''ǃKu(u)n'' a cikin rubutun waƙa na yanzu. Ƙarin rubutun su ne ''ǃHu, ǃKhung, ǃKu, Kung, Qxü, ǃung, ǃXo, Xû, ǃXû, Xun, ǃXung, ǃXũũ, ǃXun, ʗhũ:,'' <ref name="dok">{{Harvard citation no brackets|Doke|1926}}</ref> da ƙarin rubutun ''Ju'' sune ''Dzu, Juu, Zhu'' .
== Masu magana ==
Idan an kirga yarukan ǃKung tare, za su yi yaren danna mafi yawan jama'a na uku bayan [[Harshen Khekhoe|Khoekhoe]] da Sandawe . Mafi yawan jama'a ǃKung iri-iri, Juǀʼhoan, ƙila an haɗa shi zuwa matsayi na uku tare da Naro .
Ƙididdiga sun bambanta, amma akwai yiwuwar masu magana kusan 15,000. Ƙididdiga yana da wahala saboda masu magana sun warwatse a gonaki, suna tare da masu magana da wasu harsuna, amma Brenzinger (2011) ya ƙidaya 9,000 a Namibia, 2,000 a Botswana, 3,700 a [[Afirka ta Kudu]] da 1,000 a Angola (sau da ƙila 8,000 a 1975).
Har zuwa tsakiyar-karshen karni na ashirin, yarukan arewa sun yadu a kudanci da tsakiyar Angola. Duk da haka, yawancin ǃKung sun gudu daga yakin basasa na Angola zuwa Namibiya (musamman zuwa Caprivi Strip ), inda aka dauke su aiki a cikin rundunar sojojin Afirka ta Kudu na musamman da sojojin Angolan da SWAPO . A karshen yakin kan iyaka, an mayar da mayaka fiye da dubu daya da iyalansu zuwa Schmidtsdrift a Afirka ta Kudu cikin rashin tabbas kan makomarsu a Namibiya. <ref>{{Harvard citation no brackets|Suzman|2001}}</ref> Bayan fiye da shekaru goma suna rayuwa cikin mawuyacin hali, gwamnatin bayan wariyar launin fata ta saya da ba da gudummawar filaye don zama na dindindin a Platfontein, kusa da Schmidtsdrift. <ref>{{Harvard citation no brackets|Robins|Madzudzo|Brenzinger|2001}}</ref>
Juǀʼhoan kaɗai aka rubuta, kuma bai isa ya fahimce shi da yarukan Arewa maso Yamma ba don amfani da adabi iri ɗaya don duka biyun.
== Iri ==
Yaren ǃKung da aka fi sani shine Tsumkwe Juǀʼhoan, Ekoka ǃKung, ǃʼOǃKung, da ǂKxʼauǁʼein . Malamai sun bambanta tsakanin yaruka goma sha ɗaya da goma sha biyar, amma ba a fayyace iyakokin ba. Akwai bayyanannen bambanci tsakanin Arewa/Arewa maso Yamma vs Kudu/Kudu maso Gabas, amma har ila yau, ƙungiyar ta tsakiya dabam-dabam wacce ba ta da wata shaida.
=== Heine & Honken (2010) ===
Heine & Honken (2010) classify the 11 traditionally numbered dialects into three branches of what they consider a single language:
Heine & König (2015, p. 324) state that speakers of all Northwestern dialects "understand one another to quite some extent" but that they do not understand any of the Southeastern dialects.
=== Sands (2010) ===
Sands (2010) classifies ǃKung dialects into four clusters, with the first two being quite close:
ǂKxʼauǁʼein ba shi da kyau a ba da shaida don rarrabawa a lokacin.
=== Snyman (1997) ===
Rabewar farko na ! Yaren Xũũ da Žuǀ'hõasi na Snyman (1997): <ref>Snyman, Jan Winston. 1997. A preliminary classification of the !Xũũ and Žuǀ'hõasi dialects. In Haacke, Wilfrid and Elderkin, Edward Derek (eds.), ''Namibian languages: reports and papers'', 21-106. Köln: Rüdiger Köppe Verlag; University of Namibia (UNAM).</ref>
== Proto-harshen ==
Harshen kakanni, Proto-Juu ko Proto-ǃXuun, yana da wuraren dannawa guda biyar: Dental, alveolar, palatal, alveolar lateral, da retroflex ( {{IPA|*‼}}</link> ). Maɓallin retroflex ya fita daga yarukan Kudu maso Gabas kamar Juǀʼhoan, amma ya kasance a Tsakiyar ǃKung. A cikin ǀʼAkhwe (Ekoka), ɓangarorin palatal ya zama alveolar mai [[sassaƙa]] . <ref>{{Harvard citation no brackets|Scott|Miller|Namaseb|Sands|2010}}</ref> <ref>{{Harvard citation no brackets|Miller|Holliday|Howcroft|Phillips|2011}}</ref>
{| class="wikitable"
!Proto-Ju
! {{IPA|*ǃ}} 'ciki'
! {{IPA|*‼}} 'ruwa'
! {{IPA|*ǂ}}
|-
! SE (Tsumkwe)
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ǂ}}
|-
! N (Okongo/ǀʼAkhwe)
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ᶢǁű}}
| {{IPA|⨎}}
|-
! NW (Mangetti Dune)
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ᶢǁű}}
| {{IPA|ǂ}}
|-
! C (Neitsas/Nurugas)
| {{IPA|ᶢǃú}}
| {{IPA|ᶢ‼ú}}
| {{IPA|ǂ}}
|}
== Duba kuma ==
* [[wiktionary:Appendix:!Kung word lists|Lissafin kalmomin Kung]] (Wiktionary)
== Bayanan kula ==
{{Notelist}}
== Manazarta==
{{Reflist}}
== Hanyoyin hadi na Waje==
* {{Cite journal|url-status=5–36}}
* {{Cite journal|url-status=85–114}}
[[Category:Harsuna]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
40y9k0gnb7qtvsn9fk46a4czfbw57h6
831636
831635
2026-05-07T10:01:35Z
Ummun Sultan
23935
831636
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''ǃKung''' / ˈkʊ ŋ / KUUNG ( '''ǃXun''' ), kuma da aka sani da '''Ju''' ( /ˈdʒ uː / JOO ), yare nl ne Na (hadaddun harshe) wanda ake magana da shi a [[Namibiya|Namibia]], [[Botswana]], da [[Angola]] ta Kung mutane, wanda ya ƙunshi harsuna biyu ko uku. Tare da [[Harshen Amkoe|yaren ǂʼAmkoe]], ǃKung sun kafa [[Harshen Kxʼa|dangin harshen Kxʼa]] . ǃKung ya zama ɗaya daga cikin rassan dangin harshen [[Harsunan Khoisan|Khoisan]], kuma ana kiransa da '''Arewacin Khoisan''' a wannan yanayin, to amma rashin haɗin kan Khoisan ba a taɓa samu ba kuma yanzu ana ɗaukarsa a matsayin abin sha'awa. Duk da haka, kalmar 'Khoisan' an kiyaye shi azaman laima don danne harsuna gabaɗaya. <ref>{{Harvard citation no brackets|Haacke|2009}}</ref>
ǃKung ya kuma shahara da dannawa da yawa, kamar ǃ a cikin sunansa, kuma yana da wasu ƙayyadaddun ƙirƙira na baƙaƙe da wasula a duniya. Har ila yau yana da sautin murya da nasalization . Don bayanin, duba Juƀʼhoan . Don furta ''ǃXuun'' (lafazi: [ ǃ͡χũː˦˥ ]</link> in Western ǃKung/ǃXuun) mutum yana yin sautin dannawa kafin sautin ''x'' (wanda yake kama da Scotland ko Jamusanci ''ch'' ), sannan kuma dogon hanci <nowiki><i id="mwNQ">u</i></nowiki> wasali mai tsayi mai tsayi. {{Efn|For phonology and tones, see list of ǃXun dialect names in {{harvtxt|Heine|Honken|2010}}.}}
== Sunaye ==
Kalmar ǃKung, ko bambance-bambancen ta, yawanci ana amfani da ita lokacin la'akari da yarukan don zama harshe ɗaya; Ju yana son a yi amfani dashi lokacin la'akari da su azaman ƙaramin dangin harshe. ǃKung kuma a wani lokaci ana amfani da shi don yarukan arewa/ arewa maso yamma, sabanin yarukan Juǀʼhoan da aka rubuta sosai a kudu(gabas); duk da haka masu magana da kusan dukkan yarukan suna kiran kansu ǃKung .
Rubuce-rubucen ''ǃXun'' da ''ǃXuun'' da aka gani a cikin adabi na baya-bayan nan suna da alaƙa da sifar Juǀʼhoan da aka rubuta ''ǃXʼu(u)n'' a cikin rubutun waƙa ta 1975, ko ''ǃKu(u)n'' a cikin rubutun waƙa na yanzu. Ƙarin rubutun su ne ''ǃHu, ǃKhung, ǃKu, Kung, Qxü, ǃung, ǃXo, Xû, ǃXû, Xun, ǃXung, ǃXũũ, ǃXun, ʗhũ:,'' <ref name="dok">{{Harvard citation no brackets|Doke|1926}}</ref> da ƙarin rubutun ''Ju'' sune ''Dzu, Juu, Zhu'' .
== Masu magana ==
Idan an kirga yarukan ǃKung tare, za su yi yaren danna mafi yawan jama'a na uku bayan [[Harshen Khekhoe|Khoekhoe]] da Sandawe . Mafi yawan jama'a ǃKung iri-iri, Juǀʼhoan, ƙila an haɗa shi zuwa matsayi na uku tare da Naro .
Ƙididdiga sun bambanta, amma akwai yiwuwar masu magana kusan 15,000. Ƙididdiga yana da wahala saboda masu magana sun warwatse a gonaki, suna tare da masu magana da wasu harsuna, amma Brenzinger (2011) ya ƙidaya 9,000 a Namibia, 2,000 a Botswana, 3,700 a [[Afirka ta Kudu]] da 1,000 a Angola (sau da ƙila 8,000 a shekarar 1975).
Har zuwa tsakiyar-karshen karni na ashirin, yarukan arewa sun yadu a kudanci da tsakiyar Angola. Duk da haka, yawancin ǃKung sun gudu daga yakin basasa na Angola zuwa Namibiya (musamman zuwa Caprivi Strip ), inda aka dauke su aiki a cikin rundunar sojojin Afirka ta Kudu na musamman da sojojin Angolan da SWAPO . A karshen yakin kan iyaka, an mayar da mayaka fiye da dubu daya da iyalansu zuwa Schmidtsdrift a Afirka ta Kudu cikin rashin tabbas kan makomarsu a Namibiya. <ref>{{Harvard citation no brackets|Suzman|2001}}</ref> Bayan fiye da shekaru goma suna rayuwa cikin mawuyacin hali, gwamnatin bayan wariyar launin fata ta saya da ba da gudummawar filaye don zama na dindindin a Platfontein, kusa da Schmidtsdrift. <ref>{{Harvard citation no brackets|Robins|Madzudzo|Brenzinger|2001}}</ref>
Juǀʼhoan kaɗai aka rubuta, kuma bai isa ya fahimce shi da yarukan Arewa maso Yamma ba don amfani da adabi iri ɗaya don duka biyun.
== Iri ==
Yaren ǃKung da aka fi sani shine Tsumkwe Juǀʼhoan, Ekoka ǃKung, ǃʼOǃKung, da ǂKxʼauǁʼein . Malamai sun bambanta tsakanin yaruka goma sha ɗaya da goma sha biyar, amma ba a fayyace iyakokin ba. Akwai bayyanannen bambanci tsakanin Arewa/Arewa maso Yamma vs Kudu/Kudu maso Gabas, amma har ila yau, ƙungiyar ta tsakiya dabam-dabam wacce ba ta da wata shaida.
=== Heine & Honken (2010) ===
Heine & Honken (2010) classify the 11 traditionally numbered dialects into three branches of what they consider a single language:
Heine & König (2015, p. 324) state that speakers of all Northwestern dialects "understand one another to quite some extent" but that they do not understand any of the Southeastern dialects.
=== Sands (2010) ===
Sands (2010) classifies ǃKung dialects into four clusters, with the first two being quite close:
ǂKxʼauǁʼein ba shi da kyau a ba da shaida don rarrabawa a lokacin.
=== Snyman (1997) ===
Rabewar farko na ! Yaren Xũũ da Žuǀ'hõasi na Snyman (1997): <ref>Snyman, Jan Winston. 1997. A preliminary classification of the !Xũũ and Žuǀ'hõasi dialects. In Haacke, Wilfrid and Elderkin, Edward Derek (eds.), ''Namibian languages: reports and papers'', 21-106. Köln: Rüdiger Köppe Verlag; University of Namibia (UNAM).</ref>
== Proto-harshen ==
Harshen kakanni, Proto-Juu ko Proto-ǃXuun, yana da wuraren dannawa guda biyar: Dental, alveolar, palatal, alveolar lateral, da retroflex ( {{IPA|*‼}}</link> ). Maɓallin retroflex ya fita daga yarukan Kudu maso Gabas kamar Juǀʼhoan, amma ya kasance a Tsakiyar ǃKung. A cikin ǀʼAkhwe (Ekoka), ɓangarorin palatal ya zama alveolar mai [[sassaƙa]] . <ref>{{Harvard citation no brackets|Scott|Miller|Namaseb|Sands|2010}}</ref> <ref>{{Harvard citation no brackets|Miller|Holliday|Howcroft|Phillips|2011}}</ref>
{| class="wikitable"
!Proto-Ju
! {{IPA|*ǃ}} 'ciki'
! {{IPA|*‼}} 'ruwa'
! {{IPA|*ǂ}}
|-
! SE (Tsumkwe)
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ǂ}}
|-
! N (Okongo/ǀʼAkhwe)
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ᶢǁű}}
| {{IPA|⨎}}
|-
! NW (Mangetti Dune)
| {{IPA|ᶢǃű}}
| {{IPA|ᶢǁű}}
| {{IPA|ǂ}}
|-
! C (Neitsas/Nurugas)
| {{IPA|ᶢǃú}}
| {{IPA|ᶢ‼ú}}
| {{IPA|ǂ}}
|}
== Duba kuma ==
* [[wiktionary:Appendix:!Kung word lists|Lissafin kalmomin Kung]] (Wiktionary)
== Bayanan kula ==
{{Notelist}}
== Manazarta==
{{Reflist}}
== Hanyoyin hadi na Waje==
* {{Cite journal|url-status=5–36}}
* {{Cite journal|url-status=85–114}}
[[Category:Harsuna]]
[[Category:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
l914i3wby583y8emujm38cnuvw1leae
Yaren Dompo
0
72013
831374
729262
2026-05-06T22:03:03Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831374
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Dompo''' yare ne mai haɗari na [[Ghana]]. Masu magana suna canzawa zuwa Nafaanra. Ana magana da shi kusa da babban garin mutanen Nafaanra, wato Banda, [[Yankin Brong-Ahafo]], Ghana. Blench (2015) ya ba da rahoton cewa gidaje 10 ne ke magana da shi.
== Rarrabuwa ==
Dompo yana da kamanceceniya da yawa tare da Harshen Gonja, amma a cewar Blench (1999) ba ya bayyana yana da alaƙa kai tsaye da shi. Blench ya ba da shawarar hanyoyi uku:
# yare ne na Gonja wanda ya zo ƙarƙashin tasirin waje mai tsanani;
# yare ne mai alaƙa da Guang wanda aka sake shi, galibi daga Gonja;
# Yana daga wasu tushe, kuma an sake shi, galibi daga Gonja.
Babu wani daga cikin sunayen Dompo na tsire-tsire na daji ko dabbobi da ya yi kama da Gonja, yana nuna cewa na ƙarshe shine mafi yiwuwa. Wasu su<ref>Blench, Roger (2007) ''[http://www.ddl.ish-lyon.cnrs.fr/projets/clhass/PageWeb/ressources/Isolats/Mpra%20%20Blench%202007.pdf Recovering data on Mpra [=Mpre] a possible language isolate in North-Central Ghana] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241210141033/http://www.ddl.ish-lyon.cnrs.fr/projets/clhass/PageWeb/ressources/Isolats/Mpra%20%20Blench%202007.pdf |date=2024-12-10 }}''</ref> dabbobi na Dompo suna nuna kamanceceniya da Mpra.
Koyaya, Gueldemann (2018) ya sami haɗin Guang / Gonja ya zama mai yawa:
{{Blockquote|[Blench's] conclusion is hard to understand after a superficial comparison of his data with published Gonja material. The specific similarities to this Guang language, many of which Blench fails to identify and which include all available numerals and pronouns, are so numerous and diagnostic that the classificatory assessment in the Ethnologue [an North Guang] is the most plausible hypothesis.}}
== Bayanan da aka ambata ==
== Tushen ==
* [Inda Aka Ɗauko Hoto da ke shafi na 9] 1999. ''[http://www.ddl.ish-lyon.cnrs.fr/projets/clhass/PageWeb/ressources/Isolats/Dompo%20Blench1999%20.pdf Ayyukan filin kwanan nan a Ghana: Rahoto game da Dompo da bayanin kula game da Mpre] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241210155457/http://www.ddl.ish-lyon.cnrs.fr/projets/clhass/PageWeb/ressources/Isolats/Dompo%20Blench1999%20.pdf |date=2024-12-10 }}'' .
* [Inda Aka Ɗauko Hoto da ke shafi na 9] 2015. ''[http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/Kwa/Dompo%20Wordlist.pdf Harshen Dompo na Tsakiyar Ghana da alakarsa]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}''.
==Manazarta==
[[Category:Harsunan Kwa]]
6q1k7xdgykapenzuh9br92xz15si0ex
Harshen Sekele
0
72847
831655
515460
2026-05-07T10:08:39Z
Ummun Sultan
23935
831655
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Fayil:5 coin shekel.jpg|thumb|kudin yan shekel]]
'''Sekele''' shine yaren arewacin kurku. Ya yadu a kudancin [[Angola]] kafin Yaƙin basasar Angola, <ref>{{Harvard citation no brackets|Gordon|Grimes|2005}}</ref> amma yanzu ana magana da waɗannan nau'ikan Harshen musamman a tsakanin Diaspora a arewacin [[Namibiya|Namibia]]. Har ila yau, akwai yaruka da yawa da ake magana a arewacin Namibia.
An kuma san Sekele da sunaye da yawa. "Sekele" kanta ta samo asali ne daga ''Vasekele''<nowiki>, sunan Bantu na Angola. Har ila yau an san shi da Arewacin Kurang, Arewacin Kurun, da Arewacin Ju. Biyu daga cikin nau'ikan Angola sun [] ta hanyar tsohuwar kalmar ŌO Ō Kung (ko Ō O Ō Ō ]] Ō ̊ Ō ̆ Ō }} Ō Œ Ō ː Ō ♡ Ō 〜 Ō ዔ Ō ـ Ō ʿ Ō ̀ Ō õ Ō ̋ Ō œ Ō [[ Ō 」 Ō ‒ Ō ズ Ō ‧ Ō ʹ Ō ō Ō 。 Akwai yarukan Namibiya da yawa, wanda aka fi sani da shi shine Ekoka .</nowiki>
== Harsuna ==
Akwai rarrabuwa tsakanin yarukan arewacin, wanda aka fi sani da Angolan o Hung ko Arewacin, da kuma yarukan kudancin arewacin Namibia, waɗanda aka fi sani le Yammacin Kung ko Arewa-Tsakiyar, da kuma tsakanin su da yaren gabashin Kavango. Wadannan yarukan arewa sun hada da:
* Angolan (Arewa) ŌKung, asalin Kudancin Angola, wanda ke kusa da Kogin Cunene, [[Kogin Okavango|Cubango]], [[Kuito|Cuito]], da Cuando;
:: (N1) Maligo, kudu maso gabashin Angola);
:: (N2) Shaan "Forest Shaan"; gabashin tsakiyar Angola);
* Yammacin (North-Central) ŌKung (<nowiki>[[Kung-Ekoka]]</nowiki>), na arewacin Namibia, tsakanin Kogin Ovambo da iyakar Angola, a kusa da [[Kogin Okavango]] a gabashin Rundu zuwa Etosha Pan;
:: (W1) - "Kwarin" - Gundumar Eenhana, arewacin Namibia);
:: (W2) Akhuwa, arewacin Namibia);
:: (W3) Tsintsabis; Tsintsabis, gundumar Tsumeb, arewacin Namibia);
* (K) Kavango, wanda aka fi sani da "River" a cikin Ekoka; Yammacin Rundu, arewacin Namibia, & Angola kusa)
Yaren Okongo, Ovambo, da Mpunguvlei na iya ninkawa (W1) da (K) ko kuma ƙarin siffofi.
Wani yaren Angolan Sekele da masana harsuna ke bincike a halin yanzu an lakafta shi Mangetti Dune ̆ ̆ ŌKung, kuma al'ummar da suka sake zama 500-1000 a Namibia da [[Afirka ta Kudu]] suna magana da shi a cikin ƙauyukan Mangetti Duna da Omtaku, gabashin Grootfontein, Namibia; da kuma Schmidtsdrif, yammacin Kimberley, Afirka ta Kudu.
== Fasahar sauti ==
; Angolan
Dune na Mangetti yana da dannawa tare da wurare huɗu na magana. Wani bambanci da aka ruwaito tsakanin hakora na gefe da kuma post-veolar gefe ba a tabbatar da shi ta hanyar ci gaba da bincike ba. Wadannan dannawa sun zo a cikin jerin takwas kamar yadda yake a Grootfontein ŌKung, wanda aka wakilta tare da magana ta baki:
: Harshe /KZHHHH HZHH
: {{IPA|/ᵑ̊ǂˀ/}} /ŋ̊/
: harshe-pulmonic
: harshe-glottalic /ī'h
; Yammacin (North-Central)
== Bayanan da ke ƙasa ==
{{Reflist}}
== Manazarta ==
* {{Cite book|edition=Barbara G.}}
* {{Cite journal|url-status=1–58}}
*
== Haɗin waje ==
* [http://starling.rinet.ru/cgi-bin/response.cgi?root=new100&morpho=0&basename=new100\pkh\nkh&limit=-1 Kwatantaccen ƙamus na asali a cikin Global Lexicostatistical Database]
* [http://elar.soas.ac.uk/deposit/0286 ELAR ajiyar Bidiyo da Rubutun Rubutun Mangetti Dune]
s8b3czcj83ssb4y2wkbr7h62ijrnyjq
Yaren Izere
0
73219
831384
596546
2026-05-06T22:10:55Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831384
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Izere''' yare ne na ci gaba na [[Harsunan Filato|harsunan Plateau]] a [[Najeriya]] . A cewar Blench (2008), harsuna hudu ne, kodayake ''Ethnologue'' bai bambanta NW da NE Izere ba. Nau'in Cen da Ganang ana magana da 2000 kawai kowannensu. Cen ya kara da [[Harshen Berom|berom]] prefixes prefixes-aji da kuma bak'i ga tushen Izere.
== Harshen Yaruka ==
Blench (2019) ya lissafa yarukan Izere masu zuwa.
* Fobur
* Arewa maso Gabas (Federe)
* Kudancin (Foron)
* Ichèn
* Faishang
* Ganang
== Fassarar sauti ==
Ƙididdigar sautin yaren Izere ta ƙunshi baƙaƙe ashirin da tara (29) da wasula bakwai (7) kuma sun bambanta a matakan sautuna uku (3); ƙarin sautunan kwane-kwane biyu suna da wuya, a cikin kalmomin lamuni saboda onomatopoeia .
=== Alamun Harshen ===
Ana nuna alamun kalmomi na yaren Izere a cikin wannan tebur din mai zuwa.
{| class="wikitable" style="text-align:center"
!
! Bilabial
! Labiodental
! Alveolar
! Palato-alveolar
! Palatal
! Velar
! Labial-launi
! Glottal
|-
! Tsaya
| {{IPA|p}} {{IPA|b}}
|
| {{IPA|t}} {{IPA|d}}
|
| {{IPA|c}} {{IPA|ɟ}}
| {{IPA|k}} {{IPA|ɡ}}
| {{IPA|k͡p}} {{IPA|ɡ͡b}}
|
|-
! Nasal
|
| {{IPA|m}}
| {{IPA|n}}
|
| {{IPA|ɲ}}
| {{IPA|ŋ}}
| {{IPA|ŋ͡m}}
|
|-
! Trill
|
|
| ( {{IPA|r}}</link> )
|
|
|
|
|
|-
! Ƙarfafawa
|
| {{IPA|f}} {{IPA|v}}
| {{IPA|s}} {{IPA|z}}
| {{IPA|ʃ}} {{IPA|ʒ}}
|
|
|
| {{IPA|h}}
|-
! Haɗin kai
|
|
| {{IPA|ts}}
|
|
|
|
|
|-
! Kusanci
|
|
|
|
| {{IPA|j}} , {{IPA|ɥ}}
|
| {{IPA|w}}
|
|-
!Na gefe
|
|
| {{IPA|l}}
|
|
|
|
|
|}
=== Wasula ===
Ana nuna alamun wayoyin Izere a cikin tebur mai zuwa.
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
|+Wayoyin wasali
!
! Gaba
! Baya
|-
! Kusa
| i
| u
|-
! Kusa da tsakiya
| e
| o
|-
! Bude tsakiya
| ɛ
|
|-
! Bude
| colspan="2" | a
|}
=== Yanayin sauti ===
Akwai matakai guda uku (L, M & H) da guda biyu a kowani sauti (LM & HL) a cikin yaren Izere; na biyun ana samun su ne kawai a cikin kalmomin lamuni da onomatopoeia.
== Nassoshi ==
{{Reflist}}
* Blench (2008) [https://web.archive.org/web/20140407193342/http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/BC/Plateau/General/Prospecting%20proto-Plateau%20Unicode.pdf ''Prospecting proto-Plateau''] . Rubutun hannu.
== Matsomin ==
* [http://www.rogerblench.info/Language/Niger-Congo/BC/Plateau/Izeric/IzOP.htm Roger Blench: Shafin Izere]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
[[Category:Harsuna]]
[[Category:Harsunan Nijeriya]]
cx7sj9y731pu2wch3p4on4ppreej5i0
Yarukan kudancin Bauchi
0
73808
831393
457475
2026-05-06T23:37:13Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831393
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[File:Afro_asiatic_peoples_nigeria.png|right|thumb|200x200px|Manyan mutanen Chadic ne a Najeriya]]
'''Harsunan Kudancin Bauchi''' (wanda ake kira '''B.3''' West Chadic ko kuma '''Barawa''' ) reshe ne na [[Yaren Chadic|harsunan Chadic ta yamma]] da ake magana dasu a [[Bauchi (jiha)|jihar Bauchi]] dakuma [[Plateau (jiha)|jihar Filato]] a [[Najeriya]].
Kiyoshi Shimizu ya gudanar da wani gagarumin [[bincike]] na ''lexical'' na harsunan Bauchi ta Kudu daga shekarar 1974 zuwa 1975. <ref name="Shimizu">Shimizu, Kiyoshi. 1978. ''The Southern Bauchi group of Chadic languages: a survey report''. (Africana Marburgensia: Sonderheft, 2.) Marburg/Lahn: Africana Marburgensia. 48pp.</ref> Wani bincike na farko shi ne na Gowers (1907), wanda ya ƙunshi harsuna 42 na Bauchi.<ref>Gowers, W.F. 1907. ''Forty-two vocabularies of languages spoken in Bauchi Province, N. Nigeria''. Ms. 77pp.</ref> Harshen ya rabu izuwa Shimizu (1978) da kuma Blench (2021).
== Manazarta ==
{{Reflist}}3. https://www.academia.edu/41053957/Map_of_South_Bauchi_languages{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
olslb5ajr3w6aay83q8g643pmneti9g
Yoliswa Yako
0
78377
831400
501445
2026-05-07T02:01:39Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831400
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Fayil:Reneiloe Mashabela (cropped).jpg|thumb|Hutun Yoliswa Yako]]
'''Yoliswa Nomampondomise Yako''' (an haife shi 22 Maris 1983) ɗan siyasan Afirka ta Kudu ne daga Gabashin Cape wanda ke aiki a matsayin memba a Majalisar Dokokin Afirka ta Kudu . Ta hau kujerar MP a ranar 3 ga Satumba 2018. Yako ya taba zama kansila na PR na gundumar Nelson Mandela Bay Metropolitan Municipality kuma shugabar kwamitin kula da asusun jama'a na gundumar (MPAC). Yako memba ne na masu fafutukar 'yancin tattalin arziƙi .
== Fage ==
An haifi Yako a ranar 22 ga Maris 1983. Ta shiga ƙungiyar 'Yancin Tattalin Arziƙi a cikin 2014 kuma an zaɓe ta a matsayin kansila na gundumar Nelson Mandela Bay Metropolitan Municipality a watan Agusta 2016 . <ref>{{Cite web |date=4 December 2019 |title=Blog: Ms Yoliswa Nomampondomise Yako (EFF) |url=https://www.pa.org.za/blog/ms-yoliswa-nomampondomise-yako-eff |access-date=9 September 2020 |website=People's Assembly}}</ref> A cikin 2018, an zabe ta shugabar kwamitin kula da asusun jama'a na karamar hukumar (MPAC).
== Aikin majalisa ==
[[Fayil:Yoliswa_Yako_sworn_in.jpg|right|thumb|184x184px| An rantsar da Yako a ranar 22 ga Mayu, 2019]]
A ranar 3 ga Satumba, 2018, an rantsar da Yako a matsayin memba na majalisar dokokin Afirka ta Kudu a hukumar EFF, wanda ya gaji Vuyokazi Ketabahle . Nosipho Ncana ta maye gurbinta a matsayin kansila na Nelson Mandela Bay. An sanya Yako ga Kwamitin Fayil kan Albarkatun Ma'adinai. <ref name="PAP">{{Cite web |title=Yoliswa Nomampondomise Yako |url=https://www.pa.org.za/person/yoliswa-nomampondomise-yako/ |access-date=9 September 2020 |website=People's Assembly}}</ref> Ta gabatar da jawabinta na farko akan masu fafutukar #FeesMustFall, wadanda ko dai an daure su ko kuma an kore su daga jami'a.
An zaɓi Yako zuwa cikakken wa'adi a matsayin dan majalisa a watan Mayu 2019 . A ranar 27 ga Yuni 2019, ta karɓi sabbin ayyukan kwamitinta..<ref name="PAP"/>
=== Ayyukan kwamitin ===
==== Ayyukan kwamitin na yanzu ====
* Kwamitin Fayil kan Kasuwanci da Masana'antu <ref name="PAP"/>
* Kwamitin Fayil kan Ilimi na Farko (Mahaifin Memba) <ref name="PAP" />
==== Ayyukan kwamitin da suka gabata ====
* Kwamitin Fayil kan Albarkatun Ma'adinai
== Magana ==
{{Reflist}}
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* [https://www.parliament.gov.za/person-details/388 Yoliswa Nomampondomise Yako]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} a Majalisar Afirka ta Kudu
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
h7hok1onaez6n9umcewz97mlkt7fzjh
Ƙasar Wuta
0
79222
831560
824237
2026-05-07T08:50:20Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 12 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831560
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Fayil:Fire Country logo.png|thumb|tutar kasan wuta]]
Fire Country jerin shirye-shiryen talabijin ne na wasan kwaikwayo na [[Amurka ta Kudu|Amurka]] wanda Max Thieriot, Tony Phelan da Joan Rater suka kirkira don CBS, tare da Thieriot . An fara jerin ne a ranar 7 ga Oktoba, 2022. A ranar 6 ga Janairu, 2023, an sabunta jerin don kakar wasa ta biyu, wanda aka fara a ranar 16 ga Fabrairu, 2024. A watan Maris na shekara ta 2024, an sabunta jerin don kakar wasa ta uku.
Jerin ya fito ne daga Jerry Bruckheimer Television da CBS Studios.
== Farko ==
[[Fayil:Oregon Country Fair Fire Groove.jpg|thumb|Wasan Yan Kasar wuta]]
Bode Donovan matashi ne mai laifi tare da rikice-rikice na baya. Da fatan ya fanshe kansa kuma ya rage hukuncinsa na kurkuku, ya ba da gudummawa ga Shirin Tsaro na California wanda fursunoni ke taimakawa Ma'aikatar Kula da dazuzzuka da Wutar Lantarki ta California, wanda aka sani da Cal Fire . Ya ƙare an sanya shi a garinsu a Arewacin California inda dole ne ya yi aiki tare da tsoffin abokai, wasu fursunoni, da manyan masu kashe gobara da ke kashe manyan gobarar da ke addabar yankin.
== Masu ba da labari ==
=== Hannun hannu ===
* Max Thieriot a matsayin Bode Donovan (aka Bode Leone), wani fursuna mai kashe gobara da ke neman fansa.<ref>{{Cite web |last=Andreeva |first=Nellie |date=May 14, 2022 |title=Double Duty: 'Fire Country' Star Max Thieriot Will Return To 'SEAL Team' For Season 6 |url=https://deadline.com/2022/05/max-thieriot-star-seal-team-season-6-fire-country-season-1-1235023753/ |access-date=March 20, 2023 |website=Deadline |language=en-US}}</ref>
* Kevin Alejandro a matsayin Manny Perez, mahaifin Gabriela kuma mai kashe gobara na Cal, tsohon Kyaftin na Three Rock.
* Jordan Calloway a matsayin Jake Crawford, tsohon saurayi na Riley da Gabriela, mai kashe gobara na Cal, yanzu Station 42 Kyaftin.
* Stephanie Arcila a matsayin Gabriela Perez, 'yar Manny, mai kashe gobara da likitan lafiya.
* Jules Latimer a matsayin Hauwa'u Edwards, aboki mafi kyau na Bode & Jake, kuma mai kashe gobara na Cal Fire, yanzu Kyaftin na Three Rock.
* Diane Farr a matsayin Sharon Leone, mahaifiyar Bode da Riley, matar Vince kuma mai kashe gobara na Cal Fire, tsohon Sashen Cif.
* Billy Burke a matsayin Vince Leone, mahaifin Bode da Riley, mijin Sharon da kuma Cal Fire Battalion Chief.
=== Sauye-sauye ===
* W. Tré Davis a matsayin Freddy "Goat" Mills, mai kashe gobara kuma abokin Bode.<ref>{{Cite web |last=Framke |first=Caroline |date=October 4, 2022 |title='Fire Country,' CBS' New Drama About Incarcerated Firefighters, Has Some Style, but Its Bravado Is Predictable: TV Review |url=https://variety.com/2022/tv/reviews/fire-country-review-1235388703/ |access-date=January 29, 2023 |publisher=[[Penske Media Corporation]]}}</ref> (Lokaci na 1, Baƙo Season 2)
* Michael Trucco a matsayin Luke Leone, ɗan'uwan Vince kuma Babban Battalion na Cal Fire.
* Jade Pettyjohn a matsayin Riley Leone, 'yar Vince da Sharon da ta mutu, ƙanwar Bode kuma abokiyar Hauwa'u mafi kyau. (Lokaci na 1)
* Fiona Rene a matsayin Rebecca Lee, mace mai zaman kanta kuma tsohon lauya. (Lokaci na 1)
* Sabina Gadecki a matsayin Cara, tsohuwar budurwa ta Bode kuma mai son jinya ta ER. (Lokaci 1-2)
* Afrilu Amber Telek a matsayin Babban Jami'in Wutar Lantarki Dolly Burnet, kawun Bode. (Lokaci na 1)
* Aaron Pearl a matsayin Babban Jami'in Wutar Lantarki mai ritaya Paulie Burnett, kawun Bode. (Lokaci na 1)
* Zach Tinker a matsayin Collin O'Reilly / Alex Shawcross, mai kashe gobara. (Lokaci na 1) <ref name="ZackT">{{Cite web |last=Cordero |first=Rosy |date=January 27, 2023 |title='Fire Country' Adds Zach Tinker To Season 1 Cast |url=https://deadline.com/2023/01/fire-country-zach-tinker-season-1-cast-1235242755/ |access-date=January 27, 2023 |website=Deadline Hollywood}}</ref>
* Katrina Reynolds a matsayin Cookie, budurwa ta Freddy. (Lokaci na 1) <ref>{{Cite web |last=Murray |first=Rebecca |date=January 21, 2023 |title=Fire Country Episode 12 Preview: Photos, Cast, and Plot |url=https://www.showbizjunkies.com/tv/fire-country-episode-12/ |access-date=January 29, 2023 |website=ShowbizJunkies}}</ref>
* Karen LeBlanc a matsayin Dokta Lilly Crawford, mahaifiyar Jake kuma likitan zuciya a LA. (Lokaci na 1)
* Barclay Hope a matsayin Uba David Pascal . (Lokaci 1-2)
* Rebecca Mader a matsayin Faye Stone, Shugaba kuma wanda ya kafa kamfanin kashe gobara mai zaman kansa, Nozzle . (Lokaci na 1) <ref name="RebeccaMandKanoa">{{Cite web |last=Petski |first=Denise |date=March 13, 2023 |title='Fire Country': Rebecca Mader Joins Cast Of CBS Drama Series As Recurring |url=https://deadline.com/2023/03/fire-country-rebecca-mader-cast-cbs-drama-series-kanoa-goo-1235285232/ |access-date=March 13, 2023 |website=Deadline Hollywood}}</ref>
* Kanoa Goo a matsayin Kyle, abokiyar Gabriela mai nutsewa. (Lokaci na 1) [4]<ref name="RebeccaMandKanoa" />
* Crystal Balint a matsayin Erika Snow, Mataimakin Cif na Cal Fire. (Lokaci na 1)
* Riley Davis a matsayin Troy Elliott matashi mai kashe gobara. (Lokaci na 1)
* Rafael de la Fuente a matsayin Diego Moreno, likitan Cal Fire. (Lokaci na 2) <ref name="RafaeldlF">{{Cite web |last=Mitovich |first=Matt Webb |date=December 13, 2023 |title=''Fire Country'' Adds Rafael de la Fuente for Season 2 — Should Bode Be Worried? (Exclusive) |url=https://tvline.com/casting-news/fire-country-season-2-rafael-de-la-fuente-cast-gabriela-instructor-1235098134/ |access-date=December 13, 2023 |website=TVLine}}</ref>
* Tye White a matsayin Cole Rodman, tsohon mayaƙan MMA wanda shine abokin tantanin Bode. (Lokaci na 2)
* Jason O'Mara a matsayin Liam, kyakkyawa mai kashe gobara wanda tsohon abokin aikin Sharon ne. (Lokaci na 2)
* Alix West Lefler a matsayin Genevieve, 'yar Cara.
* Catherine Lough Haggquist a matsayin Gwamna Kelly . (Lokaci na 2)
'''Baƙi'''
* Kane Brown a matsayin Robin, mai tsalle-tsalle na jirgin kasa wanda ke taimakawa Cal Fire tare da wadanda hatsarin jirgin kasa ya shafa. (Lokaci na 1) <ref>{{Cite web |date=March 28, 2023 |title=See Kane Brown's Acting Debut Unfold Through a Series of Fiery Photos |url=https://countrynow.com/see-kane-browns-acting-debut-unfold-through-a-series-of-fiery-photos/}}</ref>
* Morena Baccarin a matsayin Mickey Fox, Sergeant na Sheriff na Edgewater County kuma Sheriff mai shekaru goma sha biyar a kan aikin, wanda ya san kowane bangare na Edgewater da mazaunanta. Ita ce 'yar'uwar Sharon. <ref>{{Cite web |last=Andreeva |first=Nellie |date=January 23, 2024 |title=Morena Baccarin To Headline 'Fire Country' Spinoff In Works At CBS |url=https://deadline.com/2024/01/morena-baccarin-star-fire-country-sheriff-spinoff-cbs-1235801140/ |access-date=January 24, 2024 |website=Deadline |language=en-US}}</ref>
* Paola Núñez a matsayin Roberta, mahaifiyar Gabriela da tsohuwar matar Manny.<ref>{{Cite web |last=Mitovich |first=Matt Webb |date=March 6, 2024 |title=Fire Country Casts House of Usher's Paola Núñez as Gabriela's Mother (Exclusive) |url=https://tvline.com/casting-news/fire-country-gabriela-mother-paola-nunez-season-2-wedding-1235180111/ |access-date=March 7, 2024 |website=TVLine |language=en-US}}</ref>
== Abubuwan da suka faru ==
=== Bayani na jerin ===
{{Series overview|color1=#8F0000|link1=#Season 1 (2022–23)|episodes1=22|start1={{Start date|2022|10|7}}|end1={{End date|2023|5|19}}|color2=#85454E|link2=#Season 2 (2024)|episodes2=10|start2={{Start date|2024|2|16}}|end2={{End date|2024|5|17}}}}
=== Lokacin 1 (2022-23) ===
{{Episode table|background=#8F0000|overall=5|season=5|title=18|titleR=|director=14|writer=24|airdate=|airdateR=|country=U.S.|viewers=|episodes={{Episode list
|EpisodeNumber = 1
|EpisodeNumber2 = 1
|Title = Pilot
|DirectedBy = [[James Strong (director)|James Strong]]
|WrittenBy = {{StoryTeleplay|t=[[Joan Rater]] & [[Tony Phelan]]|s=Joan Rater & Tony Phelan & [[Max Thieriot]]|tfirst=y}}
|OriginalAirDate = {{Start date|2022|10|7}}
|Viewers = 5.91<ref name="1.01">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-10-7-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 10.7.2022 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=October 10, 2022|work=[[Showbuzz Daily]]|access-date=October 10, 2022|archive-date=June 28, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230628121211/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-10-7-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 2
|EpisodeNumber2 = 2
|Title = The Fresh Prince of Edgewater
|DirectedBy = [[Dermott Downs]]
|WrittenBy = Natalia Fernàndez
|OriginalAirDate = {{Start date|2022|10|14}}
|Viewers = 5.80<ref name="1.02">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-10-14-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 10.14.2022 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=October 17, 2022|work=Showbuzz Daily|access-date=October 17, 2022|archive-date=October 17, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017200850/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-10-14-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 3
|EpisodeNumber2 = 3
|Title = Where There's Smoke...
|DirectedBy = [[Eagle Egilsson]]
|WrittenBy = David Gould
|OriginalAirDate = {{Start date|2022|10|21}}
|Viewers = 5.26<ref name="1.03">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-10-21-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 10.21.2022 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=October 24, 2022|work=Showbuzz Daily|access-date=October 24, 2022|archive-date=October 24, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221024200619/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-10-21-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 4
|EpisodeNumber2 = 4
|Title = Work, Don't Worry
|DirectedBy = Jacquie Gould
|WrittenBy = Tonya Kong
|OriginalAirDate = {{Start date|2022|10|28}}
|Viewers = 5.30<ref name="1.04">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-10-28-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 10.28.2022 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=October 31, 2022|work=Showbuzz Daily|access-date=October 31, 2022|archive-date=October 31, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221031205230/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-10-28-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 5
|EpisodeNumber2 = 5
|Title = Get Some, Be Safe
|DirectedBy = Gonzalo Amat
|WrittenBy = Barbara Kaye Friend
|OriginalAirDate = {{Start date|2022|11|4}}
|Viewers = 5.53<ref name="1.05">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-11-4-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 11.4.2022 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=November 7, 2022|work=Showbuzz Daily|access-date=November 7, 2022|archive-date=October 22, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231022142433/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-11-4-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 6
|EpisodeNumber2 = 6
|Title = Like Old Times
|DirectedBy = Erica Watson
|WrittenBy = Sara Casey & Manuel Herrera
|OriginalAirDate = {{Start date|2022|11|18}}
|Viewers = 5.47<ref name="1.06">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-11-18-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 11.18.2022 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=November 21, 2022|work=Showbuzz Daily|access-date=November 21, 2022|archive-date=October 22, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231022140934/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-11-18-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 7
|EpisodeNumber2 = 7
|Title = Happy to Help
|DirectedBy = Antonio Negret
|WrittenBy = Dwain Worrell
|OriginalAirDate = {{Start date|2022|12|2}}
|Viewers = 5.46<ref name="1.07">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-12-2-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 12.2.2022 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=December 5, 2022|work=Showbuzz Daily|access-date=December 5, 2022|archive-date=October 22, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231022135244/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-12-2-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 8
|EpisodeNumber2 = 8
|Title = Bad Guy
|DirectedBy = [[Kevin Alejandro]]
|WrittenBy = Tia Napolitano
|OriginalAirDate = {{Start date|2022|12|9}}
|Viewers = 5.59<ref name="1.08">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-12-9-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 12.9.2022 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=December 12, 2022|work=Showbuzz Daily|access-date=December 12, 2022|archive-date=December 13, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221213001108/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-12-9-2022-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 9
|EpisodeNumber2 = 9
|Title = No Good Deed
|DirectedBy = [[Sarah Wayne Callies]]
|WrittenBy = Tia Napolitano & Julia Fontana
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|1|6}}
|Viewers = 6.57<ref name="1.09">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-1-6-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 1.6.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=January 9, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=January 9, 2023|archive-date=October 22, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231022131617/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-1-6-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 10
|EpisodeNumber2 = 10
|Title = Get Your Hopes Up
|DirectedBy = Laura Nisbet Peters
|WrittenBy = Natalia Fernàndez
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|1|13}}
|Viewers = 5.95<ref name="1.10">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-1-13-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 1.13.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=January 17, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=January 17, 2023|archive-date=October 22, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231022130949/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-1-13-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 11
|EpisodeNumber2 = 11
|Title = Mama Bear
|DirectedBy = Anton L. Cropper
|WrittenBy = David Gould
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|1|20}}
|Viewers = 6.10<ref name="1.11">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-1-20-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 1.20.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=January 23, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=January 23, 2023|archive-date=March 10, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240310143208/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-1-20-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 12
|EpisodeNumber2 = 12
|Title = Two Pink Lines
|DirectedBy = Dermott Downs
|WrittenBy = Joan Rater & Tony Phelan
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|1|29}}
|Viewers = 10.08<ref name="1.12">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-sunday-1-29-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Sunday 1.29.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|work=Showbuzz Daily|first=Mitch|last=Salem|date=January 31, 2023|access-date=January 31, 2023|archive-date=February 1, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230201001135/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-sunday-1-29-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = '''Note''': This episode aired after CBS's broadcast of the [[2022 AFC Championship Game|AFC Championship Game]]. <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 13
|EpisodeNumber2 = 13
|Title = You Know Your Dragon Best
|DirectedBy = [[Marie Jamora]]
|WrittenBy = Tia Napolitano & Barbara Kaye Friend
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|2|3}}
|Viewers = 6.37<ref name="1.13">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-2-3-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 2.3.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=February 6, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=February 6, 2023|archive-date=October 22, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231022124208/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-2-3-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 14
|EpisodeNumber2 = 14
|Title = A Fair to Remember
|DirectedBy = Kantú Lentz
|WrittenBy = Sara Casey & Manuel Herrera
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|2|10}}
|Viewers = 6.49<ref name="1.14">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-2-10-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 2.10.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=February 13, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=February 13, 2023|archive-date=February 13, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230213214106/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-2-10-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 15
|EpisodeNumber2 = 15
|Title = False Promises
|DirectedBy = C. Chi-Yoon Chung
|WrittenBy = Natalia Fernàndez
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|3|3}}
|Viewers = 6.00<ref name="1.15">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-3-3-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 3.3.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=March 6, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=March 6, 2023|archive-date=March 6, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230306211811/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-3-3-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 16
|EpisodeNumber2 = 16
|Title = My Kinda Leader
|DirectedBy = Eagle Egilsson
|WrittenBy = Dwain Worrell
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|3|10}}
|Viewers = 5.59<ref name="1.16">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-3-10-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 3.10.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=March 13, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=March 13, 2023|archive-date=March 13, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230313202010/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-3-10-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 17
|EpisodeNumber2 = 17
|Title = A Cry for Help
|DirectedBy = Gonzalo Amat
|WrittenBy = Julia Fontana
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|3|31}}
|Viewers = 5.27<ref name="1.17">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-3-31-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 3.31.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals|work=[[Showbuzz Daily]]|last=Salem|first=Mitch|date=April 3, 2023|access-date=April 3, 2023|archive-date=April 4, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230404052202/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-3-31-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 18
|EpisodeNumber2 = 18
|Title = Off the Rails
|DirectedBy = Bill Purple
|WrittenBy = Tia Napolitano & David Gould
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|4|7}}
|Viewers = 6.09<ref name="1.18">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-4-7-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 4.7.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=April 10, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=April 10, 2023|archive-date=April 10, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230410232821/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-4-7-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 19
|EpisodeNumber2 = 19
|Title = Watch Your Step
|DirectedBy = Lisa Demaine
|WrittenBy = Joelle Garfinkel
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|4|21}}
|Viewers = 5.82<ref name="1.19">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-4-21-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 4.21.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=April 24, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=April 24, 2023|archive-date=April 25, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230425114822/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-4-21-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 20
|EpisodeNumber2 = 20
|Title = At the End of My Rope
|DirectedBy = Joy Lane
|WrittenBy = Julia Fontana & Barbara Kaye Friend
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|5|5}}
|Viewers = 5.32<ref name="1.20">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-5-5-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 5.5.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=May 8, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=May 8, 2023}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 21
|EpisodeNumber2 = 21
|Title = Backfire
|DirectedBy = Max Thieriot
|WrittenBy = David Gould
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|5|12}}
|Viewers = 5.06<ref name="1.21">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-5-12-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 5.12.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Metcalf|first=Mitch|date=May 15, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=May 15, 2023|archive-date=May 15, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230515202551/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-5-12-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 22
|EpisodeNumber2 = 22
|Title = I Know It Feels Impossible
|DirectedBy = Dermott Downs
|WrittenBy = Tia Napolitano
|OriginalAirDate = {{Start date|2023|5|19}}
|Viewers = 5.32<ref name="1.22">{{cite web|url=https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-5-19-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|title=ShowBuzzDaily's Friday 5.19.2023 Top 150 Cable Originals & Network Finals Updated|last=Salem|first=Mitch|date=May 22, 2023|work=Showbuzz Daily|access-date=May 22, 2023|archive-date=May 22, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230522210823/https://showbuzzdaily.com/articles/showbuzzdailys-friday-5-19-2023-top-150-cable-originals-network-finals.html|url-status=dead}}</ref>
|ShortSummary = <!-- Episode summaries must be expressed in your own words. Do NOT submit content you find from another web site as it is plagiarism and likely a copyright violation, which Wikipedia cannot accept and will be removed or reverted. Superficially modifying copyrighted content or closely paraphrasing it, even if the source is cited, still constitutes a copyright violation. Summaries should be about 100 to 200 words in length, per MOS:TVPLOT, and those substantially less than 100 words are most likely to be scrutinized for possible copyright violation. -->
|LineColor = 8F0000
}}}}
=== Lokaci na 2 (2024) ===
{{Episode table|background=#85454E|overall=5|season=5|title=18|titleR=<ref name="TFC"/>|director=14|writer=24|airdate=|airdateR=<ref name="TFC">{{cite web|title=Shows A-Z – Fire Country on CBS|url=http://www.thefutoncritic.com/showatch/fire-country/listings/|website=[[The Futon Critic]]|access-date=April 15, 2024}}</ref>|country=U.S.|viewers=|episodes={{Episode list
|EpisodeNumber = 23
|EpisodeNumber2 = 1
|Title = Something's Coming
|DirectedBy = Bill Purple
|WrittenBy = Tia Napolitano
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|2|16}}
|Viewers = 5.71<ref name="2.01">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-cbs-earns-prime-time-total-viewer-victory-with-drama-returns-s-w-a-t-7th-season-opener-up-from-season-six-average/|title=Friday Ratings: CBS Earns Prime Time Total Viewer Victory with Drama Returns, 'S.W.A.T.' 7th Season Opener Up from Season Six Average|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=February 19, 2024|access-date=February 21, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 24
|EpisodeNumber2 = 2
|Title = Like Breathing Again
|DirectedBy = [[Kevin Alejandro]]
|WrittenBy = Natalia Fernàndez
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|2|23}}
|Viewers = 5.23<ref name="2.02">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-s-w-a-t-fire-country-and-blue-bloods-continue-to-provide-cbs-the-total-viewer-win/|title=Friday Ratings: 'S.W.A.T.', 'Fire Country' and 'Blue Bloods' Continue to Provide CBS the Total Viewer Win|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=February 24, 2024|access-date=February 27, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 25
|EpisodeNumber2 = 3
|Title = See You Next Apocalypse
|DirectedBy = Kantú Lentz
|WrittenBy = Dwain Worrell
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|3|1}}
|Viewers = 5.25<ref name="2.03">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-cbs-and-fox-share-in-prime-time-honors/|title=Friday Ratings: CBS and Fox Share in Prime Time Honors|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=March 4, 2024|access-date=March 4, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 26
|EpisodeNumber2 = 4
|Title = Too Many Unknowns
|DirectedBy = Nicole Rubio
|WrittenBy = Barbara Kaye Friend
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|3|15}}
|Viewers = 5.06<ref name="2.04">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-espn-fox-and-big-ten-network-air-evenings-top-mens-basketball-conference-tournament-games/|title=Friday Ratings: ESPN, Fox and Big Ten Network Air Evening's Top Men's Basketball Conference Tournament Games|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=March 18, 2024|access-date=March 18, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 27
|EpisodeNumber2 = 5
|Title = This Storm Will Pass
|DirectedBy = [[Eagle Egilsson]]
|WrittenBy = David Gould
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|4|5}}
|Viewers = 4.95<ref name="2.05">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-caitlin-clark-and-victorious-iowa-in-ncaa-womens-final-four-on-espn-fuel-new-viewership-record/|title=Friday Ratings: Caitlin Clark and Victorious Iowa in NCAA Women's Final Four on ESPN Fuel New Viewership Record|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=April 6, 2024|access-date=April 8, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 28
|EpisodeNumber2 = 6
|Title = Alert the Sheriff
|DirectedBy = [[Max Thieriot]]
|WrittenBy = {{StoryTeleplay|t=[[Joan Rater]] & [[Tony Phelan]]|s=Joan Rater & Tony Phelan & Max Thieriot|tfirst=y}}
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|4|12}}
|Viewers = 5.05<ref name="2.06">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-masters-golf-second-round-on-espn-builds-from-prior-day-figures/|title=Friday Ratings: Masters Golf Second Round on ESPN Builds from Prior Day Figures|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=April 15, 2024|access-date=April 15, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 29
|EpisodeNumber2 = 7
|Title = A Hail Mary
|DirectedBy = [[Marie Jamora]]
|WrittenBy = Sara Casey & Manuel Herrera
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|4|26}}
|Viewers = 5.06<ref name="2.07">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-nfl-draft-day-two-combined-audience-across-abc-espn-and-nfl-network-slips-from-23/|title=Friday Ratings: NFL Draft Day Two Combined Audience Across ABC, ESPN and NFL Network Slips from '23|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=April 29, 2024|access-date=April 29, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 30
|EpisodeNumber2 = 8
|Title = It's Not Over
|DirectedBy = Gonzalo Amat
|WrittenBy = India Gurley
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|5|3}}
|Viewers = 5.00<ref name="2.08">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-cbs-and-espn-share-prime-time-victory/|title=Friday Ratings: CBS and ESPN Share Prime Time Victory|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=May 6, 2024|access-date=May 6, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 31
|EpisodeNumber2 = 9
|Title = No Future, No Consequences
|DirectedBy = [[Sarah Wayne Callies]]
|WrittenBy = Anupam Nigam
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|5|10}}
|Viewers = 4.67<ref name="2.09">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-jeopardy-masters-on-abc-provides-slight-uptick-in-the-hour-among-total-viewers-for-abc/|title=Friday Ratings: 'Jeopardy! Masters' on ABC Provides Slight Uptick in the Hour Among Total Viewers for ABC|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=May 13, 2024|access-date=May 13, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}
{{Episode list
|EpisodeNumber = 32
|EpisodeNumber2 = 10
|Title = I Do
|DirectedBy = Bill Purple
|WrittenBy = Tia Napolitano & William Harper
|OriginalAirDate = {{Start date|2024|5|17}}
|Viewers = 5.22<ref name="2.10">{{cite web|url=https://programminginsider.com/friday-ratings-fire-country-on-cbs-rises-to-two-month-viewer-high-with-season-two-finale/|title=Friday Ratings: 'Fire Country' on CBS Rises to Two-Month Viewer High with Season Two Finale|work=Programming Insider|first=Douglas|last=Pucci|date=May 20, 2024|access-date=May 20, 2024}}</ref>
|ShortSummary =
|LineColor = 85454E
}}}}
== Fitarwa ==
=== Ci gaba ===
A watan Nuwamba 2021, CBS ta ba da sanarwar cewa tana haɓaka jerin tare da Thieriot, Tony Phelan da Joan Rater, bisa ga abubuwan da Thierot ya samu yana girma a ƙasar wuta ta Arewacin California. An san jerin masu yuwuwa da suna ''Cal Fire'' . <ref name="Development">{{Cite web |last=Andreeva |first=Nellie |date=November 21, 2021 |title='Cal Fire' Drama From Max Thieriot, Tony Phelan, Joan Rater & Jerry Bruckheimer Television In Works At CBS |url=https://deadline.com/2021/11/cal-fire-drama-max-thieriot-tony-phelan-joan-rater-jerry-bruckheimer-television-cbs-1234873402/ |access-date=September 18, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> A watan Fabrairun 2022, wani matukin jirgi na jerin ya kasance mai haske.<ref name="Greenlight">{{Cite web |last=Andreeva |first=Nellie |date=February 4, 2022 |title=CBS Orders 'Cal Fire' Drama Pilot From Max Thieriot, Tony Phelan, Joan Rater & Jerry Bruckheimer TV |url=https://deadline.com/2022/02/cal-fire-cbs-drama-pilot-max-thieriot-tony-phelan-joan-rater-jerry-bruckheimer-tv-1234927008/ |access-date=September 18, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> Phelan da Rater ne suka rubuta matukin jirgi, tare da Thieriot a matsayin marubuci, kuma James Strong ne ya ba da umarni. A watan Mayu na shekara ta 2022, CBS ta dauki jerin, yanzu ana kiransu Fire Country . <ref name="Pilot">{{Cite web |last=Andreeva |first=Nellie |date=May 12, 2022 |title=CBS Picks Up 3 Drama Pilots To Series, Passes On Comedy Pilots In Programming Shift |url=https://deadline.com/2022/05/cbs-orders-3-drama-pilots-series-east-new-york-fire-country-so-help-me-todd-passes-on-comedy-pilots-1235022501/ |access-date=September 18, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> Tia Napolitano za ta yi aiki a matsayin mai gabatar da shirye-shiryen.<ref name="Showrunner">{{Cite web |last=Andreeva |first=Nellie |date=May 13, 2022 |title='Fire Country': Tia Napolitano Set As Showrunner On CBS' New Max Thieriot Drama Series |url=https://deadline.com/2022/05/fire-country-tia-napolitano-showrunner-max-thieriot-cbs-drama-series-1235021364/ |access-date=September 18, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> A ranar 19 ga Oktoba, 2022, jerin sun sami cikakken umarni na kakar wasa.<ref>{{Cite web |last=Mitovich |first=Matt Webb |date=October 19, 2022 |title=CBS' East New York, So Help Me Todd and Fire Country Get Full-Season Orders |url=https://tvline.com/2022/10/19/fire-country-full-season-order-east-new-york-so-help-me-todd/ |access-date=October 19, 2022 |website=[[TVLine]]}}</ref> A ranar 6 ga Janairu, 2023, CBS ta sabunta jerin don kakar wasa ta biyu.<ref name=":0">{{Cite web |last=Rice |first=Lynette |date=January 6, 2023 |title='Fire Country' Renewed For Second Season By CBS |url=https://deadline.com/2023/01/fire-country-renewed-second-season-by-cbs-1235213230/ |access-date=January 6, 2023 |website=Deadline Hollywood}}</ref> A ranar 12 ga Maris, 2024, an sabunta jerin don kakar wasa ta uku.<ref name="S2Renewal">{{Cite web |last=Cordero |first=Rosy |date=March 12, 2024 |title='Fire Country' Scores Season 3 Renewal At CBS |url=https://deadline.com/2024/03/fire-country-season-3-renewal-cbs-1235856143/ |access-date=March 12, 2024 |website=Deadline Hollywood |language=en-US}}</ref>
=== Fim ===
An fara yin fim din ne a ranar 21 ga Yuli, 2022, a [[Vancouver]], Kanada, kuma an kammala shi a ranar 5 ga Afrilu, 2023. <ref>{{Cite web |date=April 14, 2023 |title=DGC BC Production List |url=https://www.dgc.ca/assets/Uploads/BritishColumbia/AvailsProductionLists/Production/Production-List.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230417175415/https://www.dgc.ca/assets/Uploads/BritishColumbia/AvailsProductionLists/Production/Production-List.pdf |archive-date=April 17, 2023 |access-date=April 17, 2023 |website=[[Directors Guild of Canada]]}}</ref> Jerin yana amfani da ƙauyen da ke kusa da Fort Langley don nuna garin Edgewater na Arewacin California.<ref name="Filming">{{Cite web |last=Gittins |first=Susan |date=July 21, 2022 |title=New CBS Series FIRE COUNTRY From Max Thieriot Starts Filming in Vancouver |url=http://hollywoodnorthbuzz.com/2022/07/new-cbs-series-fire-country-from-max-thieriot-starts-filming-in-vancouver.html |access-date=September 18, 2022 |website=Hollywood North Buzz}}</ref> Bugu da ƙari an kafa hotunan don birnin Edgewood a Rio Dell, a cikin Humboldt County, California, inda aka saita wasan kwaikwayon.<ref>{{Cite web |last=Burns |first=Ryan |date=November 9, 2022 |title=Rio Dell Co-Stars in the New Hit CBS Action-Drama 'Fire Country' |url=https://lostcoastoutpost.com/2022/nov/9/video-rio-dell-co-stars-new-hit-cbs-drama-fire-cou/ |access-date=January 14, 2023 |website=Lost Coast Outpost}}</ref>
=== Kasuwanci ===
A watan Fabrairun 2022, an ba da sanarwar cewa Thieriot zai fito a cikin jerin.<ref name="Cast1">{{Cite web |last=Andreeva |first=Nellie |date=February 24, 2022 |title=Max Thieriot To Star In His CBS Drama Pilot 'Cal Fire'; 'SEAL Team' Future Uncertain, But There Are Positive Signs |url=https://deadline.com/2022/02/max-thieriot-star-cal-fire-cbs-pilot-seal-team-future-season-6-clay-spencer-1234959439/ |access-date=September 18, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> A watan Maris na shekara ta 2022, an ba Burke da Alejandro matsayi na jagoranci a cikin matukin jirgi.<ref name="Cast2">{{Cite web |last=Andreeva |first=Nellie |date=March 2, 2022 |title=Billy Burke & Kevin Alejandro Join Max Thieriot As Leads In CBS Pilot 'Cal Fire' |url=https://deadline.com/2022/03/billy-burke-kevin-alejandro-cast-cal-fire-cbs-pilot-1234969189/ |access-date=September 18, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> Bayan 'yan kwanaki, an sanar da cewa Farr, Calloway, Arcila, da Latimer za su bayyana a matsayin masu zaman kansu.<ref name="Cast3">{{Cite web |last=Petski |first=Denise |date=March 8, 2022 |title='Cal Fire': Diane Farr, Jordan Calloway Among Four Cast In CBS Pilot |url=https://deadline.com/2022/03/cal-fire-diane-farr-jordan-calloway-cast-cbs-pilot-max-thieriot-1234973475/ |access-date=September 18, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> A watan Satumbar 2022, an ba da sanarwar cewa Trucco zai shiga wasan kwaikwayon a matsayin mai maimaitawa.<ref name="Cast4">{{Cite web |last=Cordero |first=Rosy |date=September 15, 2022 |title='Fire Country': Michael Trucco Joins CBS Drama |url=https://deadline.com/2022/09/fire-country-michael-trucco-cbs-drama-1235119964/ |access-date=September 18, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> A watan Janairun 2023, an ruwaito cewa Zach Tinker ya shiga cikin simintin a cikin wani damar da ba a bayyana ba.<ref name="ZackT"/> A watan Maris na shekara ta 2023, an ba da sanarwar cewa an jefa Rebecca Mader da Kanoa Goo a cikin matsayi na maimaitawa.<ref name="RebeccaMandKanoa"/> A watan Disamba na shekara ta 2023, an ruwaito cewa Rafael de la Fuente ya shiga cikin simintin a cikin damar maimaitawa don kakar wasa ta biyu.<ref name="RafaeldlF"/> A ranar 15 ga watan Disamba, 2023, an ba da rahoton cewa ana ci gaba da jefawa a halin yanzu don sabon hali a Season 2 (mace sheriff), wanda zai iya zama babban hali a cikin wani spinoff (ko ya zama jerin na yau da kullun). <ref>{{Cite web |last=Andreeva |first=Nellie |date=December 15, 2023 |title='Fire Country' Eying Sheriff-Centered Spinoff |url=https://deadline.com/2023/12/fire-country-spinoff-female-sheriff-planted-episode-1235668904/ |access-date=December 16, 2023 |website=Deadline |language=en-US}}</ref> A ranar 19 ga watan Disamba, 2023, an ruwaito cewa Tye White da Jason O'Mara za su shiga cikin simintin a cikin damar maimaitawa don kakar wasa ta biyu.<ref>{{Cite web |last=Petski |first=Denise |date=December 19, 2023 |title='Fire Country' Adds Tye White & Jason O'Mara As Recurring In Season 2 |url=https://deadline.com/2023/12/fire-country-tye-white-jason-omara-season-2-1235677855/ |access-date=December 20, 2023 |website=Deadline |language=en-US}}</ref>
== watsa shirye-shirye ==
Fire Country ya fara ne a ranar 7 ga Oktoba, 2022, a CBS a Amurka. <ref name="Premiere">{{Cite web |last=Webb Mitovich |first=Matt |date=September 6, 2022 |title=In New Fire Country Trailer, Pros Teach Cons How to Battle a Blaze |url=https://tvline.com/2022/09/06/fire-country-trailer-cbs-convicts-become-firefighters/ |access-date=September 18, 2022 |website=[[TVLine]]}}</ref> Hakanan yana samuwa a kan Paramount + ta hanyar biyan kuɗi da kuma Pluto TV kyauta. An fara kakar wasa ta biyu a ranar 16 ga Fabrairu, 2024.<ref name="S2Premiere">{{Cite web |last=Nellie |first=Andreeva |date=November 13, 2023 |title=CBS Sets 2024 Premiere Dates For Delayed Scripted Series, Confirms 'Matlock' & 'Poppa's House' Move To Next Season |url=https://deadline.com/2023/11/cbs-2024-premiere-dates-scripted-series-post-strike-1235600901/ |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref>
Simulcasting a Amurka, jerin sun fito ne a kan Global a Kanada kuma suna samuwa a cikin kunshin StackTV daga Amazon Prime Video. An kuma watsa shi a kan Noovo, a matsayin shirin Faransanci.
A waje da Amurka, jerin sun rarraba ta hanyar Paramount Global Content Distribution. An fara jerin ne a ranar 20 ga Disamba, 2022, a kan Fox a Portugal.
A Italiya, an fara shi a kan Rai 2 a ranar 8 ga Janairu, 2023, amma an cire shi daga jadawalin Rai 2 a kan 22 ga Janairu، 2023, bayan abubuwa uku kawai saboda ƙananan ƙididdiga. Ya fara watsawa a kan Rai 4 a ranar 24 ga Yuli, 2023.
A Ostiraliya a ranar 11 ga Janairu, 2023, a kan Network 10. <ref>{{Cite web |last=Knox |first=David |date=January 4, 2023 |title=Airdate: Fire Country |url=https://tvtonight.com.au/2023/01/airdate-fire-country.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230104013650/https://tvtonight.com.au/2023/01/airdate-fire-country.html |archive-date=January 4, 2023 |access-date=January 19, 2023 |website=TV Tonight |publisher=[[TV Tonight]] |language=en-AU}}</ref>
A New Zealand, ana samun jerin a kan TVNZ 2.<ref>{{Cite web |title=Fire Country |url=https://www.tvnz.co.nz/shows/fire-country |access-date=April 23, 2023 |website=www.tvnz.co.nz}}</ref> Kowane labari har yanzu yana samuwa a kan TVNZ+.
A Croatia, an fara shi ne a ranar 28 ga Fabrairu, 2023, a kan Fox.
A Bulgaria, an fara shi ne a ranar 7 ga Maris, 2023, a kan Fox kuma an ba da shi ga gidan wasan kwaikwayo na Bulgarian Pro Films .
A Norway, ana samun sa a TV 2 Play . Daga baya aka kara shi zuwa Strim .
A Sweden, an kara shi zuwa [[TV4 Play]] a ranar 28 ga Agusta, 2023.
A Poland, an fara shi a kan Viaplay .
A Jamus, an fara shi ne a ranar 11 ga Satumba, 2023, a gidan talabijin na Universal.
A Latin Amurka da Brazil, jerin sun fara ne kawai a kan Pay-TV Sony Channel a ranar 18 ga Satumba, 2023.
==Manazarta==
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
0ed7dszti6sz1bkwydhshs5xqdq4ai2
Melissa Chen
0
81050
831667
786674
2026-05-07T10:13:10Z
Ummun Sultan
23935
831667
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Fayil:Melissa Chen on Reason TV.jpg|thumb|Melissa Chen]]
'''Melissa Chen''' (an kuma haife ta a shekara ta 1985) 'yar [[Ɗan jarida|jarida]] ce kuma mai fafutuka 'yar ƙasar Singapore. Ita ce edita mai ba da gudummawa ga ''Spectator USA'' kuma wacce ta kafa [[Ideas Beyond Borders]].
== Tarihin Rayuwa ==
An haifi Chen a [[Singafora|Singapore]] <ref name=":1">{{Cite web |date=2018-12-11 |title=Melissa Chen who advocated for Amos Yee's asylum in the US now wants him deported due to his advocacy for pedophilia |url=https://www.theonlinecitizen.com/2018/12/11/melissa-chen-who-advocated-for-amos-yees-asylum-in-the-us-now-wants-him-deported-due-to-his-advocacy-for-pedophilia/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210128014843/https://www.theonlinecitizen.com/2018/12/11/melissa-chen-who-advocated-for-amos-yees-asylum-in-the-us-now-wants-him-deported-due-to-his-advocacy-for-pedophilia/ |archive-date=2021-01-28 |access-date=2020-04-09 |website=The Online Citizen |language=en-GB}}</ref> a cikin shekarar 1985 kuma ta girma a cikin gidan masu ra'ayin mazan jiya. Ta yi ƙaura zuwa Amurka tana 17, tana zaune a [[Boston]] <ref name=":0">{{Cite web |last= |first= |date=February 14, 2020 |title=Joe Rogan Experience #1427 - Melissa Chen |url=https://www.youtube.com/watch?v=6SLVjWbER4M |archive-url= |archive-date= |access-date= |website=The Joe Rogan Experience}}</ref> kuma ta halarci Jami'ar Boston. Daga baya ta zama 'yar jarida. <ref name=":0" />
Chen ta yi fice a matsayin mai ba da shawara mai ƙarfi ga Amos Yee, <ref>{{Cite web |last=Romero |first=Anna Maria |date=24 March 2020 |title=One-time Amos Yee supporter Melissa Chen says, 'I've done more than anyone else' to show Singapore's success in managing Covid-19 crisis |url=https://theindependent.sg/one-time-amos-yee-supporter-melissa-chen-says-ive-done-more-than-anyone-else-to-show-singapores-success-in-managing-covid-19-crisis/ |access-date=2020-04-09 |website=The Independent |language=en-US |archive-date=2020-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200404074119/http://theindependent.sg/one-time-amos-yee-supporter-melissa-chen-says-ive-done-more-than-anyone-else-to-show-singapores-success-in-managing-covid-19-crisis/ |url-status=dead }}</ref> wani ɗalibi ɗan ƙasar Singapore wanda aka kama shi kuma aka ɗaure shi saboda kayan buga littattafai (wanda ke nuna mahaifin Singapore Lee Kuan Yew a hanya mara kyau, da kuma sukar Kiristanci da Musulunci) cewa gwamnati na Singapore ana daukarsa a matsayin zagi. Chen ta taimakawa Yee lokacin da ya gudu zuwa Amurka kuma ya nemi mafakar siyasa. <ref name=":2">{{Cite web |last=Nyi Nyi Thet |date=10 December 2018 |title=Lady who helped Amos Yee get asylum in US now wants him deported from US |url=https://mothership.sg/2018/12/amos-yee-melissa-chen-deport/ |access-date=2020-04-09 |website=mothership.sg |language=en}}</ref> Yee ya yanke alaka da Chen a cikin 2017 saboda zama mai mulki. <ref name=":1"/> Daga baya Chen ta yi kira da a kori Yee bayan da ya bayyana ra'ayoyin da ya ke da shi kuma ya haifar da abun ciki na cin zarafin yara. <ref name=":1" /> <ref name=":2" />
A cikin shekarar 2017 Chen ta haɗu da [[Ideas Beyond Borders|ra'ayoyin Beyond Borders]] tare da Faisal Saeed Al Mutar, wani mai ba da shawara na Iraqi don 'yancin magana. <ref name=":3">{{Cite web |last=Chen |first=Melissa |date=2020-03-18 |title=Time to ban wet markets |url=https://thespectator.com/topic/time-ban-wet-markets/ |access-date=2020-04-09 |website=Spectator USA |language=en-US |archive-date=2022-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221225091649/https://thespectator.com/topic/time-ban-wet-markets/ |url-status=dead }}</ref> Gidauniyar ta mayar da hankali ne kan fassara ayyukan da aka rubuta cikin Ingilishi zuwa Larabci; Yawancin littattafan da aka fassara littattafai ne da ake ganin suna da cece-kuce a duniyar Larabawa, kamar na George Orwell's Nineteen Eighty-Four da na Thomas Paine. Chen tana aiki a matsayin manajan darakta na kungiyar. <ref>{{Cite web |last=Myers |first=Fraser |date=August 23, 2019 |title=Bringing 'weapons of mass instruction' to the Arab world |url=https://www.spiked-online.com/2019/08/23/bringing-weapons-of-mass-instruction-to-the-arab-world/ |website=www.spiked-online.com}}</ref>
=== Ra'ayoyi ===
Chen ta yi suka kan yadda [['Yancin Dan Adam a ƙasar Sin|ƙasar Sin take taken hakkin ɗan Adam]], da takaita 'yancin faɗin albarkacin baki, da manufofin ketare. <ref name=":0"/> Ita kuma mai sukar dokar hana faɗin albarkacin baki. <ref name=":0" />
A yayin ɓarkewar cutar numfashi ta COVID-19, Chen ta yi kira da a rufe kasuwannin jika na ƙasar Sin.<ref name=":3"/> Wata kasida Chen ta rubuta wa ''jaridar The Spectator USA'' game da buƙatar rufe kasuwannin jika na ƙasar Sin an soki lamarin a ƙasar Singapore saboda yin amfani da hoton wata kasuwar jika ta ƙasar Singapore, ko da yake daga baya Chen ta fayyace hoton da aka yi amfani da shi edita ce ta zaɓa ba ita kanta ba kuma labarinta bai yi ba. sukar kasuwannin rigar a Singapore. <ref>{{Cite web |last=Lee |first=Joshua |date=March 19, 2020 |title=S'porean activist uses photo of S'pore wet market while slamming China wildlife markets |url=https://mothership.sg/2020/03/singapore-wet-market-china-wildlife-market-melissa-chen/ |access-date=2020-04-09 |website=mothership.sg |language=en}}</ref>
A cikin shekarar 2021, Chen ta soki kawar da ''The Adventures of Ook and Gluk: Kung-Fu Cavemen from the Future'' by Dav Pilkey daga littafin HarperCollins a martani ga wata takarda ta sa hannu 289 da ke zargin littafin na zage-zage da cutarwa ga Asiyawa wajen kwatanta kung fu master Master Wong yana sanye da "coat Tang irin na gargajiya" kuma yana amfani da "maganganun Sinanci" wajen horar da ɗalibansa [[Bakar fata|bakake]] da waɗanda ba na Asiya ba don su zarce shi da fasaha, a maimakon haka Chen ta yaba wa Wong a matsayin babban misali na kyakkyawan hoto Halin Asiya a cikin wallafe-wallafe, [yana zuwa] a matsayin abin ƙauna kuma cike da hikima", yana mai ƙaryata ba'a ga mai ƙididdigewa na littafin labari na Sinanci a matsayin stereotypical da kuma kiran nasu ra'ayi mara kyau game da jama'ar Sinawa da Pilkey ya yi watsi da su, suna kira da a zama littafin.<ref>{{cite news|title={{‘}}''Kung Fu Cavemen''{{’}} isn’t racist — just the victim of moral panic by a self-righteous few|url=https://nypost.com/2021/03/31/kung-fu-cavemen-isnt-racist-just-the-victim-of-moral-panic-by-a-self-righteous-few|work=[[The New York Post]]|date=March 31, 2021|access-date=March 31, 2021|author-link=Melissa Chen|last=Chen|first=Melissa}}</ref> ban hana ba. Ta kasance ɗaya daga cikin masu ba da shawara na farko, tare da Bari Weiss, don FAIR, ƙungiyar da ke da rikici da ke neman yaki da ƙa'idar jinsi mai mahimmanci. ''Jaridar New Yorker'' ta buga labarin yadda ta shiga cikin ƙungiyar da ake zargi da rashin gudanar da ayyukanta.<ref>{{cite news |last1=Green |first1=Emma |title=Is It Possible to Be Both Moderate and Anti-Woke? |url=https://www.newyorker.com/news/annals-of-activism/is-it-possible-to-be-both-moderate-and-anti-woke |work=The New Yorker |date=June 5, 2023}}</ref>
Chen ta yi kira ga flogging na Just Stop Oil a shekarar 2022.<ref>{{cite news |last1=Chen |first1=Melissa |title=Flogging: the obvious solution to the JustStopOil protesters |url=https://thespectator.com/uncategorized/flogging-solution-juststopoil-protesters-art/ |work=The Spectator World |date=November 15, 2022 |access-date=July 8, 2024 |archive-date=June 11, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240611080436/https://thespectator.com/uncategorized/flogging-solution-juststopoil-protesters-art/ |url-status=dead }}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Chen ta yi alkawari da tsohon mawaƙin Mumford &amp; Sons Winston Marshall a watan Disamba 2023.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1985]]
fk0c7keq71qj104av1i0tk8weckn9wv
831668
831667
2026-05-07T10:13:29Z
Ummun Sultan
23935
831668
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Fayil:Melissa Chen on Reason TV.jpg|thumb|Melissa Chen]]
'''Melissa Chen''' (an kuma haife ta a shekara ta 1985) 'yar [[Ɗan jarida|jarida]] ce kuma mai fafutuka ƴar ƙasar Singapore. Ita ce edita mai ba da gudummawa ga ''Spectator USA'' kuma wacce ta kafa [[Ideas Beyond Borders]].
== Tarihin Rayuwa ==
An haifi Chen a [[Singafora|Singapore]] <ref name=":1">{{Cite web |date=2018-12-11 |title=Melissa Chen who advocated for Amos Yee's asylum in the US now wants him deported due to his advocacy for pedophilia |url=https://www.theonlinecitizen.com/2018/12/11/melissa-chen-who-advocated-for-amos-yees-asylum-in-the-us-now-wants-him-deported-due-to-his-advocacy-for-pedophilia/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210128014843/https://www.theonlinecitizen.com/2018/12/11/melissa-chen-who-advocated-for-amos-yees-asylum-in-the-us-now-wants-him-deported-due-to-his-advocacy-for-pedophilia/ |archive-date=2021-01-28 |access-date=2020-04-09 |website=The Online Citizen |language=en-GB}}</ref> a cikin shekarar 1985 kuma ta girma a cikin gidan masu ra'ayin mazan jiya. Ta yi ƙaura zuwa Amurka tana 17, tana zaune a [[Boston]] <ref name=":0">{{Cite web |last= |first= |date=February 14, 2020 |title=Joe Rogan Experience #1427 - Melissa Chen |url=https://www.youtube.com/watch?v=6SLVjWbER4M |archive-url= |archive-date= |access-date= |website=The Joe Rogan Experience}}</ref> kuma ta halarci Jami'ar Boston. Daga baya ta zama 'yar jarida. <ref name=":0" />
Chen ta yi fice a matsayin mai ba da shawara mai ƙarfi ga Amos Yee, <ref>{{Cite web |last=Romero |first=Anna Maria |date=24 March 2020 |title=One-time Amos Yee supporter Melissa Chen says, 'I've done more than anyone else' to show Singapore's success in managing Covid-19 crisis |url=https://theindependent.sg/one-time-amos-yee-supporter-melissa-chen-says-ive-done-more-than-anyone-else-to-show-singapores-success-in-managing-covid-19-crisis/ |access-date=2020-04-09 |website=The Independent |language=en-US |archive-date=2020-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200404074119/http://theindependent.sg/one-time-amos-yee-supporter-melissa-chen-says-ive-done-more-than-anyone-else-to-show-singapores-success-in-managing-covid-19-crisis/ |url-status=dead }}</ref> wani ɗalibi ɗan ƙasar Singapore wanda aka kama shi kuma aka ɗaure shi saboda kayan buga littattafai (wanda ke nuna mahaifin Singapore Lee Kuan Yew a hanya mara kyau, da kuma sukar Kiristanci da Musulunci) cewa gwamnati na Singapore ana daukarsa a matsayin zagi. Chen ta taimakawa Yee lokacin da ya gudu zuwa Amurka kuma ya nemi mafakar siyasa. <ref name=":2">{{Cite web |last=Nyi Nyi Thet |date=10 December 2018 |title=Lady who helped Amos Yee get asylum in US now wants him deported from US |url=https://mothership.sg/2018/12/amos-yee-melissa-chen-deport/ |access-date=2020-04-09 |website=mothership.sg |language=en}}</ref> Yee ya yanke alaka da Chen a cikin 2017 saboda zama mai mulki. <ref name=":1"/> Daga baya Chen ta yi kira da a kori Yee bayan da ya bayyana ra'ayoyin da ya ke da shi kuma ya haifar da abun ciki na cin zarafin yara. <ref name=":1" /> <ref name=":2" />
A cikin shekarar 2017 Chen ta haɗu da [[Ideas Beyond Borders|ra'ayoyin Beyond Borders]] tare da Faisal Saeed Al Mutar, wani mai ba da shawara na Iraqi don 'yancin magana. <ref name=":3">{{Cite web |last=Chen |first=Melissa |date=2020-03-18 |title=Time to ban wet markets |url=https://thespectator.com/topic/time-ban-wet-markets/ |access-date=2020-04-09 |website=Spectator USA |language=en-US |archive-date=2022-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221225091649/https://thespectator.com/topic/time-ban-wet-markets/ |url-status=dead }}</ref> Gidauniyar ta mayar da hankali ne kan fassara ayyukan da aka rubuta cikin Ingilishi zuwa Larabci; Yawancin littattafan da aka fassara littattafai ne da ake ganin suna da cece-kuce a duniyar Larabawa, kamar na George Orwell's Nineteen Eighty-Four da na Thomas Paine. Chen tana aiki a matsayin manajan darakta na kungiyar. <ref>{{Cite web |last=Myers |first=Fraser |date=August 23, 2019 |title=Bringing 'weapons of mass instruction' to the Arab world |url=https://www.spiked-online.com/2019/08/23/bringing-weapons-of-mass-instruction-to-the-arab-world/ |website=www.spiked-online.com}}</ref>
=== Ra'ayoyi ===
Chen ta yi suka kan yadda [['Yancin Dan Adam a ƙasar Sin|ƙasar Sin take taken hakkin ɗan Adam]], da takaita 'yancin faɗin albarkacin baki, da manufofin ketare. <ref name=":0"/> Ita kuma mai sukar dokar hana faɗin albarkacin baki. <ref name=":0" />
A yayin ɓarkewar cutar numfashi ta COVID-19, Chen ta yi kira da a rufe kasuwannin jika na ƙasar Sin.<ref name=":3"/> Wata kasida Chen ta rubuta wa ''jaridar The Spectator USA'' game da buƙatar rufe kasuwannin jika na ƙasar Sin an soki lamarin a ƙasar Singapore saboda yin amfani da hoton wata kasuwar jika ta ƙasar Singapore, ko da yake daga baya Chen ta fayyace hoton da aka yi amfani da shi edita ce ta zaɓa ba ita kanta ba kuma labarinta bai yi ba. sukar kasuwannin rigar a Singapore. <ref>{{Cite web |last=Lee |first=Joshua |date=March 19, 2020 |title=S'porean activist uses photo of S'pore wet market while slamming China wildlife markets |url=https://mothership.sg/2020/03/singapore-wet-market-china-wildlife-market-melissa-chen/ |access-date=2020-04-09 |website=mothership.sg |language=en}}</ref>
A cikin shekarar 2021, Chen ta soki kawar da ''The Adventures of Ook and Gluk: Kung-Fu Cavemen from the Future'' by Dav Pilkey daga littafin HarperCollins a martani ga wata takarda ta sa hannu 289 da ke zargin littafin na zage-zage da cutarwa ga Asiyawa wajen kwatanta kung fu master Master Wong yana sanye da "coat Tang irin na gargajiya" kuma yana amfani da "maganganun Sinanci" wajen horar da ɗalibansa [[Bakar fata|bakake]] da waɗanda ba na Asiya ba don su zarce shi da fasaha, a maimakon haka Chen ta yaba wa Wong a matsayin babban misali na kyakkyawan hoto Halin Asiya a cikin wallafe-wallafe, [yana zuwa] a matsayin abin ƙauna kuma cike da hikima", yana mai ƙaryata ba'a ga mai ƙididdigewa na littafin labari na Sinanci a matsayin stereotypical da kuma kiran nasu ra'ayi mara kyau game da jama'ar Sinawa da Pilkey ya yi watsi da su, suna kira da a zama littafin.<ref>{{cite news|title={{‘}}''Kung Fu Cavemen''{{’}} isn’t racist — just the victim of moral panic by a self-righteous few|url=https://nypost.com/2021/03/31/kung-fu-cavemen-isnt-racist-just-the-victim-of-moral-panic-by-a-self-righteous-few|work=[[The New York Post]]|date=March 31, 2021|access-date=March 31, 2021|author-link=Melissa Chen|last=Chen|first=Melissa}}</ref> ban hana ba. Ta kasance ɗaya daga cikin masu ba da shawara na farko, tare da Bari Weiss, don FAIR, ƙungiyar da ke da rikici da ke neman yaki da ƙa'idar jinsi mai mahimmanci. ''Jaridar New Yorker'' ta buga labarin yadda ta shiga cikin ƙungiyar da ake zargi da rashin gudanar da ayyukanta.<ref>{{cite news |last1=Green |first1=Emma |title=Is It Possible to Be Both Moderate and Anti-Woke? |url=https://www.newyorker.com/news/annals-of-activism/is-it-possible-to-be-both-moderate-and-anti-woke |work=The New Yorker |date=June 5, 2023}}</ref>
Chen ta yi kira ga flogging na Just Stop Oil a shekarar 2022.<ref>{{cite news |last1=Chen |first1=Melissa |title=Flogging: the obvious solution to the JustStopOil protesters |url=https://thespectator.com/uncategorized/flogging-solution-juststopoil-protesters-art/ |work=The Spectator World |date=November 15, 2022 |access-date=July 8, 2024 |archive-date=June 11, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240611080436/https://thespectator.com/uncategorized/flogging-solution-juststopoil-protesters-art/ |url-status=dead }}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Chen ta yi alkawari da tsohon mawaƙin Mumford &amp; Sons Winston Marshall a watan Disamba 2023.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1985]]
nmcts4ybj1xsmikukj86eayyw71t76r
831669
831668
2026-05-07T10:13:46Z
Ummun Sultan
23935
831669
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Fayil:Melissa Chen on Reason TV.jpg|thumb|Melissa Chen]]
'''Melissa Chen''' (an kuma haife ta a shekara ta 1985) 'yar [[Ɗan jarida|jarida]] ce kuma mai fafutuka ƴar ƙasar Singapore. Ita ce edita mai ba da gudummawa ga ''Spectator USA'' kuma wacce ta kafa [[Ideas Beyond Borders]].
== Tarihin Rayuwa ==
An haifi Chen a [[Singafora|Singapore]] <ref name=":1">{{Cite web |date=2018-12-11 |title=Melissa Chen who advocated for Amos Yee's asylum in the US now wants him deported due to his advocacy for pedophilia |url=https://www.theonlinecitizen.com/2018/12/11/melissa-chen-who-advocated-for-amos-yees-asylum-in-the-us-now-wants-him-deported-due-to-his-advocacy-for-pedophilia/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210128014843/https://www.theonlinecitizen.com/2018/12/11/melissa-chen-who-advocated-for-amos-yees-asylum-in-the-us-now-wants-him-deported-due-to-his-advocacy-for-pedophilia/ |archive-date=2021-01-28 |access-date=2020-04-09 |website=The Online Citizen |language=en-GB}}</ref> a cikin shekarar 1985 kuma ta girma a cikin gidan masu ra'ayin mazan jiya. Ta yi ƙaura zuwa Amurka tana 17, tana zaune a [[Boston]] <ref name=":0">{{Cite web |last= |first= |date=February 14, 2020 |title=Joe Rogan Experience #1427 - Melissa Chen |url=https://www.youtube.com/watch?v=6SLVjWbER4M |archive-url= |archive-date= |access-date= |website=The Joe Rogan Experience}}</ref> kuma ta halarci Jami'ar Boston. Daga baya ta zama 'yar jarida. <ref name=":0" />
Chen ta yi fice a matsayin mai ba da shawara mai ƙarfi ga Amos Yee, <ref>{{Cite web |last=Romero |first=Anna Maria |date=24 March 2020 |title=One-time Amos Yee supporter Melissa Chen says, 'I've done more than anyone else' to show Singapore's success in managing Covid-19 crisis |url=https://theindependent.sg/one-time-amos-yee-supporter-melissa-chen-says-ive-done-more-than-anyone-else-to-show-singapores-success-in-managing-covid-19-crisis/ |access-date=2020-04-09 |website=The Independent |language=en-US |archive-date=2020-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200404074119/http://theindependent.sg/one-time-amos-yee-supporter-melissa-chen-says-ive-done-more-than-anyone-else-to-show-singapores-success-in-managing-covid-19-crisis/ |url-status=dead }}</ref> wani ɗalibi ɗan ƙasar Singapore wanda aka kama shi kuma aka ɗaure shi saboda kayan buga littattafai (wanda ke nuna mahaifin Singapore Lee Kuan Yew a hanya mara kyau, da kuma sukar Kiristanci da Musulunci) cewa gwamnati na Singapore ana daukarsa a matsayin zagi. Chen ta taimakawa Yee lokacin da ya gudu zuwa Amurka kuma ya nemi mafakar siyasa. <ref name=":2">{{Cite web |last=Nyi Nyi Thet |date=10 December 2018 |title=Lady who helped Amos Yee get asylum in US now wants him deported from US |url=https://mothership.sg/2018/12/amos-yee-melissa-chen-deport/ |access-date=2020-04-09 |website=mothership.sg |language=en}}</ref> Yee ya yanke alaka da Chen a cikin 2017 saboda zama mai mulki. <ref name=":1"/> Daga baya Chen ta yi kira da a kori Yee bayan da ya bayyana ra'ayoyin da ya ke da shi kuma ya haifar da abun ciki na cin zarafin yara. <ref name=":1" /> <ref name=":2" />
A cikin shekarar 2017 Chen ta haɗu da [[Ideas Beyond Borders|ra'ayoyin Beyond Borders]] tare da Faisal Saeed Al Mutar, wani mai ba da shawara na Iraqi don 'yancin magana. <ref name=":3">{{Cite web |last=Chen |first=Melissa |date=2020-03-18 |title=Time to ban wet markets |url=https://thespectator.com/topic/time-ban-wet-markets/ |access-date=2020-04-09 |website=Spectator USA |language=en-US |archive-date=2022-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221225091649/https://thespectator.com/topic/time-ban-wet-markets/ |url-status=dead }}</ref> Gidauniyar ta mayar da hankali ne kan fassara ayyukan da aka rubuta cikin Ingilishi zuwa Larabci; Yawancin littattafan da aka fassara littattafai ne da ake ganin suna da cece-kuce a duniyar Larabawa, kamar na George Orwell's Nineteen Eighty-Four da na Thomas Paine. Chen tana aiki a matsayin manajan darakta na kungiyar. <ref>{{Cite web |last=Myers |first=Fraser |date=August 23, 2019 |title=Bringing 'weapons of mass instruction' to the Arab world |url=https://www.spiked-online.com/2019/08/23/bringing-weapons-of-mass-instruction-to-the-arab-world/ |website=www.spiked-online.com}}</ref>
=== Ra'ayoyi ===
Chen ta kuma yi suka kan yadda [['Yancin Dan Adam a ƙasar Sin|ƙasar Sin take taken hakkin ɗan Adam]], da takaita 'yancin faɗin albarkacin baki, da manufofin ketare. <ref name=":0"/> Ita kuma mai sukar dokar hana faɗin albarkacin baki. <ref name=":0" />
A yayin ɓarkewar cutar numfashi ta COVID-19, Chen ta yi kira da a rufe kasuwannin jika na ƙasar Sin.<ref name=":3"/> Wata kasida Chen ta rubuta wa ''jaridar The Spectator USA'' game da buƙatar rufe kasuwannin jika na ƙasar Sin an soki lamarin a ƙasar Singapore saboda yin amfani da hoton wata kasuwar jika ta ƙasar Singapore, ko da yake daga baya Chen ta fayyace hoton da aka yi amfani da shi edita ce ta zaɓa ba ita kanta ba kuma labarinta bai yi ba. sukar kasuwannin rigar a Singapore. <ref>{{Cite web |last=Lee |first=Joshua |date=March 19, 2020 |title=S'porean activist uses photo of S'pore wet market while slamming China wildlife markets |url=https://mothership.sg/2020/03/singapore-wet-market-china-wildlife-market-melissa-chen/ |access-date=2020-04-09 |website=mothership.sg |language=en}}</ref>
A cikin shekarar 2021, Chen ta soki kawar da ''The Adventures of Ook and Gluk: Kung-Fu Cavemen from the Future'' by Dav Pilkey daga littafin HarperCollins a martani ga wata takarda ta sa hannu 289 da ke zargin littafin na zage-zage da cutarwa ga Asiyawa wajen kwatanta kung fu master Master Wong yana sanye da "coat Tang irin na gargajiya" kuma yana amfani da "maganganun Sinanci" wajen horar da ɗalibansa [[Bakar fata|bakake]] da waɗanda ba na Asiya ba don su zarce shi da fasaha, a maimakon haka Chen ta yaba wa Wong a matsayin babban misali na kyakkyawan hoto Halin Asiya a cikin wallafe-wallafe, [yana zuwa] a matsayin abin ƙauna kuma cike da hikima", yana mai ƙaryata ba'a ga mai ƙididdigewa na littafin labari na Sinanci a matsayin stereotypical da kuma kiran nasu ra'ayi mara kyau game da jama'ar Sinawa da Pilkey ya yi watsi da su, suna kira da a zama littafin.<ref>{{cite news|title={{‘}}''Kung Fu Cavemen''{{’}} isn’t racist — just the victim of moral panic by a self-righteous few|url=https://nypost.com/2021/03/31/kung-fu-cavemen-isnt-racist-just-the-victim-of-moral-panic-by-a-self-righteous-few|work=[[The New York Post]]|date=March 31, 2021|access-date=March 31, 2021|author-link=Melissa Chen|last=Chen|first=Melissa}}</ref> ban hana ba. Ta kasance ɗaya daga cikin masu ba da shawara na farko, tare da Bari Weiss, don FAIR, ƙungiyar da ke da rikici da ke neman yaki da ƙa'idar jinsi mai mahimmanci. ''Jaridar New Yorker'' ta buga labarin yadda ta shiga cikin ƙungiyar da ake zargi da rashin gudanar da ayyukanta.<ref>{{cite news |last1=Green |first1=Emma |title=Is It Possible to Be Both Moderate and Anti-Woke? |url=https://www.newyorker.com/news/annals-of-activism/is-it-possible-to-be-both-moderate-and-anti-woke |work=The New Yorker |date=June 5, 2023}}</ref>
Chen ta yi kira ga flogging na Just Stop Oil a shekarar 2022.<ref>{{cite news |last1=Chen |first1=Melissa |title=Flogging: the obvious solution to the JustStopOil protesters |url=https://thespectator.com/uncategorized/flogging-solution-juststopoil-protesters-art/ |work=The Spectator World |date=November 15, 2022 |access-date=July 8, 2024 |archive-date=June 11, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240611080436/https://thespectator.com/uncategorized/flogging-solution-juststopoil-protesters-art/ |url-status=dead }}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Chen ta yi alkawari da tsohon mawaƙin Mumford &amp; Sons Winston Marshall a watan Disamba 2023.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1985]]
m924te3g7sf0wdr5gcvdmggffslxwuv
'Yanci na ilimi
0
81319
831770
685216
2026-05-07T11:58:18Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831770
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Fayil:Education Freedom Day, Tunisia 2015DSC 9015.jpg|thumb|Ƴancin Ilimi]]
[[Fayil:Torch of Academic Freedom as relights.jpg|thumb]]
''''Yancin dailimi''' haƙƙin malami ne na koyarwa da kuma haƙƙin ɗalibi don koyo a fagen [[ilimi]] ba tare da tsangwama daga waje ba.<ref name="Lerch-2024" /><ref>{{cite web |title=FAQs on Academic Freedom |url=https://www.aaup.org/programs/academic-freedom/faqs-academic-freedom |website=AAUP |publisher=American Association of University Professors |access-date=18 November 2024 |language=en |date=14 July 2021}}</ref> Hakanan yana iya haɗawa da haƙƙin malamai don shiga cikin zargi na zamantakewa da siyasa. <ref name="Lerch-2024" />
'Yancin ilimi sau da yawa ana dogara ne akan tabbacin cewa 'yancin yin bincike ta membobin [[Malami|malamai]] yana da mahimmanci ga manufar makarantar da kuma ka'idodin ilimi, kuma malamai su sami 'yancin koyarwa ko sadar da ra'ayoyi ko gaskiya (ciki har da waɗanda ba su dace ba). zuwa ga ƙungiyoyin siyasa na waje ko ga hukumomi) ba tare da fargabar an danne su ba, rasa aikinsu ko a ɗaure su. Yayin da jigon ƴancin ilimi ya ƙunshi masana da ke aiki a fagen ilimi - a matsayin malamai ko masu bincike waɗanda ke bayyana ra'ayoyin masana sosai -, faffadar fassarar tana faɗaɗa waɗannan kariyar sana'o'i zuwa maganganun malamai kan batutuwan da ba su da ƙwarewar ƙwararrunsu. <ref>{{Cite journal |last=Andreescu |first=Liviu |date=2009 |title=Individual academic freedom and aprofessional acts |url=https://www.researchgate.net/publication/229629261 |journal=Educational Theory |volume=59 |issue=5 |pages=559–578 |doi=10.1111/j.1741-5446.2009.00338.x}}</ref> <ref>Van Alstyne, William (1975). ''The Specific Theory of Academic Freedom and the General Issue of Civil Liberty''. In The Concept of Academic Freedom, ed. Edmund Pincoffs. Austin: University of Texas Press, 1975.</ref>
Zaman ilimi yana kare 'yancin ilimi ta hanyar tabbatar da cewa za a iya korar malamai kawai saboda dalilai kamar babban rashin cancantar ƙwararru ko ɗabi'a da ke haifar da la'anci daga ƙungiyar ilimi da kanta.
A tarihi, 'yancin ilimi ya fito ne a hankali, kamar yadda masana ilimi a tsakiyar tsakiyar Turai da farkon zamani na Turai za su iya fuskantar matsin lamba don yin aiki ta hanyoyin da hukumomin addini ko gwamnatoci ke ganin ba su da kyau. Malamai suna da alaƙa da haɓaka haɓakar 'yancin ilimi zuwa haɓakar jami'ar bincike ta zamani da ƙirar Humboldtian na manyan makarantu daga ƙarni na 19. Ta hanyar ƙiyasin ɗaya, 'yancin ilimi ya ƙaru sosai a duk duniya tun daga shekarun 1960. ’Yancin ilimi ya fi yiyuwa a cikin jahohin dimokuradiyya masu sassaucin ra’ayi, yayin da ya fi takurawa a cikin jahohin masu mulki, da jahohin da ba su da sassaucin ra’ayi, da jahohin da ke fama da rikicin soji.
== Ma'anarsa ==
Karamin ma'anar 'yancin ilimi shine malami yana da 'yancin koyarwa kuma dalibi yana da 'yancin koyo a fagen ilimi ba tare da tsangwama daga waje ba. <ref name="Lerch-2024"/> <ref>[https://www.britannica.com/topic/academic-freedom Britannica website, ''academic freedom'', article dated Mar 25, 2024]</ref> Sauran ma'anar sun haɗa da 'yancin malamai na shiga cikin zargi na zamantakewa da siyasa.
Faɗin ma'anar ƴancin ilimi ya haɗa da daidaikun mutane, abubuwan ban mamaki da na hukuma. Ƙarƙashin wannan ma'anar mai faɗi, malami yana da 'yancin faɗar albarkacin baki ba tare da tsoma bakin gwamnati ba, amma wannan ƴancin yana kewaye da ƙwarewar ilimi da matsayi. Don haka 'yancin fadar albarkacin baki ya fi kunkuntar 'yancin fadin albarkacin baki. Misali, wanda ba malami ba yana da 'yancin fadin albarkacin baki don sukar ingancin alluran rigakafi, amma yana da 'yancin yin hakan ne kawai idan sun mallaki abubuwan da ake bukata na ilimi don yin hakan. Ba kamar maganganun jama'a ba, maganganun ilimi kuma yana ƙarƙashin kulawar ingancin takwarorinsu na ilimi, alal misali ta hanyar nazarin takwarorinsu.
An bayyana ra'ayi daban <nowiki></link></nowiki> a kasashe da dama.Jami'o'in Burtaniya sun ayyana shi a matsayin ] kare [ yancin kai na ilimi na masana kimiyya don yin tambaya da gwada ra'ayoyi da hikimar da aka karɓa, da kuma gabatar da sababbin ra'ayoyi da ra'ayoyi masu rikitarwa ko rashin amincewa, ba tare da sanya kansu cikin haɗari na rasa ayyukansu ko gata ba", yayin da Ƙungiyar Ƙwararrun Malamai ta Amirka ta gan shi a matsayin "bisa ra'ayin cewa musayar ra'ayi na kyauta a harabar yana da mahimmanci ga ilimi mai kyau". Ilimin Yaren mutanen Norway yana ganin shi a matsayin tabbacin cewa bincike da koyarwa yana da "hankali da ɗabi'a mai zaman kansa ba tare da duk wani bukatu na siyasa da tattalin arziki", wanda ke haifar da buɗewa, bincike na kyauta da muhawara.
== Bayanan tarihi ==
A tarihi, ’yancin ilimi ya fito a hankali. A Turai ta tsakiya, malaman makaranta da suka soki koyarwar coci ko kuma suka aikata ta hanyoyin da Ikilisiya ta ɗauka cewa ba za su iya fuskantar zalunci ba. Hakazalika a lokacin da ake samun bunkasuwar jihohi, malaman jami'a na iya fuskantar takunkumi saboda aikata sabanin gwamnati.
'Yancin ilimi ya fara samun gindin zama na hukuma tare da bullar jami'ar bincike ta zamani. Misalin Humboldtian na manyan makarantu daga karni na 19 ya tanadi ainihin ra'ayoyin 'yancin ilimi kuma ya watsa su zuwa wasu ƙasashe. Wilhelm von Humboldt masanin falsafa ne kuma masanin ilimin harshe wanda aka ba shi ikon ƙirƙirar sabuwar jami'a a Berlin a farkon karni na 19. Sannan ya kafa jami'a da ke bin ka'idoji guda biyu na 'yancin ilimi: 'yancin binciken kimiyya da hadin kai tsakanin bincike da koyarwa. A cewar Humboldt, babban abin da ke tattare da ka'idojin 'yancin ilimi shi ne tabbatar da ra'ayin cewa kimiyya ba wani abu ba ne da aka riga aka samo shi amma a matsayin ilimin da ba za a taba gano shi sosai ba kuma, duk da haka, yana bukatar a nema ba tare da tsayawa ba. Jami'ar da ya kafa daga baya ta zama abin koyi da zaburarwa ga kwalejoji na zamani a Jamus da jami'o'in yammacin duniya.
Hakanan an tsara manufar 'yancin ilimi a fili don mayar da martani ga cin zarafi na kasa-da-kasa kan kimiyya da ilimi gabaɗaya don ci gaban manufofinta. Alal misali, a cikin Tarayyar Soviet, binciken kimiyya ya kasance ƙarƙashin kulawar siyasa mai tsanani a cikin 1930s. An bayyana wuraren bincike da dama " bourgeois pseudoscience " kuma an haramta, musamman [[Genetics|kwayoyin halitta]] <ref>{{Cite journal |last=Glass |first=Bentley |date=May 1962 |title=Scientists in Politics |url=https://books.google.com/books?id=PgkAAAAAMBAJ&pg=PA3 |journal=Bulletin of the Atomic Scientists |volume=18 |issue=5 |page=3 |bibcode=1962BuAtS..18e...2G |doi=10.1080/00963402.1962.11454353}}</ref> (duba " Lysenkoism ") da ilimin zamantakewa. <ref>{{Cite journal |last=Greenfeld |first=Liah |date=1988-01-01 |title=Soviet Sociology and Sociology in the Soviet Union |journal=Annual Review of Sociology |volume=14 |pages=99–123 |doi=10.1146/annurev.soc.14.1.99 |jstor=2083312}}</ref> Halin da ake nufi da ƙaddamar da kimiyya ga bukatun jihar kuma yana da masu goyon baya a Yamma, ciki har da John Desmond Bernal, wanda ya buga ''The Social Function of Science'' a 1939.
[[Fayil:Michael_Polanyi.png|thumb| Michael Polanyi ya bayar da hujjar cewa 'yancin ilimi shine muhimmin mahimmanci don samar da ilimin gaskiya.]]
[[Fayil:ASC Leiden - Coutinho Collection - 6 19 - School for adults in Guinea-Bissau - 1974.tiff|thumb|Ƴancin na ilimi]]
Ya bambanta da wannan hanya, Michael Polanyi ya yi jayayya cewa tsarin 'yanci yana da mahimmanci don ci gaban kimiyya - cewa 'yancin bin kimiyya don kansa shi ne abin da ake bukata don samar da ilimi ta hanyar nazarin takwarorinsu da kuma hanyar kimiyya . A cikin 1936, sakamakon gayyata don ba da laccoci ga ma'aikatar masana'antu mai nauyi a cikin USSR, Polanyi ya sadu da Bukharin, wanda ya gaya masa cewa a cikin al'ummomin gurguzu, duk binciken kimiyya ana ba da umarnin dacewa da bukatun sabon shirin shekaru biyar. . Bukatu a Biritaniya don binciken kimiyya na tsakiya da aka tsara ya jagoranci Polanyi, tare da John Baker, don gano ƙungiyar da ke da tasiri don 'Yanci a Kimiyya . Al'umma sun haɓaka ra'ayi mai sassaucin ra'ayi na kimiyya a matsayin bincike na kyauta a kan ra'ayin kayan aiki cewa ya kamata kimiyya ta kasance da farko don biyan bukatun al'umma. A cikin jerin kasidu, wanda aka sake bugawa a cikin The Conmpt of Freedom (1940) da The Logic of Liberty (1951), Polanyi ya yi iƙirarin cewa haɗin kai tsakanin masana kimiyya ya yi daidai da hanyar da wakilai ke haɗa kansu a cikin kasuwa mai kyauta. . Kamar yadda masu amfani a cikin kasuwa mai kyauta ke tantance ƙimar samfuran, kimiyya tsari ne na kwatsam wanda ya taso sakamakon buɗaɗɗen muhawara tsakanin kwararru. Saboda haka kimiyya na iya bunƙasa ne kawai lokacin da masana kimiyya suka sami 'yancin bin gaskiya a matsayin ƙarshen kanta:
{{Blockquote|[S]cientists, freely making their own choice of problems and pursuing them in the light of their own personal judgment, are in fact co-operating as members of a closely knit organization.
Such self-co-ordination of independent initiatives leads to a joint result which is unpremeditated by any of those who bring it about.
Any attempt to organize the group ... under a single authority would eliminate their independent initiatives, and thus reduce their joint effectiveness to that of the single person directing them from the centre. It would, in effect, paralyse their co-operation.}}
== Dalilin dalili ==
Magoya bayan 'yancin ilimi sun yi imanin cewa 'yancin yin bincike daga ɗalibai da membobin malamai yana da mahimmanci ga manufar makarantar. Suna bayar da hujjar cewa ana yawan kai wa al'ummomin ilimi hari don danniya saboda iyawar su na tsarawa da sarrafa kwararar bayanai. Lokacin da malamai suka yi ƙoƙarin koyarwa ko sadar da ra'ayoyi ko hujjoji waɗanda ba su dace da ƙungiyoyin siyasa na waje ko ga hukuma ba, ƙila su sami kansu a kai ga cin mutuncin jama'a, asarar aiki, ɗauri, ko ma mutuwa. Misali, a Arewacin Afirka, wani farfesa a fannin kiwon lafiyar jama'a ya gano cewa adadin mace-macen jarirai a kasarsa ya zarce alkaluman gwamnati. Ya rasa aikinsa kuma aka daure shi. [ bukatar sabuntawa
Jasper Becker ya bayyana makomar ilimin halitta a cikin Tarayyar Soviet a matsayin dalilin da yasa al'umma ke da sha'awar kare 'yancin ilimi. Masanin ilimin halittu na Soviet Trofim Lysenko ya ƙi kimiyyar Yammacin Turai - sannan ya mayar da hankali da farko don samun ci gaba a cikin ilimin kimiyyar halittu, bisa ga bincike tare da 'ya'yan itace ( Drosophila melanogaster ) - kuma ya ba da shawara ga tsarin noma wanda ya dogara ne akan ka'idodin tarawa na jari-hujja . (Lysenko ya kira wannan "Michurinism", amma an fi sani da shi a yau da sunan Lysenkoism .) Ra'ayoyin Lysenko sun yi kira ga jagorancin Soviet, a wani ɓangare saboda darajar su a matsayin farfaganda, kuma a ƙarshe ya zama darektan Soviet Academy of Agricultural Sciences. Daga baya, Lysenko ya ba da umarnin kawar da masana kimiyya waɗanda ke da'awar "ra'ayoyi masu cutarwa", wanda ya haifar da korar, ɗaure, ko mutuwar daruruwan masana kimiyyar Soviet. Daga nan aka aiwatar da ra'ayoyin Lysenko akan gonakin da aka tattara a cikin Tarayyar Soviet da China. An yi imanin cewa yunwar da ta haifar da wani bangare na tasirin Lysenko ta kashe mutane miliyan 30 a China kadai.
Masanin ilimin zamantakewa Ruth Pearce ta yi iƙirarin cewa manufar 'yancin ilimi ta wanzu don kare malanta daga zargi daga hukumomi ko na addini, kuma ba don kare rashin haƙuri ba. <ref>{{Cite journal |last=Pearce |first=Ruth |date=2021 |title=Academic freedom and the paradox of tolerance |url=http://eprints.gla.ac.uk/252353/2/252353.pdf |journal=[[Nature Human Behaviour]] |volume=5 |issue=11 |page=1461 |doi=10.1038/s41562-021-01214-5 |pmid=34795420 |s2cid=244409335}}</ref>
Wani babban bincike mai zurfi, wanda ya rufe fiye da ƙasashe 157 a cikin lokacin 1900-2015, ya danganta 'yancin ilimi zuwa inganci da adadin haƙƙin mallaka da aka shigar a cikin wata ƙasa. David Audretsch da abokan aikinsa sun kiyasta cewa 'yancin ilimi ya ragu a cikin shekaru goma da suka gabata a karon farko a tsawon lokacin lura da su na tsawon karni, wanda ya haifar da aƙalla 4% ƙananan takardun shaida. Binciken ya yi iƙirarin cewa shi ne farkon wanda ya danganta 'yancin ilimi zuwa haɓakar tattalin arziki ta hanyar haɓakawa.
== Fihirisar 'Yancin Ilimi ==
[[Fayil:2024_Academic_Freedom_Index_map.png|alt=Blue = more academic freedom, red = less academic freedom|border|right|frameless|440x440px| Fihirisar 'Yanci na Ilimi kamar na Disamba 2023]]
Janika Spannagel da Katrin Kinzelbach sun kira Fiididdigar 'Yancin Ilimi ta cikakkiyar ma'aunin 'Yancin Ilimi na farko a duniya, tare da kima na koma baya ga kasashen da ke komawa zuwa 1900 wadanda kuma ake sabunta su duk shekara. Fihirisar ta ƙididdige 'yancin ilimi ta amfani da rukuni biyar:
* 'yancin yin bincike da koyarwa
* 'yancin musayar ilimi da yadawa
* cin gashin kansa na hukumomi
* mutuncin harabar
* 'yancin faɗar ilimi da al'adu
Tun daga 2023, 'yancin ilimi gabaɗaya a duniya yana cikin ja da baya tun 2013. <ref name="Lott-2023">{{Cite journal |last=Lott |first=Lars |date=2023-12-18 |title=Academic freedom growth and decline episodes |journal=Higher Education |language=en |doi=10.1007/s10734-023-01156-z |issn=0018-1560 |doi-access=free}}</ref> Dalilan da aka ambata sun haɗa da mulkin mallaka <ref name="Lott-2023" /> da kuma siyasar siyasa <ref>{{Cite web |last=Packer |first=Helen |date=2024-03-07 |title='Stark decline' in academic freedom: four in 10 face restrictions |url=https://www.timeshighereducation.com/news/stark-decline-academic-freedom-four-10-face-restrictions |access-date=2024-03-08 |website=[[Times Higher Education]] (THE) |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=[[Friedrich-Alexander-Universität]] Institute of Political Science |last2=V-Dem Institute |author-link2=V-Dem Institute |date=March 7, 2024 |title=Academic Freedom Index: Update 2024 |url=https://academic-freedom-index.net/research/Academic_Freedom_Index_Update_2024.pdf |publisher= |type= |via=}}</ref> da populism . <ref>{{Cite web |last=California |first=University of |last2=Irvine |title=Study highlights key social forces shaping worldwide academic freedom trends |url=https://phys.org/news/2024-02-highlights-key-social-worldwide-academic.html |access-date=2024-03-07 |website=phys.org |language=en}}</ref>
== Ƙasashe na musamman ==
[[Fayil:Academic_freedom_in_china_chart_1900_2023.png|thumb|300x300px| 'Yancin Ilimi a China (1900-2023) <ref>{{Cite web |date=March 9, 2024 |title=Country Graph |url=https://v-dem.net/data_analysis/CountryGraph/ |website=[[V-Dem Democracy Indices]] |postscript=. To reproduce, select Country=china, Indicators=Academic Freedom Index}}</ref>]]
=== China ===
[[Fayil:Self-censorship_in_a_Chinese_academic_journal.png|thumb|300x300px| Takaddar kai a cikin wata jarida ta ilimi ta kasar Sin: wani edita ya tambayi marubucin labarin ya cire jumla game da toshe Wikipedia a babban yankin kasar Sin saboda yana iya haifar da matsala tare da "hukuma".]]
An iyakance 'yancin ilimi a China sosai. <ref>{{Cite web |date=May 2002 |title=Academic freedom in China |url=https://www.proquest.com/openview/bb6bb1425bcbf5404ec07c5746fe9395/1.pdf?pq-origsite=gscholar&cbl=41824 |website=Academe (magazine) by the [[American Association of University Professors]] |page=Vol. 88, Iss. 3, : 26-28}}</ref> <ref>{{Cite journal |last=Zha |first=Qiang |last2=Shen |first2=Wenqin |year=2018 |title=The Paradox of Academic Freedom in the Chinese Context |journal=History of Education Quarterly |volume=58 |issue=3 |pages=447–452 |doi=10.1017/heq.2018.22 |s2cid=149712417 |doi-access=free}}</ref> Masana kimiyya sun lura da wani abin ƙarfafawa na rashin bayyana ra'ayoyin 'marasa daidai' game da batutuwan da suka shafi gwamnatin kasar Sin da jam'iyyar kwaminisanci ta kasar Sin (CCP). <ref name="Redden 2018">{{Cite web |last=Redden |first=Elizabeth |date=2018-01-03 |title=Scholars and politicians raise concerns about the Chinese government's influence over international academe |url=https://www.insidehighered.com/news/2018/01/03/scholars-and-politicians-raise-concerns-about-chinese-governments-influence-over |access-date=2020-12-29 |website=Inside Higher Ed}}</ref> Waɗannan ƙoƙarce-ƙoƙarce sun yi tasiri wajen haifar da masana ilimi don tantance kansu da canza maganganun ilimi. <ref name="The Harvard Crimson 2015">{{Cite web |last=Wong |first=Matteo N. |date=2020-04-23 |title=The End of the Harvard Century – Magazine |url=https://www.thecrimson.com/article/2020/4/23/harvard-china-scrutiny/ |access-date=2020-12-29 |website=[[The Harvard Crimson]]}}</ref>
A watan Disamba na shekarar 2020, kamfanin dillancin labarai na Associated Press ya ba da rahoton cewa, kasar Sin tana sarrafa binciken kimiyya kan [[Binciken Asali na Korona|tushen COVID-19]] bisa umarnin kai tsaye daga babban sakataren CCP [[Xi Jinping]] . Rahoton ya ce, umarnin da majalisar gudanarwar kasar Sin ta bayar ya bukaci kwamitin da ke gudanar da aikin ya amince da duk wani bincike da aka gudanar, yana mai cewa kamata ya yi a tsara buga littattafan kimiyya kamar "wasan dara", inda ya yi gargadin cewa za a tuhumi wadanda suka buga ba tare da izini ba. . <ref>{{Cite web |date=20 April 2021 |title=China delayed releasing coronavirus info, frustrating WHO |url=https://apnews.com/article/united-nations-health-ap-top-news-virus-outbreak-public-health-3c061794970661042b18d5aeaaed9fae |website=[[Associated Press]]}}</ref>
=== Faransa ===
Ana sa ran farfesoshi a jami'o'in Faransanci na jama'a da masu bincike a dakunan binciken jama'a, kamar yadda duk ma'aikatan gwamnati, su kasance cikin tsaka-tsaki kuma kada su fifita kowane ra'ayi na siyasa ko addini yayin gudanar da ayyukansu. Duk da haka, 'yancin ilimi na malaman jami'a muhimmin tushe ne da dokokin Jamhuriyar Jama'a suka amince da su, kamar yadda Majalisar Tsarin Mulki ta ayyana; Bugu da ƙari, dokar doka ta bayyana game da manyan makarantu cewa "malamai-masu bincike (Farfesa na jami'a da mataimakan farfesoshi), masu bincike da malamai suna da cikakken 'yancin kai kuma suna jin daɗin cikakken 'yancin faɗar albarkacin baki a cikin ayyukan bincike da koyarwa, idan sun mutunta, bin al'adun jami'a. da kuma abubuwan da ke tattare da wannan ka'idar, ka'idodin haƙuri da haƙƙin mallaka". Nadin nadi da haɓaka farfesoshi ana yin su ne ta hanyar bitar abokan zamansu maimakon ta hanyoyin gudanarwa na yau da kullun.
'Yancin ilimi a Faransa ya bambanta da sauran ƙasashe na Tarayyar Turai (EU). A cewar Maassen et al. (2023) " Tattaunawa na baya-bayan nan game da 'yancin ilimi a Faransa sun kasance, a tsakanin sauran abubuwa, an mayar da hankali kan tsarin gwamnati na abin da ake kira " Islamic-Leftism " a cikin ilimin kimiyya ". Don ta'addancin Musulunci "; wannan dangantakar da ake zargin ta zama wani abu na siyasa a Faransa. An yi muhawara kan ƙungiyoyin "Islamo-Leftism" a lokacin zaben shugaban kasa na 2022. Duk da haka, Cibiyar Nazarin Kimiyya ta Kasa (CNRS) ta musanta duk wani kasancewarsa. abin da ake kira "Islamo-Leftism" a hakikanin gaskiya (shafi na 3). 76). Maassen et al. (2023) ya kuma bayar da hujjar cewa "muhawarori a Faransa sun nuna cewa a cikin shekarun da suka gabata mafi girma ilimi da al'umma a cikin EU Membobin Tarayyar Turai da kuma sauran wurare sun ɓullo da wata sabuwar dangantaka, inda al'ada iyakoki da bambance-bambance sun zama kasa shahara" (shafi. 76-77). A cewar Maassen et al. (2023) a cikin 2020, gyara musamman magana game da "'yancin ilimi ya haifar da damuwa tsakanin al'ummar ilimi". Gyaran da ya shafi ya bayyana cewa "Ana amfani da 'yancin ilimi tare da mutunta dabi'un jamhuriyar" ba tare da wani karin bayani kan wadancan dabi'u ko gazawar wadannan dabi'u ba. Daga baya, "kimanin cibiyoyin bincike na ilimi 40, ƙungiyoyi, ƙungiyoyi, da ƙungiyoyin sha'awa, ban da kusan mujallu na ilimi 100" sun sanya hannu kan buɗaɗɗen wasiƙa don yin watsi da gyaran (shafi na 15). 77). Wannan ya nuna rashin jituwa tsakanin masu ruwa da tsaki na Tarayyar Turai (EU) game da 'yancin ilimi da kuma isar da jam'iyyun siyasa don iyakance 'yancin karatun.
Barazana iri-iri ga "'Yancin Ilimi a Faransa" wanda Beaud (2022) ya bayyana kuma Maassen et al. (2023, shafi. 77-78) a cikin labarin Tarayyar Turai kamar haka. Nau'in farko na "barazanar gargajiya" na faruwa ne saboda tsoma bakin "Hukumomin siyasa", saboda yawancin jami'o'in Faransa "Jami'o'in Jama'a" ne kuma suna karkashin kulawar siyasa. Beaud (2022, para.31) yana nufin shari'ar " Erneth Renan da Louis-Napolean " don nuna yadda jam'iyyun siyasa a Faransa suka kasance masu iyaka ga 'Yancin Ilimi a Faransa na dogon lokaci yanzu. Hukumar da ke mulki, Louis-Napolean, ta dakatar da kwas na Ernest Renan daga " College de France " bayan laccarsa inda "ya gabatar da manyan jigogin littafinsa a kan Rayuwar Yesu, tarihin "kimiyya" na Yesu Almasihu. dakatarwa, Ernest Renan kuma an cire shi daga "jiki na College de France", tare da "zargin" na rashin "bi" ka'idar kada a hada da wani "ra'ayi na sirri" a kan "tushen Addinin Kirista " Na biyu shi ne saboda tsoma baki da "ayyukan jama'a a matakin kasa (Ma'aikatar Ilimi mai zurfi)" Tare da "barazanar gargajiya" da aka ambata a sama, Beaud (2022) ya kuma yi nuni ga "sabbin barazanar" na "'yancin ilimi".
"Sabuwar barazanar farko a cewar Beaud (2022) wanda Maassen et al ya gano. (2023, shafi na 78) Hukumar jami'a ce ta kafa (wanda ake kira 'kusa da gwamnati'), da masana ilimi suka kafa a mukaman jagoranci, da kuma ofishin hukuma. An yi iƙirarin cewa jami'o'in Faransa sun fuskanci bullar "hanyar da za a yi wa lakabin matsayi" wanda Maassen et al. (2023, shafi. 78) yana nufin (Legrand 2008, p. 2242). Ana fassara na ƙarshe a matsayin barazana ga 'yancin 'yan ilimi don bin tsarin binciken su da koyarwa". Sauran "sabuwar barazanar" ita ce " Tsarin kararraki game da shigar jama'a (SLAPP)". An yi wannan karar ne don "kushe masu sukar da ke dora su kudin kariya na shari'a har sai sun yi watsi da suka ko adawa". Ƙara amfani da wannan ƙarar yana jefa " 'yancin faɗar albarkacin baki " da "'yancin ilimi". Wani "sabon barazana bisa ga Beaud (2022, para.50)" Maassen et al. (2023, p. 78) zai kasance game da "dalibi da kungiyoyin gwagwarmayar ilimi". A cewar wannan sabuwar barazanar, malaman ba za su ji tsoro ne kawai daga hukumomin da suka fi su a cikin manyan mukamai ba, har ma suna bukatar su ji tsoro daga "dalibai" da "kungiyoyin masu fafutuka", saboda za su yanke shawara idan wani abu ya koyar da su. malami ya zagi ko a'a. Wannan ya shafi lamarin “Islamo-Leftism” kamar yadda aka ambata a baya.
Barylo (2021, sakin layi na 9-10), ya bayyana cewa, "bangaren wannan matsala shine rashin haɗin kai na tarihi tsakanin manufofi da bincike a Faransa" shine "rashin al'adun tunani na ƙasar", wanda ke toshe kwararar "ƙwarewar ilimi" cikin "siyasa gwamnati". Sauran ƙasashe kamar "US", "Kanada" da "Birtaniya" na iya raba waɗannan kurakuran tare da Faransa amma aƙalla suna da "dokokin daidaito" waɗanda ke ba mutane damar bayyana ra'ayoyinsu kuma suna da kafa "tsarin gwamnati" wanda ke ɗaukar waɗannan maganganun. Wannan rashin "'Yancin Ilimi a Faransa" yana sa malaman ilimi ficewa daga Faransa, kamar yadda marubucin wannan labarin ya yi. "Na firgita don yin tunanin inda wannan zai iya ƙare, amma yana da akalla tabbatar mani cewa na yanke shawara mai kyau lokacin da na shiga dukan waɗanda suka yi hijira kuma na bar Faransa zuwa Birtaniya" in ji marubucin, Barylo (2022, para.11).
Kudirin farko zai haramta tarurrukan harabar da ke damun tsarin kafa; Hukuncin karya wannan zai zama tarar $45,000 da/ko shekaru 3 a gidan yari. Kudirin doka na biyu shine kudirin tsaro na duniya wanda ke da nufin taimakawa jami'an tsaro a yanayi irin na kisan kai na Paty. Koyaya, ɗimbin cikakkun bayanai/ tanade-tanade na wannan lissafin sun sa ƴan ƙasar Faransa haushi. Daya daga cikin wadannan tanade-tanaden shi ne, wannan kudirin doka zai haramta buga/ raba hotuna na jami’an ‘yan sanda sai dai in ba a tozarta su ba. Wannan kudiri ya kuma bayyana cewa a yanzu jami'an tsaro za su iya amfani da jirage marasa matuka don yin fim ga 'yan kasa a bainar jama'a, tare da ba da damar daukar hotunan kamara daga jami'an 'yan sanda kai tsaye zuwa ga hukumomin Faransa. A ƙarshe, wannan lissafin zai kuma yanke hukunci ga mutanen da ake tuhuma da cin zarafin ɗan sanda.
Manufar kudirin doka ta uku ita ce karfafa mutunta ka’idojin Jamhuriyar ta hanyar yin gyare-gyaren tsarin ilimi ta hanyoyi da dama. Gwamnatin Faransa ta bayyana wannan kudiri a matsayin wani bangare na dabarun shugaba Macron na dakile yunkurin masu tsatsauran ra'ayin Islama na yin tasiri ga al'ummar Faransa ta wata hanya mara kyau. Za ta baiwa kowane ɗan Faransa lamba lambar bin diddigi don tilasta halartar kowane yaro a makarantun da gwamnati ta amince da su. Wannan zai kawo karshen mafi yawan ayyukan karatun gida da makarantu masu zaman kansu na addini a Faransa, wanda ke nufin cewa iyayen Faransa a yanzu ba za su iya jagorantar tafarkin ilimin ƴaƴansu don dacewa da bukatunsu ba. Za a ba da izini ga ilimi daga gida, kuma za a amince da shi ne kawai idan doka ta bayyana takamaiman yanayin yaron. Hakan kuma zai baiwa gwamnatin Faransa ikon kula da inganci da adadin ilimin da yaron Faransa ke samu, tare da tabbatar da cewa dukkan yaran Faransa sun sami ilimin kimar Jamhuriyar Faransa. Dokar za ta kuma haramta musayar bayanan da aka gano game da ma'aikacin gwamnati wanda za a iya amfani da shi don cutar da shi tare da " tsoratarwa / barazanar tashin hankali ga jami'in gwamnati daga dalilai da aka samo daga hukunci ko imani."
Jim kadan bayan kashe-kashen, Macron ya kuma fara neman wani kudirin dokar yaki da tsattsauran ra'ayi da zai tilasta wa limamai horo a Faransa tare da murkushe kungiyoyi daban-daban da ke yada akidar tsatsauran ra'ayi da 'yan aware. Har ila yau, wannan kudiri zai kara yawan kudaden da jama'a ke kashewa don karatun addinin musulunci tare da samar da kudade don samar da gidaje masu karamin karfi a cikin banlieues da ke kusa da birnin Paris, wanda ya kasance yankin da ya yi kaurin suna wajen tashin hankali.
Tsarin Mulkin Jamus ( German: </link> ) musamman yana ba da 'yancin ilimi: "Aiki da kimiyya, bincike da koyarwa suna da 'yanci. 'Yancin koyarwa ba ya kawar da aminci ga tsarin mulki" (Art. 5, sakin layi na 3). A cikin al'adar da ta dawo zuwa karni na 19, ikon hukuma ya fahimci wannan hakkin a matsayin wanda ya koyar ( ''{{Lang|de|Lehrfreiheit}}'' . ), karatu ( ''{{Lang|de|Lernfreiheit}}''</link> ), da kuma gudanar da bincike ( ''{{Lang|de|Freiheit der Wissenschaft}}''</link> ) da yardar kaina, ko da yake an ɗauki ra'ayi na ƙarshe a wasu lokuta azaman lokacin rufewa na biyun farko. ''{{Lang|de|Lehrfreiheit}}''</link> ya rungumi yancin farfesoshi na tantance abubuwan da ke cikin laccocinsu da buga sakamakon binciken da suka yi ba tare da izini ba.
Tunda farfesa ta hanyar ''Habilitation'' ɗinsu suna samun yancin koyarwa ( Latin ) a wani fanni na ilimi, ana ganin yancin ilimi ya ƙunshi aƙalla gabaɗayan wannan fannin. ''{{Lang|de|Lernfreiheit}}'' yana nufin haƙƙin ɗalibi na ƙayyade tsarin karatun mutum ɗaya. A ƙarshe ya ba da izinin gudanar da harkokin ilimi da kuma baiwa jami'a damar kula da harkokin cikin gida.
=== Ireland ===
Kariya don 'yancin ilimi don bincike, koyarwa da sauran ayyuka "don tambaya da gwada hikimar da aka karɓa, don gabatar da sababbin ra'ayoyi da kuma bayyana ra'ayoyin masu jayayya ko rashin jin dadi" ba tare da rashin jin daɗi ba, an bayar da su a Sashe na 14 na Dokar Jami'o'in 1997. <ref>{{Cite web |date=1997-05-14 |title=Universities Act, 1997 |url=http://www.irishstatutebook.ie/1997/en/act/pub/0024/index.html |access-date=2020-12-14 |website=Irishstatutebook.ie}}</ref>
=== Isra'ila ===
Ana ɗaukar 'yancin ilimi a Isra'ila daga "Dokar Majalisar don Ilimi mafi girma ". <ref>[https://he.wikisource.org/wiki/%D7%97%D7%95%D7%A7_%D7%94%D7%9E%D7%95%D7%A2%D7%A6%D7%94_%D7%9C%D7%94%D7%A9%D7%9B%D7%9C%D7%94_%D7%92%D7%91%D7%95%D7%94%D7%94 The Law of the Councile for Higher Education], 1958: Paragraph 15 (he).</ref> Sakin layi na 15 wanda a ciki ya bayyana cewa "ma'aikatar da aka sani tana da 'yanci ga dukkan al'amuranta na ilimi da gudanarwa, a cikin tsarin kasafin kudinta, kamar yadda ta ga dama. A cikin wannan sakin layi, 'al'amuran ilimi da gudanarwa' - ya hada da: ƙayyade bincike da bincike . shirin koyarwa, nada mahukuntan cibiyar, nada malamai da inganta su, tantance hanyar koyarwa da nazari, da duk wani aiki na kimiyya, ilimi ko tattalin arziki”. Da alama an faɗi sakin layi a bayyane kuma a fahimce ta har ga ƴan ƙasa. Hukumar da ya kamata ta kiyaye 'yancin ilimi, da kuma kula da ingantaccen matakin ilimi a manyan makarantun ilimi, ita ce majalisar ilimi mai zurfi - a nan gaba "Majalisar". Wannan majalisa ta kunshi malamai da suke aiki a matsayin farfesoshi a jami'o'i, da jiga-jigan jama'a, tare da ministan ilimi a matsayin shugaban majalisar.
A karkashin "Majalisar" ita ce hukumar zartarwa mai suna " [[Kwamiti|Kwamitin]] Tsare-tsare da Kasafin Kudi", wanda galibi ya shafi batun kasafin kudi na jami'o'i da kafa hanyoyin da suka dace da ka'idojin kasafin kudi da albashi. Wani kwamitin da ya kamata ya kiyaye 'yancin ilimi shine "Kwamitin Shugabannin Jami'o'i", wanda ke da aikin sa kai, amma yana da tasiri a kan ayyukan majalisa da "Majalisar". Ta hanyar kwamitocin ma'aikatan su, da kuma ta hanyar ayyukan kowane ɗayansu, waɗannan ƙungiyoyi za su iya gwadawa da tasiri wajen kiyaye 'yancin ilimi.
Gabaɗaya, ana iya cewa mahimman 'yancin ilimi, wanda aka yi niyya ga' yancin koyarwa da bincike, an kiyaye shi, kuma gwamnati ba ta tsoma baki ko ƙoƙarin tsoma baki cikin waɗannan abubuwan ba. Hanyar da take rinjayar wannan al'amari ita ce ta hanyar samar da ƙarfafawa don koyarwa ta wannan hanyar, ko don bincike a wasu fannoni, kuma wannan ta hanyar tallafi. Gaskiyar cewa gwamnati tana ba da kuɗi mai yawa na kasafin kuɗin jami'o'i na yanzu (kimanin kashi 70% ko fiye), kuma tana bawa gwamnati damar yanke shawarar abin da zai zama kuɗin karatun ga dalibi a jami'oʼin da aka tsara a Isra'ila.<ref>Gori Zilka, [https://www.neaman.org.il/Files/6-230.pdf Tuition policy in higher education institutions in Israel], Shmuel Na'aman Institute, Technion, 2006 (in Henrew)</ref> Amma, A cikin 2021, kwamitin ilimi na babbar lambar yabo ta Isra'ila ta yanke shawarar bayar da Kyautar Isra'ila a fannin lissafi da kimiyyar kwamfuta ga Farfesa Oded Goldreich daga Cibiyar Kimiyya ta Weizmann. Ministan Ilimi bai yarda da shawarar kwamitin ba a kan dalilin da ya sa Goldreich ya sanya hannu kan takardar neman takardar neman za a dakatar da Jami'ar Ariel, wacce ke cikin yankunan Yahudiya da Samariya, waɗanda ke cikin Yankin da aka mamaye, da kuma yin kira ga Gwamnatin Jamus ta soke shawarar da ta yanke cewa ƙungiyar BDS ƙungiya ce mai adawa da Yahudawa. Kwamitin bayar da kyautar ya yi kira ga Kotun Koli saboda keta 'yancin ilimi, kuma kotun ta soke shawarar, kuma ta umarci Ministan Ilimi da ya ba Goldreich kyautar. Godreich ya karbi kyautar shekara guda bayan haka.
Dukkanin jami'o'in bincike a Isra'ila suna da Babban mai binciken ciki, mai zaman kansa. Wannan batun na hulɗa tsakanin binciken ciki a cikin jami'o'i da ka'idar 'yancin ilimi an tattauna shi dalla-dalla a cikin wata kasida da ta bayyana a cikin wani littafi da aka bayar a madadin jami'ar Ben-Gurion ta Negev - wanda kawai kamar yadda aka ambata wanda ke da ka'idojin ilimi na ɗabi'a.<ref>Ron Avni. [https://onedrive.live.com/?authkey=%21AEuuUf8NTNwb9%5Fg&cid=06073481DD0858A3&id=6073481DD0858A3%2111445&parId=6073481DD0858A3%213097&o=OneUp The Internal Audit at the University and Academic Freedom – Between Conflict and Harmony]. In: J. Grados and Y. Nevo (editors), Science and Spirit in the Negev: pp. 581 – 589, BGU, 2014 (in Hebrew).</ref> A cikin wannan al'amari akwai wasu bambance-bambance tsakanin jami'o'i. Ikon mai binciken jami'a don sake duba batutuwan da ke ƙarƙashin ikon Majalisar dattijai ta jami'a (musamman batutuwan ilimi da nadin ilimi) yana da iyaka a duk jami'o'i, ban da Jami'ar Ben-Gurion a Negev. A can an rubuta shi a cikin kundin tsarin mulkinta da kuma cikin ka'idojin gaba ɗaya: "Babu iko a kan Mai Binciken Jami'ar ciki sai dai doka, kundin tsarin mulki (na jami'a) da ka'idoji gaba ɗaya", kuma bisa ga ka'idojojin gaba ɗaya mai Bincike dole ne (kawai) "yi mutunta 'yancin ilimi da aka ba jami'ar, gami da membobinta". Tambayar nan da nan ta taso: wanda zai tantance wane al'amari ne ke jin daɗin 'yancin ilimi kuma wanda ba haka ba. A cewar labarin, Babban mai binciken ciki ne kawai zai tantance wannan kuma a cikin hasken dokoki 2: 1. Duk wani batun da ka'idojin ilimi suka tsara doka ba ya jin daɗin 'yancin ilimi, saboda membobin ƙungiyar dole ne suyi aiki bisa ga abin da aka tsara a cikin ka'idoji; 2. Mai binciken jami'a zai guji fara binciken a yankunan da suka bayyana a sakin layi na 15, wanda aka ambata a sama, na Dokar Majalisar Ilimi ta Sama. Marubucin labarin ya ci gaba da cewa gaskiyar cewa sakin layi da ke nuna ikon mai binciken jami'a ta hanyar "Dokar Audit ta ciki ta 1992" a cikin Dokar Majalisar Ilimi ta Sama ya bayyana a matsayin karamin sakin layi a sashi na 15, wanda ke ba da jami'o'i da membobinsu 'yancin ilimi, yana ƙara inganci ga tsarinsa. Don a ce: 'yancin ilimi a gefe guda, amma ba marar iyaka ba, kuma yana ƙarƙashin binciken a gefe guda.
=== Mauritius ===
A cikin Babi na II Kundin Tsarin Mulki na Mauritius, masana suna da 'yancin 'yanci na lamiri, kariya ga' yancin faɗar albarkacin baki, kariya ta' yancin majalisa da tarayya, kariya daga' yanci don kafa makarantu da kariya daga nuna bambanci. Tsarin mulki na ma'aikata da dogaro da jihar don kudade sun ƙuntata 'yancin malamai don sukar manufofin gwamnati.<ref name="Ramtohul-2012">{{Cite journal |last=Ramtohul |first=Ramola |date=2012 |title=Academic Freedom in a State-Sponsored African University: The Case of the University of Mauritius. |url=https://www.aaup.org/JAF3/academic-freedom-state-sponsored-african-university-case-university-mauritius |journal=AAUP Journal of Academic Freedom |volume=3 |pages=1–17 |via=American Association of University Professors}}</ref> Dokta Kasenally, malami a Jami'ar Mauritius ya bayyana cewa a cikin 1970s zuwa 1980s jami'ar ta kasance a kan gaba a cikin muhawara mai rikitarwa, amma a cikin 1990s jami'a ta fice bayan an rage 'yancin ilimi don kada su bayyana ra'ayoyi ko ra'ayoyin musamman idan sun yi adawa da na gudanarwa ko gwamnati.<ref name="Ramtohul-2012" />
A cikin wata takarda ta 2012 a kan Jami'ar Mauritius marubucin ya bayyana cewa kodayake babu rubuce-rubuce na cin zarafin haƙƙin ɗan adam ko 'yancin jihar "barazanar da aka yi wa' yancin faɗar albarkacin baki ta wanzu, musamman game da zargi da jam'iyyun siyasa masu mulki da shugabanninsu da kuma kungiyoyin addinai". Duk da cewa babu shari'o'in kamawa ko tsare-tsare na musamman a matakin ci gaba don haka, masana suna ƙoƙarin kauce wa shiga cikin muhawara mai rikitarwa.<ref name="Ramtohul-2012"/> 'Yancin ilimi ya zama batun jama'a a watan Mayu na shekara ta 2009 lokacin da Jami'ar Mauritius ta yi magana game da mataimakin shugaban kasar na baya Farfesa I. Fagoonee, wanda ya aika da wata sanarwa da Ma'aikatar Ilimi ta aika wa masana kimiyya.<ref name="Ramtohul-2012" /> Wannan zagaye ya yi niyya ga jami'an gwamnati kuma ya buƙaci su tuntubi shugabanninsu kafin su yi magana da manema labarai. Wannan koma baya ya haifar da Mataimakin Shugaban kasa ya sauka, tare da marubucin yana hasashen cewa gwamnati ta yi amfani da ita a matsayin mai cin zarafi don shawararsa da ba a yarda da ita ba don tabbatar da 'yancin ilimi.<ref name="Ramtohul-2012" />
=== Netherlands ===
A cikin Netherlands 'yancin ilimi yana da iyaka. A watan Nuwamba na shekara ta 1985 Ma'aikatar Ilimi ta Dutch ta wallafa takardar manufofi mai taken ''Ilimi mafi girma: Gudanarwa da Inganci''. Wannan takarda tana da wani tsari wanda ya kauce daga ilimin gargajiya kuma ya sanar da cewa makomar bangaren ilimi mafi girma bai kamata gwamnatin tsakiya ta tsara shi ba. A cikin 1992 an buga Dokar Ilimi da Bincike (Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk Post, labarin 1.6) kuma ya zama mai tasiri a cikin 1993.Koyaya, wannan dokar tana mulkin wasu cibiyoyi kawai. Bugu da ƙari, tanadin da ke sama wani ɓangare ne na doka ta yau da kullun kuma ba shi da matsayin tsarin mulki, don haka ana iya canza shi a kowane lokaci ta hanyar mafi rinjaye a cikin majalisa.
=== New Zealand ===
Dokar Ilimi ta 1989 (s161 (2)) ta bayyana 'yancin ilimi kamar haka: a) 'Yanci na ma'aikatan ilimi da dalibai, a cikin doka, don yin tambayoyi da gwada hikima da aka karɓa, don gabatar da sababbin ra'ayoyi da kuma bayyana ra'ayoyin da ba a yarda da su ba; b) 'yancin ma'aikatan kimiyya da dalibai don shiga cikin bincike; c) 'yanci na jami'aikatar da ma'aikatanta don koyarwa da kuma tantancewa da kansu.<ref>{{Cite web |title=Education Act 1989 No 80 (as at 28 September 2017), Public Act 161 Academic freedom – |url=http://www.legislation.govt.nz/act/public/1989/0080/latest/DLM183665.html |access-date=10 January 2018 |website=[[New Zealand Legislation]]}}</ref>
=== Philippines ===
Kundin Tsarin Mulkin Philippine na 1987 ya ce, "Za a ci moriyar 'Yancin Ilimi a duk manyan makarantu." Filin shari'a da kotunan shari'a, gami da Kotun Koli ta Philippine suna da ra'ayi a hankali ga cin gashin kansa na hukumomi na manyan cibiyoyin koyo a cikin yanke hukunci na ilimi game da sakamakon shari'o'in mutum guda da aka shigar a kotuna game da cin zarafin 'Yancin Ilimi. da farfesoshi, duk da daidaikun cancanta ko rashin cancantar kowane lamari. Wani shari'ar da aka sanya ido sosai ita ce ta cece-kuce na Jami'ar Philippines a Diliman Sociology Farfesa Sarah Raymundo wanda ba a ba shi damar zama ba saboda karar da 'yan tsiraru masu adawa da zaben suka yi a cikin sashen Sashen ilimin zamantakewa. Wannan shawarar ta ci gaba da daukaka kara daga malamai masu adawa da Farfesa Raymundo zuwa Jami'ar Philippines a Diliman Chancellor Sergio S. Cao; kuma ko da yake an daukaka karar zuwa Jami'ar Philippines System Shugaba Emerlinda R. Roman, Roman ta ki amincewa da karar da Farfesa Raymundo ya daukaka zuwa kwamitin gudanarwa na jami'ar don yanke shawara kuma BOR ta amince da bukatar ta na tsayawa. Wani babban kashin da ke tsakanin magoya bayan Farfesa Raymundo shi ne, ba su yi tambaya kan ‘Yancin Ilimi na Sashen na rashin ba ta mukamin ba, sai dai a nemi a yi fayyace yadda aka yi amfani da ‘Yancin Ilimin Sashen, bisa ga al’adu a cikin sashen. Jami'ar Philippines a cikin samar da tushen da zai iya zama batun bitar takwarorinsu, don yanke shawara na Ilimi da aka yanke a ƙarƙashin taken 'Yancin Ilimi.
=== Afirka ta Kudu ===
Kundin Tsarin Mulkin Afirka ta Kudu na 1996 yana ba da kariya ga ƴancin ilimi da ƴancin bincike na ilimi. <ref name="South African Journal of Science-2010">{{Cite journal |date=16 April 2010 |title=Academic Freedom statement from the Academy of Science of South Africa (ASSAf) |url=http://archive.sajs.co.za/index.php/SAJS/article/view/202 |journal=[[South African Journal of Science]] |volume=106 |access-date=11 July 2024 |archive-date=8 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230408202039/https://archive.sajs.co.za/index.php/SAJS/article/view/202 |url-status=dead }}</ref> 'Yancin ilimi ya zama babban ka'ida don ilimi mafi girma ta 1997. <ref name="South African Journal of Science-2010" /> An yi imanin cewa manyan barazana guda uku za su kawo cikas ga 'yancin ilimi: dokokin gwamnati, wuce gona da iri na masu daukar nauyin kamfanoni a jami'a, da iyakance 'yancin fadin albarkacin baki a jami'o'i. <ref name="South African Journal of Science-2010" />
An yi ta tafka kura-kurai game da tauye 'yancin karatu a wasu jami'o'i a Afirka ta Kudu. Jami'ar KwaZulu-Natal ta yi suna kan tauye 'yancinta na ilimi da kuma abin kunya da ya faru a 2007. A cikin wannan abin kunya wani malamin ilimin zamantakewa, an kori Fazel Khan a watan Afrilun 2007 saboda "kayar da jami'ar cikin mutunci" bayan ya fitar da bayanai ga kafafen yada labarai. A cewar Khan, an goge shi daga wani hoton da aka buga a harabar makarantar saboda yajin aikin da ma’aikatan suka yi a watan Fabrairun da ya gabata. Dangane da wannan badakala ne majalisar kula da harkokin ilimi ta Afirka ta Kudu ta fitar da wani rahoto da ke cewa jihar na yin tasiri ga 'yancin karatun boko. Musamman jami'o'in gwamnati sun fi fuskantar matsin lamba na siyasa saboda suna karbar kudade daga jama'a.
=== Ƙasar Ingila ===
Rahoton Robbins game da Ilimi mafi girma, wanda gwamnatin Biritaniya ta ba da izini kuma aka buga shi a cikin 1963, ya keɓe cikakken babi, Babi na XVI, ga 'yancin Ilimi da iyakarsa. Wannan yana ba da cikakken bayani game da mahimmancin da ke tattare da 'yancin ɗayan malamai da na cibiyar kanta. A cikin duniya, a wancan lokacin da kuma yanzu, inda gwamnatocin marasa sassaucin ra'ayi duk a shirye suke su kai hari kan 'yancin fadin albarkacin baki, kwamitin Robbins ya ga (a lokacin) kariyar doka da aka ba wa 'yancin ilimi yana ba da kariya ga al'umma gaba daya daga duk wata fitina ta hauhawa. irin wadannan hare-haren.
Lokacin da gwamnatin Margaret Thatcher ta nemi cire yawancin kariyar da aka kayyade na 'yancin karatun boko wanda Robbins ya dauka a matsayin masu muhimmanci, wani bangare na takaicin wani gyara da aka yi mata na rashin amincewa da kudirin ta a majalisar dattawa. Wannan ya haɗa cikin abin da ya zama Dokar sake fasalin Ilimi na 1988, haƙƙin doka na masana ilimi a Burtaniya 'don yin tambaya da gwada hikimar da aka samu da gabatar da sabbin dabaru da ra'ayoyi masu rikitarwa ko rashin yarda ba tare da sanya kansu cikin haɗarin rasa ayyukansu ko gata da suka samu ba. iya iya'. <ref>{{Cite web |title=1988 Education Reform Act |url=http://www.legislation.gov.uk/ukpga/1988/40/contents |website=The National Archives}}</ref> Waɗannan ƙa'idodin 'yancin ilimi don haka ana bayyana su a cikin ƙa'idodin yawancin jami'o'in Burtaniya. Farfesa Kathleen Stock tsohuwar Jami'ar Sussex ta yi murabus daga aikinta saboda cece-kuce daga dalibai da kafofin watsa labarai game da ra'ayoyinta na transphobic. <ref>{{Cite web |last=Burns, A. |date=2019 |title=The rise of anti-trans "radical" feminists, explained |url=https://www.vox.com/identities/2019/9/5/20840101/terfs-radical-feminists-gender-critical |website=Vox}}</ref> Dangane da irin wannan damuwa, [[Hukumar Daidaito da Haƙƙin Ɗan Adam|hukumar daidaita daidaito da kare hakkin dan Adam]] ta ba da jagora. <ref>{{Cite web |date=2019 |title=Freedom of expression: a guide for higher education providers and students' unions in England and Wales |url=https://www.equalityhumanrights.com/en/publication-download/freedom-expression-guide-higher-education-providers-and-students-unions-england |website=Equality and Human Rights Commission |access-date=2024-07-11 |archive-date=2019-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190714055238/https://www.equalityhumanrights.com/en/publication-download/freedom-expression-guide-higher-education-providers-and-students-unions-england |url-status=dead }}</ref> Jagorar ta ba da cikakkun hanyoyin da jami'o'i za su yi la'akari da su wajen tantance ko takamaiman abubuwan da za su iya ci gaba ko a'a. Hakanan yana ba da hanyoyin da za a rage duk wani shingen da zai iya hana 'yancin faɗar albarkacin baki dangane da takamaiman abubuwan da suka faru. Jagoran ya kuma bayyana ƙa'idodin doka na jami'o'i don tabbatar da cewa sun kare 'yancin faɗar albarkacin baki a harabar har ila yau tare da bin ka'idodin Rigakafi da Dokar Daidaitawa ta 2010. A cikin 2016 da Warden na Wadham College Oxford, wani lauya a baya Darakta na Public Prosecucution, ya nuna cewa Conservative gwamnatin anti-ta'addanci "Hana" dabarun doka ya sanya a kan jami'o'i 'wani aiki na musamman enforceable. ... don hana bayyana ra'ayoyin da suka dace gaba ɗaya da dokar laifuka'. <ref>{{Cite web |last=Macdonald |first=Ken |date=February 2016 |title=PREVENT: Counter-Terrorism and Freedom |url=https://www.wadham.ox.ac.uk/news/2016/february/prevent-in-the-academy |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220305212619/https://www.wadham.ox.ac.uk/news/2016/february/prevent-in-the-academy |archive-date=5 March 2022 |access-date=15 July 2019 |website=Wadham College, University of Oxford}}</ref>
=== Amurka ===
A cikin Amurka, ana ɗaukar 'yancin ilimi gabaɗaya a matsayin ra'ayi na 'yancin ilimi da aka ayyana ta "Bayanan Ƙa'idodin Ka'idoji akan 'Yancin Ilimi da Tsawon Zamani" na 1940, tare da Ƙungiyar Ƙwararrun Jami'o'i ta Amirka (AAUP) da Ƙungiyar Ƙwararrun Ƙwararrun Amirka (AAUP) suka rubuta. yanzu Ƙungiyar Kwalejoji da Jami'o'in Amurka ). Waɗannan ƙa'idodin sun bayyana cewa "Malamai suna da 'yanci a cikin aji don tattauna batun su." Sanarwar ta kuma ba wa cibiyoyi damar sanya "iyaka na 'yancin ilimi saboda addini ko wasu manufofi", muddin "an bayyana su a rubuce a lokacin nadin". Ka'idar kuma tana nufin iyawar malamai, ɗalibai, da cibiyoyin ilimi don neman ilimi ba tare da tsangwama na siyasa ko gwamnati ba. Ka'idodin suna da halayen maganganun sirri kawai, ba na doka ba.
Masu ba da izini na yanki bakwai suna aiki tare da kwalejoji da jami'o'in Amurka, gami da masu zaman kansu da cibiyoyin addini, don aiwatar da wannan ma'auni. Bugu da ƙari, AAUP, wanda ba ƙungiyar da ta ba da izini ba, tana aiki tare da waɗannan cibiyoyin. AAUP ba koyaushe ta yarda da ƙungiyoyi masu ba da izini na yanki kan ƙa'idodin kariyar ƴancin ilimi da zaman aiki ba. <ref group="Note">For example, the [[Northwest Association of Schools and of Colleges and Universities]] reviewed [[Brigham Young University]]'s academic freedom statement and found it in compliance with the 1940 statement, while AAUP has found Brigham Young University to be in violation</ref> Hukumar ta AAUP ta lissafo (censure) waɗancan kwalejoji da jami'o'in da ta gano, bayan binciken nata, don karya waɗannan ƙa'idodin. <ref>{{Cite web |date=18 July 2006 |title=Censure List |url=http://www.aaup.org/AAUP/about/censuredadmins/ |access-date=3 May 2015 |publisher=AAUP}}</ref> Nan da shekarar 2022, kashi 88 cikin 100 na kwalejoji da jami'o'i na shekaru hudu za su takaita 'yancin fadin albarkacin baki, tare da juyar da yanayin shekaru 15, bisa ga rahoton shekara-shekara na Lambobin Magana na Kwalejin. Gidauniyar Haƙƙin Mutum da Bayyanawa (FIRE) ta ba da rahoton cewa 426 daga cikin cibiyoyi 486 suna da aƙalla manufofin da ke hana maganganun ɗalibai. <ref>{{Cite web |last=Salai |first=Sean |date=2022-12-17 |title=More and more U.S. universities limiting students' free expression |url=https://www.washingtontimes.com/news/2022/dec/17/88-four-year-colleges-restrict-students-free-expre/ |access-date=2023-02-13 |website=The Washington Times |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last= |date=2024-01-31 |title=New FIRE report finds 85% of top colleges have restrictive speech codes |url=https://www.thefire.org/news/new-fire-report-finds-85-top-colleges-have-restrictive-speech-codes |access-date=2024-03-04 |website=[[The Foundation for Individual Rights and Expression]] |language=en}}</ref>
Wani yanki ne da ɗalibai ke da 'yancin yin tunani mai zurfi game da bayanan da suka ci karo da su, da kuma inda za su iya bayyana ra'ayoyi a cikin wani batu mai girma a cikin fage. Hakanan yana buɗe damar waɗancan ɗaliban su tattauna har ma da tambayar wasu sassan aiki don ci gaba da fa'idodinsu. Irin wannan yanayi ana kiyaye shi ta hanyar kwararru na irin waɗannan fannoni ta hanyar farfesa(s) ɗalibai. Wadannan mutane suna taimakawa wajen jagorantar tsarin samar da yanayi mai faɗi wanda ke kare ra'ayoyi da ƙarfafa tunani. Suna amfani da ainihin kariyar da ra'ayoyi a cikin 'yancin ilimi don daidaita wannan tsari na ƙirƙirar yanayi. Saboda haka, furofesoshi, suna ƙarfafa tattaunawa da bincike ta hanyar gabatar da tsari mai yawa a cikin bayanan da suke koyarwa. Farfesoshi suna zana daga ainihin bayanan da filinsu ya samo asali, amma suna bayyana ta hanyoyi daban-daban don ba wa ɗalibai hanyar tattaunawa da kwatanta bayanan da suka karɓa. Wannan hanyar ƙarfafa tattaunawa da bincike mai mahimmanci yana haɓaka ƙarin cikakkiyar fahimtar batun. Irin wannan faɗaɗa a cikin fahimta kuma yana ba da damar fage don dawo da bayanan da aka “yi haske” waɗanda suka shafi nasarorin da al’ummomin da ba na Turai ba suka yi a zamanin da da kuma fasa ainihin ra’ayi na Turai na duniya. <ref>{{Cite web |last=Veléz |first=Manuel |last2=Curry |first2=Stephanie |date=November 2020 |title=Academic Freedom and Equity {{!}} ASCCC |url=https://www.asccc.org/content/academic-freedom-and-equity |access-date=2023-10-25 |website=Academic Senate for [[California Community Colleges]]}}</ref>
'Yancin ilimi ya fara ne a Amurka bayan [[Yaƙin basasar Amurka|yakin basasa]] ya tarwatsa tsarin manyan makarantun da suka tsaya cik a baya. Jami'o'i sun yi nazari kan tsarin ilimi da Jamus ta samu don ci gaban fagagen bincike. Jami'ar Johns Hopkins ce ta fara amfani da wannan tsarin ilimi. <ref>{{Cite web |date=March 7, 2016 |title=Free Speech and Academic Freedom |url=https://www.law.columbia.edu/news/archive/free-speech-and-academic-freedom |access-date=2023-10-23 |website=www.law.columbia.edu |language=en}}</ref>
Kafin zuwan karni na ashirin, wani farfesa mai suna Edward Ross ya buga takardan tallafawa motsin azurfa kyauta wanda aka sani da ''Dalar Gaskiya.'' Takardar ta sanya farfesa cikin rashin jituwar siyasa da masu [[Jami'ar Stanford]] . Iyalin Stanford sun sami kuɗinsu daga masana'antar titin jirgin ƙasa da farfesa ya yi wa ba'a a bainar jama'a. A cikin 1900, farfesa ya bayyana kalamai na siyasa da suka yi kira da a kori bakin haure na Japan daga kasar wanda zai kai ga dakatar da shi daga jami'a. Wannan shawarar ta biyo bayan wasu farfesoshi bakwai da suka yi murabus daga jami’ar tare da daukaka al’amarin zuwa bin diddigin kasa. Wannan taron zai sa a kafa AAUP don samar da tsaro na kudi da na doka, tare da cike gibin da ke tattare da yawancin kwangilolin su. <ref>{{Cite web |last=University |first=Stanford |date=2023-05-01 |title=Academic freedom's origin story |url=https://news.stanford.edu/report/2023/05/01/origin-story-academic-freedom/ |access-date=2023-10-23 |website=Stanford Report |language=en}}</ref>
A cikin 1957, [[Babban kotun Koli na Amurka|Kotun Koli ta Amurka]] ta fara ɗaukar lamarin da ya fara da shari'ar ''Sweezy v. New Hampshire'' . A cikin ''Keyishian v. Board of Regents'' (1967), Kotun Koli ta yi haɗin gwiwa tsakanin Gyaran Farko da 'yancin ilimi a matsayin kariya ta musamman a kan cewa yana da mahimmanci ga kowa. Irin wannan kariyar na Farko ana amfani da su ne kawai ga cibiyoyin jama'a, kuma 'yancin ilimi yana ƙunshe da kariya a wajen Gyaran Farko kamar yadda Kotu ba ta taɓa bayyana a sarari cewa tana ɗauke da 'yancin ilimi ba. <ref name="Kraft-2024">{{Cite web |last=Kraft |first=Emilie S. |date=February 18, 2024 |title=Academic Freedom |url=https://www.mtsu.edu/first-amendment/article/17/academic-freedom |access-date=2023-04-07 |website=The Free Speech Center at [[Middle Tennessee State University]] |language=en}}</ref>
==== Domin cibiyoyi ====
Babban fasalin manufar jami'ar Ingilishi shine 'yancin nada malamai, saita ma'auni da shigar da ɗalibai. Wannan manufa za a iya kwatanta shi da kyau a matsayin cin gashin kansa na cibiyoyi kuma ya bambanta da kowane irin 'yancin da cibiyar ta ba wa ɗalibai da malamai. <ref>Kenneth W. Kemp (15 November, 2000) [https://web.archive.org/web/20040625233457/http://courseweb.stthomas.edu/kwkemp/Papers/AF.pdf What is Academic Freedom?], p. 7 - [[University of St. Thomas (Minnesota)|University of St. Thomas]]</ref>
# wanda zai iya koyarwa,
# abin da za a iya koya,
# yadda ya kamata a koyar da shi, da
# [ za ] iya shigar <ref name="Sweezy" group="Note">''[[Sweezy v. New Hampshire]]'', 354 U.S. 234, 262–263 (1957) ([[Felix Frankfurter]], Justice).</ref> <ref group="Note">''[[Regents of the University of California v. Bakke]]'', 438 U.S. 265, 312 (1978).</ref> <ref name="Stronach" group="Note">''Stronach v. Virginia State University'', civil action 3:07-CV-646-HEH (E. D. Va. Jan. 15, 2008).</ref> <ref name="AAUP_AF">{{Cite web |date=May 2002 |title=Academic Freedom of Professors and Institutions – AAUP |url=https://www.aaup.org/issues/academic-freedom/professors-and-institutions |access-date=2021-01-15 |website=www.aaup.org}}</ref> karatu.
A cikin shari'ar 2008, wata kotun tarayya a [[Virginia]] ta yanke hukuncin cewa furofesoshi ba su da 'yancin ilimi; ''duk'' 'yancin ilimi yana zaune tare da jami'a ko kwaleji. <ref name="Stronach" group="Note">''Stronach v. Virginia State University'', civil action 3:07-CV-646-HEH (E. D. Va. Jan. 15, 2008).</ref> A wannan yanayin, ''Stronach v. Jami'ar Jihar Virginia'', wani alkalin kotun gunduma ya ce "babu wani hakki na kundin tsarin mulki na 'yancin ilimi wanda zai hana manyan jami'an (jami'a) canza darajar da ( farfesa ) ya ba daya daga cikin dalibansa." <ref name="Stronach" group="Note" /> Kotun ta dogara ne da ƙa’idar da ta dace na shari’ar [[Babban kotun Koli na Amurka|Kotun Koli ta Amurka]] na ''Sweezy da New Hampshire'' <ref name="Sweezy" group="Note">''[[Sweezy v. New Hampshire]]'', 354 U.S. 234, 262–263 (1957) ([[Felix Frankfurter]], Justice).</ref> da kuma ƙara daga kotun da’ira ta huɗu. <ref name="Stronach" group="Note" /> <ref group="Note">See ''[[Urofsky v. Gilmore]]'', 216 F.3d 401, 414, 415 (4th Cir. 2000). (Noting that "cases that have referred to a First Amendment right of academic freedom have done so generally in terms of the institution, not the individual ...." and "Significantly, the court has never recognized that professors possess a First Amendment right of academic freedom to determine for themselves the content of their courses and scholarship, despite opportunities to do so".</ref> Kotun ''Stronach'' ta kuma dogara da shari'o'i masu gamsarwa daga da'irori da yawa na kotunan ƙararraki, ciki har da na farko, <ref group="Note">''Lovelace v. S.E. Mass. University'', 793 F.2d 419, 425 (1st Cir. 1986) ("To accept plaintiff's contention that an untenured teacher's grading policy is constitutionally protected ... would be to constrict the university in defining and performing its educational mission".)</ref> na uku, <ref group="Note">''Edwards v. California University of Pennsylvania'', 156 F.3d 488, 491 (3d Cir. 1998) ("In Edwards v. Cal. Univ. of Pa., The court held that the First Amendment does not allow a university professor to decide what is taught in the classroom but rather protects the university's right to select the curriculum," as cited in ''Stronach''.)</ref> <ref group="Note">''Brown v. Amenti'', 247 F.3d 69, 75 (3d Cir. 2001). (Holding "a public university professor does not have a First Amendment right to expression via the school's grade assignment procedures".)</ref> da kuma na bakwai <ref group="Note">''Wozniak v. Conry'', 236 F.3d 888, 891 (7th Cir. 2001). (Holding that "No person has a fundamental right to teach undergraduate engineering classes without following the university's grading rules ...." and that "it is the [u]niversity's name, not [the professor]'s, that appears on the diploma; the [u]niversity, not [the professor], certifies to employers and graduate schools a student's successful completion of a course of study. Universities are entitled to assure themselves that their evaluation systems have been followed; otherwise their credentials are meaningless".)</ref> . Kotun ta bambanta yanayin lokacin da wata jami'a ta yi ƙoƙari ta tilasta wa farfesa canza maki, wanda a fili ya saba wa Dokar Farko, daga lokacin da jami'an jami'a, bisa ga ikonsu, za su canza maki idan dalibi ya daukaka kara. <ref name="Stronach" group="Note" /> <ref group="Note">See ''Parate v. Isibor'', 868 F.2d 821, 827–28 (6th Cir. 1989). (Holding that "a university professor may claim that his assignment of an examination grade or a final grade is communication protected by the First Amendment ...
[t]hus, the individual professor may not be compelled, by university officials, to change a grade that the professor previously assigned to her student".</ref> Shari'ar ''Stronach'' ta sami kulawa sosai a cikin al'ummar ilimi a matsayin muhimmin abin koyi. <ref>White, Lawrence, "CASE IN POINT: STRONACH V. VIRGINIA STATE U. (2008): Does Academic Freedom Give a Professor the Final Say on Grades?", ''[[Chronicle of Higher Education]]'', found at [http://chronicle.com/weekly/v54/i33/33a03901.htm Chronicle web site] and [http://chronicle.com/review/brainstorm/fendrich/the-secretary-to-the-rescue Chronicle Review commentary and blog]. Accessed May 20, 2008.</ref>
==== Dangantaka da 'yancin fadin albarkacin baki ====
'Yancin ilimi da 'yancin fadin albarkacin baki ba su da yawa, ko da yake an kalubalanci wannan ra'ayi da aka yarda da shi ta hanyar hangen nesa na "masu ci gaba" a kan Gyaran Farko. <ref>See, for instance, Paul Horwitz, "Universities as First Amendment Institutions: Some Easy Answers and Hard Questions, 54 ''[[UCLA Law Review]]'' 1497 (2007)</ref> 'Yancin ilimi ya ƙunshi fiye da haƙƙin magana; misali, ya haɗa da yancin tantance abin da ake koyarwa a cikin aji. <ref>{{Cite journal |last= |date=1982 |title=Testing the Limits of Academic Freedom |url=https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol130/iss3/6 |journal=University of Pennsylvania Law Review |volume=130 |issue=3 |pages=712–743 |doi=10.2307/3311840 |jstor=3311840 |access-date=2024-07-11 |archive-date=2024-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240305032636/https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol130/iss3/6/ |url-status=dead }}</ref> AAUP tana ba malamai tsarin jagororin da za su bi lokacin da aka ɗauki ra'ayoyinsu na barazana ga manufofin addini, siyasa, ko zamantakewa. Lokacin da malamai ke magana ko rubutu a cikin jama'a, ta hanyar kafofin watsa labarun ko a cikin mujallu na ilimi, suna iya bayyana ra'ayoyinsu ba tare da tsoro daga ƙuntatawa ko hukunci ba, amma an ƙarfafa su su nuna kamewa kuma suna bayyana a fili cewa ba su yi magana ba. cibiyar su. <ref>{{Cite web |title=AAUP. 1940 Statement of Principles on Academic Freedom and Tenure |url=http://www.aaup.org/file/1940%20Statement.pdf |website=AAUP |access-date=2024-07-11 |archive-date=2023-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230929110515/https://www.aaup.org/file/1940%20Statement.pdf |url-status=dead }}</ref> A aikace, 'yancin ilimi yana da kariya ta dokoki da ka'idoji na hukumomi, wasiƙun alƙawari, littattafan koyarwa, yarjejeniyoyin ciniki na gamayya, da al'adar ilimi.
A cikin Amurka, an ba da garantin [[Ƴancin Faɗar Albarkacin Baki|'yancin faɗar albarkacin baki]] ta hanyar Kwaskwarimar Farko, wanda ke cewa "Majalisa ba za ta yi wata doka ba ... da ke tattare da 'yancin yin magana, ko na 'yan jarida ..." Ta hanyar tsawaitawa, Kwaskwarimar Farko ta shafi duk cibiyoyin gwamnati, ciki har da jami'o'in gwamnati. [[Babban kotun Koli na Amurka|Kotun kolin]] Amurka a tarihi ta rike cewa 'yancin ilimi dama ce ta Farko a cibiyoyin ''jama'a'' . <ref group="Note">Sweezy v. New Hampshire, 354 U.S. 234 (1957); Keyishian v. Board of Regents, 385 U.S. 589 (1967); Regents of Univ. of Michigan v. Ewing, 474 U.S. 214 (1985).</ref> Duk da haka, an yi gyare-gyaren Farko na Amurka gabaɗaya don '''kada''' ya shafi cibiyoyi ''masu zaman kansu'', gami da cibiyoyin addini. Waɗannan cibiyoyi masu zaman kansu na iya girmama 'yancin faɗar albarkacin baki da 'yancin ilimi bisa ga ra'ayinsu. <ref>{{Cite web |title=The Basics |url=https://campusfreespeechguide.pen.org/the-law/the-basics/ |access-date=2024-03-04 |website=[[PEN America]] |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=State of the Law: Speech Codes |url=https://www.thefire.org/research-learn/state-law-speech-codes |access-date=2024-03-04 |website=[[Foundation for Individual Rights and Expression]] |language=en}}</ref>
==== Rigingimu ====
===== Muhawarar Juyin Halitta =====
'Yancin ilimi kuma yana da alaƙa da motsi don gabatar da ƙira mai hankali azaman madadin bayani ga juyin halitta a makarantun jama'a na Amurka. Magoya bayan sun yi iƙirarin cewa cibiyoyin ilimi suna buƙatar yin adalci ga kowane bayani mai yuwuwa game da bambancin halittun da aka lura a duniya, maimakon nuna cewa babu wata hanyar ka'idar juyin halitta ta wanzu, kodayake a aikace suna da sha'awar yuwuwar bayani daga ɗaya daga cikin al'adun addini na duniya, [[Addinan Ibrahimiyya|addinan Ibrahim]] .
Masu sukar wannan motsi suna da'awar ƙira ta hankali ta hanyar ilimin kimiyya ce ta addini kuma ba za a iya ba da izinin shiga cikin manhajar makarantun jama'a na Amurka ba saboda Kwaskwarima na Farko ga Kundin Tsarin Mulki na Amurka, galibi suna ambaton ''Gundumar Makarantun yankin Kitzmiller v. Dover'' a matsayin misali na doka . <ref>{{Cite web |last=Lynn |first=Leon |date=Winter 1997–1998 |title=Creationists Push Pseudo-Science Text |url=http://rethinkingschools.aidcvt.com/restrict.asp?path=archive/12_02/panda.shtml |url-access=subscription |website=Rethinking Schools Online |access-date=2024-07-11 |archive-date=2022-03-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220317160405/http://rethinkingschools.aidcvt.com/restrict.asp?path=archive/12_02/panda.shtml |url-status=dead }}</ref> <ref>[http://ncse.com/creationism/legal/intelligent-design-trial-kitzmiller-v-dover Intelligent Design on Trial: Kitzmiller v. Dover] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160513185036/http://ncse.com/creationism/legal/intelligent-design-trial-kitzmiller-v-dover |date=2016-05-13 }}. National Center for Science Education. October 17th, 2008</ref> Sun kuma yi watsi da zarge-zargen nuna wariya ga masu goyon bayan tsara zane, wanda bincike ya nuna babu wata shaida.
===== ALFP debate (2014) =====
A cikin 1940, Ƙungiyar Ƙwararrun Ƙwararrun Jami'ar Amirka (AAUP) ta ba da ma'anar 'yancin kai na ilimi wanda ke tafiya kamar haka: "masu ilimi suna da gata don neman gaskiya da ilimi da 'yancin ba da gaskiya da ilimin ga wasu, ciki har da dalibai. makarantar, da sauran jama’a, ba tare da la’akari da matsin lamba na siyasa ko akida ba”. <ref name="Aarrevaara-2010">{{Cite journal |last=Aarrevaara |first=Timo |date=May 2010 |title=Academic Freedom in a Changing Academic World |journal=European Review |language=en |volume=18 |issue=S1 |pages=S55–S69 |doi=10.1017/S1062798709990317 |issn=1474-0575 |s2cid=146443318 |doi-access=free |hdl-access=free}}</ref>
Tun lokacin da aka tsara wannan ma'anar, an yi gyare-gyare biyu a cikin 1970 da 1999 bi da bi. Bita na 1970 ya ayyana cewa kariyar 'yancin ilimi "ba ta shafi ma'aikacin gwaji na cikakken lokaci da malamin da ke da aiki ba, har ma ga duk wasu, kamar malamai na lokaci-lokaci da mataimakan koyarwa, waɗanda ke aiwatar da ayyukan koyarwa". <ref name="Aarrevaara-2010"/> Bita na 1999 ya ba da fifiko kan ra'ayin cewa ya kamata a gudanar da bitar bayan zaman ta hanyar da ta mutunta 'yancin ilimi da tsarin da ya dace.
===== Kwaminisanci =====
A cikin karni na 20 kuma musamman 1950s a lokacin McCarthyism, akwai kwanan wata da yawa na jama'a da aka buga game da rawar Kwaminisanci a cikin 'yancin ilimi, misali, Sidney Hook 's ''Heresy, Yes-Conspiracy, No'' <ref name="HYCN-book">
{{Cite book|last3=Sidney Hook}}</ref> da Whittaker Chambers <nowiki>'' Shin '</nowiki>Yancin Ilimi ne a Hadari?" <ref>
{{Cite magazine|url-status=91}}</ref> a tsakanin sauran littattafai da labarai da yawa.
===== Shirye-shiryen iri-iri =====
Tun da 2014, Harvard Medical School Dean Jeffrey Flier, <ref name="CHE 2019">{{Cite web |last=Flier |first=Jeffrey |author-link=Jeffrey Flier |date=2019-01-03 |title=Against Diversity Statements |url=https://www.chronicle.com/article/against-diversity-statements/ |access-date=2020-12-29 |website=Chronicle of Higher Education}}</ref> <ref name="Inside Higher Ed 2018">{{Cite web |date=2018-11-12 |title=Former Harvard dean's tweet against required faculty diversity statements sets off debate |url=https://www.insidehighered.com/news/2018/11/12/former-harvard-deans-tweet-against-required-faculty-diversity-statements-sets-debate |access-date=2020-12-29 |website=Inside Higher Ed}}</ref> da Mataimakin Shugaban Ƙungiyar Ƙwararrun Ƙwararrun Ƙwararrun Ƙwararrun Amirka Abigail Thompson <ref>{{Cite journal |last=Abigail Thompson |title=A word from |url=https://www.ams.org/journals/notices/201911/rnoti-p1778.pdf |journal=Notices of the American Mathematical Society |volume=66 |issue=11}}</ref> sun yi iƙirarin cewa ana neman malaman ilimi don tallafawa manufofin bambancin, kuma an hana su bayyana adawa ga daidaito da haɗawa ta hanyar kai tsaye. -tace hatsaniya, da kuma ingantawa, daukar aiki, da kora. <ref name="Friedersdorf 2016">{{Cite web |last=Friedersdorf |first=Conor |date=2016-05-26 |title=The Perils of Writing a Provocative Email at Yale |url=https://www.theatlantic.com/politics/archive/2016/05/the-peril-of-writing-a-provocative-email-at-yale/484418/ |access-date=2020-12-29 |website=The Atlantic}}</ref>
==== Ra'ayoyi masu rikitarwa ====
Yayin da wasu rigingimu na 'yancin ilimi ke nunawa a cikin dokokin da aka tsara waɗanda za su shafi ɗimbin ɗalibai a duk yankuna, yawancin lokuta sun haɗa da ɗaiɗaikun malamai waɗanda ke bayyana ra'ayoyin da ba sa so ko raba bayanan siyasa mara kyau. Waɗannan shari'o'in guda ɗaya na iya samun kulawa da yawa kuma lokaci-lokaci suna gwada iyakokin, da goyan baya, 'yancin ilimi. Da yawa daga cikin waɗannan ƙayyadaddun shari'o'in kuma sune tushen yin dokoki na gaba.
A cikin 1929, Farfesa Farfesa Psychology Max Friedrich Meyer da mataimakin farfesa ilimin zamantakewa Harmon O. DeGraff an sallame su daga mukamansu a Jami'ar Missouri don ba da shawara ga ɗalibi Orval Hobart Mowrer game da rarraba tambayoyin da ke tambaya game da halayen halayen jima'i na abokan tarayya, ra'ayoyin zamani. na aure, saki, jima'i na waje, da zama tare. <ref>{{Cite web |last=Broadwell |first=Percy |date=February 2, 1930 |title=Academic Freedom at the University of Missouri: Report on the Dismissal of Professor DeGraff and the Suspension of Professor Meyer |url=http://www.aaup.org/sites/default/files/files/1930.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150320120427/http://www.aaup.org/sites/default/files/files/1930.pdf |archive-date=March 20, 2015}}</ref> Daga baya Ƙungiyar Ƙwararrun Jami'o'i ta Amirka ta tsawatar da jami'ar a wani lamari na farko game da 'yancin ilimi saboda wani farfesa. <ref>{{Cite journal |last=A.J. Carlson |date=February 1930 |title=Report on the Dismissal of Professor DeGraff and the Suspension of Professor Meyer |journal=Bulletin of the American Association of University Professors |volume=XVI |issue=2 |pages=2–35 |doi=10.2307/40218216 |jstor=40218216}}</ref>
A cikin 2006, Lawrence Summers, yayin da shugaban Jami'ar Harvard, ya jagoranci tattaunawa da aka yi niyya don gano dalilan da yasa mata kaɗan suka zaɓi nazarin kimiyya da lissafi a matakan ci gaba. Ya ba da shawarar cewa, ya kamata a yi la’akari da yiwuwar samun bambance-bambancen jinsi na asali ta fuskar basirar kimiyya da lissafi. Ya zama abin da jama'a ke yi masa yawa. Su kuma masu sukarsa, an zarge su da yunƙurin danne ’yancin ilimi. <ref>{{Cite web |last=Thernstrom |first=Stephan |title=In Defense of Academic Freedom at Harvard |url=http://hnn.us/articles/10963.html |publisher=[[History News Network]], [[George Mason University]]}}</ref> Sakamakon rashin tarbar da aka yi masa, ya yi murabus bayan ya shafe shekaru biyar yana aiki. Wani muhimmin al'amari na murabus din nasa shi ne kuri'u da dama na rashin amincewa da shugabannin makarantu suka ba su, musamman malaman farfesa da dama a Sashen Fasaha da Kimiyya. <ref>{{Cite web |last=Finder |first=Alan |date=February 22, 2006 |title=President of Harvard Resigns, Ending Stormy 5-Year Tenure |url=https://www.nytimes.com/2006/02/22/education/22harvard.html |website=The New York Times}}</ref>
A shekara ta 2009 Thio Li-ann ta janye daga wani alƙawari a Makarantar Shari'a ta Jami'ar New York bayan da aka samu cece-kuce game da wasu kalamai na nuna adawa da 'yan luwaɗi da ta yi, wanda ya haifar da tattaunawa game da 'yancin ilimi a cikin makarantar lauya. <ref>{{Cite web |last=Jaschik |first=Scott |date=8 June 2009 |title=Rights for some people |url=http://www.insidehighered.com/news/2009/07/08/nyu |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090807071140/http://www.insidehighered.com/news/2009/07/08/nyu |archive-date=August 7, 2009 |access-date=11 June 2009 |website=[[Inside Higher Ed]]}}</ref> Daga baya, an nemi Li-ann ta sauka daga matsayinta a Makarantar Shari'a ta NYU. <ref>{{Cite web |last=Hu |first=Winnie |date=July 22, 2009 |title=Citing Opposition, Professor Calls off NYU Appointment |url=https://www.nytimes.com/2009/07/23/education/23nyu.html |website=The New York Times}}</ref>
A cikin 2009 Jami'ar California da ke Santa Barbara ta zargi William I. Robinson da nuna kyama bayan ya yada sakon imel zuwa ajinsa mai dauke da hotuna da sakin layi na Holocaust da aka yi wa na Zirin Gaza. An kori Robinson daga jami'ar, amma daga baya aka janye zargin bayan wani gangamin yaki da mahukuntan jami'ar a duniya. <ref>[http://www.spme.net/cgi-bin/articles.cgi?ID=5691 SPME Statement on the Disposition of the Case of William Robinson at UCSB] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120729154853/http://spme.net/cgi-bin/articles.cgi?ID=5691 |date=2012-07-29 }}, SPME Board of Directors, June 29, 2009</ref>
== Duba sauran bayanai kuma ==
* [[Ƴancin ilimi|'Yancin ilimi]]
* An rufe jerin cibiyoyin ilimi a cikin 2016 na tsarkakewar Turkiyya
* Cibiyar sadarwa don Ilimi da Haƙƙin Ilimi
* Ilimin koyarwa
* Siyasar kimiyya
* [[Yancin Kimiyya da Al'adu|Haƙƙin kimiyya da al'adu]]
* [[Masana A Hadarin (SAR)|Malamai Masu Hatsari]]
* Lambar magana
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
==Manazarta==
<references />
38xlzzy6u1n77u1sdwswdoxwq2uu81h
Deborah Abiodun
0
81427
831289
830468
2026-05-06T20:12:36Z
Saad Nuhu
43323
831289
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Deborah Abiodun''' (an haife ta 2 ga Nuwamba, 2003) ƙwararriyar 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga ƙasar Najeriya wadda take taka leda a matsayin 'yar tsakiya. Ta shahara ne saboda rawar da ta taka a ƙungiyar mata ta ƙasa ta Najeriya, wato ''Super Falcons'', musamman a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA. <ref>FIFA Player Profile</ref>
An haifi Deborah Abiodun a Najeriya inda ta taso tare da sha'awar wasan ƙwallon ƙafa tun tana ƙanana. Ta fara taka leda a matakin makaranta da kuma kungiyoyin matasa kafin ta samu damar shiga manyan kungiyoyi. Kwarewarta a tsakiyar fili ya sanya ta zama ɗaya daga cikin 'yan wasa masu tasiri a cikin ƙungiyarta. <ref>CAF Official Records</ref>
Abiodun ta samu karɓuwa sosai bayan ta shiga cikin jerin 'yan wasan Najeriya da suka wakilci ƙasar a gasar '''FIFA Women's World Cup 2023''' da aka gudanar a ƙasar Ostiraliya da New Zealand. A wannan gasa, ta taka muhimmiyar rawa wajen kare tsakiya da kuma dakile hare-haren abokan hamayya. <ref>FIFA Match Reports 2023</ref>
Duk da cewa tana da ƙuruciya, Deborah Abiodun ta nuna ƙwarewa da ƙarfin hali a manyan wasanni na duniya. Salon wasanta yana haɗa da ƙarfi, saurin motsi, da kuma iya karanta wasan abokan hamayya, wanda ke taimakawa ƙungiyarta wajen samun nasara. <ref>ESPN Women's Football Analysis</ref>
A lokacin gasar cin kofin duniya ta 2023, ta samu katin ja a wani wasa, wanda ya jawo cece-kuce a tsakanin masu sharhi da magoya baya, amma hakan bai hana ta ci gaba da zama muhimmiyar 'yar wasa ga ƙungiyar Najeriya ba. <ref>BBC Sport Nigeria</ref>
Deborah Abiodun na daga cikin matasan 'yan wasan Najeriya da ake sa ran za su zama manyan taurari a nan gaba, tare da yi wa ƙasar su alfahari a manyan gasa na duniya. <ref>Goal.com Nigeria</ref>
== Manazarta ==
<references/>
8ljtrlggz4w9hlfw31e2hay1cx6df5y
831290
831289
2026-05-06T20:17:07Z
Saad Nuhu
43323
831290
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Deborah Abiodun''' (an haife ta 2 ga Nuwamba, 2003) ƙwararriyar 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga ƙasar [[Najeriya]] wadda take taka leda a matsayin 'yar tsakiya. Ta shahara ne saboda rawar da ta taka a ƙungiyar mata ta ƙasa ta Najeriya, wato ''Super Falcons'', musamman a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA. <ref>FIFA Player Profile</ref>
An haifi Deborah Abiodun a Najeriya inda ta taso tare da sha'awar wasan ƙwallon ƙafa tun tana ƙanana. Ta fara taka leda a matakin makaranta da kuma kungiyoyin matasa kafin ta samu damar shiga manyan kungiyoyi. Kwarewarta a tsakiyar fili ya sanya ta zama ɗaya daga cikin 'yan wasa masu tasiri a cikin ƙungiyarta. <ref>CAF Official Records</ref>
Abiodun ta samu karɓuwa sosai bayan ta shiga cikin jerin 'yan wasan Najeriya da suka wakilci ƙasar a gasar '''FIFA Women's World Cup 2023''' da aka gudanar a ƙasar [[Ostiraliya (nahiya)|Ostiraliya]] da New Zealand. A wannan gasa, ta taka muhimmiyar rawa wajen kare tsakiya da kuma dakile hare-haren abokan hamayya. <ref>FIFA Match Reports 2023</ref>
Duk da cewa tana da ƙuruciya, Deborah Abiodun ta nuna ƙwarewa da ƙarfin hali a manyan wasanni na duniya. Salon wasanta yana haɗa da ƙarfi, saurin motsi, da kuma iya karanta wasan abokan hamayya, wanda ke taimakawa ƙungiyarta wajen samun nasara. <ref>ESPN Women's Football Analysis</ref>
A lokacin gasar cin kofin duniya ta 2023, ta samu katin ja a wani wasa, wanda ya jawo cece-kuce a tsakanin masu sharhi da magoya baya, amma hakan bai hana ta ci gaba da zama muhimmiyar 'yar wasa ga ƙungiyar Najeriya ba. <ref>BBC Sport Nigeria</ref>
Deborah Abiodun na daga cikin matasan 'yan wasan Najeriya da ake sa ran za su zama manyan taurari a nan gaba, tare da yi wa ƙasar su alfahari a manyan gasa na duniya. <ref>Goal.com Nigeria</ref>
== Manazarta ==
<references/>
hgcz2l0sionc2dh38993q8e3s6mfbtf
Ōwairaka / Dutsen Albert
0
86972
831554
788441
2026-05-07T08:06:31Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831554
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Fayil:MtAlbert.1.jpg|thumb|Ōwairaka / Dutsen Albert]]
'''Ōwairaka / Dutsen Albert''', wanda aka fi sani da '''Te Ahi-kā-a-Rakataura''', dutse ne mai launin fitattun wuta kuma Tūpuna Maunga (dutse ne mai tarihi) wanda ya mamaye fadin wuri na yankin Ōwairano da Dutsen Albert na [[Auckland]].
== Magana ==
Babban sunan Māori na tsaunin shine ''Ōwairaka'', wanda ke nufin 'Wurin Wairaka'. Wairaka 'yar Toroa ce, kwamandan ɗaya daga cikin manyan matuƙan jiragen ruwa, ''Mātaatua'' . <ref name="Place Names">{{Cite book|last3=Alexander Wyclif Reed}}</ref> <nowiki><i id="mwIg">Wakaka</i></nowiki> sananne ne saboda suna Whakatāne, wani gari a Gabashin Bay of Plenty inda ta ceci waka daga kwarara zuwa teku. An nuna ta a cikin Siffar Wairaka da ke Whakatāne Heads . Wairaka daga baya ta koma [[Auckland|Tāmaki Makaurau]] don kauce wa auren da aka shirya kuma ta kafa nata pā a Ōwairaka . <ref>{{Cite web |last=Dunsford |first=Deborah |title=Wairaka, heroine of her time |url=http://www.mtalbertinc.co.nz/through-historians-eyes/ |access-date=14 November 2019 |website=Mt Albert Inc |publisher=Mt Albert Historical Society}}</ref>
Sauran sunan Māori, {{Lang|MI|Te Ahi-kā-a-Rakataura}}, yana nufin 'tsawon wuta na Rakataura', yana nufin ci gaba da aikinta na mai binciken Tainui [[Rakataura|Rakatāura]] (wanda aka fi sani da Hape).<ref name=":3">{{Cite web |title=Ōwairaka / Te Ahi-kā-a-Rakataura |url=https://www.maunga.nz/maunga/owairaka-te-ahi-ka-a-rakataura/ |access-date=2022-04-03 |website=www.maunga.nz |language=en-GB}}</ref><ref name="linz">{{LINZ|access-date=21 July 2022}}</ref>
Ɗaya daga cikin sunayen farko da Tāmaki Māori ya ba dutsen mai fitattun wuta shine ''Te Puke ko Ruarangi'' (Dutse na Ruarangi). Labarin gargajiya ya shafi Ruarangi, wani shugaban mutanen Patupaiarehe, wanda Kuma ya tsere wa wani hari a kan Ōwairaka / Dutsen Albert ta hanyar bututun lava kuma ya fito a Western Springs Te Wai Ōrea .
An ba dutsen sunan Ingilishi, Dutsen Albert, bayan matar [[Sarauniya Victoria]], Yarima Albert, biyo bayan wata takarda a shekarar 1866 ga Superintendent na Lardin Auckland . <ref name="Place Names"/>
Babu wani daga cikin sunayen uku da hukuma ne. A cikin shekarar 2014, Tāmaki Collective ya amince cewa duka Ōwairaka da Te Ahi-kā-a-Rakataura sun nuna tarihin tarihin Māori na gida tare da wannan shafin. Daga cikin uku, Ōwairaka shine sunan da aka fi amfani dashi.
Majalisar Auckland da Hukumar Tūpuna Maunga suna nufin shafin a matsayin ''Ōwairaka / Te Ahi-kā-a-Rakataura / Dutsen Albert'' . <ref name=":2">{{Cite web |last=Council |first=Auckland |title=Tūpuna Maunga significance and history |url=http://www.aucklandcouncil.govt.nz/about-auckland-council/how-auckland-council-works/kaupapa-maori/comanagement-authorities-boards/tupuna-maunga-tamaki-makaurau-authority/Pages/tupuna-maunga-significance-history.aspx |access-date=2022-05-01 |website=Auckland Council |language=en}}</ref><ref name=":3"/> An san shi da sunan biyu Ōwairaka / Mount Albert . <ref name="Trees">{{Cite web |title=Ōwairaka / Mount Albert trees |url=https://www.waateanews.com/waateanews/x_news/MjMxMjI/Paakiwaha/Ōwairaka-/-Mount-Albert-Trees |archive-url=https://web.archive.org/web/20200104064332/https://waateanews.com/waateanews/x_news/MjMxMjI/Paakiwaha/%C5%8Cwairaka-/-Mount-Albert-Trees |archive-date=4 January 2020 |access-date=4 January 2020 |website=waateanews.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=Ōwairaka/Mt Albert tree war heads to High Court as Auckland citizens take on Tūpuna Maunga Authority |url=https://www.nzherald.co.nz/nz/owairakamt-albert-tree-war-heads-to-high-court-as-auckland-citizens-take-on-tupuna-maunga-authority/UJJABZUFJO4RUXAIHJ2UJOKP7I/ |access-date=23 December 2020 |website=[[The New Zealand Herald]]}}</ref>
A watan Janairun shekarar 2020, masanin tarihi Pita Tūrei ya yi jayayya da gaskiyar tarihi na ''Ōwairaka'' da ake kira bayan Wairaka, yana mai da'awar cewa sunan shine a maimakon haka taƙaitaccen {{Lang|mi|Te Wai o Rakataura}}, sunan ga wuraren da ke cikin Oakley Creek.
== Yanayin ƙasa da tarihi ==
[[Fayil:Mount_Albert_Ōwairaka_1845.jpg|right|thumb|Ōwairaka / Dutsen Albert watercolour wanda John Guise Mitford ya zana a shekarar 1845. Māori ne suka tono wuraren da aka ɗora don zama da tsaro. Yawancin sun lalace daga baya ta hanyar haƙa dutse.]]
[[Fayil:Mount_Albert,_Auckland,_New_Zealand.jpg|right|thumb|Ra'ayi na dutsen wuta Ōwairaka / Dutsen Albert, a cikin katin waya daga kusan 1910.]]
Babbar tudu, a cikin filin shakatawa a kudancin ƙarshen unguwar, tana da mita 135 (443 a tsawo, kuma tana ɗaya daga cikin kusan 53 da ba a taɓa gani ba a duk faɗin birnin Auckland, dukansu suna cikin filin dutsen mai fitattun wuta na Auckland {{Convert|135|m}}
Dutsen ya fashe kusan shekaru 120,000 da suka gabata. Dutsen ya kasance a baya mita 148 (486 ft) tsawo kuma shafin daya daga cikin muhimman Māori pā a yankin, tare da shahararrun wuraren da aka tono da rami don zama da tsaro. 486
Ngāti Awa shugaban Titahi da wani ɓangare na ''iwi'' (ƙabilar) an ba su kyauta don aikin ƙasa, kodayake aikin mai yiwuwa ya ɗauki ƙarni da yawa, ta amfani da kayan aikin hannu. Ōwairaka 'dutse ce' ga Maungakiekie wacce Titahi ta tono. Ōwairaka daga baya ya kasance pā na ƙungiyar [[Te Waiohua|Waiohua]] ta Tāmaki, wanda babban shugaban Kiwi Tāmaki ya ziyarta a wasu lokutan lokacin da za a kiyaye tsuntsaye. pā yana da yawan jama'a har zuwa kusan dubu daya da rabi a cikin ƙarni na 16 da 17. Bayan Te Taoū [[Ngāti Whātua]] ya ci Waiohua a babban yakin Paruroa, mambobin Te Taoū, Ngā Oho da Te Uringutu sun kama Ōwairaka kuma sun mamaye su. Ta hanyar auren dabarun, masu nasara sun shiga cikin jini tare da Tāmaki, ma'ana Ngāti Whātua Ōrākei yana da zuriya tare da kungiyoyin da suka mamaye Tāmaki Makaurau na ƙarni.<ref name=":1">{{Cite web |last=Council |first=Auckland |title=Ōwairaka / Te Ahi-kā-a-Rakataura / Mt Albert Path – historic walks in Auckland |url=http://www.aucklandcouncil.govt.nz/parks-recreation/get-outdoors/aklpaths/Pages/path-detail.aspx?ItemId=395 |access-date=2022-04-02 |website=Auckland Council |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name=":0">{{Cite journal |last=Auckland Council |title=Ōwairaka - Mt Albert heritage walks, brochure |url=https://www.aucklandcouncil.govt.nz/arts-culture-heritage/heritage-walks-places/Pages/owairaka-mt-albert-walks.aspx |journal=Auckland Council}}</ref><ref>{{Cite web |title=Volcanic Auckland |url=https://www.nzgeo.com/stories/volcanic-auckland/ |access-date=2022-04-03 |website=New Zealand Geographic |language=en-NZ}}</ref>
Bayan da Crown ta sami ƙasar a cikin 1841 kuma ta raba ta zuwa ƙananan gonaki, manyan duwatsu sun rage tsawo na ƙanƙara da kimanin mita 15 (49 , sun canza siffarta sosai kuma sun rage yawan ƙasa zuwa ƙasa zuwa ƙasa da rabi. An dakatar da ma'adinai a cikin 1928 saboda matsin lamba don riƙe ramukan Māori wanda ya rinjayi waɗanda aka gina a Yaƙin Duniya na 1. Dutsen da farko yana da craters biyu. An daidaita daya don yin filin wasa a cikin shekarun 1900. Sauran an kafa shi a cikin tafkin ruwa na Majalisar Yankin Auckland a shekarar 1945. An kwashe ramin dutse na basalt a cikin 1961 don filin harbi kuma an kwantar da ciki na kwano, yana cire ƙarin alamun archaeological. Idan aka kwatanta da raguwa kaɗan na aikin ƙasa na Māori sun kasance, amma shafin ya kasance mai mahimmanci ga Māori da archaeological.<ref name=":1"/><ref name=":0"/>
Amfani da yanzu na maunga (dutse) sun haɗa da tafiya na nishaɗi, filayen wasa, kulob din harbi da tafkin ruwa a ƙarƙashin paddock a gefen kudancin dutsen.<ref name=":1"/>
== Yarjejeniyar yarjejeniya ==
[[Fayil:Ōwairaka_Te_Ahi-kā-a-Rakataura_Mount_Albert_Sign.JPG|right|thumb|Babban alamar shigarwa ta Ōwairaka / Dutsen Albert.]]
A cikin Yarjejeniyar Waitangi ta 2014 tsakanin Crown da ''Ngā Mana Whenua o ''Tāmaki Makaurau'''' na 13 Auckland iwi da hapū (wanda aka fi sani da Tāmaki Collective), mallakar 14 Tūpuna Maunga na Tāmaki makaurau / Auckland an ba da shi ga ƙungiyar. Dokar ta bayyana cewa za a riƙe ƙasar a amince da ita "don amfanin Ngā Mana Whenua o Tāmaki Makaurau da sauran mutanen Auckland". <ref>{{Cite web |title=Ngā Mana Whenua o Tāmaki Makaurau Collective Redress Act 2014 |url=http://www.legislation.govt.nz/act/public/2014/0052/latest/whole.html |access-date=25 October 2014 |website=New Zealand Legislation}}</ref> <ref name=":2"/> <ref>{{Cite web |last=Thomas |first=Ben |date=2019-11-13 |title=Who really owns Ōwairaka? |url=https://thespinoff.co.nz/auckland/13-11-2019/who-really-owns-owairaka |access-date=2022-11-27 |website=The Spinoff}}</ref>
Dokar ta kuma bayyana cewa 14 Tūpuna Maunga na Auckland, gami da Ōwairaka / Mount Albert, suna da ajiya kuma suna ƙarƙashin Dokar Tsaro ta 1977. <ref>{{Cite web |title=Ngā Mana Whenua o Tāmaki Makaurau Collective Redress Act 2014 No 52 (as at 01 August 2020), Public Act 41 Maunga must remain as reserves vested in trustee – New Zealand Legislation |url=http://www.legislation.govt.nz/act/public/2014/0052/latest/DLM5322527.html?search=sw_096be8ed819ec4e5_%22reserves+act%22_25_se&p=1&sr=18 |access-date=2020-11-25 |website=www.legislation.govt.nz}}</ref> Ōwairaka / Dutsen Albert an rarraba shi a matsayin 'tsarin shakatawa'. <ref>{{Cite web |title=Ngā Mana Whenua o Tāmaki Makaurau Collective Redress Act 2014 No 52 (as at 01 August 2020), Public Act 22 Mount Albert – New Zealand Legislation |url=http://www.legislation.govt.nz/act/public/2014/0052/latest/DLM5322503.html?search=sw_096be8ed819ec4e5_%22reserves+act%22_25_se&p=1&sr=7 |access-date=2020-11-25 |website=www.legislation.govt.nz}}</ref>
Hukumar Tūpuna Maunga o Tāmaki Makaurau ko Hukumar Tūpun Maunga (TMA) kungiya ce ta hadin gwiwa da aka kafa don gudanar da Tūpuna maunga 14. Majalisar Auckland tana kula da Tūpuna Maunga a karkashin jagorancin TMA . <ref>{{Cite web |title=Tūpuna Maunga o Tāmaki Makaurau Authority |url=https://www.aucklandcouncil.govt.nz/about-auckland-council/how-auckland-council-works/kaupapa-maori/comanagement-authorities-boards/tupuna-maunga-tamaki-makaurau-authority/Pages/default.aspx |access-date=4 January 2020 |website=Auckland Council}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ngā Kōrero |url=https://www.maunga.nz/about-us/ |access-date=2022-05-01 |website=www.maunga.nz |language=en-GB}}</ref>
== Samun damar mota ==
[[Fayil:Ōwairaka_Te_Ahi-kā-a-Rakataura_Mount_Albert_Entrance.JPG|right|thumb|Babban ƙofar Ōwairaka / Dutsen Albert, yana nuna ƙofofi biyu da ke dakatar da yawancin motoci daga shiga hanya.]]
Saboda muhimmancin ruhaniya da al'adu na {{Lang|mi|maunga}} ga Māori, da kuma tsaron masu tafiya, an rufe hanyar taron har abada ga mafi yawan motoci a watan Maris na shekara ta 2019. <ref>{{Cite web |title=Changes to vehicle access on Tūpuna Maunga |url=https://www.aucklandcouncil.govt.nz/about-auckland-council/how-auckland-council-works/kaupapa-maori/comanagement-authorities-boards/tupuna-maunga-tamaki-makaurau-authority/Pages/changes-vehicle-access-tupuna-maunga.aspx |access-date=4 January 2020 |website=Auckland Council}}</ref><ref>{{Cite web |title=Owairaka the sixth and final maunga closed to cars |url=https://tewahanui.nz/auckland-issues/owairaka-the-sixth-and-final-maunga-closed-to-cars |access-date=2022-08-06 |website=tewahanui.nz}}</ref>
== Maido da tsire-tsire na asali ==
[[Fayil:Mount_Albert_Ōwairaka_Native_Trees.jpeg|right|thumb|Tsofaffin itatuwan Puriri da pōhutukawa da ke girma a kan Ōwairaka / Dutsen Albert . Fiye da rabin bishiyoyin itace na yanzu 'yan asalin ne.<ref name="Trees">{{Cite web |title=Ōwairaka / Mount Albert trees |url=https://www.waateanews.com/waateanews/x_news/MjMxMjI/Paakiwaha/Ōwairaka-/-Mount-Albert-Trees |archive-url=https://web.archive.org/web/20200104064332/https://waateanews.com/waateanews/x_news/MjMxMjI/Paakiwaha/%C5%8Cwairaka-/-Mount-Albert-Trees |archive-date=4 January 2020 |access-date=4 January 2020 |website=waateanews.com}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://web.archive.org/web/20200104064332/https://waateanews.com/waateanews/x_news/MjMxMjI/Paakiwaha/%C5%8Cwairaka-/-Mount-Albert-Trees "Ōwairaka / Mount Albert trees"]. ''waateanews.com''. Archived from [https://www.waateanews.com/waateanews/x_news/MjMxMjI/Paakiwaha/Ōwairaka-/-Mount-Albert-Trees the original] on 4 January 2020<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">4 January</span> 2020</span>.</cite></ref>]]
A matsayin wani ɓangare na babban shirin aiki don dawo da lalacewa, gami da tsire-tsire na asali da wuraren zama na namun daji, TMA na shirin cire bishiyoyi 345 da kuma dasa sabbin bishiyoyi da tsire'o'i 13,000. Yawancin bishiyoyi masu ban sha'awa ana rarraba su a matsayin ƙwayoyin cuta ko nau'in ciyawa a ƙarƙashin dabarun Gudanar da Kayan Cutar Yankin Auckland. Har ila yau, aikin yana da niyyar adanawa da haɓaka wuraren kallo tsakanin Auckland. Aikin yana da yardar ma'aikata, goyon bayan masu ilimin muhalli, masu binciken bishiyoyi, Majalisar Auckland, Majalisar Itace, Forest da Bird da Tāmaki Collective . <ref name="Trees"/><ref name=":3"/>
A watan Nuwamba na shekara ta 2019 wani rukuni na masu zanga-zangar sun toshe cire bishiyoyi masu ban sha'awa, suna nuna damuwa game da dabbobi da tsire-tsire masu ban sha-tsire.<ref>{{Cite web |title=Meet the activists trying to stop native trees being planted on Mt Albert |url=https://www.newshub.co.nz/home/new-zealand/2019/11/meet-the-activists-trying-to-stop-native-trees-being-planted-on-mt-albert.amp.html |access-date=4 January 2020 |website=Newshub }}{{Dead link|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
A watan Janairun 2020, Pouroto Ngaropo, wanda aka bayyana a matsayin 'shugaban Ngāti Awa ki Te Awa o Te Atua', ya yi iƙirarin alaƙar kakanninmu da Ōwairaka kuma ya yi magana a adawa da shirin TMA daga hangen nesa na Māori. Wakilin da aka ba da umarni na Ngāti Awa ''iwi'', Te Rūnanga o Ngāti Awa, ya ce Tāmaki Collective ''iwi'' yana da damar sare bishiyoyi.<ref>{{Cite web |title=Māori world view important in Ōwairaka tree debate |url=https://www.nzherald.co.nz/nz/pouroto-ngaropo-maori-world-view-important-in-owairaka-tree-debate/OFKHYI6SOWT7JIQIKOPUKZ745Y/?fbclid=IwAR2R4_C5-uAjqgivkVCLzRTY5tMEorfKDxZRq6oh1ErjYhzsA0T66JexbdM |access-date=14 January 2020 |website=nzherald }}{{Dead link|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-01-09 |title=Ngati Awa backs Tamaki iwi right to make Owairaka tree cull call |url=https://waateanews.com/2020/01/10/ngati-awa-backs-tamaki-iwi-right-to-make-owairaka-tree-cull-call/ |access-date=2022-04-01 |website=Waatea News: Māori Radio Station |language=en-NZ}}</ref>
A watan Mayu 2020, don mayar da martani ga rashin jituwa da ya haifar da zanga-zangar da kuma rubutun ra'ayi a shafin, wakilan Ngāti Whātua Ōrākei a fili sun nemi TMA, Majalisar Auckland da masu zanga-zambe suyi aiki tare don neman sulhu don ci gaba da sake farfado da itacen asali.<ref>{{Cite web |title=owairakamt-albert-tree-impasse-time-to-move-forward-agree-protesters-and-ngati-whatua |url=https://www.nzherald.co.nz/nz/owairakamt-albert-tree-impasse-time-to-move-forward-agree-protesters-and-ngati-whatua/NBCADRVEJPW6ZZSPDWKR62HXSU/ |access-date=4 May 2020 |website=nzherald |archive-date=30 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201030113805/https://www.nzherald.co.nz/nz/owairakamt-albert-tree-impasse-time-to-move-forward-agree-protesters-and-ngati-whatua/NBCADRVEJPW6ZZSPDWKR62HXSU/ |url-status=dead }}</ref>
A watan Yunin 2020 wata mace Māori ta yi iƙirarin cewa an yi mata cin zarafin launin fata a filin ajiye motoci a Dutsen Albert, kuma ta ce kasancewar kungiyar ta "[protest] ta kara tashin hankali a kan Dutsen Albert". TMA ta ce wasu Māori na gida, gami da yara, sun ji ba su da kwanciyar hankali kuma an ɗaga tsaro.<ref>{{Cite web |date=2020-06-11 |title=Māori woman allegedly racially abused at Ōwairaka while out on a walk |url=https://www.rnz.co.nz/news/te-manu-korihi/418744/maori-woman-allegedly-racially-abused-at-owairaka-while-out-on-a-walk |access-date=2022-04-02 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref>
A watan Nuwamba 2020, wani masanin kimiyyar tsuntsaye ya nuna damuwa game da cire bishiyoyi a lokacin da tsuntsaye ke yin gida, yana neman a jinkirta duk wani aiki har zuwa Fabrairu.<ref>{{Cite web |title=Mt Albert Tree Felling would be cruel of nesting birds experts say |url=https://www.stuff.co.nz/national/117549183/mt-albert-tree-removal-felling-would-be-cruel-on-nesting-birds-experts-say |access-date=20 November 2019 |website=Stuff}}</ref>
A watan Disamba na 2020, Babban Kotun ta gano cewa TMA da Majalisar Auckland sun yi aiki bisa doka, suna ba da damar shirye-shiryen sabuntawa na asali su ci gaba.<ref name=":4"/><ref>{{Cite web |title=Tūpuna Maunga Authority wins court battle in Ōwairaka/Mt Albert tree war |url=https://www.nzherald.co.nz/nz/tupuna-maunga-authority-wins-court-battle-in-owairakamt-albert-tree-war/6WCF3XRODUK56TSC2GRRNZMTCA/ |access-date=23 December 2020 |website=[[The New Zealand Herald]]}}</ref> A watan Maris na shekara ta 2022, Kotun daukaka kara ta gano cewa shirin TMA ya karya Dokar Tsaro kuma bai tuntubi jama'a yadda ya kamata ba. Sakamakon haka, an 'tsayar da Yarjejeniyar Resource'. A watan Yuni, Kotun Koli ta ki sauraron aikace-aikacen da TMA ta yi don daukaka kara kan shawarar. TMA ta lura cewa "Kotu ta daukaka kara ba ta yanke shawara game da cire itace ba, maimakon tsarin shari'a da za a bi. "<ref>{{Cite web |title=Ōwairaka/Mt Albert tree fight goes full circle |url=https://www.nzherald.co.nz/kahu/owairakamt-albert-tree-fight-goes-full-circle/AO5ZGUBL75PNJP5NOCIKG3HMOY/ |access-date=2022-07-12 |website=NZ Herald |language=en-NZ}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
* ''Dutsen wuta na Auckland: Jagoran filin''. Hayward, B.W.; Auckland University Press, 2019, shafi na 335 .
== Haɗin waje ==
* [http://www.aucklandcity.govt.nz/dbtw-wpd/exec/dbtwpub.dll?AC=SEE_ALSO&QF0=Subjects&QI0==%22Mount+Albert,+mountain%22&XC=/dbtw-wpd/exec/dbtwpub.dll&BU=http%3A%2F%2Fwww.aucklandcity.govt.nz%2Fdbtw-wpd%2Fheritageimages%2Findex.htm&TN=heritageimages&SN=AUTO20186&SE=880&RN=0&MR=20&TR=0&TX=1000&ES=0&CS=1&XP=&RF=HIOReport&EF=&DF=HIORecord&RL=0&EL=0&DL=0&NP=2&ID=&MF=WPEngMsg.ini&MQ=&TI=0&DT=&ST=0&IR=2515&NR=1&NB=0&SV=0&SS=1&BG=&FG=&QS=index&OEX=ISO-8859-1&OEH=ISO-8859-1 Hotunan Ōwairaka]{{Dead link|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} da aka gudanar a cikin tarin al'adun Auckland.
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
fp61qtsjqfok1mfteki3ww6vspocc9q
Walid bin Attash
0
89301
831098
585038
2026-05-06T13:10:54Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831098
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Walid Muhammad Salih bin Mubarak bin Attash''' ({{langx|ar|وليد محمد صالح بن مبارك بن عتش}}; an haife shine a shekara ta alif 1978) fursuna ne na Yemen da aka tsare a sansanin tsare-tsare na Guantanamo Bay a Amerika a karkashin tuhumar da ta shafi ta'addanci kuma ana zarginsa da taka muhimmiyar rawa a farkon matakan hare-haren 9/11. Ofishin Darakta na leken asiri na kasa ya bayyana shi a matsayin "ɗan dangin ta'addanci". <ref name="odni14">
{{Cite web |title=Detainee Biographies |url=http://www.odni.gov/announcements/content/DetaineeBiographies.pdf |url-status=dead |archive-url=https://swap.stanford.edu/20091119181208/http://www.odni.gov/announcements/content/DetaineeBiographies.pdf |archive-date=2009-11-19 |publisher=[[Office of the Director of National Intelligence]]}}</ref> Masu gabatar da ƙara na Amurka a Kwamitin soja na Guantanamo sunyi zargin cewa ya taimaka wajen shirya hare-haren bama-bamai na Ofishin Jakadancin Afirka ta Gabas na shekarar alif 1998 da kuma fashewar bama-baye na USS Cole kuma ya yi aiki a matsayin mai tsaron [[Osama bin Laden]], inda ya sami sunan "yaro mara kyau ".<ref name="CsrtWalidMuhammadSalihAttashSummaryOfEvidence">{{Cite web |last=OARDEC |author-link=OARDEC |date=February 8, 2007 |title=Summary of Evidence for Combatant Status Review Tribunal - Bin Attash, Walid Muhammad Salih |url=http://www.defenselink.mil/news/ISN10014.pdf#1 |access-date=2007-04-15 |publisher=[[United States Department of Defense|Department of Defense]] |archive-date=2009-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090901111251/http://www.defenselink.mil/news/ISN10014.pdf#1 |url-status=dead }}</ref> An tuhume shida zabar da taimakawa wajen horar da masu satar da mutane da yawa na [[September 11 attacks|Hare-haren Satumba 11]]. A ranar 31 ga watan Yulin shekarata 2024, Attash ya amince da yin ikirarin laifi don kauce wa hukuncin kisa.<ref name=":0">{{Cite web |last=Rosenberg |first=Carol |date=31 July 2024 |title=Accused Sept. 11 Plotters Agree to Plead Guilty at Guantánamo Bay |url=https://www.nytimes.com/2024/07/31/us/politics/sept-11-guilty-plea.html |access-date=31 July 2024 |website=[[The New York Times]]}}</ref> Sakataren Tsaro Lloyd Austin ya soke yarjejeniyar neman gafara bayan kwana biyu.<ref name=":2">{{Cite web |last=Rosenberg |first=Carol |date=2 August 2024 |title=Defense Secretary Revokes Plea Deal for Accused Sept. 11 Plotters |url=https://www.nytimes.com/2024/08/02/us/politics/911-plotters-plea-deal.html |access-date=2 August 2024 |website=[[The New York Times]]}}</ref>
== Life ==
An kori iyalinsa daga Yemen bisa ga ra'ayoyin mahaifinsa,kuma ya girma a Saudi Arabia.
Attash ya rasa ƙafarsa ta dama a shekara ta 1997 yayin da yake yaƙi da Northern Alliance kuma ya sa kayan aikin ƙarfe a madadinsa, wanda ya haifar da laƙabi "''Uba na Ƙafa''" <ref name="CsrtWalidMuhammadSalihAttashSummaryOfEvidence"/> da Silver,na ƙarshe yana nufin Long John Silver wanda kamar haka yana da ƙafar gaske ɗaya kawai.
An nemi ya taimaka wajen samun fashewa don yin niyya ga USS The ''Sullivans'' a cikin 1999,a matsayin wani ɓangare na makircin kai hari na shekara ta 2000.
A ƙarshen shekarar alif 1999,yayin da yake amfani da sunan yaƙi ''Khallad'', Attash ya kira [[Khalid al-Mihdhar]],yana sanar da shi game da taron kolin Kuala Lumpur al-Qaeda mai zuwa. A watan Janairun 2000,Attash ya tashi zuwa [[Maleshiya|Malaysia]],don karɓar sabon kafa,kuma ya halarci taron. A ranar 8 ga watan Janairu, [[CIA]]_Branch" id="mwYQ" rel="mw:WikiLink" title="Malaysian Special Branch">Ofishin Musamman na Malaysia ya sanar da CIA cewa Attash ya tashi zuwa [[Bangkok]] tare da al-Mihdhar da [[Nawaf al-Hazmi]].Yayinda yake can, [[Ofishin Bincike na Tarayya (FBI)|FBI]] ta karɓi rubutun kiran waya daga Fahd al-Quso da ɗaya daga cikin masu fashewar bam na {{USS|Cole|DDG-67|6}},wanda ya ambaci ba Attash $ 5,000 don siyan sabon kayan aiki.A lokacin tambayoyin da aka yi masa daga baya, al-Quso ya furta cewa yana ba da sama da $ 36,000,kuma ba a nufin ya sayi kayan aiki ba.
A watan Oktoba na shekara ta 2000,an gano Attash a matsayin babban mai kula da fashewar bam na USS Cole wanda ya faru a Aden, [[Yemen]] .
A ranar 11 ga watan Satumba,shekarar 2002, sojojin Pakistan da suka kai hari Gidan Tariq Road House suka kama ɗan'uwansa mai shekaru 17 [[Hassan bin Attash]], suka miƙa shi ga Amurkawa kuma suka tura shi gidan Kurkukun Duhu.<ref name="CsrtSummaryOfEvidenceHassanMohammedAliBinAttash">{{Cite web |last=OARDEC |author-link=OARDEC |date=9 November 2004 |title=Summary of Evidence for Combatant Status Review Tribunal -- Bin Attash, Hassan Mohammed Ali (released September 2007) |url=http://www.dod.mil/pubs/foi/detainees/csrt_arb/000700-000783.pdf#64 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080227131413/http://www.dod.mil/pubs/foi/detainees/csrt_arb/000700-000783.pdf#64 |archive-date=27 February 2008 |access-date=2007-12-21 |publisher=[[United States Department of Defense]] |pages=64–65}}</ref>
==Manazarta==
{{Reflist}}
[[Category:Haifaffun 1978]]
[[Category:Rayayyun Mutane]]
nqhjlk9dn3aqapjg6x6lln3d6t3fmf5
Yusuf Meilana
0
89614
831405
720140
2026-05-07T02:56:11Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831405
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yusuf Meilana Fuad Burhani''' (an haife shi a ranar 4 ga watan Mayu shekara ta 1998) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Indonesia wanda ke taka leda a matsayin hagu ko kuma [[Mai buga tsakiya|mai tsakiya]] na ƙungiyar Lig 1 Persik Kediri .<ref name="soccerway">{{Cite web |title=Indonesia - Y. Meilana - Profile with news, career statistics and history |url=https://int.soccerway.com/players/yusuf-meilana/654376/ |access-date=15 October 2021 |website=Soccerway}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
=== Persik Kediri ===
A shekarar 2017 Yusuf Meilana ya shiga Persik Kediri a Ligue 2. A ranar 25 ga Nuwamba 2019 Persik ya samu nasarar lashe gasar Lig 1 ta 2019 kuma ya ci gaba zuwa Liga 1, bayan ya ci Persita Tangerang 3-2 a Filin wasa na Kapten I Wayan Dipta, Gianyar .
==== Persekat Tegal (an ba da rancen) ====
An sanya hannu ga Persekat Tegal don yin wasa a hanyar a yankin Liga 3: Java ta Tsakiya a kakar 2018, a aro daga Persik Kediri . <ref>{{Cite web |title=Enam Pemain Pulang ke Kandang Macan |url=https://radarkediri.jawapos.com/read/2018/05/12/72691/enam-pemain-pulang-ke-kandang-macan |access-date=12 May 2018 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Daraja ==
=== Kungiyar ===
'''Persik Kediri'''
* Ligue 2: 2019 <ref>{{Cite web |title=Persik Kediri Juara Liga 2 2019 |url=https://sport.detik.com/sepakbola/liga-indonesia/d-4798079/persik-kediri-juara-liga-2-2019 |access-date=25 November 2019 |archive-date=7 January 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200107125612/https://sport.detik.com/sepakbola/liga-indonesia/d-4798079/persik-kediri-juara-liga-2-2019 |url-status=dead }}</ref>
* Liga 3: 2018 <ref>{{Cite web |title=Persik Kediri: Juara, Top Skor, Pemain Terbaik, Hingga Tim Fair Play |url=https://radarkediri.jawapos.com/read/2018/12/31/111076/persik-kediri-juara-top-skor-pemain-terbaik-hingga-tim-fair-play |access-date=31 December 2018 |archive-date=30 September 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190930195910/https://radarkediri.jawapos.com/read/2018/12/31/111076/persik-kediri-juara-top-skor-pemain-terbaik-hingga-tim-fair-play |url-status=dead }}</ref>
== Bayanan da aka ambata ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* {{Soccerway|yusuf-meilana/654376}}
* [https://ligaindonesiabaru.com/clubs/singleplayer/liga_2_2019/yusuf_meilana_fuad_burhani Yusuf Meilana] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241225021730/https://ligaindonesiabaru.com/clubs/singleplayer/liga_2_2019/yusuf_meilana_fuad_burhani |date=2024-12-25 }} a Liga Indonesia
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1998]]
qrncksh7hilol1x07mu0wb40vs3twcf
Zakari Salisu
0
90283
831514
565212
2026-05-07T05:55:06Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831514
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zakari Salisu''' ɗan siyasan [[Ɗan Nijeriya|Najeriya]] ne kuma ɗan kasuwa. Ya taɓa zama mamba mai wakiltar mazaɓar Ningi/Warji a [[Majalisar Wakilai (Najeriya)|majalisar wakilai.]] <ref name=":0">{{Cite web |title=NYC - Full Details About Me |url=https://www.nyc.org.ng/gb11.php |access-date=2024-12-19 |website=www.nyc.org.ng }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
An haifi Zakari Salisu a ranar 4 ga watan Afrilu 1969, a ƙaramar hukumar Ningi, [[jihar Bauchi]]. Ya yi karatun firamare a Ningi East Primary School a shekarar 1980. Ya kammala a shekarar 1985 da takardar shaidar kammala sakandare ta Yammacin Afirka (WASC) daga Makarantar Sakandaren Gwamnati ta Burra. A shekarar 1995, ya wuce [[Jami'ar Jos|Jami’ar Jos]] don samun takardar shaidar difloma ta ƙasa a fannin kasuwanci. Ya yi digirinsa na farko a fannin kasuwanci a [[Jami'ar Abubakar Tafawa Balewa|Jami’ar Abubakar Tafawa Balewa]] (ATBU) Bauchi a shekarar 2010, sannan ya yi digiri na biyu a [[Jami'ar Abuja|Jami’ar Abuja]]. Har ila yau, ya sami digiri na biyu a fannin tattalin arziki daga Jami'ar Harvard, Cambridge, [[Massachusetts]], [[Tarayyar Amurka|United States of America]] a shekarar 2018. <ref name=":0"/>
== Gwanintar aiki ==
Daga watan Janairu 1988 zuwa Nuwamba 1992, Zakari ya yi aiki a 'Yan sandan Soja. Ya yi shekara shida yana koyar da harkokin kasuwanci da kasuwanci a makarantar gwamnati ta Yelwan, Tudun Bauchi, kafin ya shiga harkokin siyasa a shekarar 2007. <ref name=":0"/>
== Aiki siyasa ==
Zakari ya yi nasara a zaɓen shekara ta 2008, yana wakiltar mazaɓar Ningi/Warji na tarayya amma daga baya kotun ɗaukaka ƙara a Jos ta kore shi. Ya yi aiki a matsayin kwamishinan matasa da wasanni daga shekarun 2008 - 2010. A shekarar 2011, ya kasance mai ba gwamna shawara na musamman kan harkokin yawon buɗe ido. Ya sake tsayawa takara a zaɓen ‘yan majalisar tarayya na shekarar 2015 kuma ya yi nasara, inda ya wakilci mazaɓar tarayya ta Ningi/Warji. <ref name=":0"/> <ref>{{Cite web |title=Citizen Science Nigeria |url=https://citizensciencenigeria.org/public-offices/persons/salisu-zakari |access-date=2024-12-19 |website=citizensciencenigeria.org |language=en}}</ref> Ya rasa muƙaminsa na gargajiya da Masarautar Bauchi ta yi bayan ya soki aikin titin Naira biliyan 10.3. <ref>{{Cite web |url=https://www.premiumtimesng.com/news/more-news/645863-bauchi-emirate-strips-politician-of-traditional-title.html?tztc=1 |access-date=2024-12-19 |website=www.premiumtimesng.com}}</ref>
== Addini ==
Zakari Salisu musulmi ne. <ref name=":0"/>
== Kyauta da girmamawa ==
* Fellow, na Cibiyar Gudanar da Harkokin Jama'a ta Najeriya (FPA) <ref name=":0"/>
* Digiri na girmamawa a cikin Gudanar da Jama'a, Institut Superieur De Formation Professionnelle (ISFOP Benin University)
* Kyautar Kwarewa, Kungiyar 'Yan Jarida ta Ƙasa (NUJ)
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1969]]
1rvefdfxiu75d2pw5z676esflw1mar4
Zakaria Dauda Nyampa
0
90287
831515
565260
2026-05-07T05:56:00Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831515
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zakaria Dauda Nyampa''' ɗan siyasan [[Ɗan Nijeriya|Najeriya]] ne. A halin yanzu yana aiki a matsayin memba mai wakiltar Michika/Madagali Federal Constituency a [[Majalisar Wakilai (Najeriya)|majalisar wakilai.]] <ref name=":0">{{Cite web |title=10th National Assembly Members - Voter - Validating the Office of the Electorate on Representation |url=https://orderpaper.ng/voter/10th-national-assembly-member?id=Zakaria-Dauda-Nyampa-1153 |access-date=2024-12-18 |website=orderpaper.ng |archive-date=2025-01-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250121004349/https://orderpaper.ng/voter/10th-national-assembly-member?id=Zakaria-Dauda-Nyampa-1153 |url-status=dead }}</ref> <ref name=":1">{{Cite web |title=National Assembly {{!}} Federal Republic of Nigeria |url=https://nass.gov.ng/mps/single/330# |access-date=2024-12-18 |website=nass.gov.ng}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Yakubu |first=Dirisu |date=2024-01-16 |title=Reps begin probe of alleged COVID-19 funds fraud |url=https://punchng.com/reps-begin-probe-of-alleged-covid-19-funds-fraud/ |access-date=2024-12-19 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Zakaria Dauda Nyampa a ranar 12 ga watan Fabrairu 1973 kuma ya fito ne daga [[Adamawa|jihar Adamawa]]. <ref name=":0"/> <ref name=":1"/>
== Aikin siyasa ==
A shekarar 2019, Nyampa ya tsaya takarar ɗan majalisar wakilai kuma ya samu nasara a matsayin ɗan majalisar tarayya mai wakiltar Michika/Madagali Federal Constituency. A zaɓen shekara ta 2023, ya sake tsayawa takara a ƙarƙashin [[Peoples Democratic Party|jam’iyyar PDP]] kuma ya yi nasara, inda ya zama dan majalisa na biyu. <ref>{{Cite web |title=Citizen Science Nigeria |url=https://citizensciencenigeria.org/public-offices/persons/zakaria-dauda-nyampa |access-date=2024-12-18 |website=citizensciencenigeria.org |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Candidates - Voter - Validating the Office of the Electorate on Representation |url=https://www.voter.ng/candidate?id=4243 |access-date=2024-12-18 |website=www.voter.ng |archive-date=2025-01-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250121005017/https://www.voter.ng/candidate?id=4243 |url-status=dead }}</ref>
== Addini ==
Zakaria Dauda Nyampa musulmi ne.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Ƴan siyasan Najeriya]]
[[Rukuni:Haifaffun 1973]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
rvaz5eontg9fwehpi2hdry7jdrtxpqr
Zayyad Ibrahim
0
90315
831522
639993
2026-05-07T06:22:35Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831522
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zayyad Ibrahim''' (an haife shi a shekara ta 1965) ɗan siyasan [[Najeriya]] ne. Ya taba zama dan majalisar tarayya mai wakiltar mazabar Igabi ta jihar [[Kaduna (jiha)|Kaduna]] a [[Majalisar Wakilai (Najeriya)|majalisar wakilai]] ta 9, daga shekarun 2019 zuwa 2023. <ref>{{Cite web |title=Citizen Science Nigeria |url=https://citizensciencenigeria.org/public-offices/persons/zayyad-ibrahim-0 |access-date=2024-12-10 |website=citizensciencenigeria.org |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last= |first= |date=2021-07-12 |title=Hon. Zayyad impact on politics is second to none. |url=https://sub-sahara.news.blog/2021/07/12/hon-zayyad-impact-on-politics-is-second-to-none/ |access-date=2024-12-10 |website=SUB - SAHARA NEWS |language=en}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Zayyad Ibrahim a ranar 22 ga watan Maris 1965 kuma ɗan asalin jihar Kaduna ne. <ref>{{Cite web |title=Lawmakers - ConsTrack Track and Report on Governement Funded Projects in Nigeria |url=https://www.constrack.ng/lawmaker_details?id=152 |access-date=2024-12-10 |website=www.constrack.ng }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Aikin siyasa ==
A zaɓen shekarar 2023, Ibrahim ya sake tsayawa takara a ƙarƙashin jam’iyyar [[All Progressives Congress]] amma abokin hamayyarsa Hussaini Muhammad Jallo na jam’iyyar [[Peoples Democratic Party]] ya doke shi. <ref>{{Cite web |last=Ukoh |first=Emmanuel |date=2024-02-04 |title=Kaduna Re-run Election: APC, PDP Win Two Seats Each In 4 LGAs |url=https://von.gov.ng/kaduna-re-run-election-apc-pdp-win-two-seats-each-in-4-lgas/ |access-date=2024-12-10 |website=Voice of Nigeria |language=en-US |archive-date=2024-12-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213052701/https://von.gov.ng/kaduna-re-run-election-apc-pdp-win-two-seats-each-in-4-lgas/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |last=Igwe |first=Ignatius |date=2024-02-04 |title=APC, PDP Candidates Emerge Winners In Kaduna Bye-Election |url=https://www.channelstv.com/2024/02/04/apc-pdp-candidates-emerge-winners-in-kaduna-bye-election/amp/ |access-date=2024-12-10 |website=Channels Television |language=en-GB}}</ref>
Hon. Zayyad ya aiwatar da wani shiri, tare da haɗin gwiwar Rt. Hon. Yusuf Ibrahim Zailani, Kakakin [[Majalisar Dokokin Jihar Kaduna]] wanda kuma ya ninka matsayin Shugaban Majalisar Dattawan Arewa, don tallafa wa al’ummarsu da takin zamani da sama da Naira 30,000,000 don inganta rayuwarsu. <ref>{{Cite web |last=Sabiu |first=Muhammad |date=2023-01-22 |title=Kaduna lawmakers empower constituents with over N30m cash, fertilizer |url=https://tribuneonlineng.com/kaduna-lawmakers-empower-constituents-with-over-n30m-cash-fertilizer/ |access-date=2024-12-10 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1965]]
e25sa3747n06mn9rpow9d118zx84bo2
Zain Imam
0
90731
831513
729300
2026-05-07T05:45:51Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831513
wikitext
text/x-wiki
'''Zain Imam''' dan wasan Indiya ne wanda ya fi yawan aiki a gidan talabijin [[Bollywood|na Hindi]] . Ya yi fice wajen nuna Neil Khanna a cikin shirin ''Star Plus'' na ''Naamkaran'' da Yuvraj Luthra a cikin ''Tashan-E-Ishq'' na Zee TV wanda ya ba shi lambar yabo ta Zinariya a matsayin Mafi kyawun Jarumi a Matsayin Karba. An kuma san shi da rawar da ya taka a matsayin Agastya Raichand a cikin ''Fanaa: Ishq Mein Marjawan'' .A cikin 2019, Imam ya halarci shirin gaskiya na gaskiya na Colors TV na ''Khatron Ke Khiladi 9'' .
== Sana'a ==
=== Farkon aiki da nasara (2014-2017) ===
Imam ya fara aikinsa a matsayin abin koyi, yana aiki da hukumomi irin su Aldo Group, sannan kuma ya yi tallace-tallace kadan a talabijin kafin ya fara halarta a gidan talabijin na [[Harshen Hindu|Hindi]]. Aikinsa na farko a matsayin jarumi ya zo ne da shirin talabijin na MTV India ''Kaisi Yeh Yaariaan'' inda ya taka Abhimanyu Thakkar.
Daga 2015 zuwa 2016, ya buga wani hali mai launin toka na Yuvraj Luthra a cikin triangle soyayyar Zee TV ''Tashan-e-Ishq'' a gaban Jasmin Bhasin . Nunin ya tabbatar da buguwa a gare shi, ya lashe lambar yabo ta Zinariya don Mafi kyawun Jarumi a Matsayin Mummuna .
Sannan, an jefa shi a matsayin Abir Dharmadhikari, sabon shugaban maza na ''Yeh Vaada Raha'' na Zee TV lokacin da ya yi babban tsalle, daga Oktoba 2016 zuwa Janairu 2017.
=== Kafuwa da sauran ayyuka (2017-2021) ===
[[Fayil:Zain_Imam_in_2018_(cropped)_2.jpg|thumb| Imam 2018]]
Imam ya samu babbar nasararsa lokacin da aka gabatar da shi a matsayin ACP Neil Khanna a cikin wasan kwaikwayo na soyayya na StarPlus ''Naamkarann tare da'' Aditi Rathore bayan tsalle-tsalle. <ref>{{Cite web |date=April 2018 |title=Zain Imam wants to marry his Naamkarann co-star Aditi Rathore. Here's what he said |url=https://www.timesnownews.com/entertainment/telly-talk/gossip/article/zain-imam-wants-to-marry-his-naamkarann-co-star-aditi-rathore-here-what-he-said/212875 |website=www.timesnownews.com}}</ref> Nunin an nade shi a watan Mayu 2018.
Bayan yin wasan kwaikwayo a cikin &amp;TV 's ''Laal Ishq'' tare da Mahhi Vij. Imam ya shiga shahararren shirin StarPlus na ''Ishqbaaaz'' a matsayin Mohit Malhotra, cikakken dan adawa a watan Satumba 2018.
Da yake shiga cikin abubuwan nunin gaskiya, Imam ya fara fitowa a haqiqanin gaskiya tare da halartar wani shiri mai suna ''Khatron Ke Khiladi 9'' a shekarar 2019 inda ya kare a matsayi na 9.
Matsayinsa na almara na gaba kamar Kabir Mittal, tsohon jami'in soja a cikin wasan kwaikwayo na asiri na StarPlus ''Ek Bhram Sarvagun Sampanna'' ya kasa burge masu sauraro. <ref>{{Cite web |title=EXCLUSIVE: Zain Imam on his character in Ek Bhram Sarvagun Sampanna, being secure as an actor & web series |url=https://www-pinkvilla-com.cdn.ampproject.org/v/s/www.pinkvilla.com/tv/news-gossip/exclusive-zain-imam-his-character-ek-bhram-sarvagun-sampanna-being-secure-actor-web-series-447405?amp=&usqp=mq331AQCCAE=&_js_v=0.1 |website=Pinkvilla |access-date=2025-01-07 |archive-date=2023-04-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230426022913/https://www-pinkvilla-com.cdn.ampproject.org/v/s/www.pinkvilla.com/tv/news-gossip/exclusive-zain-imam-his-character-ek-bhram-sarvagun-sampanna-being-secure-actor-web-series-447405?amp=&usqp=mq331AQCCAE=&_js_v=0.1 |url-status=dead }}</ref> An sake ganin shi a cikin bidiyon kiɗan ''Tanhai'' na Tulsi Kumar a ƙarƙashin T-Series a cikin 2020.
A cikin 2021, Imam ya ci gaba zuwa dandamali na dijital tare da jerin gidan yanar gizo ''Crashh'' wanda aka nuna Dr. Rishabh Sachdeva tare da tauraro [[Rohan Mehra]], Kunj Anand, Aditi Sharma da [[Anushka Sen|Anushka Sen.]] <ref>{{Cite web |last=Barve |first=Ameya |date=2020-12-24 |title=First look of 'Crashh': Saga of sibling love and pain of being separated |url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/web-series/first-look-of-crashh-saga-of-sibling-love-and-pain-of-being-separated-673736 |access-date=2021-01-30 |website=www.indiatvnews.com |language=en}}</ref>
=== Komawar Talabijin (2022-yanzu) ===
Imam ya dawo gidan talabijin bayan dogon hutu na shekaru 3 tare da rawar da ya taka na Agastya Raichand masoyi mai radadi/mallaka, babban jarumi a cikin shirin Gul Khan ''Fanaa: Ishq Mein Marjawan'' a kan Colors TV gaban Reem Shaikh . <ref>{{Cite web |date=2021-12-15 |title=Zain Imam and Reem Shaikh start shooting for Gul Khan's next |url=https://news.abplive.com/videos/entertainment/television-zain-imam-and-reem-shaikh-start-shooting-for-gul-khan-s-next-hot-news-1499919 |access-date=2021-12-15 |website=news.abplive.com |language=en}}</ref> wanda ya samu yabo daga masu sauraro. Nunin ya ƙare a ranar 2 ga Satumba 2022. A cikin Maris, ya yi ɗan gajeren bayyanar a ''Bekaboo'' a matsayin Pratham Raichand a gaban Shivangi Joshi . <ref>{{Cite web |date=12 March 2023 |title=Zain Imam and Shivangi Joshi's appearances in Bekaboo leave netizens stunned |url=https://www.pinkvilla.com/tv/news/bekaboo-new-promo-out-zain-imam-and-shivangi-joshis-appearances-leave-netizens-stunned-watch-1212300 |access-date=11 July 2023 |website=Pinkvilla |archive-date=11 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230711044147/https://www.pinkvilla.com/tv/news/bekaboo-new-promo-out-zain-imam-and-shivangi-joshis-appearances-leave-netizens-stunned-watch-1212300 |url-status=dead }}</ref> Tun watan Satumba 2024, Imam ya nuna Teerth Mittal a cikin ''Suman Indori'' na TV Launuka .
== A cikin kafafen yada labarai ==
Ya fito a cikin jerin Top 20 na Times of [[Indiya|India]] "Mafi Kyawun Maza" a matsayi na 5 a cikin 2018 kuma a lamba 15 a cikin 2019. <ref>{{Cite web |title=Sidharth Shukla is The Times Most Desirable Man on TV 2019 |url=https://www.aninews.in/news/business/sidharth-shukla-is-the-times-most-desirable-man-on-tv-201920200903095305/?amp=1 |access-date=September 3, 2020 |website=ANI |archive-date=October 30, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201030032928/https://www.aninews.in/news/business/sidharth-shukla-is-the-times-most-desirable-man-on-tv-201920200903095305/?amp=1 |url-status=dead }}</ref>
== Filmography ==
=== Talabijin ===
{| class="wikitable"
!Year
!Title
!Role
!Notes
!Ref.
|-
|2014–2015
|''Kaisi Yeh Yaariaan''
|Abhimanyu Thakkar
|
|<ref>{{Cite web |title=Did you know Zain Imam, Dishank Arrora and Karan Jotwani were a part of MTV Kaisi Yeh Yaariyan? |url=https://www.tellychakkar.com/tv/tv-news/did-you-know-zain-imam-dishank-arrora-and-karan-jotwani-were-part-of-mtv-kaisi-yeh |access-date=1 July 2023 |website=Telly Chakkar |language=en}}</ref>
|-
|2015–2016
|''Tashan-e-Ishq''
|Yuvraj "Yuvi" Luthra
|
|<ref>{{Cite web |date=10 August 2020 |title=Tashan-E-Ishq gave me everything that a newbie ever wants: Zain Imam |url=https://www.tellychakkar.com/tv/tv-news/tashan-e-ishq-gave-me-everything-newbie-ever-wants-zain-imam-200812 |access-date=1 July 2023 |website=Telly Chakkar |language=en}}</ref>
|-
|2016–2017
|''Yeh Vaada Raha''
|Abir Dharmadhikari
|
|<ref>{{Cite web |date=25 November 2016 |title=Zain Imam to romance Sonal Vengurlekar on Yeh Vaada Raha post leap |url=https://www.bollywoodlife.com/news-gossip/zain-imam-to-romance-sonal-vengurlekar-on-yeh-vaada-raha-post-leap-841812/ |access-date=1 July 2023 |website=Bollywood Life |language=en}}</ref>
|-
|2017–2018
|''Naamkarann''
|ACP Neil Khanna
|
|<ref>{{Cite web |date=6 March 2018 |title=Naamkarann Couple Aditi Rathore And Zain Imam: We Share A Special Chocolate Bond |url=https://www.mid-day.com/articles/naamkarann-couple-aditi-rathore-and-zain-imam-we-share-a-special-chocolate-bond/19153172 |website=Mid Day |access-date=7 January 2025 |archive-date=16 January 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200116212118/https://www.mid-day.com/articles/naamkarann-couple-aditi-rathore-and-zain-imam-we-share-a-special-chocolate-bond/19153172 |url-status=dead }}</ref>
|-
| rowspan="2" |2018
|''Ishqbaaaz''
|Mohit Malhotra
|
|<ref>{{Cite web |title=Mandana Karimi to Zain Imam: Entry of these actors to bring major twists in TV shows |url=https://www.indiatoday.in/television/photo/mandana-karimi-to-zain-imam-entry-of-these-actors-to-bring-major-twists-in-tv-shows-1326391-2018-08-29/4 |access-date=1 July 2023 |website=India Today |language=en}}</ref>
|-
|''Laal Ishq''
|Arjun
|Episode: "Raatrani"
|<ref>{{Cite web |date=15 June 2018 |title=Zain Imam to do a Cameo in Colors titled Beqaboo |url=https://www.indiatoday.in/television/top-stories/story/naamkarann-actor-zain-imam-will-be-seen-in-this-show-next-1262358-2018-06-17 |access-date=1 July 2023 |website=India Today |language=en}}</ref>
|-
| rowspan="2" |2019
|''Khatron Ke Khiladi 9''
|Contestant
|10th place
|
|-
|''Ek Bhram Sarvagun Sampanna''
|Kabir Mittal
|
|<ref>{{Cite web |last=Bureau |first=ABP News |date=2019-06-18 |title=CONFIRMED! Zain Imam's 'Ek Bhram...Sarvagun Sampanna' heroine Tanvi Dogra LEAVES the show! |url=https://news.abplive.com/videos/confirmed-zain-imams-ek-bhramsarvagun-sampanna-heroine-tanvi-dogra-leaves-the-show-1015433 |access-date=2021-02-19 |website=ABP Live |language=en}}</ref>
|-
|2022
|''Fanaa: Ishq Mein Marjawan''
|Agastya Raichand / Arjun "Vicky" Sharma
|
|
|-
|2023
|''Bekaboo''
|Pratham Raichand
|Special appearance
|<ref>{{Cite web |date=22 February 2023 |title=Zain Imam to do a Cameo in Colors titled Beqaboo |url=https://www.pinkvilla.com/tv/news/shivangi-joshi-zain-imam-to-do-a-cameo-in-shalin-bhanot-and-eisha-singhs-new-show-beqaboo-report-1210243 |access-date=22 February 2023 |website=Pinkvilla |language=en |archive-date=19 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230319152403/https://www.pinkvilla.com/tv/news/shivangi-joshi-zain-imam-to-do-a-cameo-in-shalin-bhanot-and-eisha-singhs-new-show-beqaboo-report-1210243 |url-status=dead }}</ref>
|-
|2024–present
|''Suman Indori''
|Teerth Mittal
|
|
|}
=== Jerin Yanar Gizo ===
{| class="wikitable"
!Shekara
! Take
! Matsayi
! Bayanan kula
! Ref.
|-
| rowspan="2" | 2020
| ''Kada Ka Sumbaci Abokin Ƙawancen Ka - Na Musamman Lockdown''
| Zayed
|
|
|-
| ''Guba''
| Harshvardhan Oberoi
| Kashi na 2
|
|-
| 2021
| ''Crash''
| Dr. Rishabh Sachdeva
|
| <ref>{{Cite web |title=Crashh cast details revealed; |url=https://www.tribuneindia.com/news/lifestyle/the-first-look-of-crashh-190063 |access-date=2021-02-03 |website=[[The Tribune]]}}</ref>
|-
| 2022
| ''Fanaa: Ishq Mein Marjawan: Aakhri Imtihaan''
| Agastya Raichand / Arjun "Vicky" Sharma
|
|
|}
=== Bidiyon kiɗa ===
{| class="wikitable"
|+
!Year
!Title
!Singer(s)
!Ref.
|-
|2019
|''Yaara 2''
| rowspan="2" |Mamta Sharma
| rowspan="2" |<ref>{{Cite web |date=2020-06-05 |title=I hope a vaccine is found soon, and everyone's life goes back to normal |url=https://www.hindustantimes.com/music/i-hope-a-vaccine-is-found-soon-and-everyone-s-life-goes-back-to-normal-mamta-sharma/story-lQB3YG55sVY2PNjFOhH2HI.html |access-date=2021-12-15 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref>
|-
| rowspan="2" |2020
|''Yaariyan''
|-
|''Tanhaai''
|Tulsi Kumar
|
|-
| rowspan="3" |2021
|''Mujhko Mana Lena''
|[[Alka Yagnik]], Ashok Ojha
|<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Zain Imam: "Alka Yagnik ji is a LEGEND and when I came to know that..." {{!}} Mujhko Mana Lena - Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/videos/celeb-interviews/zain-imam-alka-yagnik-ji-is-a-legend-and-when-i-came-to-know-that-mujhko-mana-lena/ |access-date=2021-12-15 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref>
|-
|''Ishqiya''
|Shubham Singh Rajput
|
|-
|''Promise''
|Ayaana Khan
|<ref>{{Cite web |date=2021-11-01 |title=Zain Imam and Ayaana Khan on launch party of their song 'Promise' {{!}} SBS |url=https://news.abplive.com/videos/entertainment/television-zain-imam-and-ayaana-khan-on-launch-party-of-their-song-promise-sbs-1490973 |access-date=2021-12-15 |website=news.abplive.com |language=en}}</ref>
|-
| rowspan="5" |2022
|''Puri Bottle Ve''
|Ayaana Khan
|<ref>{{Cite web |date=2022-02-09 |title=Zain Imam features in new music video 'Puri Bottle Ve' {{!}} SBS Originals |url=https://news.abplive.com/videos/entertainment/zain-imam-features-in-new-music-video-puri-bottle-ve-sbs-originals-1511892 |access-date=2022-08-17 |website=news.abplive.com |language=en}}</ref>
|-
|''Mulaqaat''
|Sumit Bhalla
|<ref>{{Cite web |date=18 February 2023 |title=Zain Imam goes shirtless in towel at Dubai, see viral footage |url=https://www.iwmbuzz.com/television/celebrities/zain-imam-goes-shirtless-in-towel-at-dubai-see-viral-footage/2023/02/18}}</ref>
|-
|''Mukuraa Lena Tum''
|Palak Muchhal
|
|-
|''Humko Tumse Pyaar Hua''
|Soham Naik
|<ref>{{Cite web |last=Service |first=Tribune News |title=Zain Imam and Reem Sameer Shaikh feature in 'Humko Tumse Pyaar Hua' |url=https://www.tribuneindia.com/news/lifestyle/melodious-note-426791 |access-date=2022-09-02 |website=Tribuneindia News Service |language=en}}</ref>
|-
|''Bahut Bewafa Hai Wo''
|Javed Ali
|<ref>{{Cite web |date=16 November 2022 |title=First Look: Zain Imam and Reem Shaikh to romance in new music video Bhaut Bewafa Hai Wo |url=https://www.iwmbuzz.com/television/snippets/first-look-zain-imam-and-reem-shaikh-to-romance-in-new-music-video-bhaut-bewafa-hai-wo/2022/11/16}}</ref>
|-
|2023
|''Jo Haal Dil Ka''
|Dev Negi, Priya Saraiya
|
|}
== Kyaututtuka da zaɓe ==
{| class="wikitable sortable"
!Year
!Award
!Category
!Work
!Result
!Ref.
|-
|2016
| rowspan="2" |Gold Awards
|Best Actor In Negative Role (Critics)
|''Tashan-e-Ishq''
|{{Won}}
|<ref>{{Cite web |date=9 June 2016 |title=Gold Awards 2016: List of Winners |url=http://indiatoday.intoday.in/story/gold-awards-2016-arjun-bijlani-devoleena-bhattacharjee-mouni-roy-full-list-of-winners-lifetv/1/688802.html |access-date=17 December 2016 |website=India Today}}</ref>
|-
|2019
|Most Stylish Actor
|{{N/a}}
|{{Won}}
|<ref>{{Cite web |last=A |first=Nagarathna |date=12 October 2019 |title=Gold Awards 2019 Winners: Helly Shah, Zain Imam, Shivangi Joshi, Mohsin Khan & Others Win Big |url=https://www.filmibeat.com/television/news/2019/gold-awards-2019-winners-list-helly-shah-zain-imam-hina-shivangi-joshi-mohsin-khan-others-win-big/articlecontent-pf301634-290724.html |website=www.filmibeat.com}}</ref>
|-
|2017
| rowspan="2" |Indian Television Academy Awards
| rowspan="2" |Best Actor (Popular)
| rowspan="3" |''Naamkarann''
|{{Nom}}
|{{Ana bukatan hujja|date=August 2022}}
|-
|2018
|{{Nom}}
|{{Ana bukatan hujja|date=August 2022}}
|-
|2019
|Indian Telly Awards
|Best On-screen Couple <small>(with Aditi Rathore)</small>
|{{Nom}}
|{{Ana bukatan hujja|date=August 2022}}
|-
|2020
|Gold Glam and Style Awards
|Hotstepper (Male) TV
|{{N/a}}
|{{Won}}
|
|-
|2022
|22nd Indian Television Academy
|Best Actor (Popular)
| rowspan="3" |''Fanaa: Ishq Mein Marjawan''
|{{Nom}}
|{{Ana bukatan hujja|date=February 2023}}
|-
| rowspan="4" |2023
| rowspan="4" |Gold Awards
|Best Actor in a Lead Role
|rowspan="4" {{Nom}}
| rowspan="4" |<ref>{{Cite web |title=14th Boroplus Gold Awards, 2022: Check Out The List Of Nominees |url=https://www.goldawards.in/ |access-date=23 July 2022 |website=Gold Awards |archive-date=13 July 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220713002551/https://www.goldawards.in/ |url-status=dead }}</ref>
|-
|Best Jodi <small>(with Reem Shaikh)</small>
|-
|Most Fit Actor
|{{N/a}}
|-
|Style Icon
|{{N/a}}
|}
== Duba kuma ==
* Jerin 'yan wasan talabijin na Indiya
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Hanyoyin hadi na waje ==
{{Commonscat}}
* {{IMDb name|8370302}}
* Zain Imam on Instagram
{{Authority control}}
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Dan wasan talabijin din india]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
== Career ==
=== Ayyuka na farko da kuma nasara (2014-2017) ===
Imam ya fara aikinsa a matsayin abin koyi, yana aiki ga hukumomi kamar Aldo Group, kuma yayi 'yan tallace-tallace na talabijin kafin ya fara fitowa a Talabijin na Hindi. Ayyukansa na farko a matsayin ɗan wasan kwaikwayo ya zo ne tare da jerin shirye-shiryen talabijin na MTV Indiya ''Kaisi Yeh Yaariaan'' inda ya buga Abhimanyu Thakkar.
Daga shekarar 2015 zuwa shekarata 2016, ya taka rawar launin toka na Yuvraj Luthra a cikin Zee TV's love triangle ''Tashan-e-Ishq'' a gaban Jasmin Bhasin . Nunin ya zama sananne a gare shi,ya lashe lambar yabo ta zinare don Mafi kyawun Actor a Matsayin Negative .
Sa'an nan kuma, an jefa shi a matsayin Abir Dharmadhikari, sabon jagoran namiji na Zee TV's ''Yeh Vaada Raha'' lokacin da ya ɗauki babban tsalle,daga watan Oktoba shekarata 2016 zuwa watan Janairu shekarata 2017.
[[File:Zain_Imam_in_2018_(cropped)_2.jpg|thumb|Imam a cikin shekarar ]]
Imam ya sami babban nasararsa lokacin da aka gabatar dashi a matsayin ACP Neil Khanna a cikin wasan kwaikwayo na soyayya na StarPlus ''Naamkarann tare da'' Aditi Rathore bayan tsalle-tsalle na ƙarni.<ref>{{Cite web |date=April 2018 |title=Zain Imam wants to marry his Naamkarann co-star Aditi Rathore. Here's what he said |url=https://www.timesnownews.com/entertainment/telly-talk/gossip/article/zain-imam-wants-to-marry-his-naamkarann-co-star-aditi-rathore-here-what-he-said/212875 |website=www.timesnownews.com}}</ref>
kvsjj33z1hs3f3pgr4w35a5mv7lwqqb
Women Don't Owe You Pretty
0
93330
831203
608590
2026-05-06T16:40:08Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831203
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Women Don't Owe You Pretty''' littafi ne na 2020 na mai fafutuka da mai zane-zane na Burtaniya Florence Given . A kan batun mata masu tsinkaye, Given ya rubuta game da dangantaka, siffar jiki da girman kai ga mata. Littafin ya sayar da kwafin 100,000 a cikin watanni shida na bugawa kuma an jera shi a cikin jerin sunayen mafi kyawun The Sunday Times na makonni goma sha biyu a jere, ya kai matsayi na biyu.
== Tarihi ==
Mawallafi Florence Given mai zane ne kuma mai fafutuka, mai aiki a dandalin kafofin sada zumunta na [[Instagram]] . <ref name="Booklist Cassell">{{Cite web |last=Chandler |first=Mark |date=25 September 2019 |title=Cassell bags influencer Given's 'accessible leap into feminism' |url=https://www.thebookseller.com/news/cassell-bags-influencer-givens-accessible-leap-feminism-1088076 |access-date=20 December 2020 |website=[[The Bookseller]]}}</ref> Tana da shekaru 21 a lokacin da aka saki littafin.<ref name="Grazia" /> Given marubuci ne kuma mai zane-zane.<ref name="ES">{{Cite web |last=Luckhurst |first=Phoebe |date=4 June 2020 |title=Women Don't Owe You Pretty by Florence Given: rallying, radical and pitched perfectly for her generation |url=https://www.standard.co.uk/culture/books/women-don-t-owe-you-pretty-by-florence-given-review-a4459951.html |access-date=20 December 2020 |website=[[Evening Standard]]}}</ref> Ta ce ta yi niyya da littafin don "da fatan sanya wasu ramuka a cikin bangon" cewa mata "suna buƙatar maza, tabbatar da su da samfuran da suke siyar mana don sa mu yi kama da 'mafi kyau'", tana mai cewa "babban shugabanci na jari-hujja yana buƙatar mu kasance masu biyayya da rashin tsaro ta wannan hanyar".[the]<ref name="Wonderland">{{Cite web |last=Galvao |first=Carol Abbott |date=24 June 2020 |title=Florence Given |url=https://www.wonderlandmagazine.com/2020/06/24/florence-given-summer-2020-issue/ |access-date=20 December 2020 |website=[[Wonderland (magazine)|Wonderland]]}}</ref> Ta fahimci cewa zai sa masu karatu "neman sabon matakin ƙauna ga kansu".<ref name="Gay Times">{{Cite web |last=Bennett |first=Sophia |date=11 June 2020 |title=Florence Given on her debut book Women Don't Owe You Pretty and acknowledging privilege |url=https://www.gaytimes.co.uk/culture/florence-given-on-her-debut-book-women-dont-owe-you-pretty-and-acknowledging-privilege/ |access-date=20 December 2020 |website=[[Gay Times]] }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Given ya sami wahalar rubuta babi game da yardar rai da al'adun fyade, yana cewa "abu ɗaya [mata] da suke da shi shi ne cewa kusan kowane ɗayanmu maza sun yi masa fyade ko cin zarafin jima'i".<ref name="Grazia">{{Cite web |last=Aspinall |first=Georgia |date=15 June 2020 |title='I Just Want To Make Women Wake Up To Their Power': Florence Given On Why You Will Feel Uncomfortable Reading Her New Book |url=https://graziadaily.co.uk/life/books/florence-given-book/ |access-date=20 December 2020 |website=[[Grazia]]}}</ref>
A watan Satumbar 2019, an ba da sanarwar cewa Cassell - wani alama na Octopus Publishing Group - ya sami haƙƙin littafin.<ref name="Booklist Cassell"/> An buga shi a ranar 11 ga Yuni 2020. <ref name="Wonderland"/> Saboda annobar COVID-19, Given ta ba da labarin littafin daga gidanta.<ref name="Gay Times"/> Given ta fara kamfen na Instagram a watan Agustan 2020, lokacin da take da kusan rabin mabiya miliyan, tana ƙarfafa masu amfani su sanya hotuna na kansu suna riƙe da littafinta.<ref name="Booklist Instagram">{{Cite web |last=Comerford |first=Ruth |date=20 August 2020 |title=Women Don't Owe You Pretty author launches instagram campaign |url=https://www.thebookseller.com/news/women-dont-owe-you-pretty-author-launches-instagram-campaign-1216574 |access-date=20 December 2020 |website=[[The Bookseller]]}}</ref> Waterstones ya fitar da sa hannu "bugawa ta zinariya" a ƙarshen 2020. <ref>{{Cite tweet|user=Waterstones}}</ref><ref name="Booklist Guerilla" /> Octopus Publishing Group ta fara kamfen ɗin tallan 'yan tawaye a Birmingham, London da Manchester, da kuma kafofin sada zumunta, a watan Disamba na 2020. <ref name="Booklist Guerilla">{{Cite web |last=Cowdrey |first=Katherine |date=7 December 2020 |title=Octopus unveils guerrilla campaign for Women Don't Owe You Pretty |url=https://www.thebookseller.com/news/octopus-unveils-guerilla-campaign-women-don-t-owe-you-pretty-1228972 |access-date=20 December 2020 |website=[[The Bookseller]]}}</ref>
Chidera Eggerue, wacce aka nakalto a bangon gaba na fitowar farko kuma an ambaci ta a matsayin tasiri, ta soki shi kamar yadda ya yi kama da littattafanta (What a Time to Be Alone da How to Get Over a Boy) a cikin salon da abun ciki. Ta yi jayayya cewa wannan misali ne na ra'ayoyi daga al'ummar baƙar fata da masu rubutun fari ke amfani da su don riba. Eggerue ta kuma soki [[Google]] don nuna aikin Given tare da ko sama da nata ga masu karatu da yawa waɗanda suka bincika "littafin Chidera Eggerue", "littafan mata masu baƙar fata" ko makamantansu. Amsar da aka ba da ga maganganun Eggerue ta haɗa da bayanin bayar da wani ɓangare na littafinta ga ƙungiyoyin agaji na 'yanci. Eggerue bai gamsu da amsar Given ba.<ref>{{Cite web |last=Young |first=Sarah |date=10 December 2020 |title=Chidera Eggerue accuses Florence Given of 'copying' her book: 'This is exactly how white supremacy works' |url=https://www.independent.co.uk/life-style/women/chidera-eggerue-florence-given-copy-book-instagram-b1769249.html |access-date=20 December 2020 |website=[[The Independent]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aspinall |first=Georgia |date=15 December 2020 |title='If You Need A Diversity Reader, You Need To Pass The Mic': The Slumflower Responds To Florence Given's Statement |url=https://graziadaily.co.uk/life/in-the-news/florence-given-chidera-eggerue-book-slumflower-twitter/ |access-date=20 December 2020 |website=[[Grazia]]}}</ref><ref>{{Cite web |date=15 December 2020 |title=The Truth About Influencer Publishing: '50% Of Deals With Influencers Are As A Result Of Their Following, Rather Than Their Writing' |url=https://graziadaily.co.uk/life/books/influencer-publishing-books-chidera-eggerue-slumflower-florence-given/ |access-date=20 December 2020 |website=[[Grazia]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Wray |first=Rebecca |date=18 December 2020 |title=From The Slumflower to Florence Given: why influencer books about feminism seem so similar |url=https://theconversation.com/from-the-slumflower-to-florence-given-why-influencer-books-about-feminism-seem-so-similar-151938 |access-date=20 December 2020 |website=[[The Conversation (website)|The Conversation]]}}</ref>
== Bayani game da shi ==
Ta hanyar ruwan tabarau na mata da kuma nazarin hakkoki na zamantakewa, Given ya tattauna batutuwa da suka hada da ingantaccen jiki da girman kai, yarda a cikin dangantaka, aiki na motsin rai, misogyny na ciki, masturbation, microaggressions, fyade al'adun kunya. Littafin ya ƙunshi jerin sunayen bincike da tambayoyi ga mai karatu ya yi la'akari da su. An ba da shawara game da gane gaslighting, wariyar launin fata da sauran ayyukan da ba su da kyau ko alamu a cikin dangantaka, kuma yana tattauna yadda dangantakar da ke shafar al'adun heteronormativity. Tana da tattaunawa ta almara tare da ƙaramar kanta a matsayin na'urar tsarawa don bincika tabbatar da namiji.
Taken littafin ya samo asali ne daga wata magana da marubucin ƙamus Erin McKean ya ce: "kyakkyawan ba haya ba ne da kuka biya don zama mace mai alama".
== Karɓuwa ==
A cewar Nielsen BookScan, an sayar da kusan 50,000 na littafin a ranar 20 ga Yuni 2020, kuma ya kai 100,000 tallace-tallace a cikin watanni shida na bugawa.<ref name="Booklist Instagram"/><ref name="Booklist Guerilla"/> Littafin ya zama mafi kyawun littafi a kan [[Amazon (kamfani)|Amazon]] da kuma littafin da ba a sayar da shi ba na 2020 don Waterstones.<ref name="Grazia"/><ref>{{Cite web |last=Lee-Potter |first=Emma |date=20 December 2020 |title=10 best non-fiction books of 2020: From Obama's memoir to Nigella Lawson's cookbook |url=https://www.independent.co.uk/extras/indybest/books/non-fiction-books/best-non-fiction-2020-books-bestsellers-b1775685.html |access-date=20 December 2020 |website=[[The Independent]]}}</ref> Ya kasance a cikin jerin sunayen mafi kyawun The Sunday Times daga 21 ga Yuni zuwa 6 ga Satumba 2020, ya fara a matsayi na uku kuma ya kai matsayi na biyu, tare da matsayi mafi ƙasƙanci na huɗu.
Phoebe Luckhurst na Evening Standard ya ba littafin taurari huɗu daga cikin biyar, yana kiransa "rallying, radical and pitched perfectly for her generation" kuma yana yabon "stylish, stylised illustrations" da kuma "vehement ba tare da kasancewa unretitting" sautin. <ref name="ES"/> ''BBC Science Focus'' ta lissafa shi a matsayin daya daga cikin "28 daga cikin mafi kyawun littattafan da ba na almara ba" a cikin 2020, tare da mai bita Camilla Pang ya rubuta cewa littafin ya sa ta ji "mai aminci amma kuma mai ƙarfi, mai yawa, da kuma amincewa" a cikin mace.<ref>{{Cite web |last=Barrett |first=Amy |date=8 December 2020 |title=28 of the best non-fiction and fiction books we read in 2020 |url=https://www.sciencefocus.com/books/best-books-2020/ |access-date=20 December 2020 |archive-date=22 December 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201222001555/https://www.sciencefocus.com/books/best-books-2020/ |url-status=dead }}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Haɗin waje ==
* [https://www.octopusbooks.co.uk/make-create-blog/2020/06/11/women-dont-owe-you-pretty/ Shafin yanar gizon hukuma]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
kc5eve52zgd8eavdyhtjj5hxvfn165o
Ognjen Sviličić
0
93718
831646
611392
2026-05-07T10:06:03Z
Ummun Sultan
23935
831646
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
"Godiya ga Kung fu" 2003 75 min, Croatia Farko: Berlinale, Forum na sabon sinima 2004 Grand Prix Warsaw fim festival 2004
"Armin" 2007, min 84, Croatia, Jamus, Bosnia da Herzegovina Farko: Berlinale, Forum na sabon fim 2007 kyautar FIPRESCI, mafi kyawun fim na kasashen waje Palms Springs 2008 Gabashin yammacin kyautar, Karlovy Vary 2008
"Kwanaki biyu na Sunny" 2010, minti 78, Croatia Farko: Warsaw 2011
"Waɗannan Dokoki ne" 2014, 78 min Croatia, Faransa, Serbia, Arewacin Makidoniya Farko: Venice, Orrizonti, 2014 Mafi kyawun Actor Venice Orrizon ti, 2014 Mafi Kyawun darektan Warsaw 2015 Mafi kyawun darektan Les Arcs 2015
"Muryar" 2019, minti 80 Croatia, Serbia, Arewacin Makidoniya
Na farko. Busan 2019
|}
'''Ognjen Sviličić''' (an haife shi a shekara ta 1971 a Split) marubuci ne kuma darektan fim, wanda ke zaune a Berlin, wanda aka sani da fina-finai na 2007 da aka yaba da shi mai suna Sorry For Kung Fu, Armin and These Are the Rules .
== Ayyuka ==
An haifi Sviličić a shekara ta 1971 a Split, a cikin iyalin [[Ɗan jarida|'yan jarida]].<ref name="JL">{{Cite web |last=Pavičić |first=Jurica |author-link=Jurica Pavičić |date=15 March 2007 |title=Doktor Mabuse hrvatskog filma |url=https://www.jutarnji.hr/arhiva/doktor-mabuse-hrvatskog-filma/3277784/ |access-date=19 June 2019 |website=[[Jutarnji list]] |language=hr}}</ref> Ya fara aikinsa tare da jerin fasalulluka na talabijin wanda ke da amsa mai mahimmanci. A farkon shekarun 2000, Sviličić sau da yawa ya yi aiki a matsayin marubuci ko likitan rubutun a fina-finai ta wasu daraktoci (What Iva Recorded by Tomislav Radić, The Melon Route by Branko Schmidt). <ref name="bratislavaiff">{{Cite web |title=Ognjen Sviličić |url=http://bratislavaiff.sk/en/directors/ognjen-svilicic/ |access-date=2024-04-15 |publisher=Bratislava International Film Festival }}{{Dead link|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=These are the Rules |url=https://www.biff.kr/eng/html/archive/arc_history_view.asp?1=1&kind=history&pyear=2014&m_idx=13960 |access-date=2024-04-15 |publisher=Busan International Film Festival}}</ref> Yawancin daraktocin da ya yi aiki tare da su sun yi fina-finai mafi kyau fiye da yadda aka saba yayin da suke aiki tare da Sviličić. Saboda haka Sviličić wani lokacin ana kiransa "Mabu na fim din Croatian", wanda "ya tayar da [direkta] daga matattu". <ref name="JL" /> <ref>{{Cite web |last=Spagnoli Gabardi |first=Chiara |date=2014-08-31 |title=A Venezia il cinema croato racconta una società senza regole. Intervista al regista Ognjen Sviličić |url=https://lavocedinewyork.com/people/2014/08/31/a-venezia-il-cinema-croato-racconta-una-societa-senza-regole-intervista-al-regista-ognjen-svilicic/ |access-date=2024-04-15 |publisher=La voce di New York}}</ref>
Nasarar farko ta Sviličić ta duniya ita ce wasan kwaikwayo na Sorry for Kung Fu, <ref name="JL"/> inda wata budurwa daga tsaunuka na Dalmatian ta dawo daga Jamus zuwa ƙauyen ta. Yarinyar (Daria Lorenci) tana da ciki, amma ba ta bayyana ainihin mahaifin ba. Iyayensu na tsohuwar zamani suna ƙoƙari su nemi mijinta, amma ta ƙi da taurin kai. An nuna fim din a cikin shirin Forum na Berlinale .
Fim ɗin Sviličić na gaba, ''Armin'', an kuma nuna shi a Berlin Forum . Wannan labarin ne game da wani matashi mai kiɗa da mahaifinsa wanda ya yi tafiya daga Bosnia zuwa Zagreb don sauraro don fim din haɗin gwiwar Jamus. Ɗa yana da shakku kuma mai fushi, kuma mahaifinsa ba shi da hankali kuma yana da sha'awar duk abin da ke "Yammacin" da "Turai".<ref>{{Cite web |last=Marajnovic |first=Jovan |date=2007-07-31 |title=Coproducing with Balkan countries. Case study: Armin (2007) |url=https://cineuropa.org/en/newsdetail/79307/#cm |access-date=2024-04-15 |publisher=Cineuropa}}</ref>
Fim dinsa na gaba da aka sani a duniya shi ne Wadannan Dokoki, wanda aka fara a sashin Orrizonti a bikin fina-finai na Venice, inda ya lashe kyautar mafi kyawun ɗan wasan kwaikwayo.<ref name="bratislavaiff"/>
Sviličić yana ci gaba da aiki a matsayin marubucin rubutun, ya rubuta rubutun "Uba" tare da darektan Srdan Golubović (Premiere Berlinale 2020, kyautar masu sauraro ta Panorama).<ref>{{Cite web |title=Father di Srdan Golubovic |url=https://cineuropa.org/it/film/384983/ |access-date=2024-04-15 |publisher=Cineuropa}}</ref><ref>{{Cite web |last=Petkovic |first=Vladan |date=2020-02-24 |title=Recensione: Father |url=https://cineuropa.org/it/newsdetail/385761/ |access-date=2024-04-15 |publisher=Cineuropa}}</ref>
Yana aiki a matsayin mai ba da shawara kan rubutun ga dandamali da yawa na ci gaban rubutun Turai kamar Fim na Farko, EAVE ko Shirin Nipkow. A Kwalejin Fasaha ta Dramatic a Zagreb, yana aiki a matsayin mai koyar da rubutun allo.<ref>{{Cite web |title=Ognjen Sviličić |url=https://cineuropa.org/en/filmography/148138/ |access-date=2024-04-15 |publisher=Cineuropa}}</ref>
Sviličić ya sanya hannu kan sanarwar kan Harshen Harshen Croats, Serbs, Bosniaks da Montenegrins.
== Hotunan fina-finai ==
* Wish I Were a Shark (Da mi je biti morski pas) (1999) - marubuci da darektan
* ''Ya yi nadama ga Kung Fu'' '' (Oprosti za kung fu) '' (2004) - marubuci da darektan
* ''Abin da Iva ta rubuta'' (2005) - marubuci
* ''Hanyar Melon'' '' (Put lubenica) '' (2006) - marubuci
* ''Armin'' (2007) - marubuci da darektan
* Metastases (2009) - marubuci
* Two Sunny Days (2010) - marubuci da darektan
* Wadannan Dokoki ne (2014) - marubuci da darektan
* ''Za mu zama Zakarun Duniya'' (2015) - marubuci
* The Voice (2019) - marubuci da darektan
* ''Uba'' (2020) - marubuci
== manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1971]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
7q74nxr8fuslwkril3bpcgzt190njo3
831647
831646
2026-05-07T10:06:26Z
Ummun Sultan
23935
831647
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
"Godiya ga Kung fu" 2003 75 min, Croatia Farko: Berlinale, Forum na sabon sinima 2004 Grand Prix Warsaw fim festival 2004
"Armin" 2007, min 84, Croatia, Jamus, Bosnia da Herzegovina Farko: Berlinale, Forum na sabon fim 2007 kyautar FIPRESCI, mafi kyawun fim na kasashen waje Palms Springs 2008 Gabashin yammacin kyautar, Karlovy Vary 2008
"Kwanaki biyu na Sunny" 2010, minti 78, Croatia Farko: Warsaw 2011
"Waɗannan Dokoki ne" 2014, 78 min Croatia, Faransa, Serbia, Arewacin Makidoniya Farko: Venice, Orrizonti, 2014 Mafi kyawun Actor Venice Orrizon ti, 2014 Mafi Kyawun darektan Warsaw 2015 Mafi kyawun darektan Les Arcs 2015
"Muryar" 2019, minti 80 Croatia, Serbia, Arewacin Makidoniya
Na farko. Busan 2019
|}
'''Ognjen Sviličić''' (an haife shi a shekara ta 1971 a Split) marubuci ne kuma darektan fim, wanda ke zaune a Berlin, wanda aka sani da fina-finai na 2007 da aka yaba da shi mai suna Sorry For Kung Fu, Armin and These Are the Rules .
== Ayyuka ==
An haifi Sviličić a shekara ta 1971 a Split, a cikin iyalin [[Ɗan jarida|'yan jarida]].<ref name="JL">{{Cite web |last=Pavičić |first=Jurica |author-link=Jurica Pavičić |date=15 March 2007 |title=Doktor Mabuse hrvatskog filma |url=https://www.jutarnji.hr/arhiva/doktor-mabuse-hrvatskog-filma/3277784/ |access-date=19 June 2019 |website=[[Jutarnji list]] |language=hr}}</ref> Ya fara aikinsa tare da jerin fasalulluka na talabijin wanda ke da amsa mai mahimmanci. A farkon shekarun 2000, Sviličić sau da yawa ya yi aiki a matsayin marubuci ko likitan rubutun a fina-finai ta wasu daraktoci (What Iva Recorded by Tomislav Radić, The Melon Route by Branko Schmidt). <ref name="bratislavaiff">{{Cite web |title=Ognjen Sviličić |url=http://bratislavaiff.sk/en/directors/ognjen-svilicic/ |access-date=2024-04-15 |publisher=Bratislava International Film Festival }}{{Dead link|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=These are the Rules |url=https://www.biff.kr/eng/html/archive/arc_history_view.asp?1=1&kind=history&pyear=2014&m_idx=13960 |access-date=2024-04-15 |publisher=Busan International Film Festival}}</ref> Yawancin daraktocin da ya yi aiki tare da su sun yi fina-finai mafi kyau fiye da yadda aka saba yayin da suke aiki tare da Sviličić. Saboda haka Sviličić wani lokacin ana kiransa "Mabu na fim din Croatian", wanda "ya tayar da [direkta] daga matattu". <ref name="JL" /> <ref>{{Cite web |last=Spagnoli Gabardi |first=Chiara |date=2014-08-31 |title=A Venezia il cinema croato racconta una società senza regole. Intervista al regista Ognjen Sviličić |url=https://lavocedinewyork.com/people/2014/08/31/a-venezia-il-cinema-croato-racconta-una-societa-senza-regole-intervista-al-regista-ognjen-svilicic/ |access-date=2024-04-15 |publisher=La voce di New York}}</ref>
Nasarar farko ta Sviličić ta duniya ita ce wasan kwaikwayo na Sorry for Kung Fu, <ref name="JL"/> inda wata budurwa daga tsaunuka na Dalmatian ta dawo daga Jamus zuwa ƙauyen ta. Yarinyar (Daria Lorenci) tana da ciki, amma ba ta bayyana ainihin mahaifin ba. Iyayensu na tsohuwar zamani suna ƙoƙari su nemi mijinta, amma ta ƙi da taurin kai. An nuna fim din a cikin shirin Forum na Berlinale .
Fim ɗin Sviličić na gaba, ''Armin'', an kuma nuna shi a Berlin Forum . Wannan labarin ne game da wani matashi mai kiɗa da mahaifinsa wanda ya yi tafiya daga Bosnia zuwa Zagreb don sauraro don fim din haɗin gwiwar Jamus. Ɗa yana da shakku kuma mai fushi, kuma mahaifinsa ba shi da hankali kuma yana da sha'awar duk abin da ke "Yammacin" da "Turai".<ref>{{Cite web |last=Marajnovic |first=Jovan |date=2007-07-31 |title=Coproducing with Balkan countries. Case study: Armin (2007) |url=https://cineuropa.org/en/newsdetail/79307/#cm |access-date=2024-04-15 |publisher=Cineuropa}}</ref>
Fim dinsa na gaba da aka sani a duniya shi ne Waɗannan Dokoki, wanda aka fara a sashin Orrizonti a bikin fina-finai na Venice, inda ya lashe kyautar mafi kyawun ɗan wasan kwaikwayo.<ref name="bratislavaiff"/>
Sviličić yana ci gaba da aiki a matsayin marubucin rubutun, ya rubuta rubutun "Uba" tare da darektan Srdan Golubović (Premiere Berlinale 2020, kyautar masu sauraro ta Panorama).<ref>{{Cite web |title=Father di Srdan Golubovic |url=https://cineuropa.org/it/film/384983/ |access-date=2024-04-15 |publisher=Cineuropa}}</ref><ref>{{Cite web |last=Petkovic |first=Vladan |date=2020-02-24 |title=Recensione: Father |url=https://cineuropa.org/it/newsdetail/385761/ |access-date=2024-04-15 |publisher=Cineuropa}}</ref>
Yana aiki a matsayin mai ba da shawara kan rubutun ga dandamali da yawa na ci gaban rubutun Turai kamar Fim na Farko, EAVE ko Shirin Nipkow. A Kwalejin Fasaha ta Dramatic a Zagreb, yana aiki a matsayin mai koyar da rubutun allo.<ref>{{Cite web |title=Ognjen Sviličić |url=https://cineuropa.org/en/filmography/148138/ |access-date=2024-04-15 |publisher=Cineuropa}}</ref>
Sviličić ya sanya hannu kan sanarwar kan Harshen Harshen Croats, Serbs, Bosniaks da Montenegrins.
== Hotunan fina-finai ==
* Wish I Were a Shark (Da mi je biti morski pas) (1999) - marubuci da darektan
* ''Ya yi nadama ga Kung Fu'' '' (Oprosti za kung fu) '' (2004) - marubuci da darektan
* ''Abin da Iva ta rubuta'' (2005) - marubuci
* ''Hanyar Melon'' '' (Put lubenica) '' (2006) - marubuci
* ''Armin'' (2007) - marubuci da darektan
* Metastases (2009) - marubuci
* Two Sunny Days (2010) - marubuci da darektan
* Wadannan Dokoki ne (2014) - marubuci da darektan
* ''Za mu zama Zakarun Duniya'' (2015) - marubuci
* The Voice (2019) - marubuci da darektan
* ''Uba'' (2020) - marubuci
== manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1971]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
rxsvchxzbe4i91k2g6dc0fk40zi5wry
'Yan Pakistan
0
95731
831745
715266
2026-05-07T11:45:55Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831745
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Bakistan''' ( Urdu , lit. ' ) ' yan ƙasa ne kuma 'yan ƙasa na [[Pakistan|Jamhuriyar Musulunci ta Pakistan]] . Pakistan ita ce kasa ta biyar a yawan jama'a, mai yawan jama'a sama da miliyan 241.5, tana da yawan musulmi na biyu a cikin shekarar 2023. Kimanin kashi 90% na al'ummar kasar suna [[Mabiya Sunnah|bin addinin Sunna]] . Yawancin kusan kashi 97% na Pakistan [[Musulmi|Musulmai]] ne. Yawancin 'yan Pakistan suna magana da yarukan na dangin Indo-Iran ( Indo-Aryan da dangin [[Iranian languages|Iran]] ).
Ana zaune a Kudancin Asiya, ƙasar kuma ita ce tushen ɗimbin ɗimbin ƴan ƙasashen waje, waɗanda galibinsu suna zaune a cikin ƙasashen Larabawa na Tekun Fasha, waɗanda ke da kimanin mutane miliyan 4.7. Baƙi na biyu mafi girma na Pakistan yana zaune a ko'ina cikin Arewa maso yammacin Turai da Yammacin Turai, inda akwai kimanin miliyan 2.4; fiye da rabin wannan adadi na zama a [[Birtaniya|Burtaniya]] (duba 'yan Pakistan na Burtaniya ). <ref>{{Cite web |date=23 April 2017 |title=2.43 million Pakistanis working in Europe |url=http://tribune.com.pk/story/1391730/overseas-workforce-2-43-million-pakistanis-working-europe |website=The Express Tribune}}</ref> <ref name="2011census">{{Cite web |date=11 October 2013 |title=2011 Census: Ethnic group, local authorities in the United Kingdom |url=http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/2011-census/key-statistics-and-quick-statistics-for-local-authorities-in-the-united-kingdom---part-1/rft-ks201uk.xls |access-date=28 February 2015 |publisher=Office for National Statistics |archive-date=23 January 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160123182221/http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/2011-census/key-statistics-and-quick-statistics-for-local-authorities-in-the-united-kingdom---part-1/rft-ks201uk.xls |url-status=dead }}</ref>
== Ƙungiyoyin ƙabilanci ==
Kasancewa daya daga cikin al'umma mafi girma a duniya, mutanen Pakistan na cikin kabilu daban-daban, tare da rinjaye mafi rinjaye na 'yan asalin harsunan Indo-Iran . Dangane da kabilanci, al'ummar Indo-Aryan sun ƙunshi mafi yawan al'umma a lardunan gabashin Pakistan Punjab, Sindh da [[Kashmir]], yayin da al'ummar Iran suka ƙunshi mafi rinjaye a lardunan [[Balochistan]] da Khyber Pakhtunkhwa . Baya ga lardunanta guda hudu, Pakistan tana kuma gudanar da [[Rikicin Kashmir|yankuna biyu da ake takaddama]] a kai da ake kira Azad Jammu da Kashmir da Gilgit-Baltistan ; yankunan biyu kuma suna da rinjayen Indo-Aryan in ban da yankin Baltistan na ƙarshe, wanda yawancin al'ummar Tibet ke zaune. Pakistan kuma tana da yawan jama'ar Dravidian da ba su da ƙima, yawancinsu ƴan Indiya ta Kudu ne waɗanda suka samo asalinsu zuwa jahohin sarakunan tarihi irin su Hyderabad Deccan kuma suna da alaƙa da al'ummomin ƙabilun [[Muhajir mutane|Muhajirs]] ( lit. ' ' ), wadanda suka isa kasar bayan rabuwar Birtaniya Indiya a shekarar 1947. <ref>{{Cite web |title=Muhajir {{!}} people |url=https://www.britannica.com/topic/muhajir |access-date=27 April 2021 |website=Encyclopedia Britannica |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Pakistan - People |url=https://www.britannica.com/place/Pakistan |access-date=27 April 2021 |website=Encyclopedia Britannica |language=en}}</ref>
Manyan kungiyoyin kabilanci a kasar sun hada da [[Mutanen Punjabi|Punjabis]], Pashtuns, Sindhis, Saraikis, da mutanen Baloch ; <ref>{{Cite web |date=30 July 2019 |title=Ethnic Groups In Pakistan |url=https://www.worldatlas.com/articles/ethnic-groups-in-pakistan.html |access-date=27 April 2021 |website=WorldAtlas |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Pakistan - Linguistic and Ethnic Groups |url=http://countrystudies.us/pakistan/31.htm |access-date=27 April 2021 |website=countrystudies.us}}</ref> tare da manyan lambobi na [[Kashmiris]], Brahuis, Hindkowans, Paharis, mutanen Shina, Burusho, Wakhis, Baltis, Chitralis, da sauran tsiraru. <ref>{{Cite journal |last=Hurst |first=Christopher O. |date=1 January 1996 |title=Pakistan's ethnic divide |url=https://doi.org/10.1080/10576109608436002 |journal=Studies in Conflict & Terrorism |volume=19 |issue=2 |pages=179–198 |doi=10.1080/10576109608436002 |issn=1057-610X}}</ref> <ref>{{Cite journal |last=Ahmed |first=Feroz |date=1996 |title=Ethnicity, Class and State in Pakistan |url=https://www.jstor.org/stable/4404794 |journal=Economic and Political Weekly |volume=31 |issue=47 |pages=3050–3053 |issn=0012-9976 |jstor=4404794}}</ref>
== Al'adu ==
Kasancewar Pakistan a matsayin kasa ta Musulunci tun bayan kundin tsarin mulkin shekarar 1956 ya haifar da gagarumin allurar [[Musulunci]] a mafi yawan al'adun Pakistan da rayuwar yau da kullun, wanda hakan ya yi tasiri ga dabi'u da al'adun tarihi na al'ummar musulmi . Bambance-bambancen al'adu na yanki yana tasiri sosai akan auratayya da sauran manyan al'amuran amma gabaɗaya suna bin [[Fiƙihu|hukunce-hukuncen shari'a]] a inda ake buƙata. Tufafin ƙasa na Pakistan shine shalwar kameez, rigar unisex da aka sawa ko'ina, da rigar ƙasa, ta Pakistan. Lokacin da mata suka sanya shalwar-kameez a wasu yankuna, yawanci suna sanya doguwar gyale ko shawl da ake kira dupatta a kai ko wuya. Ana kuma amfani da dupatta a matsayin nau'i na kunya-ko da yake an yi shi da abubuwa masu laushi, yana rufe kullun jikin na sama ta hanyar wucewa ta kafadu. Ga matan musulmi, dupatta ba ta da ƙarfi maimakon chador ko burqa .
== Harsuna ==
[[Urdu]], ko ''Lashkari'' (لشکری), yaren Indo-Aryan, shine yaren yaren Pakistan, kuma yayin da yake raba matsayin hukuma tare da [[Turanci|Ingilishi]], shine yaren da aka fi so kuma mafi rinjaye da ake amfani da shi don sadarwa tsakanin kabilu daban-daban. Ba a yarda cewa yare ne da ke da alaƙa da kowace kabila ba kuma masu magana da shi sun fito daga wurare daban-daban. Kodayake Indo-Aryan a cikin rarrabuwa, ainihin asalinsa a matsayin harshe suna jayayya da malamai. Koyaya, duk da kasancewa a matsayin harshen Faransanci na ƙasar, yawancin 'yan Pakistan suna magana da yarensu na ƙabilanci kuma yaren yare a matsayin na biyu. Yawancin harsunan yanki da na lardi ana magana da su azaman yarukan asali ta ƙungiyoyin kabilanci daban-daban na Pakistan, tare da [[Harshen Punjab|harshen Punjabi]] yana da yawan jama'a na ƙasa a matsayin harshen farko na kusan kashi 45 cikin ɗari na yawan jama'a. Harsuna masu magana sama da miliyan ɗaya kowanne sun haɗa da Pashto, Sindhi, Saraiki, Balochi, Brahui, da Hindko . Yaren Pakistan na Ingilishi kuma ana magana da shi a ko'ina cikin ƙasar, kodayake galibi a cikin birane kamar [[Islamabad]] da [[Karachi]] .
== Addini ==
Pakistan ta amince da Musulunci a matsayin addinin kasa a hukumance. Mafi yawan 'yan Pakistan sun bayyana a matsayin musulmi, kuma kasar ce ta biyu mafi yawan al'ummar musulmi a duniya bayan Indonesia . [1] [2] Sauran tsirarun addinai sun haɗa da Hindu, Kiristanci, Ahmadiyya, Sikhism, Baha'i Faith, Zoroastrianism, da Kalasha . 'Yan tsiraru na Hindu da Kirista na Pakistan sun ƙunshi ƙungiyoyin addinai na biyu da na uku mafi girma a ƙasar, bi da bi.
== Yan kasashen waje ==
[[Fayil:Map_of_the_Pakistani_Diaspora_in_the_World.svg|right|thumb|Rarraba 'yan kasashen waje na Pakistan<br /><br /><br /><br />]]
Baƙi na Pakistan suna da babban matsayi a [[Gabas ta Tsakiya]], [[Turai]], [[Amurka ta Arewa|Arewacin Amirka]], da [[Ostiraliya (nahiya)|Ostiraliya]] . A cewar Ma'aikatar Tattalin Arziƙi da Harkokin Jama'a ta Majalisar Ɗinkin Duniya, Pakistan ce ke da yawan baƙi na bakwai a duniya. <ref>{{Cite web |last=Service |first=Tribune News |title=India has largest diaspora population in world: UN |url=https://www.tribuneindia.com/news/archive/india-has-largest-diaspora-population-in-world-un-183731 |access-date=18 March 2020 |website=Tribuneindia News Service |language=en}}</ref> A cewar Ma'aikatar Pakistan ta Ketare da Ci gaban Albarkatun Dan Adam na Gwamnatin Pakistan, kusan 'yan Pakistan miliyan 10+ suna zaune a ƙasashen waje, tare da mafi yawan (sama da miliyan 4.7) suna zaune a cikin ƙasashen Larabawa na Tekun Fasha . <ref>{{Cite web |title=Year Book 2017-18 |url=http://callsarzameen.ophrd.gov.pk/web/wp-content/uploads/2019/07/Year-Book-2017-18.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190829202243/http://callsarzameen.ophrd.gov.pk/web/wp-content/uploads/2019/07/Year-Book-2017-18.pdf |archive-date=29 August 2019 |access-date=18 March 2020 |publisher=Ministry of Overseas Pakistanis and Human Resource Development}}</ref>
== Duba kuma ==
* Jerin 'yan Pakistan
* Alkaluman Pakistan
* Ƙungiyoyin ƙabilanci a Pakistan
* Yan Pakistan na ketare
== Bayanan kula ==
{{Notelist}}
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Kara karantawa ==
* Abbasi, Nadia Mushtaq. "Yan gudun hijira na Pakistan a Turai da kuma tasirinsa ga gina dimokuradiyya a Pakistan". ''Cibiyar Dimokuradiyya ta Duniya da Taimakon Zabe'' (2010).
* Awan, Shehzadi Zamurrad. "Mahimmancin Ilimi don Ƙarfafa Mata a Punjab, Pakistan". ''Jaridar Nazarin Mata ta Duniya'' 18.1 (2016): 208+ [http://vc.bridgew.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1920&context=jiws akan layi]
* Bolognani, Marta, da Stephen Lyon, ed. ''Pakistan da ƴan ƙasashen waje: Hanyoyi da yawa'' (Springer, 2011).
* Eglar, Zekiya. ''Kauyen Punjabi a Pakistan: Halayen Al'umma, Kasa, da Tattalin Arziki'' (Oxford UP, 2010).
* Kalra, Virinder S., ed. ''Yan kasashen waje na Pakistan: Al'adu, rikici, da canji'' (Oxford UP, 2009).
* Bano, Sha. "Gudun da gidajen tarihi ke nuna tarihin al'adun Pakistan". (2019).
* Marsden, Magnus. " [[doi:10.1111/j.0268-540X.2005.00324.x|Masu ilimin ƙauyen musulmi: rayuwar hankali a arewacin Pakistan]] ". ''Ilimin ɗan adam a yau'' 21.1 (2005): 10-15.
* Mughal, MAZ " [[doi:10.1080/1683478X.2015.1055543|Hanyoyin nazarin ɗan adam akan masallaci a Pakistan]] ". ''Nazarin Anthropology na Asiya'' 14.2 (2015): 166-181.
* Abdur Rauf. " [[doi:10.3138/jcfs.18.3.403|Matan karkara da iyali: Nazarin wani ƙauyen Punjabi a Pakistan]] ". ''Jaridar Kwatanta Nazarin Iyali'' (1987): 403-415.
=== Asalin Pakistan ===
* Vasil'ev, IB, PF Kuznetsov, da AP Semenova. "Potapovo Bone Ground na Indo-Iran kabilu a kan Volga" (1994).
* Ahsan, Ayzaz. ''Indus Saga'' . Roli Books Private Limited, 2005.
* Mehdi, SQ, et al. "Asalin al'ummar Pakistan". ''Diversit Genomic'' y. Springer, Boston, MA, 1999. 83-90.
* Balanovsky, Oleg, et al. "Bincike mai zurfi na phylogenetic na haplogroup G1 yana ba da ƙididdiga na SNP da sauye-sauye na STR akan Y-chromosome na ɗan adam kuma yana bayyana ƙaura na masu magana da Iran". ''PLoS Daya'' 10.4 (2015): e0122968.
* Allchin, FR "Shaidar Tarihi na Archaeological da Harshe-Shaidar Tarihi don Motsin Mutanen Indo-Aryan Masu Magana zuwa Kudancin Asiya". ''NARTMONGÆ'' (1981): 65.
* Ahmed, Mukhtar. ''Tsohuwar Pakistan-Tarihin Archaeological: Juzu'i na III: Wayewar Harappan-Al'adun Kayan Kaya'' . Amazon, 2014.
[[Rukuni:CS1 errors: external links]]
[[Rukuni:Gungiyar ta Pakistan]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
b4hfreb8ahica2iq3blamw73dg8odv7
Yunkurin Adalci a Afirka
0
101381
831402
686486
2026-05-07T02:30:49Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831402
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Movement for Justice in Africa''' ('''MOJA''') <ref>{{Cite web |last=The British Museum |title=Movement for Justice in Africa |url=https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG222339}}</ref> kungiya ce ta siyasa ta Afirka a [[Laberiya]], <ref>{{Cite web |title=Collections Online | British Museum |url=https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG222339}}</ref> tare da surori a [[Ghana]] da [[Gambiya]].[[Togba-Nah Tipoteh|Togba Nah Tipoteh]] ne ya kafa shi a shekara ta 1973, wanda a halin yanzu shi ne shugabanta.<ref>{{Cite journal |date=1985-04-01 |title=Current political situation in Liberia issued by Dr Togbanah Tipoteh, president of Moja —; Liberia, 19 October 1984 |journal=Review of African Political Economy |volume=12 |issue=32 |pages=89–92 |doi=10.1080/03056248508703621 |issn=0305-6244}}</ref>
== Laberiya ==
Mambobin farko sun Da. da Henry Boimah Fahnbulleh, Dew Tuan-Wreh Mason, da Amb. Conmany B. Wesseh Sr, wanda a halin yanzu sanata ne wanda ke wakiltar River Gee County. <ref>{{Cite web |date=December 23, 2014 |title=Conmany Wesseh Wins River Gee |url=https://www.liberianobserver.com/news/conmany-wesseh-wins-river-gee/ |access-date=June 1, 2025 |archive-date=May 18, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210518071306/https://www.liberianobserver.com/news/conmany-wesseh-wins-river-gee/ |url-status=dead }}</ref> [[Amos Sawyer]], wanda ya yi aiki a matsayin shugaban Gwamnatin wucin gadi ta hadin kan kasa (IGNU) a cikin 1990-94, da kuma [[Kukoi Sanyang|Kukoi Samba Sanyang]], mai juyin juya halin Gambiya wanda ya kasance daya daga cikin shugabannin yunkurin juyin mulki a Banjul a cikin shekara ta 1981. <ref name="auto">{{Cite web |last=Refugees |first=United Nations High Commissioner for |title=Refworld {{!}} Gambia: Information on the Movement for Justice in Africa-Gambia (MOJA-G), including whether it is still in operation and the treatment of its members |url=https://www.refworld.org/docid/3ae6acb318.html |access-date=2020-07-07 |website=Refworld |language=en}}</ref>
MOJA ta taka muhimmiyar rawa a gwagwarmayar adalci da dimokuradiyya a Laberiya. Ayyukanta na wayar da kan jama'a a cikin shekarun 1970s sun ɗaga fahimtar siyasa ta ƙasa zuwa matakin da ba a taɓa gani ba, suna sa yawancin matalauta na birane da yankunan karkara da sassan soja. Haɓakar fahimtar siyasa da tashin hankali da ya haifar ya haifar da rushewar oligarchy wanda ya mallaki Laberiya a hanyar mulkin mallaka sama da ƙarni guda.<ref>{{Cite web |title=Collections Online {{!}} British Museum |url=https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG222339 |access-date=2020-07-07 |website=www.britishmuseum.org}}</ref>
== Gambiya ==
Wani Tarihin zamani na Afirka a Gambiya ya bayyana cewa kungiyar Movement for Justice in Africa (Moja-G) [1] ta buga wata jarida ta karkashin kasa, The Voice of the Future . An gurfanar da kungiyar ne saboda buga jaridar karkashin kasa, amma shugabannin Moja-G sun tsere wa gurfanar. Ya sami goyon baya daga matasa marasa farin ciki a cikin garin Banjul-Serrekunda. Kungiyar ta kai hari ga Jam'iyyar People's Progressive Party (PPP) da kuma mulkin mallaka na kasar. Littafin Europa, Afirka ta Kudu ta Sahara 1989, ya kara bayyana cewa Moja-G yana da alaƙa da akidar da ke da wannan sunan a Laberiya, wanda ya yi aiki don hambarar da mulkin Tolbert a wannan ƙasar.
MOJA ya ragu sosai a cikin 'yan shekarun nan; amma a farkon 2007, an fara kokarin da aka yi don farfado da motsi. Kungiyar ta yi aiki a matsayin ƙungiyar Marxist mai son kanta, ta ƙi adawar majalisa a matsayin mara amfani kuma ta ba da shawarar matakan siyasa masu tsanani. A cikin Gambiya Pre-Crisis phase of political evolution (Fabrairu 18, 1965 - Oktoba 26, shekara ta 1980), bayan jam'iyyar siyasa ta PPP ta lashe zaben, Koro Sallah ne ya kafa Movement for Justice in Africa - Gambiya (MOJA-Gambiya) a cikin shekara ta 1979 a matsayin wani ɓangare na martani ga PPP.<ref name="UCA">{{Cite web |last=University of Central Arkansas – UCA |title=Gambia (1965-present) |url=https://uca.edu/politicalscience/dadm-project/sub-saharan-africa-region/gambia-1965-present/ |series=Political Science }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=Refugees |first=United Nations High Commissioner for |title=Refworld {{!}} Ghana: Information on the Movement for Freedom and Justice (MFJ) and whether it is allowed to openly organize or recruit members; 2) Information on whether individuals who participated in the MFJ before the new constitution would face harassment if returned |url=https://www.refworld.org/docid/3ae6ac715b.html |access-date=2020-07-07 |website=Refworld |language=en}}</ref>Koyaya, a lokacin Crisis Phase (Oktoba 27, 1980 - Fabrairu 8,shekara ta 1985), ƙungiyoyin adawa guda biyu, MOJA-Gambia da Gambia Socialist Revolutionary Party (GSRP) karkashin jagorancin Pingon Georges, Shugaba Jawara ya dakatar da su saboda shiga cikin tawaye a ranar 1 ga Nuwamba, shekara ta 1980. <ref name="UCA" />Kungiyoyin masu adawa da Degenhardt's Revolutionary sun bayyana cewa hukumomi suna binciken kungiyar don ƙone jiragen ruwa a tashar jiragen ruwa ta Gambiya. Sun kuma bayyana cewa an kashe Koro Sallah, wanda ya kafa Moja-G, a wani yunkurin juyin mulki a watan Yulin shekara ta 1981.<ref name="UNHCR">{{Cite web |last=UNHCR, The UN Refugee Agency |date=June 1, 1989 |title=Movement for Justice in Africa |url=https://www.refworld.org/docid/3ae6acfe50.html}}</ref>
MOJA ta shiga cikin zaɓe a ƙarƙashin sunan Jam'iyyar Jama'ar Laberiya. <ref>{{Cite journal |title=Background on Liberia and the Conflict |url=https://www.theadvocatesforhumanrights.org/uploads/chapter_4-background_on_liberia_and_the_conflict.pdf |journal=Background on Liberia and the Conflict}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Harris |first=David |date=1999 |title=From 'Warlord' to 'Democratic' President: How Charles Taylor Won the 1997 Liberian Elections |url=https://eprints.soas.ac.uk/6258/1/FromWarlordToDemocraticPresident_Harris.pdf |journal=The Journal of Modern African Studies |volume=37 |issue=3 |pages=431–455 |doi=10.1017/S0022278X99003109 |issn=0022-278X |jstor=161872 |s2cid=58890072}}</ref>
== Bayanan da aka ambata ==
gxvwh1doikvif9fs1k9mc8p9v0l9114
William Ofori Atta
0
101598
831190
644494
2026-05-06T15:57:41Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831190
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''William Ofori Atta''' (10 Oktoba 1910 - 14 Yuli 1988), wanda aka fi sani da "'''Paa Willie'''", ɗan Ghana ne wanda ya kafa kungiyar United Gold Coast Convention (UGCC) kuma daya daga cikin iyayen da suka kafa [[Ghana]] a matsayin daya daga cikin "[[Manyan Shida (Ghana)|Big Six]]" da gwamnatin 'yan mulkin mallaka ta Burtaniya ta tsare a lokacin [[Gold Coast (Mulkin mallaka na Birtaniyya)|Gold Coast]]. Daga baya ya zama ministan harkokin waje a jamhuriya ta biyu ta Ghana tsakanin shekarun 1971 da 1972. <ref>{{Cite web |last=Otchere |first=Eric |date=6 August 2020 |title=Big Six Enduring Lessons From The Founding Fathers Of Ghana |url=https://www.modernghana.com/amp/news/1021213/big-six-enduring-lessons-from-the-founding-father.html |access-date=2021-08-27 |website=Modern Ghana}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Nana William Ofori Atta a [[Kibi, Ghana|Kyebi]] kuma ɗan Nana Sir Ofori Atta I wanda shi ne Omanhene (''Sarkin'') na Akyem Abuakwa tsakanin shekarun 1912 zuwa 1943. <ref>{{Cite web |last=Henry Soszynski |date=29 July 2003 |title=Nana William OFORI-ATTA |url=http://freepages.genealogy.rootsweb.com/~royalty/akyem/i4.html |access-date=4 April 2007 |website=Genealogy of the Okyenhenes of Ghana |publisher=Henry Soszynski}}</ref> Don haka ya kasance mai martaba daga zuriyar sarautar Ofori-Atta, duk da cewa mutanen [[Mutanen Akan|Akan]] (wanda ya fito) a al'adance na matrilineal ne ya sa shi ba datn sarki ba ne. William Ofori Atta ya halarci makarantar Mfantsipim, <ref name="moba">{{Cite web |title=What does Mfantsipim Mean? |url=http://www.moba76.com/cn_m76_more.cfm?tblNewsCatID=57&tblNewsID=140 |access-date=4 April 2007 |website=The School |publisher=Mfantsipim Old Boys Association (MOBA) 1976 year group |archive-date=28 September 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070928132134/http://www.moba76.com/cn_m76_more.cfm?tblNewsCatID=57&tblNewsID=140 |url-status=dead }}</ref> <ref name=":0">{{Cite web |date=2011-01-26 |title=William Ofori-Atta is the best president Ghana never had |url=https://www.myjoyonline.com/news/william-ofori-atta-is-the-best-president-ghana-never-had/ |access-date=2020-08-02 |website=MyJoyOnline.com}}</ref> amma an cire shi zuwa makarantar Achimota inda ya kasance cikin ruƙunin farko na ɗaliban da suka fara zama na takardar shaidar makarantar Cambridge. <ref>{{Cite web |title=ACHIMOTA TRIVIA – DID YOU KNOW- PART I? |url=http://groups.msn.com/OAA1973/whatdoyouknow.msnw |access-date=4 April 2007 |website=Achimota School Alumni Website |publisher=OAA 1973 Akoras |quote=Did you know that prominent Ghanaian citizens who attended Achimota School include Mr. William Ofori Atta, a member of the Big Six that led the fight for Ghana's independence }}{{Dead link|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Wasu daga cikin abokan makarantarsa sun haɗa da [[Komla Agbeli Gbedemah]] da [[Edward Akufo-Addo]]. <ref name="graphic">{{Cite web |last=Obour |first=Samuel K. |date=18 July 2013 |title=Remembering William Ofori Atta - A model of peace, unity and reconciliation |url=https://www.graphic.com.gh/features/features/remembering-william-ofori-atta-a-model-of-peace-unity-and-reconciliation.html |access-date=1 December 2019 |website=Graphic Online |publisher=Graphic Communications Group Ltd}}</ref> Ruƙunin ɗalibansa kuma sun fara karatun digiri na tsakiya. Shi ne kuma shugaban makarantar farko a Makarantar. Wannan shiri ya ci gaba da zama cibiyar [[Jami'ar Ghana]]. <ref name="moba" /> Ya halarci Kwalejin Queens, Jami'ar Cambridge daga shekarun 1935 zuwa 1938. Ya zama lauya a shekarar 1956. <ref name="AkufoAddo">{{Cite web |last=Akufo-Addo |first=Nana |author-link=Nana Addo Dankwa Akufo-Addo |date=April 2003 |title=The role of lawyers in consolidating democracy in Africa |url=http://www.nigerdeltacongress.com/rarticles/role_of_lawyers_in_consolidating.htm |access-date=4 April 2007 |website=Paper delivered at the 8th Biennial conference of the African Bar Association (ABA) in Abuja |publisher=Niger Delta Congress}}</ref> 'Yar uwarsa ita ce Susan Ofori-Atta, mace ta farko 'yar Ghana da ta zama likita.
== Siyasa ==
William Ofori Atta ya kasance memba na kafa United Gold Coast Convention bayan shiga cikin shekarar 1947. <ref name=":0"/> Ya lashe ɗaya daga cikin kujerun Akim Abuakwa a lokacin zaɓen shekara ta 1951 na Gold Coast. Daga baya ya zama shugaban jam'iyyar United Party mai adawa da Dr [[Kwame Nkrumah]]. Nkrumah ne ya tsare Ofori Atta a lokacin jamhuriya ta farko a ƙarƙashin dokar hana tsare mutane. <ref>{{Cite web |date=26 February 2005 |title=The Preventive Detention Act of 1958, Was It A Shield or A Sword? |url=http://ghanaweb.net/GhanaHomePage/features/artikel.php?ID=76365&comment=0 |access-date=4 April 2007 |website=Feature Article |publisher=Ghana Home Page |quote=Yet within 1958, the pernicious Preventive Detention Act was enacted. The law empowered the government to detain anybody for not more than five years without trial. It was subsequently amended in 1959 and 1962. The 1962 amendment extended the detention period indefinitely.... By 1961 prominent leaders and stalwarts of the opposition party were either in detention or had fled the country. Victor Owusu, Joe Appiah, William Ofori Atta were in the detention |archive-date=27 September 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927070820/http://ghanaweb.net/GhanaHomePage/features/artikel.php?ID=76365&comment=0 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |last=Busia |first=Kofi Abrefa |author-link=Kofi Abrefa Busia |date=21 December 1964 |title=Ghana Will Be Truly Free And Happy |url=http://home.comcast.net/~amaah/writings/ghana-truly-free-happy.html |access-date=4 April 2007 |website=The Busia papers |publisher=Koranteng Ofosu-Amaah}}</ref> A lokacin jamhuriya ta biyu, ya wakilci mutanen Akwatia a matsayin ɗan majalisar wakilai ta ɗaya ta jamhuriya ta biyu, ya kuma kasance ministan ilimi <ref>{{Cite web |title=GHANA SECONDARY SCHOOL, TAMALE |url=http://ghanasco.com/page.php?11 |access-date=4 April 2007 |website=Alumni Website |publisher=Ghana Secondary School Alumni |quote=On 28 June 1970 a rocket manufactured by an Indian maths teacher, Mr Lalaji and his science students, was launched in honour of the then Minister of Education Mr William Ofori -Atta. |archive-date=30 September 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070930080211/http://ghanasco.com/page.php?11 |url-status=dead }}</ref> sannan kuma ministan harkokin ƙasashen waje a gwamnatin jam'iyyar Progress ta [[Kofi Abrefa Busia|Dr. Busia]]. Ya kasance memba mai himma a cikin kungiyar Jama'a ta Movement for Freedom and Justice (PMFJ) wacce ta yi yakin adawa da ra'ayin 'Gwamnatin Tarayya' ta [[Ignatius Kutu Acheampong|Janar IK Acheampong]], Shugaban ƙasar Ghana a lokacin kuma Shugaban Majalisar Koli ta Sojoji (SMC). Wannan wani yunƙuri ne na gwamnatin soja na tsawaita mulkin soja maimakon mayar da mulki ga farar hula. <ref name="AkufoAddo"/> <ref>{{Cite web |last=Boateng |first=Kwame Appiah |date=3 June 2006 |title=Special tribute to Adu Boahen |url=http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/features/artikel.php?ID=105282 |access-date=4 April 2007 |website=Feature Article |publisher=Ghana Home Page}}</ref> Bayan faɗuwar jam'iyyar SMC, ya tsaya takarar shugaban ƙasa a zaɓen shugaban ƙasar Ghana na shekarar 1979 kan tikitin taron ƙasa da ƙasa ya zo na uku da kashi 17.41 na kuri'un jama'a. <ref>{{Cite web |date=30 May 2006 |title=Elections in Ghana |url=http://africanelections.tripod.com/gh.html#1979_Presidential_Election |access-date=4 April 2007 |website=African Elections Database |publisher=Albert C. Nunley |archive-date=30 May 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120530060759/http://africanelections.tripod.com/gh.html#1979_Presidential_Election |url-status=dead }}</ref> Daga ƙarshe ya zama shugaban majalisar jiha ta jamhuriya ta uku. Ya kuma yunƙura don samar da jagororin manufofin tattalin arziki da dama tare da manufa ɗaya; "tabbatar da ci gaban ƙasa mai karfi da tattalin arzikin zamani wanda 'yan ƙasa ke rayuwa cikin mutunci". <ref>{{Cite web |last=Segbefia |first=Sedem |date=2020-10-12 |title=Celebrating William Ofori Atta (Paa Willie) @110 |url=https://thebftonline.com/2020/10/12/celebrating-william-ofori-atta-paa-willie-110/ |access-date=2024-03-06 |website=The Business & Financial Times |language=en-GB}}</ref> A gare shi, ginshiƙin manufofin tattalin arziƙin Ghana ya ta'allaka ne wajen sauya fannin noma zuwa sana'a mai fa'ida da fa'ida wacce za ta samar da tushe ga fa'idodin shirye-shiryen masana'antu.
== Bayan rayuwa ==
William Ofori Atta ya zama Kirista mai kishin addini kuma ya taka rawa iri-iri a da'irar Kirista. <ref>{{Cite web |date=1 April 2006 |title=Christian Cable TV, etc |url=http://goldcoastbereans.blogspot.com/2006_04_01_archive.html |access-date=4 April 2007 |publisher=Gold Coast Bereans |quote=Mr William Ofori Atta in Ghana (the late "Paa Willie") continued to teach and preach sound doctrine into his old age.}}</ref> Ya kasance ɗaya daga cikin waɗanda suka kafa Accra Chapel Trust, (yanzu Korle-Bu Community Chapel) cocin bishara mai zaman kanta a asibitin koyarwa na Korle Bu a [[Accra]] a cikin shekarar 1967. <ref>{{Cite web |title=About Us – Our history |url=http://www.kbcchapel.org/Local/About-Us.html |access-date=29 December 2012 |website=Official Website |publisher=Korle-Bu Community Chapel |archive-date=30 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121030153836/http://www.kbcchapel.org/Local/About-Us.html |url-status=dead }}</ref> Ofori Atta ya gabatar da laccocin Tunawa da [[J. B. Danquah|JB Danquah]] wanda Cibiyar Nazarin Fasaha da Kimiyya ta Ghana ta shirya a shekarar 1985. Taken sa shi ne - "Ghana, Al'umma a cikin Rikicin". <ref>{{Cite web |title=Publications – J.B. Danquah Memorial Lectures |url=http://www.gaas-gh.org/pages/publications_danquah.htm |access-date=4 April 2007 |website=Official Website |publisher=Ghana Academy of Arts and Sciences |archive-date=28 September 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070928164643/http://www.gaas-gh.org/pages/publications_danquah.htm |url-status=dead }}</ref> Ya rasu a shekarar 1988 kuma an yi jana’izarsa a jihar. <ref name="William Ofori Atta, Biography">{{Cite web |title=William Ofori Atta, Biography |url=https://www.ghanaweb.com/person/William-Ofori-Atta-5941 |access-date=2022-08-29 |website=www.ghanaweb.com |archive-date=2022-08-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220829113111/https://www.ghanaweb.com/person/William-Ofori-Atta-5941 |url-status=dead }}</ref>
== Laccocin Tunawa da William Ofori-Atta ==
William Ofori-Atta Memorial Lectures an kafa shi ne don tunawa da shi bayan mutuwarsa. <ref>{{Cite web |date=11 October 1997 |title=WILLIAM OFORI-ATTA LECTURES END IN ACCRA |url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/WILLIAM-OFORI-ATTA-LECTURES-END-IN-ACCRA-2276 |access-date=2020-08-08 |website=ghanaweb.com}}</ref>
== Adabi ==
* Sawyerr, Harry, William Ofori Atta, 1979 <ref name="William Ofori Atta, Biography"/>
* ''Ghana, al'ummar da ke cikin mawuyacin hali''<ref>{{Cite book|last=Ofori-Atta|first=William|url=https://books.google.com/books?id=NHYMAQAAIAAJ|title=Ghana, a *Nation in Crisis|year=1988|publisher=Ghana Academy of Arts and Sciences}}</ref>
* ''Manufar kasa mai cin gashin kanta ta Ghana''<ref>{{Cite book|last=Ofori-Atta|first=William|url=https://books.google.com/books?id=7icuAQAAIAAJ|title=The Vision of an Independent State of Ghana|year=1985}}</ref>
== Duba kuma ==
* [[Manyan Shida (Ghana)|Manyan Shida]]
* Ministan Harkokin Waje (Ghana)
* Taron United Gold Coast
== Labarai ==
* {{Cite journal |last=Jenkins |first=Ray |year=1994 |title=William Ofori Atta, Nnambi Azikiwe, J.B. Danquah and the "Grilling" of W.E.F. Ward of Achimota in 1935 |journal=History in Africa |volume=21 |issue=January |pages=171–189 |doi=10.2307/3171885 |jstor=3171885 |s2cid=155396169}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 1988]]
[[Rukuni:Haifaffun 1910]]
j3v0xmg7yftqc3g9kp3ihpm1acp6m3k
Yaƙin Bab El Oued
0
102036
831396
632523
2026-05-07T00:26:02Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831396
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yaƙin Bab el Oued''' wani rikici ne mai cike da tashin hankali wanda ya faru a lokacin ƙarshen [[Yaƙin Aljeriya|yakin Aljeriya]] (1954-1962) tsakanin Sojojin Faransa da Kungiyar Armiya Secrète (OAS) da ke adawa da 'yancin kai na Aljeriya. An yi shi a Bab El Oued, sannan wani kwata na Turai mai aiki a [[Aljir|Algiers]], daga watan 23 Maris zuwa 6 ga watan Afrilu 1962.<ref name="morts">[[Henri Amouroux|Amouroux, Henri]] and [[Yves Courrière|Courrière, Yves]] (1988). ''La France contemporaine, La guxrre d'Algérie'', t.IX. Tallendier, p.424 {{in lang|fr}}</ref>
== Yanayi ==
=== Tashin OAS (19 Maris) ===
[[Fayil:1962-03-22_Algeria_tense_cease_fire.ogv|right|thumb|200x200px| ''Aljeriya: Tsagaita Wuta'' Bab el Oued, 22 Maris 1962]]
Kungiyar OAS wata kungiya ce ta 'Pieds Noirs' ta Turai da ke zaune a ( yankin Faransa a lokacin) [[Aljeriya]] waɗanda ke adawa da yarjejeniyar tsagaita buɗe wuta da shugaban Faransa Charles de Gaulle ya sanar a ranar 19 ga watan Maris 1962 tsakanin sojojin Faransa da 'yan tawayen Front de Liberation Nationale (FLN) da ke fafutukar neman 'yancin kai na Aljeriya. Kungiyar ta OAS ta yanke shawarar tona a wurin da suke da karfi na Bab El Oued (yankin masu aiki a al'adar Turai) don yakar [[Yarjejeniyar Évian|Yarjejeniyar Evian]] da karfi.
== Siege na Bab el Oued (daga Maris 23 zuwa 6 ga watan Afrilu) ==
Yaƙin Bab el Oued ya kasance babban yaƙi tsakanin Gendarmerie Mobile na Faransa da OAS Commando Delta. Dakarun gwamnatin Faransa sun yi amfani da motoci masu sulke na M8 Greyhound wajen sarrafa hanyoyin fita zuwa garin yayin da wasu gine-ginen da ake tuhuma suka bi ta sama da jiragen T-6 da T-28 da suka taso daga sansanin sojin saman [[Boufarik]]. T-6 guda huɗu ne suka yi wa rufin asiri share su daga maharba bayan jirage masu saukar ungulu na Sojoji sun jefar da gwangwani da hayaki mai sa hawaye.<ref>[[Time magazine]], Volume 8, p. 119. Time, Inc., 1962</ref> A matsayin wani ɓangare na harin, an shirya tallafin makaman sojojin ruwa daga T 47-class destroyers Surcouf da Maillé-Brézé, ko da yake ba da daɗewa ba ya bayyana cewa hakan bai dace ba kuma an dakatar da kai harin. <ref>{{Cite web |last=Roche |first=Jean-Michel |year=2010 |title=Escorteur d'Escadre Surcouf |trans-title=Fleet Escort ''Surcouf'' |url=http://www.netmarine.net/bat/ee/surcouf/index.htm |access-date=6 May 2016 |publisher=Netmarine.net |language=French |archive-date=8 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210808163502/http://www.netmarine.net/bat/ee/surcouf/index.htm |url-status=dead }}</ref> Yawancin sojojin da suka mamaye kwata-kwata ''Surcouf'' da ''Maillé-Brézé ne suka yi jigilar su zuwa Aljeriya,'' tare da wasu maharan uku, a ranar 2 ga watan Maris.
Don tallafawa Bab-el Oued, OAS ''maquis'' 200 sun yi tattaki daga Algiers zuwa Ouarsenis, yanki mai tsaunuka tsakanin [[Oran]] da Algiers.<ref>{{cite web|first=Jean-Michel|last=Roche|url=http://www.netmarine.net/bat/ee/surcouf/index.htm|title=Escorteur d'Escadre Surcouf|language=French|trans-title=Fleet Escort ''Surcouf''|publisher=Netmarine.net|year=2010|accessdate=6 May 2016|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808163502/http://www.netmarine.net/bat/ee/surcouf/index.htm|url-status=dead}}</ref> Most of the troops setting siege to the quarter had been ferried to Algeria by ''Surcouf'' and ' Sun yi kokarin kame sansanonin sojojin Faransa guda biyu tare da samun goyon baya daga ƙabilun musulmi na cikin gida da ke biyayya ga Faransa, amma a maimakon haka sai wadannan sojojin suka gamu da murkushe su daga ƙarshe sojojin Faransa na ƙasashen waje ƙarƙashin jagorancin Kanar Albert Brothier bayan an kwashe kwanaki ana gwabzawa. <ref>Harrison, Alexander (1989). ''Challenging De Gaulle: The OAS and the counterrevolution in Algeria (1954–1962)''. Greenwood press, p. 120. {{ISBN|0-275-92791-1}}</ref>
=== Kama Janar Jouhaud (25 Maris) ===
A ranar 25 ga Maris 1962, an kama Janar Edmond Jouhaud (mai ba da shawara ga kwamandan OAS Raoul Salan kuma kwamandan ''OAS-Oranie,'' reshen Oran na OAS) a ''Otel Panoramic d'Oran'' tare da mataimakinsa, Kwamanda Julien Camelin.
=== 1962 Kisan gillar Isly ===
[[Fayil:Alger-Grande-Poste-1.jpg|right|thumb| Babban Ofishin Post-Office na Algiers, inda aka yi kisan kiyashin 1962 Isly . Bayan 'yancin kai, ''Rue d'Isly'' (wanda aka sanya wa suna bayan Yaƙin Isly ) an sake masa suna don girmama kwamandan FLN [[Larbi Ben M'hidi]] .]]
Kisan gillar Isly na shekarar 1962 wani lamari ne da ya faru a ranar 26 ga watan Maris 1962 inda wata zanga-zangar lumana ta nuna adawa da 'yancin kai ''Pied-Noirs'' ta yi yunkurin tilasta musu ta hanyar shingen sojojin Faransa a kusa da Babban Ofishin Ofishin Algiers. Masu zanga-zangar sun ci karo da shinge da sojoji 45 na [[4th Tirailleur Regiment|runduna ta 4 ta Tirailleur]] suka yi taron jama’a da bindigu. An kashe masu zanga-zangar ''Pied-Noirs'' 50 zuwa 80 a kisan kiyashin.
== Wadanda suka mutu ==
A cewar masanin tarihi Benjamin Stora, an kashe sojojin Faransa 15 da mambobin OAS 20 a yakin Bab el Oued, kuma kusan 150 sun sami raunuka. <ref>Benjamin Stora, ''Les mots de la guerre d'Algérie'', Presses Universitaires du Mirail, 2005, p.18 {{In lang|fr}}</ref> Rundunar OAS ta kashe sojojin Faransa 6 a wani harin kwantan ɓauna da ta kai a baya. <ref>[https://web.archive.org/web/20070223040138/http://www.ldh-toulon.net/spip.php?article609#nh1 ''26 mars 1962, la fusillade de la rue d’Isly à Alger''],''[[Ligue des droits de l'homme]]'' (LDH, Human Rights League), article based on sources from Benjamin Stora,''Histoire de la guerre d'Algérie'', ''La gangrène et l'oubli'' and Sylvie Thénault, ''Histoire de la guerre d'indépendance algérienne'' {{In lang|fr}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:CS1 Faransanci-language sources (fr)]]
p6nvsstzzb52li1l895zf5nmsoegj5t
Yaƙin Nyala
0
102127
831398
769153
2026-05-07T01:06:43Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831398
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Yakin Nyala''' yaki ne na iko da Nyala, babban birnin Darfur ta Kudu a [[Sudan]], tsakanin dakarun sa kai na Rapid Support Forces (RSF), da sojojin Sudan a lokacin [[Gangamin Darfur (2023-yanzu)|yakin neman zabe na Darfur]] . Yaƙin farko ya faru ne tsakanin 15 zuwa 20 ga Afrilu 2023, inda aka ba da rahoton mutuwar ɗaruruwa. <ref>{{Cite web |date=2023-04-19 |title=Half the hospitals in Sudan's capital are 'out of action' as casualties rise |url=https://egyptindependent.com/half-the-hospitals-in-sudans-capital-are-out-of-action-as-casualties-rise/ |access-date=2023-05-04 |website=Egypt Independent |language=en-US}}</ref> Wata yarjejeniyar tsagaita wuta da farar hula ta yi ta dakatar da fadan a ranar 20 ga Afrilu. Rikicin lokaci-lokaci ya barke tsakanin watan Mayu da Yuli. A watan Agustan 2023, RSF ta kaddamar da farmaki kan birnin. SAF ta kaddamar da yakin sama da RSF a Nyala, tare da jikkata fararen hula da dama a Taiba da El Matar. A ƙarshen Satumba, RSF ta kewaye hedkwatar hedkwatar Rundunar Sojan Sama ta 16 ta SAF, ta kama shi a ranar 26 ga Oktoba.
== Gabatarwa ==
A farkon safiya na 15 ga Afrilu 2023, sojoji masu aminci ga Sojojin Taimako da Saurin Gudanarwa sun fara jerin hare-hare a kan manyan gine-gine a Khartoum, da farko filin jirgin saman Khartoom. Yayinda RSF ta kama filin jirgin sama na kasa da kasa, yaƙe-yaƙe na titi sun ci gaba a ko'ina cikin Khartoum da biranen da ke makwabtaka da [[Omdurman]] da Bahri . <ref>{{Cite web |title=Sudan unrest: RSF captures presidential palace as violence rages |url=https://www.geo.tv/latest/482255-sudan-unrest-rsf-captures-presidential-palace-as-violence-rages |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230416163354/https://www.geo.tv/latest/482255-sudan-unrest-rsf-captures-presidential-palace-as-violence-rages |archive-date=16 April 2023 |access-date=2023-04-18 |website=www.geo.tv |language=en}}</ref> RSF ta kuma kwace fadar shugaban kasa, gidan tsohon shugaban Sudan [[Omar al-Bashir]], kuma ta kai hari kan sansanin soja.<ref>{{Cite web |date=15 April 2023 |title=Sudan: Paramilitary group says it controls palace, Khartoum airport |url=https://www.jpost.com/breaking-news/article-739293 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230416094024/https://www.jpost.com/breaking-news/article-739293 |archive-date=16 April 2023 |access-date=2023-04-16 |website=The Jerusalem Post {{!}} JPost.com |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-04-15 |title=Sudan's RSF say it seized presidential palace, Khartoum airport in apparent coup bid |url=https://english.alarabiya.net/News/middle-east/2023/04/15/Heavy-gunfire-heard-south-of-Sudan-s-capital-of-Khartoum |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230416163353/https://english.alarabiya.net/News/middle-east/2023/04/15/Heavy-gunfire-heard-south-of-Sudan-s-capital-of-Khartoum |archive-date=16 April 2023 |access-date=2023-04-16 |website=Al Arabiya English |language=en}}</ref> Masu amfani a Facebook Live da [[Twitter]] sun rubuta Sojojin Sama na Sudan da ke tashi sama da birnin, kuma suna kai hari kan manufofin RSF.<ref>{{Cite web |date=2023-04-15 |title=Fighting between Sudan military rivals enters a second day, with dozens dead |url=https://www.cnn.com/2023/04/15/africa/sudan-presidential-palace-intl/index.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230415200754/https://www.cnn.com/2023/04/15/africa/sudan-presidential-palace-intl/index.html |archive-date=15 April 2023 |access-date=2023-04-16 |website=CNN |language=en}}</ref>
=== Asalin a Darfur ===
Tarihin rikice-rikice a Sudan ya kunshi mamayewar kasashen waje da juriya, tashin hankali na kabilanci, rikice-rikicen addini, da gasa kan albarkatu.<ref>{{Cite journal |last=Sawant |first=Ankush B. |date=1998 |title=Ethnic Conflict in Sudan in Historical Perspective |url=http://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0020881798035003006 |url-status=live |journal=International Studies |language=en |volume=35 |issue=3 |pages=343–363 |doi=10.1177/0020881798035003006 |issn=0020-8817 |s2cid=154750436 |url-access=subscription |archive-url=https://web.archive.org/web/20230416144235/https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0020881798035003006 |archive-date=16 April 2023 |access-date=17 April 2023}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Fluehr-Lobban |first=Carolyn |date=1990 |title=Islamization in Sudan: A Critical Assessment |url=https://www.jstor.org/stable/4328193 |url-status=live |journal=Middle East Journal |volume=44 |issue=4 |pages=610–623 |issn=0026-3141 |jstor=4328193 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230227181754/https://www.jstor.org/stable/4328193 |archive-date=27 February 2023 |access-date=15 April 2023}}</ref> A cikin tarihin zamani, yaƙe-yaƙe biyu tsakanin gwamnatin tsakiya da [[Sudan ta Kudu|Yankunan kudanci]] sun kashe mutane miliyan 1.5, kuma [[Darfur]]" id="mwbw" rel="mw:WikiLink" title="War in Darfur">ci gaba da rikici a yankin yammacin Darfur ya kori mutane miliyan biyu kuma ya kashe fiye da mutane 200,000. Tun lokacin da aka sami 'yancin kai a 1956, Sudan ta sami sauye-sauyen soja sama da goma sha biyar kuma sojoji ne suka mallake ta ga mafi yawan kasancewar jamhuriya, tare da gajeren lokaci na mulkin majalisa na dimokuradiyya. <ref>{{Cite web |last=Fabricius |first=Peter |date=31 July 2020 |title=Sudan, a coup laboratory |url=https://issafrica.org/iss-today/sudan-a-coup-laboratory |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230417070705/https://issafrica.org/iss-today/sudan-a-coup-laboratory |archive-date=17 April 2023 |access-date=2023-04-17 |website=[[Institute for Security Studies]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Biajo |first=Nabeel |date=22 October 2022 |title=Military Rule No Longer Viable in Sudan: Analyst |url=https://www.voaafrica.com/a/sudan-october-revolution/6799915.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230417070705/https://www.voaafrica.com/a/sudan-october-revolution/6799915.html |archive-date=17 April 2023 |access-date=2023-04-17 |website=[[Voice of America|VOA Africa]] |language=en}}</ref>
=== Kafin Yaƙin ===
Nyala na ɗaya daga cikin manyan wuraren mafaka a Darfur a lokacin [[Yaƙin Darfur|Yaƙi a Darfur]], kuma sojojin da ke yaƙi sun yi niyya sosai. Wannan ya sa Nyala ta zama birni mai yawan yaƙe-yaƙe da yaƙe- yaƙe-yanƙe tsakanin 'yan shekarun da suka gabata.
== Jerin lokaci ==
=== Yaƙin Nyala na farko (Afrilu 15-20) ===
Rikicin ya fara da sassafe a ranar 15 ga Afrilu.<ref>{{Cite web |last=Ahmed |first=Gouja |date=April 15, 2023 |title=Now the sounds of cannons and weapons in the city of Nyala |url=https://twitter.com/qoga12/status/1647220215413915649?cxt=HHwWgoC26d-DjdwtAAAA |access-date=May 5, 2023 |website=Twitter}}</ref> Saboda barkewar fada, an rufe dukkan kasuwanni da makarantu a Nyala, kuma an bukaci fararen hula su zauna a gidajensu.<ref>{{Cite web |last=Darfur 24 |date=2023-04-15 |title=إندلاع إشتباكات بين الجيش السوداني والدعم السريع بمدينة نيالا |url=https://www.darfur24.com/2023/04/15/إندلاع-إشتباكات-بين-الجيش-السوداني-وا/ |access-date=2023-05-05 |website=موقع دارفور٢٤ الاخباري |language=ar}}</ref> Asibitin Nyala ya bayyana cewa an kashe fararen hula shida a farkon rikice-rikicen.<ref>{{Cite web |last=Ahmed |first=Gouja |date=April 15, 2023 |title=Nyala Hospital: @24Darfur the death within the civilian are 6 people in clashes that took place between SAF and RSF, still their dead body are in Nyala morgue, and 16 are people injured. they have admitted in the accident department.@AyinSudan@hrw@JohnLechner1@KholoodKhair |url=https://twitter.com/qoga12/status/1647296530133528581?cxt=HHwWisC95ezdr9wtAAAA |access-date=May 5, 2023 |website=Twitter}}</ref> Yawancin rikice-rikice sun faru ne a cikin birni, kuma wani hari a kasuwar al-Malja ya kashe mutane uku.<ref name=":0">{{Cite web |last=SudanTribune |date=2023-04-15 |title=About 11 civilians killed across Sudan after SAF-RSF clashes |url=https://sudantribune.com/article272986/ |access-date=2023-05-05 |website=Sudan Tribune |language=en-US}}</ref> SAF ta kuma yi iƙirarin hana wani hari da RSF ta kai a Filin jirgin saman Nyala da kuma sansanonin kwamandojin yankin Sudan da ke kusa da shi.<ref name=":0" /> Akalla mutane goma sha ɗaya ne aka kashe a Nyala da Khartoum, kuma sama da goma sha shida sun ji rauni, a Nyala a ranar farko ta fada.<ref>{{Cite web |last=JACK JEFFERY |date=2023-04-15 |title=Sudan's army and rival force battle, killing at least 27 |url=https://www.latimes.com/world-nation/story/2023-04-15/sudan-group-3-killed-in-fighting-between-army-paramilitary |access-date=2023-05-04 |website=Los Angeles Times |language=en-US |agency=Associated Press}}</ref> Sauran masu sa ido na cikin gida sun yi iƙirarin cewa an kashe mutane 22 a ranar farko kawai.<ref>{{Cite web |last=Nashed |first=Mat |title=Darfur on edge as violence spreads amid Sudan power struggle |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/4/18/darfur-on-edge-as-violence-spreads-amid-sudan-power-struggle |access-date=2023-05-23 |website=www.aljazeera.com |language=en}}</ref>
A ranar 16 ga Afrilu, Nyala ta yi rikodin mafi yawan wadanda suka mutu a cikin fada, kuma rikice-rikice sun faru a sansanonin SAF da kusa da asibitin Nyala. RSF ta mallaki Filin jirgin saman Nyala a ranar 16 ga Afrilu, bayan wani hari na minti 90 da ya tura sojojin Sudan zuwa unguwanni na gabashin birnin.<ref>{{Cite web |last=Ahmed |first=Gouja |date=May 5, 2023 |title=Nyala Airport is now in the grip of the RSF, after an attack that lasted more than an hour and a half. Eyewitnesses from the eastern neighborhoods of Majok, al-Jabal, and Figo confirm that the control of Nyala Airport was secured by the RSF. |url=https://twitter.com/qoga12/status/1647471583944998912?cxt=HHwWgIC8qamr_9wtAAAA |access-date=May 5, 2023 |website=Twitter}}</ref> A cikin yaƙe-yaƙe a Kabkabiya, an kashe ma'aikatan taimakon Shirin Abinci na Duniya guda uku, wanda ya sa kungiyar ta dakatar da duk ayyukan da ke Darfur, gami da Nyala.<ref>{{Cite web |last=Darfur 24 |date=2023-04-16 |title=WFP suspends operation in Sudan |url=https://www.darfur24.com/en/2023/04/16/wfp-suspends-operation-in-sudan/ |access-date=2023-05-05 |website=Darfur24 News Website |language=en}}</ref> Ba a san komai game da ci gaba da kai hare-hare a ranar 16 ga Afrilu ko yawan mutuwar fararen hula ba, saboda hazo na yaƙi. <ref>{{Cite web |title=Sudan: Civilians among 56 killed during heavy fighting between army and paramilitary forces |url=https://news.sky.com/story/us-ambassador-forced-to-shelter-as-fighting-breaks-out-in-sudans-capital-12857617 |access-date=2023-05-04 |website=Sky News |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-04-17 |title=Latest News Of Clashes In Sudan, 16 April 2023 - Islamic World News |url=https://english.iswnews.com/27781/latest-news-of-clashes-in-sudan-16-april-2023/ |access-date=2023-05-04 |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
RSF ta kwace ofisoshin hukumomin [[Majalisar Ɗinkin Duniya|Majalisar Dinkin Duniya]] da yawa a Nyala, gami da WFP, UNHCR, da [[UNICEF]]. <ref>{{Cite web |last=Ahmed |first=Gouja |date=April 16, 2023 |title=NYAL:17Apr, still now the clashes are going around the city center and north areas from the city, numbers of government institutions, hospital and medical centers been looted by armed Militia. |url=https://twitter.com/qoga12/status/1647898611169017857?cxt=HHwWgoC2icrDwd4tAAAA |access-date=May 5, 2023 |website=Twitter}}</ref> Likitocin Sans Frontières sun ba da rahoton cewa ba za su iya gudanar da ayyukan agaji a cikin birni ba, saboda an sace ofisoshin su a Nyala.<ref>{{Cite web |last=Picheta |first=Jessie Yeung,Teele Rebane,Rob |date=2023-04-18 |title=Ceasefire crumbles amid chaos in Sudan as death toll reaches 270 |url=https://www.cnn.com/2023/04/18/africa/sudan-fighting-intensifies-students-intl-hnk/index.html |access-date=2023-05-05 |website=CNN |language=en}}</ref> RSF kuma ta kama Ma'aikatar Kudi ta Kudu Darfur a wannan rana, kuma rikice-rikice tsakanin sojojin soja da RSF a unguwanni na El Wadi, El Geer, da El Sereif sun sa fararen hula su gudu.<ref name=":1">{{Cite web |last=Bergman |first=Andrew |date=2023-04-17 |title=Deadly Sudan Army-RSF clashes spark human tragedy, widespread looting in Darfur |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/deadly-sudan-army-rsf-clashes-spark-human-tragedy-widespread-looting-in-darfur |access-date=2023-05-08 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> An kuma yanke sansanin 'yan gudun hijira na El-Salam, kusa da Nyala, daga kayan aiki saboda fada. RSF kuma ta karfafa iko a kan hedkwatar rundunar soja ta Sudan ta 7th Regiment . <ref>{{Cite web |last=Ahmed |first=Gouja |date=April 17, 2023 |title=RSF withdrawal from the HQ Seventh Regiment, for RSF in Nyala and the west side areas from SAF HQ. After Fierce battles lasted for three whole days. the governor forms committee to collect the corpses of juvenile victims from the streets of the city. |url=https://twitter.com/qoga12/status/1648244532226539521?cxt=HHwWgoC-5erq3t8tAAAA |access-date=May 8, 2023 |website=Twitter}}</ref>
A ranar 18 ga watan Afrilu, fada ya ragu a wani bangare, kuma ba a san 'yan bindiga a kan rickshaws da ake zargi da alaƙa da RSF sun yi sintiri da birnin, suna satar kungiyoyi masu zaman kansu da kuma sace kasuwanci.<ref name=":1"/> An yi sata ne a Nyala Crops Exchange da hedikwatar 'yan sanda, a yankin masana'antu na birnin.<ref>{{Cite web |last=Ahmed |first=Gouja |date=April 18, 2023 |title=The cautious calm in Nyala, the chaos of looting and theft continues. Looting the Nyala Crops Exchange and the Nyala Industrial Zone. Location is close to the Headquarters of Police leaders, Security Intelligence Nyala. |url=https://twitter.com/qoga12/status/1648360158064521216?cxt=HHwWgMC9tZK1k-AtAAAA |access-date=May 8, 2023 |website=Twitter}}</ref> Da yammacin Afrilu 18, Asibitin Tsakiya na Nyala ya daina aiki saboda rashin wutar lantarki.<ref>{{Cite web |last=Ahmed |first=Gouja |date=April 18, 2023 |title=#Nyala Central Hospital has been completely out of service since 7:00 pm. 18April, due to missed of electricity supply and no generator fuel. The emergency services and the reception of injured civilians have shifted to Turkish Hospital South Nyala. |url=https://twitter.com/qoga12/status/1648530820318236672?cxt=HHwWgMDQpf-C4eAtAAAA |access-date=May 8, 2023 |website=Twitter}}</ref> An kawo marasa lafiya da suka ji rauni zuwa asibitin koyarwa na Nyala da asibitin Sudanese-Turkish, sauran asibitoci biyu da ke aiki a cikin birni. Sauran ƙungiyoyin kiwon lafiya, gami da MSF, sun dakatar da ayyukan saboda rashin iya isa ga fararen hula ta hanyar fada.<ref>{{Cite web |last=Picheta |first=Jessie Yeung,Teele Rebane,Rob |date=2023-04-18 |title=Ceasefire crumbles amid chaos in Sudan as death toll reaches 270 |url=https://www.cnn.com/2023/04/18/africa/sudan-fighting-intensifies-students-intl-hnk/index.html |access-date=2023-05-08 |website=CNN |language=en}}</ref> Yawancin fadace-fadace sun ci gaba da faruwa a kusa da Filin jirgin saman Nyala da kuma rundunar sojojin Sudan ta 16th Division a kusa da shi.
Ƙarin rahotanni game da 'yan bindiga na RSF sun fito a Nyala a ranar 19 ga Afrilu, yayin da tashin hankali ya ci gaba.<ref>{{Cite web |last=Elbagir |first=Yousra |date=April 19, 2023 |title=Darfur Monitors @qoga12: looting & attacks from armed militia men in Nyala, south Darfur. They are arriving from areas north of the city known to be home to Hemedti's close family like Um Al-Qurra & 7aloof. He says they are walking "step by step with the RSF." |url=https://twitter.com/YousraElbagir/status/1648618039661715463?cxt=HHwWjoCzherXiOEtAAAA |access-date=May 8, 2023 |website=Twitter}}</ref> A wannan lokacin, Sojojin Sudan sun mallaki sansanin soja na 16, kuma RSF ta mallaki filin jirgin sama, tare da mazaunin da ya bayyana cewa "suna da kashi 50-50 cikin dari na yankin. " Ranar ta kasance mai natsuwa a cikin birni, kodayake da dare, zanga-zangar fararen hula ta faru a unguwanni da RSF da SAF. <ref>{{Cite web |last=Ahmed |first=Gouja |date=April 19, 2023 |title=Citizens in Nyala, Al-Wadi East neighborhood, clutching two armed Militia's have white four-wheel- vehicle with stolen things, this evening of April 19. |url=https://twitter.com/qoga12/status/1648766276758560794?cxt=HHwWtICzva6MzOEtAAAA |access-date=May 8, 2023 |website=Twitter}}</ref>
A ranar 20 ga watan Afrilu, farar hula ta dakatar da fada tsakanin RSF da SAF. <ref name=":3">{{Cite web |last=Lisa |date=2023-04-21 |title=New reports about fighting and looting in Darfur |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/new-reports-about-fighting-and-looting-in-darfur |access-date=2023-05-08 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Asibitin Tsakiya na Nyala ya sake fara aiki, yayin da wutar lantarki ta koma birnin.<ref>{{Cite web |last=Ahmed |first=Gouja |date=April 20, 2023 |title=Nyala Hospital has partially returned to work with the lack of water. There is a body north of the Nyala Mosque, which has begun to swell, and another body in front of Al-Abrar Clinic, on Cinema Street. Barricades were placed in most of the city's main roads and entrances. |url=https://twitter.com/qoga12/status/1649040041824636930?cxt=HHwWhMDSlcvLyOItAAAA |access-date=May 8, 2023 |website=Twitter}}</ref> Wasu fada sun ci gaba a arewacin birnin daga baya a ranar, kuma ba a kwashe shingen farar hula ba.<ref name=":3" /> A ranar 20 ga Afrilu, sojojin RSF sun kasance a unguwanni na El Matar, El [[Riyadh]], da El Malja kusa da filin jirgin sama.<ref name=":3" /> RSF kuma tana kula da ayyukan leken asiri na Kudancin Darfur da hedkwatar 'yan sanda ta Nyala, a gabashin birnin.<ref name=":6">{{Cite web |last=SudanTribune |date=2023-05-06 |title=Renewed clashes erupt between army and paramilitary forces in South Darfur |url=https://sudantribune.com/article273689/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20230507014819/https://sudantribune.com/article273689/ |archive-date=7 May 2023 |access-date=2023-05-29 |website=Sudan Tribune |language=en-US}}</ref> SAF suna kula da makamai da yawa, ma'aikatu, da hedkwatar sojoji.<ref name=":6" />
=== Harkokin tsagaita wuta a cikin tasiri (Afrilu 21-Mayu 5) ===
Harin ya ci gaba da ci gaba har zuwa watan Mayu. Asibitin Turkiyya a Nyala ya ba da sanarwar cewa yankin da ke kusa da asibitin ya rage raguwa kuma yawancin asibitoci suna iya komawa aiki.[1] An ƙone Ma'aikatar Ilimi a cikin birni a ranar 21 ga Afrilu, duk da tsagaita wuta.[2] Fararen hula sun tattara gawawwaki takwas a cikin kwanaki bayan yakin a yankunan da ba su iya isa ba saboda fada.[3] Kasuwar ma ta dawo, kodayake farashin sun yi yawa. A halin yanzu, an saki fursunoni a gidan yarin Nyala saboda rashin abinci da isasshen kayayyaki don riƙe su.[3] Adadin wadanda suka mutu na wucin gadi na yakin ya ga sama da fararen hula 60 da aka kashe, kuma 279 suka ji rauni.
Rikicin ya ɓarke a karo na biyu a Nyala a ranar 6 ga Mayu, bayan da mayakan RSF suka yi ƙoƙari su yi fashi da ɗakunan ajiya a cikin unguwar al-Nahba da ke ƙarƙashin ikon SAF.<ref name=":6"/> Yaƙin ya bazu zuwa wasu unguwa biyu. A ranar 7 ga watan Mayu, Al Jazeera ta ba da rahoton cewa sojojin Sudan sun kori RSF daga Nyala.<ref>{{Cite web |title=Sudan fighting in its 23rd day: A list of key events |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/5/7/sudan-fighting-in-its-23rd-day-a-list-of-key-events |access-date=2023-05-29 |website=www.aljazeera.com |language=en}}</ref> Bayan haka, sata ya tashi sosai a cikin birni, kuma kasuwanni da yawa sun rufe.<ref>{{Cite web |last=Camille |date=2023-05-09 |title=Darfur update: Minawi is back in El Fasher and redeploys troops, cautious calm in Nyala |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/darfur-update-minawi-back-in-el-fasher-cautious-calm-in-nyala-theft-continues |access-date=2023-05-29 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref>
=== Rikice-rikice masu yawan faruwa (18 Mayu–8 Agusta) ===
A ranar 15 ga Mayu, shugabanni 80 na kabilun Kudancin Darfur sun rattaba hannu a kan wata takarda da ke bukatar RSF da SAF su daina fada.<ref name=":7">{{Cite web |last=SudanTribune |date=2023-05-19 |title=Clashes reignite between Sudanese army, RSF in South Darfur |url=https://sudantribune.com/article273929/ |access-date=2023-05-29 |website=Sudan Tribune |language=en-US }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Duk da haka, fada ta sake barkewa a ranar 18 ga Mayu a Babban Bankin Nyala bayan wasu sojojin RSF da suka fusata sun gwabza da dakarun SAF da ke karɓar albashi.<ref name=":7" /> A ranar da ta gabata, rashin amincewar Abdel Fattah al-Burhan da RSF ya hana sojojin RSF karɓar albashin gwamnati. A ranar 21 ga Mayu, yan bindiga daga RSF sun yi wa 'yan mata 24 fyade a otal ɗin Aldaman, ciki har da wasu 'yan mata da shekarunsu suka kai 14 kacal.<ref name="auto">{{Cite web |title=Sexual violence and killings in Sudan's Darfur ahead of ceasefire |url=http://www.middleeasteye.net/news/sudan-ceasefire-fighting-darfur-assault-cases |access-date=2023-06-25 |website=Middle East Eye |language=en}}</ref> Wasu daga cikinsu sun samu damar tserewa.<ref name="auto" /> A faɗar ranar 19 ga Mayu, yan RSF sun kutsa ofisoshin kungiyoyin agaji, suna sata, yayin da fararen hula suka yi shinge da kuma tono rami a unguwanninsu don hana hare-haren RSF.<ref name=":8">{{Cite news |date=2023-05-29 |title=Sudan Darfur crisis: 'Everything civilians can use has been burned or destroyed' |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-65722123 |access-date=2023-08-22}}</ref>
A ranar 20 ga Mayu, kauyen Abu Adam da ke kusa da Nyala an kona shi, wanda hotunan tauraron dan adam suka nuna a ƙarshen watan. Haka kuma, kasuwanni da dama a cikin birnin an cinna musu wuta, inda mazauna suka bayyana cewa famfunan ruwa sun daina aiki.<ref>{{Cite news |date=2023-05-29 |title=Sudan Darfur crisis: 'Everything civilians can use has been burned or destroyed' |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-65722123 |access-date=2023-06-25}}</ref> Fada ta sake ɓarke a Nyala a ranar 23 ga Mayu, inda mutane 28 suka mutu tsakanin 20 da 23 ga Mayu.<ref>{{Cite web |last=Camille |date=2023-05-23 |title=Communication problems in Darfur as clashes continue |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/communication-problems-in-darfur-as-clashes-continue |access-date=2023-08-22 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Bayan wasu kwanaki, an gano karin gawawwaki a kasuwar Nyala.<ref>{{Cite web |last=Lisa |date=2023-05-24 |title=Humanitarian crisis in Darfur increases as attacks rattle Zalingei |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/humanitarian-crisis-in-darfur-increases-as-attacks-rattle-zalingei |access-date=2023-08-22 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> A lokacin, Nyala na fama da matsalar intanet saboda hare-haren RSF a kan turakun Sudatel da ke wajen birnin.<ref>{{Cite web |last=Bergman |first=Andrew |date=2023-05-25 |title=Attacks and banditry deepen civilian suffering in Darfur, Kordofan |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/clashes-and-banditry-deepen-civilian-suffering-displacement-in-darfur |access-date=2023-08-22 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Masu fafutuka sun bayyana cewa ‘yan gudun hijira 600,000 ba su da taimako a cikin birnin.<ref name=":8" />
A ranar 29 ga Mayu, wani malami da ya tsere daga unguwar El Wadi a Nyala ya ce harin bama-bamai yana ci gaba a wajen birnin, inda SAF ke rike da tsakiyar birni da gada. Malamin ya kuma ce ‘yan gudun hijira da dama sun koma kudu, musamman a makarantar fasaha ta Karari.<ref>{{Cite web |last=Camille |date=2023-05-29 |title=Fighting in Darfur over the weekend |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/fighting-in-darfur-over-the-weekend |access-date=2023-08-22 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Rikice-rikice masu yawan faruwa sun sake ɓarkewa a ranar 14 ga Yuni, a babban kasuwa bayan wasu ‘yan bindiga da ba a san ko su waye ba sun yi fashi a shaguna.<ref>{{Cite web |last=Bergman |first=Andrew |date=2023-06-14 |title=Kutum declared humanitarian disaster area, violence escalates in South Darfur |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/kutum-declared-humanitarian-disaster-area-violence-escalates-in-south-darfur |access-date=2023-08-22 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> A faɗar, Osman Hamed, darektan kudi na yankin Arewa Nyala, ya rasa ransa. A ranar 25 ga Yuni, fada mai tsanani ta sake ɓarkewa, inda mutane 21 suka mutu.<ref>{{Cite web |date=2023-06-25 |title=Sudan war kills 12 more in Darfur fighting: doctor - Al-Monitor: Independent, trusted coverage of the Middle East |url=https://www.al-monitor.com/originals/2023/06/sudan-war-kills-12-more-darfur-fighting-doctor |access-date=2023-08-22 |website=www.al-monitor.com |language=en}}</ref> A sansanin ‘yan gudun hijira na Otash, mutane 9 sun jikkata.<ref>{{Cite web |last=Camille |date=2023-06-26 |title=More than 20 killed in South Darfur battles |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/21-killed-in-south-darfur-fighting |access-date=2023-08-22 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Ginin gidan kayan tarihi na Nyala ya sami rauni sakamakon harin makami, inda masana suka nuna damuwa kan yiwuwar lalacewar abubuwan tarihi a ciki.<ref>{{Cite news |last=Makary |first=Adam |date=2023-07-05 |title=Sudan's cultural heritage in peril as fighting rages |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/world/africa/sudans-cultural-heritage-peril-fighting-rages-2023-07-05/ |access-date=2023-08-22}}</ref> Tsakanin 22 zuwa 26 ga Yuli, mutane 30 sun mutu a faɗar.<ref>{{Cite web |last=Lisa |date=2023-07-26 |title=Sudan war enters its 100th day, medicines almost depleted in conflict areas |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/war-in-sudan-enters-100th-day-almost-no-health-care-available-in-conflict-areas |access-date=2023-08-22 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref>
=== Hari na watan Agusta ===
Bayan haka, komai ya lafa har zuwa ranar 9 ga Agusta, lokacin da mutane biyu suka mutu sakamakon sake barkewar fada, inda sama da mutane 100 suka jikkata.<ref>{{Cite web |last=Lisa |date=2023-08-09 |title=Sudan war: shelling in Omdurman kills 20, two dead in Nyala |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/sudan-war-shelling-in-omdurman-kills-20-two-dead-in-nyala |access-date=2023-08-22 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Fighting continues to tear through Sudan's Nyala {{!}} Al Bawaba |url=https://www.albawaba.com/news/fighting-continues-tear-through-sudans-nyala-1530323 |access-date=2023-08-22 |website=www.albawaba.com |language=en}}</ref>
Ranar 12 ga Agusta, mazauna yankin sun bayyana karuwar harbe-harbe da luguden wuta sosai, inda suka ce “roka-roka suna saukowa a kan gidaje.”<ref>{{Cite web |last=Isci |first=Emir |title=Sudanese paramilitaries attack Darfur's Nyala, forcing civilians to flee |url=https://www.trtworld.com/africa/sudanese-paramilitaries-attack-darfurs-nyala-forcing-civilians-to-flee-14459410 |access-date=2023-08-22 |website=Sudanese paramilitaries attack Darfur's Nyala, forcing civilians to flee |language=en}}</ref>
Ranar 14 ga Agusta, cikin kwanaki biyar kacal da fara rikicin, asibitin El Wahda ya bayar da rahoton mutane 30 da aka harba da bindiga, yayin da RSF ta ce mutane 43 sun mutu daga cikin fararen hula.<ref name="Camille">{{Cite web |last=Camille |date=2023-08-14 |title=Dozens possibly dead in South Darfur clashes |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/dozens-possibly-dead-in-south-darfur-clashes |access-date=2023-08-22 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref>
Luguden wuta ya fi shafa unguwannin Karari, West Valley, da [[Texas]] — dukkansu kusa da hedkwatar Rundunar Sojin Kasa ta 16 (16th Infantry Division).
===Kisan gilla a gadar Taiba===
{{Infobox civilian attack
| title = Kisan gilla a gadar Taiba
| location = Gadar Taiba, Nyala, Kudancin Darfur, Sudan
| date = 23 ga Agusta, 2023
| partof = Yaƙin Nyala na Yaƙin Sudan (2023)
| victims = An kashe 42, an raunata 50<ref name="auto1">{{cite tweet |user=qoga12 |number=1696040541249520108 |title=During the last weeks war Citizens of TIBA and SIKA hadeed Protecting themselves under a bridge from SAF's artillery shelling in Nyala |date=28 August 2023 }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/sudan-war-outcry-over-south-darfurs-nyala-massacre|title=Sudan war: Outcry over South Darfur Nyala 'massacre'|date=30 August 2023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.middleeasteye.net/news/sudan-darfur-atrocities-turn-isolated-nyala-lifeless-city|title=Darfur atrocities turn Sudan's isolated Nyala into a lifeless city|website=Middle East Eye}}</ref>
| perpetrator = Ba a sani ba
}}
An kashe mutane arba'in da biyu, galibi mata da yara, a wani harin sama a ranar 23 ga Agusta, yayin da suke fakewa a ƙarƙashin gadar Taiba saboda an toshe yawancin hanyoyin fita da shiga birnin.<ref name="auto1"/><ref name=":11">{{Cite web |last=Sarah |date=2023-08-29 |title=Rebel forces arrive in South Darfur to protect people trapped in Nyala |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/joint-rebel-forces-arrive-in-darfur-to-protect-residents |access-date=2023-09-14 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Sudan: People trapped by indiscriminate attacks in Nyala, South Darfur {{!}} MSF |url=https://www.msf.org/sudan-people-trapped-indiscriminate-attacks-nyala-south-darfur |access-date=2023-09-14 |website=Médecins Sans Frontières (MSF) International |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last1=Orsud |first1=Raghdan |last2=Cook |first2=Daphnee |date=August 29, 2023 |title=Darfur: Leaders must agree on better protection of civilians, after 39 people killed in Nyala |url=https://www.savethechildren.net/news/darfur-leaders-must-agree-better-protection-civilians-after-39-people-killed-nyala |access-date=September 14, 2023 |website=Save the Children International}}</ref> An kashe iyalai biyar, kuma da yawa sun rasa membobi 3-4 kowanne.<ref>{{cite tweet |user=qoga12 |number=1696395345620816155 |title=Nyala's massacre in (Tiba bridge) killed 39 children, women and men in only a few moments |date=29 August 2023 }}</ref> Yawancin waɗanda aka kashe sun fito daga unguwannin Taiba da El Sikka Hadid, inda RSF ta kwace Taiba kwanan nan.<ref name="Lisa">{{Cite web |last=Lisa |date=2023-08-30 |title=Sudan war: Outcry over South Darfur Nyala 'massacre' |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/sudan-war-outcry-over-south-darfurs-nyala-massacre |access-date=2023-09-14 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Harin sama shine mafi girman adadin mutuwa a rana guda a yaƙin Nyala. Ahmed Gouja, ɗan jarida da ke Nyala, ya bayyana cewa kisan gilla a gadar Taiba ba shine kaɗai ba a birnin yayin sabon faɗan, amma sauran ba za a iya isa gare su ba ko samun labari game da su saboda arangamar.<ref>{{cite tweet |user=qoga12 |number=1696444075224785077 |title=This massacre in Nyala, leaving 39 people dead as a result of shelling on civilians took place on August 22, 2023 |date=29 August 2023 }}</ref> RSF sun zargi SAF da harba bama-bamai ba gaira ba dalili a unguwar Taiba da RSF ke iko da ita, kuma sun aikata kisan gilla a gadar Taiba.<ref name=":12">{{Cite web |last=SudanTribune |date=2023-08-30 |title=Artillery strike claims dozens of civilian in South Darfur cacpital |url=https://sudantribune.com/article276645/ |access-date=2023-09-14 |website=Sudan Tribune |language=en-US}}</ref> Sojojin Sudan ba su fitar da sanarwa game da harin sama ba.<ref name=":12" />
A wannan ranar, ayarin motocin Joint Darfur Force sun isa Nyala don kai agaji ga fararen hula, inda kwamandan, Laftanar Kanar Hussein Yaqoub, ya bayyana cewa dakarun suna tsaka-tsaki sosai.<ref name=":11" /> Jam'iyyar Kwaminis ta Sudan ta yi Allah wadai da isowar JDF, suna masu iƙirarin cewa sun bayyana ne kawai bayan an yi kisan kiyashi.<ref name="Lisa"/> Médecins Sans Frontières sun bayyana cewa duk ma'aikatan su a Nyala ba su iya barin wuri ba, kuma an kai musu hari a gidajensu ta hanyar mayaka da fararen hula da aka yi amfani da su a matsayin garkuwa.<ref name=":11" /> Zuwa farkon Satumba, el-Texas, el-Karari, da kuma yankunan kudancin birnin sune manyan wuraren faɗa, inda mazauna yankin suka bayyana cewa yawancin Nyala birni ne na fatalwa saboda harba bama-bamai ba gaira ba dalili da kuma kutsen RSF cikin gidajen fararen hula.<ref>{{Cite web |title=Darfur atrocities turn Sudan's isolated Nyala into a lifeless city |url=https://www.middleeasteye.net/news/sudan-darfur-atrocities-turn-isolated-nyala-lifeless-city |access-date=2023-09-14 |website=Middle East Eye |language=en}}</ref> An maido da sabis na wayar hannu a ranar 11 ga Satumba.<ref>{{Cite web |last=Bergman |first=Andrew |date=2023-09-11 |title=Zain restores mobile and internet services in Darfur cities as shelling persists |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/zain-restores-mobile-and-internet-services-in-darfur-cities-as-shelling-persists |access-date=2023-09-14 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref>
=== Harin Sama a Nyala na Satumba 2023 ===
A ranar 13 ga Satumba, hare-haren sama da SAF ta kai kan kasuwanni biyu a Nyala sun kashe wasu mutane 40, mafi yawan waɗanda aka kashe tun bayan hare-haren sama da suka fara a birnin a ranar 3 ga Satumba,<ref>{{Cite web |date=2023-09-13 |title=Air strikes kill dozens in Darfur as UN's Sudan chief resigns |url=https://www.france24.com/en/africa/20230913-air-strikes-kill-dozens-in-nyala-as-sudan-violence-escalates-in-darfur |access-date=2023-09-14 |website=France 24 |language=en}}</ref> Harin sama ya faru ne a unguwannin El Matar da Texas.<ref>{{cite tweet |user=qoga12 |number=1701869720377393618 |title=Air raids by SAF targeting neighborhoods of Elmttar, Texas block1, and parts of Wadi Barli in Nyala this morning |date=13 September 2023 }}</ref> An lalata gidaje da shaguna da yawa, kuma zuwa ranar 14 ga Satumba, an bar gawawwaki da yawa a ƙarƙashin tarkace.<ref name="dabangasudan.org">{{Cite web |last=Bergman |first=Andrew |date=2023-09-14 |title=RSF: SAF airstrikes in South Darfur 'ethnically motivated' |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/rsf-saf-airstrikes-in-south-darfur-ethnically-motivated |access-date=2023-09-14 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Babban kasuwar da aka kai hari ita ce kasuwar El Malja.<ref name="dabangasudan.org"/>
===Kewaye Hedikwatar Sojojin Kasa ta 16 (23 ga Satumba–26 ga Oktoba)===
An sabunta faɗa a Nyala a ranar 22 ga Satumba, tare da katsewar intanet a yayin rahotannin kewaye birnin da RSF suka yi.<ref>{{Cite web |last=Lisa |date=2023-09-22 |title=Violent clashes persist in Sudan capital and South Darfur's Nyala |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/violent-clashes-persist-in-sudan-capital-and-south-darfurs-nyala |access-date=2023-09-29 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref><ref name=":13">{{Cite web |last=Sarah |date=2023-10-24 |title=Picking up the pieces as Darfur and Khartoum bombardments decrease |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/darfur-sieges-and-sudan-capital-battles-rage-on |access-date=2023-10-27 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Zuwa ranar 25 ga Satumba, faɗan ya ci gaba yayin da SAF suka fatattaki manyan hare-haren RSF. An kashe mutum ɗaya a sansanin 'yan gudun hijira na Otash a cikin faɗan na ranar 25 ga wata, wanda ya kawo adadin fararen hula da suka mutu a sansanin zuwa 29 da aka kashe kuma 45 sun ji rauni tun lokacin da aka fara yaƙin.<ref>{{Cite web |last=Lisa |date=2023-09-25 |title=Continued fighting, rapes, and robberies reported from Sudan |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/continued-fighting-rapes-and-robberies-reported-from-sudan |access-date=2023-10-27 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Abdelrahim Dagalo, ɗan'uwan shugaban RSF Hemedti, yana Nyala yana jagorantar dakarun RSF a cikin birnin da kewaye a ƙarshen Satumba.<ref>{{Cite web |last=Lisa |date=2023-09-29 |title=Reports about RSF expanding combat scope in Darfur |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/reports-about-rsf-expanding-combat-scope-in-darfur |access-date=2023-10-27 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref>
A farkon Oktoba, sojoji a Hedikwatar Sojojin Kasa ta 16 sun yi iƙirarin sun fatattaki wani babban hari na RSF a sansanin, wanda ya bar RSF da asarar rayuka masu yawa.<ref>{{Cite web |last=Amgad |date=2023-10-05 |title=Sudan war: At least 20 killed, several injured in ongoing Khartoum shelling |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/sudan-war-at-least-20-killed-several-injured-in-renewed-khartoum-shelling |access-date=2023-10-27 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> A cikin ƙarin hare-haren bama-bamai a sansanin, unguwannin El Jir da El Nahda sun lalace.<ref name=":13"/> Yawancin mazauna kudancin Nyala sun koma unguwannin arewa kamar Texas, Karari, da Taiba, yayin da kewaye RSF ya ƙara tsananta.<ref name=":13" />
RSF sun ƙaddamar da babban hari a ranakun 23 da 24 ga Oktoba, inda suka kama asibitin sojoji na SAF, wurin ajiyar mai na SAF, da kuma cibiyar talabijin ta Nyala, inda suka kewaye hedkwatar Hedikwatar Sojojin Kasa ta 16 gabaɗaya.<ref name=":14">{{Cite web |last=Monitor |first=Sudan War |title=RSF capture army positions in Nyala attack |url=https://sudanwarmonitor.com/p/rsf-capture-army-positions-in-nyala |access-date=2023-10-27 |website=sudanwarmonitor.com |language=en}}</ref> A harin, fararen hula sun bayyana cewa sun binne gawawwaki 32.<ref name=":14"/> Unguwannin da ke kewaye da Hedikwatar Sojojin Kasa ta 16 sun zama kufai.<ref>{{Cite web |last=Bergman |first=Andrew |date=2023-10-25 |title=RSF 'poised to take over' Sudan Armed Forces HQ in South Darfur capital |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/rsf-poised-to-take-over-sudan-armed-forces-hq-in-south-darfur-capital |access-date=2023-10-27 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> A ranar 26 ga Oktoba, RSF sun kama kuma suka shiga hedkwatar Hedikwatar Sojojin Kasa ta 16, wanda shine sansanin SAF na ƙarshe.<ref>{{Cite web |last=Bergman |first=Andrew |date=2023-10-26 |title=Major South Darfur army base falls to RSF |url=https://www.dabangasudan.org/en/all-news/article/major-south-darfur-army-base-falls-to-rsf |access-date=2023-10-27 |website=Dabanga Radio TV Online |language=en-GB}}</ref> Kwacen ya tabbatar da iko RSF a kan dukkanin Nyala.<ref name=":15"/><ref>{{cite web |date=26 October 2023 |title=Sudan conflict: RSF takes control of Nyala in Darfur |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-67226076 |publisher=BBC News}}</ref> Bidiyo da suka fito bayan kwacen sun nuna gawawwakin sojojin SAF da aka kashe da yawa a sansanin.<ref name=":15">{{Cite web |last=Monitor |first=Sudan War |title=Fall of the 16th Division headquarters in Nyala |url=https://sudanwarmonitor.com/p/fall-of-the-16th-division-headquarters |access-date=2023-10-27 |website=sudanwarmonitor.com |language=en}}</ref> RSF sun yi iƙirarin cewa a harin, an kashe sojojin SAF 2,000.<ref name=":16"/>
== Bayan nan ==
Bayan kwace Nyala, bidiyoyi sun fito da ke nuna mayakan RSF suna kashe mambobin Sudan Liberation Army - Transitional Council (SLA-TC).<ref name=":15" /> Har ila yau, an gwabza faɗa tsakanin RSF da Gathering of Sudan Liberation Forces karkashin jagorancin al-Tahir Hajar a ranar 26 ga Oktoba, inda kungiyar ta yi ikirarin cewa an kashe mayaka 15 a faɗan a Nyala.<ref name=":15" />
Abdelrahim Dagalo, bayan kwace birnin, ya yi ikirarin cewa RSF za su yi ƙoƙarin dakatar da rikice-rikice tsakanin sojojin SAF da suka rage.<ref name=":16"/> Mayakan SAF da yawa sun sauya sheka zuwa RSF - aƙalla 60 - bayan tattaunawa da Dagalo da wakilan Misseriya.<ref name=":16">{{Cite web |last=SudanTribune |date=2023-10-27 |title=RSF take control of South Darfur's Nyala, vow to protect civilians |url=https://sudantribune.com/article278724/ |access-date=2023-10-27 |website=Sudan Tribune |language=en-US}}</ref><ref name=":14" /> Sai dai, kwamandan SAF a lokacin faɗuwar birnin, Hussein Mohamed Jawdat, bai yi tattaunawa ba.<ref name=":16" />
== Manazarta ==
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
jj4i55pt1hns66lmyo4z3trvws9qn2h
Yusuf Cachalia
0
103078
831404
646909
2026-05-07T02:49:38Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831404
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yusuf Mohamed Cachalia''' (15 Janairu 1915 - 9 Afrilu 1995) ɗan gwagwarmayar yaƙi da wariyar launin fata ne na Afirka ta Kudu. Ya kasance sakataren Majalisar Indiya ta Afirka ta Kudu, wanda a cikinta ya taka muhimmiyar rawa wajen shirya Gangamin Kamfen na shekarar 1952.
== Rayuwar farko da ilimi ==
An haifi Cachalia a ranar 15 ga watan Janairu 1915 a [[Johannesburg]].<ref name=":1">{{Cite book |last=Vahed |first=Goolam H. |url=https://www.worldcat.org/oclc/858966865 |title=Muslim portraits: the anti-apartheid struggle |date=2012 |isbn=978-1-874945-25-3 |location=Durban, South Africa |pages=51–62 |oclc=858966865}}</ref> Mahaifinsa, AM (Ahmed Mohamed) Cachalia, ɗan Indiya ne mai fafutuka a siyasance: ya kasance makusanci ga [[Mahatma Gandhi|Mohandas Gandhi]] kuma ya taɓa zama shugaban kungiyar Indiyawan Burtaniya ta Transvaal. <ref name=":0">{{Cite web |date=17 February 2011 |title=Yusuf Cachalia |url=https://www.sahistory.org.za/people/yusuf-cachalia |access-date=2024-06-24 |website=South African History Online}}</ref> Cachalia da kansa ya bar Afirka ta Kudu tsakanin shekarun 1936 zuwa 1941 don karanta falsafar Musulunci a Indiya.<ref name=":1"/>
== Gwagwarmaya da aiki ==
Bayan ya koma Afirka ta Kudu, Cachalia ya zama mai tasiri a cikin Transvaal Indian Congress (TIC) da kuma Afirka ta Kudu Indian Congress (SAIC), a ƙarshe ya zama sakataren SAIC.<ref name=":2">{{Cite journal |date=1 June 1995 |title=Obituary: Yusuf Cachalia |url=https://www.anc1912.org.za/mayibuye-volume-6-no-2/ |journal=Mayibuye |volume=6 |issue=2}}</ref> An san shi da falsafar siyasarsa ta "eclectic" na sirri, wacce ta haɗu da tunanin Islama na orthodox da falsafar Gandhian da Marxism. An yi masa kallon abokin Yusuf Dadoo, wanda aka ba da lamuni da yin tasiri na hagu a cikin majalisar dokokin Indiya, <ref name=":0" /> da kuma abokin [[Nelson Mandela]].<ref name=":3">{{Cite book |last=Smith |first=David James |url=https://books.google.com/books?id=JtUrG7W9jUYC |title=Young Mandela: The Revolutionary Years |date=2010-12-06 |publisher=Little, Brown |isbn=978-0-316-12224-5 |language=en}}</ref> Kamar Dadoo da Mandela, ya kasance mai fafutukar neman kusanci tsakanin Indiyawa da bakar fata na Afirka.
Cachalia ya wakilci SAIC a kan kwamitin tsara shirin haɗin gwiwa wanda ya shirya yakin neman zabe na shekarar 1952 wanda ba na launin fata ba, kuma a cikin watan Disamba 1952 yana cikin masu fafutuka da aka yanke wa hukunci saboda rawar da suka taka wajen tsara yakin. A shekara mai zuwa, an ba shi umarnin hanawa mai tsauri, wanda bayan haka an sabunta shi sau da yawa; tsakanin 1963 da 1973, ba wai kawai an dakatar da shi ba amma an tsare shi don kama shi a gida a Fordsburg. <ref name=":0" /> <ref name=":2"/> Duk da haramcinsa, ya kasance memba na kwamitin da ya tsara [[Yarjejeniya ta ƴanci|Yarjejeniya ta 'Yanci]] a shekarar 1955. <ref name=":1" /> <ref name=":2" /> Umarnin hana shi ya kare a shekarar 1977 kuma ya ci gaba da fafutukarsa. <ref name=":2" />
Ya mutu a gidansa a Johannesburg a ranar 9 ga watan Afrilu 1995, kasa da shekara guda bayan kawo karshen mulkin wariyar launin fata.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |date=1995-05-12 |title=Editorial: Beyers Fischer and Cachalia |url=https://mg.co.za/article/1995-05-12-editorial-beyers-fischer-and-cachalia/ |access-date=2024-06-24 |website=The Mail & Guardian |language=en-ZA}}</ref><ref>{{Cite web |date=1995-05-12 |title=Editorial: Beyers Fischer and Cachalia |url=https://mg.co.za/article/1995-05-12-editorial-beyers-fischer-and-cachalia/ |access-date=2024-06-24 |website=The Mail & Guardian |language=en-ZA}}</ref> Mandela, a lokacin yana zama shugaban Afirka ta Kudu, ya bayyana mutuwarta a matsayin "babban rauni".<ref>{{Cite web |date=1995-05-12 |title=Cachalia tribute |url=https://mg.co.za/article/1995-05-12-cachalia-tribute/ |access-date=2024-06-24 |website=The Mail & Guardian |language=en-ZA}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Kachalia [[Musulmi|musulma]] ce. Daga baya Joe Matthews ya ce an san ta da kasancewa, tare da Mandela, ɗaya daga cikin "manyan tufa biyu mafi kyau a cikin gwagwarmayar yaki da wariyar launin fata".
Cachalia tana da 'ya'ya maza biyu da ɗiya daga cikin aure biyu. Matarsa ta farko ita ce Bettie du Toit, farar [[Al'ummar Afrikaner|Afrikaner]]. A cikin watan Yuli 1955,<ref name=":4">{{Cite book |last=Cachalia |first=Amina |url=https://books.google.com/books?id=sWSamwEACAAJ |title=When Hope and History Rhyme: An Autobiography |date=2013 |publisher=Picador Africa |isbn=978-1-77010-318-4 |language=en}}</ref> ya sake yin aure da Amina Asvat, 'yar wani abokin Gandhi, Ebrahim Asvat. A cikin tarihinta na shekarar 2013, Asvat ya yi zargin cewa wasu abokan Cachalia sun ƙi yarda da aurensu, wanda ya haifar da rashin jituwa tsakanin Cachalia da ɗan'uwansa, Moulvi, da kuma tsakanin Cachalia da Ahmed Kathrada. Duk da haka, Asvat ya ce Cachalia "miji ne mai 'yanci.<ref>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=YgzGqNhLY1UC |title=Women Marching Into the 21st Century: Wathint' Abafazi, Wathint' Imbokodo |date=2000 |publisher=HSRC Press |isbn=978-0-7969-1966-3 |pages=26–27 |language=en}}</ref> Yakan bar ni in yi daidai abin da na ga ya cancanta." 'Ya'yansu biyu sune Coco, ɗan jarida, da Ghaleb, ɗan siyasa.
== Manazarta ==
{{Reflist}}
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* [https://www.gettyimages.com/detail/news-photo/anti-apartheid-activist-yusuf-cachalia-speaking-in-red-news-photo/77227845 Hoton 1952]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} na Cachalia a lokacin Kamfen na Defiance, ta hanyar Getty Images
[[Rukuni:Matattun 1995]]
[[Rukuni:Haihuwan 1915]]
0i2gksh10pnl7k8cgflhkboe7f5njn6
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2019 a Jihar Bauchi
0
104119
831453
652974
2026-05-07T03:45:06Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831453
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da '''Zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2019 a [[Bauchi (jiha)|Jihar Bauchi]]''' a ranar 23 ga Fabrairu, 2019, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Bauch. [[Lawal Yahaya Gumau]] wanda ke wakiltar Bauchi ta Kudu, [[Jika Dauda Halliru]] wanda ke wakilci Bauchi ta Tsakiya da [[Adamu Muhammad Bulkachuwa]] wanda ke wakilcin Bauchi ta Arewa duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress.
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="3" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="3" |Jimillar
|-
| style="background-color:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}}" |
| style="background-color:{{party color|All Progressives Congress}}" |
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|0
|3
!3
|-
!Bayan Zabe
|0
|3
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
! colspan="2" |Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
! colspan="2" |Jam'iyyar
|-
|Bauchi ta Kudu
|[[Lawal Yahaya Gumau]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|[[Lawal Yahaya Gumau]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Bauchi ta Tsakiya
|[[Tawagar majalisar dokokin Najeriya daga jihar Bauci|Isah Misau]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|[[Jika Dauda Halliru|Halliru Dauda Jika]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Bauchi ta Arewa
|[[Suleiman Nazif]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|[[Adamu Bulkachuwa]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Bauchi ta Kudu ===
Jimillar 'yan takara 18 ne suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. Dan takarar APC Lawal Yahaya Gumau ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar PDP, Dahiru Garba da wasu 'yan takarar jam'iyya 16. Gumau ya samu kuri'u 250,725, yayin da dan takarar PDP Garba ya samu kuriʼu 175,527.<ref>{{Cite web |date=2018-08-12 |title=APC’s Gumau wins Bauchi South Senate seat |url=https://politicstoday.ng/apcs-gumau-wins-bauchi-south-senate-seat/ |access-date=2021-08-11 |website=POLITICS TODAY |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== Bauchi ta Tsakiya ===
Jimillar 'yan takara 15 sun yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. Dan takarar APC Halliru Jika Dauda ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar PDP Hammah Issah da wasu 'yan takarar jam'iyya 13. Jika ta samu kuri'u 128,871, yayin da dan takarar PDP Issah ya samu kuri'a 57,069.<ref>{{Cite web |date=2019-02-25 |title=APC wins Bauchi Central Senatorial seat - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2019/02/25/apc-wins-bauchi-central-senatorial-seat/ |access-date=2021-08-11 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-25 |title=APC wins Bauchi central senatorial seat |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/north-central/315954-apc-wins-bauchi-central-senatorial-seat.html |access-date=2021-08-11 |language=en-GB}}</ref>
=== Bauchi ta Arewa ===
Jimillar 'yan takara 11 sun yi rajista tare da Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta don yin takara a zaben. Dan takarar APC Adamu Bulkachuwa ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar PDP kuma mai mulki, Suleiman Nazif . Bulkachuwa ya samu kuri'u 110,631 yayin da abokin hamayyarsa mafi kusa Mustapha Farouk na NNRP ya samu kuriʼu 92,140.<ref>{{Cite web |last=Admins |date=2019-02-25 |title=APC’s Bulkachuwa wins Bauchi North Senatorial seat |url=https://newsdiaryonline.com/apcs-bulkachuwa-wins-bauchi-north-senatorial-seat/ |access-date=2021-08-11 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
34yds7l8cfecwdhqaj06mxvmtfmsgsh
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2019 a Jihar Plateau
0
104227
831454
653337
2026-05-07T03:54:00Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831454
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da '''Zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2019 a Jihar Plateau''' a ranar 23 ga Fabrairu, 2019, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Platea. Ignatius Datong Longjan wanda ke wakiltar Plateau South da [[Hezekiah Dimka|Hezekiya Ayuba Dimka]] wanda ke wakilci Plateau Central duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress yayin da [[Istifanus Gyang]] wanda ke wakilcin Plateau North ya ci nasara a kan dandalin Peoples Democratic Party.
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="3" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="3" |Jimillar
|-
| style="background-color:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}}" |
| style="background-color:{{party color|All Progressives Congress}}" |
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|2
|1
!3
|-
!Bayan Zabe
|1
|2
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
! colspan="2" |Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
! colspan="2" |Jam'iyyar
|-
|Filayen Kudu
|[[Jeremiah Useni|Irmiya Useni]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|Ignatius Datong Longjan
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Tsakiyar Tsakiya
|[[Joshua Dariye]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|[[Hezekiah Dimka|Hezekiya Ayuba Dimka]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Filayen Arewa
|[[Jonah David Jang|Jonah Jang]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|[[Istifanus Gyang]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Plateau Kudu ===
Jimillar 'yan takara 12 da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. Dan takarar APC Ignatius Datong Longjan ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar PDP, Kefas Peter Dandam da sauran 'yan takarar jam'iyya 10. Datong ya samu kuri'u 140,918, yayin da dan takarar PDP Dansam ya samu kuriʼu 132,441. <ref>{{Cite web |title=Plateau South Senatorial District: Longjan wins at Appeal Tribunal, speaks on his plans for his constituents. |url=https://africandrumonline.blogspot.com/2019/11/plateau-south-senatorial-district.html |access-date=2021-08-12 |website=African Drum Online}}</ref>
=== Plateau Tsakiya ===
Jimillar 'yan takara 14 ne suka yi rajista tare da Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta don yin takara a zaben. Dan takarar APC Hezekiah Ayuba Dimka ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar PDP David Shikfu Parradang da wasu 'yan takarar jam'iyya 12. Dimka ta samu kuri'u 149,457, yayin da dan takarar PDP Parradang ya samu kuri'a 145,048.<ref>{{Cite web |title=APC’s Dimka wins Plateau Central Senatorial seat, beats Paradang |url=https://dailytrust.com/apcs-dimka-wins-plateau-central-senatorial-seat-beats-paradang |access-date=2021-08-12 |website=Daily Trust |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Admin |first=Verity News |date=2019-09-11 |title=Dimka remains Plateau Central senator |url=https://veritynewsonline.com/2019/09/11/dimka-remains-plateau-central-senator/ |access-date=2021-08-12 |website=Veritynews |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== Plateau Arewa ===
Jimillar 'yan takara 14 ne suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. Dan takarar PDP Istifanus Gyang ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar APC, Rufus Bature da wasu 'yan takarar jam'iyya 12. Gyang ya samu kuri'u 269,555 don kayar da dan takarar APC, Bature wanda ya samu kuriʼu 171,233. <ref>{{Cite web |date=2019-07-15 |title=PDP wins Plateau North senate seat as INEC declares reps inconclusive - Nigeria decides |url=https://www.notice.com.ng/-pdp-wins-plateau-north-senate-seat-as-inec-declares-reps-inconclusive---nigeria-decides |access-date=2021-08-12 |website=Notice Naija ( Nigerian ) News |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Admin |date=2019-03-02 |title=INEC declares PDP winner of Plateau North Senate seat |url=https://nationaldailyng.com/inec-declares-pdp-winner-of-plateau-north-senate-seat/ |access-date=2021-08-12 |website=National Daily Newspaper |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
3ed9xy31dzfwvvaojtprpm0y6p2ytrt
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2019 a Jihar Sokoto
0
104235
831455
704669
2026-05-07T03:58:56Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831455
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da '''Zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2019 a [[Sokoto (jiha)|Jihar Sokoto]]''' a ranar 23 ga watan Fabrairu,shekara ta 2019, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Sokotu. [[Aliyu Magatakarda Wamakko]] wanda ke wakiltar Sokoto ta Arewa, Shehu Abubakar Tambuwal wanda ke wakilcin Sokoto ta Kudu da [[Abdullahi Ibrahim Gobir]] wanda ke wakil da Sokoto ta Gabas duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress . <ref>{{Cite web |date=2019-02-26 |title=Sokoto residents celebrate APC victory in state |url=https://www.premiumtimesng.com/news/316373-sokoto-residents-celebrate-apc-victory-in-state.html |access-date=2021-08-12}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2019-02-25 |title=Wamakko re-elected as Sokoto-North senator, APC wins Reps seat |url=https://punchng.com/wamakko-re-elected-as-sokoto-north-senator-apc-wins-reps-seat/ |access-date=2021-08-12 |website=Punch Newspapers}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-04-18 |title=How Sokoto guber poll exploded Buhari, APC |url=https://guardian.ng/politics/how-sokoto-guber-poll-exploded-buhari-apc/ |access-date=2021-08-12 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News}}</ref> Amma Kotun daukaka kara ta Sokoto a ranar 30 ga watan Oktoba, shekara ta 2019 ta kori Shehu Abubakar Tambuwal wanda ke wakiltar Sokoto ta Kudu a dandalin All Progressives Congress. [[Ibrahim Abdullahi Ɗanbaba|Ibrahim Abdullahi Danbaba]] a dandalin jam'iyyar Peoples Democratic Party ya maye gurbin sanata da aka kore shi.<ref>{{Cite web |date=2019-10-30 |title=Appeal Court sacks APC senator, Reps member; declares PDP winner |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/360218-appeal-court-sacks-apc-senator-reps-member-declares-pdp-winner.html |access-date=2021-08-12}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="3" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="3" |Jimillar
|-
| style="background-color:{{party color|All Progressives Congress}}" |
| style="background-color:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}}" |
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|3
|0
!3
|-
!Bayan Zabe
|2
|1
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
! colspan="2" |Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
! colspan="2" |Jam'iyyar
|-
|Arewacin Sokoto
|[[Aliyu Magatakarda Wamakko]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|[[Aliyu Magatakarda Wamakko]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Kudancin Sokoto
|[[Ibrahim Abdullahi Ɗanbaba|Ibrahim Abdullahi Danbaba]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|[[Ibrahim Abdullahi Ɗanbaba|Ibrahim Abdullahi Danbaba]]
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Gabashin Sokoto
|[[Abdullahi Ibrahim Gobir]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|[[Abdullahi Ibrahim Gobir]]
| style="background:{{party color|All Progressives Congress}};" |
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Arewacin Sokoto ===
Jimlar 'yan takara 39 da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben.<ref>{{Cite web |title=Wamakko wins at tribunal |url=https://dailytrust.com/wamakko-wins-at-tribunal |access-date=2021-08-30 |website=Daily Trust}}</ref><ref>{{Cite web |title=Wamakko wins at appeal court |url=https://dailytrust.com/wamakko-wins-at-appeal-court |access-date=2021-08-30 |website=Daily Trust}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nwachukwu |first=John Owen |date=2019-09-06 |title=Election Tribunal: Shagari, Maccido lose as Wamakko wins in court |url=https://dailypost.ng/2019/09/06/election-tribunal-shagari-maccido-lose-wamakko-wins-court/ |access-date=2021-08-30 |website=Daily Post Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ebhomele |first=Eromosele |date=2019-09-06 |title=APC's Wamakko defeats PDP at senatorial election tribunal in Sokoto |url=https://www.legit.ng/1258337-apcs-wamakko-defeats-pdp-senatorial-election-tribunal-sokoto.html |access-date=2021-08-30 |website=Legit.ng |archive-date=2021-08-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210830162719/https://www.legit.ng/1258337-apcs-wamakko-defeats-pdp-senatorial-election-tribunal-sokoto.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Agences |date=2019-11-05 |title=Court of Appeal upholds Senator Wamakko, others' election |url=https://www.today.ng/news/politics/court-appeal-upholds-senator-wamakko-election-261703 |access-date=2021-08-30 |website=Today}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-09-06 |title=Tribunal upholds Wamakko's election |url=https://tribuneonlineng.com/tribunal-upholds-wamakkos-election/ |access-date=2021-08-30 |website=Tribune Online}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-11-05 |title=Omo-Agege, Manager, Wamakko win at Appeal Court |url=https://thenationonlineng.net/omo-agege-manager-wamakko-win-at-appeal-court/ |access-date=2021-08-30 |website=thenationonlineng.net}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-11-06 |title=Wamakko, others win at Court of Appeal |url=https://www.sunnewsonline.com/wamakko-others-win-at-court-of-appeal/ |access-date=2021-08-30 |website=The Sun Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Olowolagba |first=Fikayo |date=2019-11-04 |title=Sokoto election: PDP loses as Appeal Court makes decision |url=https://dailypost.ng/2019/11/04/sokoto-election-pdp-loses-as-appeal-court-makes-decision/ |access-date=2021-08-30 |website=Daily Post Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-11-04 |title=Court of Appeal upholds Wamakko's election {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/nwest/361003-court-of-appeal-upholds-wamakkos-election.html |access-date=2021-08-30}}</ref> Dan takarar APC Aliyu Magatakarda Wamakko ya lashe zaben, inda ya doke PDP Ahmed Muhammad Maccido da wasu 'yan takarar jam'iyya 37.<ref>{{Cite web |date=2019-02-25 |title=Wamakko, APC candidates win in NASS election |url=https://www.sunnewsonline.com/wamakko-apc-candidates-win-in-nass-election/ |access-date=2021-08-30 |website=The Sun Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-03-09 |title=Wamakko wins polling unit {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/nwest/318945-wamakko-wins-polling-unit.html |access-date=2021-08-30}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ogbolu |first=George Oshogwe |date=2019-02-25 |title=Election Results: Sokoto-North Re-elects Senator Wamakko |url=https://www.naijanews.com/2019/02/25/election-results-sokoto-north-re-elects-senator-wamakko/ |access-date=2021-08-30 |website=Naija News}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-25 |title=Wamakko retains Senatorial seat |url=https://www.vanguardngr.com/2019/02/wamakko-retains-senatorial-seat/ |access-date=2021-08-30 |website=Vanguard News}}</ref><ref>{{Cite web |last=Blueprint |date=2020-01-24 |title=On the rise and fall of Wamakko |url=https://www.blueprint.ng/on-the-rise-and-fall-of-wamakko-by-abdullahi-abubakar-majema/ |access-date=2021-08-30 |website=Blueprint Newspapers Limited}}</ref><ref>{{Cite web |last=Silas |first=Don |date=2019-02-25 |title=Nigeria election: Result of Sokoto North Senatorial district revealed |url=https://dailypost.ng/2019/02/25/nigeria-election-result-sokoto-north-senatorial-district-revealed/ |access-date=2021-08-30 |website=Daily Post Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |title=ShineYourEye |url=https://www.shineyoureye.org/person/aliyu-magatakarda-wamakko |access-date=2021-08-12 |website=www.shineyoureye.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-11-14 |title=Appeal Court reaffirms election of Sokoto Assembly majority leader, others |url=https://www.vanguardngr.com/2019/11/appeal-court-reaffirms-election-of-sokoto-assembly-majority-leader-others/ |access-date=2021-08-30 |website=Vanguard News}}</ref>
=== Kudancin Sokoto ===
Jimillar 'yan takara 31 da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. <ref>{{Cite web |title=Appeal Court Nullifies Elections Of Sokoto APC Senator, Reps |url=https://independent.ng/appeal-court-nullifies-elections-of-sokoto-apc-senator-reps/ |access-date=2021-08-30 |website=Independent Newspaper Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite web |title=ShineYourEye |url=https://www.shineyoureye.org/person/abubakar-shehu-tambuwal |access-date=2021-08-30 |website=www.shineyoureye.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-11-19 |title=Breaking: Senate Swears in Dambaba |url=https://www.vanguardngr.com/2019/11/breaking-senate-swears-in-dambaba/ |access-date=2021-08-30 |website=Vanguard News}}</ref> Dan takarar APC Shehu Abubakar Tambuwal ya lashe zaben, inda ya doke PDP Ibrahim Abdullahi Danbaba da wasu 'yan takarar jam'iyya 29. Amma Kotun daukaka kara ta Sokoto ta kori dan takarar APC kuma ta maye gurbinsa da dan takarar PDP a matsayin mai cin nasara.<ref>{{Cite web |title=Appeal court sacks Shehu Tambuwal in Sokoto - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2019/10/30/appeal-court-sacks-shehu-tambuwal-in-sokoto/ |access-date=2021-08-30 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nseyen |first=Nsikak |date=2019-10-30 |title=Sokoto election: Appeal court sacks Tambuwal, Shehu |url=https://dailypost.ng/2019/10/30/sokoto-election-appeal-court-sacks-tambuwal-shehu/ |access-date=2021-08-30 |website=Daily Post Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-04-09 |title=SEN. IBRAHIM ABDULLAHI DANBABA & ANOR v. ABUBAKAR SHEHU TAMBUWAL & ORS (2019) |url=https://lawcarenigeria.com/sen-ibrahim-abdullahi-danbaba-anor-v-abubakar-shehu-tambuwal-ors-2019/ |access-date=2021-08-30 |website=LawCareNigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Usman |first=Samson Atekojo |date=2019-11-19 |title=Abdullahi Danbaba sworn in as Senator representing Sokoto South |url=https://dailypost.ng/2019/11/19/abdullahi-danbaba-sworn-in-as-senator-representing-sokoto-south/ |access-date=2021-08-12 |website=Daily Post Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-30 |title=APC loses two NASS seats in Sokoto |url=https://punchng.com/apc-loses-two-nass-seats-in-sokoto/ |access-date=2021-08-12 |website=Punch Newspapers}}</ref>
=== Gabashin Sokoto ===
Jimillar 'yan takara 32 ne suka yi rajista tare da Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta don yin takara a zaben. Dan takarar APC Abdullahi Ibrahim Gobir ya lashe zaben, inda ya doke PDP Maidaji Salihu da wasu 'yan takarar jam'iyya 30..<ref>{{Cite web |title=ShineYourEye |url=https://www.shineyoureye.org/person/ibrahim-abdullahi-gobir |access-date=2021-08-30 |website=www.shineyoureye.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-09-10 |title=Court upholds APC's Senator Gobir election, dismisses PDP petition |url=https://tribuneonlineng.com/court-upholds-apcs-senator-gobir-election-dismisses-pdp-petition/ |access-date=2021-08-30 |website=Tribune Online}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-11-05 |title=Appeal Court upholds Gobir's election as Sokoto senator |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/nwest/361123-appeal-court-upholds-gobirs-election-as-sokoto-senator.html |access-date=2021-08-30}}</ref><ref>{{Cite web |last=Olowolagba |first=Fikayo |date=2019-11-05 |title=Sokoto election: APC wins as Appeal Court upholds Senator Gobir's victory |url=https://dailypost.ng/2019/11/05/sokoto-election-apc-wins-as-appeal-court-upholds-senator-gobirs-victory/ |access-date=2021-08-30 |website=Daily Post Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Trust |first=Daily |date=2019-02-26 |title=APC 's Senator Gobir retains seat, defeats Sokoto Assembly Speaker – Daily Trust |url=https://headtopics.com/ng/apc-s-senator-gobir-retains-seat-defeats-sokoto-assembly-speaker-daily-trust-4426848 |access-date=2021-08-30 |website=Head Topics }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=Maduabuchi |first=Nnaemeka |date=2019-09-11 |title=Sokoto East: Senator Gobir's election upheld |url=https://www.today.ng/news/politics/sokoto-east-senator-gobirs-election-upheld-249437 |access-date=2021-08-30 |website=Today}}</ref><ref>{{Cite web |last=IV |first=Editorial |date=2018-10-05 |title=Gobir emerges Sokoto East APC senatorial candidate |url=https://www.blueprint.ng/gobir-emerges-sokoto-east-apc-senatorial-candidate/ |access-date=2021-08-30 |website=Blueprint Newspapers Limited}}</ref><ref>{{Cite web |title=APC's Senator Gobir retains seat, defeats Sokoto Assembly Speaker |url=https://dailytrust.com/apc-s-senator-gobir-retains-seat-defeats-sokoto-assembly-speaker |access-date=2021-08-30 |website=Daily Trust}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
g2uemjii0xaysm0j7c47c6h5rdploo1
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Babban Birnin Tarayya
0
104723
831415
738146
2026-05-07T03:31:48Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831415
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Babban Birnin Tarayya, Najeriya|Babban Birnin Tarayya]] a ranar 28 ga Maris, 2015, don zabar memba na Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Babban Birnin tarayya.<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women's Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |doi=10.1177/000203971505000204 |issn=0002-0397 |jstor=24589148 |s2cid=54931944 |doi-access=free}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref> [[Philips Tanimu Aduda]] wanda ke wakiltar [[Mazaɓar Majalisar Dattawa ta Babban Birnin Tarayya|Gundumar Sanata ta FCT]] ya lashe gasar a dandalin [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]]. <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!1
|-
!Bayan Zabe
|1
| -
!1
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|[[Mazaɓar Majalisar Dattawa ta Babban Birnin Tarayya|Gundumar Sanata ta FCT]]
|
|
|[[Philips Tanimu Aduda]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== [[Mazaɓar Majalisar Dattawa ta Babban Birnin Tarayya|Gundumar Sanata ta FCT]] ===
[[Peoples Democratic Party|Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Philips Tanimu Aduda ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Adamu Muhammad da sauran 'yan takarar jamono]].<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/FC/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |date=April 3, 2015 |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
0jxf5wxb1d286r7b8obg8fcewmvkojn
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Adamawa
0
104726
831417
738147
2026-05-07T03:32:22Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831417
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Adamawa|Jihar Adamawa]] a ranar 28 ga Maris, 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Adamaw. [[Binta Masi Garba]] wanda ke wakiltar Adamawa ta Arewa, Ahmad Abubakar wanda ke wakilcin Adamawa ta Kudu da [[Abdul-Aziz Nyako]] wanda ke wakilci Adamawa ta Tsakiya duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Adamawa ta Arewa
|
|
|[[Binta Masi Garba]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Adamawa ta Kudu
|
|
|Ahmad Abubakar
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Adamawa ta Tsakiya
|
|
|[[Abdul-Aziz Nyako]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Adamawa ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar Progressives Congress [[Binta Masi Garba]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Bala Nggilari da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/AD/senate/2015 |access-date=2021-08-14 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Adamawa ta Kudu ===
[[All Progressives Congress|Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Ahmad Abubakar ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy People's Democratic Party Jonathan Zwingina da sauran 'yan takarar jamʼiyyar]].<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Adamawa ta Tsakiya ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Abdul-Aziz Nyako]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy People's Democratic Party Aliyu Idi Hong da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
dworcwkez82zh0dctu0gk5577v8l2jw
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Akwa Ibom
0
104727
831418
738148
2026-05-07T03:32:43Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831418
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Akwa Ibom|Jihar Akwa Ibom]] a ranar 28 ga Maris, 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Akw Ibom. [[Bassey Albert]] wanda ke wakiltar Akwa Ibom Arewa maso Gabas, [[Godswill Akpabio]] wanda ke wakil da Akwa Ibon Arewa maso Yamma da [[Nelson Effiong]] wanda ke wakilcin Akwa Ibum Kudu duk sun ci nasara a dandalin Jam'iyyar Demokradiyyar Jama'a.<ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Akwa Ibom Arewa maso Gabas
|
|
|[[Bassey Albert]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Akwa Ibom Arewa maso Yamma
|
|
|[[Godswill Akpabio]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Akwa Ibom ta Kudu
|
|
|[[Nelson Effiong]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Akwa Ibom Arewa maso Gabas ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party [[Bassey Albert]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Emmanuel Obot da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Akwa Ibom Arewa maso Yamma ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party [[Godswill Akpabio]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Inibehe Okori da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Akwa Ibom ta Kudu ===
[[Peoples Democratic Party|Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Nelson Effiong ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Bassey Etienam da sauran 'yan takarar jamono]].<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
l0zrmpt1djf8fmct4mzbsp2cd2q43mn
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Benue
0
104732
831420
738149
2026-05-07T03:33:18Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831420
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Benue (jiha)|Jihar Benue]] a ranar 28 ga Maris, 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Benure. [[Barnabas Andyar Gemade]] wanda ke wakiltar Benue North East da [[George Akume]] wanda ke wakilcin Benue North West sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress, yayin da David Mark wanda ke wakilci Benue South ya ci nasara a kan dandalin Peoples Democratic Party . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|2
|1
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Benue Arewa maso Gabas
|
|
|[[Barnabas Andyar Gemade]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Benue Arewa maso Yamma
|
|
|[[George Akume]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Kudancin Kudancin
|
|
|[[David Mark|Dauda Markus]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Benue Arewa maso Gabas ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Barnabas Andyar Gemade]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Gabriel Suswam da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/BN/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>{{Election box begin no change|title=2015 Nigerian Senate election in Benue State}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=All Progressives Congress|candidate=[[Barnabas Andyar Gemade]]|votes=|percentage=}}
{{Election box candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=Gabriel Suswam|votes=|percentage=}}
{{Election box total no change}}
{{Election box hold with party link no change|winner=All Progressives Congress}}
{{End}}
=== Benue Arewa maso Yamma ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[George Akume]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Mike Mku da sauran 'yan takarar jamʼiyya .<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>{{Election box begin no change|title=2015 Nigerian Senate election in Benue State}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=All Progressives Congress|candidate=[[George Akume]]|votes=|percentage=}}
{{Election box candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=Mike Mku|votes=|percentage=}}
{{Election box total no change}}
{{Election box hold with party link no change|winner=All Progressives Congress}}
{{End}}
=== Kudancin Kudancin ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party David Mark ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Daniel Onjeh da sauran 'yan takarar jamono.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>{{Election box begin no change|title=2015 Nigerian Senate election in Benue State}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=[[David Mark]]|votes=|percentage=}}
{{Election box candidate with party link no change|party=All Progressives Congress|candidate=Daniel Onjeh|votes=|percentage=}}
{{Election box total no change}}
{{Election box hold with party link no change|winner=Peoples Democratic Party (Nigeria)}}
{{End}}
== Manazarta ==
{{Reflist}}
a10iu5lcqqg2v75pvltr17x69mq4tfu
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Borno
0
104743
831422
738150
2026-05-07T03:33:42Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831422
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Borno|Jihar Borno]] a ranar 28 ga Maris, 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Borino. [[Abubakar Kyari]] wanda ke wakiltar Borno North, [[Ahmed Zanna]] wanda ke wakilcin Borno Central da [[Mohammed Ali Ndume]] wanda ke wakil da Borno South duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress. <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Borno ta Arewa
|
|
|[[Abubakar Kyari]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Borno ta Tsakiya
|
|
|[[Ahmed Zanna]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Borno ta Kudu
|
|
|[[Mohammed Ali Ndume]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Borno ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Abubakar Kyari]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Isa Lawan da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/BO/senate/2015 |access-date=2021-08-14 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Borno ta Tsakiya ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Ahmed Zanna]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Muhammad Baba da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Borno ta Kudu ===
[[All Progressives Congress|Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Mohammed Ali Ndume ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Nicolas Msheilza da sauran 'yan takarar jamʼiyyar]].<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
64l7070s5f29q7af0huxxc5vkgj7std
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Ebonyi
0
104749
831424
738151
2026-05-07T03:34:15Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831424
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Ebonyi|Jihar Ebonyi]] a ranar 28 ga Maris, 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Ebonayi. [[Sam Egwu]] wanda ke wakiltar Ebonyi North, Joseph Ogba wanda ke wakilcin Ebonyi Central da [[Sonni Ogbuoji]] wanda ke wakil da Ebonyi South duk sun ci nasara a dandalin Jam'iyyar Demokradiyyar Jama'a.<ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Ebonyi ta Arewa
|
|
|[[Sam Egwu]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Ebonyi ta Tsakiya
|
|
|[[Joseph Ogba|Yusufu Ogba]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Ebonyi ta Kudu
|
|
|[[Sonni Ogbuoji]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Ebonyi ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party [[Sam Egwu]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Pius Ekuma da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Ebonyi ta Tsakiya ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Joseph Ogba ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Anyigor Nwanchor da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Ebonyi ta Kudu ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Sonni Ogbuoji ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress John Arinze da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
9qwa6fk9kavrh7sb5br7w71qbtlakbl
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Ekiti
0
104750
831426
738152
2026-05-07T03:34:37Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831426
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a [[Ekiti|Jihar Ekiti]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Ekini. [[Fatimat Olufunke Raji-Rasaki]] wanda ke wakiltar Ekiti ta Tsakiya, Duro Faseyi wanda ke wakilcin Ekiti ta Arewa da [[Abiodun Olujimi]] wanda ke wakil da Ekiti ta Kudu duk sun ci nasara a dandalin Jam'iyyar Demokradiyyar Jama'a.<ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Ekiti ta Tsakiya
|
|
|[[Fatimat Olufunke Raji-Rasaki]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Ekiti ta Arewa
|
|
|Duro Faseyi
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Ekiti ta Kudu
|
|
|[[Abiodun Olujimi]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Ekiti ta Tsakiya ===
Dan takarar [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]] [[Fatimat Olufunke Raji-Rasaki]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Gbenga Olofin da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Ekiti ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party (PDP) Duro Faseyi ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Olubunmi Adetunbi da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Ekiti ta Kudu ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Abiodun Olujimi ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Anthony Adeniyi da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
8gdkcvd0w2i8armdz4r2j98i5ps5qjf
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Enugu
0
104756
831427
738153
2026-05-07T03:34:58Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831427
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Enugu (jiha)|Jihar Enugu]] a ranar 28 ga Maris, 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Enug. [[Gilbert Nnaji]] wanda ke wakiltar Enugu East, [[Ike Ekweremadu]] wanda ke wakilcin Enugu West da [[Utazi Chukwuka]] wanda ke wakil da Enugu North duk sun ci nasara a dandalin Jam'iyyar Demokradiyyar Jama'a.<ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Gabashin Enugu
|
|
|[[Gilbert Nnaji]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Yammacin Enugu
|
|
|[[Ike Ekweremadu]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Enugu ta Arewa
|
|
|[[Utazi Chukwuka]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Gabashin Enugu ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party [[Gilbert Nnaji]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Benjamin Nwoye da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Yammacin Enugu ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party [[Ike Ekweremadu]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Achieze Louisa da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Enugu ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Utazi Chukwuka ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Joseph Okoloagu da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
as6c69ze3mjwx7614hmr33eptxqsm45
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Gombe
0
104760
831429
738154
2026-05-07T03:35:20Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831429
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a [[Gombe (jiha)|Jihar Gombe]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Gomba. [[Mohammed Danjuma Goje]] wanda ke wakiltar Gombe ta Tsakiya da [[Usman Bayero Nafada]] wanda ke wakilcin Gombe ta Arewa sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress, yayin da Joshua Moltobok wanda ke wakilci Gombe ta Kudu ya ci nasara a kan dandalin Peoples Democratic Party . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|2
|1
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Gombe ta Tsakiya
|
|
|[[Mohammed Danjuma Goje]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Gombe ta Arewa
|
|
|[[Usman Bayero Nafada]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Gombe ta Kudu
|
|
|Joshua Moltobok
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Gombe ta Tsakiya ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress (APC) [[Mohammed Danjuma Goje]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy People's Democratic Party Usman Kumo da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/GM/senate/2015 |access-date=2021-08-14 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Gombe ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Usman Bayero Nafada]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Abdulkadir Hamma da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Gombe ta Kudu ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Joshua Moltobok ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono na All Progressives Congress Adams Balah da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
i3o6nrjwgzs0h9zphdki8m1bwvrpvh5
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Imo
0
104764
831430
738155
2026-05-07T03:35:47Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831430
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Imo|Jihar Imo]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Imo. [[Samuel Anyanwu]] wanda ke wakiltar Imo East da Hope Uzodinma wanda ke wakilcin Imo West sun ci nasara a dandalin [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]], yayin da Benjamin Uwajumogu wanda ke wakilci Imo North ya ci nasara a kan dandalin All Progressives Congress (APC) . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|2
|1
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Gabashin Imo
|
|
|[[Samuel Anyanwu]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Imo Yamma
|
|
|[[Hope Uzodinma|Fata Uzodinma]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Arewacin Imo
|
|
|Benjamin Uwajumogu
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Gabashin Imo ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party [[Samuel Anyanwu]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Uchechukwu Onyeagocha da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Imo Yamma ===
[[Peoples Democratic Party|Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Hope Uzodinma ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Osita Izunaso da sauran 'yan takarar jamono]].<ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Arewacin Imo ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Benjamin Uwajumogu ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy Peoples Democratic Party Achonu Nneji da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
40agtplsfe8f7tqsoupifnbnguey3vh
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Jigawa
0
104766
831432
738156
2026-05-07T03:36:13Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831432
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekara ta 2015 a [[Jigawa|Jihar Jigawa]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Jigaswa. [[Abdullahi Abubakar Gumel]] wanda ke wakiltar Jigawa North West, [[Mohammed Sabo Nakudu|Mohammed Sabo]] wanda ke wakilcin Jigawa South West da Muhammad Shitu wanda ke wakilci Jigawa Arewa maso Gabas duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress (APC). <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/JG/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Jigawa Arewa maso Yamma
|
|
|[[Abdullahi Abubakar Gumel]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Jigawa Arewa maso Gabas
|
|
|Muhammad Shitu
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Jigawa Kudu maso Yamma
|
|
|[[Mohammed Sabo Nakudu|Mohammed Sabo]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Jigawa Arewa maso Yamma ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress (APC) [[Abdullahi Abubakar Gumel]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy People's Democratic Party Danladi Abdullahi Sankara da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref name=":1">{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Media |date=2018-06-19 |title=List Of Senators From Jigawa State |url=https://www.medianigeria.com/list-of-senators-from-jigawa-state/ |access-date=2021-08-31 |website=Media Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Senators Jigawa-North West Senate, National Assembly from 1999 - 2021{{!}} Citizen Science Nigeria |url=https://citizensciencenigeria.org/public-offices/positions/5feb8a07f8c7352c5256625a/ |access-date=2021-08-31 |website=citizensciencenigeria.org |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Jigawa Kudu maso Yamma ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress (APC) [[Mohammed Sabo Nakudu|Mohammed Sabo]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Abdulmumini Hassan da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":1"/><ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=Senators Jigawa-South West Senate, National Assembly from 1999 - 2021{{!}} Citizen Science Nigeria |url=https://citizensciencenigeria.org/public-offices/positions/5feb8a31f8c7352c52566959/ |access-date=2021-08-31 |website=citizensciencenigeria.org |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Jigawa Arewa maso Gabas ===
[[All Progressives Congress|Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Muhammad Shitu ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Adamu Ahmed da sauran 'yan takarar jamʼiyyar]].<ref name=":1"/><ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-03-04 |title=APC senatorial candidate refuses to sign peace fact in Jigawa |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/apc-senatorial-candidate-refuses-to-sign-peace-fact-in-jigawa/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Jigawa North-East: Between Shitu and Hassan |url=https://dailytrust.com/jigawa-north-east-between-shitu-and-hassan-264950 |access-date=2021-08-31 |website=Daily Trust |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Senators Jigawa-North East Senate, National Assembly from 1999 - 2021{{!}} Citizen Science Nigeria |url=https://citizensciencenigeria.org/public-offices/positions/5feb8a31f8c7352c52566954/ |access-date=2021-08-31 |website=citizensciencenigeria.org |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
79e2owqcy1xplydf5nt90h90bv55fcu
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Kaduna
0
104769
831434
738157
2026-05-07T03:36:36Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831434
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a [[Kaduna (jiha)|Jihar Kaduna]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Kadun. [[Shehu Sani]] wanda ke wakiltar Kaduna ta Tsakiya da [[Suleiman Othman Hunkuyi]] wanda ke wakilcin Kaduna ta Arewa sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress, yayin da [[Danjuma Laah]] wanda ke wakilci Kaduna ta Kudu ya ci nasara a kan dandalin Peoples Democratic Party . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|2
|1
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Kaduna ta Tsakiya
|
|
|[[Shehu Sani]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Kaduna ta Arewa
|
|
|[[Suleiman Othman Hunkuyi]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Kaduna ta Kudu
|
|
|[[Danjuma Laah]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Kaduna ta Tsakiya ===
[[All Progressives Congress|Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Shehu Sani ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Mohammed Aruwa da sauran 'yan takarar jamʼiyyar]].<ref name=":0">{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/KD/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Kaduna ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Suleiman Othman Hunkuyi]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party [[Ahmed Makarfi]] da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref name=":0"/><ref name=":1"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Kaduna ta Kudu ===
[[Danjuma Laah]] dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party (PDP) ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Ishaku Shekarau da sauran 'yan takarar jamono.<ref name=":0"/><ref name=":1"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
bgraiobh91x478ks1oiar7vhy65ogof
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Katsina
0
104770
831435
738158
2026-05-07T03:36:59Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831435
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a [[Katsina (jiha)|Jihar Katsina]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Katsana. Mustapha Bukar wanda ke wakiltar Katsina North, [[Abu Ibrahim]] wanda ke wakilcin Katsina South da [[Kurfi Umaru]] wanda ke wakil da Katsina Central duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress (APC) . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Katsina ta Arewa
|
|
|Mustapha Bukar
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Katsina ta Kudu
|
|
|[[Abu Ibrahim]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Katsina ta Tsakiya
|
|
|[[Kurfi Umaru]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Katsina ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress (APC) Mustapha Bukar ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Yau Umar Gojo da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/KT/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Katsina ta Kudu ===
Dan takarar jam'iyyar Progressives Congress (APC) [[Abu Ibrahim]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Abdulahi Faskari da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Katsina ta Tsakiya ===
[[All Progressives Congress|Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Kurfi Umaru ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Lamis Shehu da sauran 'yan takarar jamʼiyyar]].<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
3ndh5043bt6bvpcxhbp7cvcsyl3y9at
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Kebbi
0
104771
831437
738159
2026-05-07T03:37:21Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831437
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a [[Kebbi|Jihar Kebbi]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Kebra. [[Yahaya Abubakar Abdullahi]] wanda ke wakiltar Kebbi North, [[Adamu Aliero]] wanda ke wakilcin Kebbi Central da Bala Na'Allah wanda ke wakil da Kebbi South duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress (APC) . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Kebbi ta Arewa
|
|
|[[Yahaya Abubakar Abdullahi]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Kebbi ta Tsakiya
|
|
|[[Adamu Aliero]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Kebbi ta Kudu
|
|
|Bala Na'Allah
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Kebbi ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress (APC) [[Yahaya Abubakar Abdullahi]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy People's Democratic Party (PDP) [[Usman Saidu Nasamu Dakingari]] da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/KB/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Kebbi ta Tsakiya ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress (APC) [[Adamu Aliero]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Abubakar Malam da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Kebbi ta Kudu ===
Dan takarar jam'iyyar Progressives Congress (APC) Bala Na'Allah ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party (PDP) Abubakar Sadiq da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
lu1gd63ijiltgeiiytmfzdd9v3gt205
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Kogi
0
104772
831439
738160
2026-05-07T03:37:48Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831439
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a [[Jihar Kogi]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Kog. Atai Aidoko wanda ke wakiltar Kogi East da Ogembe Ahmed wanda ke wakilcin Kogi Central sun ci nasara a dandalin Jam'iyyar Peoples Democratic Party, yayin da [[Dino Melaye]] wanda ke wakilci Kogi West ya ci nasara a kan dandalin All Progressives Congress . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|2
|1
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Kogi Gabas
|
|
|Atai Aidoko
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Kogi ta Tsakiya
|
|
|Ogembe Ahmed
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Kogi Yamma
|
|
|[[Dino Melaye]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Kogi Gabas ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Atai Aidoko ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Abdulrahman Abubakar da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/KG/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Kogi ta Tsakiya ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Ogembe Ahmed ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono na All Progressives Congress Mohammed Abdulsalami da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Kogi Yamma ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Dino Melaye ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta Peoples Democratic Party Smart Adeyemi da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
cqe4mb0ypzw2o4r9gp7zhovm6wihz5t
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Nasarawa
0
104830
831442
738161
2026-05-07T03:38:25Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831442
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a [[Nasarawa|Jihar Nasarawa]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Nasinawa. [[Suleiman Adokwe]] wanda ke wakiltar Nasarawa ta Kudu da Philip Aruwa wanda ke wakilcin Nasarawa ta Arewa sun ci nasara a dandalin [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]], yayin da [[Abdullahi Adamu]] wanda ke wakilci Nasarawa ta Yamma ya ci nasara a kan dandalin All Progressives Congress (APC). <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|2
|1
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Nasarawa ta Kudu
|
|
|[[Suleiman Adokwe]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Nasarawa ta Arewa
|
|
|Philip Aruwa
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Nasarawa Yamma
|
|
|[[Abdullahi Adamu]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Nasarawa ta Kudu ===
[[Peoples Democratic Party|Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Suleiman Adokwe ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Salihu Hussain da sauran 'yan takarar jamono]].<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/NS/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Nasarawa ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Philip Aruwa ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono na All Progressives Congress Idris Yahuza da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Nasarawa Yamma ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Abdullahi Adamu ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy Peoples Democratic Party Aliyu Wadada da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
empprxaxi1acuepn3d8822ufiqxi29g
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Nijar
0
104831
831443
738162
2026-05-07T03:38:47Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831443
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Neja|Jihar Nijar]] a ranar 28 ga Maris, 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Nija. Mustapha Sani wanda ke wakiltar Nijar ta Kudu, [[Aliyu Sabi Abdullahi]] wanda ke wakilcin Nijar ta Arewa da [[David Umaru]] wanda ke wakilci Nijar ta Gabas duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Neja ta Kudu
|
|
|Mustapha Sani
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Arewacin Nijar
|
|
|[[Aliyu Sabi Abdullahi]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Gabashin Nijar
|
|
|[[David Umaru]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Neja ta Kudu ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Mustapha Sani ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party [[Zainab Abdulkadir Kure]] da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/NG/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Arewacin Nijar ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Aliyu Sabi Abdullahi]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy People's Democratic Party Aliyu Mohammed da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Gabashin Nijar ===
[[All Progressives Congress|Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress David Umaru ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Mu'azu Babangida Aliyu da sauran 'yan takarar jamʼiyya]].<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
tgm0sbhr3lrds0s930ngw1pqsfwputk
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Ondo
0
104833
831444
738163
2026-05-07T03:39:11Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831444
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a [[Ondo (jiha)|Jihar Ondo]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Ondo. Omotayo Donald wanda ke wakiltar Ondo Central da Robert Ajayi Boroffice wanda ke wakilcin Ondo North sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress (APC), yayin da Yele Omogunwa wanda ke wakilci Ondo South ya ci nasara a kan dandalin Peoples Democratic Party (PDP) . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|2
|1
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Ondo ta Tsakiya
|
|
|Omotayo Donald
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Ondo ta Arewa
|
|
|[[Robert Ajayi Boroffice|Ofishin Robert Ajayi]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Ondo ta Kudu
|
|
|Yele Omogunwa
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Ondo ta Tsakiya ===
Dan takarar jam'iyyar Progressives Congress Omotayo Donald ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party (PDP) Akinyelure Ayo da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Ondo ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Robert Ajayi Boroffice ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy People's Democratic Party (PDP) Bode Olajumoke da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Ondo ta Kudu ===
Dan takarar jam'iyyar People Democratic Party (APC) Yele Omogunwa ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Morayo Lebi da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
mjsciude5l7ahzdlfqyfj7xqeilz1e2
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Osun
0
104834
831446
738164
2026-05-07T03:39:32Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831446
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na 2015 a [[Osun|Jihar Osun]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Oson. [[Olusola Adeyeye]] wanda ke wakiltar Osun Central, Christopher Omoworare Babajide wanda ke wakilcin Osun East da [[Isiaka Adetunji Adeleke|Isiaka Adeleke]] wanda ke wakilci Osun West duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress (APC) . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Osun ta Tsakiya
|
|
|[[Olusola Adeyeye]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Osun Gabas
|
|
|Christopher Omoworare Babajide
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Osun Yamma
|
|
|[[Isiaka Adetunji Adeleke|Isiaka Adeleke]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Osun ta Tsakiya ===
All Progressives Congress candidate [[Olusola Adeyeye]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jam'iyyar People's Democratic Party Oluwole Aina da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Osun Gabas ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Christopher Omoworare Babajide ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy People's Democratic Party Fadahunsi Adenigba da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Osun Yamma ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Isiaka Adetunji Adeleke|Isiaka Adeleke]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Olasunkanmi Akinlabi da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
t9zt8b8rnyshqzntz3n0vohrr2ktkkg
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Plateau
0
104835
831447
738165
2026-05-07T03:39:56Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831447
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a Jihar Plateau a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Platea. Jeremiah Useni wanda ke wakiltar Plateau South, [[Joshua Dariye]] wanda ke wakilcin Plateau Central da [[Jonah David Jang]] wanda ke wakilci Plateau North duk sun ci nasara a dandalin [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar (PDP) Demokradiyya ta Jama'a]].<ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Filayen Kudu
|
|
|[[Jeremiah Useni|Irmiya Useni]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Tsakiyar Tsakiya
|
|
|[[Joshua Dariye]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Filayen Arewa
|
|
|[[Jonah David Jang]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Filayen Kudu ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Jeremiah Useni ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress John Nanzip Shagaya da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/PL/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Tsakiyar Tsakiya ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party [[Joshua Dariye]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Satzilang Pilit da sauran 'yan takarar jamono.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Filayen Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party [[Jonah David Jang|(PDP) Jonah David Jang]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Eunice Ayisa da sauran 'yan takarar jamono .<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
5otu60t1desh9vz42q1mcfme1ppojsu
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Rivers
0
104856
831448
738166
2026-05-07T03:40:17Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831448
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar dubu biyu da goma sha’biyar 2015 a Jihar Rivers a ranar ishirin da takwas 28 ga watan Maris shekara ta dubu biyu da goma sha’biyar 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Riers. Andrew Uchendu wanda ke wakiltar Rivers East, [[Magnus Ngei Abe]] wanda ke wakilcin Rivers South East da [[Otelemaba Amachree]] wanda ke wakil da Rivers West duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Koguna na Gabas
|
|
|Andrew Uchendu
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Koguna Kudu maso Gabas
|
|
|[[Magnus Ngei Abe]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Koguna Yamma
|
|
|[[Otelemaba Amachree]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Rivers ta Gabas ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Andrew Uchendu ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy Democratic Party George Thompson Sekibo da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>{{Election box begin no change|title=2015 Nigerian Senate election in Rivers State}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=All Progressives Congress|candidate=[[Andrew Uchendu]]|votes=|percentage=}}
{{Election box candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=[[George Thompson Sekibo]]|votes=|percentage=}}
{{Election box total no change}}
{{Election box hold with party link no change|winner=All Progressives Congress}}
{{End}}
====== Rivers Kudu maso Gabas ======
Dan takarar jam'iyyar Progressives Congress Magnus Ngei Abe ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Olaka Nwogu da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=16 April 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=31 August 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>{{Election box begin no change}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=All Progressives Congress|candidate=[[Magnus Ngei Abe]]|votes=|percentage=}}
{{Election box candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=Olaka Nwogu|votes=|percentage=}}
{{Election box total no change}}
{{Election box hold with party link no change|winner=All Progressives Congress}}
{{End}}
=== Rivers ta Yamma ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Otelemaba Amachree]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Osinakachukwu Ideozu da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>{{Election box begin no change}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=All Progressives Congress|candidate=[[Otelemaba Amachree]]|votes=|percentage=}}
{{Election box candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=[[Osinakachukwu Ideozu]]|votes=|percentage=}}
{{Election box total no change}}
{{Election box hold with party link no change|winner=All Progressives Congress}}
{{End}}
== Manazarta ==
{{Reflist}}
spzi2o1k2a47y5jvlekjagjec8lgckq
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Sokoto
0
104870
831451
738167
2026-05-07T03:40:40Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831451
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar2015 a [[Sokoto (jiha)|Jihar Sokoto]] a ranar 28 ga watan Maris, shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Sokotu. [[Abdullahi Ibrahim Gobir]] wanda ke wakiltar Sokoto East, [[Aliyu Magatakarda Wamakko]] wanda ke wakilcin Sokoto North da [[Ibrahim Abdullahi Ɗanbaba|Ibrahim Abdullahi Danbaba]] wanda ke wakilci Sokoto South duk sun ci nasara a dandalin All Progressives Congress (APC). <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-13 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-13 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[All Progressives Congress|APC]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|3
| -
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Gabashin Sokoto
|
|
|[[Abdullahi Ibrahim Gobir]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Arewacin Sokoto
|
|
|[[Aliyu Magatakarda Wamakko]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|-
|Kudancin Sokoto
|
|
|[[Ibrahim Abdullahi Ɗanbaba|Ibrahim Abdullahi Danbaba]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Gabashin Sokoto ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress (APC) [[Abdullahi Ibrahim Gobir]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy People's Democratic Party Dahiru Yari da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/state/SO/senate/2015 |access-date=2021-08-13 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Arewacin Sokoto ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress [[Aliyu Magatakarda Wamakko]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party [[Ahmed Muhammad Maccido]] da sauran 'yan takarar jamʼiyya.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=April 16, 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Kudancin Sokoto ===
Dan takarar jam'iyyar All Progressives Congress Ibrahim Abdullahi Danbaba ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamono ta People's Democratic Party Abdullahi Muhammad da sauran 'yan takarar jamʼiyyar.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
kzkq5utlv4xuktbm4kktf4hdz0v19p0
Zaben Majalisar Dattijai na Najeriya na 2015 a Jihar Taraba
0
104871
831452
738168
2026-05-07T03:41:02Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831452
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben [[Majalisar Dattijai ta Najeriya]] na shekarar 2015 a [[Jahar Taraba|Jihar Taraba]] a ranar 28 ga watan Maris shekara ta 2015, don zabar mambobin Majalisar Dattijan Najeriya don wakiltar Jihar Tarava. [[Emmanuel Bwacha]] wanda ke wakiltar Taraba ta Kudu da [[Sani Danladi|Abubakar Sani Danladi]] wanda ke wakilcin Taraba ta Arewa sun ci nasara a dandalin Jam'iyyar Demokradiyyar Jama'a, yayin da [[Yusuf Abubakar Yusuf]] wanda ke wakilci Taraba ta Tsakiya ya ci nasara a kan dandalin All Progressives Congress . <ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=The 8th National Assembly and the rest of us |url=https://www.vanguardngr.com/2016/04/the-8th-national-assembly-and-the-rest-of-us/ |access-date=2021-08-14 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-29 |title=List of 83 senators who passed vote of confidence on Senate President, Saraki {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/190803-list-of-83-senators-who-passed-vote-of-confidence-on-senate-president-saraki.html |access-date=2021-08-14 |language=en-GB}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|- style="vertical-align:bottom;"
! rowspan="2" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="2" |Jimillar
|-
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
![[All Progressives Congress|APC]]
|-
!Kafin Zabe
|
|
!3
|-
!Bayan Zabe
|2
|1
!3
|-
|}
== Takaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
!Jam'iyyar
! class="unsortable" |Sanata da aka zaba
!Jam'iyyar
|-
|Taraba ta Kudu
|
|
|[[Emmanuel Bwacha]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Taraba ta Arewa
|
|
|[[Sani Danladi|Abubakar Sani Danladi]]
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Taraba ta Tsakiya
|
|
|[[Yusuf Abubakar Yusuf]]
|[[All Progressives Congress|APC]]
|}
== Sakamakon ==
=== Taraba ta Kudu ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party [[Emmanuel Bwacha]] ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Waziri Salihu da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=FULL LIST OF MEMBERS OF 8TH SENATE |url=https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210421114500/https://placng.org/i/wp-content/uploads/2019/12/List-of-Members-of-8th-Senate.pdf |archive-date=April 21, 2021 |website=placng.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-02 |title=With APC win, South East shuts self from Senate President, Speaker slots {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180474-with-apc-win-south-east-shuts-self-from-senate-president-speaker-slots.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 8 female senators in 8th National Assembly - P.M. News |url=https://pmnewsnigeria.com/2015/05/29/meet-the-8-female-senators-in-8th-national-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=pmnewsnigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-30 |title=INEC releases some results of National Assembly election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/03/inec-releases-results-national-assembly-election/ |access-date=2021-08-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-04 |title=8th Assembly introduced 2,166 bills, only 515 were passed—Report |url=https://www.icirnigeria.org/8th-assembly-introduced-2166-bills-only-515-were-passed-report/ |access-date=2021-08-31 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |title=2015 Election Result: List of Elected Senators Across Nigeria – Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/03/2015-election-result-list-of-elected-senators-across-nigeria/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=FAAPA |title=8th National Assembly: The challenges and feats – FAAPA FR |url=http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |access-date=2021-08-31 |language=en |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831184235/http://www.faapa.info/blog/8th-national-assembly-the-challenges-and-feats/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-06-08 |title=Governance Institutions: Nigeria's 8th Senate » CPPA |url=http://cpparesearch.org/nu-en-pl/a-profile-of-nigerias-8th-senate/ |access-date=2021-08-31 |website=CPPA |language=en-US}}</ref>
=== Taraba ta Arewa ===
Dan takarar jam'iyyar Peoples Democratic Party Abubakar Sani ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar All Progressives Congress Ali Sani da sauran 'yan takarar jamono.<ref>{{Cite web |title=IFES Election Guide {{!}} Elections: Nigeria Senate 2015 |url=https://www.electionguide.org/elections/id/2543/ |access-date=2021-08-31 |website=www.electionguide.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-04-13 |title=Full List of Telephone Numbers Of The 109 Senators Of The National Assembly |url=http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20160416144044/http://www.nigerianmonitor.com/full-list-of-telephone-numbers-of-the-109-senators-of-the-national-assembly/ |archive-date=16 April 2016 |access-date=2021-08-31 |website=LATEST NIGERIAN NEWS BREAKING HEADLINES NEWSPAPERS |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-01-06 |title=20 Lawmakers Who Shaped the 8th Assembly |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/20-lawmakers-who-shaped-the-8th-assembly/ |access-date=2021-08-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=admin |title=The 8th National Assembly – CISLAC Nigeria |url=https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831200219/https://www.cislac.org/2019/06/10/the-8th-national-assembly-from-a-critical-assessment/ |archive-date=August 31, 2021 |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=List of 2015 Elected Senators |url=https://inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210615061151/https://www.inecnigeria.org/news-all/list-of-2015-elected-senators/ |archive-date=June 15, 2021 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tersoo |first=Andrella |date=2018-02-21 |title=Names of 109 senators in Nigeria: Current list of senators and the districts they represent |url=https://www.legit.ng/1153020-how-senators-nigeria.html |access-date=2021-08-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-11-05 |title=Bukola Saraki constitutes 65 committees for 109 senators |url=https://guardian.ng/lead-story/bukola-saraki-constitutes-65-committees-for-109-senators/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
=== Taraba ta Tsakiya ===
[[All Progressives Congress|Dan takarar jam'iyyar Progressives Congress Yusuf Abubakar Yusuf ya lashe zaben, inda ya doke dan takarar jamonoy Peoples Democratic Party Marafa Bashir da sauran 'yan takarar jamʼiyya]].<ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=Nigerian Women’s Scorecard In 2015 Polls |url=https://guardian.ng/features/nigerian-womens-scorecard-in-2015-polls/ |access-date=2021-08-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-01 |title=APC snatches Senate majority, ends PDP's 16-year rule {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180468-apc-snatches-senate-majority-ends-pdps-16-year-rule.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-29 |title=Why the PDP lost |url=https://newafricanmagazine.com/10768/ |access-date=2021-08-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185402/https://newafricanmagazine.com/10768/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Orji |first=Nkwachukwu |date=2015 |title=The 2015 Nigerian General Elections |url=https://www.jstor.org/stable/24589148 |journal=Africa Spectrum |volume=50 |issue=2 |pages=73–85 |issn=0002-0397}}</ref><ref>{{Cite web |title=LIST OF SENATORIAL CANDIDATES FOR 2015 ELECTION – Nigeria Civil Society Situation Room |url=https://situationroomng.org/list-of-senatorial-candidates-for-2015-election/ |access-date=2021-08-31 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=EveryPolitician: Nigeria - Senate - 8th National Assembly of Nigeria |url=https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |access-date=2021-08-31 |website=EveryPolitician |archive-date=2021-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210831185404/https://everypolitician.org/nigeria/senate/term-table/8.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-15 |title=APC's 'PhD victory' over PDP in the 8th assembly |url=https://www.thecable.ng/apcs-phd-victory-pdp-8th-assembly |access-date=2021-08-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-02-28 |title=Prominent senators, governors who lost out in Senate race |url=https://www.premiumtimesng.com/opinion/analysis/316817-prominent-senators-governors-who-lost-out-in-senate-race.html |access-date=2021-08-31 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
82hyxopkdarh05n6ddcb8g5615je47t
Walter Patrick Eneji
0
105177
831122
673414
2026-05-06T13:27:13Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831122
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Walter Patrick Eneji''' (14 Satumba 1947 - Nuwamba 2015) ya kasance Mataimakin Gwamna na [[Cross River|Jihar Cross River]], [[Najeriya]] a karkashin [[Donald Duke]] . Jami'ar Kirista ta Carolina da ke Thomasville, Amurka ta girmama shi tare da PhD a cikin Gudanar da Kasuwanci da Dokta na Allahntaka (DD) a ranar 9 ga Satumba 2000.<ref>{{Cite web |title=Cross River State: Executive Council: Eneji |url=http://kekerete.tripod.com/CRSG/eneji.html |access-date=2020-08-09 |website=kekerete.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Walter Patrick Eneji – crossriverwatch |url=http://crossriverwatch.com/tag/walter-patrick-eneji/ |access-date=2020-08-09 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ex-Deputy Governor of Cross Riveris dead |url=https://www.pulse.ng/news/local/dr-walter-eneji-ex-deputy-governor-of-cross-riveris-dead/mvrsr95.amp |access-date=2021-03-26 |website=www.pulse.ng |archive-date=2020-02-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200226142359/https://www.pulse.ng/news/local/dr-walter-eneji-ex-deputy-governor-of-cross-riveris-dead/mvrsr95.amp |url-status=dead }}</ref>
== Ilimi ==
Walter Eneji ya yi karatun firamare daga 1952 zuwa 1959. Daga nan ya ci gaba da karatun sakandare a makarantar sakandare ta Mary Knoll, Okuku - Ogoja, inda ya sami takardar shaidar makarantar sakandare a shekarar 1966. Ya sami BA (Hons) a cikin wallafe-wallafen Ingilishi daga [[Jami'ar Ibadan]], Najeriya a 1971, da kuma difloma na digiri na biyu a cikin gwamnati daga Jami'an Ife, Najeriya a 1978.
== Ayyuka ==
Walter Eneji ya fara aikinsa a matsayin malami a karkashin Roman Catholic Missions, Ogoja a shekarar 1967. Daga baya ya shiga aikin gwamnati a matsayin Jami'in Gudanarwa a shekarar 1971, inda ya kuma ba da lacca a Cibiyar Horar da Ma'aikatan Jama'a, Calabar.
An tura shi zuwa Hukumar Kula da Ayyuka ta Jama'a a matsayin Mataimakin Sakatare a 1973. Ya tashi a wannan matsayi na aiki yana aiki a Kwamitin Makarantar Jiha, Ma'aikatar Kudi, Ma'aikatan Ayyuka da Sufuri, Ofishin Gwamna a matsayin Babban Yarjejeniya, Sakatare a Majalisar Zartarwa, Janar Manajan Kamfanin Gidajen Jihar Cross River, da Darakta Janar a Ma'aikalin Kudi har zuwa 22 ga Satumba 1992. Ya zama Mataimakin Gwamna na [[Cross River|Jihar Cross River]] a ranar 19 ga Fabrairu 2003 a karkashin dandalin Jam'iyyar People's Democratic Party (PDP) kuma ya kasance a ofis har zuwa 29 ga Mayu 2007.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Matattun 2015]]
[[Rukuni:Haifaffun 1947]]
[[Rukuni:Gwamnonin jihar Cross River]]
i9352dpopk8e95p0hgqvf2pssizcs9f
Zaben gwamna na Jihar Adamawa na 2015
0
105855
831458
788314
2026-05-07T04:22:23Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831458
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Adamawa na 2015''' ya faru ne a Najeriya a ranar 11 ga watan Afrilu, shekara ta 2015. Dan takarar [[All Progressives Congress|APC]] [[Bindo Jibrilla]] ya lashe zaben, inda ya doke Markus Gundiri na SDP. <ref name=":0">{{Cite web |date=2015-04-13 |title=INEC declares APC's Bindow winner of Adamawa governorship poll {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/more-news/181397-inec-declares-apcs-bindow-winner-of-adamawa-governorship-poll.html |access-date=2021-04-25 |language=en-GB}}</ref> <ref name=":1">{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC's Bindow declared winner of Adamawa guber poll |url=https://thenationonlineng.net/apcs-bindow-declared-winner-of-adamawa-guber-poll/ |access-date=2021-04-25 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |date=2014-12-06 |title=Bindow wins in Adamawa |url=https://thenationonlineng.net/bindow-wins-adamawa/ |access-date=2021-04-25 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref>
[[Bindo Jibrilla]] ya fito ne a matsayin dan takarar gwamna na [[All Progressives Congress|APC]] bayan ya samu kuri'u 2,718 kuma ya doke abokin hamayyarsa mafi kusa, Ibrahim Mijinyawa Yayaji wanda ya samu kuriʼu 2,268. Ya zaɓi [[Martins Babale]] a matsayin abokin tserensa. Markus Gundiri shi ne dan takarar SDP.<ref name=":3">{{Cite web |date=2015-02-01 |title=Adamawa PDP chiefs dump Ribadu, endorse SDP candidate |url=https://guardian.ng/news/nigeria/national/adamawa-pdp-chiefs-dump-ribadu-endorse-sdp-candidate/ |access-date=2021-04-25 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Perishable |title=SDP Mourns Adamawa Governorship Candidate - TELL |url=https://www.tell.ng/sdp-mourns-adamawa-governorship-candidate/ |access-date=2021-04-25 |website=www.tell.ng |language=en-US}}</ref> 'Yan takara 8 sun yi takara a zaben.<ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=2015: Ribadu scores 688 to emerge as Adamawa PDP guber candidate |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/2015-ribadu-scores-688-emerge-pdp-guber-candidate-adamawa/ |access-date=2021-04-25 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=pmnews |date=2014-09-08 |title=Adamawa Election: Atiku accepts APC primaries, congratulates Jibrilla |url=https://www.pmnewsnigeria.com/2014/09/08/adamawa-election-atiku-accepts-apc-primaries-congratulates-jibrilla/ |access-date=2021-04-25 |website=P.M. News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-06 |title=APC guber primaries: El-Rufai, Bindow, Abubakar, others clinch tickets |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-guber-primaries-el-rufai-bindow-abubakar-others-clinch-tickets/ |access-date=2021-04-25 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ejiofor |first=Clement |date=2015-04-12 |title=2015 Governorship Election In Nigeria: Official Results From States |url=https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |access-date=2021-04-25 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en |archive-date=2021-04-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210428114852/https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Bindow Emerges APC Candidate For October 11 Adamawa Election |url=https://www.channelstv.com/2014/09/08/bindow-emerges-apc-candidate-october-11-adamawa-election/ |access-date=2021-04-25 |website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-14 |title=Tambuwal, Ambode, el-Rufai, Ribadu… winners and losers of the 2015 governorship election |url=https://www.thecable.ng/tambuwal-ambode-el-rufai-ribadu-winners-losers-2015-governorship-election |access-date=2021-04-25 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-03-03 |title=Adamawa: Gundiri dumps APC for PDP |url=https://peoplesdailyng.com/adamawa-gundiri-dumps-apc-for-pdp/ |access-date=2021-04-25 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |last3= |first3= |last4= |last5= |first5= |date=2015-04-12 |title=Ribadu in poor poll show, trails in third position in Adamawa - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2015/04/12/ribadu-in-poor-poll-show-trails-in-third-position-in-adamawa/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150526012108/http://thenewsnigeria.com.ng/2015/04/12/ribadu-in-poor-poll-show-trails-in-third-position-in-adamawa/ |archive-date=May 26, 2015 |access-date=2021-04-25 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |last=Live |first=PM NEWS |date=2015-04-12 |title=Ribadu gets poll spanking in Adamawa, trails in third |url=https://www.pmnewsnigeria.com/2015/04/12/ribadu-gets-poll-spanking-in-adamawa-trails-in-third/ |access-date=2021-04-25 |website=P.M. News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=2015: PDP, APC and the rest of us |url=https://dailytrust.com/2015-pdp-apc-and-the-rest-of-us |access-date=2021-04-25 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-04-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210425154736/https://dailytrust.com/2015-pdp-apc-and-the-rest-of-us |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-05 |title=ANALYSIS: Between Ribadu and Bindow: Who occupies Dougeri Govt. House? {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/features-and-interviews/176264-analysis-ribadu-bindow-occupies-dougeri-govt-house.html |access-date=2021-04-25 |language=en-GB}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar [[Jerin Gwamnonin Jihar Adamawa|Gwamnan Jihar Adamawa]] ta amfani da tsarin jefa kuri'a.<ref name=":0"/>
=== Farko na APC ===
An gudanar da Zaben fidda gwani na APC a ranar 4 ga Disamba, 2014. [[Umaru Fintiri|Ahmadu Umaru Fintiri]] ya lashe zaben fidda gwani da kuri'u 1,656 a kan wasu 'yan takara 5. Abokin hamayyarsa mafi kusa shi ne Ibrahim Mijinyawa Yayaji, wanda ya zo na biyu tare da kuri'u 2,268, Mustapha ya zira kwallaye 515, Ahmed Barata ya zira kwallan 452, yayin da Yakubu Tsalla da Emmanuel Bello suka samu kuri'u 147 da 50 bi da bi.<ref name=":1"/>
== Sakamakon ==
Adadin 'yan takara 8 ne suka yi rajista tare da Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta don yin takara a zaben.<ref name=":2"/>
Adadin kuri'un da aka jefa ya kasance 706,092, yayin da adadin kuri'un inganci ya kasance 684,050. Kayan kuri'un da aka ƙi sun kasance 27,790.<ref name=":3"/>{{Election results|cand1=[[Bindo Jibrilla]]|party1=[[All Progressives Congress]]|votes1=362329|cand2=Markus Gundiri|party2=[[Social Democratic Party]]|votes2=181806|cand3=[[Nuhu Ribadu]]|party3=[[People's Democratic Party (Nigeria)|People's Democratic Party]]|votes3=98917|cand4=Ahmed Modibbo|party4=[[People's Democratic Movement]]|votes4=32985|cand5=Other candidates|party5=|votes5=139915|invalid=27790|source=[https://thenationonlineng.net/apcs-bindow-declared-winner-of-adamawa-guber-poll/ Thenationonlineng]}}
== Manazarta ==
{{Reflist}}
onv3ucubz6gdphmvfzjxn7n3q8oc9sx
Zaben gwamna na jihar Bauchi na 2015
0
105861
831495
746496
2026-05-07T04:59:25Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831495
wikitext
text/x-wiki
{{Election box begin}}
{{Election box candidate with party link}}
{{Election box candidate with party link}}
{{Election box hold with party link no swing}}
{{End}}{{Reflist}}{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Bauchi (jiha)|Jihar Bauchi]] na 2015''' shi ne zaben gwamna na 8 na Jihar Baachi. An gudanar da shi a ranar 11 ga Afrilu, 2015, dan takarar All Progressives Congress [[Mohammed Abdullahi Abubakar]] ya lashe zaben, inda ya doke Mohammed Jatau na [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]].<ref>{{Cite web |title=2015 Governors Election Results Summary and Analysis by States in Nigeria |url=https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430191210/https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-04-30 |website=whowin.com.ng}}</ref><ref>{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/governor/2015 |access-date=2021-04-30 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-04-30 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=Governorship Election Results Part 1: Tambuwal, Amosun, Masari & More Win |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-1-tambuwal-amosun-okorocha-more-win/ |access-date=2021-04-30 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-13 |title=Governorship Election Results Part 2: Wike, Al-Makura, Ganduje & More Emerge Winners |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-2-wike-al-makura-ganduje-more-emerge-winners/ |access-date=2021-04-30 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=GOVERNORSHIP ELECTION RESULTS |url=https://dailytrust.com/governorship-election-results |access-date=2021-04-30 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501001115/https://dailytrust.com/governorship-election-results |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-05-01 |title=Why Bauchi people are angry with Governor Abubakar - Speaker Dogara |url=https://www.vanguardngr.com/2017/05/bauchi-people-angry-governor-abubakar-speaker-dogara/ |access-date=2021-05-23 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=9 October 2018 |title=MA Abubakar: A victory foretold - By: . . |url=https://dailytrust.com/ma-abubakar-a-victory-foretold |access-date=2021-05-23 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135443/https://dailytrust.com/ma-abubakar-a-victory-foretold |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=7 Apr 2015 |title=Bauchi: Jatau and Abubakar go for broke |url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20150407/281792807541744 |access-date=2021-05-23 |website=Daily Trust |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=APC's Mohammed Abubakar clinches Bauchi gov seat |url=https://news2.onlinenigeria.com/news/general/409072-apc’s-mohammed-abubakar-clinches-bauchi-gov-seat.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150714193606/http://news2.onlinenigeria.com/news/general/409072-apc%E2%80%99s-mohammed-abubakar-clinches-bauchi-gov-seat.html |archive-date=2015-07-14 |access-date=2021-05-23 |website=news2.onlinenigeria.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Services |first=Compiled from Wire |date=2015-04-13 |title=Buhari's APC winning big in Nigeria governorship polls |url=https://www.dailysabah.com/africa/2015/04/13/buharis-apc-winning-big-in-nigeria-governorship-polls |access-date=2021-05-23 |website=Daily Sabah |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=List & faces of newly elected governors in Nigeria |url=https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |access-date=2021-05-23 |website=Theinfong |language=en-US |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135445/https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ugwuanyi |first=Sylvester |date=2015-04-13 |title=Detailed results from Saturday's governorship election |url=https://dailypost.ng/2015/04/13/detailed-results-from-saturdays-governorship-election/ |access-date=2021-05-23 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref>
== Farko na APC ==
Dan takarar APC [[Mohammed Abdullahi Abubakar]] ya kayar da wasu 'yan takara 7 don samun tikitin jam'iyyar. Ya ci nasara da kuri'u 930 don kayar da abokin hamayyarsa mafi kusa da tsohon Ministan Harkokin 'yan sanda, [[Ibrahim Lame]], wanda ya sami kuri'u 806. [[Yusuf Tuggar]] ya samu kuri'u 526, Sadiq Mohammed ya samu kuriʼu 194, Ibrahim Zailani, tsohon memba na Majalisar Wakilai ya samu kuri" 161, Abdullahi Tanko ya samu kuri kuri'u 92, Nuhu Gidado ya samu kuri-tallace 86, Mohammed Umar ya samu kuri 'yan kuri'u 56. Masu jefa kuri'a da aka amince da su sun kasance 2,901, kuri'un da aka jefa sun kasance 2,865 kuma kuri'un marasa inganci sun kasance 30. <ref>{{Cite web |date=2014-12-06 |title=APC guber primaries: El-Rufai, Bindow, Abubakar, others clinch tickets |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-guber-primaries-el-rufai-bindow-abubakar-others-clinch-tickets/ |access-date=2021-05-02 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=&Wer_y |date=2014-12-06 |title=Abubakar emerges Bauchi APC gov candidate |url=http://newsherald.com.ng/2014/12/06/abubakar-emerges-bauchi-apc-gov-candidate/ |access-date=2021-05-02 |website=NewsHerald Nigeria |language=en-US |archive-date=2021-05-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210502211159/http://newsherald.com.ng/2014/12/06/abubakar-emerges-bauchi-apc-gov-candidate/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-29 |title='Power 'll shift in Bauchi' |url=https://thenationonlineng.net/power-ll-shift-bauchi/ |access-date=2021-05-02 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-05 |title=Abubakar emerges Bauchi APC governorship candidate - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2014/12/05/abubakar-emerges-bauchi-apc-governorship-candidate/ |access-date=2021-05-02 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=6 December 2014 |title=How APC's guber candidates emerged |url=https://dailytrust.com/how-apc-s-guber-candidates-emerged |access-date=2021-05-02 |website=Daily Trust |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=5 December 2014 |title=Abubakar wins Bauchi APC governorship primaries |url=https://dailytrust.com/abubakar-wins-bauchi-apc-governorship-primaries |access-date=2021-05-02 |website=Daily Trust |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-11-10 |title=Abubakar reconciles with Dogara - The Nation Newspaper |url=https://thenationonlineng.net/abubakar-reconciles-with-dogara/ |access-date=2021-05-02 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> Bayan zaben fidda gwani, [[Ibrahim Lame]] ya zargi jami'an All Progressives Congress a [[Bauchi (jiha)|Jihar Bauchi]] da rashin aikin zabe wanda ya hana shi damar lashe tikitin gwamna. Tsohon Ministan Harkokin 'Yan Sanda a Najeriya ya yi kira ga soke zaben fidda gwani kuma ya nemi a sake shi, yana mai cewa zai ci gaba zuwa kotu idan ba a soke zaben ba.<ref>{{Cite web |last=METROWATCH |date=2014-12-06 |title=Lame Seeks Cancellation of Bauchi APC Guber Primaries |url=https://metrowatchonline.com/lame-seeks-cancellation-bauchi-apc-guber-primaries/ |access-date=2021-05-02 |website=METROWATCH |language=en-US |archive-date=2021-05-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210502211156/https://metrowatchonline.com/lame-seeks-cancellation-bauchi-apc-guber-primaries/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-17 |title=Head or tail, it's Yuguda in Bauchi |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/head-tail-yuguda-bauchi/ |access-date=2021-05-02 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 December 2014 |title=Lame wants Bauchi APC guber primary cancelled |url=https://dailytrust.com/lame-wants-bauchi-apc-guber-primary-cancelled |access-date=2021-05-02 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210502211155/https://dailytrust.com/lame-wants-bauchi-apc-guber-primary-cancelled |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-06 |title=EX-Minister of police threatens to sue over Bauchi APC governorship primary results {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/nnorth-east/172562-ex-minister-police-threatens-sue-bauchi-apc-governorship-primary-results.html |access-date=2021-05-02 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-06 |title=Bauchi APC governorship aspirant cries foul play - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2014/12/06/bauchi-apc-governorship-aspirant-cries-foul-play/ |access-date=2021-05-02 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-10 |title=Nigeria: How progressive is the APC? |url=https://newafricanmagazine.com/9964/ |access-date=2021-05-27 |website=New African Magazine |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527082508/https://newafricanmagazine.com/9964/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC governorship primaries: Day of reckoning |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-governorship-primaries-day-reckoning/ |access-date=2021-05-27 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-17 |title=APC Must Conduct Transparent Governorship Primaries, Says Wahab, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150217190957/http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-date=2015-02-17 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC Governorship primaries updates |url=https://thenationonlineng.net/apc-governorship-primaries-updates/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-29 |title=APC: Rave of the moment in North-West, NorthEast |url=https://thenationonlineng.net/apc-rave-of-the-moment-in-north-west-northeast/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=A festival of choice |url=https://thenationonlineng.net/festival-choice/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-12-08 |title=Presidential Primaries: Power play as APC gubernatorial candidates emerge |url=https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |access-date=2021-05-27 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527085053/https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |url-status=dead }}</ref>
=== Masu neman takara ===
* '''[[Mohammed Abdullahi Abubakar]]'''
* [[Ibrahim Lame]]
* [[Yusuf Tuggar]]
* Sadiq Mohammed
* Ibrahim Zailani
* Abdullahi Tanko
* Nuhu Mai Girma
* Mohammed Umar
== PDP na farko ==
=== Masu neman takara ===
* '''Mohammed Jatau'''
* [[Babayo Garba Gamawa]]
* [[Muhammad Ali Pate]]
* Adamu Gumba
* Bappa Azare
== Sauran mai neman gwamna da jam'iyya ==
* Muktari Hal[[Alliance for Democracy (Nijeriya)|AD]], AD
* Bello Ibrahim, [[All Progressives Grand Alliance|APGA]]
* Salisu Musa, [[Jam'iyyar Unity Party of Nigeria|UPN]]
* [[Abdullahi Adamu]] Usman, KP
* Danladi Musa, MPPP
* Mato Musa, UPP
* Bala Musa, PDC
* Musa Yakubu Wanka, ACPN
== Sakamakon ==
{{Election box begin}}
{{Election box candidate with party link}}
{{Election box candidate with party link}}
{{Election box hold with party link no swing}}
{{End}}
== Manazarta ==
{{Reflist}}
bacoh0umlh02x8em0kbkh8qb6e6lhyh
Zaben gwamna na Jihar Gombe na 2015
0
105882
831465
788317
2026-05-07T04:30:44Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831465
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Gombe (jiha)|Jihar Gombe]] na 2015''' shi ne zaben gwamna na 8 na Jihar Гombe. <ref>{{Cite web |last=Services |first=Compiled from Wire |date=2015-04-13 |title=Buhari's APC winning big in Nigeria governorship polls |url=https://www.dailysabah.com/africa/2015/04/13/buharis-apc-winning-big-in-nigeria-governorship-polls |access-date=2021-05-27 |website=Daily Sabah |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=List & faces of newly elected governors in Nigeria |url=https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |access-date=2021-05-27 |website=Theinfong |language=en-US |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135445/https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |last=Ugwuanyi |first=Sylvester |date=2015-04-13 |title=Detailed results from Saturday's governorship election |url=https://dailypost.ng/2015/04/13/detailed-results-from-saturdays-governorship-election/ |access-date=2021-05-27 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC 19 - 7 PDP... Results of 2015 gov election |url=https://www.thecable.ng/apc-17-7-pdp-results-2015-gov-election |access-date=2021-05-27 |website=TheCable |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=2015 Gubernatorial Election: Results so Far… – KapitalFM 92.9 Abuja |url=https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |access-date=2021-05-27 |website=kapital929.fm |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523141338/https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=The governors emerge: Ribadu, Agbaje, Yero, Dakuku crash out - Business Hallmark |url=https://hallmarknews.com/the-governors-emerge-ribadu-agbaje-yero-dakuku-crash-out/ |access-date=2021-05-27 |website=hallmarknews.com |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=GUBER ELECTION LATEST: APC WINS 14 STATES, PDP 4 – Abia, Rivers, Cross River not ready yet |url=https://theyesng.com/guber-election-latest-apc-wins-14-states-pdp-4-abia-rivers-cross-river-not-ready-yet/ |access-date=2021-05-27 |website=Yes International! Magazine |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [5] [6] [7]<ref>{{Cite web |last=Ejiofor |first=Clement |date=2015-04-12 |title=2015 Governorship Election In Nigeria: Official Results From States |url=https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |access-date=2021-05-27 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en |archive-date=2021-04-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210428114852/https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=xinhuanet.com |date=2015-04-12 |title=Key governorship positions return to Nigeria?s opposition party |url=https://newsghana.com.gh/key-governorship-positions-return-to-nigerias-opposition-party/ |access-date=2021-05-27 |website=News Ghana |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria - 2015 Election Results - Google Drive |url=https://docs.google.com/spreadsheets/d/tghGyMtgwvGREo_mYjftkFw/htmlview |access-date=2021-05-27 |website=docs.google.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-27 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Reflections On 2015 General Elections |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/176495/reflections-on-2015-general-elections.html |access-date=2021-05-27 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=#NigeriaDecides 2015: Governorship and State House of Assembly Elections Results - LIVE UPDATES |url=https://guardian.ng/lead-story/nigeriadecides-2015-governorship-and-assemblies-elections-results-live-updates/ |access-date=2021-05-27 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref> An gudanar da shi a ranar 11 ga Afrilu, 2015, dan takarar Jam'iyyar Democrat ta Jama'a [[Ibrahim Hassan Dankwambo]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Muhammad Inuwa Yahaya]] na All Progressives Congress.<ref>{{Cite web |title=2015 Governors Election Results Summary and Analysis by States in Nigeria |url=https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430191210/https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-05-01 |website=whowin.com.ng}}</ref><ref>{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/governor/2015 |access-date=2021-05-01 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-01 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=Governorship Election Results Part 1: Tambuwal, Amosun, Masari & More Win |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-1-tambuwal-amosun-okorocha-more-win/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-13 |title=Governorship Election Results Part 2: Wike, Al-Makura, Ganduje & More Emerge Winners |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-2-wike-al-makura-ganduje-more-emerge-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=GOVERNORSHIP ELECTION RESULTS |url=https://dailytrust.com/governorship-election-results |access-date=2021-05-01 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501001115/https://dailytrust.com/governorship-election-results |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Igboanugo |first=Ada |date=2015-04-12 |title=LIVE: INEC announces results of Governorship elections » YNaija |url=https://naija.yafri.ca/live-inec-announces-results-of-governorship-elections/ |access-date=2021-05-27 |website=YNaija |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Elections: APC wins 19 states as PDP takes seven |url=https://thenationonlineng.net/elections-apc-wins-19-states-as-pdp-takes-seven/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-16 |title=Issues as governorship contest shifts to tribunals |url=https://thenationonlineng.net/issues-as-governorship-contest-shifts-to-tribunals/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-25 |title=Governors-elect: Facts behind the faces |url=https://thenationonlineng.net/governors-elect-facts-behind-the-faces/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=ANALYSIS: How the governorship elections would be won and lost {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180993-analysis-how-the-governorship-elections-would-be-won-and-lost.html |access-date=2021-05-27 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-04 |title=Governorship Polls: How states will vote |url=https://thenationonlineng.net/governorship-polls-how-states-will-vote/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=INEC's Statement on Governorship & State Assembly Elections – READ |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inecs-statement-on-governorship-state-assembly-elections-read/ |access-date=2021-05-27 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Nigeria 2015 Governorship, State Assemblies Elections – LIVE UPDATES (INEC Declarations) {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/181232-nigeria-2015-governorship-state-assemblies-elections-live-updates-inec-declarations.html |access-date=2021-05-27 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP Sets Governorship Primaries For Nov 29, Presidential For Dec 6 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/157585/pdp-sets-governorship-primaries-for-nov-29-presidential-for.html |access-date=2021-05-27 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-24 |title=#NigeriaDecides2015: APC wins majority of Nigeria states in governorship poll {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924052252/http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-date=2015-09-24 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=Nigeria Elections 2015: APC wins 13 states, PDP 4 in governorship polls |url=http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150415225327/http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-date=2015-04-15 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC wins in 13 states, PDP victorious in four |url=http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413070322/http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-date=2015-04-13 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-25 |title=APC sweeps gov polls: Wins 19 States and counting, PDP is finished… See results. {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150725113258/http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-date=2015-07-25 |access-date=2021-05-27}}</ref>
== PDP na farko ==
Dan takarar PDP kuma gwamnan da ke kan mulki, [[Ibrahim Hassan Dankwambo]] ya sami tikitin jam'iyyar. <ref>{{Cite web |last=Admin |date=2014-12-08 |title=Gov. Dankwambo wins PDP guber primaries for Gombe State |url=https://sundiatapost.com/gov-dankwambo-wins-pdp-guber-primaries-for-gombe-state/ |access-date=2021-05-27 |website=SundiataPost |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Ribadu wins PDP Adamawa, Dankwambo retains Gombe and crisis in Niger - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2014/12/08/ribadu-wins-pdp-adamawa-dankwambo-retains-gombe-and-crisis-in-niger/ |access-date=2021-05-27 |website=The NEWS}}</ref> <ref>{{Cite web |date=26 Dec 2014 |title=Gombe: The battle between Dankwambo and Yahaya |url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20141226/281835757057799 |access-date=2021-05-27 |website=Daily Trust |via=PressReader}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Ihedioha, Ribadu, Agbaje, Okowa, Wike, and others Win PDP Gubernatorial Primaries for 2015 Elections {{!}} The African Democrat |url=http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |access-date=2021-05-27 |website=africandemocrat.com |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080659/http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=PDP Governorship Primaries: Ribadu, Folarin, Okowa, Agbaje, others win |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/pdp-governorship-primaries-ribadu-folarin-okowa-agbaje-others-win/ |access-date=2021-05-27 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=14 Dec 2014 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests |url=https://www.pressreader.com/nigeria/thisday/20141214/282200829261007 |access-date=2021-05-27 |website=This Day |via=PressReader}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Update: PDP Governorship primaries |url=https://thenationonlineng.net/update-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Jimi Agbaje, Ifeanyi Okowa, Nyesom Wike, Teslim Folarin Win PDP Governorship Primaries |url=https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-27 |website=onobello.com |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080651/https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Primary Elections: Wike, Folarin, Others Win PDP Governorship Tickets |url=https://www.channelstv.com/2014/12/08/pdp-primaries-wike-folarin-others-win-governorship-tickets/ |access-date=2021-05-27 |website=Channels Television}}</ref> [5] [6] [7] [6] [7] [6] [6] [7] [6] [4] [5] [6] [6] [7] [8] [6] [7] [6] <ref>{{Cite web |date=2015-05-17 |title=PDP primaries nationwide reactions |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150517110358/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-date=2015-05-17 |access-date=2021-05-27}}</ref> [6] [7] [6] [9] [10] [6] [7] [8] [7] [8] [9] [10] [6] [5] [6] [7]<ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries: PDP in disarray |url=https://thenationonlineng.net/primaries-pdp-disarray/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-12 |title=Who picks PDP govs ticket? |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-url=https://web.archive.org/web/20150512052002/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-date=2015-05-12 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-27 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150327023519/http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-date=2015-03-27 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-19 |title=The emerging power blocs in PDP |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20150419214943/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-date=2015-04-19 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150418142824/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-date=2015-04-18 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-15 |title=A tale of woes |url=https://thenationonlineng.net/tale-woes/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-03 |title=Protests, Defection Trail PDP Guber Primaries {{!}} OSUN DEFENDER |url=http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150703093346/http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-date=2015-07-03 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-13 |title=2015: Governorship primary tears PDP apart in states |url=http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213024456/http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-date=2014-12-13 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-03 |title=Mixed reactions trail PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20141203032616/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-date=2014-12-03 |access-date=2021-05-27}}</ref> Ya ci nasara da kuri'u 492 daga cikin wakilai 504, yayin da kuri'un takwas ba su da inganci kuma wakilai huɗu ba su nan. Ya lashe zaben fidda gwani ta hanyar tabbatarwa.<ref>{{Cite web |date=22 September 2014 |title=PDP governorship primaries: 8 ministers may quit in weeks |url=https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |access-date=2021-05-27 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080648/https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-14 |title=Flawed Primaries, Aggrieved Aspirants Set To Dump PDP En masse |url=http://saharareporters.com/2014/12/14/flawed-primaries-aggrieved-aspirants-set-dump-pdp-en-masse |access-date=2021-05-27 |website=Sahara Reporters}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries chaos rocks PDP |url=https://thenationonlineng.net/primaries-chaos-rocks-pdp/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=PDP faces crises in 17 states |url=https://thenationonlineng.net/pdp-faces-crises-17-states/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-13 |title=How PDP govs hijacked party structures ahead 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141113013640/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-date=2014-11-13 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-21 |title=Battle for 2015: Fresh crisis hits PDP |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20141121161050/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-date=2014-11-21 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-01-18 |title=2015 Guber Race: 10 Toughest Battlegrounds |url=http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-url=https://web.archive.org/web/20150118064725/http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-date=2015-01-18 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-01-01 |title=The building blocks of 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101043414/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-date=2015-01-01 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-06 |title=PDP chieftain calls for peace among gov aspirants |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-url=https://web.archive.org/web/20150406030948/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-date=2015-04-06 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-08-11 |title=APC, PDP and battle for 2015 |url=https://thenationonlineng.net/apc-pdp-and-battle-for-2015/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref>
=== Masu neman takara ===
* '''[[Ibrahim Hassan Dankwambo]]'''
== Farko na APC ==
Dan takarar APC, [[Muhammad Inuwa Yahaya]] ya kayar da wasu 'yan takara 2 don samun tikitin jam'iyyar. Ya ci nasara da kuri'u 905 don kayar da abokin hamayyarsa mafi kusa, [[Usman Bayero Nafada]], wanda ya sami kuri'u 727. Murtala Aliyu ya samu kuri'u 22. An ba da izini ga wakilai 1,700.<ref>{{Cite web |last=THEWILL_ |date=2014-12-05 |title=APC Guber Primaries: Nafada Loses In Gombe |url=https://thewillnigeria.com/news/apc-guber-primaries-nafada-loses-in-gombe/ |access-date=2021-05-27 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-08-21 |title=2015: APC set to bury PDP in Gombe - Chairman |url=https://peoplesdailyng.com/2015-apc-set-to-bury-pdp-in-gombe-chairman/ |access-date=2021-05-27 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-02-19 |title='2015 is terminal year for PDP in Gombe' |url=https://thenationonlineng.net/2015-is-terminal-year-for-pdp-in-gombe/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Gombe: A fight between old friends |url=https://www.vanguardngr.com/2015/04/gombe-a-fight-between-old-friends/ |access-date=2021-05-27 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=7 July 2015 |title=Gombe APC suspends state chairman, indicts Nafada, others |url=https://dailytrust.com/gombe-apc-suspends-state-chairman-indicts-nafada-others |access-date=2021-05-27 |website=Daily Trust |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-07-23 |title=2015: APC to challenge PDP in Gombe |url=https://thenationonlineng.net/2015-apc-to-challenge-pdp-in-gombe/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-29 |title=APC: Rave of the moment in North-West, NorthEast |url=https://thenationonlineng.net/apc-rave-of-the-moment-in-north-west-northeast/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=A festival of choice |url=https://thenationonlineng.net/festival-choice/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-12-08 |title=Presidential Primaries: Power play as APC gubernatorial candidates emerge |url=https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |access-date=2021-05-27 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527085053/https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-10 |title=Nigeria: How progressive is the APC? |url=https://newafricanmagazine.com/9964/ |access-date=2021-05-27 |website=New African Magazine |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527082508/https://newafricanmagazine.com/9964/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC governorship primaries: Day of reckoning |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-governorship-primaries-day-reckoning/ |access-date=2021-05-27 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC Governorship primaries updates |url=https://thenationonlineng.net/apc-governorship-primaries-updates/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref>[13]<ref>{{Cite web |date=2015-02-17 |title=APC Must Conduct Transparent Governorship Primaries, Says Wahab, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150217190957/http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-date=2015-02-17 |access-date=2021-05-27}}</ref>
=== Masu neman takara ===
* '''[[Muhammad Inuwa Yahaya]]'''
* [[Usman Bayero Nafada]]
* Murtala Aliyu
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 12 ne suka fafata a zaben. Ibrahim Hassan Dankwambo daga Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a ta lashe zaben, inda ta doke Muhammad Inuwa Yahaya daga All Progressives Congress.<ref>{{Cite web |title=2015 Elections: A Time to Choose (3); Focus on Akwa Ibom, Nasarawa, Taraba, Oyo, Kano, By Olusegun Adeniyi |url=https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |access-date=2021-05-01 |website=News Express Nigeria Website |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501002619/https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Admins |date=2015-04-13 |title=Lalong ,Ortom ,Al-Makura Join Ganduje ,Bagudu,Yari, Abu Lolo ,Okowa As Winners Newsdiaryonline |url=https://newsdiaryonline.com/lalong-ortom-al-makura-join-ganduje-baguduyari-abu-lolo-okowa-as-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-27 |title=After final whistle, it's APC 22 - 13 PDP |url=https://www.thecable.ng/final-whistle-apc-22-13-pdp |access-date=2021-05-01 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=22 April 2015 |title=APC tsunami sinks PDP in 19 states …Adamawa, Bauchi, Benue, Borno, Jigawa, Kaduna, Kano, Katsina, Kebbi, Kwara, Lagos, Nasarawa, Niger, Ogun, Oyo, Plateau, Sokoto, Yobo and Zamfara {{!}} Encomium Magazine |url=https://encomium.ng/apc-tsunami-sinks-pdp-in-19-states-adamawa-bauchi-benue-borno-jigawa-kaduna-kano-katsina-kebbi-kwara-lagos-nasarawa-niger-ogun-oyo-plateau-sokoto-yobo-and-zamfara/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Editorial |date=2015-04-13 |title=APC Wins Governorship Election In 19 States |url=https://www.icirnigeria.org/apc-wins-governorship-election-in-19-states/ |access-date=2021-05-01 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Buhari's APC wins big in Nigeria's governorship poll |url=https://www.aa.com.tr/en/politics/buharis-apc-wins-big-in-nigerias-governorship-poll/57958 |access-date=2021-05-01 |website=www.aa.com.tr}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
cclzxrn25f807qtdve29wqtf3z4tm0r
Zaben gwamna na Jihar Imo na 2015
0
105911
831470
788318
2026-05-07T04:34:24Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831470
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Imo|Jihar Imo]] na 2015''' shi ne zaben gwamna na 8 na Jiharimo. <ref>{{Cite web |last=Services |first=Compiled from Wire |date=2015-04-13 |title=Buhari's APC winning big in Nigeria governorship polls |url=https://www.dailysabah.com/africa/2015/04/13/buharis-apc-winning-big-in-nigeria-governorship-polls |access-date=2021-05-27 |website=Daily Sabah |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=List & faces of newly elected governors in Nigeria |url=https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |access-date=2021-05-27 |website=Theinfong |language=en-US |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135445/https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |last=Ugwuanyi |first=Sylvester |date=2015-04-13 |title=Detailed results from Saturday's governorship election |url=https://dailypost.ng/2015/04/13/detailed-results-from-saturdays-governorship-election/ |access-date=2021-05-27 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Igboanugo |first=Ada |date=2015-04-12 |title=LIVE: INEC announces results of Governorship elections » YNaija |url=https://naija.yafri.ca/live-inec-announces-results-of-governorship-elections/ |access-date=2021-05-27 |website=YNaija |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Elections: APC wins 19 states as PDP takes seven |url=https://thenationonlineng.net/elections-apc-wins-19-states-as-pdp-takes-seven/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-05-16 |title=Issues as governorship contest shifts to tribunals |url=https://thenationonlineng.net/issues-as-governorship-contest-shifts-to-tribunals/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-25 |title=Governors-elect: Facts behind the faces |url=https://thenationonlineng.net/governors-elect-facts-behind-the-faces/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=ANALYSIS: How the governorship elections would be won and lost {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180993-analysis-how-the-governorship-elections-would-be-won-and-lost.html |access-date=2021-05-27 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-04 |title=Governorship Polls: How states will vote |url=https://thenationonlineng.net/governorship-polls-how-states-will-vote/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=INEC's Statement on Governorship & State Assembly Elections – READ |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inecs-statement-on-governorship-state-assembly-elections-read/ |access-date=2021-05-27 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Nigeria 2015 Governorship, State Assemblies Elections – LIVE UPDATES (INEC Declarations) {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/181232-nigeria-2015-governorship-state-assemblies-elections-live-updates-inec-declarations.html |access-date=2021-05-27 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP Sets Governorship Primaries For Nov 29, Presidential For Dec 6 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/157585/pdp-sets-governorship-primaries-for-nov-29-presidential-for.html |access-date=2021-05-27 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-24 |title=#NigeriaDecides2015: APC wins majority of Nigeria states in governorship poll {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924052252/http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-date=2015-09-24 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=Nigeria Elections 2015: APC wins 13 states, PDP 4 in governorship polls |url=http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150415225327/http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-date=2015-04-15 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC wins in 13 states, PDP victorious in four |url=http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413070322/http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-date=2015-04-13 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-25 |title=APC sweeps gov polls: Wins 19 States and counting, PDP is finished… See results. {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150725113258/http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-date=2015-07-25 |access-date=2021-05-27}}</ref> An gudanar da shi a ranar 11 ga Afrilu, 2015, da kuma 25 ga Afrilu 2015, saboda rashin kammala, dan takarar All Progressives Congress Rochas Okorocha ya lashe zaben, inda ya doke [[Chukwuemeka Ihedioha|Emeka Ihedioha]] na Jam'iyyar Demokradiyyar Jama'a.<ref>{{Cite web |title=2015 Governors Election Results Summary and Analysis by States in Nigeria |url=https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430191210/https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-05-01 |website=whowin.com.ng}}</ref><ref>{{Cite web |title=INEC fixes April 25 for re-run of governorship election in Imo, Taraba |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/176145/inec-fixes-april-25-for-re-run-of-governorship-election-in-i.html |access-date=2021-05-01 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-25 |title=Rochas Okorocha Declared Winner Of Imo State Governorship Election |url=http://saharareporters.com/2015/04/25/rochas-okorocha-declared-winner-imo-state-governorship-election |access-date=2021-05-01 |website=Sahara Reporters}}</ref><ref>{{Cite web |date=4 May 2015 |title=How Okorocha won Imo guber race |url=https://guardian.ng/features/how-okorocha-won-imo-guber-race/ |access-date=2021-05-01 |website=guardian.ng}}</ref><ref>{{Cite web |title=Okorocha Wins Imo State Governorship Election |url=https://www.channelstv.com/2015/04/26/okorocha-wins-imo-state-governorship-election/ |access-date=2021-05-01 |website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/governor/2015 |access-date=2021-05-01 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-01 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=Governorship Election Results Part 1: Tambuwal, Amosun, Masari & More Win |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-1-tambuwal-amosun-okorocha-more-win/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-13 |title=Governorship Election Results Part 2: Wike, Al-Makura, Ganduje & More Emerge Winners |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-2-wike-al-makura-ganduje-more-emerge-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=GOVERNORSHIP ELECTION RESULTS |url=https://dailytrust.com/governorship-election-results |access-date=2021-05-01 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501001115/https://dailytrust.com/governorship-election-results |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC 19 - 7 PDP... Results of 2015 gov election |url=https://www.thecable.ng/apc-17-7-pdp-results-2015-gov-election |access-date=2021-05-27 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=2015 Gubernatorial Election: Results so Far… – KapitalFM 92.9 Abuja |url=https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |access-date=2021-05-27 |website=kapital929.fm |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523141338/https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=The governors emerge: Ribadu, Agbaje, Yero, Dakuku crash out - Business Hallmark |url=https://hallmarknews.com/the-governors-emerge-ribadu-agbaje-yero-dakuku-crash-out/ |access-date=2021-05-27 |website=hallmarknews.com |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=GUBER ELECTION LATEST: APC WINS 14 STATES, PDP 4 – Abia, Rivers, Cross River not ready yet |url=https://theyesng.com/guber-election-latest-apc-wins-14-states-pdp-4-abia-rivers-cross-river-not-ready-yet/ |access-date=2021-05-27 |website=Yes International! Magazine |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ejiofor |first=Clement |date=2015-04-12 |title=2015 Governorship Election In Nigeria: Official Results From States |url=https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |access-date=2021-05-27 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en |archive-date=2021-04-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210428114852/https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=xinhuanet.com |date=2015-04-12 |title=Key governorship positions return to Nigeria?s opposition party |url=https://newsghana.com.gh/key-governorship-positions-return-to-nigerias-opposition-party/ |access-date=2021-05-27 |website=News Ghana |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria - 2015 Election Results - Google Drive |url=https://docs.google.com/spreadsheets/d/tghGyMtgwvGREo_mYjftkFw/htmlview |access-date=2021-05-27 |website=docs.google.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-27 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Reflections On 2015 General Elections |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/176495/reflections-on-2015-general-elections.html |access-date=2021-05-27 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=#NigeriaDecides 2015: Governorship and State House of Assembly Elections Results - LIVE UPDATES |url=https://guardian.ng/lead-story/nigeriadecides-2015-governorship-and-assemblies-elections-results-live-updates/ |access-date=2021-05-27 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref>
== Farko na APC ==
Dan takarar APC, Rochas Okorocha ya sami tikitin jam'iyyar. <ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2018-01-18 |title=S/Africa coy, Bauchi govt in pact to establish fly academy |url=https://peoplesdailyng.com/s-africa-coy-bauchi-govt-in-pact-to-establish-fly-academy/ |access-date=2021-05-27 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=IMO STATE: FROM ROCHAS TO IHEDIOHA IS JUMPING FROM FRYING PAN INTO FIRE |url=https://www.modernghana.com/blogs/586317/imo-state-from-rochas-to-ihedioha-is-jumping-from.html |access-date=2021-05-27 |website=Modern Ghana |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=247ureports |date=2014-11-27 |title=APC Primaries: "Any Vote For Rochas Is Vote For Me" — Atiku * 247ureports.com |url=https://247ureports.com/2014/11/apc-primaries-any-vote-for-rochas-is-vote-for-me-atiku/ |access-date=2021-05-27 |website=247ureports.com |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Trumpeta |first=Imo |date=11 December 2014 |title=Imo PDP 2015 Governorship Primary: Going Back To 2007 {{!}} Imo Trumpeta newspaper |url=http://www.imotrumpeta.com/?p=13443 |access-date=2021-05-27 |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-03-28 |title=Imo 2015: Ihedioha tackles Okorocha |url=http://www.punchng.com/news/imo-2015-ihedioha-tackles-okorocha/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150328165811/http://www.punchng.com/news/imo-2015-ihedioha-tackles-okorocha/ |archive-date=2015-03-28 |access-date=2021-05-27}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Okorocha leads in 19 LGAs in Imo |url=http://www.punchng.com/news/okorocha-leads-in-19-lgas-in-imo-2// |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413065019/http://www.punchng.com/news/okorocha-leads-in-19-lgas-in-imo-2// |archive-date=2015-04-13 |access-date=2021-05-27}}</ref> <ref>{{Cite web |date=12 April 2015 |title=Okorocha defeats Ihedioha in Imo |url=https://dailytrust.com/okorocha-defeats-ihedioha-in-imo |access-date=2021-05-27 |website=Daily Trust |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-07 |title=Imo 2015: Can Okorocha beat strongmen to second term? |url=https://thenationonlineng.net/imo-2015-can-okorocha-beat-strongmen-to-second-term/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-20 |title=Wife of former Imo PDP governorship aspirant declares support for Okorocha - News |url=http://dailyindependentnig.com/2015/04/wife-imo-pdp-governorship-aspirant-declares-support-okorocha/// |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20150720225938/http://dailyindependentnig.com/2015/04/wife-imo-pdp-governorship-aspirant-declares-support-okorocha/// |archive-date=2015-07-20 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-09-18 |title=2015: Desperate jostle for Okorocha's seat begins in Imo |url=http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/politics/18105-2015-desperate-jostle-for-okorocha-s-seat-begins-in-imo |archive-url=https://web.archive.org/web/20140918174435/http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/politics/18105-2015-desperate-jostle-for-okorocha-s-seat-begins-in-imo |archive-date=2014-09-18 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-21 |title=Declare Imo result, Okorocha urges INEC |url=http://www.punchng.com/politics/declare-imo-result-okorocha-urges-inec// |archive-url=https://web.archive.org/web/20150421221009/http://www.punchng.com/politics/declare-imo-result-okorocha-urges-inec// |archive-date=2015-04-21 |access-date=2021-05-27}}</ref> An gudanar da zaben fidda gwani na APC a shekarar 2014 .<ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2018-01-18 |title=S/Africa coy, Bauchi govt in pact to establish fly academy |url=https://peoplesdailyng.com/s-africa-coy-bauchi-govt-in-pact-to-establish-fly-academy/ |access-date=2021-05-27 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=IMO STATE: FROM ROCHAS TO IHEDIOHA IS JUMPING FROM FRYING PAN INTO FIRE |url=https://www.modernghana.com/blogs/586317/imo-state-from-rochas-to-ihedioha-is-jumping-from.html |access-date=2021-05-27 |website=Modern Ghana |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=247ureports |date=2014-11-27 |title=APC Primaries: "Any Vote For Rochas Is Vote For Me" — Atiku * 247ureports.com |url=https://247ureports.com/2014/11/apc-primaries-any-vote-for-rochas-is-vote-for-me-atiku/ |access-date=2021-05-27 |website=247ureports.com |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Trumpeta |first=Imo |date=11 December 2014 |title=Imo PDP 2015 Governorship Primary: Going Back To 2007 {{!}} Imo Trumpeta newspaper |url=http://www.imotrumpeta.com/?p=13443 |access-date=2021-05-27 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-28 |title=Imo 2015: Ihedioha tackles Okorocha |url=http://www.punchng.com/news/imo-2015-ihedioha-tackles-okorocha/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150328165811/http://www.punchng.com/news/imo-2015-ihedioha-tackles-okorocha/ |archive-date=2015-03-28 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Okorocha leads in 19 LGAs in Imo |url=http://www.punchng.com/news/okorocha-leads-in-19-lgas-in-imo-2// |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413065019/http://www.punchng.com/news/okorocha-leads-in-19-lgas-in-imo-2// |archive-date=2015-04-13 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 April 2015 |title=Okorocha defeats Ihedioha in Imo |url=https://dailytrust.com/okorocha-defeats-ihedioha-in-imo |access-date=2021-05-27 |website=Daily Trust |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-07 |title=Imo 2015: Can Okorocha beat strongmen to second term? |url=https://thenationonlineng.net/imo-2015-can-okorocha-beat-strongmen-to-second-term/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-20 |title=Wife of former Imo PDP governorship aspirant declares support for Okorocha - News |url=http://dailyindependentnig.com/2015/04/wife-imo-pdp-governorship-aspirant-declares-support-okorocha/// |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20150720225938/http://dailyindependentnig.com/2015/04/wife-imo-pdp-governorship-aspirant-declares-support-okorocha/// |archive-date=2015-07-20 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-09-18 |title=2015: Desperate jostle for Okorocha's seat begins in Imo |url=http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/politics/18105-2015-desperate-jostle-for-okorocha-s-seat-begins-in-imo |archive-url=https://web.archive.org/web/20140918174435/http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/politics/18105-2015-desperate-jostle-for-okorocha-s-seat-begins-in-imo |archive-date=2014-09-18 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-21 |title=Declare Imo result, Okorocha urges INEC |url=http://www.punchng.com/politics/declare-imo-result-okorocha-urges-inec// |archive-url=https://web.archive.org/web/20150421221009/http://www.punchng.com/politics/declare-imo-result-okorocha-urges-inec// |archive-date=2015-04-21 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-10 |title=Nigeria: How progressive is the APC? |url=https://newafricanmagazine.com/9964/ |access-date=2021-05-27 |website=New African Magazine |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527082508/https://newafricanmagazine.com/9964/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC governorship primaries: Day of reckoning |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-governorship-primaries-day-reckoning/ |access-date=2021-05-27 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-17 |title=APC Must Conduct Transparent Governorship Primaries, Says Wahab, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150217190957/http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-date=2015-02-17 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC Governorship primaries updates |url=https://thenationonlineng.net/apc-governorship-primaries-updates/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-29 |title=APC: Rave of the moment in North-West, NorthEast |url=https://thenationonlineng.net/apc-rave-of-the-moment-in-north-west-northeast/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=A festival of choice |url=https://thenationonlineng.net/festival-choice/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-12-08 |title=Presidential Primaries: Power play as APC gubernatorial candidates emerge |url=https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |access-date=2021-05-27 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527085053/https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-02 |title=APC: Breaking into South-East |url=https://thenationonlineng.net/apc-breaking-into-south-east/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-06 |title=Okorocha: Hurdles to second term journey {{!}} National Mirror |url=http://nationalmirroronline.net/new/okorocha-hurdles-to-second-term-journey/// |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20150706094450/http://nationalmirroronline.net/new/okorocha-hurdles-to-second-term-journey/// |archive-date=2015-07-06 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2018-10-10 |title='My only agreement with Okorocha is make Imo better' |url=https://thenationonlineng.net/my-only-agreement-with-okorocha-is-make-imo-better/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=29 June 2015 |title=Stop disturbing peace in Imo, Okorocha tells Ihedioha |url=https://dailytrust.com/stop-disturbing-peace-in-imo-okorocha-tells-ihedioha |access-date=2021-05-27 |website=Daily Trust |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title='Imo governorship election has been won and lost' |url=https://thenationonlineng.net/imo-governorship-election-has-been-won-and-lost/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-12 |title=We'll unseat Okorocha in 2015 – Araraume - News |url=http://dailyindependentnig.com/2014/10/well-unseat-okorocha-2015-araraume/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20141112192606/http://dailyindependentnig.com/2014/10/well-unseat-okorocha-2015-araraume/ |archive-date=2014-11-12 |access-date=2021-05-27}}</ref>
== PDP na farko ==
Dan takarar PDP, [[Chukwuemeka Ihedioha|Emeka Ihedioha]] ta sami tikitin jam'iyyar. <ref>{{Cite web |date=22 September 2014 |title=PDP governorship primaries: 8 ministers may quit in weeks |url=https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |access-date=2021-05-27 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080648/https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-14 |title=Flawed Primaries, Aggrieved Aspirants Set To Dump PDP En masse |url=http://saharareporters.com/2014/12/14/flawed-primaries-aggrieved-aspirants-set-dump-pdp-en-masse |access-date=2021-05-27 |website=Sahara Reporters}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries chaos rocks PDP |url=https://thenationonlineng.net/primaries-chaos-rocks-pdp/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=PDP faces crises in 17 states |url=https://thenationonlineng.net/pdp-faces-crises-17-states/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-13 |title=How PDP govs hijacked party structures ahead 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141113013640/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-date=2014-11-13 |access-date=2021-05-27}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-21 |title=Battle for 2015: Fresh crisis hits PDP |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20141121161050/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-date=2014-11-21 |access-date=2021-05-27}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-18 |title=2015 Guber Race: 10 Toughest Battlegrounds |url=http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-url=https://web.archive.org/web/20150118064725/http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-date=2015-01-18 |access-date=2021-05-27}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-01 |title=The building blocks of 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101043414/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-date=2015-01-01 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-06 |title=PDP chieftain calls for peace among gov aspirants |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-url=https://web.archive.org/web/20150406030948/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-date=2015-04-06 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-08-11 |title=APC, PDP and battle for 2015 |url=https://thenationonlineng.net/apc-pdp-and-battle-for-2015/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Ribadu wins PDP Adamawa, Dankwambo retains Gombe and crisis in Niger - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2014/12/08/ribadu-wins-pdp-adamawa-dankwambo-retains-gombe-and-crisis-in-niger/ |access-date=2021-05-27 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 26, 2014 |title=Gombe: The battle between Dankwambo and Yahaya |url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20141226/281835757057799 |access-date=2021-05-27 |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ihedioha, Ribadu, Agbaje, Okowa, Wike, and others Win PDP Gubernatorial Primaries for 2015 Elections {{!}} The African Democrat |url=http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |access-date=2021-05-27 |website=africandemocrat.com |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080659/http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=PDP Governorship Primaries: Ribadu, Folarin, Okowa, Agbaje, others win |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/pdp-governorship-primaries-ribadu-folarin-okowa-agbaje-others-win/ |access-date=2021-05-27 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> An gudanar da zaben fidda gwani na PDP a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=December 14, 2014 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests |url=https://www.pressreader.com/nigeria/thisday/20141214/282200829261007 |access-date=2021-05-27 |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Update: PDP Governorship primaries |url=https://thenationonlineng.net/update-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Jimi Agbaje, Ifeanyi Okowa, Nyesom Wike, Teslim Folarin Win PDP Governorship Primaries |url=https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-27 |website=onobello.com |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080651/https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Primary Elections: Wike, Folarin, Others Win PDP Governorship Tickets |url=https://www.channelstv.com/2014/12/08/pdp-primaries-wike-folarin-others-win-governorship-tickets/ |access-date=2021-05-27 |website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-17 |title=PDP primaries nationwide reactions |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150517110358/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-date=2015-05-17 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries: PDP in disarray |url=https://thenationonlineng.net/primaries-pdp-disarray/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-12 |title=Who picks PDP govs ticket? |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-url=https://web.archive.org/web/20150512052002/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-date=2015-05-12 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-27 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150327023519/http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-date=2015-03-27 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-19 |title=The emerging power blocs in PDP |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20150419214943/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-date=2015-04-19 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150418142824/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-date=2015-04-18 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-15 |title=A tale of woes |url=https://thenationonlineng.net/tale-woes/ |access-date=2021-05-27 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-03 |title=Protests, Defection Trail PDP Guber Primaries {{!}} OSUN DEFENDER |url=http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150703093346/http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-date=2015-07-03 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-13 |title=2015: Governorship primary tears PDP apart in states |url=http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213024456/http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-date=2014-12-13 |access-date=2021-05-27}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-03 |title=Mixed reactions trail PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20141203032616/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-date=2014-12-03 |access-date=2021-05-27}}</ref>
== Sakamakon ==
== Manazarta ==
{{Reflist}}
m9iyj6obdjaocv150r8uw7o5y9p8lbm
Zaben gwamna na Jihar Kebbi na 2015
0
105917
831475
788320
2026-05-07T04:40:11Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831475
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Kebbi|Jihar Kebbi]] na 2015''' shi ne zaben gwamna na 7 na Jihar kebbi. <ref>{{Cite web |last=Igboanugo |first=Ada |date=2015-04-12 |title=LIVE: INEC announces results of Governorship elections » YNaija |url=https://naija.yafri.ca/live-inec-announces-results-of-governorship-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=YNaija |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Elections: APC wins 19 states as PDP takes seven |url=https://thenationonlineng.net/elections-apc-wins-19-states-as-pdp-takes-seven/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-05-16 |title=Issues as governorship contest shifts to tribunals |url=https://thenationonlineng.net/issues-as-governorship-contest-shifts-to-tribunals/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-25 |title=Governors-elect: Facts behind the faces |url=https://thenationonlineng.net/governors-elect-facts-behind-the-faces/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=ANALYSIS: How the governorship elections would be won and lost {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180993-analysis-how-the-governorship-elections-would-be-won-and-lost.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-04 |title=Governorship Polls: How states will vote |url=https://thenationonlineng.net/governorship-polls-how-states-will-vote/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> [5] [6] [7] [4] [5] [6] [5] [6] [7]<ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=INEC's Statement on Governorship & State Assembly Elections – READ |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inecs-statement-on-governorship-state-assembly-elections-read/ |access-date=2021-05-31 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Nigeria 2015 Governorship, State Assemblies Elections – LIVE UPDATES (INEC Declarations) {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/181232-nigeria-2015-governorship-state-assemblies-elections-live-updates-inec-declarations.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP Sets Governorship Primaries For Nov 29, Presidential For Dec 6 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/157585/pdp-sets-governorship-primaries-for-nov-29-presidential-for.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-24 |title=#NigeriaDecides2015: APC wins majority of Nigeria states in governorship poll {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924052252/http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-date=2015-09-24 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=Nigeria Elections 2015: APC wins 13 states, PDP 4 in governorship polls |url=http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150415225327/http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-date=2015-04-15 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC wins in 13 states, PDP victorious in four |url=http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413070322/http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-date=2015-04-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-25 |title=APC sweeps gov polls: Wins 19 States and counting, PDP is finished… See results. {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150725113258/http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-date=2015-07-25 |access-date=2021-05-31}}</ref> An gudanar da shi a ranar 11 ga Afrilu, 2015, wanda aka zaba a Majalisar Dinkin Duniya [[Abubakar Atiku Bagudu]] ya lashe zaben, inda ya doke Bello Sarkin Yaki na [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]].<ref>{{Cite web |title=2015 Governors Election Results Summary and Analysis by States in Nigeria |url=https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430191210/https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-05-01 |website=whowin.com.ng}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC wins Kebbi governorship election {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/nwest/181385-apc-wins-kebbi-governorship-election.html |access-date=2021-05-01 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=Election update : Atiku Bagudu wins in Kebbi state {{!}} Encomium Magazine |url=https://encomium.ng/election-update-atiku-bagudu-wins-in-kebbi-state/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Kebbi |url=https://thenationonlineng.net/apcs-bagudu-wins-kebbi-guber-election/ |access-date=2021-05-01 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/governor/2015 |access-date=2021-05-01 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-01 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=Governorship Election Results Part 1: Tambuwal, Amosun, Masari & More Win |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-1-tambuwal-amosun-okorocha-more-win/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-13 |title=Governorship Election Results Part 2: Wike, Al-Makura, Ganduje & More Emerge Winners |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-2-wike-al-makura-ganduje-more-emerge-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=GOVERNORSHIP ELECTION RESULTS |url=https://dailytrust.com/governorship-election-results |access-date=2021-05-01 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501001115/https://dailytrust.com/governorship-election-results |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC 19 - 7 PDP... Results of 2015 gov election |url=https://www.thecable.ng/apc-17-7-pdp-results-2015-gov-election |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=2015 Gubernatorial Election: Results so Far… – KapitalFM 92.9 Abuja |url=https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |access-date=2021-05-31 |website=kapital929.fm |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523141338/https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=The governors emerge: Ribadu, Agbaje, Yero, Dakuku crash out - Business Hallmark |url=https://hallmarknews.com/the-governors-emerge-ribadu-agbaje-yero-dakuku-crash-out/ |access-date=2021-05-31 |website=hallmarknews.com |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=GUBER ELECTION LATEST: APC WINS 14 STATES, PDP 4 – Abia, Rivers, Cross River not ready yet |url=https://theyesng.com/guber-election-latest-apc-wins-14-states-pdp-4-abia-rivers-cross-river-not-ready-yet/ |access-date=2021-05-31 |website=Yes International! Magazine |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ejiofor |first=Clement |date=2015-04-12 |title=2015 Governorship Election In Nigeria: Official Results From States |url=https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |access-date=2021-05-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en |archive-date=2021-04-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210428114852/https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=xinhuanet.com |date=2015-04-12 |title=Key governorship positions return to Nigeria?s opposition party |url=https://newsghana.com.gh/key-governorship-positions-return-to-nigerias-opposition-party/ |access-date=2021-05-31 |website=News Ghana |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria - 2015 Election Results - Google Drive |url=https://docs.google.com/spreadsheets/d/tghGyMtgwvGREo_mYjftkFw/htmlview |access-date=2021-05-31 |website=docs.google.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-31 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Reflections On 2015 General Elections |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/176495/reflections-on-2015-general-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=#NigeriaDecides 2015: Governorship and State House of Assembly Elections Results - LIVE UPDATES |url=https://guardian.ng/lead-story/nigeriadecides-2015-governorship-and-assemblies-elections-results-live-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Services |first=Compiled from Wire |date=2015-04-13 |title=Buhari's APC winning big in Nigeria governorship polls |url=https://www.dailysabah.com/africa/2015/04/13/buharis-apc-winning-big-in-nigeria-governorship-polls |access-date=2021-05-31 |website=Daily Sabah |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=List & faces of newly elected governors in Nigeria |url=https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |access-date=2021-05-31 |website=Theinfong |language=en-US |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135445/https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ugwuanyi |first=Sylvester |date=2015-04-13 |title=Detailed results from Saturday's governorship election |url=https://dailypost.ng/2015/04/13/detailed-results-from-saturdays-governorship-election/ |access-date=2021-05-31 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref>
== Farko na APC ==
Dan takarar APC, Abubakar Atiku Bagudu ya lashe tikitin jam'iyyar. An gudanar da zaben fidda gwani na APC a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=2018-10-05 |title=FULL LIST: Mala Buni, Dapo Abiodun... APC approves guber candidates for 24 states |url=https://www.thecable.ng/full-list-mala-buni-dapo-abiodun-apc-approves-guber-candidates-for-24-states |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2018-10-01 |title=Incumbents Coast to Victory in APC, PDP Gov Primaries |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2018/10/01/incumbents-coast-to-victory-in-apc-pdp-gov-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-10 |title=Nigeria: How progressive is the APC? |url=https://newafricanmagazine.com/9964/ |access-date=2021-05-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527082508/https://newafricanmagazine.com/9964/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC governorship primaries: Day of reckoning |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-governorship-primaries-day-reckoning/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-17 |title=APC Must Conduct Transparent Governorship Primaries, Says Wahab, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150217190957/http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-date=2015-02-17 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC Governorship primaries updates |url=https://thenationonlineng.net/apc-governorship-primaries-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-29 |title=APC: Rave of the moment in North-West, NorthEast |url=https://thenationonlineng.net/apc-rave-of-the-moment-in-north-west-northeast/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=A festival of choice |url=https://thenationonlineng.net/festival-choice/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-12-08 |title=Presidential Primaries: Power play as APC gubernatorial candidates emerge |url=https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |access-date=2021-05-31 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527085053/https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |url-status=dead }}</ref>
== PDP na farko ==
Dan takarar PDP, Bello Sarkin Yaki ya sami tikitin jam'iyyar. <ref>{{Cite web |date=22 September 2014 |title=PDP governorship primaries: 8 ministers may quit in weeks |url=https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |access-date=2021-05-31 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080648/https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-14 |title=Flawed Primaries, Aggrieved Aspirants Set To Dump PDP En masse |url=http://saharareporters.com/2014/12/14/flawed-primaries-aggrieved-aspirants-set-dump-pdp-en-masse |access-date=2021-05-31 |website=Sahara Reporters}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries chaos rocks PDP |url=https://thenationonlineng.net/primaries-chaos-rocks-pdp/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=PDP faces crises in 17 states |url=https://thenationonlineng.net/pdp-faces-crises-17-states/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-13 |title=How PDP govs hijacked party structures ahead 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141113013640/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-date=2014-11-13 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-21 |title=Battle for 2015: Fresh crisis hits PDP |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20141121161050/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-date=2014-11-21 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-18 |title=2015 Guber Race: 10 Toughest Battlegrounds |url=http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-url=https://web.archive.org/web/20150118064725/http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-date=2015-01-18 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-01 |title=The building blocks of 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101043414/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-date=2015-01-01 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-06 |title=PDP chieftain calls for peace among gov aspirants |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-url=https://web.archive.org/web/20150406030948/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-date=2015-04-06 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-08-11 |title=APC, PDP and battle for 2015 |url=https://thenationonlineng.net/apc-pdp-and-battle-for-2015/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Ribadu wins PDP Adamawa, Dankwambo retains Gombe and crisis in Niger - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2014/12/08/ribadu-wins-pdp-adamawa-dankwambo-retains-gombe-and-crisis-in-niger/ |access-date=2021-05-31 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=26 Dec 2014 |title=Gombe: The battle between Dankwambo and Yahaya |url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20141226/281835757057799 |access-date=2021-05-31 |website=Daily Trust |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ihedioha, Ribadu, Agbaje, Okowa, Wike, and others Win PDP Gubernatorial Primaries for 2015 Elections {{!}} The African Democrat |url=http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |access-date=2021-05-31 |website=africandemocrat.com |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080659/http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=PDP Governorship Primaries: Ribadu, Folarin, Okowa, Agbaje, others win |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/pdp-governorship-primaries-ribadu-folarin-okowa-agbaje-others-win/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> An gudanar da zaben fidda gwani na PDP a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=Dec 14, 2014 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests |url=https://www.pressreader.com/nigeria/thisday/20141214/282200829261007 |access-date=2021-05-31 |website=This Day |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Update: PDP Governorship primaries |url=https://thenationonlineng.net/update-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Jimi Agbaje, Ifeanyi Okowa, Nyesom Wike, Teslim Folarin Win PDP Governorship Primaries |url=https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=onobello.com |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080651/https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Primary Elections: Wike, Folarin, Others Win PDP Governorship Tickets |url=https://www.channelstv.com/2014/12/08/pdp-primaries-wike-folarin-others-win-governorship-tickets/ |access-date=2021-05-31 |website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-17 |title=PDP primaries nationwide reactions |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150517110358/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-date=2015-05-17 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries: PDP in disarray |url=https://thenationonlineng.net/primaries-pdp-disarray/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-12 |title=Who picks PDP govs ticket? |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-url=https://web.archive.org/web/20150512052002/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-date=2015-05-12 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-27 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150327023519/http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-date=2015-03-27 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-19 |title=The emerging power blocs in PDP |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20150419214943/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-date=2015-04-19 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150418142824/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-date=2015-04-18 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-15 |title=A tale of woes |url=https://thenationonlineng.net/tale-woes/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-03 |title=Protests, Defection Trail PDP Guber Primaries {{!}} OSUN DEFENDER |url=http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150703093346/http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-date=2015-07-03 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-13 |title=2015: Governorship primary tears PDP apart in states |url=http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213024456/http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-date=2014-12-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-03 |title=Mixed reactions trail PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20141203032616/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-date=2014-12-03 |access-date=2021-05-31}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 17 ne suka fafata a zaben. [[Abubakar Atiku Bagudu]] daga All Progressives Congress ya lashe zaben, inda ya doke Bello Sarkin Yaki daga Jam'iyyar People's Democratic Party . Masu jefa kuri'a da aka yi rajista sun kasance 1,454,369, masu jefa kuri'u da aka amince da su sun kasance 873,542, an soke kuri'u 34,875, kuri'un da aka jefa sun kasance 813,239, kuri'un masu inganci sun kasance 778,364. Wanda ya lashe, [[Abubakar Atiku Bagudu]] ya lashe a cikin 19 daga cikin 21 kananan hukumomi a cikin jihar, Bello Sarkin Yaki ya lashe kananan hukumomi 2 kawai.<ref>{{Cite web |title=2015 Elections: A Time to Choose (3); Focus on Akwa Ibom, Nasarawa, Taraba, Oyo, Kano, By Olusegun Adeniyi |url=https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |access-date=2021-05-01 |website=News Express Nigeria Website |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501002619/https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Admin |date=2015-04-13 |title=APC's Atiku Bagudu Wins Kebbi Guber Election |url=https://sundiatapost.com/apcs-atiku-bagudu-wins-kebbi-guber-election/ |access-date=2021-05-01 |website=SundiataPost |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC's Bagudu wins Kebbi governorship election |url=https://thenationonlineng.net/apcs-bagudu-wins-kebbi-governorship-election/ |access-date=2021-05-01 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Admins |date=2015-04-13 |title=Lalong ,Ortom ,Al-Makura Join Ganduje ,Bagudu,Yari, Abu Lolo ,Okowa As Winners Newsdiaryonline |url=https://newsdiaryonline.com/lalong-ortom-al-makura-join-ganduje-baguduyari-abu-lolo-okowa-as-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-27 |title=After final whistle, it's APC 22 - 13 PDP |url=https://www.thecable.ng/final-whistle-apc-22-13-pdp |access-date=2021-05-01 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=22 April 2015 |title=APC tsunami sinks PDP in 19 states …Adamawa, Bauchi, Benue, Borno, Jigawa, Kaduna, Kano, Katsina, Kebbi, Kwara, Lagos, Nasarawa, Niger, Ogun, Oyo, Plateau, Sokoto, Yobo and Zamfara {{!}} Encomium Magazine |url=https://encomium.ng/apc-tsunami-sinks-pdp-in-19-states-adamawa-bauchi-benue-borno-jigawa-kaduna-kano-katsina-kebbi-kwara-lagos-nasarawa-niger-ogun-oyo-plateau-sokoto-yobo-and-zamfara/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Editorial |date=2015-04-13 |title=APC Wins Governorship Election In 19 States |url=https://www.icirnigeria.org/apc-wins-governorship-election-in-19-states/ |access-date=2021-05-01 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Buhari's APC wins big in Nigeria's governorship poll |url=https://www.aa.com.tr/en/politics/buharis-apc-wins-big-in-nigerias-governorship-poll/57958 |access-date=2021-05-01 |website=www.aa.com.tr}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
qbbl5w2a4hr8nx0u0l12ocvi2pd7nx1
Zaben gwamna na Jihar Katsina na 2015
0
105918
831474
788319
2026-05-07T04:40:00Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831474
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Katsina (jiha)|Jihar Katsina]] na 2015''' shi ne zaben gwamna na 6 na Jihar Katina. <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC 19 - 7 PDP... Results of 2015 gov election |url=https://www.thecable.ng/apc-17-7-pdp-results-2015-gov-election |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=2015 Gubernatorial Election: Results so Far… – KapitalFM 92.9 Abuja |url=https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |access-date=2021-05-31 |website=kapital929.fm |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523141338/https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=The governors emerge: Ribadu, Agbaje, Yero, Dakuku crash out - Business Hallmark |url=https://hallmarknews.com/the-governors-emerge-ribadu-agbaje-yero-dakuku-crash-out/ |access-date=2021-05-31 |website=hallmarknews.com |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=GUBER ELECTION LATEST: APC WINS 14 STATES, PDP 4 – Abia, Rivers, Cross River not ready yet |url=https://theyesng.com/guber-election-latest-apc-wins-14-states-pdp-4-abia-rivers-cross-river-not-ready-yet/ |access-date=2021-05-31 |website=Yes International! Magazine |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>{{Cite web |last=Ejiofor |first=Clement |date=2015-04-12 |title=2015 Governorship Election In Nigeria: Official Results From States |url=https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |access-date=2021-05-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en |archive-date=2021-04-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210428114852/https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |last=xinhuanet.com |date=2015-04-12 |title=Key governorship positions return to Nigeria?s opposition party |url=https://newsghana.com.gh/key-governorship-positions-return-to-nigerias-opposition-party/ |access-date=2021-05-31 |website=News Ghana |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Nigeria - 2015 Election Results - Google Drive |url=https://docs.google.com/spreadsheets/d/tghGyMtgwvGREo_mYjftkFw/htmlview |access-date=2021-05-31 |website=docs.google.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-31 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Reflections On 2015 General Elections |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/176495/reflections-on-2015-general-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=#NigeriaDecides 2015: Governorship and State House of Assembly Elections Results - LIVE UPDATES |url=https://guardian.ng/lead-story/nigeriadecides-2015-governorship-and-assemblies-elections-results-live-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Services |first=Compiled from Wire |date=2015-04-13 |title=Buhari's APC winning big in Nigeria governorship polls |url=https://www.dailysabah.com/africa/2015/04/13/buharis-apc-winning-big-in-nigeria-governorship-polls |access-date=2021-05-31 |website=Daily Sabah |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=List & faces of newly elected governors in Nigeria |url=https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |access-date=2021-05-31 |website=Theinfong |language=en-US |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135445/https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ugwuanyi |first=Sylvester |date=2015-04-13 |title=Detailed results from Saturday's governorship election |url=https://dailypost.ng/2015/04/13/detailed-results-from-saturdays-governorship-election/ |access-date=2021-05-31 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref> An gudanar da shi a ranar 11 ga watan Afrilu 2015, dan takarar All Progressives Congress [[Aminu Bello Masari]] ya lashe zaben, inda ya doke Musa Nashuni na Jam'iyyar People's Democratic Party.<ref>{{Cite web |title=2015 Governors Election Results Summary and Analysis by States in Nigeria |url=https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430191210/https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-05-01 |website=whowin.com.ng}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Ex-Speaker, Masari, wins Katsina guber election {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/181332-ex-speaker-masari-wins-katsina-guber-election.html |access-date=2021-05-01 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 April 2015 |title=Election update : Masari wins in Katsina state {{!}} Encomium Magazine |url=http://encomium.ng/election-update-masari-wins-in-katsina-state/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Ex-Speaker, Masari, Wins Katsina Guber Election |url=https://silverbirdtv.com/uncategorized/18880/ex-speaker-masari-wins-katsina-guber-election/ |access-date=2021-05-01 |website=SilverbirdTV |language=en-US |archive-date=2021-04-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210422171458/https://silverbirdtv.com/uncategorized/18880/ex-speaker-masari-wins-katsina-guber-election/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/governor/2015 |access-date=2021-05-01 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-01 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=Governorship Election Results Part 1: Tambuwal, Amosun, Masari & More Win |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-1-tambuwal-amosun-okorocha-more-win/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-13 |title=Governorship Election Results Part 2: Wike, Al-Makura, Ganduje & More Emerge Winners |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-2-wike-al-makura-ganduje-more-emerge-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=GOVERNORSHIP ELECTION RESULTS |url=https://dailytrust.com/governorship-election-results |access-date=2021-05-01 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501001115/https://dailytrust.com/governorship-election-results |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Igboanugo |first=Ada |date=2015-04-12 |title=LIVE: INEC announces results of Governorship elections » YNaija |url=https://naija.yafri.ca/live-inec-announces-results-of-governorship-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=YNaija |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Elections: APC wins 19 states as PDP takes seven |url=https://thenationonlineng.net/elections-apc-wins-19-states-as-pdp-takes-seven/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-16 |title=Issues as governorship contest shifts to tribunals |url=https://thenationonlineng.net/issues-as-governorship-contest-shifts-to-tribunals/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-25 |title=Governors-elect: Facts behind the faces |url=https://thenationonlineng.net/governors-elect-facts-behind-the-faces/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=ANALYSIS: How the governorship elections would be won and lost {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180993-analysis-how-the-governorship-elections-would-be-won-and-lost.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-04 |title=Governorship Polls: How states will vote |url=https://thenationonlineng.net/governorship-polls-how-states-will-vote/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=INEC's Statement on Governorship & State Assembly Elections – READ |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inecs-statement-on-governorship-state-assembly-elections-read/ |access-date=2021-05-31 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Nigeria 2015 Governorship, State Assemblies Elections – LIVE UPDATES (INEC Declarations) {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/181232-nigeria-2015-governorship-state-assemblies-elections-live-updates-inec-declarations.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP Sets Governorship Primaries For Nov 29, Presidential For Dec 6 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/157585/pdp-sets-governorship-primaries-for-nov-29-presidential-for.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-24 |title=#NigeriaDecides2015: APC wins majority of Nigeria states in governorship poll {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924052252/http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-date=2015-09-24 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=Nigeria Elections 2015: APC wins 13 states, PDP 4 in governorship polls |url=http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150415225327/http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-date=2015-04-15 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC wins in 13 states, PDP victorious in four |url=http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413070322/http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-date=2015-04-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-25 |title=APC sweeps gov polls: Wins 19 States and counting, PDP is finished… See results. {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150725113258/http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-date=2015-07-25 |access-date=2021-05-31}}</ref>
== Farko na APC ==
Dan takarar APC, [[Aminu Bello Masari]] ya sami tikitin jam'iyyar. An gudanar da zaben fidda gwani na APC a shekarar 2014. <ref>{{Cite web |date=2018-10-05 |title=FULL LIST: Mala Buni, Dapo Abiodun... APC approves guber candidates for 24 states |url=https://www.thecable.ng/full-list-mala-buni-dapo-abiodun-apc-approves-guber-candidates-for-24-states |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2018-10-01 |title=Incumbents Coast to Victory in APC, PDP Gov Primaries |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2018/10/01/incumbents-coast-to-victory-in-apc-pdp-gov-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-02-10 |title=Nigeria: How progressive is the APC? |url=https://newafricanmagazine.com/9964/ |access-date=2021-05-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527082508/https://newafricanmagazine.com/9964/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC governorship primaries: Day of reckoning |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-governorship-primaries-day-reckoning/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-02-17 |title=APC Must Conduct Transparent Governorship Primaries, Says Wahab, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150217190957/http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-date=2015-02-17 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC Governorship primaries updates |url=https://thenationonlineng.net/apc-governorship-primaries-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-29 |title=APC: Rave of the moment in North-West, NorthEast |url=https://thenationonlineng.net/apc-rave-of-the-moment-in-north-west-northeast/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=A festival of choice |url=https://thenationonlineng.net/festival-choice/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-12-08 |title=Presidential Primaries: Power play as APC gubernatorial candidates emerge |url=https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |access-date=2021-05-31 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527085053/https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |url-status=dead }}</ref>
== PDP na farko ==
Dan takarar PDP, Musa Nashuni ya sami tikitin jam'iyyar. <ref>{{Cite web |date=22 September 2014 |title=PDP governorship primaries: 8 ministers may quit in weeks |url=https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |access-date=2021-05-31 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080648/https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-14 |title=Flawed Primaries, Aggrieved Aspirants Set To Dump PDP En masse |url=http://saharareporters.com/2014/12/14/flawed-primaries-aggrieved-aspirants-set-dump-pdp-en-masse |access-date=2021-05-31 |website=Sahara Reporters}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries chaos rocks PDP |url=https://thenationonlineng.net/primaries-chaos-rocks-pdp/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=PDP faces crises in 17 states |url=https://thenationonlineng.net/pdp-faces-crises-17-states/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-13 |title=How PDP govs hijacked party structures ahead 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141113013640/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-date=2014-11-13 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-21 |title=Battle for 2015: Fresh crisis hits PDP |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20141121161050/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-date=2014-11-21 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-18 |title=2015 Guber Race: 10 Toughest Battlegrounds |url=http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-url=https://web.archive.org/web/20150118064725/http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-date=2015-01-18 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-01 |title=The building blocks of 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101043414/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-date=2015-01-01 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-06 |title=PDP chieftain calls for peace among gov aspirants |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-url=https://web.archive.org/web/20150406030948/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-date=2015-04-06 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-08-11 |title=APC, PDP and battle for 2015 |url=https://thenationonlineng.net/apc-pdp-and-battle-for-2015/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Ribadu wins PDP Adamawa, Dankwambo retains Gombe and crisis in Niger - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2014/12/08/ribadu-wins-pdp-adamawa-dankwambo-retains-gombe-and-crisis-in-niger/ |access-date=2021-05-31 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 26, 2014 |title=Gombe: The battle between Dankwambo and Yahaya |url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20141226/281835757057799 |access-date=2021-05-31 |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ihedioha, Ribadu, Agbaje, Okowa, Wike, and others Win PDP Gubernatorial Primaries for 2015 Elections {{!}} The African Democrat |url=http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |access-date=2021-05-31 |website=africandemocrat.com |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080659/http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=PDP Governorship Primaries: Ribadu, Folarin, Okowa, Agbaje, others win |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/pdp-governorship-primaries-ribadu-folarin-okowa-agbaje-others-win/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> An gudanar da zaben fidda gwani na PDP a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=December 14, 2014 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests |url=https://www.pressreader.com/nigeria/thisday/20141214/282200829261007 |access-date=2021-05-31 |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Update: PDP Governorship primaries |url=https://thenationonlineng.net/update-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Jimi Agbaje, Ifeanyi Okowa, Nyesom Wike, Teslim Folarin Win PDP Governorship Primaries |url=https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=onobello.com |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080651/https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Primary Elections: Wike, Folarin, Others Win PDP Governorship Tickets |url=https://www.channelstv.com/2014/12/08/pdp-primaries-wike-folarin-others-win-governorship-tickets/ |access-date=2021-05-31 |website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-17 |title=PDP primaries nationwide reactions |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150517110358/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-date=2015-05-17 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries: PDP in disarray |url=https://thenationonlineng.net/primaries-pdp-disarray/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-12 |title=Who picks PDP govs ticket? |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-url=https://web.archive.org/web/20150512052002/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-date=2015-05-12 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-27 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150327023519/http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-date=2015-03-27 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-19 |title=The emerging power blocs in PDP |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20150419214943/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-date=2015-04-19 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150418142824/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-date=2015-04-18 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-15 |title=A tale of woes |url=https://thenationonlineng.net/tale-woes/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-03 |title=Protests, Defection Trail PDP Guber Primaries {{!}} OSUN DEFENDER |url=http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150703093346/http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-date=2015-07-03 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-13 |title=2015: Governorship primary tears PDP apart in states |url=http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213024456/http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-date=2014-12-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-03 |title=Mixed reactions trail PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20141203032616/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-date=2014-12-03 |access-date=2021-05-31}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 7 sun yi takara a zaben. Aminu Bello Masari daga All Progressives Congress ya lashe zaben, inda ya doke Musa Nashuni daga Jam'iyyar People's Democratic Party.<ref>{{Cite web |title=2015 Elections: A Time to Choose (3); Focus on Akwa Ibom, Nasarawa, Taraba, Oyo, Kano, By Olusegun Adeniyi |url=https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |access-date=2021-05-01 |website=News Express Nigeria Website |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501002619/https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Ex Speaker, Masari, wins Katsina guber election |url=https://t.guardian.ng/news/ex-speaker-masari-wins-katsina-guber-election/ |access-date=2021-05-01 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501052806/https://t.guardian.ng/news/ex-speaker-masari-wins-katsina-guber-election/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Masari wins Katsina Guber poll |url=https://www.vanguardngr.com/2015/04/masari-wins-katsina-guber-polls/ |access-date=2021-05-01 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Ex Speaker, Masari, wins Katsina guber election |url=http://nigerianobservernews.com/2015/04/ex-speaker-masari-wins-katsina-guber-election/ |access-date=2021-05-01 |website=Nigerian Observer |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Masari is wins Katsina guber poll {{!}} The New Times |url=http://thenewtimespress.com/archives/2159 |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Admins |date=2015-04-13 |title=Lalong ,Ortom ,Al-Makura Join Ganduje ,Bagudu,Yari, Abu Lolo ,Okowa As Winners Newsdiaryonline |url=https://newsdiaryonline.com/lalong-ortom-al-makura-join-ganduje-baguduyari-abu-lolo-okowa-as-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-27 |title=After final whistle, it's APC 22 - 13 PDP |url=https://www.thecable.ng/final-whistle-apc-22-13-pdp |access-date=2021-05-01 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=22 April 2015 |title=APC tsunami sinks PDP in 19 states …Adamawa, Bauchi, Benue, Borno, Jigawa, Kaduna, Kano, Katsina, Kebbi, Kwara, Lagos, Nasarawa, Niger, Ogun, Oyo, Plateau, Sokoto, Yobo and Zamfara {{!}} Encomium Magazine |url=https://encomium.ng/apc-tsunami-sinks-pdp-in-19-states-adamawa-bauchi-benue-borno-jigawa-kaduna-kano-katsina-kebbi-kwara-lagos-nasarawa-niger-ogun-oyo-plateau-sokoto-yobo-and-zamfara/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Editorial |date=2015-04-13 |title=APC Wins Governorship Election In 19 States |url=https://www.icirnigeria.org/apc-wins-governorship-election-in-19-states/ |access-date=2021-05-01 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Buhari's APC wins big in Nigeria's governorship poll |url=https://www.aa.com.tr/en/politics/buharis-apc-wins-big-in-nigerias-governorship-poll/57958 |access-date=2021-05-01 |website=www.aa.com.tr}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
k08ehv5so61qm4clccjuzey9xuqdowy
Zaben gwamna na Jihar Nijar na 2015
0
105926
831481
788322
2026-05-07T04:44:03Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831481
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Zaben gwamnan [[Neja|Jihar Nijar]] na 2015 shi ne zaben gwamna na 8 na Jihar Nija. <ref>{{Cite web |last=Igboanugo |first=Ada |date=2015-04-12 |title=LIVE: INEC announces results of Governorship elections » YNaija |url=https://naija.yafri.ca/live-inec-announces-results-of-governorship-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=YNaija |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Elections: APC wins 19 states as PDP takes seven |url=https://thenationonlineng.net/elections-apc-wins-19-states-as-pdp-takes-seven/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-05-16 |title=Issues as governorship contest shifts to tribunals |url=https://thenationonlineng.net/issues-as-governorship-contest-shifts-to-tribunals/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-25 |title=Governors-elect: Facts behind the faces |url=https://thenationonlineng.net/governors-elect-facts-behind-the-faces/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=ANALYSIS: How the governorship elections would be won and lost {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180993-analysis-how-the-governorship-elections-would-be-won-and-lost.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-04 |title=Governorship Polls: How states will vote |url=https://thenationonlineng.net/governorship-polls-how-states-will-vote/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=INEC's Statement on Governorship & State Assembly Elections – READ |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inecs-statement-on-governorship-state-assembly-elections-read/ |access-date=2021-05-31 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Nigeria 2015 Governorship, State Assemblies Elections – LIVE UPDATES (INEC Declarations) {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/181232-nigeria-2015-governorship-state-assemblies-elections-live-updates-inec-declarations.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP Sets Governorship Primaries For Nov 29, Presidential For Dec 6 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/157585/pdp-sets-governorship-primaries-for-nov-29-presidential-for.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-24 |title=#NigeriaDecides2015: APC wins majority of Nigeria states in governorship poll {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924052252/http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-date=2015-09-24 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=Nigeria Elections 2015: APC wins 13 states, PDP 4 in governorship polls |url=http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150415225327/http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-date=2015-04-15 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC wins in 13 states, PDP victorious in four |url=http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413070322/http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-date=2015-04-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-25 |title=APC sweeps gov polls: Wins 19 States and counting, PDP is finished… See results. {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150725113258/http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-date=2015-07-25 |access-date=2021-05-31}}</ref> An gudanar da shi a ranar 11 ga Afrilu, 2015, wanda aka zaba a Majalisar Dinkin Duniya [[Abubakar Sani Bello]] ya lashe zaben, inda ya doke Umar Nasko na [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]].<ref>{{Cite web |title=2015 Governors Election Results Summary and Analysis by States in Nigeria |url=https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430191210/https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-05-01 |website=whowin.com.ng}}</ref><ref>{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/governor/2015 |access-date=2021-05-01 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC sweeps out PDP in Nigeria's northern states - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2015/04/13/apc-sweeps-out-pdp-in-nigerias-northern-states/ |access-date=2021-05-01 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |last=pmnews |date=2015-04-13 |title=APC wins Niger, Kano, Adamawa, Nasarawa, Kebbi |url=https://www.pmnewsnigeria.com/2015/04/13/apc-wins-niger-kano-adamawa-nasarawa-kebbi/ |access-date=2021-05-01 |website=P.M. News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |date=2015-04-13 |title=Nigeria – APC sweeps out PDP in governor and state elections |url=https://africasustainableconservation.com/2015/04/13/nigeria-apc-sweeps-out-pdp-in-governor-and-state-elections/ |access-date=2021-05-01 |website=Africa Sustainable Conservation News |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501064048/https://africasustainableconservation.com/2015/04/13/nigeria-apc-sweeps-out-pdp-in-governor-and-state-elections/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-01 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=Governorship Election Results Part 1: Tambuwal, Amosun, Masari & More Win |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-1-tambuwal-amosun-okorocha-more-win/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-13 |title=Governorship Election Results Part 2: Wike, Al-Makura, Ganduje & More Emerge Winners |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-2-wike-al-makura-ganduje-more-emerge-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=GOVERNORSHIP ELECTION RESULTS |url=https://dailytrust.com/governorship-election-results |access-date=2021-05-01 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501001115/https://dailytrust.com/governorship-election-results |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Bello |url=https://thenationonlineng.net/niger-governorship-apcs-bello-declared-winner/ |access-date=2021-05-01 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=In Niger, It's The Battle Of The Generals' Sons |url=https://guardian.ng/news/in-niger-its-the-battle-of-the-generals-sons/ |access-date=2021-05-01 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC 19 - 7 PDP... Results of 2015 gov election |url=https://www.thecable.ng/apc-17-7-pdp-results-2015-gov-election |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=2015 Gubernatorial Election: Results so Far… – KapitalFM 92.9 Abuja |url=https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |access-date=2021-05-31 |website=kapital929.fm |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523141338/https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=The governors emerge: Ribadu, Agbaje, Yero, Dakuku crash out - Business Hallmark |url=https://hallmarknews.com/the-governors-emerge-ribadu-agbaje-yero-dakuku-crash-out/ |access-date=2021-05-31 |website=hallmarknews.com |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=GUBER ELECTION LATEST: APC WINS 14 STATES, PDP 4 – Abia, Rivers, Cross River not ready yet |url=https://theyesng.com/guber-election-latest-apc-wins-14-states-pdp-4-abia-rivers-cross-river-not-ready-yet/ |access-date=2021-05-31 |website=Yes International! Magazine |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ejiofor |first=Clement |date=2015-04-12 |title=2015 Governorship Election In Nigeria: Official Results From States |url=https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |access-date=2021-05-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en |archive-date=2021-04-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210428114852/https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=xinhuanet.com |date=2015-04-12 |title=Key governorship positions return to Nigeria?s opposition party |url=https://newsghana.com.gh/key-governorship-positions-return-to-nigerias-opposition-party/ |access-date=2021-05-31 |website=News Ghana |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria - 2015 Election Results - Google Drive |url=https://docs.google.com/spreadsheets/d/tghGyMtgwvGREo_mYjftkFw/htmlview |access-date=2021-05-31 |website=docs.google.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-31 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Reflections On 2015 General Elections |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/176495/reflections-on-2015-general-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=#NigeriaDecides 2015: Governorship and State House of Assembly Elections Results - LIVE UPDATES |url=https://guardian.ng/lead-story/nigeriadecides-2015-governorship-and-assemblies-elections-results-live-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Services |first=Compiled from Wire |date=2015-04-13 |title=Buhari's APC winning big in Nigeria governorship polls |url=https://www.dailysabah.com/africa/2015/04/13/buharis-apc-winning-big-in-nigeria-governorship-polls |access-date=2021-05-31 |website=Daily Sabah |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=List & faces of newly elected governors in Nigeria |url=https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |access-date=2021-05-31 |website=Theinfong |language=en-US |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135445/https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ugwuanyi |first=Sylvester |date=2015-04-13 |title=Detailed results from Saturday's governorship election |url=https://dailypost.ng/2015/04/13/detailed-results-from-saturdays-governorship-election/ |access-date=2021-05-31 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref>
== Farko na APC ==
Dan takarar APC, Abubakar Sani Bello ya sami tikitin jam'iyyar. An gudanar da zaben fidda gwani na APC a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=2018-10-05 |title=FULL LIST: Mala Buni, Dapo Abiodun... APC approves guber candidates for 24 states |url=https://www.thecable.ng/full-list-mala-buni-dapo-abiodun-apc-approves-guber-candidates-for-24-states |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2018-10-01 |title=Incumbents Coast to Victory in APC, PDP Gov Primaries |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2018/10/01/incumbents-coast-to-victory-in-apc-pdp-gov-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-10 |title=Nigeria: How progressive is the APC? |url=https://newafricanmagazine.com/9964/ |access-date=2021-05-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527082508/https://newafricanmagazine.com/9964/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC governorship primaries: Day of reckoning |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-governorship-primaries-day-reckoning/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-17 |title=APC Must Conduct Transparent Governorship Primaries, Says Wahab, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150217190957/http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-date=2015-02-17 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC Governorship primaries updates |url=https://thenationonlineng.net/apc-governorship-primaries-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-29 |title=APC: Rave of the moment in North-West, NorthEast |url=https://thenationonlineng.net/apc-rave-of-the-moment-in-north-west-northeast/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=A festival of choice |url=https://thenationonlineng.net/festival-choice/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-12-08 |title=Presidential Primaries: Power play as APC gubernatorial candidates emerge |url=https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |access-date=2021-05-31 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527085053/https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |url-status=dead }}</ref>
== PDP na farko ==
Dan takarar PDP, Umar Nasko ya sami tikitin jam'iyyar. <ref>{{Cite web |date=22 September 2014 |title=PDP governorship primaries: 8 ministers may quit in weeks |url=https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |access-date=2021-05-31 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080648/https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-14 |title=Flawed Primaries, Aggrieved Aspirants Set To Dump PDP En masse |url=http://saharareporters.com/2014/12/14/flawed-primaries-aggrieved-aspirants-set-dump-pdp-en-masse |access-date=2021-05-31 |website=Sahara Reporters}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries chaos rocks PDP |url=https://thenationonlineng.net/primaries-chaos-rocks-pdp/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=PDP faces crises in 17 states |url=https://thenationonlineng.net/pdp-faces-crises-17-states/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-13 |title=How PDP govs hijacked party structures ahead 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141113013640/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-date=2014-11-13 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-21 |title=Battle for 2015: Fresh crisis hits PDP |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20141121161050/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-date=2014-11-21 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-18 |title=2015 Guber Race: 10 Toughest Battlegrounds |url=http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-url=https://web.archive.org/web/20150118064725/http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-date=2015-01-18 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-01 |title=The building blocks of 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101043414/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-date=2015-01-01 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-06 |title=PDP chieftain calls for peace among gov aspirants |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-url=https://web.archive.org/web/20150406030948/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-date=2015-04-06 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-08-11 |title=APC, PDP and battle for 2015 |url=https://thenationonlineng.net/apc-pdp-and-battle-for-2015/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Ribadu wins PDP Adamawa, Dankwambo retains Gombe and crisis in Niger - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2014/12/08/ribadu-wins-pdp-adamawa-dankwambo-retains-gombe-and-crisis-in-niger/ |access-date=2021-05-31 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=26 Dec 2014 |title=Gombe: The battle between Dankwambo and Yahaya |url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20141226/281835757057799 |access-date=2021-05-31 |website=Daily Trust |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ihedioha, Ribadu, Agbaje, Okowa, Wike, and others Win PDP Gubernatorial Primaries for 2015 Elections {{!}} The African Democrat |url=http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |access-date=2021-05-31 |website=africandemocrat.com |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080659/http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=PDP Governorship Primaries: Ribadu, Folarin, Okowa, Agbaje, others win |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/pdp-governorship-primaries-ribadu-folarin-okowa-agbaje-others-win/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> An gudanar da zaben fidda gwani na PDP a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=14 Dec 2014 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests |url=https://www.pressreader.com/nigeria/thisday/20141214/282200829261007 |access-date=2021-05-31 |website=This Day |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Update: PDP Governorship primaries |url=https://thenationonlineng.net/update-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Jimi Agbaje, Ifeanyi Okowa, Nyesom Wike, Teslim Folarin Win PDP Governorship Primaries |url=https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=onobello.com |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080651/https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Primary Elections: Wike, Folarin, Others Win PDP Governorship Tickets |url=https://www.channelstv.com/2014/12/08/pdp-primaries-wike-folarin-others-win-governorship-tickets/ |access-date=2021-05-31 |website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-17 |title=PDP primaries nationwide reactions |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150517110358/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-date=2015-05-17 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries: PDP in disarray |url=https://thenationonlineng.net/primaries-pdp-disarray/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-12 |title=Who picks PDP govs ticket? |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-url=https://web.archive.org/web/20150512052002/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-date=2015-05-12 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-27 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150327023519/http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-date=2015-03-27 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-19 |title=The emerging power blocs in PDP |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20150419214943/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-date=2015-04-19 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150418142824/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-date=2015-04-18 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-15 |title=A tale of woes |url=https://thenationonlineng.net/tale-woes/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-03 |title=Protests, Defection Trail PDP Guber Primaries {{!}} OSUN DEFENDER |url=http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150703093346/http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-date=2015-07-03 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-13 |title=2015: Governorship primary tears PDP apart in states |url=http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213024456/http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-date=2014-12-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-03 |title=Mixed reactions trail PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20141203032616/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-date=2014-12-03 |access-date=2021-05-31}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 10 ne suka fafata a zaben. [[Abubakar Sani Bello]] daga All Progressives Congress ya lashe zaben, inda ya doke Umar Nasko daga Jam'iyyar People's Democratic Party . Wanda ya lashe, [[Abubakar Sani Bello]] ya lashe a cikin 23 daga cikin 25 yankunan karamar hukuma a jihar, Umar Nasko ya lashe yankuna 2 kawai. <ref>{{Cite web |title=2015 Elections: A Time to Choose (3); Focus on Akwa Ibom, Nasarawa, Taraba, Oyo, Kano, By Olusegun Adeniyi |url=https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |access-date=2021-05-01 |website=News Express Nigeria Website |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501002619/https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |last=Admins |date=2015-04-13 |title=Niger :Nasko Congratulates Victorious Abu Lolo Newsdiaryonline |url=https://newsdiaryonline.com/niger-nasko-congratulates-victorious-abu-lolo/ |access-date=2021-05-01 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Admins |date=2015-04-13 |title=Lalong ,Ortom ,Al-Makura Join Ganduje ,Bagudu,Yari, Abu Lolo ,Okowa As Winners Newsdiaryonline |url=https://newsdiaryonline.com/lalong-ortom-al-makura-join-ganduje-baguduyari-abu-lolo-okowa-as-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-27 |title=After final whistle, it's APC 22 - 13 PDP |url=https://www.thecable.ng/final-whistle-apc-22-13-pdp |access-date=2021-05-01 |website=TheCable |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=22 April 2015 |title=APC tsunami sinks PDP in 19 states …Adamawa, Bauchi, Benue, Borno, Jigawa, Kaduna, Kano, Katsina, Kebbi, Kwara, Lagos, Nasarawa, Niger, Ogun, Oyo, Plateau, Sokoto, Yobo and Zamfara {{!}} Encomium Magazine |url=https://encomium.ng/apc-tsunami-sinks-pdp-in-19-states-adamawa-bauchi-benue-borno-jigawa-kaduna-kano-katsina-kebbi-kwara-lagos-nasarawa-niger-ogun-oyo-plateau-sokoto-yobo-and-zamfara/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Editorial |date=2015-04-13 |title=APC Wins Governorship Election In 19 States |url=https://www.icirnigeria.org/apc-wins-governorship-election-in-19-states/ |access-date=2021-05-01 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Admins |date=2015-04-08 |title=Choose One: Abu Lolo or Umar Nasko , By Mustapha Zubairu Newsdiaryonline |url=https://newsdiaryonline.com/choose-one-abu-lolo-or-umar-nasko-by-mustapha-zubairu/ |access-date=2021-05-01 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=NIGER GOV: PDP's candidate Nasko concedes defeat to Bello |url=https://www.vanguardngr.com/2015/04/niger-gov-pdps-candidate-nasko-concedes-defeat-to-bello/ |access-date=2021-05-01 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=Election update : Abubakar Bello wins in Niger state {{!}} Encomium Magazine |url=https://encomium.ng/election-update-abubakar-bello-wins-in-niger-state/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Headliners |date=13 April 2015 |title=Final Niger State Governorship Election Result {{!}} Nigeria News Headlines Today |url=https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/13/final-niger-state-governorship-election-result/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501064048/https://www.newsheadlines.com.ng/nigeria-2015-election-report/2015/04/13/final-niger-state-governorship-election-result/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Staff Writer |date=2015-04-13 |title=Niger State Governor-Elect, Sani-Bello Says 2015 Elections Has Restored Voters' Power |url=https://newswirengr.com/2015/04/13/niger-state-governor-elect-sani-bello-says-2015-elections-has-restored-voters-power/ |access-date=2021-05-01 |website=NewsWireNGR |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Buhari's APC wins big in Nigeria's governorship poll |url=https://www.aa.com.tr/en/politics/buharis-apc-wins-big-in-nigerias-governorship-poll/57958 |access-date=2021-05-01 |website=www.aa.com.tr}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
roapil07gukqqz8elrauj55oh6b8c11
Zaben gwamna na Jihar Sokoto na 2015
0
105937
831490
788327
2026-05-07T04:54:53Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831490
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Zaben gwamnan [[Sokoto (jiha)|Jihar Sokoto]] na 2015 shi ne zaben gwamna na 8 na jihar Sokoto. <ref>{{Cite web |last=Igboanugo |first=Ada |date=2015-04-12 |title=LIVE: INEC announces results of Governorship elections » YNaija |url=https://naija.yafri.ca/live-inec-announces-results-of-governorship-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=YNaija |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Elections: APC wins 19 states as PDP takes seven |url=https://thenationonlineng.net/elections-apc-wins-19-states-as-pdp-takes-seven/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-05-16 |title=Issues as governorship contest shifts to tribunals |url=https://thenationonlineng.net/issues-as-governorship-contest-shifts-to-tribunals/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-25 |title=Governors-elect: Facts behind the faces |url=https://thenationonlineng.net/governors-elect-facts-behind-the-faces/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=ANALYSIS: How the governorship elections would be won and lost {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180993-analysis-how-the-governorship-elections-would-be-won-and-lost.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-04 |title=Governorship Polls: How states will vote |url=https://thenationonlineng.net/governorship-polls-how-states-will-vote/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=INEC's Statement on Governorship & State Assembly Elections – READ |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inecs-statement-on-governorship-state-assembly-elections-read/ |access-date=2021-05-31 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Nigeria 2015 Governorship, State Assemblies Elections – LIVE UPDATES (INEC Declarations) {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/181232-nigeria-2015-governorship-state-assemblies-elections-live-updates-inec-declarations.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP Sets Governorship Primaries For Nov 29, Presidential For Dec 6 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/157585/pdp-sets-governorship-primaries-for-nov-29-presidential-for.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-24 |title=#NigeriaDecides2015: APC wins majority of Nigeria states in governorship poll {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924052252/http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-date=2015-09-24 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=Nigeria Elections 2015: APC wins 13 states, PDP 4 in governorship polls |url=http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150415225327/http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-date=2015-04-15 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC wins in 13 states, PDP victorious in four |url=http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413070322/http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-date=2015-04-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-25 |title=APC sweeps gov polls: Wins 19 States and counting, PDP is finished… See results. {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150725113258/http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-date=2015-07-25 |access-date=2021-05-31}}</ref> An gudanar da shi a ranar 11 ga watan Afrilu, 2015, dan takarar All Progressives Congress [[Aminu Waziri Tambuwal|Aminu Tambuwal]] ya lashe zaben, inda ya doke Abdallah Wali na Jam'iyyar People's Democratic Party.<ref>{{Cite web |title=2015 Elections: A Time to Choose (3); Focus on Akwa Ibom, Nasarawa, Taraba, Oyo, Kano, By Olusegun Adeniyi |url=https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |access-date=2021-05-01 |website=News Express Nigeria Website |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501002619/https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Admins |date=2015-04-13 |title=Lalong ,Ortom ,Al-Makura Join Ganduje ,Bagudu,Yari, Abu Lolo ,Okowa As Winners Newsdiaryonline |url=https://newsdiaryonline.com/lalong-ortom-al-makura-join-ganduje-baguduyari-abu-lolo-okowa-as-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-27 |title=After final whistle, it's APC 22 - 13 PDP |url=https://www.thecable.ng/final-whistle-apc-22-13-pdp |access-date=2021-05-01 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=22 April 2015 |title=APC tsunami sinks PDP in 19 states …Adamawa, Bauchi, Benue, Borno, Jigawa, Kaduna, Kano, Katsina, Kebbi, Kwara, Lagos, Nasarawa, Niger, Ogun, Oyo, Plateau, Sokoto, Yobo and Zamfara {{!}} Encomium Magazine |url=https://encomium.ng/apc-tsunami-sinks-pdp-in-19-states-adamawa-bauchi-benue-borno-jigawa-kaduna-kano-katsina-kebbi-kwara-lagos-nasarawa-niger-ogun-oyo-plateau-sokoto-yobo-and-zamfara/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Editorial |date=2015-04-13 |title=APC Wins Governorship Election In 19 States |url=https://www.icirnigeria.org/apc-wins-governorship-election-in-19-states/ |access-date=2021-05-01 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Final result: INEC declares Tambuwal winner of Sokoto governorship poll |url=https://www.vanguardngr.com/2015/04/final-result-inec-declares-tambuwal-winner-of-sokoto-gov-poll/ |access-date=2021-05-01 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Breaking News: Speaker Aminu Tambuwal wins Sokoto Guber Election |url=http://saharareporters.com/2015/04/12/breaking-news-speaker-aminu-tambuwal-wins-sokoto-guber-election |access-date=2021-05-01 |website=Sahara Reporters}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Speaker Tambuwal wins Sokoto State governorship race |url=http://nigerianobservernews.com/2015/04/speaker-tambuwal-wins-sokoto-state-governorship-race/ |access-date=2021-05-01 |website=Nigerian Observer |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Buhari's APC wins big in Nigeria's governorship poll |url=https://www.aa.com.tr/en/politics/buharis-apc-wins-big-in-nigerias-governorship-poll/57958 |access-date=2021-05-01 |website=www.aa.com.tr}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC 19 - 7 PDP... Results of 2015 gov election |url=https://www.thecable.ng/apc-17-7-pdp-results-2015-gov-election |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=2015 Gubernatorial Election: Results so Far… – KapitalFM 92.9 Abuja |url=https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |access-date=2021-05-31 |website=kapital929.fm |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523141338/https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=The governors emerge: Ribadu, Agbaje, Yero, Dakuku crash out - Business Hallmark |url=https://hallmarknews.com/the-governors-emerge-ribadu-agbaje-yero-dakuku-crash-out/ |access-date=2021-05-31 |website=hallmarknews.com |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=GUBER ELECTION LATEST: APC WINS 14 STATES, PDP 4 – Abia, Rivers, Cross River not ready yet |url=https://theyesng.com/guber-election-latest-apc-wins-14-states-pdp-4-abia-rivers-cross-river-not-ready-yet/ |access-date=2021-05-31 |website=Yes International! Magazine |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ejiofor |first=Clement |date=2015-04-12 |title=2015 Governorship Election In Nigeria: Official Results From States |url=https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |access-date=2021-05-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en |archive-date=2021-04-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210428114852/https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=xinhuanet.com |date=2015-04-12 |title=Key governorship positions return to Nigeria?s opposition party |url=https://newsghana.com.gh/key-governorship-positions-return-to-nigerias-opposition-party/ |access-date=2021-05-31 |website=News Ghana |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria - 2015 Election Results - Google Drive |url=https://docs.google.com/spreadsheets/d/tghGyMtgwvGREo_mYjftkFw/htmlview |access-date=2021-05-31 |website=docs.google.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-31 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Reflections On 2015 General Elections |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/176495/reflections-on-2015-general-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=#NigeriaDecides 2015: Governorship and State House of Assembly Elections Results - LIVE UPDATES |url=https://guardian.ng/lead-story/nigeriadecides-2015-governorship-and-assemblies-elections-results-live-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Services |first=Compiled from Wire |date=2015-04-13 |title=Buhari's APC winning big in Nigeria governorship polls |url=https://www.dailysabah.com/africa/2015/04/13/buharis-apc-winning-big-in-nigeria-governorship-polls |access-date=2021-05-31 |website=Daily Sabah |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=List & faces of newly elected governors in Nigeria |url=https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |access-date=2021-05-31 |website=Theinfong |language=en-US |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135445/https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ugwuanyi |first=Sylvester |date=2015-04-13 |title=Detailed results from Saturday's governorship election |url=https://dailypost.ng/2015/04/13/detailed-results-from-saturdays-governorship-election/ |access-date=2021-05-31 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref>
== Farko na APC ==
Dan takarar APC, Aminu Tambuwal ya sami tikitin jam'iyyar. An gudanar da zaben fidda gwani na APC a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=2018-10-05 |title=FULL LIST: Mala Buni, Dapo Abiodun... APC approves guber candidates for 24 states |url=https://www.thecable.ng/full-list-mala-buni-dapo-abiodun-apc-approves-guber-candidates-for-24-states |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2018-10-01 |title=Incumbents Coast to Victory in APC, PDP Gov Primaries |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2018/10/01/incumbents-coast-to-victory-in-apc-pdp-gov-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-10 |title=Nigeria: How progressive is the APC? |url=https://newafricanmagazine.com/9964/ |access-date=2021-05-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527082508/https://newafricanmagazine.com/9964/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC governorship primaries: Day of reckoning |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-governorship-primaries-day-reckoning/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-17 |title=APC Must Conduct Transparent Governorship Primaries, Says Wahab, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150217190957/http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-date=2015-02-17 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC Governorship primaries updates |url=https://thenationonlineng.net/apc-governorship-primaries-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-29 |title=APC: Rave of the moment in North-West, NorthEast |url=https://thenationonlineng.net/apc-rave-of-the-moment-in-north-west-northeast/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=A festival of choice |url=https://thenationonlineng.net/festival-choice/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-12-08 |title=Presidential Primaries: Power play as APC gubernatorial candidates emerge |url=https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |access-date=2021-05-31 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527085053/https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |url-status=dead }}</ref>
== PDP na farko ==
Dan takarar PDP, Abdallah Wali ya sami tikitin jam'iyyar. <ref>{{Cite web |date=22 September 2014 |title=PDP governorship primaries: 8 ministers may quit in weeks |url=https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |access-date=2021-05-31 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080648/https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-14 |title=Flawed Primaries, Aggrieved Aspirants Set To Dump PDP En masse |url=http://saharareporters.com/2014/12/14/flawed-primaries-aggrieved-aspirants-set-dump-pdp-en-masse |access-date=2021-05-31 |website=Sahara Reporters}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries chaos rocks PDP |url=https://thenationonlineng.net/primaries-chaos-rocks-pdp/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=PDP faces crises in 17 states |url=https://thenationonlineng.net/pdp-faces-crises-17-states/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-13 |title=How PDP govs hijacked party structures ahead 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141113013640/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-date=2014-11-13 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-21 |title=Battle for 2015: Fresh crisis hits PDP |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20141121161050/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-date=2014-11-21 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-18 |title=2015 Guber Race: 10 Toughest Battlegrounds |url=http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-url=https://web.archive.org/web/20150118064725/http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-date=2015-01-18 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-01 |title=The building blocks of 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101043414/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-date=2015-01-01 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-06 |title=PDP chieftain calls for peace among gov aspirants |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-url=https://web.archive.org/web/20150406030948/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-date=2015-04-06 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-08-11 |title=APC, PDP and battle for 2015 |url=https://thenationonlineng.net/apc-pdp-and-battle-for-2015/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Ribadu wins PDP Adamawa, Dankwambo retains Gombe and crisis in Niger - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2014/12/08/ribadu-wins-pdp-adamawa-dankwambo-retains-gombe-and-crisis-in-niger/ |access-date=2021-05-31 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=26 Dec 2014 |title=Gombe: The battle between Dankwambo and Yahaya |url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20141226/281835757057799 |access-date=2021-05-31 |website=Daily Trust |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ihedioha, Ribadu, Agbaje, Okowa, Wike, and others Win PDP Gubernatorial Primaries for 2015 Elections {{!}} The African Democrat |url=http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |access-date=2021-05-31 |website=africandemocrat.com |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080659/http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=PDP Governorship Primaries: Ribadu, Folarin, Okowa, Agbaje, others win |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/pdp-governorship-primaries-ribadu-folarin-okowa-agbaje-others-win/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> An gudanar da zaben fidda gwani na PDP a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=14 Dec 2014 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests |url=https://www.pressreader.com/nigeria/thisday/20141214/282200829261007 |access-date=2021-05-31 |website=This Day |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Update: PDP Governorship primaries |url=https://thenationonlineng.net/update-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Jimi Agbaje, Ifeanyi Okowa, Nyesom Wike, Teslim Folarin Win PDP Governorship Primaries |url=https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=onobello.com |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080651/https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Primary Elections: Wike, Folarin, Others Win PDP Governorship Tickets |url=https://www.channelstv.com/2014/12/08/pdp-primaries-wike-folarin-others-win-governorship-tickets/ |access-date=2021-05-31 |website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-17 |title=PDP primaries nationwide reactions |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150517110358/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-date=2015-05-17 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries: PDP in disarray |url=https://thenationonlineng.net/primaries-pdp-disarray/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-12 |title=Who picks PDP govs ticket? |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-url=https://web.archive.org/web/20150512052002/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-date=2015-05-12 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-27 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150327023519/http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-date=2015-03-27 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-19 |title=The emerging power blocs in PDP |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20150419214943/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-date=2015-04-19 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150418142824/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-date=2015-04-18 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-15 |title=A tale of woes |url=https://thenationonlineng.net/tale-woes/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-03 |title=Protests, Defection Trail PDP Guber Primaries {{!}} OSUN DEFENDER |url=http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150703093346/http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-date=2015-07-03 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-13 |title=2015: Governorship primary tears PDP apart in states |url=http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213024456/http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-date=2014-12-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-03 |title=Mixed reactions trail PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20141203032616/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-date=2014-12-03 |access-date=2021-05-31}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 21 ne suka fafata a zaben. [[Aminu Waziri Tambuwal|Aminu Tambuwal]] daga All Progressives Congress ya lashe zaben, inda ya doke Abdallah Wali daga Jam'iyyar People's Democratic Party. An soke kuri'u 32,054, kuri'un da suka dace sun kasance 926,682, kuri'un Da aka jefa sun kasance 958,736. Wanda ya ci nasara, [[Aminu Waziri Tambuwal|Aminu Tambuwal]] ya ci nasara a duk yankuna 23 na kananan hukumomi a jihar.<ref>{{Cite web |title=2015 Governors Election Results Summary and Analysis by States in Nigeria |url=https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430191210/https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-05-01 |website=whowin.com.ng}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 April 2015 |title=Election update : Tambuwal wins in Sokoto state {{!}} Encomium Magazine |url=https://encomium.ng/election-update-tambuwal-wins-in-sokoto-state/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Speaker, Tambuwal, Wins Sokoto Governorship Elections |url=https://silverbirdtv.com/uncategorized/18887/speaker-tambuwal-wins-sokoto-governorship-elections/ |access-date=2021-05-01 |website=SilverbirdTV |language=en-US |archive-date=2021-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419081032/https://silverbirdtv.com/uncategorized/18887/speaker-tambuwal-wins-sokoto-governorship-elections/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=INEC Declares Tambuwal Winner Of Sokoto State Governorship Election |url=https://www.channelstv.com/2015/04/12/inec-declares-tambuwal-winner-of-sokoto-state-governorship-election/ |access-date=2021-05-01 |website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/governor/2015 |access-date=2021-05-01 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC sweeps out PDP in Nigeria's northern states - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2015/04/13/apc-sweeps-out-pdp-in-nigerias-northern-states/ |access-date=2021-05-01 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |last=pmnews |date=2015-04-13 |title=APC wins Niger, Kano, Adamawa, Nasarawa, Kebbi |url=https://www.pmnewsnigeria.com/2015/04/13/apc-wins-niger-kano-adamawa-nasarawa-kebbi/ |access-date=2021-05-01 |website=P.M. News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |date=2015-04-13 |title=Nigeria – APC sweeps out PDP in governor and state elections |url=https://africasustainableconservation.com/2015/04/13/nigeria-apc-sweeps-out-pdp-in-governor-and-state-elections/ |access-date=2021-05-01 |website=Africa Sustainable Conservation News |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501064048/https://africasustainableconservation.com/2015/04/13/nigeria-apc-sweeps-out-pdp-in-governor-and-state-elections/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-01 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=Governorship Election Results Part 1: Tambuwal, Amosun, Masari & More Win |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-1-tambuwal-amosun-okorocha-more-win/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-13 |title=Governorship Election Results Part 2: Wike, Al-Makura, Ganduje & More Emerge Winners |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-2-wike-al-makura-ganduje-more-emerge-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=GOVERNORSHIP ELECTION RESULTS |url=https://dailytrust.com/governorship-election-results |access-date=2021-05-01 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501001115/https://dailytrust.com/governorship-election-results |url-status=dead }}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
caym41fhy1xdw0xr58zegqs2qxt25fc
Zaben gwamna na Jihar Taraba na 2015
0
105940
831491
788328
2026-05-07T04:55:22Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831491
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamnan [[Jahar Taraba|Jihar Taraba]] na 2015''' shi ne zaben gwamna na 6 na [[Jahar Taraba|jihar Taraba]]. <ref>{{Cite web |last=Igboanugo |first=Ada |date=2015-04-12 |title=LIVE: INEC announces results of Governorship elections » YNaija |url=https://naija.yafri.ca/live-inec-announces-results-of-governorship-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=YNaija |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Elections: APC wins 19 states as PDP takes seven |url=https://thenationonlineng.net/elections-apc-wins-19-states-as-pdp-takes-seven/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-05-16 |title=Issues as governorship contest shifts to tribunals |url=https://thenationonlineng.net/issues-as-governorship-contest-shifts-to-tribunals/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-25 |title=Governors-elect: Facts behind the faces |url=https://thenationonlineng.net/governors-elect-facts-behind-the-faces/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=ANALYSIS: How the governorship elections would be won and lost {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/180993-analysis-how-the-governorship-elections-would-be-won-and-lost.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-04 |title=Governorship Polls: How states will vote |url=https://thenationonlineng.net/governorship-polls-how-states-will-vote/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=INEC's Statement on Governorship & State Assembly Elections – READ |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inecs-statement-on-governorship-state-assembly-elections-read/ |access-date=2021-05-31 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-12 |title=Nigeria 2015 Governorship, State Assemblies Elections – LIVE UPDATES (INEC Declarations) {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/investigationspecial-reports/181232-nigeria-2015-governorship-state-assemblies-elections-live-updates-inec-declarations.html |access-date=2021-05-31 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP Sets Governorship Primaries For Nov 29, Presidential For Dec 6 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/157585/pdp-sets-governorship-primaries-for-nov-29-presidential-for.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-09-24 |title=#NigeriaDecides2015: APC wins majority of Nigeria states in governorship poll {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924052252/http://www.osundefender.org/?p=237793 |archive-date=2015-09-24 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=Nigeria Elections 2015: APC wins 13 states, PDP 4 in governorship polls |url=http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150415225327/http://pulse.ng/politics/nigeria-elections-2015-apc-wins-13-states-pdp-4-in-governorship-polls-id3649343.html |archive-date=2015-04-15 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC wins in 13 states, PDP victorious in four |url=http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150413070322/http://www.punchng.com/news/apc-wins-in-13-states-pdp-victorious-in-four/ |archive-date=2015-04-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-25 |title=APC sweeps gov polls: Wins 19 States and counting, PDP is finished… See results. {{!}} |url=http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150725113258/http://www.osundefender.org/?p=237638 |archive-date=2015-07-25 |access-date=2021-05-31}}</ref> An gudanar da shi a ranar 11 ga Afrilu, 2015 da 25 ga Afrilu a shekara ta 2015 saboda rashin kammala, dan takarar [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]] [[Darius Ishaku]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Aisha Alhassan]] na All Progressives Congress.<ref>{{Cite web |title=2015 Elections: A Time to Choose (3); Focus on Akwa Ibom, Nasarawa, Taraba, Oyo, Kano, By Olusegun Adeniyi |url=https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |access-date=2021-05-01 |website=News Express Nigeria Website |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501002619/https://newsexpressngr.com/news/9221-2015-Elections-A-Time-to-Choose-3-Focus-on-Akwa-Ibom-Nasarawa-Taraba-Oyo-Kano-By-Olusegun-Adeniyi |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-26 |title=Aisha Alhassan loses Taraba governorship poll |url=https://www.thecable.ng/aisha-alhassan-loses-taraba-governorship-poll |access-date=2021-05-01 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-26 |title=INEC Declares Ishaku winner of Taraba Gubernatorial Race |url=https://guardian.ng/news/inec-declares-ishaku-winner-of-taraba-gubernatorial-race/ |access-date=2021-05-01 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=NAN |date=2015-04-26 |title=INEC Declares PDP Candidate Ishaku Winner of Taraba Gubernatorial Race |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inec-declares-pdp-candidate-ishaku-winner-of-taraba-gubernatorial-race/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-26 |title=How Okorocha, Ikpeazu, Ishaku win in Imo, Abia, Taraba |url=https://www.vanguardngr.com/2015/04/how-okorocha-ikpeazu-ishaku-win-in-imo-abia-taraba/ |access-date=2021-05-01 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Admins |date=2015-04-13 |title=Lalong ,Ortom ,Al-Makura Join Ganduje ,Bagudu,Yari, Abu Lolo ,Okowa As Winners Newsdiaryonline |url=https://newsdiaryonline.com/lalong-ortom-al-makura-join-ganduje-baguduyari-abu-lolo-okowa-as-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-27 |title=After final whistle, it's APC 22 - 13 PDP |url=https://www.thecable.ng/final-whistle-apc-22-13-pdp |access-date=2021-05-01 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=22 April 2015 |title=APC tsunami sinks PDP in 19 states …Adamawa, Bauchi, Benue, Borno, Jigawa, Kaduna, Kano, Katsina, Kebbi, Kwara, Lagos, Nasarawa, Niger, Ogun, Oyo, Plateau, Sokoto, Yobo and Zamfara {{!}} Encomium Magazine |url=https://encomium.ng/apc-tsunami-sinks-pdp-in-19-states-adamawa-bauchi-benue-borno-jigawa-kaduna-kano-katsina-kebbi-kwara-lagos-nasarawa-niger-ogun-oyo-plateau-sokoto-yobo-and-zamfara/ |access-date=2021-05-01 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Editorial |date=2015-04-13 |title=APC Wins Governorship Election In 19 States |url=https://www.icirnigeria.org/apc-wins-governorship-election-in-19-states/ |access-date=2021-05-01 |website=International Centre for Investigative Reporting |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Buhari's APC wins big in Nigeria's governorship poll |url=https://www.aa.com.tr/en/politics/buharis-apc-wins-big-in-nigerias-governorship-poll/57958 |access-date=2021-05-01 |website=www.aa.com.tr}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-26 |title=Taraba: INEC declares PDP's Ishaku winner |url=https://thenationonlineng.net/taraba-inec-declares-pdps-ishaku-winner/ |access-date=2021-05-01 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC 19 - 7 PDP... Results of 2015 gov election |url=https://www.thecable.ng/apc-17-7-pdp-results-2015-gov-election |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=2015 Gubernatorial Election: Results so Far… – KapitalFM 92.9 Abuja |url=https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |access-date=2021-05-31 |website=kapital929.fm |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523141338/https://kapital929.fm/2015-gubernatorial-election-results-so-far/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=The governors emerge: Ribadu, Agbaje, Yero, Dakuku crash out - Business Hallmark |url=https://hallmarknews.com/the-governors-emerge-ribadu-agbaje-yero-dakuku-crash-out/ |access-date=2021-05-31 |website=hallmarknews.com |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=GUBER ELECTION LATEST: APC WINS 14 STATES, PDP 4 – Abia, Rivers, Cross River not ready yet |url=https://theyesng.com/guber-election-latest-apc-wins-14-states-pdp-4-abia-rivers-cross-river-not-ready-yet/ |access-date=2021-05-31 |website=Yes International! Magazine |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ejiofor |first=Clement |date=2015-04-12 |title=2015 Governorship Election In Nigeria: Official Results From States |url=https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |access-date=2021-05-31 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en |archive-date=2021-04-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210428114852/https://www.legit.ng/419961-read-official-results-of-2015-governorship-election.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=xinhuanet.com |date=2015-04-12 |title=Key governorship positions return to Nigeria?s opposition party |url=https://newsghana.com.gh/key-governorship-positions-return-to-nigerias-opposition-party/ |access-date=2021-05-31 |website=News Ghana |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria - 2015 Election Results - Google Drive |url=https://docs.google.com/spreadsheets/d/tghGyMtgwvGREo_mYjftkFw/htmlview |access-date=2021-05-31 |website=docs.google.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-31 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Reflections On 2015 General Elections |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/176495/reflections-on-2015-general-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-11 |title=#NigeriaDecides 2015: Governorship and State House of Assembly Elections Results - LIVE UPDATES |url=https://guardian.ng/lead-story/nigeriadecides-2015-governorship-and-assemblies-elections-results-live-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Services |first=Compiled from Wire |date=2015-04-13 |title=Buhari's APC winning big in Nigeria governorship polls |url=https://www.dailysabah.com/africa/2015/04/13/buharis-apc-winning-big-in-nigeria-governorship-polls |access-date=2021-05-31 |website=Daily Sabah |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-15 |title=List & faces of newly elected governors in Nigeria |url=https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |access-date=2021-05-31 |website=Theinfong |language=en-US |archive-date=2021-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210523135445/https://theinfong.com/2015/04/faces-and-list-of-newly-elected-governors-in-nigeria/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Ugwuanyi |first=Sylvester |date=2015-04-13 |title=Detailed results from Saturday's governorship election |url=https://dailypost.ng/2015/04/13/detailed-results-from-saturdays-governorship-election/ |access-date=2021-05-31 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref>
== PDP na farko ==
Dan takarar jam'iyar PDP, [[Darius Ishaku]] ya sami tikitin jam'iyyar. <ref>{{Cite web |date=22 September 2014 |title=PDP governorship primaries: 8 ministers may quit in weeks |url=https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |access-date=2021-05-31 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080648/https://dailytrust.com/pdp-governorship-primaries-8-ministers-may-quit-in-weeks |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-14 |title=Flawed Primaries, Aggrieved Aspirants Set To Dump PDP En masse |url=http://saharareporters.com/2014/12/14/flawed-primaries-aggrieved-aspirants-set-dump-pdp-en-masse |access-date=2021-05-31 |website=Sahara Reporters}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries chaos rocks PDP |url=https://thenationonlineng.net/primaries-chaos-rocks-pdp/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=PDP faces crises in 17 states |url=https://thenationonlineng.net/pdp-faces-crises-17-states/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-13 |title=How PDP govs hijacked party structures ahead 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141113013640/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21050-how-pdp-govs-hijacked-party-structures-ahead-2015 |archive-date=2014-11-13 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2014-11-21 |title=Battle for 2015: Fresh crisis hits PDP |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20141121161050/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/21019-battle-for-2015-fresh-crisis-hits-pdp |archive-date=2014-11-21 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-18 |title=2015 Guber Race: 10 Toughest Battlegrounds |url=http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-url=https://web.archive.org/web/20150118064725/http://www.dailytrust.com.ng/sunday/index.php/top-stories/19165-2015-guber-race-10-toughest-battlegrounds |archive-date=2015-01-18 |access-date=2021-05-31}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-01-01 |title=The building blocks of 2015 |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101043414/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/25240-the-building-blocks-of-2015 |archive-date=2015-01-01 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-06 |title=PDP chieftain calls for peace among gov aspirants |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-url=https://web.archive.org/web/20150406030948/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/20074-pdp-chieftain-calls-for-peace-among-gov-aspirants |archive-date=2015-04-06 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-08-11 |title=APC, PDP and battle for 2015 |url=https://thenationonlineng.net/apc-pdp-and-battle-for-2015/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Ribadu wins PDP Adamawa, Dankwambo retains Gombe and crisis in Niger - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2014/12/08/ribadu-wins-pdp-adamawa-dankwambo-retains-gombe-and-crisis-in-niger/ |access-date=2021-05-31 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=26 Dec 2014 |title=Gombe: The battle between Dankwambo and Yahaya |url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20141226/281835757057799 |access-date=2021-05-31 |website=Daily Trust |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ihedioha, Ribadu, Agbaje, Okowa, Wike, and others Win PDP Gubernatorial Primaries for 2015 Elections {{!}} The African Democrat |url=http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |access-date=2021-05-31 |website=africandemocrat.com |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080659/http://africandemocrat.com/content/ihedioha-ribadu-agbaje-okowa-wike-and-others-win-pdp-gubernatorial-primaries-2015-elections |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=PDP Governorship Primaries: Ribadu, Folarin, Okowa, Agbaje, others win |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/pdp-governorship-primaries-ribadu-folarin-okowa-agbaje-others-win/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> An gudanar da zaben fidda gwani na PDP a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=December 14, 2014 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests |url=https://www.pressreader.com/nigeria/thisday/20141214/282200829261007 |access-date=2021-05-31 |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-08 |title=Update: PDP Governorship primaries |url=https://thenationonlineng.net/update-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Jimi Agbaje, Ifeanyi Okowa, Nyesom Wike, Teslim Folarin Win PDP Governorship Primaries |url=https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=onobello.com |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527080651/https://onobello.com/jimi-agbaje-ifeanyi-okowa-nyesom-wike-teslim-folarin-win-pdp-governorship-primaries/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Primary Elections: Wike, Folarin, Others Win PDP Governorship Tickets |url=https://www.channelstv.com/2014/12/08/pdp-primaries-wike-folarin-others-win-governorship-tickets/ |access-date=2021-05-31 |website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-17 |title=PDP primaries nationwide reactions |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150517110358/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23725-pdp-primaries |archive-date=2015-05-17 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-09 |title=Primaries: PDP in disarray |url=https://thenationonlineng.net/primaries-pdp-disarray/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-05-12 |title=Who picks PDP govs ticket? |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-url=https://web.archive.org/web/20150512052002/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23557-who-picks-pdp-govs-ticket |archive-date=2015-05-12 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-03-27 |title=PDP Governorship Primaries: A Harvest of Upsets, Protests, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150327023519/http://www.thisdaylive.com/articles/pdp-governorship-primaries-a-harvest-of-upsets-protests/196647/ |archive-date=2015-03-27 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-19 |title=The emerging power blocs in PDP |url=http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-url=https://web.archive.org/web/20150419214943/http://www.tribune.com.ng/quicklinkss/politics/item/23124-the-emerging-power-blocs-in-pdp |archive-date=2015-04-19 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-18 |title=PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20150418142824/http://www.tribune.com.ng/news/news-headlines/item/23033-pdp-primaries |archive-date=2015-04-18 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-15 |title=A tale of woes |url=https://thenationonlineng.net/tale-woes/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-07-03 |title=Protests, Defection Trail PDP Guber Primaries {{!}} OSUN DEFENDER |url=http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150703093346/http://www.osundefender.org/?p=199254 |archive-date=2015-07-03 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-13 |title=2015: Governorship primary tears PDP apart in states |url=http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213024456/http://www.punchng.com/news/2015-governorship-primary-tears-pdp-apart-in-states/ |archive-date=2014-12-13 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-03 |title=Mixed reactions trail PDP primaries |url=http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-url=https://web.archive.org/web/20141203032616/http://www.tribune.com.ng/news/top-stories/item/22912-mixed-reactions-trail-pdp-primaries |archive-date=2014-12-03 |access-date=2021-05-31}}</ref>
== Farko na APC ==
Dan takarar APC, Aisha Alhassan ya sami tikitin jam'iyyar. An gudanar da zaben fidda gwani na APC a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |date=2018-10-05 |title=FULL LIST: Mala Buni, Dapo Abiodun... APC approves guber candidates for 24 states |url=https://www.thecable.ng/full-list-mala-buni-dapo-abiodun-apc-approves-guber-candidates-for-24-states |access-date=2021-05-31 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2018-10-01 |title=Incumbents Coast to Victory in APC, PDP Gov Primaries |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2018/10/01/incumbents-coast-to-victory-in-apc-pdp-gov-primaries/ |access-date=2021-05-31 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-10 |title=Nigeria: How progressive is the APC? |url=https://newafricanmagazine.com/9964/ |access-date=2021-05-31 |website=New African Magazine |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527082508/https://newafricanmagazine.com/9964/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC governorship primaries: Day of reckoning |url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/apc-governorship-primaries-day-reckoning/ |access-date=2021-05-31 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-02-17 |title=APC Must Conduct Transparent Governorship Primaries, Says Wahab, Articles {{!}} THISDAY LIVE |url=http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150217190957/http://www.thisdaylive.com/articles/apc-must-conduct-transparent-governorship-primaries-says-wahab/195653/ |archive-date=2015-02-17 |access-date=2021-05-31}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=APC Governorship primaries updates |url=https://thenationonlineng.net/apc-governorship-primaries-updates/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-29 |title=APC: Rave of the moment in North-West, NorthEast |url=https://thenationonlineng.net/apc-rave-of-the-moment-in-north-west-northeast/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-12-04 |title=A festival of choice |url=https://thenationonlineng.net/festival-choice/ |access-date=2021-05-31 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-12-08 |title=Presidential Primaries: Power play as APC gubernatorial candidates emerge |url=https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |access-date=2021-05-31 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US |archive-date=2021-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210527085053/https://peoplesdailyng.com/presidential-primaries-power-play-as-apc-gubernatorial-candidates-emerge/ |url-status=dead }}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 11 ne suka fafata a zaben. [[Darius Ishaku]] daga [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]] ta lashe zaben, inda ta doke [[Aisha Alhassan]] daga All Progressives Congress. <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=Taraba election inconclusive |url=https://thenationonlineng.net/taraba-election-inconclusive/ |access-date=2021-05-01 |website=Latest Nigeria News, Nigerian Newspapers, Politics |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Perishable |date=27 April 2015 |title=Darius Ishaku Wins Taraba Governorship Election - TELL |url=https://tell.ng/darius-ishaku-wins-taraba-governorship-election/ |access-date=2021-05-01 |website=tell.ng |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=INEC Declares Darius Ishaku Winner Of Taraba Governorship Election |url=https://www.channelstv.com/2015/04/26/inec-declares-darius-ishaku-winner-of-taraba-governorship-election/ |access-date=2021-05-01 |website=Channels Television}}</ref> <ref>{{Cite web |last=NAN |date=2015-04-14 |title=INEC Declares Governorship Election in Taraba Inconclusive |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/inec-declares-governorship-election-in-taraba-inconclusive/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=INEC Declares Taraba Governorship Election Inconclusive |url=https://www.channelstv.com/2015/04/13/inec-declares-taraba-governorship-election-inconclusive/ |access-date=2021-05-01 |website=Channels Television}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=UPDATE: "Mama Taraba" still in race as INEC declares Taraba governorship poll inconclusive {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/181412-update-mama-taraba-still-in-race-as-inec-declares-taraba-governorship-poll-inconclusive.html |access-date=2021-05-01 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=INEC declares Taraba state governorship election inconclusive |url=https://www.vanguardngr.com/2015/04/breaking-news-inec-declares-taraba-state-governorship-election-inconclusive/ |access-date=2021-05-01 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-26 |title=Hopes dashed as Mama Taraba is defeated in Taraba {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/182095-hopes-dashed-as-mama-taraba-is-defeated-in-taraba.html |access-date=2021-05-01 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-25 |title=SaharaReporters Projects PDP Candidate Darius Ishaku Winner Of Taraba Race |url=http://saharareporters.com/2015/04/25/saharareporters-projects-pdp-candidate-darius-ishaku-winner-taraba-race |access-date=2021-05-01 |website=Sahara Reporters}}</ref><ref>{{Cite web |last=Admin |date=2015-04-26 |title=Hopes of female governor finally dashed, as PDP's Ishaku wins Taraba |url=https://sundiatapost.com/hopes-of-female-governor-finally-dashed-as-pdps-ishaku-wins-taraba/ |access-date=2021-05-01 |website=SundiataPost |language=en-US}}</ref> Masu jefa kuri'a da aka yi rajista sun kasance 1,461,645, masu jefa kuri'u sun kasance 787,516, kuri'un da aka jefa sun kasance 681,166, 174,131 an soke su. Wanda ya ci nasara, [[Darius Ishaku]] ya ci nasara da kuri'u 93,334,1820 <ref>{{Cite web |title=2015 Governors Election Results Summary and Analysis by States in Nigeria |url=https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430191210/https://whowin.com.ng/2015-governors-election-result.aspx |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-05-01 |website=whowin.com.ng}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-26 |title=PDP, Ishaku win Taraba governorship election |url=https://www.vanguardngr.com/2015/04/pdp-ishaku-win-taraba-governorship-election/ |access-date=2021-05-01 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Election Centre |url=https://nigeriaelections.stearsng.com/governor/2015 |access-date=2021-05-01 |website=nigeriaelections.stearsng.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-13 |title=APC sweeps out PDP in Nigeria's northern states - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2015/04/13/apc-sweeps-out-pdp-in-nigerias-northern-states/ |access-date=2021-05-01 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |last=pmnews |date=2015-04-13 |title=APC wins Niger, Kano, Adamawa, Nasarawa, Kebbi |url=https://www.pmnewsnigeria.com/2015/04/13/apc-wins-niger-kano-adamawa-nasarawa-kebbi/ |access-date=2021-05-01 |website=P.M. News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |date=2015-04-13 |title=Nigeria – APC sweeps out PDP in governor and state elections |url=https://africasustainableconservation.com/2015/04/13/nigeria-apc-sweeps-out-pdp-in-governor-and-state-elections/ |access-date=2021-05-01 |website=Africa Sustainable Conservation News |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501064048/https://africasustainableconservation.com/2015/04/13/nigeria-apc-sweeps-out-pdp-in-governor-and-state-elections/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Time |date=2015-08-30 |title=Meet APC Governors |url=https://timenigeria.com/meet-apc-governors/ |access-date=2021-05-01 |website=Time Nigeria Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-12 |title=Governorship Election Results Part 1: Tambuwal, Amosun, Masari & More Win |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-1-tambuwal-amosun-okorocha-more-win/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2015-04-13 |title=Governorship Election Results Part 2: Wike, Al-Makura, Ganduje & More Emerge Winners |url=https://www.bellanaija.com/2015/04/governorship-election-results-part-2-wike-al-makura-ganduje-more-emerge-winners/ |access-date=2021-05-01 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 April 2015 |title=GOVERNORSHIP ELECTION RESULTS |url=https://dailytrust.com/governorship-election-results |access-date=2021-05-01 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210501001115/https://dailytrust.com/governorship-election-results |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2015-04-26 |title=PDP's Ishaku declared winner of Taraba governorship poll - |url=https://theeagleonline.com.ng/pdps-ishaku-declared-winner-of-taraba-governorship-poll/ |access-date=2021-05-01 |website=The Eagle Online |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
o03hk3rinp0mimexj3d8bbtjra2auk0
Zaben gwamna na Jihar Gombe na 2003
0
105992
831464
663030
2026-05-07T04:30:21Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831464
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Gombe na 2003''' ya faru ne a Najeriya a ranar 19 ga Afrilu, 2003. Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Mohammed Danjuma Goje]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Abubakar Habu Hashidu]] na [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]]. <ref>{{Cite web |date=2003-03-11 |title=Nigeria 2003 - Gubernatorial candidates |url=http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20030311193710/http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-date=March 11, 2003 |access-date=2021-05-20}}</ref>
[[Mohammed Danjuma Goje]] ya fito ne a matsayin dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Ya zaɓi Lazarus John Yoriyo a matsayin abokin tserensa. [[Abubakar Habu Hashidu]] shi ne dan takarar [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]] tare da Joshua Lidani a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |date=2013-04-04 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130404081833/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=April 4, 2013 |access-date=2021-05-20}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar [[Jerin Sunayen Gwamnonin Jihar Gombe|Gwamnan Jihar Gombe]] ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Zaben fidda gwani ==
=== PDP na farko ===
[[Mohammed Danjuma Goje]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na PDP. Ya zaɓi Lazarus John Yoriyo a matsayin abokin tserensa.<ref>{{Cite web |title=NIGERIAN STATE ELECTED GOVERNORS - 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=2021-05-20 |website=nigeriaworld.com}}</ref>
=== ANPP na farko ===
[[Abubakar Habu Hashidu]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na ANPP . Ya zaɓi Joshua Lidani a matsayin abokin tserensa.
== Sakamakon ==
Adadin 'yan takara 6 da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben.
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,263,287. <ref>{{Cite web |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003 |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=2021-05-20 |website=www.gamji.com}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Africa Update |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |access-date=2021-05-20 |website=web.ccsu.edu |archive-date=2022-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=2021-05-20 |website=africanelections.tripod.com |archive-date=2021-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
r5a1osn8bfmu28s4reilv0tbfiq622e
Zaben gwamna na jihar Gombe na 2011
0
105996
831500
662132
2026-05-07T05:02:50Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831500
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox election|election_name=2011 Gombe State gubernatorial election|country=|type=presidential|ongoing=no|previous_election=[[2007 Gombe State gubernatorial election|2007]]|previous_year=[[2007 Gombe State gubernatorial election|2007]]|next_election=[[2015 Gombe State gubernatorial election|2015]]|next_year=[[2015 Gombe State gubernatorial election|2015]]|election_date=April 26, 2011|image1=|nominee1=[[Ibrahim Hassan Dankwambo]]|party1=People's Democratic Party (Nigeria)|popular_vote1=596,481|percentage1=|image2=|nominee2=Abubakar Aliyu|party2=Congress for Progressive Change|popular_vote2=91,781|percentage2=|map_image=|map_size=|map_caption=|title=Governor|before_election=[[Mohammed Danjuma Goje]]|before_party=People's Democratic Party (Nigeria)|after_election=[[Ibrahim Hassan Dankwambo]]|after_party=People's Democratic Party (Nigeria)}}
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Gombe (jiha)|Jihar Gombe]] na 2011''' shine zaben gwamna na huɗu na Jihar gombe, Najeriya. An gudanar da shi a ranar 26 ga Afrilu, 2011, dan takarar Jam'iyyar Democrat ta Jama'a [[Ibrahim Hassan Dankwambo]] ya lashe zaben, inda ya doke Abubakar Aliyu na Congress for Progressive Change . <ref>{{Cite web |title=Winners of 2011 Gubernatorial Elections |url=https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511014301/https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |archive-date=2021-05-11 |access-date=2021-05-13 |website=INEC Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref> <ref>{{Cite web |title=3 May 2011 Nigeria |url=https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213052/https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |archive-date=2021-06-02}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Lessons from Nigeria's 2011 Elections |url=https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517144105/https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |archive-date=2021-05-17}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2011-04-07 |title=Nigeria: INEC Appeals Court Ruling Exempting Five States from Upcoming Gubernatorial Elections {{!}} Global Legal Monitor |url=https://www.loc.gov/law/foreign-news/article/nigeria-inec-appeals-court-ruling-exempting-five-states-from-upcoming-gubernatorial-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=www.loc.gov}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-26 |title=2011 Nigerian Gubernatorial Election Report / Results |url=https://joblistnigeria.com/2011-nigerian-gubernatorial-election-report.html |access-date=2021-05-31 |website=Joblistnigeria.com - Jobs in Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=ELECTION 2011: NIGERIA'S FINEST MOMENT? |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50827/election-2011-nigerias-finest-moment.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria 2011 |url=https://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414095059/http://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |archive-date=2016-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP SUSTAINS LEAD AS INEC RELEASES MORE RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/49713/pdp-sustains-lead-as-inec-releases-more-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PSC statement on selected gov election results 2011 |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171202142924/https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |archive-date=2017-12-02}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 6 ne suka fafata a zaben. [[Ibrahim Hassan Dankwambo]] daga [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]] ta lashe zaben, inda ta doke Abubakar Aliyu daga Majalisa don Canjin Ci gaba. Zaɓuɓɓukan da aka ƙayyade sun kasance 780,393, kuri'un da aka jefa sun kasance 801,747, an soke kuri'u 21,354.<ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-13 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-05-16 |title=Nigeria: Post-Election Violence Killed 800 |url=https://www.hrw.org/news/2011/05/16/nigeria-post-election-violence-killed-800 |access-date=2021-05-31 |website=Human Rights Watch |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=PLAYING GAMES WITH THE 2011 ELECTIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/31197/playing-games-with-the-2011-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Final report - General elections April 2011 - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-final-report-general-elections-april-2011 |access-date=2021-05-31 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011: INEC BARS OFFICERS FROM ANNOUNCING RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/43126/2011-inec-bars-officers-from-announcing-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=What the 2011 elections portend for Nigeria |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/30101/what-the-2011-elections-portend-for-nigeria.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
oi2gxngu6sshnej6khv36g1nnu91ou0
Zaben gwamna na Jihar Jigawa na 2011
0
106042
831471
662487
2026-05-07T04:35:25Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831471
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamnan [[Jigawa|Jihar Jigawa]] na 2011''' shi ne karo na biyar na zaben gwamnoni a jihar Jigawa, Najeriya. An gudanar da shi a ranar 26 ga watan Afrilu, shekara ta 2011, dan takarar Jam'iyyar Democrat ta Jama'a Sule Lamido ya lashe zaben, inda ya doke [[Mohammed Badaru Abubakar]] na Action Congress of Nigeria.<ref>{{Cite web |title=Winners of 2011 Gubernatorial Elections |url=https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511014301/https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |archive-date=2021-05-11 |access-date=2021-05-13 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=3 May 2011 Nigeria |url=https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213052/https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |archive-date=2021-06-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Lessons from Nigeria's 2011 Elections |url=https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517144105/https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |archive-date=2021-05-17}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-07 |title=Nigeria: INEC Appeals Court Ruling Exempting Five States from Upcoming Gubernatorial Elections {{!}} Global Legal Monitor |url=https://www.loc.gov/law/foreign-news/article/nigeria-inec-appeals-court-ruling-exempting-five-states-from-upcoming-gubernatorial-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=www.loc.gov}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-26 |title=2011 Nigerian Gubernatorial Election Report / Results |url=https://joblistnigeria.com/2011-nigerian-gubernatorial-election-report.html |access-date=2021-05-31 |website=Joblistnigeria.com - Jobs in Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=ELECTION 2011: NIGERIA'S FINEST MOMENT? |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50827/election-2011-nigerias-finest-moment.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria 2011 |url=https://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414095059/http://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |archive-date=2016-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP SUSTAINS LEAD AS INEC RELEASES MORE RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/49713/pdp-sustains-lead-as-inec-releases-more-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PSC statement on selected gov election results 2011 |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171202142924/https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |archive-date=2017-12-02}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 9 ne suka fafata a zaben. Sule Lamido daga Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a ta lashe zaben, inda ta doke Mohammed Badaru Abubakar daga Jam'iyya ta Najeriya. Zaɓuɓɓukan da aka ƙayyade sun kasance 1,094,549, kuri'un da aka jefa sun kasance 1,153,621, an soke kuri'u 59,072.<ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-13 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-05-16 |title=Nigeria: Post-Election Violence Killed 800 |url=https://www.hrw.org/news/2011/05/16/nigeria-post-election-violence-killed-800 |access-date=2021-05-31 |website=Human Rights Watch |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=PLAYING GAMES WITH THE 2011 ELECTIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/31197/playing-games-with-the-2011-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Final report - General elections April 2011 - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-final-report-general-elections-april-2011 |access-date=2021-05-31 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011: INEC BARS OFFICERS FROM ANNOUNCING RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/43126/2011-inec-bars-officers-from-announcing-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=What the 2011 elections portend for Nigeria |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/30101/what-the-2011-elections-portend-for-nigeria.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
1f5simj8aenpi6twf6k10h9syxrsosc
Zaben gwamna na jihar Nasarawa na 2003
0
106106
831503
663048
2026-05-07T05:07:00Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831503
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na jihar Nasarawa na 2003''' ya faru ne a Najeriya a ranar 19 ga Afrilu, 2003. Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Abdullahi Adamu]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Aliyu Doma]] na jam'iyyar All Nigeria Peoples Party . <ref>{{Cite web |date=2003-03-11 |title=Nigeria 2003 - Gubernatorial candidates |url=http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20030311193710/http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-date=March 11, 2003 |access-date=2021-05-20}}</ref>
[[Abdullahi Adamu]] ya fito ne a matsayin dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Ya zaɓi [[Labaran Maku]] a matsayin abokin tserensa. [[Aliyu Doma]] shi ne dan takarar ANPP tare da Chris Abashi a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |date=2013-04-04 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130404081833/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=April 4, 2013 |access-date=2021-05-20}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar [[Jerin Gwamnonin Jihar Nasarawa|Gwamnan Jihar Nasarawa]] ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Zaben fidda gwani ==
=== PDP na farko ===
[[Abdullahi Adamu]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na PDP. Ya zaɓi [[Labaran Maku]] a matsayin abokin tserensa.<ref>{{Cite web |title=NIGERIAN STATE ELECTED GOVERNORS - 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=2021-05-20 |website=nigeriaworld.com}}</ref>
=== ANPP na farko ===
[[Aliyu Doma]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na ANPP . Ya zaɓi Chris Abashi a matsayin abokin tserensa.
== Sakamakon ==
Adadin 'yan takara 8 da suka yi rajista tare da Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta don yin takara a zaben.
Adadin kuri'un da aka jefa ya kasance 741,590, yayin da yawan kuri'un inganci ya kasance 726,127. Kayan kuri'un da aka ƙi sun kasance 15,463. <ref>{{Cite web |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003 |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=2021-05-20 |website=www.gamji.com}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Africa Update |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |access-date=2021-05-20 |website=web.ccsu.edu |archive-date=2022-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=2021-05-20 |website=africanelections.tripod.com |archive-date=2021-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref>{{Election results|cand1=[[Abdullahi Adamu]]|party1=[[People's Democratic Party (Nigeria)|People's Democratic Party]]|votes1=505893|cand2=[[Aliyu Doma]]|party2=[[All Nigeria Peoples Party]]|votes2=108588|invalid=15463|electorate=852626|source=[https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html CCSU]}}
== Manazarta ==
{{Reflist}}
1ip9v1hzd1l2ubhq3grbuo8rd4b1f6i
Zaben gwamna na jihar Nasarawa na 2011
0
106110
831504
662816
2026-05-07T05:07:26Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831504
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Nasarawa|Jihar Nasarawa]] na 2011''' shine zaben gwamna na huɗu na Jihar nasarawa . An gudanar da shi a ranar 26 ga Afrilu, 2011, dan takarar Congress for Progressive Change [[Umaru Tanko Al-Makura]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Aliyu Doma]] na Jam'iyyar Demokradiyyar Jama'a.<ref>{{Cite web |title=Winners of 2011 Gubernatorial Elections |url=https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511014301/https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |archive-date=2021-05-11 |access-date=2021-05-13 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=3 May 2011 Nigeria |url=https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213052/https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |archive-date=2021-06-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Lessons from Nigeria's 2011 Elections |url=https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517144105/https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |archive-date=2021-05-17}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-07 |title=Nigeria: INEC Appeals Court Ruling Exempting Five States from Upcoming Gubernatorial Elections {{!}} Global Legal Monitor |url=https://www.loc.gov/law/foreign-news/article/nigeria-inec-appeals-court-ruling-exempting-five-states-from-upcoming-gubernatorial-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=www.loc.gov}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-26 |title=2011 Nigerian Gubernatorial Election Report / Results |url=https://joblistnigeria.com/2011-nigerian-gubernatorial-election-report.html |access-date=2021-05-31 |website=Joblistnigeria.com - Jobs in Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=ELECTION 2011: NIGERIA'S FINEST MOMENT? |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50827/election-2011-nigerias-finest-moment.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria 2011 |url=https://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414095059/http://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |archive-date=2016-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP SUSTAINS LEAD AS INEC RELEASES MORE RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/49713/pdp-sustains-lead-as-inec-releases-more-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PSC statement on selected gov election results 2011 |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171202142924/https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |archive-date=2017-12-02}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 9 ne suka fafata a zaben. [[Umaru Tanko Al-Makura]] daga Congress for Progressive Change ya lashe zaben, inda ya doke [[Aliyu Doma]] daga Jam'iyyar People's Democratic Party . Zaɓuɓɓukan da aka ƙayyade sun kasance 674,014.<ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-13 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-05-16 |title=Nigeria: Post-Election Violence Killed 800 |url=https://www.hrw.org/news/2011/05/16/nigeria-post-election-violence-killed-800 |access-date=2021-05-31 |website=Human Rights Watch |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=PLAYING GAMES WITH THE 2011 ELECTIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/31197/playing-games-with-the-2011-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Final report - General elections April 2011 - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-final-report-general-elections-april-2011 |access-date=2021-05-31 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011: INEC BARS OFFICERS FROM ANNOUNCING RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/43126/2011-inec-bars-officers-from-announcing-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=What the 2011 elections portend for Nigeria |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/30101/what-the-2011-elections-portend-for-nigeria.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Manazarta ==
3ik2hkfqlqvbm7uo8sx8pec7c2os4r3
Zaben gwamna na Jihar Sokoto na 1991
0
106188
831488
746488
2026-05-07T04:48:56Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831488
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Sokoto na 1991''' ya faru ne a ranar 14 ga Disamba, 1991. Dan takarar [[Babban taron jam'iyyar Republican|NRC]] [[Yahaya Abdulkarim]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Jam'iyyar SDP|SDP]] Zuberu Maigari. <ref>{{Cite web |date=March 9, 2019 |title=How we politicked in the past, by veterans |url=https://dailytrust.com/how-we-politicked-in-the-past-by-veterans |access-date=2021-05-10 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-04-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210427235835/https://dailytrust.com/how-we-politicked-in-the-past-by-veterans |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=CONTRADICTING ITSELF An Undemocratic Transition Seeks To Bring Democracy Nearer |url=https://www.hrw.org/legacy/reports/pdfs/n/nigeria/nigeria924.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20090210080216/http://www.hrw.org/legacy/reports/pdfs/n/nigeria/nigeria924.pdf |archive-date=February 10, 2009}}</ref><ref>{{Cite web |title=GOVERNORSHIP AND HOUSE OF ASSEMBLY ELECTIONS, DECEMBER 14, 1991 |url=https://www.ifes.org/sites/default/files/ce01273.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171204145243/http://www.ifes.org/sites/default/files/ce01273.pdf |archive-date=December 4, 2017}}</ref><ref>{{Cite web |last=Refugees |first=United Nations High Commissioner for |title=Refworld {{!}} Nigeria: Corroboration of state assembly and gubernatorial election results for Lagos State, December 1991 |url=https://www.refworld.org/docid/3ae6aae538.html |access-date=2021-05-10 |website=Refworld |language=en}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Shettima |first=Kole Ahmed |date=December 1995 |title=Engendering Nigeria's Third Republic |journal=African Studies |publisher=Cambridge University Press |volume=38 |pages=61–98 |doi=10.2307/524793 |jstor=524793 |s2cid=143626393}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria - The Third Republic |url=http://countrystudies.us/nigeria/76.htm |access-date=2021-04-24 |website=countrystudies.us}}</ref><ref>{{Cite web |title=Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_governorship.html |access-date=2021-05-10 |website=africanelections.tripod.com}}</ref>
== Halin da ake yi ==
An gudanar da zaben gwamna ta amfani da tsarin zabe mai budewa. An gudanar da zaben fidda gwani ga jam'iyyun biyu don zaɓar masu ɗaukar tutar su a ranar 19 ga Oktoba, 1991 <ref>{{Cite web |date=2019-05-30 |title=Ex-Sokoto Governor Abdulkarim backs call for Oshiomhole to resign |url=https://www.sunnewsonline.com/ex-sokoto-governor-abdulkarim-backs-call-for-oshiomhole-to-resign/ |access-date=2021-05-10 |website=The Sun Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=omodara |date=2020-06-26 |title=ALL GOVERNORS OF SOKOTO STATE |url=https://www.glimpse.ng/all-governors-of-sokoto-state/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20211201000021/https://www.glimpse.ng/all-governors-of-sokoto-state/ |archive-date=December 1, 2021 |access-date=2021-05-10 |website=Glimpse Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2014-11-03 |title=2015: The Tambuwal-Wamakko factor (II) |url=https://peoplesdailyng.com/2015-the-tambuwal-wamakko-factor-ii/ |access-date=2021-05-10 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-06-04 |title=allAfrica.com: Nigeria: Sixteen Years After - Where Are Babangida's Civilian Governors? (Page 2 of 2) |url=http://allafrica.com/stories/200911110210.html?page=2 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110604161205/http://allafrica.com/stories/200911110210.html?page=2 |archive-date=June 4, 2011 |access-date=2021-05-10}}</ref><ref>{{Cite web |date=18 Nov 2016 |title=Cabinet reshuffle not the answer — Yahaya Abdulkarim |url=https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20161118/282084866391251 |access-date=2021-05-10 |website=Daily Trust |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-07-26 |title=Bafarawa: Traits from his past |url=http://thenationonlineng.net/web2/articles/30856/1/Bafarawa-Traits-from-his-past/Page1.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20110726122542/http://thenationonlineng.net/web2/articles/30856/1/Bafarawa-Traits-from-his-past/Page1.html |archive-date=July 26, 2011 |access-date=2021-05-10}}</ref>
Zaben ya faru ne a ranar 14 ga Disamba, 1991. Dan takarar [[Babban taron jam'iyyar Republican|NRC]] [[Yahaya Abdulkarim]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Jam'iyyar SDP|SDP]] Zuberu Maigari . Yahaya Abdulkarim ya samu kuri'u 485,889, yayin da Zuberu Maigari ya samu kuriʼu 101,729.<ref>{{Cite web |last=Agencies |date=2019-05-30 |title=Ex-Governor Abdulkarim backs call for APC chair Oshiomhole to resign |url=https://www.today.ng/news/politics/governor-abdulkarim-backs-call-apc-chair-oshiomhole-resign-225072 |access-date=2021-05-10 |website=TODAY |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Sokoto State |url=http://www.gamji.com/article5000/NEWS5803.htm |access-date=2021-05-10 |website=www.gamji.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=Ripples |date=2019-05-31 |title=Former Sokoto governor backs calls for Oshiomhole's resignation |url=https://www.ripplesnigeria.com/former-sokoto-governor-backs-calls-for-oshiomholes-resignation/ |access-date=2021-05-10 |website=Latest Nigeria News {{!}} Top Stories from Ripples Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Admins |date=2019-05-30 |title=Oshiomhole: Ex-Sokoto Governor Abdulkarim backs call for resignation Newsdiaryonline |url=https://newsdiaryonline.com/oshiomhole-ex-sokoto-governor-abdulkarim-backs-call-for-resignation/ |access-date=2021-05-10 |website=Newsdiaryonline |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-05-30 |title=APC will be dead with Oshiomhole as chairman - Sokoto ex-governor explodes |url=https://dailypost.ng/2019/05/30/apc-will-dead-oshiomhole-chairman-sokoto-ex-governor-explodes/ |access-date=2021-05-10 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
5gtffsvuenb0qzr6g2vawxri9hx51zc
Zaben gwamna na jihar Kebbi na 2007
0
106596
831501
746503
2026-05-07T05:05:57Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831501
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na jihar Kebbi na 2007''' ya faru ne a ranar 14 ga Afrilu, 2007. <ref>{{Cite web |date=2017-03-21 |title=Rumbling in Kebbi State over governorship slot in 2019 |url=https://guardian.ng/features/rumbling-in-kebbi-state-over-governorship-slot-in-2019/ |access-date=2021-05-08 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=omodara |date=2020-06-28 |title=ALL GOVERNORS OF KEBBI STATE |url=https://www.glimpse.ng/all-governors-of-kebbi-state/ |access-date=2021-05-08 |website=Glimpse Nigeria |language=en-US |archive-date=2021-05-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210505044712/https://www.glimpse.ng/all-governors-of-kebbi-state/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2013-03-21 |title=2015: Crisis looms over guber seat in kebbi |url=https://www.vanguardngr.com/2013/03/2015-crisis-looms-over-guber-seat-in-kebbi/ |access-date=2021-05-08 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Blueprint |date=2014-02-27 |title=Kebbi: A land of equity crying for equity |url=https://www.blueprint.ng/kebbi-a-land-of-equity-crying-for-equity/ |access-date=2021-05-08 |website=Blueprint Newspapers Limited |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2018-09-02 |title=Kebbi 2019: Power shift is clarion call |url=https://guardian.ng/politics/kebbi-2019-power-shift-is-clarion-call/ |access-date=2021-05-08 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=20 years of North-West state called Kebbi |url=https://dailytrust.com/20-years-of-north-west-state-called-kebbi |access-date=2021-05-08 |website=Daily Trust |language=en |archive-date=2021-05-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210505131939/https://dailytrust.com/20-years-of-north-west-state-called-kebbi |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite journal |last=Omotola |first=J. Shola |date=2009 |title='Garrison' Democracy in Nigeria: The 2007 General Elections and the Prospects of Democratic Consolidation |journal=Commonwealth & Comparative Politics |language=en |publisher=Routledge |volume=47 |issue=2 |pages=194–220 |doi=10.1080/14662040902857800 |issn=1466-2043 |s2cid=54776563}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Rawlence |first=Ben |last2=Albin-Lackey |first2=Chris |date=July 2007 |title=Briefing: Nigeria's 2007 General Elections: Democracy in Retreat |journal=African Affairs |publisher=Oxford University Press |volume=106 |pages=497–506 |doi=10.1093/afraf/adm039 |jstor=4496465}}</ref><ref>{{Cite web |title=Federal Republic of Nigeria State and National Elections April 14 and 21, 2007 |url=https://www.iri.org/sites/default/files/fields/field_files_attached/resource/nigerias_2007_state_and_national_elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150919212210/http://www.iri.org/sites/default/files/fields/field_files_attached/resource/nigerias_2007_state_and_national_elections.pdf |archive-date=September 19, 2015 |website=iri.org}}</ref> Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Usman Saidu Nasamu Dakingari]] ya lashe zaben, inda ya doke [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]] Farouk Bello Bunza da sauran 'yan takara 6. <ref>{{Cite web |title=Journal of African Elections Special Issue: Nigeria's 2007 General Elections |url=https://www.eisa.org/pdf/JAE6.2.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201220163715/https://www.eisa.org/pdf/JAE6.2.pdf |archive-date=December 20, 2020 |website=eisa.org}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2007 General Elections and Succession Crisis: Implications for the Nascent Democracy |url=https://www.eisa.org/pdf/JAE6.2Ojo3.pdf}}</ref><ref>{{Cite web |title=2007 Nigerian National Elections Pre-Election Assessment Final Report |url=https://aceproject.org/ero-en/regions/africa/NG/nigeria-national-pre-election-assessment-iri-2007 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210415221547/https://aceproject.org/ero-en/regions/africa/NG/nigeria-national-pre-election-assessment-iri-2007 |archive-date=April 15, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=NIGERIA'S ELECTIONS: AVOIDING A POLITICAL CRISIS Africa Report No 123 – 28 March 2007 |url=https://reliefweb.int/sites/reliefweb.int/files/resources/6E8318BAFE4239FA852572AC0051A404-Full_Report.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210415221600/https://reliefweb.int/sites/reliefweb.int/files/resources/6E8318BAFE4239FA852572AC0051A404-Full_Report.pdf |archive-date=April 15, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=A NIGERIAN PERSPECTIVE ON THE 2007 PRESIDENTIAL AND PARLIAMENTARY ELECTIONS |url=https://www.ifes.org/sites/default/files/a_nigerian_perspective_on_the_2007_presidential_and_parliamentary_elections_2.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171203022708/http://www.ifes.org/sites/default/files/a_nigerian_perspective_on_the_2007_presidential_and_parliamentary_elections_2.pdf |archive-date=December 3, 2017}}</ref><ref>{{Cite web |title=NIGERIA:FAILED ELECTIONS, FAILING STATE?Africa Report No 126 - 30 May 2007 |url=https://www.refworld.org/pdfid/465e88892.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220124082334/https://www.refworld.org/pdfid/465e88892.pdf |archive-date=January 24, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |title=Who Speaks for the North? Politics and Influence in Northern Nigeria |url=https://www.chathamhouse.org/sites/default/files/field/field_document/20140703NorthernNigeriaHoffmann.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191025175216/https://www.chathamhouse.org/sites/default/files/field/field_document/20140703NorthernNigeriaHoffmann.pdf |archive-date=October 25, 2019}}</ref><ref>{{Cite web |last=Refugees |first=United Nations High Commissioner for |title=Refworld {{!}} Renewed Crackdown on Freedom of Expression |url=https://www.refworld.org/docid/3fe47e9a4.html |website=Refworld |language=en}}</ref>
== Sakamakon ==
[[Usman Saidu Nasamu Dakingari]] daga [[Peoples Democratic Party|PDP]] ya lashe zaben. <ref>{{Cite web |date=2017-12-29 |title=Former Kebbi Gov, deputy defect to APC |url=https://www.vanguardngr.com/2017/12/former-kebbi-gov-deputy-defect-apc/ |access-date=2021-05-08 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Ehiabhi |first=Vincent |date=2014-07-09 |title=Kebbi Deputy Governor Loses Son In Auto Crash |url=https://www.legit.ng/69429.html |access-date=2021-05-08 |website=Legit.ng - Nigeria news. |language=en }}{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Former Kebbi Governor, Dakingari, deputy decamp to APC |url=https://dailytrust.com/former-kebbi-governor-dakingari-deputy-decamp-to-apc |access-date=2021-05-08 |website=Daily Trust |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2015-05-29 |title=Outgoing Kebbi Governor Dakingari, SSG absent at handing over {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/nwest/183964-outgoing-kebbi-governor-dakingari-ssg-absent-at-handing-over.html |access-date=2021-05-08 |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Kingsley |first=Ezeibekwe |date=2017-12-30 |title=Former Kebbi Gov, deputy defect to APC |url=https://www.pmnewsnigeria.com/2017/12/30/former-kebbi-gov-deputy-defect-apc/ |access-date=2021-05-08 |website=P.M. News |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2018-01-21 |title=Former governor, other Kebbi PDP bigwigs defect to APC |url=https://dailynigerian.com/former-governor-kebbi-pdp-bigwigs-defect-apc/ |access-date=2021-05-08 |website=Daily Nigerian |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Former Kebbi Gov Dakingari, Deputy, Others Defect To APC |url=https://independent.ng/former-kebbi-gov-dakingari-deputy-others-defect-apc/ |access-date=2021-05-08 |website=Independent Newspapers Nigeria |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Akinsola |first=Babatunde |date=2014-03-27 |title=Kebbi Deputy Gov. donates 16-seater bus to faculty at OAU, Ile-Ife |url=https://www.naija247news.com/2014/03/27/kebbi-deputy-gov-donates-16-seater-bus-faculty-oau-ile-ife/ |access-date=2021-05-08 |website=Naija247news |language=en-GB }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=Olowolagba |first=Fikayo |date=2017-12-30 |title=Kebbi: Former governor, deputy, SSG, others dump PDP for APC |url=https://dailypost.ng/2017/12/30/kebbi-former-governor-deputy-ssg-others-dump-pdp-apc/ |access-date=2021-05-08 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-12-29 |title=Former Kebbi Gov, deputy defect to APC - |url=https://www.thenewsnigeria.com.ng/2017/12/29/former-kebbi-gov-deputy-defect-to-apc/ |access-date=2021-05-08 |website=The NEWS}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-12-30 |title=Ex-governor, 6 other PDP chieftains defect to APC |url=https://www.pulse.ng/news/politics/in-kebbi-ex-governor-6-other-pdp-chieftains-defect-to-apc/bn7w02q |access-date=2021-05-08 |website=Pulse Nigeria |language=en}}</ref> Ya kayar da Farouk Bello Bunza na [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]].<ref>{{Cite web |date=2014-07-09 |title=Sad news: Kebbi Dep. Governor's son dies in auto-crash » YNaija |url=https://naija.yafri.ca/sad-news-kebbi-dep-governors-son-dies-in-auto-crash/ |access-date=2021-05-08 |website=YNaija |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-12-29 |title=Former Kebbi Governor, deputy defect to APC - |url=https://theeagleonline.com.ng/former-kebbi-governor-deputy-defect-to-apc/ |access-date=2021-05-08 |website=The Eagle Online |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-11-26 |title=Kebbi Deputy Governor, 17 Others Defect To APC; PDP Now Minority In State Assembly |url=https://www.thegazellenews.com/entertainment/kebbi-deputy-governor-17-others-defect-to-apc-pdp-now-minority-in-state-assembly/ |access-date=2021-05-08 |website=The Gazelle News |language=en-US }}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |last=Daily |first=Peoples |date=2018-01-01 |title=Kebbi: Ex-Gov Dakingari, deputy others defect to APC |url=https://peoplesdailyng.com/kebbi-ex-gov-dakingari-deputy-others-defect-to-apc/ |access-date=2021-05-08 |website=Peoples Daily Newspaper |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Opejobi |first=Seun |date=2015-01-07 |title=Kebbi Deputy Governor swears in three new Commissioners |url=https://dailypost.ng/2015/01/07/kebbi-deputy-governor-swears-three-new-commissioners/ |access-date=2021-05-08 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-07-09 |title=Kebbi deputy governor's son dies in auto crash |url=https://www.thecable.ng/kebbi-deputy-governors-son-dies-in-auto-crash |access-date=2021-05-08 |website=TheCable |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Blueprint |date=2014-12-02 |title=2015: As the marathon for Kebbi guber seat hots up… |url=https://www.blueprint.ng/2015-as-the-marathon-for-kebbi-guber-seat-hots-up/ |access-date=2021-05-08 |website=Blueprint Newspapers Limited |language=en-US}}</ref> 'Yan takara 8 sun yi takara a zaben.<ref>{{Cite journal |last=Adamu |first=Fatima L. |date=2008 |title=Gender, Hisba and The Enforcement of Morality in Northern Nigeria |url=https://www.cambridge.org/core/journals/africa/article/abs/gender-hisba-and-the-enforcement-of-morality-in-northern-nigeria/8C3C5B16257E3410CF13D274E9CF9D73 |journal=Africa |language=en |volume=78 |issue=1 |pages=136–152 |doi=10.3366/E0001972008000089 |issn=1750-0184 |s2cid=145556111 |url-access=subscription}}</ref><ref>{{Cite web |title=Final NDI Report on Nigeria's 2007 Elections |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/2313_ng_report_election07_043008.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181204035332/https://www.ndi.org/sites/default/files/2313_ng_report_election07_043008.pdf |archive-date=December 4, 2018 |website=ndi.org}}</ref><ref>{{Cite web |title=THE INDEPENDENT NATIONAL ELECTORAL COMMISSION AS AN (IM) PARTIAL UMPIRE IN THE CONDUCT OF THE 2007 ELECTIONS |url=https://www.eisa.org/pdf/JAE6.2Agbor.pdf |website=eisa.org}}</ref><ref>{{Cite web |title=NIGERIA STATE AND FEDERAL ELECTIONS 14 and 21 April 2007 |url=https://aceproject.org/ero-en/regions/africa/NG/nigeria-finale-report-state-and-federal-elections |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210415221201/https://aceproject.org/ero-en/regions/africa/NG/nigeria-finale-report-state-and-federal-elections |archive-date=April 15, 2021 |website=aceproject.org}}</ref><ref>{{Cite web |title=GUBERNATORIAL AND STATE HOUSES OF ASSEMBLY ELECTIONS 14 April 2007 AND PRESIDENTIAL AND NATIONAL ASSEMBLY ELECTIONS 21 April 2007 |url=https://www.eods.eu/library/FR%20NIGERIA%202007_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20140722161028/http://www.eods.eu:80/library/FR%20NIGERIA%202007_en.pdf |archive-date=July 22, 2014}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Current Issues |url=https://www.hsdl.org/?view&did=482046 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200320091003/https://www.hsdl.org/?view&did=482046 |archive-date=March 20, 2020}}</ref><ref>{{Cite web |title=GODFATHERS AND THE 2007 NIGERIANGENERAL ELECTIONS |url=https://www.eisa.org/pdf/JAE6.2Omotola.pdf |access-date=2025-07-20 |archive-date=2023-02-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230206070907/https://www.eisa.org/pdf/JAE6.2Omotola.pdf |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=ELECTORAL VIOLENCE AND NIGERIA'S2007 ELECTIONS |url=https://www.eisa.org/pdf/JAE6.2Nwolise.pdf}}</ref><ref>{{Cite web |title=Islamic criminal law in northern Nigeria: politics, religion, judicial practice |url=https://pure.uva.nl/ws/files/742135/145225_06.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190216051127/https://pure.uva.nl/ws/files/742135/145225_06.pdf |archive-date=February 16, 2019}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Restoring faith in the polio vaccine - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-restoring-faith-polio-vaccine |website=ReliefWeb |language=en}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,345,436.<ref>{{Cite web |title="Political Shari'a"? Human Rights and Islamic Law in Northern Nigeria: XI. The politicization of religion: reactions to the implementation of Sharia |url=https://www.hrw.org/reports/2004/nigeria0904/11.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20040922082745/http://www.hrw.org/reports/2004/nigeria0904/11.htm |archive-date=September 22, 2004 |website=www.hrw.org}}</ref><ref>{{Cite web |last=Alexander Thurston |date=2019-09-17 |title=The Governor and the Emir: A Struggle over Islamic Authority in Kano State, Nigeria |url=https://themaydan.com/2019/09/the-governor-and-the-emir-a-struggle-over-islamic-authority-in-kano-state-nigeria/ |website=Maydan |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Olaniyi |first=Rasheed Oyewole |date=2011 |title=Hisbah and Sharia Law Enforcement in Metropolitan Kano |journal=Africa Today |publisher=Indiana University Press |volume=57 |pages=71–96 |doi=10.2979/africatoday.57.4.71 |jstor=10.2979/africatoday.57.4.71 |s2cid=154801688}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: The Battle for Shari'ah Supremacy {{!}} IIRF |url=https://www.iirf.eu/articles/iirf-research-writer/nigeria-the-battle-for-shariah-supremacy/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419205406/https://www.iirf.eu/articles/iirf-research-writer/nigeria-the-battle-for-shariah-supremacy/ |archive-date=April 19, 2021 |access-date=May 8, 2021 |website=www.iirf.eu}}</ref><ref>{{Cite web |title=Listening to the rumours: What the northern Nigeria polio vaccine boycott can tell us ten years on |url=https://researchonline.lshtm.ac.uk/id/eprint/1386853/1/rgph8_1138.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200922233831/https://researchonline.lshtm.ac.uk/id/eprint/1386853/1/rgph8_1138.pdf |archive-date=September 22, 2020}}</ref><ref>{{Cite web |title=Background to Nigeria's 2015 Elections |url=https://csis-website-prod.s3.amazonaws.com/s3fs-public/legacy_files/files/publication/150126_Thurston_NigeriaElections_Web.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200724161029/https://csis-website-prod.s3.amazonaws.com/s3fs-public/legacy_files/files/publication/150126_Thurston_NigeriaElections_Web.pdf |archive-date=July 24, 2020}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Rawlence |first=Ben |last2=Albin-Lackey |first2=Chris |date=July 2007 |title=Briefing: Nigeria's 2007 General Elections: Democracy in Retreat |journal=African Affairs |publisher=Oxford University Press |volume=106 |pages=497–506 |doi=10.1093/afraf/adm039 |jstor=4496465}}</ref><ref>{{Cite web |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210429171208/https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf |archive-date=April 29, 2021}}</ref>
* '''[[Usman Saidu Nasamu Dakingari]], ([[Peoples Democratic Party|PDP]]) - 469,595'''
* Farouk Bello Bunza, [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]]- 134,553
* Abubakar Malam Abubakar, DPP- 133,800
* Adamu Usman, NCP- 7,888
* Muhammadu Inuwa Bawa, AC- 4,842
* Abdullahi Ibrahim, ADC- 3,990
* Salihu Isa Nataro, NDP- 3,921
* Abubakar Bala Danango, APGA- 3,798
== Manazarta ==
{{Reflist}}
i4x2njzgraouoxtsn61nki1ohg9zto0
Zaben gwamna na jihar Akwa Ibom na 2011
0
106692
831493
666822
2026-05-07T04:57:10Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831493
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Akwa Ibom|Jihar Akwa Ibom]] na 2011''' shi ne zaben gwamna na 5 na Jihar akwa Ibom . An gudanar da shi a ranar 26 ga Afrilu, 2011, dan takarar Jam'iyyar Democrat ta Jama'a [[Godswill Akpabio]] ya lashe zaben, inda ya doke John James Akpan Udo-Edehe na Action Congress of Nigeria.<ref>{{Cite web |title=Winners of 2011 Gubernatorial Elections |url=https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511014301/https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |archive-date=2021-05-11 |access-date=2021-05-13 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=3 May 2011 Nigeria |url=https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213052/https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |archive-date=2021-06-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Lessons from Nigeria's 2011 Elections |url=https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517144105/https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |archive-date=2021-05-17}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-07 |title=Nigeria: INEC Appeals Court Ruling Exempting Five States from Upcoming Gubernatorial Elections {{!}} Global Legal Monitor |url=https://www.loc.gov/law/foreign-news/article/nigeria-inec-appeals-court-ruling-exempting-five-states-from-upcoming-gubernatorial-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=www.loc.gov}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-26 |title=2011 Nigerian Gubernatorial Election Report / Results |url=https://joblistnigeria.com/2011-nigerian-gubernatorial-election-report.html |access-date=2021-05-31 |website=Joblistnigeria.com - Jobs in Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=ELECTION 2011: NIGERIA'S FINEST MOMENT? |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50827/election-2011-nigerias-finest-moment.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP SUSTAINS LEAD AS INEC RELEASES MORE RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/49713/pdp-sustains-lead-as-inec-releases-more-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PSC statement on selected gov election results 2011 |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171202142924/https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |archive-date=2017-12-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria 2011 |url=https://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414095059/http://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |archive-date=2016-04-14}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 14 ne suka fafata a zaben. [[Godswill Akpabio]] daga [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]] ta lashe zaben, inda ta doke [[John James Akpan Udo-Edehe]] daga Jam'iyya ta Najeriya. Zaɓuɓɓukan da aka ƙayyade sun kasance 1,148,433.<ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-13 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-05-16 |title=Nigeria: Post-Election Violence Killed 800 |url=https://www.hrw.org/news/2011/05/16/nigeria-post-election-violence-killed-800 |access-date=2021-05-31 |website=Human Rights Watch |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=PLAYING GAMES WITH THE 2011 ELECTIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/31197/playing-games-with-the-2011-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Final report - General elections April 2011 - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-final-report-general-elections-april-2011 |access-date=2021-05-31 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011: INEC BARS OFFICERS FROM ANNOUNCING RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/43126/2011-inec-bars-officers-from-announcing-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=What the 2011 elections portend for Nigeria |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/30101/what-the-2011-elections-portend-for-nigeria.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
d2ab8zxw4re8raj130xu16oqi9z7s5f
Zaben gwamna na jihar Benue na 2011
0
106694
831498
666832
2026-05-07T05:00:24Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831498
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Benue (jiha)|Jihar Benue]] na 2011''' shi ne karo na bakwai na gwamna na Jihar Benue. An gudanar da shi a ranar 26 ga Afrilu, 2011, dan takarar Jam'iyyar Democrat ta Jama'a [[Gabriel Suswam]] ya lashe zaben, inda ya doke Steven Ugbah na Majalisa ta Najeriya. <ref>{{Cite web |title=Winners of 2011 Gubernatorial Elections |url=https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511014301/https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |archive-date=2021-05-11 |access-date=2021-05-13 |website=INEC Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref> <ref>{{Cite web |title=3 May 2011 Nigeria |url=https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213052/https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |archive-date=2021-06-02}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Lessons from Nigeria's 2011 Elections |url=https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517144105/https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |archive-date=2021-05-17}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2011-04-07 |title=Nigeria: INEC Appeals Court Ruling Exempting Five States from Upcoming Gubernatorial Elections {{!}} Global Legal Monitor |url=https://www.loc.gov/law/foreign-news/article/nigeria-inec-appeals-court-ruling-exempting-five-states-from-upcoming-gubernatorial-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=www.loc.gov}}</ref> [5] [6] [5] [5] [6] [5] [4] [5] [6] <ref>{{Cite web |date=2011-04-26 |title=2011 Nigerian Gubernatorial Election Report / Results |url=https://joblistnigeria.com/2011-nigerian-gubernatorial-election-report.html |access-date=2021-05-31 |website=Joblistnigeria.com - Jobs in Nigeria |language=en-US}}</ref> [5] [6] [5]<ref>{{Cite web |title=ELECTION 2011: NIGERIA'S FINEST MOMENT? |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50827/election-2011-nigerias-finest-moment.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria 2011 |url=https://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414095059/http://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |archive-date=2016-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP SUSTAINS LEAD AS INEC RELEASES MORE RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/49713/pdp-sustains-lead-as-inec-releases-more-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PSC statement on selected gov election results 2011 |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171202142924/https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |archive-date=2017-12-02}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 13 ne suka fafata a zaben. Gabriel Suswam daga Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a ta lashe zaben, inda ta doke Steven Ugbah daga Jam'iyya ta Najeriya. Zaɓuɓɓukan da aka ƙayyade sun kasance 1,110,606.<ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-13 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-05-16 |title=Nigeria: Post-Election Violence Killed 800 |url=https://www.hrw.org/news/2011/05/16/nigeria-post-election-violence-killed-800 |access-date=2021-05-31 |website=Human Rights Watch |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=PLAYING GAMES WITH THE 2011 ELECTIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/31197/playing-games-with-the-2011-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Final report - General elections April 2011 - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-final-report-general-elections-april-2011 |access-date=2021-05-31 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011: INEC BARS OFFICERS FROM ANNOUNCING RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/43126/2011-inec-bars-officers-from-announcing-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=What the 2011 elections portend for Nigeria |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/30101/what-the-2011-elections-portend-for-nigeria.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
0ommxykxxcs18j5ogq9w2owqvtgkxl1
Zaben gwamna na jihar Ebonyi na 2011
0
106698
831499
666850
2026-05-07T05:01:55Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831499
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Ebonyi|Jihar Ebonyi]] na 2011''' shi ne zaben gwamna na 5 na Jihar Ébonyi. An gudanar da shi a ranar 26 ga Afrilu, 2011, dan takarar [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]] [[Martin Elechi]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Julius Ucha]] na Jam'iyyar All Nigeria Peoples Party.<ref>{{Cite web |title=Winners of 2011 Gubernatorial Elections |url=https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511014301/https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |archive-date=2021-05-11 |access-date=2021-05-13 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=3 May 2011 Nigeria |url=https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213052/https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |archive-date=2021-06-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Lessons from Nigeria's 2011 Elections |url=https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517144105/https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |archive-date=2021-05-17}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-07 |title=Nigeria: INEC Appeals Court Ruling Exempting Five States from Upcoming Gubernatorial Elections {{!}} Global Legal Monitor |url=https://www.loc.gov/law/foreign-news/article/nigeria-inec-appeals-court-ruling-exempting-five-states-from-upcoming-gubernatorial-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=www.loc.gov}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-26 |title=2011 Nigerian Gubernatorial Election Report / Results |url=https://joblistnigeria.com/2011-nigerian-gubernatorial-election-report.html |access-date=2021-05-31 |website=Joblistnigeria.com - Jobs in Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=ELECTION 2011: NIGERIA'S FINEST MOMENT? |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50827/election-2011-nigerias-finest-moment.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria 2011 |url=https://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414095059/http://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |archive-date=2016-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP SUSTAINS LEAD AS INEC RELEASES MORE RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/49713/pdp-sustains-lead-as-inec-releases-more-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PSC statement on selected gov election results 2011 |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171202142924/https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |archive-date=2017-12-02}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 9 ne suka fafata a zaben. [[Martin Elechi]] daga [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Julius Ucha]] daga Jam'idar Jama'ar Najeriya. Zaɓuɓɓukan da aka ƙayyade sun kasance 451,459.<ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-13 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-05-16 |title=Nigeria: Post-Election Violence Killed 800 |url=https://www.hrw.org/news/2011/05/16/nigeria-post-election-violence-killed-800 |access-date=2021-05-31 |website=Human Rights Watch |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=PLAYING GAMES WITH THE 2011 ELECTIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/31197/playing-games-with-the-2011-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Final report - General elections April 2011 - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-final-report-general-elections-april-2011 |access-date=2021-05-31 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011: INEC BARS OFFICERS FROM ANNOUNCING RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/43126/2011-inec-bars-officers-from-announcing-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=What the 2011 elections portend for Nigeria |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/30101/what-the-2011-elections-portend-for-nigeria.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
11i8f15rohlhjz2mh3yv70udwo849xh
Zaben gwamna na Jihar Imo na 2011
0
106699
831469
666854
2026-05-07T04:33:59Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831469
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Imo|Jihar Imo]] na 2011''' shine zaben gwamna na bakwai na Jiharimo, Najeriya. An gudanar da shi a ranar 26 ga Afrilu, 2011, dan takarar All Progressives Grand Alliance Rochas Okorocha ya lashe zaben, inda ya doke [[Ikedi Ohakim]] na [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]].<ref>{{Cite web |title=Winners of 2011 Gubernatorial Elections |url=https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511014301/https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |archive-date=2021-05-11 |access-date=2021-05-13 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=3 May 2011 Nigeria |url=https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213052/https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |archive-date=2021-06-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Lessons from Nigeria's 2011 Elections |url=https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517144105/https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |archive-date=2021-05-17}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-07 |title=Nigeria: INEC Appeals Court Ruling Exempting Five States from Upcoming Gubernatorial Elections {{!}} Global Legal Monitor |url=https://www.loc.gov/law/foreign-news/article/nigeria-inec-appeals-court-ruling-exempting-five-states-from-upcoming-gubernatorial-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=www.loc.gov}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-26 |title=2011 Nigerian Gubernatorial Election Report / Results |url=https://joblistnigeria.com/2011-nigerian-gubernatorial-election-report.html |access-date=2021-05-31 |website=Joblistnigeria.com - Jobs in Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=ELECTION 2011: NIGERIA'S FINEST MOMENT? |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50827/election-2011-nigerias-finest-moment.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria 2011 |url=https://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414095059/http://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |archive-date=2016-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP SUSTAINS LEAD AS INEC RELEASES MORE RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/49713/pdp-sustains-lead-as-inec-releases-more-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PSC statement on selected gov election results 2011 |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171202142924/https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |archive-date=2017-12-02}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 19 ne suka fafata a zaben. Rochas Okorocha daga All Progressives Grand Alliance ya lashe zaben, inda ya doke Ikedi Ohakim daga Jam'iyyar People's Democratic Party . Zaɓuɓɓukan da aka ƙayyade sun kasance 750,964.<ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref> <ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-13 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2011-05-16 |title=Nigeria: Post-Election Violence Killed 800 |url=https://www.hrw.org/news/2011/05/16/nigeria-post-election-violence-killed-800 |access-date=2021-05-31 |website=Human Rights Watch |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=PLAYING GAMES WITH THE 2011 ELECTIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/31197/playing-games-with-the-2011-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Final report - General elections April 2011 - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-final-report-general-elections-april-2011 |access-date=2021-05-31 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011: INEC BARS OFFICERS FROM ANNOUNCING RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/43126/2011-inec-bars-officers-from-announcing-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=What the 2011 elections portend for Nigeria |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/30101/what-the-2011-elections-portend-for-nigeria.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
ilopl0zqucb551pe0axtfeea3i3h5f7
Zaben gwamna na jihar Kebbi na 2011
0
106701
831502
666869
2026-05-07T05:06:13Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831502
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na jihar Kebbi na 2011''' ya faru ne a ranar 26 ga Afrilu, 2011. Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Usman Saidu Nasamu Dakingari]] ya lashe zaben, inda ya doke CPC Abubakar Abubakar da wasu 'yan takara 13. <ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-08 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=African Integrity Magazine – Nigeria – A survey of 2011 April Elections Dawn of a new Era in the Political process |url=https://africanintegritymagazine.com/2011/06/nigeria-a-survey-of-2011-april-elections-dawn-of-a-new-era-in-the-political-process/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430035845/https://africanintegritymagazine.com/2011/06/nigeria-a-survey-of-2011-april-elections-dawn-of-a-new-era-in-the-political-process/ |archive-date=April 30, 2021 |access-date=2021-05-08 |website=africanintegritymagazine.com |language=en-US}}</ref>
[[Usman Saidu Nasamu Dakingari]] ya fito a matsayin dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] a zaben fidda gwani. Ya zaɓi Ibrahim Aliyu a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |date=2017-03-21 |title=Rumbling in Kebbi State over governorship slot in 2019 |url=https://guardian.ng/features/rumbling-in-kebbi-state-over-governorship-slot-in-2019/ |access-date=2021-05-08 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=omodara |date=2020-06-28 |title=ALL GOVERNORS OF KEBBI STATE |url=https://www.glimpse.ng/all-governors-of-kebbi-state/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210505044712/https://www.glimpse.ng/all-governors-of-kebbi-state/ |archive-date=May 5, 2021 |access-date=2021-05-08 |website=Glimpse Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2013-03-21 |title=2015: Crisis looms over guber seat in kebbi |url=https://www.vanguardngr.com/2013/03/2015-crisis-looms-over-guber-seat-in-kebbi/ |access-date=2021-05-08 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref>
Abubakar Abubakar ya kasance dan takarar CPC, Kabiru Tanimu Turaki ya kasance dan wasan ACN. <ref>{{Cite web |title=THE THREE-HORSE RACE IN KEBBI |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/48413/the-three-horse-race-in-kebbi.html |access-date=2021-05-08 |website=Nigerian Voice}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2011-11-13 |title=Yar'adua's In-Law Loses: Tribunal Nullifies Election Of Kebbi State Governor, Dakingari |url=http://saharareporters.com/2011/11/13/yaraduas-law-loses-tribunal-nullifies-election-kebbi-state-governor-dakingari |access-date=2021-05-08 |website=Sahara Reporters}}</ref><ref>{{Cite web |date=2012-02-25 |title=Kebbi: Why S/Court sacked Dakingari |url=https://www.vanguardngr.com/2012/02/kebbi-why-scourt-sacked-dakingari/ |access-date=2021-05-08 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref>
== Sakamakon ==
[[Usman Saidu Nasamu Dakingari]] daga [[Peoples Democratic Party|PDP]] ya lashe zaben inda ya doke wasu 'yan takara 14.<ref>{{Cite web |title=When will 2011 Kebbi guber tussle end? |url=https://dailytrust.com/when-will-2011-kebbi-guber-tussle-end |access-date=2021-05-08 |website=Daily Trust |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-12-29 |title=Appeal court overturns Kebbi guber election tribunal's judgment |url=https://www.vanguardngr.com/2011/12/appeal-court-overturns-kebbi-guber-election-tribunals-judgment/ |access-date=2021-05-08 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a da aka yi rajista a jihar ya kai 1,636,308, jimlar kuri'un da aka jefa sun kai 1,020,899, kuri'un masu inganci sun kai 965,101 kuma kuri'un sun ƙi sun kai 55,798. <ref>{{Cite web |title=Supreme Court sacks Kebbi State governor |url=https://www.channelstv.com/2012/02/24/supreme-court-sacks-kebbi-state-governor/ |access-date=2021-05-08 |website=Channels Television}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2012-02-24 |title=Supreme Court sacks Kebbi Governor {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/news/3927-supreme_court_sacks_kebbi_governor.html |access-date=2021-05-08 |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-12-29 |title=Court of Appeal In Sokoto Reinstates Yar'adua's In-Law As Kebbi State Governor |url=http://saharareporters.com/2011/12/29/court-appeal-sokoto-reinstates-yaraduas-law-kebbi-state-governor |access-date=2021-05-08 |website=Sahara Reporters}}</ref>
* '''[[Usman Saidu Nasamu Dakingari]], ([[Peoples Democratic Party|PDP]]) - 559,424'''
* Abubakar Abubakar, CPC- 555,769
* Kabiru Tanimu Turaki, ACN-67,710
* Mohammed Nasiru Magaji, NTP- 2,849
* Sulaiman Muhammad Argungu, [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]]- 1,801
* Abubakar Umaru, PPA- 1,574
* Umaru Birnin Kebbi, APGA- 1,217
* Sani Abubakar, CPP- 1,168
* Mohammed Nura, PPP- 552
* Attari Sani, AD- 454
* Lawan Moad, ALP-428
* Muhammed Danbare, LP-378
* Usman Garba, NSDP- 378
* Sahabi Atiku, NNPP- 361
* Hauwau Mohammed, ADC- 325
== Manazarta ==
{{Reflist}}
o9scbs0yrdxvvs9bi4tcsiyuxgjnrom
Zaben gwamna na Jihar Nijar na 2011
0
106706
831480
666887
2026-05-07T04:43:52Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831480
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Neja|Jihar Nijar]] na 2011''' shine zaben gwamna na bakwai na Jihar Nejar. An gudanar da shi a ranar 26 ga Afrilu, 2011, dan takarar Jam'iyyar Democrat ta Jama'a [[Mu’azu Babangida Aliyu|Mu'azu Babangida Aliyu]] ya lashe zaben, inda ya doke Ibrahim Bako Shettima na Majalisa don Canjin Ci gaba.<ref>{{Cite web |title=Winners of 2011 Gubernatorial Elections |url=https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511014301/https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |archive-date=2021-05-11 |access-date=2021-05-13 |website=INEC Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web |title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=3 May 2011 Nigeria |url=https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213052/https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |archive-date=2021-06-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Lessons from Nigeria's 2011 Elections |url=https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517144105/https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |archive-date=2021-05-17}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-07 |title=Nigeria: INEC Appeals Court Ruling Exempting Five States from Upcoming Gubernatorial Elections {{!}} Global Legal Monitor |url=https://www.loc.gov/law/foreign-news/article/nigeria-inec-appeals-court-ruling-exempting-five-states-from-upcoming-gubernatorial-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=www.loc.gov}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-26 |title=2011 Nigerian Gubernatorial Election Report / Results |url=https://joblistnigeria.com/2011-nigerian-gubernatorial-election-report.html |access-date=2021-05-31 |website=Joblistnigeria.com - Jobs in Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=ELECTION 2011: NIGERIA'S FINEST MOMENT? |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50827/election-2011-nigerias-finest-moment.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria 2011 |url=https://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414095059/http://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |archive-date=2016-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP SUSTAINS LEAD AS INEC RELEASES MORE RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/49713/pdp-sustains-lead-as-inec-releases-more-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PSC statement on selected gov election results 2011 |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171202142924/https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |archive-date=2017-12-02}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 7 sun yi takara a zaben. [[Mu’azu Babangida Aliyu|Mu'azu Babangida Aliyu]] daga [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]] ta lashe zaben, inda ta doke Ibrahim Bako Shettima daga Majalisa don Canjin Ci gaba. Zaɓuɓɓukan da aka ƙayyade sun kasance 905,829.<ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-13 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-13 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-05-16 |title=Nigeria: Post-Election Violence Killed 800 |url=https://www.hrw.org/news/2011/05/16/nigeria-post-election-violence-killed-800 |access-date=2021-05-31 |website=Human Rights Watch |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=PLAYING GAMES WITH THE 2011 ELECTIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/31197/playing-games-with-the-2011-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Final report - General elections April 2011 - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-final-report-general-elections-april-2011 |access-date=2021-05-31 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011: INEC BARS OFFICERS FROM ANNOUNCING RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/43126/2011-inec-bars-officers-from-announcing-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=What the 2011 elections portend for Nigeria |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/30101/what-the-2011-elections-portend-for-nigeria.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
oc4nold2diqocz4ql6pa62z9uh5iuiv
Zaben gwamna na Jihar Oyo na 2011
0
106710
831485
666903
2026-05-07T04:45:49Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831485
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na [[Oyo (jiha)|Jihar Oyo]] na 2011''' shine zaben gwamna na 7 na Jihar Ono. An gudanar da shi a ranar 26 ga Afrilu, 2011, dan takarar Action Congress of Nigeria [[Abiola Ajimobi]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Adebayo Alao-Akala|Christopher Alao-Akala]] na Jam'iyyar People's Democratic Party . <ref>{{Cite web |title=Nigeria after the 2011 General Elections — |url=https://aceproject.org/today/feature-articles/nigeria-after-the-2011-general-elections |access-date=2021-05-11 |website=aceproject.org}}</ref> <ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-11 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Ruling party leads in Nigerian governorship elections - People's Daily Online |url=http://en.people.cn/90001/90777/90855/7365455.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430041346/http://en.people.cn/90001/90777/90855/7365455.html |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-05-11 |website=en.people.cn}}</ref><ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-11 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 15 ne suka fafata a zaben. [[Abiola Ajimobi]] daga Action Congress of Nigeria ta lashe zaben, ta doke [[Adebayo Alao-Akala|Christopher Alao-Akala]] daga Jam'iyyar People's Democratic Party . Masu jefa kuri'a da aka yi rajista sun kasance 2,651,842, kuri'un da suka dace sun kasance 1,125,090.<ref>{{Cite web |last=Live |first=PM NEWS |date=2011-04-28 |title=PDP Sweeps Plateau, Taraba, Delta States; Ogboru Loses Again |url=https://www.pmnewsnigeria.com/2011/04/28/pdp-sweeps-plateau-taraba-delta-states-ogboru-loses-again/ |access-date=2021-05-11 |website=P.M. News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Guber Results: Kwankwaso resurfaces… As PDP loses Oyo, Ogun & Nasarawa |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50771/guber-results-kwankwaso-resurfaces-as-pdp-loses-oyo-ogun.html |access-date=2021-05-11 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=HOW GOVERNORSHIP 'WAR' WAS WON AND LOST |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50898/how-governorship-war-was-won-and-lost.html |access-date=2021-05-11 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-27 |title=ACN Candidate Ajimobi Wins In Oyo State |url=http://saharareporters.com/2011/04/27/acn-candidate-ajimobi-wins-oyo-state |access-date=2021-05-11 |website=Sahara Reporters |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
o2inhvjrqw3qpxltvrjumcwuux45enh
Zaben gwamna na Jihar Rivers na 2011
0
106712
831487
710419
2026-05-07T04:48:15Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831487
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Zaben gwamnan jihar Ribas na 2011 shi ne zaben gwamnan [[jihar Rivers]] karo na 7. Wanda aka gudanar a ranar 26 ga Afrilu, 2011, dan takarar jam’iyyar People’s Democratic Party, Rotimi Amaechi ya lashe zaben, inda ya doke Celestine Omehia na jam’iyyar All Progressives Grand Alliance.<ref>{{Cite web |title=Nigeria after the 2011 General Elections — |url=https://aceproject.org/today/feature-articles/nigeria-after-the-2011-general-elections |access-date=2021-05-11 |website=aceproject.org}}</ref> <ref>{{Cite web |title=2011 State Governorship Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/ng_2011governor.html |access-date=2021-05-11 |website=africanelections.tripod.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Ruling party leads in Nigerian governorship elections - People's Daily Online |url=http://en.people.cn/90001/90777/90855/7365455.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210430041346/http://en.people.cn/90001/90777/90855/7365455.html |archive-date=2021-04-30 |access-date=2021-05-11 |website=en.people.cn}}</ref> <ref>{{Cite web |title=The Governors-Elect |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50821/the-governors-elect.html |access-date=2021-05-11 |website=Nigerian Voice}}</ref> <ref>{{Cite web |title=TABLE-Nigerian governorship election results |url=https://news.trust.org/item/20110508194900-iudkw/ |access-date=2021-05-11 |website=news.trust.org}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Winners of 2011 Gubernatorial Elections |url=https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511014301/https://www.inecnigeria.org/downloads-all/winners-of-2011-gubernatorial-elections/ |archive-date=2021-05-11 |access-date=2021-05-11 |website=INEC Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Meet the 23 Governors Elect…..2011-2015 |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50776/meet-the-23-governors-elect2011-2015.html |access-date=2021-05-11 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=3 May 2011 Nigeria |url=https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213052/https://www.files.ethz.ch/isn/140539/13May2011Nigeria.pdf |archive-date=2021-06-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Lessons from Nigeria's 2011 Elections |url=https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517144105/https://www.files.ethz.ch/isn/133105/B81%20-%20Lessons%20from%20Nigeras%202011%20Elections.pdf |archive-date=2021-05-17}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-07 |title=Nigeria: INEC Appeals Court Ruling Exempting Five States from Upcoming Gubernatorial Elections {{!}} Global Legal Monitor |url=https://www.loc.gov/law/foreign-news/article/nigeria-inec-appeals-court-ruling-exempting-five-states-from-upcoming-gubernatorial-elections/ |access-date=2021-05-31 |website=www.loc.gov}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-04-26 |title=2011 Nigerian Gubernatorial Election Report / Results |url=https://joblistnigeria.com/2011-nigerian-gubernatorial-election-report.html |access-date=2021-05-31 |website=Joblistnigeria.com - Jobs in Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=ELECTION 2011: NIGERIA'S FINEST MOMENT? |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50827/election-2011-nigerias-finest-moment.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria 2011 |url=https://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414095059/http://www.eods.eu/library/PS%20NIGERIA%2018.04.2011_en.pdf |archive-date=2016-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |title=PDP SUSTAINS LEAD AS INEC RELEASES MORE RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/49713/pdp-sustains-lead-as-inec-releases-more-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=PSC statement on selected gov election results 2011 |url=https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171202142924/https://www.ndi.org/sites/default/files/PSC-statement-on-selected-gov-election-results-april30.pdf |archive-date=2017-12-02}}</ref>
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara 29 ne suka fafata a zaben. [[Rotimi Amaechi]] daga [[Peoples Democratic Party|Jam'iyyar Demokradiyya ta Jama'a]] ta lashe zaben, ta doke Celestine Omehia daga All Progressives Grand Alliance . Masu jefa kuri'a da aka yi rajista sun kasance 2,442,488, kuri'un da suka dace sun kasance 1,373,469, kuri'un aka jefa sun kasance 1,401,464, an soke kuri'u 27,995.<ref>{{Cite web |title=2011 ELECTION: LANDSLIDE VICTORY OF PDP IN RIVERS STATE, CHALLENGES AND THE PRINCIPLE OF ANYA-NELI VIZ-A-VIZ THE INGENUITY OF CHIEF BARR WIKE |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/51405/2011-election-landslide-victory-of-pdp-in-rivers-state-cha.html |access-date=2021-05-11 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Guber Results: Kwankwaso resurfaces… As PDP loses Oyo, Ogun & Nasarawa |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/50771/guber-results-kwankwaso-resurfaces-as-pdp-loses-oyo-ogun.html |access-date=2021-05-11 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011 POLLS: AGGRIEVED PARTIES, CANDIDATES FLOOD TRIBUNALS WITH PETITIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/54730/2011-polls-aggrieved-parties-candidates-flood-tribunals-wi.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-05-16 |title=Nigeria: Post-Election Violence Killed 800 |url=https://www.hrw.org/news/2011/05/16/nigeria-post-election-violence-killed-800 |access-date=2021-05-31 |website=Human Rights Watch |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=PLAYING GAMES WITH THE 2011 ELECTIONS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/31197/playing-games-with-the-2011-elections.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria: Final report - General elections April 2011 - Nigeria |url=https://reliefweb.int/report/nigeria/nigeria-final-report-general-elections-april-2011 |access-date=2021-05-31 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2011: INEC BARS OFFICERS FROM ANNOUNCING RESULTS |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/43126/2011-inec-bars-officers-from-announcing-results.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web |title=What the 2011 elections portend for Nigeria |url=https://www.thenigerianvoice.com/news/30101/what-the-2011-elections-portend-for-nigeria.html |access-date=2021-05-31 |website=Nigerian Voice}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
gye1wxnzrezma8fdrmrazq70uczymet
Zaben gwamna na Jihar Akwa Ibom na 2003
0
106727
831459
674010
2026-05-07T04:22:56Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831459
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Akwa Ibom na 2003''' ya faru ne a ranar 19 ga Afrilu, 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 17, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref> Gwamna mai ci, [[Victor Attah|Obong Victor Attah]] na [[Peoples Democratic Party|PDP]] ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya doke Samson Ime Umanna na [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]] da wasu 'yan takara uku.<ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigerian States |url=http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20100528072649/http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |archive-date=28 May 2010 |access-date=2021-05-23 |publisher=World Statesmen}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-01-14 |title=Obong Attah: Ex gov who dared the anti-graft agency |url=https://www.vanguardngr.com/2020/01/obong-attah-ex-gov-who-dared-the-anti-graft-agency/ |access-date=2021-05-24 |website=Vanguard News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=April 12, 2019 |title=ATTAH, Arch. Obong Victor Bassey |url=https://blerf.org/index.php/biography/attah-arch-obong-victor-bassey/ |access-date=May 24, 2021 |publisher=Blerf}}</ref>
G[[Victor Attah|Obong Victor Attah]] ya lashe zaben [[Peoples Democratic Party|PDP]] a Zaben fidda gwani. Ya riƙe [[Christopher Stephen Ekpenyong|Chris Ekpenyong]] a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria |archive-date=June 2, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213047/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |url-status=dead }}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar [[Jerin sunayen gwamnonin jihar Akwa Ibom|Gwamnan Jihar Akwa Ibom]] ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Kimanin 'yan takara biyar ne suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. <ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Gwamna mai ci, [[Victor Attah|Obong Victor Attah]] ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya ci wasu 'yan takara hudu.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |title=NIGERIAN STATE ELECTED GOVERNORS - 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeria World}}</ref><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite web |date=2002-06-08 |title=SCORE-CARD!!! |url=http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070621015143/http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |archive-date=2007-06-21 |access-date=2021-05-23 |website=This Day}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,624,495. Koyaya, kawai 82.42% (watau 1,338,970) na masu jefa kuri'a da aka yi rajista sun shiga cikin aikin.<ref name="Da"/><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
j4epyg9obbj1jfzwiltx7agb6my0y2n
Zaben gwamna na jihar Abia na 2003
0
106730
831492
674056
2026-05-07T04:55:49Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831492
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na jihar Abia na 2003''' ya faru ne a ranar 19 ga Afrilu, 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 25, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 25, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref> Gwamna mai ci, [[Orji Uzor Kalu]] na [[Peoples Democratic Party|PDP]] ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya kayar da tsohon mataimakinsa, [[Enyinnaya Harcourt Abaribe|Eyinnaya Abaribe]] na [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]], da wasu 'yan takara biyu. <ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref> <ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref>
[[Orji Uzor Kalu]] ya lashe zaben [[Peoples Democratic Party|PDP]] a Zaben fidda gwani. Abokin aikinsa shi ne [[Chima Nwafor]] .<ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |date=October 8, 2020 |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria |archive-date=June 2, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213047/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |url-status=dead }}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Abia ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimlar 'yan takara huɗu da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben.<ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Dan takarar PDP [[Orji Uzor Kalu]] ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya doke wasu 'yan takara uku.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |title=NIGERIAN STATE ELECTED GOVERNORS - 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeria World}}</ref><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,285,428. Koyaya, kashi 64.05% ne kawai (watau 823,347) na masu jefa kuri'a da aka yi rajista suka shiga cikin aikin.<ref name="Da"/><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
d13374l9mhk1nwz1l0cwwb61e7waqtc
Zaben gwamna na jihar Anambra na 2003
0
106732
831494
674057
2026-05-07T04:57:47Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831494
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na jihar Anambra na 2003''' ya faru ne a ranar 19 ga Afrilu, 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 25, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 25, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref> [[Chris Nwabueze Ngige|Chris Ngige]] na [[Peoples Democratic Party|PDP]] ya lashe zaben, inda ya doke Peter Obi na [[All Progressives Grand Alliance|APGA]] da sauran 'yan takara. <ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref> <ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Politics |url=http://www.mepbdp.org.ng/politics.php |access-date=May 21, 2021 |publisher=Ministry of Economic Planning, Budget and Development Partners |archive-date=April 16, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416173100/http://mepbdp.org.ng/politics.php |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=July 25, 2003 |title=Cablegate: Attempted Coup in Anambra State: Harbinger Of |url=https://www.scoop.co.nz/stories/WL0307/S00248/cablegate-attempted-coup-in-anambra-state-harbinger-of.htm |access-date=May 21, 2021 |website=Scoop |publisher=Wikileaks}}</ref><ref>{{Cite web |last=Orji, Ndubuisi |date=August 31, 2020 |title=PDP's renewed quest for Anambra Govt House |url=https://www.sunnewsonline.com/pdps-renewed-quest-for-anambra-govt-house/ |access-date=May 21, 2021 |publisher=The Sun Online}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigerian States |url=https://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |access-date=2021-05-20 |website=World Statesmen}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref>
[[Alliance for Democracy (Nigeria)|AD]]" id="mwRA" rel="mw:WikiLink" title="Chinwoke Mbadinuju">Chinwoke Mbadinuju ya lashe zaben fidda gwani na [[Peoples Democratic Party|PDP]], amma an ba da gabatarwa ga [[Chris Nwabueze Ngige|Chris Ngige]], <ref>{{Cite web |last=Edike, Tony |title=How Anambra Governorship Poll Was Rigged |url=https://dawodu.com/edike1.htm |access-date=May 21, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref> wanda ya sa ya sauya zuwa AD. Abokin tseren Ngige shine Okey Udeh . <ref>{{Cite web |last=Nwoye, Chukwudi |date=May 6, 2003 |title=SAVE ANAMBRA STATE FROM ANTI-DEMOCRATIC FORCES |url=https://nigeriaworld.com/articles/2003/may/066.html |access-date=May 31, 2021 |website=Nigeria World |archive-date=June 2, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213337/https://nigeriaworld.com/articles/2003/may/066.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria |archive-date=June 2, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213047/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |url-status=dead }}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar [[Jerin Gwamnonin Jihar Anambra|Gwamnan Jihar Anambra]] ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara bakwai da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben.<ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Dan takarar PDP [[Chris Nwabueze Ngige|Chris Ngige]] ya lashe zaben na farko, inda ya doke dan takarar APGA, Peter Obi da sauran 'yan takara.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |title=Politics |url=https://old.anambrastate.gov.ng/politics |access-date=May 21, 2021 |publisher=Old Anambra State |archive-date=May 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210521144902/https://old.anambrastate.gov.ng/politics |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Okoye, Chiedu Uche |date=April 12, 2021 |title=As Anambra Governorship Election Beckons |url=https://independent.ng/as-anambra-governorship-election-beckons/ |access-date=May 21, 2021 |publisher=Independent.ng}}</ref><ref>{{Cite web |last=Onyeji, Ebuka |date=November 24, 2017 |title=ANALYSIS: How Obiano broke jinx of godfatherism in Anambra |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/250374-analysis-obiano-broke-jinx-godfatherism-anambra.html |access-date=May 21, 2021 |publisher=Premium Times}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,859,795. Koyaya, kashi 47.22% (watau 878,212) ne kawai na masu jefa kuri'a da aka yi rajista suka shiga cikin aikin.<ref name="AU"/><ref name="Da"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
r3sw60lu5i7ey3q8a7g7nfimcb357ik
Zaben gwamna na Jihar Bayelsa na 2003
0
106759
831460
674013
2026-05-07T04:24:25Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831460
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Bayelsa na 2003''' ya faru ne a ranar 19 ga Afrilu, 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 17, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref> Gwamna mai ci, [[Peoples Democratic Party|PDP]]'s [[Diepreye Alamieyeseigha]] ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya doke Miliyanari Abowei na [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]] da wasu 'yan takara biyu.<ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=2013-03-27 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Bayelsa State |url=http://www.bayelsa.gov.ng/new/index.php?option=com_content&view=article&id=109:bayelsa-state&catid=47:the-state&Itemid=111 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110724143253/http://www.bayelsa.gov.ng/new/index.php?option=com_content&view=article&id=109:bayelsa-state&catid=47:the-state&Itemid=111 |archive-date=2011-07-24 |access-date=2021-05-21 |publisher=Bayelsa State Government}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite journal |title=Nigeria: is the recent oil violence connected to upcoming elections? |url=https://www.csmonitor.com/World/Africa/Africa-Monitor/2012/0209/Nigeria-is-the-recent-oil-violence-connected-to-upcoming-elections |journal=The Christian Science Monitor |access-date=May 31, 2021}}</ref>
[[Diepreye Alamieyeseigha]] ta lashe zaben [[Peoples Democratic Party|PDP]] a zaben fidda gwani. <ref>{{Cite web |date=2002-06-08 |title=SCORE-CARD!!! |url=http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070621015143/http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |archive-date=2007-06-21 |access-date=2021-05-23 |website=This Day}}</ref> Ya riƙe [[Goodluck Jonathan]] a matsayin abokin aikinsa na gudu <ref>{{Cite journal |date=January 22, 2010 |title=The nearly man |url=https://www.africa-confidential.com/article-preview/id/3388/The_nearly_man |journal=African Confidential |volume=51 |issue=2 |access-date=May 22, 2021}}</ref> <ref>{{Cite journal |date=December 18, 2009 |title=Nigeria's succession: the candidates |url=https://www.africa-confidential.com/article-preview/id/3364/Nigeria%27s_succession_the_candidates |journal=African Confidential |volume=50 |issue=25 |access-date=May 22, 2021}}</ref><ref>{{Cite journal |date=November 2, 2007 |title=Which rules? Whose laws? |url=https://www.africa-confidential.com/article-preview/id/2363/Which_rules_Whose_laws |journal=African Confidential |volume=48 |issue=22 |access-date=May 22, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria |archive-date=June 2, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213047/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |url-status=dead }}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Bayelsa ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimlar 'yan takara huɗu da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben.<ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Gwamna mai ci, DSP Alamieyesiegha ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya doke wasu 'yan takara hudu.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 765,472. Kimanin kashi 97.38% (watau 745,408) na masu jefa kuri'a da aka yi rajista sun shiga cikin aikin.<ref name="Da"/><ref name="AU"/><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 17, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
p4uxjrex3q0lgnvzgd80ludjp50xzm9
Zaben gwamna na jihar Benue na 2003
0
106762
831496
674058
2026-05-07T05:00:02Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831496
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na jihar Benue na 2003''' ya faru ne a ranar 19 ga Afrilu, 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 17, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref> Gwamna mai ci, [[George Akume]] na [[Peoples Democratic Party|PDP]] ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya doke Paul Unongo na [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]] da wasu 'yan takara biyu.<ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref>
[[George Akume]] shi ne dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] a zaben fidda gwani. Ya riƙe Ogiri Ajene a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |last=Imobo-Tswam, Simon |date=November 20, 2006 |title=Nigeria: Benue 2007 - Onoja Factorand Anointment Rumour |url=https://allafrica.com/stories/200611201316.html |access-date=May 22, 2021 |website=All Africa |publisher=Daily Champion}}</ref><ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria |archive-date=June 2, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213047/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |url-status=dead }}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Benue ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamako ==
Jimlar 'yan takara huɗu da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben.<ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Gwamna mai ci, [[George Akume]] ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya kayar da wasu 'yan takara uku.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeria World}}</ref><ref>{{Cite web |title=Benue State Governors |url=http://www.iambenue.com/benue-state/benue-state/benue-state-governors/ |access-date=May 22, 2021 |website=I Am Benue}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,755,528. Koyaya, kashi 70.27% ne kawai (watau 1,233,522) na masu jefa kuri'a da aka yi rajista suka shiga cikin aikin.<ref name="Da"/><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
f1azrl2n6m2zj7ltqi5z33vpo72ksgw
Zaben gwamna na Jihar Cross River na 2003
0
106768
831461
674016
2026-05-07T04:26:10Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831461
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Cross River na 2003''' ya faru ne a ranar 19 ga Afrilu, 2003, a [[Najeriya]].<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 17, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref> Gwamna mai ci, [[Donald Duke]] na [[Peoples Democratic Party|PDP]] ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya kayar da mataimakinsa na baya John Oyom Okpa na [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]] da wasu 'yan takara uku.<ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigerian States |url=http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20100528072649/http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |archive-date=28 May 2010 |access-date=2021-05-23 |publisher=World Statesmen}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |last=Makgetla, Itumeleng |date=August 25, 2009 |title=Donald Duke |url=https://successfulsocieties.princeton.edu/interviews/donald-duke |access-date=May 25, 2021 |publisher=[[Princeton University]]}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 27, 2018 |title=#Election2019 - Donald Duke's Profile |url=https://www.proshareng.com/news/POLITICS/-Election2019---Donald-Duke%E2%80%99s-Profile/38654 |access-date=May 25, 2021 |publisher=Proshare WebTV}}</ref>
[[Donald Duke]] ya fito ne mai nasara a Zaben fidda gwani na [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Abokin aikinsa shi ne Walter Eneji .<ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria |archive-date=June 2, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213047/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |url-status=dead }}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Cross River ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimlar 'yan takara biyar da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. <ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Gwamna mai ci, [[Donald Duke]] na PDP ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya doke wasu 'yan takara hudu.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=Donald Duke |url=https://www.manpower.com.ng/people/15803/donald-duke |access-date=May 25, 2021 |publisher=Manpower}}</ref><ref>{{Cite web |title=In the Supreme Court of Nigeria |url=https://www.nicnadr.gov.ng/judgement/details.php?id=2077 |access-date=May 25, 2021 |publisher=NICNADR}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a da aka yi rajista a jihar ya kai 1,289,192, kuma 83.32% (watau 1,074,132) na masu jefa kuriʼa da aka rubuta sun shiga cikin aikin.<ref name="Da"/><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
6f0hd0wqnrbu5hahesv6lo65e52d800
Zaben gwamna na Jihar Ebonyi na 2003
0
106771
831462
674019
2026-05-07T04:27:53Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831462
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Ebonyi na 2003''' ya faru ne a ranar 19 ga Afrilu, 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 25, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 25, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref> [[Sam Egwu]] na [[Peoples Democratic Party|PDP]] ya lashe zaben na farko, inda ya doke Gwamna mai ci, Lawrence Nwauruku na [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]] da wasu 'yan takara biyu.<ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2002-06-08 |title=SCORE-CARD!!! |url=http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070621015143/http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |archive-date=2007-06-21 |access-date=2021-05-23 |website=This Day}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=Biography |url=http://samegwu.com/biography |access-date=May 25, 2021 |publisher=Team Sam Egwu |archive-date=May 25, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525151835/http://samegwu.com/biography |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=January 13, 2021 |title=2023: Two Ebonyi clans square up for guber contest |url=https://www.sunnewsonline.com/2023-two-ebonyi-clans-square-up-for-guber-contest/ |access-date=May 25, 2021 |publisher=Sun News Online}}</ref><ref>{{Cite web |title=Samuel Egwu |url=https://www.manpower.com.ng/people/15565/samuel-egwu |access-date=May 25, 2021 |publisher=Manpower}}</ref>
[[Sam Egwu]] ya fito ne mai nasara a Zaben fidda gwani na [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Ya riƙe Emmanuel Isu a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria |archive-date=June 2, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213047/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |url-status=dead }}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Ebonyi ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimlar 'yan takara huɗu da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben.<ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Dan takarar PDP [[Sam Egwu]] ya lashe zaben a karo na biyu, inda ya doke wasu 'yan takara uku.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 28, 2002 |title=Focus on growing political violence |url=https://www.thenewhumanitarian.org/ar/node/199386 |access-date=May 25, 2021 |publisher=The New Humanitarian}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,002,771. Koyaya, kashi 80.7% ne kawai (watau 809,224) na masu jefa kuri'a da aka yi rajista suka shiga cikin aikin.<ref name="Da"/><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
9o8s0dm2llg6dotaodwmx3d4qk2cvo4
Zaben gwamna na Jihar Ekiti na 2003
0
106773
831463
674022
2026-05-07T04:29:20Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831463
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
An gudanar da zaben gwamnan jihar Ekiti a shekarar 2003 a ranar 19 ga Afrilu, 2003. Ayo Fayose na PDP ne ya lashe zabe a karon farko, inda ya doke Gwamna mai ci, AD Niyi Adebayo da wasu ‘yan takara uku.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 25, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 25, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref><ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigerian States |url=http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20100528072649/http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |archive-date=28 May 2010 |access-date=2021-05-23 |publisher=World Statesmen}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 6, 2018 |title=#Elections2019: Peter Ayodele Fayose's Profile |url=https://www.proshareng.com/news/Politics/-Elections2019--Peter-Ayodele-Fayose%E2%80%99s-Profile/38750 |access-date=May 25, 2021 |publisher=Proshare WebTV}}</ref><ref>{{Cite web |date=November 16, 2018 |title=FAYOSE, Dr. Peter Ayodele |url=https://blerf.org/index.php/biography/fayose-dr-peter-ayodele/ |access-date=May 25, 2021 |publisher=Blerf}}</ref>
[[Ayodele Fayose|Ayo Fayose]] ya fito ne mai nasara a Zaben fidda gwani na [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Abokin aikinsa shi ne [[Abiodun Olujimi]] . <ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria |archive-date=June 2, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213047/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies/ |url-status=dead }}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Ekiti ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimlar 'yan takara biyar da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. <ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Dan takarar PDP [[Ayodele Fayose|Ayo Fayose]] ya lashe zaben na farko, inda ya doke Gwamnan AD mai ci, [[Otunba Niyi Adebayo|Niyi Adebayo]], da wasu 'yan takara uku.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 981,753. Koyaya, kashi 43.47% ne kawai (watau 426,731) na masu jefa kuri'a da aka yi rajista suka shiga cikin aikin.<ref name="Da"/><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
4dbfa1dc4ws1z3t96nzfdv83wldsins
Zaben gwamna na Jihar Imo na 2003
0
106774
831466
674029
2026-05-07T04:31:58Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831466
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Imo na 2003''' ya faru ne a Najeriya a ranar 19 ga Afrilu, 2003. Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Achike Udenwa]] ya lashe zaben, inda ya doke Ezekiel Izogu na [[All Progressives Grand Alliance|APGA]] . <ref>{{Cite web |date=2003-03-11 |title=Nigeria 2003 - Gubernatorial candidates |url=http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20030311193710/http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-date=March 11, 2003 |access-date=2021-05-20}}</ref>
[[Achike Udenwa]] ya fito a matsayin dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Ya zaɓi Ebere Udeagu a matsayin abokin tserensa. Ezekiel Izogu shi ne dan takarar [[All Progressives Grand Alliance|APGA]] tare da J. A. Iroegbu a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |date=2013-04-04 |title=PDP captures 27 states; APGA-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130404081833/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=April 4, 2013 |access-date=2021-05-20}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Imo ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Zaben fidda gwani ==
=== PDP na farko ===
[[Achike Udenwa]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na PDP. Ya zaɓi Ebere Udeagu a matsayin abokin tserensa.<ref>{{Cite web |title=NIGERIAN STATE ELECTED GOVERNORS - 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=2021-05-20 |website=nigeriaworld.com}}</ref>
=== APGA na farko ===
Ezekiel Izogu ne ya lashe Zaben fidda gwani na APGA. Ya zaɓi J. A. Iroegbu a matsayin abokin aikinsa.
== Sakamakon ==
Adadin 'yan takara 11 ne suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben.
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,630,494.<ref>{{Cite web |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003 |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=2021-05-20 |website=www.gamji.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Africa Update |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |access-date=2021-05-20 |website=web.ccsu.edu |archive-date=2022-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=2021-05-20 |website=africanelections.tripod.com |archive-date=2021-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
7z88lh9dg154m8j34obinvsz4w3sdz8
Zaben gwamna na Jihar Kaduna na 2003
0
106776
831472
674033
2026-05-07T04:36:30Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831472
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Kaduna na 2003''' ya faru ne a ranar 19 ga Afrilu, 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 17, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 17, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref> [[Ahmed Makarfi]] na [[Peoples Democratic Party|PDP]] ya kayar da wasu 'yan takara biyar ta hanyar jefa kuri'u 1,143,890, [[Suleiman Othman Hunkuyi|Suleiman Hunkuyi]] na [[All Nigeria Peoples Party|ANPP]] ya kasance mai takara mafi kusa da kuri'u 668,446.<ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 23, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 23, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigerian States |url=http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20100528072649/http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |archive-date=28 May 2010 |access-date=2021-05-23 |publisher=World Statesmen}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |date=2002-06-08 |title=SCORE-CARD!!! |url=http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070621015143/http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |archive-date=2007-06-21 |access-date=2021-05-23 |website=This Day}}</ref><ref>{{Cite web |last=Omodara |title=ALL GOVERNORS OF KADUNA STATE |url=https://www.glimpse.ng/all-governors-of-kaduna-state/ |access-date=May 25, 2021 |publisher=Glimpse |archive-date=May 25, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525010419/https://www.glimpse.ng/all-governors-of-kaduna-state/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Makgetla, Itumeleng |date=August 26, 2009 |title=Ahmed Makarfi |url=https://successfulsocieties.princeton.edu/interviews/ahmed-makarfi |access-date=May 25, 2021 |publisher=[[Princeton University]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=About the State: Kaduna State |url=https://kdsg.gov.ng/about-kaduna/ |access-date=May 28, 2021 |publisher=Kaduna State Government}}</ref>
[[Ahmed Makarfi]] ya kayar da Samaila Yakawada da sauransu a Zaben fidda gwani na [[Peoples Democratic Party|PDP]] don samun zaben jam'iyyar.<ref>{{Cite web |last=Yahya, Aliyu |title=Once Upon A Vindictive Governor |url=http://www.gamji.com/article5000/NEWS5072.htm |access-date=May 25, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Ya riƙe Stephen Rijo Shekari a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies-2/?_gl=1*1ks7sm*_ga*a3BDcWhmU3phVndTOUdnVVRxci10eVBOdC1uTmtXemRFN3Q3OHkxYk9WWHc4MnAtVDdnWEVyVXFERjFtVGV4cw.. |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213338/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies-2/?_gl=1*1ks7sm*_ga*a3BDcWhmU3phVndTOUdnVVRxci10eVBOdC1uTmtXemRFN3Q3OHkxYk9WWHc4MnAtVDdnWEVyVXFERjFtVGV4cw.. |archive-date=June 2, 2021 |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Kaduna ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimillar 'yan takara shida da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. Dan takarar PDP ya lashe, ya doke Alh na ANPP. Suleiman Hunkuyi, da wasu 'yan takarar jam'iyya guda hudu.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 2,620,999. Koyaya, kusan kashi 77.02% (watau 2,018,689) ne kawai na masu jefa kuri'a da aka yi rajista suka shiga cikin aikin.<ref name="Da"/><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
nlabyqa1ncb90dad4q1u4ak53fj2b3n
Zaben gwamna na Jihar Kogi na 2003
0
106778
831476
674041
2026-05-07T04:40:34Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831476
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Kogi na 2003''' ya faru ne a Najeriya a ranar 19 ga Afrilu, 2003. Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Ibrahim Idris]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Abubakar Audu]] na jam'iyyar All Nigeria Peoples Party . <ref>{{Cite web |date=2003-03-11 |title=Nigeria 2003 - Gubernatorial candidates |url=http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20030311193710/http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-date=March 11, 2003 |access-date=2021-05-20}}</ref>
[[Ibrahim Idris]] ya fito a matsayin dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Ya zaɓi Philips Ozovehe Salanu a matsayin abokin aikinsa. [[Abubakar Audu]] shi ne dan takarar ANPP tare da Patrick Adaba a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |date=2013-04-04 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130404081833/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=April 4, 2013 |access-date=2021-05-20}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar [[Jerin Sunayen Gwamnonin Jihar Kogi|Gwamnan Jihar Kogi]] ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Zaben fidda gwani ==
=== PDP na farko ===
[[Ibrahim Idris]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na PDP. Ya zaɓi Philips Ozovehe Salanu a matsayin abokin aikinsa.<ref>{{Cite web |title=NIGERIAN STATE ELECTED GOVERNORS - 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=2021-05-20 |website=nigeriaworld.com}}</ref>
=== ANPP na farko ===
[[Abubakar Audu]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na ANPP . Ya zaɓi Patrick Adaba a matsayin abokin aikinsa.
== Sakamakon ==
Adadin 'yan takara 9 da suka yi rajista tare da Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta don yin takara a zaben.
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,158,343. Adadin kuri'un da aka jefa ya kasance 911,265, yayin da adadin kuri'un inganci ya kasance 878,857. Kotu da aka ƙi sun kasance 32,408. <ref>{{Cite web |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003 |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=2021-05-20 |website=www.gamji.com}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Africa Update |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |access-date=2021-05-20 |website=web.ccsu.edu |archive-date=2022-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=2021-05-20 |website=africanelections.tripod.com |archive-date=2021-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
ott168v66yd01pctwovspjti43ky6g9
Zaben gwamna na Jihar Kwara na 2003
0
106780
831477
674042
2026-05-07T04:41:29Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831477
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Kwara na 2003''' ya faru ne a Najeriya a ranar 19 ga Afrilu, 2003. Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Bukola Saraki]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Mohammed Alabi Lawal|Mohammed Lawal]] na jam'iyyar All Nigeria Peoples Party . <ref>{{Cite web |date=2003-03-11 |title=Nigeria 2003 - Gubernatorial candidates |url=http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20030311193710/http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-date=March 11, 2003 |access-date=2021-05-20}}</ref>
[[Bukola Saraki]] ya fito ne a matsayin dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Ya zaɓi Joen Afolabi Ogundeji a matsayin abokin aikinsa. [[Mohammed Alabi Lawal|Mohammed Lawal]] ya kasance dan takarar ANPP tare da Simeon A.S. a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |date=2013-04-04 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130404081833/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=April 4, 2013 |access-date=2021-05-20}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar [[Jerin Sunayen Gwamnonin Jihar Kwara|Gwamnan Jihar Kwara]] ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Zaben fidda gwani ==
=== PDP na farko ===
[[Mohammed Alabi Lawal|Mohammed Lawal]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na ANPP . Ya zaɓi Simeon A.S. a matsayin abokin aikinsa.
=== ANPP na farko ===
[[Bukola Saraki]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na PDP. Ya zaɓi Joen Afolabi Ogundeji a matsayin abokin tserensa.<ref>{{Cite web |title=NIGERIAN STATE ELECTED GOVERNORS - 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=2021-05-20 |website=nigeriaworld.com}}</ref>
== Sakamakon ==
Adadin 'yan takara 8 da suka yi rajista tare da Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta don yin takara a zaben.
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 995,882. Adadin kuri'un da aka jefa ya kai 628,020, yayin da adadin kuri'un inganci ya kai 589,940. Kayan kuri'un da aka ƙi sun kasance 38,080. <ref>{{Cite web |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003 |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=2021-05-20 |website=www.gamji.com}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Africa Update |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |access-date=2021-05-20 |website=web.ccsu.edu |archive-date=2022-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=2021-05-20 |website=africanelections.tripod.com |archive-date=2021-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref>
== Manazarta ==
aav4urshgcdlwxnguetvv0m6pk33f62
Zaben gwamna na Jihar Nijar na 2003
0
106784
831479
674048
2026-05-07T04:43:30Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831479
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na Jihar Nijar na 2003''' ya faru ne a Najeriya a ranar 19 ga Afrilu, 2003. Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Abdul-ƙadir Kure|Abdulkadir Kure]] ya lashe zaben, inda ya doke Mustafa Bello na PRP. <ref>{{Cite web |date=2003-03-11 |title=Nigeria 2003 - Gubernatorial candidates |url=http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20030311193710/http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-date=March 11, 2003 |access-date=2021-05-20}}</ref>
[[Abdul-ƙadir Kure|Abdulkadir Kure]] ya fito ne a matsayin dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Ya zaɓi Shem Zagbayi Nuhu a matsayin abokin tserensa. Mustafa Bello shi ne dan takarar PRP tare da Jibrin Kolo Saba a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |date=2013-04-04 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130404081833/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=April 4, 2013 |access-date=2021-05-20}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Nijar ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Zaben fidda gwani ==
=== PDP na farko ===
[[Abdul-ƙadir Kure|Abdulkadir Kure]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na PDP. Ya zaɓi Shem Zagbayi Nuhu a matsayin abokin tserensa.<ref>{{Cite web |title=NIGERIAN STATE ELECTED GOVERNORS - 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=2021-05-20 |website=nigeriaworld.com}}</ref>
=== PRP na farko ===
Mustafa Bello ne ya lashe Zaben fidda gwani na PRP. Ya zaɓi Jibrin Kolo Saba a matsayin abokin tserensa.
Adadin 'yan takara 8 da suka yi rajista tare da Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta don yin takara a zaben.
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,607,730. Adadin kuri'un da aka jefa ya kasance 1,044,681, yayin da adadin kuri'un inganci ya kasance 968,934. Kayan da aka ƙi sun kasance 75,747.<ref>{{Cite web |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003 |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=2021-05-20 |website=www.gamji.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Africa Update |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |access-date=2021-05-20 |website=web.ccsu.edu |archive-date=2022-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=2021-05-20 |website=africanelections.tripod.com |archive-date=2021-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
624yuji92hibrmlglswih36qgpfma8y
Zaben gwamna na jihar Ogun na 2003
0
106785
831505
674066
2026-05-07T05:07:37Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831505
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zaben gwamna na jihar Ogun na 2003''' ya faru ne a Najeriya a ranar 19 ga Afrilu, 2003. Dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]] [[Gbenga Daniel|Gbenga Daniyel]] ya lashe zaben, inda ya doke [[Olusegun Osoba]] na [[Alliance for Democracy (Nijeriya)|AD]]. <ref>{{Cite web |date=2003-03-11 |title=Nigeria 2003 - Gubernatorial candidates |url=http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20030311193710/http://www.kwenu.com/2003/gubernatorial_candidates.htm |archive-date=March 11, 2003 |access-date=2021-05-20}}</ref>
[[Gbenga Daniel|Gbenga Daniyel]] ya fito a matsayin dan takarar [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Ya zaɓi Salimot Badru a matsayin abokin tserensa. [[Olusegun Osoba]] shi ne dan takarar AD tare da [[Sefiu Adegbenga Kaka]] a matsayin abokin takararsa.<ref>{{Cite web |date=2013-04-04 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130404081833/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=April 4, 2013 |access-date=2021-05-20}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar [[Jerin Sunayen Gwamnonin Jihar Ogun|Gwamnan Jihar Ogun]] ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Zaben fidda gwani ==
=== PDP na farko ===
[[Gbenga Daniel|Gbenga Daniyel]] ne ya lashe Zaben fidda gwani na PDP. Ya zaɓi Salimot Badru a matsayin abokin tserensa.<ref>{{Cite web |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20030810223721/http://dawodu.com:80/aluko50.htm |archive-date=10 August 2003 |access-date=2021-05-20 |website=dawodu.com}}</ref>
=== AD na farko ===
Olusegun Osoba ne ya lashe Zaben fidda gwani na AD. Ya zaɓi Sefiu Adegbenga Kaka a matsayin abokin aikinsa.
== Sakamakon ==
Adadin 'yan takara 11 ne suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. <ref>{{Cite web |title=NIGERIAN STATE ELECTED GOVERNORS - 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=2021-05-20 |website=nigeriaworld.com}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,576,875. Adadin kuri'un da aka jefa ya kasance 747,296, yayin da adadin kuri'un inganci ya kasance 701,375. Kayan kuri'un da aka ƙi sun kasance 45,921. <ref>{{Cite web |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003 |url=https://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=2021-05-20 |website=www.gamji.com}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Africa Update |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |access-date=2021-05-20 |website=web.ccsu.edu |archive-date=2022-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=2021-05-20 |website=africanelections.tripod.com |archive-date=2021-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
a3c7lbbnz74lr8ak103go4fjxmkn6bn
Zaben gwamna na Jihar Ondo na 2003
0
106809
831482
674050
2026-05-07T04:44:20Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831482
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
The '''2003 Ondo State gubernatorial election''' occurred on April 19, 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 25, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref> [[Peoples Democratic Party|PDP]]'s Olusegun Agagu, a former Deputy Governor to [[Bamidele Olumilua]], won election for a first tenure, defeating Incumbent Governor, [[Alliance for Democracy (Nijeriya)|AD]]'s Adebayo Adefarati and three other candidates.<ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 20, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigerian States |url=http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20100528072649/http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |archive-date=28 May 2010 |access-date=2021-05-23 |publisher=World Statesmen}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |date=September 13, 2018 |title=5th Memorial Lecture 2018 |url=https://olusegunagagufoundation.org/program/5th-memorial-lecture-2018/ |access-date=May 26, 2021 |website=Olusegun Agagu Foundation |archive-date=June 18, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210618111307/https://olusegunagagufoundation.org/program/5th-memorial-lecture-2018/ |url-status=dead }}</ref>
Olusegun Agagu ya zama mai nasara a zaben fidda gwani na [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Abokin aikinsa shi ne Omolade Oluwateru . <ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |date=October 8, 2020 |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies-2/?_gl=1*1ks7sm*_ga*a3BDcWhmU3phVndTOUdnVVRxci10eVBOdC1uTmtXemRFN3Q3OHkxYk9WWHc4MnAtVDdnWEVyVXFERjFtVGV4cw.. |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213338/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies-2/?_gl=1*1ks7sm*_ga*a3BDcWhmU3phVndTOUdnVVRxci10eVBOdC1uTmtXemRFN3Q3OHkxYk9WWHc4MnAtVDdnWEVyVXFERjFtVGV4cw.. |archive-date=June 2, 2021 |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Ondo ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimlar 'yan takara biyar da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. <ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Dan takarar PDP Olusegun Agagu ya lashe zaben na farko, inda ya doke Gwamnan AD mai ci, Adebayo Adefarati, da wasu 'yan takara uku.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |date=January 24, 2016 |title=Olusegun Agagu |url=https://litcaf.com/olusegun-agagu/ |access-date=May 25, 2021 |publisher=Litcaf}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,504,181. Koyaya, kawai 63.83% (watau 960,080) na masu jefa kuri'a da aka yi rajista sun shiga cikin fitarwa.<ref name="Da"/><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 25, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
fb0agalze8dck7x2ini2sq7otiz3jbs
Zaben gwamna na Jihar Osun na 2003
0
106811
831483
720144
2026-05-07T04:45:12Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831483
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
The '''2003 Osun State gubernatorial election''' occurred on 19 April 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 25, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=22 May 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=22 May 2021 |publisher=Ref World}}</ref> [[Peoples Democratic Party|PDP]]'s [[Olagunsoye Oyinlola]] won election for a first tenure, defeating Incumbent Governor, [[Alliance for Democracy (Nijeriya)|AD]]'s [[Adebisi Akande]] and ANPP's Lai Oriowo.<ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 20, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=27 March 2013 |access-date=20 May 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigerian States |url=http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20100528072649/http://www.worldstatesmen.org/Nigeria_federal_states.htm |archive-date=28 May 2010 |access-date=2021-05-23 |publisher=World Statesmen}}</ref><ref>{{Cite journal |date=23 May 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=23 May 2021}}</ref><ref>{{Cite web |last=Olufemi, Alfred |date=17 March 2020 |title=Former Osun Governor, Olagunsoye Oyinlola and his political sojourn |url=https://allnews.ng/news/former-osun-governor-olagunsoye-oyinlola-and-his-political-sojourn |access-date=26 May 2021 |website=All News}}</ref><ref>{{Cite web |title=PRINCE OLAGUNSOYE OYINLOLA |url=http://centreforblackculture.org/board-of-trustees/prince-olagunsoye-oyinlola.php |access-date=26 May 2021 |website=Centre for Black Culture |archive-date=3 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241103201358/http://centreforblackculture.org/board-of-trustees/prince-olagunsoye-oyinlola.php |url-status=dead }}</ref>
[[Olagunsoye Oyinlola]] ya lashe daga cikin 'yan takarar shugabancin [[Peoples Democratic Party|PDP]] sama da 22 a Zaben fidda gwani. <ref>{{Cite web |date=2002-06-08 |title=SCORE-CARD!!! |url=http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070621015143/http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |archive-date=2007-06-21 |access-date=2021-05-23 |website=This Day}}</ref> Abokin aikinsa shi ne [[Olusola Obada]] . <ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |date=October 8, 2020 |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies-2/?_gl=1*1ks7sm*_ga*a3BDcWhmU3phVndTOUdnVVRxci10eVBOdC1uTmtXemRFN3Q3OHkxYk9WWHc4MnAtVDdnWEVyVXFERjFtVGV4cw.. |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213338/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies-2/?_gl=1*1ks7sm*_ga*a3BDcWhmU3phVndTOUdnVVRxci10eVBOdC1uTmtXemRFN3Q3OHkxYk9WWHc4MnAtVDdnWEVyVXFERjFtVGV4cw.. |archive-date=June 2, 2021 |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Osun ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimlar 'yan takara uku da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. <ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 20, 2021 |publisher=Gamji}}</ref> Dan takarar PDP [[Olagunsoye Oyinlola]] ya lashe zaben na farko, inda ya doke Gwamnan AD mai ci, [[Adebisi Akande]], da Lai Oriowo na ANPP.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigerian Cleared candidates towards 2014 & 2019 Elections! |url=https://nigeriadecide.org/final_candidates_cleared_for_elections.php?election=Governorship%20Election&state=OSUN&party=Labour%20Party&candidate=MzA= |access-date=May 26, 2021 |publisher=Nigeria Decides}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 1,367,627. Koyaya, kawai 58.63% (watau 801,812) na masu jefa kuri'a da aka yi rajista sun shiga cikin fitarwa.<ref name="Da"/><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 25, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
p6r01m8vz3uz2dv4jrrly5scdchzu3l
Zaben gwamna na Jihar Oyo na 2003
0
106812
831484
674052
2026-05-07T04:45:34Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831484
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
The '''2003 Oyo State gubernatorial election''' occurred on April 19, 2003.<ref>{{Cite web |title=19 April 2003 Gubernatorial Elections in Nigeria |url=https://africanelections.tripod.com/id85.html |access-date=May 25, 2021 |publisher=African Elections Database |archive-date=15 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210515183503/https://africanelections.tripod.com/id85.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=April 28, 2003 |title=A Preliminary Forensic Analysis of INEC's Website So Far |url=https://dawodu.com/aluko44.htm |access-date=May 25, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria General Elections 12 & 19 April 2003 and 03 May 2003 |url=https://www.europarl.europa.eu/cmsdata/212733/Nigeria-general-elections_12-&-19-April-03-May-20016_EU-EOM-report.pdf |access-date=May 22, 2021 |publisher=European Union Election Observation Mission}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nigeria's 2003 Elections: The Unacknowledged Violence |url=https://www.refworld.org/docid/412eef5b4.html |access-date=May 22, 2021 |publisher=Ref World}}</ref> [[Peoples Democratic Party|PDP]]'s [[Rasheed Ladoja|Rashidi Ladoja]] won election for a first tenure, defeating Incumbent Governor, [[Alliance for Democracy (Nijeriya)|AD]]'s [[Lam Adesina]] and three other candidates.<ref name="Da">{{Cite web |last=Aluko, Mobolaji E. |date=May 25, 2003 |title=What Happened in the South-West – The Myth of Massive Repudiation & Enthusiastic Acceptance |url=https://dawodu.com/aluko50.htm |access-date=May 19, 2021 |publisher=Dawodu.com}}</ref><ref name="AU">{{Cite journal |last=Akinyele, T. A. |date=Fall 2004 |title=The 2003 Elections in Nigeria: Views from a Policy Maker |url=https://web.ccsu.edu/afstudy/upd11-4.html |journal=Africa Update |publisher=CCSU |volume=XI |issue=4 |access-date=May 19, 2021 |archive-date=May 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220527121943/https://web.ccsu.edu/AFSTUDY/upd11-4.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=April 22, 2003 |title=PDP captures 27 states; ANPP-7; AD-1 l Obasanjo set for victory |url=http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130327221428/http://news.biafranigeriaworld.com/archive/2003/apr/22/072.html |archive-date=March 27, 2013 |access-date=May 19, 2021 |publisher=Biafra Nigeria World.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=2002-06-08 |title=SCORE-CARD!!! |url=http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070621015143/http://www.thisdayonline.com/archive/2002/06/08/20020608spe01.html |archive-date=2007-06-21 |access-date=2021-05-23 |website=This Day}}</ref><ref>{{Cite journal |date=May 23, 2003 |title=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series, April 1st-30th 2003 Published May 29th 2003 |url=https://doi.org/10.1111/1467-825X.00177 |journal=Africa Research Bulletin: Political, Social and Cultural Series |publisher=Wiley Online Library |volume=40 |issue=4 |pages=15255–15290 |doi=10.1111/1467-825X.00177 |url-access=subscription |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |title=SENATOR RASHIDI ADEWOLU LADOJA V. INDEPENDENT NATIONAL ELECTORAL COMMISSION AND 3 OTHERS (SC 120/2007) [2008] 10 (13 JULY 2008); |url=https://nigerialii.org/ng/judgment/supreme-court/2008/10-19 |access-date=May 26, 2021 |website=Nigerialii |archive-date=26 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210526200650/https://nigerialii.org/ng/judgment/supreme-court/2008/10-19 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=December 11, 2006 |title=PDP Guber Primaries - Osunbor, Akala, Andy Uba Pick Tickets |url=https://www.tmcnet.com/usubmit/2006/12/11/2157439.htm |access-date=May 26, 2021 |publisher=TMCNET}}</ref>
[[Rasheed Ladoja|Rashidi Ladoja]] ta fito ne a matsayin mai nasara a Zaben fidda gwani na [[Peoples Democratic Party|PDP]]. Abokin aikinsa shi ne [[Adebayo Alao-Akala]] . <ref>{{Cite web |last=Adeyemo, Wole |title=The Price of Pride |url=https://dawodu.com/adeyemo1.htm |access-date=May 26, 2021 |website=Dawodu.com}}</ref> <ref>{{Cite journal |last=Rotimi, Emmanuel O. |last2=Adesoji, Abimbola O. |date=December 1, 2010 |title=Mediating an Intra-Elite Struggle for Power and Privilege in Nigeria: The Police and the Oyo State Political Crisis, 2005–2007 |url=https://doi.org/10.1350/ijps.2010.12.4.192 |journal=International Journal of Police Science & Management |volume=12 |issue=4 |pages=487–502 |doi=10.1350/ijps.2010.12.4.192 |s2cid=145500525 |url-access=subscription |access-date=May 26, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |last=Emmanuel, Odang |title=State Governors and Their Deputies |url=https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies-2/?_gl=1*1ks7sm*_ga*a3BDcWhmU3phVndTOUdnVVRxci10eVBOdC1uTmtXemRFN3Q3OHkxYk9WWHc4MnAtVDdnWEVyVXFERjFtVGV4cw.. |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213338/https://rainbownigeria.com/2020/10/08/state-governors-and-their-deputies-2/?_gl=1*1ks7sm*_ga*a3BDcWhmU3phVndTOUdnVVRxci10eVBOdC1uTmtXemRFN3Q3OHkxYk9WWHc4MnAtVDdnWEVyVXFERjFtVGV4cw.. |archive-date=June 2, 2021 |access-date=May 31, 2021 |website=Rainbow Nigeria}}</ref>
== Tsarin zabe ==
Ana zabar Gwamnan Jihar Oyo ta amfani da tsarin jefa kuri'a.
== Sakamakon ==
Jimlar 'yan takara biyar da suka yi rajista tare da [[Hukumar Zaɓe mai zaman kanta ta ƙasa|Hukumar Zabe ta Kasa mai zaman kanta]] don yin takara a zaben. <ref name="Gmj">{{Cite web |last=Aluko |first=Mobolaji E. |date=February 23, 2003 |title=NIGERIAN ELECTIONS 2003: Update 006: Nigerian Presidential & Gubernatorial Candidates |url=http://www.gamji.com/aluko/aluko46.htm |access-date=May 17, 2003 |publisher=Gamji}}</ref> Dan takarar PDP [[Rasheed Ladoja|Rashidi Ladoja]] ya lashe zaben na farko, inda ya doke Gwamnan AD mai ci, [[Lam Adesina]], da wasu 'yan takara uku.<ref name="AU"/><ref>{{Cite web |date=September 6, 2003 |editor-last=Odili, Chuck E. |title=Nigerian State Elected Governors 2003 |url=https://nigeriaworld.com/focus/states/governors2003.html |access-date=May 20, 2021 |publisher=Nigeriaworld}}</ref><ref>{{Cite web |date=March 8, 2006 |title=Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor 2005 |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2005/61586.htm |access-date=May 22, 2021 |publisher=US Department of State}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aondowase, Nyam |year=2015 |title=AN ANALYSIS OF THE 2003 AND 2007 ELECTORAL VIOLENCE IN NIGERIA |url=https://repository.up.ac.za/bitstream/handle/2263/53451/Nyam_Analysis_2015.pdf?sequence=1&isAllowed=y |access-date=May 22, 2021 |format=PDF}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Onoja, Adoyi |date=2009 |title=Nature, Character and Outcomes of Post Election Challenges in Nigeria |url=https://www.jstor.org/stable/41854929 |format=JSTOR |journal=Journal of the Historical Society of Nigeria |publisher=Historical Society of Nigeria |volume=18 |pages=79–104 |jstor=41854929 |access-date=May 23, 2021}}</ref><ref>{{Cite web |date=August 24, 2018 |title=Rashidi Adewolu Ladoja |url=http://www.politiciansdata.com/content/rashidi-adewolu-ladoja/ |access-date=May 26, 2021 |website=Politicians Data}}</ref>
Adadin masu jefa kuri'a a jihar ya kai 2,209,953. Koyaya, kawai 51.4% (watau 1,130,142) na masu jefa kuri'a da aka yi rajista sun shiga cikin raguwa.<ref name="Da"/><ref name="AU"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
sxhvr71y1bsdszaskpx76gv0em10dzp
Yanayin Gwadar
0
107168
831253
675824
2026-05-06T18:48:54Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831253
wikitext
text/x-wiki
<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|25|07|35|N|62|19|21|E}}
[[Fayil:Gwadar_Port.jpg|thumb|300x300px|Tashar jiragen ruwa ta Gwadar]]
'''yanayin Gwadar''' yanaa kan mita 0 (0 ft) – mita 300 (984 ft) sama da matakin teku kuma yana da busasshiyar yanayi mai zafi. Tasirin teku yana kiyaye zafin jiki ƙasa da na lokacin rani kuma mafi girma a cikin hunturu. Matsakaicin zafin jiki a cikin watan Yuni mafi zafi yana kasancewa tsakanin 31 °C (88 °F) da 32 °C (90 °F). Matsakaicin zafin jiki a cikin watan Janairu mafi sanyi ya bambanta daga 18 °C (64 °F) zuwa 19 °C (66 °F). Daidaiton yanayin zafi wani yanayi ne na musamman na yankin bakin teku a Balochistan. Lokaci-lokaci, iskar da ke motsawa a cikin tudun Balochistan suna kawo sanyi, in ba haka ba lokacin sanyi yana da daɗi. A Gwadar, damuna ya fi rani gajere. Yanayin Gwadar daidai yake da na Gabas ta Tsakiya domin yawancin ruwan sama yana faruwa daga Disamba zuwa Janairu. An yi rikodin ruwan sama mafi girma na milimita 227 (8.9 in) a cikin awanni 24 a ranar 6 ga Yuni 2010.. <ref name="pakmet.com.pk">{{Cite web |title=RAINFALL STATEMENT JUNE-2010 |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfalljune10.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100729124915/http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfalljune10.htm |archive-date=29 July 2010 |access-date=2010-07-29 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>{{Weather box}}
== Abubuwan da suka shafi ==
Gwadar da ke kusa da tsibirin Larabawa yana da zafi da bushewar yanayi kusan duk shekara. Wadannan sune manyan abubuwan da ke tasiri ga yanayin Gwadar.
* Hargitsi na Yammaci yawanci yana faruwa a lokacin watanni na rani kuma yana haifar da ruwan sama mai matsakaici zuwa sama da matsakaici, yanayin zafi yana raguwa saboda shi.
* '''Iska ta Shamal''' galibi yana faruwa a cikin watanni na Afrilu har zuwa Mayu, waɗannan iskõki suna da ƙura sosai kuma suna da ƙarfi da safe fiye da dare.<ref>{{Cite web |title=Shamal | wind current |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/538191/shamal |website=[[Britannica]]}}</ref>
* '''Iska ta nahiyar''' tana da rinjaye a lokacin da babu ruwan sama a cikin birni.<ref>{{Cite web |title=Government of Pakistan |url=http://www.pakmet.com.pk/Pakistan%20Weather%20outlook/November%202009.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100726212935/http://www.pakmet.com.pk/Pakistan%20Weather%20outlook/November%202009.html |archive-date=26 July 2010 |access-date=2010-10-03}}</ref>
== Yanayin yanayi na kowane wata ==
Wadannan sune taƙaitaccen yanayi na kowane wata a Gwadar.
=== Janairu ===
Janairu shine watan da ya fi sanyi birni tare da mafi ƙarancin zafin jiki na {{Convert|2.3|C|F}} ° C (36.1 ° F) da aka rubuta a ranar 31 ga Janairun 2001 yayin da mafi girman zafin jiki ya kasance {{Convert|31.1|C|F}} ° C (88.0 ° F) wanda aka rubuta a kan 30 ga Janairu 1963.<ref name="ReferenceA"/> Yammacin Yamma yana taka muhimmiyar rawa a yanayin Gwadar yayin da yawancin ruwan sama na hunturu ke zubar da shi. Gwadar kasancewa kusa da iyakar [[Iran]] yana samun matsakaici zuwa sama da matsakaici ruwan sama a wannan watan yayin da tashin hankali na Yammacin Turai ke da ƙarfi kusa da iyakan yammacin Pakistan. Ruwan sama mafi girma na wannan watan ya kasance millimeters 199.1 (7.84 in) da aka rubuta a 1970 yayin da matsakaicin ya kasance millimita 25.9 (1.02 in). <ref name="ReferenceA" /> Ruwan sama mafi tsanani awanni 24 ya faru ne a ranar 13 ga Janairun 1970 a 99 millimeters (3.9 in). <ref name="ReferenceA" />
=== Fabrairu ===
Fabrairu kuma yana da sanyi sosai birni tare da mafi ƙarancin zafin jiki na {{Convert|1.2|C|F}} ° C (34.2 ° F) da aka rubuta a ranar 1 ga Fabrairu 2001 yayin da mafi girman zafin jiki ya kasance {{Convert|33|C|F}} ° C (91 ° F) wanda aka rubuta a 27 ga Fabrairun 2008.<ref name="ReferenceA"/> Har ila yau, ruwan sama mai matsakaici yana faruwa a wannan watan. Mafi yawan ruwan sama na kowane wata na 265.7 millimeters (10.46 in) an rubuta shi a 1986 tare da matsakaicin {{Convert|22.7|mm|in}} in), yayin da ruwan sama mafi girma na sa'o'i 24 ya kasance 145.8 millimeters (5.74 in) da aka rubuta a ranar 21 ga Fabrairu 1987. <ref name="ReferenceA" /> A ranar 25 ga Fabrairu 2024 Yayin da tashin hankali mai karfi na Yamma ya fara haifar da farashin Balochistan Rain ya ci gaba na kwanaki 3 A Gawadar har zuwa 27 ga Fabrairun 150mm+ Rain Records Har zuwa 27 ga Feb 2PM 2024 .
=== Maris ===
Yanayi mai zafi da bushe shine babban abin da wannan watan tare da mafi girman zafin jiki na {{Convert|40.1|C|F}} ° C (104.2 ° F) da aka rubuta a ranar 29 ga Maris 1999, yayin da mafi ƙarancin zafin jiki ya {{Convert|8|C|F}} ° C (46 ° F) ya rubuta a ranar 4 ga Maris 2003.<ref name="ReferenceA"/> Ruwan sama yana da wuya wannan watan tare da matsakaicin ruwan sama na 15 millimeters (0.59 in) yayin da mafi girma ga wannan watan shine 129 millimeters (5.1 in) 2005 kuma ruwan sama mafi nauyi na awa 24 ya faru a 2 Maris 2005 wanda shine 116 millimeters (4.6 in). <ref name="ReferenceA" />
=== Afrilu ===
Har ila yau, yanayin zafi da bushe yana motsawa a kan birni tare da karuwar zafin jiki. An rubuta mafi girman zafin jiki na {{Convert|44.7|C|F}} ° C (1{{Convert|12|C|F}}.5 ° F) a ranar 6 ga Afrilu 2001, yayin da mafi ƙarancin zafin jiki ya 12 ° C (54 ° F) ya kasance a ranar 30 ga Afrilu 2004. <ref name="ReferenceA"/> Babu ruwan sama da ke faruwa a wannan watan tare da matsakaicin ruwan sama na 0.1 millimeters (0.0039 in) yayin da mafi girma ga wannan watan ya kasance 73.4 millimeters (2.89 in) a 1961. Ruwan sama mafi girma na sa'o' ya faru ne a ranar 14 ga Afrilu 1994 a 50 millimeters (2.0 in). <ref name="ReferenceA" />
=== Mayu ===
Yanayin a watan Mayu yayi daidai da na Afrilu. Zafin zafi shine babban dalilin wannan watan. Mafi girman zafin jiki da aka rubuta a cikin birni shine 45.7 °C (114.3 °F) a ranar 25 ga Mayu 1992, yayin da mafi ƙanƙanta ya kasance 15.5 °C (59.9 °F) da aka rubuta a ranar 2 ga Mayu 2001. Babu ruwan sama a wannan watan amma ɗigon ruwa na iya faruwa da wuya. Mafi girman ruwan sama na watan Mayu shine milimita 5.4 (0.21 in) da aka rubuta a cikin 1982, yayin da matsakaicin ruwan sama ya kai millimita 0.5 (0.020 in) kuma mafi girman ruwan sama na sa'o'i 24 na watan Mayu kuma shine milimita 5.4 (0.21 in) da aka rubuta a ranar 2 ga Mayu 1982.
=== Yuni ===
[[Fayil:Gwadar_Fishing_Port.jpg|right|thumb|Duwatsun da ke kallon Gwadar.]]
Yuni shine watan mafi zafi a cikin birnin Gwadar. Mafi zafi shine 48 °C (118 °F) da aka yi rikodin ranar 8 ga Yuni 1979, yayin da aka yi rikodin mafi ƙarancin zafin jiki a ranar 2 ga Yuni 2000 a 20 °C (68 °F). Ruwan sama ba ya faruwa a cikin wannan watan. Idan guguwar yanayi mai zafi da ta kunno kai a Tekun Arabiya ta tunkari Gwadar, to ana iya samun ruwan sama kamar yadda guguwar ta yi rauni a lokacin da suka isa Gwadar. Guguwar Gonu ta wuce Gwadar da ruwan sama mai sauki amma ta kawo iska mai karfi a farkon watan Yunin 2007. A ranar 26 ga watan Yunin 2007, Cyclone Yemyin a matsayin kasa mai rauni mai rauni ta fado kusa da Gwadar tare da ruwan sama mai girman millimita 36 (1.4 in) na ruwan sama [1] da kuma a cikin makon farko na watan Yuni 2010 Category-et Cyclonestor City tare da iska mai ƙarfi. 120 km/h da kuma ruwan sama mai karfin milimita 372 (14.6 in) cikin kwanaki biyu, an yi rikodin milimita 143 (5.6 in) a ranar 5 ga watan Yuni kuma an sami raguwar milimita 227 (8.9 in) a cikin sa’o’i 24 a ranar 6 ga watan Yunin 2010. 2.4 millimeters (0.094 in).
=== Yuli ===
Yuli ya yi daidai da Yuni, yanayin ya kasance mai zafi da zafi. Mafi girman zafin jiki shine {{Convert|42.5|C|F}} ° C (108.5 ° F) da aka rubuta a ranar 14 ga Yuli 1987 yayin da mafi ƙarancin zafin jiki ya kasance {{Convert|20.8|C|F}} ° C (69.4 ° F) wanda aka rubuta a 12 ga Yuli 2001. Drizzles na iya faruwa wannan watan. Mafi yawan ruwan sama na wannan watan ya kasance 99.1 millimeters (3.90 in) a 1979 yayin da matsakaicin shine 6.6 millimeters (0.26 in) kuma mafi girman ruwan sama na awa 24 a wannan watan ya zama 90 millimeters (2.5 in) wanda ya faru a ranar 25 ga Yuli 1976. <ref name="dawn.com">{{Cite web |date=6 June 2007 |title=Gwadar boats sink; cyclone nears Oman – Newspaper – DAWN.COM |url=http://www.dawn.com/2007/06/06/top15.htm}}</ref>
=== Agusta ===
Babu wani canji yanayin Gwadar a watan Agusta kamar yadda ya kasance mai zafi da zafi amma yanayin zafi ya ragu kadan. Mafi girman zafin jiki shine {{Convert|39.5|C|F}} ° C (103.1 ° F) da aka rubuta a ranar 11 ga watan Agusta 1962 yayin da mafi ƙarancin zafin jiki ya kasance {{Convert|20.5|C|F}} ° C (68.9 ° F) wanda aka rubuta a kan 4 ga watan Agustan 1999. Drizzles na iya faruwa wannan watan, ma. Mafi yawan ruwan sama na wannan watan ya kasance 56.5 millimeters (2.22 in) a 1979 yayin da matsakaicin ya kasance 2.8 millimeters (0.11 in) kuma mafi girman ruwan sama na awa 24 a wannan watan ya zama 32.3 millimeters (1.27 in) wanda ya faru a ranar 22 ga watan Agusta 1970.
=== Satumba ===
Satumba ya fi zafi amma ba shi da zafi fiye da Agusta. Amma yanayin zafi yana tashi wannan watan. Mafi girman zafin jiki shine {{Convert|41.1|C|F}} ° C (106.0 ° F) da aka rubuta a ranar 11 ga Satumba 1962 yayin da mafi ƙarancin zafin jiki ya kasance {{Convert|18|C|F}} ° C (64 ° F) wanda aka rubuta a 26 ga Satumba 2004. Rashin yawan drizzle na iya faruwa wannan watan. Mafi yawan ruwan sama na wannan watan ya kasance 7.4 millimeters (0.29 in) yayin da matsakaicin shine 0.2 millimeters 0.0079 in) kuma mafi girman ruwan sama na awa 24 a wannan watan ya zama 5.6 millimeters0.22 in) wanda ya faru a ranar 7 ga Satumba 1976.
=== Oktoba ===
[[Fayil:Wilderness_-_Gwadar.jpg|left|thumb|Yawancin ƙasar a Gwadar hamada ce.]]
Oktoba shine watan da ya fi bushewa birni kuma shine watan da ake ziyarci birni a lokacin kaka. Mafi girman zafin jiki shine {{Convert|41|C|F}} ° C (106 ° F) da aka rubuta a ranar 1 ga Oktoba 1999 yayin da mafi ƙarancin zafin jiki ya kasance {{Convert|13|C|F}} ° C (55 ° F) wanda aka rubuta a kan 23 ga Oktoba 1975. Drizzles na iya faruwa wannan watan. Mafi yawan ruwan sama na wannan watan ya kasance 39 millimeters (1.5 in) 1997 yayin da matsakaicin shine 0.9 millimeters (0.035 in) kuma mafi girman ruwan sama na awa 24 a cikin wannan watan ya zama 12.4 millimeters (0,49 in) wanda ya faru a ranar 25 ga Oktoba 1997.
=== Nuwamba ===
Makon farko na Nuwamba yana da zafi yayin da sauran suna da sauƙi tare da yanayin bushe. Mafi girman zafin jiki shine {{Convert|37.2|C|F}} ° C (99.0 ° F) da aka rubuta a ranar 1 ga Nuwamba 1965 yayin da mafi ƙarancin zafin jiki ya kasance {{Convert|5.5|C|F}} ° C (41.9 ° F) wanda aka rubuta a 27 ga Nuwamba 2003. Ruwan sama na hunturu yana faruwa wannan watan saboda rikice-Rikicin Yamma. Mafi yawan ruwan sama na wannan watan ya 47 millimeters (1.9 in) a 1963 yayin da matsakaicin shine 3.7 millimeters (0.15 in) kuma mafi girman ruwan sama na awa 24 a wannan watan shine 42 millimeters (3.7 in) wanda ya faru a ranar 24 ga Nuwamba 1963.
=== Disamba ===
Disamba shine watan da guguwar sanyi ta mamaye birnin saboda Gwadar tana kusa da teku, yana mai da Disamba wata mai sauƙi. Rikicin Yammacin Turai yana haifar da ruwan sama mai tsanani a wannan watan wanda ke rage zafin jiki. Mafi girman zafin jiki shine {{Convert|33.1|C|F}} ° C (91.6 ° F) da aka rubuta a ranar 8 ga Disamba 2005 yayin da mafi ƙarancin zafin jiki ya kasance {{Convert|0.5|C|F}} ° C (32.9 ° F) wanda aka rubuta a kan 15 ga Disamba 2003.<ref name="ReferenceA">{{Cite web |title=Mean FOR THE PERIOD 1961 - 2009 |url=http://www.pakmet.com.pk/cdpc/Climate/Jiwani_Climate_Data.txt |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100613053318/http://www.pakmet.com.pk/cdpc/Climate/Jiwani_Climate_Data.txt |archive-date=13 June 2010 |access-date=2010-09-06 |website=pakmet.com.pk}}</ref> Ruwan sama mai tsanani yana faruwa a wannan watan. Mafi yawan ruwan sama na wannan watan ya kasance 142 millimeters (5.6 in) 1989 yayin da matsakaicin ya kasance 21.6 millimeters (0.85 in) kuma mafi girman ruwan sama na awa 24 wannan watan ya zama 71.2 millimeters (2.80 in) wanda ya faru a ranar 6 ga Disamba 1997.
== Jerin guguwa da suka shafi Gwadar da bakin tekun Makran ==
[[Fayil:Phet_TMO_2010155_lrg.jpg|right|thumb|Guguwar Phet a kan hanyarsa ta zuwa Gwadar a cikin 2010]]
{{Reflist}}
Guguwa da ke faruwa a cikin Tekun Larabawa ba sa sauka a Gwadar tunda birnin yana kan iyakar yammacin Pakistan. Wadannan sune guguwar da ta shafi birnin Gwadar;
* A shekara ta 1895, wata guguwa ta guguwa a bakin tekun Makran.<ref name="indianweatherman.blogspot.com">{{Cite web |date=6 June 2010 |title=Cyclone History for Karachi |url=http://indianweatherman.blogspot.com/2010/06/cyclone-history-for-karachi.html |publisher=IndianWeatherman |via=[[BlogSpot]]}}</ref>
* A watan Yunin 1948, wata guguwa ta wurare masu zafi ta fadi a bakin tekun Makran.<ref name="indianweatherman.blogspot.com" /><ref>{{Cite web |title=1948 Hurricane/Tropical Data for Northern Indian Ocean |url=http://www.wxp.unisys.com/hurricane/n_indian/1948/index.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110717163226/http://www.wxp.unisys.com/hurricane/n_indian/1948/index.html |archive-date=17 July 2011 |access-date=25 December 2010 |website=wxp.unisys.com}}</ref>
* A watan Yunin 2007, wani rukuni na 5 Cyclone Gonu (mafi karfi a cikin Tekun Larabawa) ya wuce kusa da birnin a matsayin guguwa mai guguwa tare da ruwan sama da iska mai ƙarfi.<ref name="dawn.com"/><ref>{{Cite web |title=Gwadar News |url=http://www.gwadarnews.com/newsdetail.asp?newsID=1037 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110711135643/http://www.gwadarnews.com/newsdetail.asp?newsID=1037 |archive-date=11 July 2011 |access-date=2010-09-19}}</ref>
* A ranar 26 ga watan Yunin shekara ta 2007, guguwar guguwa ta Yemyin ta fadi a bakin tekun Balochistan a matsayin guguwa mai zafi. <ref name="gwadarnews.com">{{Cite web |title=Gwadar News |url=http://www.gwadarnews.com/newsdetail.asp?newsID%3D1042 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110711135626/http://www.gwadarnews.com/newsdetail.asp?newsID=1042 |archive-date=11 July 2011 |access-date=2010-10-09}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 June 2007 |title=Pakistan: Storm/Cyclone Yemyin – Information Bulletin n° 3 – Pakistan |url=http://www.reliefweb.int/rw/RWB.NSF/db900SID/SHES-74KT5D?OpenDocument |access-date=23 July 2025 |archive-date=14 July 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070714052403/http://www.reliefweb.int/rw/rwb.nsf/db900sid/SHES-74KT5D?OpenDocument |url-status=dead }}</ref>
* A watan Yunin 2010, category-4 Cyclone Phet (guguwa ta biyu mafi karfi a cikin Tekun Larabawa) ta wuce kusa da Gwadar a matsayin mai karfi category-1 Cyclone. Phet ya buge birnin tare da ruwan sama mai rikodin rikodin da guguwa mai karfi.<ref>{{Cite web |title=DAWN.COM {{!}} Front Page {{!}} Heavy rain batters Gwadar, cyclone eyes Karachi |url=http://www.dawn.com/wps/wcm/connect/dawn-content-library/dawn/the-newspaper/front-page/19-heavy-rain-batters-gwadar,-cyclone-eyes-karachi-660-hh-01 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100608072827/http://www.dawn.com/wps/wcm/connect/dawn-content-library/dawn/the-newspaper/front-page/19-heavy-rain-batters-gwadar%2C-cyclone-eyes-karachi-660-hh-01 |archive-date=2010-06-08}}</ref>
== Ruwan sama na shekara-shekara na Gwadar ==
Waɗannan su ne ruwan sama na shekara-shekara na ƴan shekarun da suka gabata bisa bayanai daga ma'aikatar yanayi ta Pakistan.<ref name="http://www.pakmet.com.pk">{{Cite web |title=Archived copy |url=http://www.pakmet.com.pk/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100901073841/http://www.pakmet.com.pk/ |archive-date=1 September 2010 |access-date=17 September 2010 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref> <sup class="noprint Inline-Template noprint noexcerpt Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''[[wikipedia:Ingancin tushen bayani|<span title="The current source is insufficiently reliable (WP:NOTRS). (June 2024)">better source needed</span>]]'']</sup>
* A shekara ta 2008, an yi rikodin sama da 44 millimeters (1.7 in). <ref name="ReferenceB">{{Cite web |title=Rainfall Data |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall_data.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100826034334/http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall_data.htm |archive-date=26 August 2010 |access-date=2010-09-25}}</ref>
* A shekara ta 2009, an yi rikodin ruwan sama na millimita 150 (5.9 in).<ref name="ReferenceB" />
* A shekara ta 2010, an yi rikodin ruwan sama na 432 millimeters (17.0 in).<ref name="ReferenceB" />
* shekara ta 2011, an yi rikodin ruwan sama na millimeters 13 (0.51 in) har zuwa 7 ga Oktoba 2011. <ref name="ReferenceB" />
== Dubi kuma ==
* Yanayin yanayi na Pakistan
* Yanayin yanayi na Quetta
* Ma'aikatar Kula da Yanayi ta Pakistan
* Jerin rikodin yanayi mai tsanani a Pakistan
* Ruwan ruwa na Balochistan na 2011
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
kj4su7656hdv8wd8krznr1ymc0ntwt8
Ƙaryar Bayin Irish
0
107963
831559
720236
2026-05-07T08:46:20Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831559
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Fayil:Meme_that_perpetuates_Irish_slaves_myth.png|thumb|Wani labari na Intanet wanda ke goyon bayan labarin tarihin tarihi]]
Labarin bayin Irish labari ne na tarihin da ya haɗu da jigilar azabtarwa da bautar da aka yi wa Mutanen Irish a cikin ƙarni na 17 da 18, tare da bautar gado da kakanninmu Afirka suka samu.
Wasu fararen 'yan kasa, da wasu da ke son rage tasirin bautar gado a kan 'yan Afirka da zuriyarsu, sun yi amfani da wannan daidaituwa ta ƙarya don musanta wariyar launin fata ga' yan Afirka na Amurka <ref name="Fanning">{{Cite journal |last=Fanning |first=Bryan |date=November 1, 2017 |title=Slaves to a Myth |url=http://www.drb.ie/essays/slaves-to-a-myth |journal=Irish Review of Books |type=article |volume=102 |access-date=2018-11-11}}</ref> ko kuma da'awar cewa' yan Afirka suna da murya sosai wajen neman adalci don korafe-korafe na tarihi. Hakanan yana iya ɓoye gaskiyar da ke tattare da Irish a cikin cinikin bayi na transatlantic.<ref name="Linehan">{{Cite web |last=Linehan |first=Hugh |date=May 11, 2016 |title=Sinn Féin Not Allowing Facts Derail Good 'Irish Slaves' Yarn |url=http://www.irishtimes.com/news/politics/sinn-f%C3%A9in-not-allowing-facts-derail-good-irish-slaves-yarn-1.2644397 |access-date=February 18, 2017}}</ref>
Labarin ya kasance a cikin yaduwa tun aƙalla shekarun 1990 kuma an rarraba shi a cikin memes na kan layi da muhawara ta kafofin sada zumunta. A cewar masana tarihi Jerome S. Handler da Matthew C. Reilly, "yana yaudara, idan ba kuskure ba, don amfani da kalmar 'bawa' ga Irish da sauran bayin da aka yi wa kwangila a farkon [[Barbados]]". <ref name="NWIG">{{Cite journal |last=Handler |first=Jerome S. |last2=Reilly |first2=Matthew C. |date=1 January 2017 |title=Contesting "White Slavery" in the Caribbean |journal=New West Indian Guide |language=en |volume=91 |issue=1–2 |pages=30–55 |doi=10.1163/22134360-09101056 |doi-access=free}}</ref> A cikin 2016, masana kimiyya da masana tarihi na Irish sun rubuta don hukunta labarin.
== Abubuwa na yau da kullun ==
Abubuwan da aka saba amfani da su ga memes waɗanda ke yada tatsuniyar sune:
* Ka'idar makirci cewa masana tarihi da kafofin watsa labarai suna rufe bautar Irish.
* cewa duk mutanen Irish sun zama bayi bayan nasarar Cromwellian na Ireland a cikin 1649. <ref name="StackNYT" />
* An bi da bayi na Irish fiye da bayi na Afirka.<ref name="StackNYT" />
* An tilasta mata Irish su haifuwa tare da mazajen Afirka.<ref name="StackNYT" />
* Da niyyar rage nuna bambanci da 'yan Afirka suka fuskanta a tarihi, tare da memes kamar "The Irish are slaves, too. Mun shawo kan shi, don haka me ya sa ba za ku iya ba?". <ref name="StackNYT" />
* Yin amfani da hotuna na wadanda Holocaust ya shafa ko ma'aikatan yara na karni na 20, suna da'awar cewa su bayi ne na Irish.<ref name="StackNYT" />
* Wani bayani game da wata sanarwa ta 1625 da [[James VI da kuma I|Sarki James I]] ya yi don aika dubban fursunonin Irish zuwa West Indies a matsayin bayi. Har yanzu ba a haifi James II ba; an haife shi a shekara ta 1633 kuma ya fara mulkinsa a shekara ta 1685. 1625 ya ga ƙarshen mulkin Sarki James I da kuma hauhawar Sarki Charles I zuwa kursiyin.<ref name="StackNYT" />
* Canja wurin wadanda aka yi wa ainihin zalunci da aka yi wa 'yan Afirka da aka yi amfani da su tare da wadanda aka yi musu wa Irish rauni.<ref name="StackNYT" />
== Tarihi ==
A lokacin Mulkin Burtaniya a Ireland, kuma musamman a lokacin Plantations of Ireland da cin Nasarar Cromwellian, ana amfani da kalmomin "bawa" ko "bawa" a wasu lokuta don bayyana tsarin bautar da aka ɗaure na dubban Irish.<ref name="Donag">{{Cite journal |last=Donaghue |first=John |date=July 2017 |title=The Curse of Cromwell: Revisiting the Irish Slavery Debate |url=https://ecommons.luc.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1059&context=history_facpubs |journal=Loyola ECommons |volume=25 |issue=4 |access-date=2024-08-20}}</ref> Kalmomin shari'a na hukuma da aka yi amfani da su shine "ma'aikatan da aka yi wa rajista" ko ma'aikatan da ake magana a kansu sun sanya hannu kan kwangilar rajista don yin ƙaura zuwa Amurka ko kuma an tilasta su tafi.<ref name="h1904" /><ref name="Fanning"/> A kowane nau'i, waɗanda aka kai ba tare da son rai ba a dauke su da yarjejeniya ba. Wannan ya hada da fursunonin siyasa, Masu yawo, masu laifi, [[karuwanci]], ko mutanen da gwamnatin Burtaniya ta bayyana a matsayin "marasa kyau".<ref>{{Cite web |title=Prostitution, 'On the Town', and Vagrancy |url=https://femaleconvicts.org.au/pre-transportation/prostitution |access-date=2024-08-20 |website=www.femaleconvicts.org.au}}</ref>
Sufurin laifi na mutanen Irish ya kasance a mafi girma a cikin karni na 17, mafi yawa ya kasance don Laifuka daban-daban kamar fashi na babbar hanya, yawo (rashin gida), fashi, da satar doki. Sufurin laifi ya kasance al'ada ne a Burtaniya da Ireland. Wadannan laifuka ne da aka fi azabtar da su tare da sufuri ga maza a cikin shekarun 1670, kodayake ga mata sata ne. Daga nan ne aka tilasta musu aiki na wani lokaci lokacin da suka isa Amurka ko Ostiraliya. A wannan lokacin, cinikin bayi na Atlantic yana jigilar miliyoyin 'yan Afirka a fadin Atlantic kuma yana kawo su zuwa yankuna daban-daban na Turai a Amurka (ciki har da Birtaniya Amurka) inda masu mulkin mallaka na Turai suka sayi su kuma suka yi aiki.
Kula da ma'aikatan Irish sun bambanta sosai, amma malamai sun kwatanta sufuri, aiki na jiki, da yanayin rayuwa da yadda ake bi da bayi na Afirka.<ref name="Donag"/> Koyaya, lokacin da aka saba da shi ga mutumin Irish ya kasance daga shekaru huɗu zuwa shekaru tara, bayan haka suna da 'yanci - suna iya tafiya kyauta, mallakar dukiya, da tara dukiya. Bugu da ƙari, mutumin Irish da ya kasance mai ba da izini yanzu zai iya auren wanda suka zaɓa kuma an haifi 'ya'yansu kyauta.<ref name="Donag" /> Ba kamar bayin Irish ba, 'yan Afirka da aka yi wa bayi ba ne har abada kuma an sanya wannan matsayin bawa na dindindin ga' ya'yansu lokacin haihuwa.
Dukkanin tsarin da kuma doka, 'yan Afirka masu bautar sun kasance cikin rayuwarsu, yanayin gado na bautar da ba a taɓa yin wa'adin mutanen Irish ba.<ref name="Donag"/> Donald Harman Akenson ya nuna cewa a cikin wannan "farin bautar da aka yi wa rajista ya bambanta sosai da bautar baƙar fata kamar yadda ya kasance daga wani tauraron dan adam".<ref name=":0">{{Cite web |title='Irish slaves': the convenient myth |url=https://www.opendemocracy.net/en/beyond-trafficking-and-slavery/irish-slaves-convenient-myth/ |access-date=2021-03-27 |website=openDemocracy |language=en}}</ref> Bugu da ƙari, dangane da lambobi, ƙididdigar "mafi yawanci" na ma'aikatan Irish da aka aika zuwa Caribbean, tare da ƙididdigatattun adadin fursunoni da ma'aikatan da aka yi wa rajista a Burtaniya Amurka, "ta hanyar kwatanta" da miliyoyin 'yan Afirka da aka kai su Amurka. "{{Rp|56–7}}
=== Shakawar Irish a cinikin bayi ===
A cewar masanin tarihi Nini Rodgers, a karni na 18 "kowace kungiya a Ireland [Gaelic, Hiberno-Norman ko Anglo-Irish] ta samar da 'yan kasuwa wadanda suka ci gajiyar cinikin bayi da kuma fadada yankunan bayi."<ref>{{Cite journal |last=Rodgers |first=Nini |title=The Irish and the Atlantic slave trade |url= http://www.historyireland.com/18th-19th-century-history/the-irish-and-the-atlantic-slave-trade/ |journal=History Ireland |date=February 28, 2013 |publisher=History Publications, Ltd.|location=Dublin |volume=15 |issue=3: May/June 2007}}</ref><ref name=":0"/> Ko da yake Dokokin Kewayawa sun hana Ireland shiga kai tsaye cikin cinikin bayi, 'yan kasuwa na Irish masu bambancin addini da zamantakewa sun samar da dukiya mai yawa ta hanyar fitar da kayayyaki zuwa gonakin kasashen waje da shigo da kayayyakin da bayi suka samar zuwa Ireland a matsayin wani bangare na cinikin alwatika.<ref>{{cite web |url=https://psmag.com/social-justice/the-irish-were-not-slaves |title=No, The Irish Were Not Slaves Too |last=Hogan |first=Liam |publisher=Pacific Standard |date=2018-03-17 |accessdate=2021-06-03 |quote=In Ireland it was mainly indirect via the provisions trade. It primarily benefited the Protestant Ascendancy, the Catholic elites, and the Catholic middle class who dominated trade in the cities. Many of our merchants (whether Catholic, Protestant, Huguenot, or Quaker) made fortunes trading with all of the slavocracies in the Caribbean.}}</ref> Fitar da gishiri da kayan abinci zuwa yankunan bayi ya kasance muhimmi ga fadada tattalin arziki a Cork, Limerick, da Belfast a zamanin Georgian, yayin da shigo da sukari na Yammacin Indiya ya ba da gudummawa ga ci gaban birane da kuma karuwar masu matsakaicin ra'ayi na Katolika. Rodgers ya kammala cewa a karshen karni na 18 "Ireland ta kasance wani bangare na duniya ta Black Atlantic."<ref>{{cite web |url=https://www.historyireland.com/18th-19th-century-history/the-irish-and-the-atlantic-slave-trade/ |title=The Irish and the Atlantic slave trade |last=Rodgers |first=Nini |publisher=History Ireland |date=2007-05-01 |accessdate=2021-06-03 |quote=The eighteenth-century economies of Cork, Limerick and Belfast expanded on the back of salted and pickled provisions specially designed to survive high temperatures. These were exported to the West Indies to feed slaves and planters, British, French, Spanish and Dutch. Products grown on slave plantations, sugar in the Caribbean and tobacco from the North American colonies, poured into eighteenth-century Ireland. Commercial interests throughout the island, and the parliament in Dublin, were vividly aware of how much wealth and revenue could be made from the imports.}}</ref>
Wasu 'yan Irish sun yi aiki a matsayin "wakilan daular."<ref name=":3" /> Jane Ohlmeyer ta lura cewa a shekara ta 1660, 'yan Irish, duka Furotesta da Katolika, "za a same su a Caribbean na Faransa, [[Brazil]] ta Portugal sannan daga baya ta Holland, Mexico ta [[Ispaniya|Spain]], da kuma yankunan Ingila a Atlantic inda suka... kulla alakar kasuwanci yayin da suke cinikin calicos, kayan kamshi, taba, sukari, da bayi."<ref name=":3">{{cite web |url=https://www.rte.ie/history/2021/0304/1201023-ireland-empire-and-the-early-modern-world-watch-the-lectures/ |title=Ireland, Empire, and the Early Modern World: watch the lectures |last=Ohlmeyer |first=Jane |publisher=RTE |date=2021-03-12 |access-date=2021-06-03 |quote=By 1660 Irish people, mostly men, were to be found in the French Caribbean, the Portuguese and later Dutch Amazon, Spanish Mexico, and the English colonies in the Atlantic and Asia where they joined colonial settlements, served as soldiers and clergymen, forged commercial networks as they traded calicos, spices, tobacco, sugar, and slaves. }}</ref> Tashar jiragen ruwa ta Faransa ta Nantes, musamman, ta kasance karkashin ikon al'ummar Jacobites na Irish da aka kora, kuma ta samu daukaka a karni na 18 a matsayin babbar tashar cinikin bayi ta Faransa.<ref>{{cite journal |title=The Irish in the Caribbean 1641 -1837: An Overview |journal=Irish Migration Studies in Latin America |year=2007 |last=Rodgers |first=Nini |volume=5 |issue=3 |page=150 |url=https://www.irlandeses.org/0711_145to155.pdf |accessdate=2021-06-03 |quote=To make this journey in reverse became more common as the Irish merchant community on the Atlantic coast found itself at the centre of France’s slave trade and sugar imports. Back in France, money from the slave trade and plantations helped to fund the Irish college in Nantes and Walsh’s regiment in the Irish brigade, which received its name from Antoine’s nephew, coming from a new generation determined to put trade behind them. Despite enormous losses in both areas during the upheavals of the Revolution, these families survive today in France as titled and chateaux-owning.}}</ref> Katolika na Irish sun zama fiye da kashi biyu bisa uku na masu gonaki a tsibirin Anglo-Caribbean na Montserrat tun a karni na 17, kuma a cewar masanin tarihi Donald Akenson "sun san yadda ake zama masu bayi masu tsauri da inganci."<ref>{{cite book|last1=Akenson|first1=Donald|title=If the Irish Ran the World: Montserrat, 1630-1730|date=1997|publisher=McGill-Queen's University Press|isbn=978-0773516304|page=119}}</ref> Masanin tarihi na Amurka Brian Kelly ya yi gargadi game da tuhumar "kasar gaba daya" a matsayin "galibin abin da Ireland ta samu daga cinikin bayi na Transatlantic ya tafi ga aji daya da ya jagoranci wahalar da ta kai ga munanan bala'in yunwa da karancin abinci."<ref>{{Cite journal|last=Kelly|first=Brian|date=January–February 2021|title=Empire, inequality, and Irish complicity in slavery|url=https://www.academia.edu/44867788|journal=History Ireland|pages=14–15|via=academia.edu}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-08-07|title=Ireland and Slavery: Framing Irish Complicity in the Slave Trade|url=https://www.counterpunch.org/2020/08/07/ireland-and-slavery-framing-irish-complicity-in-the-slave-trade/|access-date=2021-03-27|website=CounterPunch.org|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-07-13|title=Framing Irish Complicity in the Slave Trade|url=http://www.rebelnews.ie/2020/07/13/4961/|access-date=2020-11-09|website=REBEL|language=en-GB}}</ref>
=== Tushe da yaduwa ===
A cewar masanin tarihi Liam Kennedy, ra'ayin 'bawan Irish' ya shahara a cikin karni na sha tara a cikin kungiyar 'yancin kai ta Irish, Young Ireland. John Mitchel na Young Ireland ya kasance mai fadi a fili game da ikirarin cewa an bautar da Irish, ko da yake ya kasance mai goyon bayan cinikin bayi na Atlantika a Afirka.<ref>{{cite book|last1=Kennedy|first1=Liam|title=Unhappy the Land: The Most Oppressed People Ever, the Irish?|title-link=Unhappy the Land: The Most Oppressed People Ever, the Irish?|date=2015|publisher=Irish Academic Press|isbn=9781785370472|location=Dublin|page=19|language=en}}</ref>
Wata kasida ta ''Irish Times'' ta lura cewa 'yan jamhuriyar Irish "suna da niyyar yin kwatankwacin kai tsaye tsakanin abubuwan da bakaken fata suka fuskanta a karkashin bauta da kuma na Irish a karkashin mulkin Birtaniya", wanda hakan ya sa aka sake amfani da shi "ta kungiyoyin farar fata masu ra'ayin koli a Amurka don kai hari da muzanta kwarewar bauta ta Afirka-Amurka."<ref name="Linehan" />
A cewar farfesa Ciaran O’Neill na Trinity College Dublin, yayin da wadanda suka fi himma wajen yada tatsuniyar – wadanda galibi suna zaune a Australia da Amurka – "suna so su haifar da daidaiton karya tsakanin cinikin bayi na Atlantika da kuma lamarin aikin Irish da aka yi wa alkawari a Caribbean" don nufin raunana motsin Black Lives Matter,<ref>{{Cite news |last=Carroll |first=Rory |date=2021-03-07 |title=Trinity College reckons with slavery links as Ireland confronts collusion with empire |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/world/2021/mar/07/ Trinity-college-reckons-with-slavery-links-as-ireland-confronts-collusion-with-empire |access-date=2021-03-25 |issn=0029-7712}}</ref> masanin bincike na laburare kuma masanin ilimi mai zaman kansa Liam Hogan "ya kuma nuna cewa an yi amfani da wannan labarin don taimakawa wajen boye gaskiyar cewa yawancin Irish sun shiga kuma sun ci gajiyar bauta."<ref>{{Cite news|last=Linehan|first=Hugh|title=Sinn Féin not allowing facts derail good 'Irish slaves' yarn|url=https://www.irishtimes.com/news/politics/sinn-f%C3%A9in-not-allowing-facts-derail-good-irish-slaves-yarn-1.2644397|access-date=2021-03-30|newspaper=The Irish Times|language=en}}</ref>
A cikin ''Dublin Review of Books'', farfesa Bryan Fanning ya bayyana: "Ba za a iya dora alhakin shahararren 'bawan Irish' kawai ga farfaganda ta kan layi na kungiyoyin farar fata masu ra'ayin koli ba. Akwai abubuwa da yawa da ke faruwa fiye da gangan karya tarihin baya. Yaduwar karbuwar kan layi na daidaiton karya tsakanin bautar bayi da kuma yadda ake kula da bakin haure Irish ya samo asali ne daga labaran wahalhalu na Irish wadanda ke ci gaba da bayyanawa a cikin al'adu da siyasar Ireland."<ref name="Fanning" /> Tarihin mutanen Irish ya rungumi duka gadon alakar da aka yi da wadanda aka zalunta, da kuma abubuwan nuna wariyar launin fata a hidimar kishin kasa na Irish, a cewar Fanning.<ref name="Fanning" />
=== A cikin bugu ===
An rubuta littattafai da yawa a kan batun, ciki har da ''White Cargo: The Forgotten History of Britain's White Slaves in America''; da ''The Irish Slaves: Slavery, Indenture and Contract Labor Among Irish Immigrants''. A cewar Hogan, littafin da ya fi tasiri wajen tabbatar da tatsuniyar shine ''They Were White and They Were Slaves: The Untold History of the Enslavement of Whites in Early America'', wanda aka buga da kansa a Amurka a 1993 ta hannun mai ra'ayin makirci kuma mai musanta Holocaust<ref name="Barkun">{{cite book|last=Barkun|first=Michael|title=A Culture of Conspiracy: Apocalyptic Visions in Contemporary America|year=2003|publisher=University of California Press|isbn=9780520238053|page=34|url=https://books.google.com/books?id=-0wFZRWKdfoC|author-link=Michael Barkun|access-date=March 15, 2013|chapter=Millennialism, Conspiracy, and Stigmatized Knowledge|chapter-url=https://books.google.com/books?id=-0wFZRWKdfoC&pg=PA34 |quote=Michael A. Hoffman II, a Holocaust denier and exponent of multiple conspiracy theories}}</ref> Michael A. Hoffman II (wanda ya zargi Yahudawa da cinikin bayi na Atlantika).<ref>{{cite web|url=http://davidduke.com/voice-of-freedom-interview-with-michael-a-hoffman-ii-author-of-they-were-white-and-they-were-slaves/|title=Ernst Zundel interviews Michael A. Hoffman author of They Were White and They Were Slaves|date=20 April 2008|website=DavidDuke.com}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
''To Hell Or Barbados: The Ethnic Cleansing of Ireland'' (2000)'','' na marubucin Irish Sean O'Callaghan, an tallata shi a matsayin "cikakken bayani game da cinikin bayi na Irish: labarin da ba a taba bayyanawa ba na sama da maza, mata da yara 50,000 na Irish wadanda aka kai su Barbados da Virginia."<ref>{{cite magazine|date=29 February 2016|title=The Irish in the Anglo-Caribbean: Servants or Slaves?|url=http://www.historyireland.com/volume-24/the-irish-in-the-anglo-caribbean-servants-or-slaves/|magazine=History Ireland|author1-first=Liam|author1-last=Hogan|author2-first=Laura|author2-last=McAtackney|author3-first=Matthew C.|author3-last=Reilly}}</ref><ref name="StackNYT" /><ref>{{Cite web|title=The O'Brien Press - To Hell or Barbados - The ethnic cleansing of Ireland By Sean O'Callaghan|url=https://www.obrien.ie/to-hell-or-barbados|access-date=2020-10-16|website=www.obrien.ie}}</ref> Littafin ya ci gaba da jigogi guda kamar Hoffman, kuma ya gabatar da ra'ayin cewa an tilasta wa mata Irish su yi jima'i da Afirka.<ref name="splcenter.org">{{cite web|url=https://www.splcenter.org/hatewatch/2016/04/19/how-myth-irish-slaves-became-favorite-meme-racists-online|title=How the Myth of the "Irish slaves" Became a Favorite Meme of Racists Online|website=Hatewatch (blog)|publisher=Southern Poverty Law Center|author-first=Alex|author-last=Amend|date=April 19, 2016 |access-date=February 18, 2017}}</ref> Sauran marubutan sun maimaita wadannan bayanai masu ban tsoro game da mata Irish da aka tilasta su yi jima'i da maza Afirka.<ref>{{cite book |last=Kelleher |first=Lawrence R. |date= 2001-01-15|url=https://books.google.com/books?id=WwMZQk2gHu8C&q=To+shed+a+tear+%E2%80%94+A+story+of+Irish+slavery+in+the+British+West+Indies&pg=PA44|title=To Shed a Tear: A Story of Irish Slavery in the British West Indies|publisher=Writers Club Press |page=73 |isbn=0595169260 |quote=Some of the physically larger blacks were made guards and were given certain privileges, namely Irish women. There had been several Irish killed trying to protect the Irish women from being assaulted by these savage blacks.}}</ref><ref>{{cite book |last=Nixon |first=Guy |title=Slavery in the West: The Untold Story of the Slavery of Native Americans in the West |url=https://books.google.com/books?id=GwMQrzTmDXoC&q=This+African+would+serve+as+a+stud+for+the+inexpensive+Irish+women+slaves%E2%80%A6%5Bthese+breeding+programs+were+stopped%5D+because+it+was+reducing+the+profits+of+the+Royal+African+Company%E2%80%A6%5Bbut%5D+due+to+the+profitability+of+these+breeding+programs+the+practice+continued+until+well+after+the+end+of+Ireland%E2%80%99s+%E2%80%9CPotato+Famine%E2%80%9D&pg=PA12 |isbn= 9781462865253|year=2011|page=12|publisher=Xlibris Corporation |quote=This African would serve as a stud for the inexpensive Irish women slaves…[these breeding programs were stopped] because it was reducing the profits of the Royal African Company…[but] due to the profitability of these breeding programs the practice continued until well after the end of Ireland's 'Potato Famine'.}}</ref>
An bayyana littafin a matsayin wanda aka bincika da kyau.<ref name="StackNYT" /> Brian Kelly ya kira littafin "mai matukar matsala" kuma ya rubuta: "Rashin kulawar da aka yi tsakanin bauta da kuma yarjejeniya a aikin O’Callaghan, wanda ya samo asali daga kishin kasa mai tsami fiye da jajircewa ga farar fata masu ra'ayin koli – ya ba da wani abu na amincewa ga 'tatsuniyar bayi ta Irish' wanda ba zai samu ba."<ref>{{Cite web|date=2020-08-06|title=Ireland and Slavery: Debating the 'Irish Slaves Myth'|url=https://www.counterpunch.org/2020/08/06/ireland-and-slavery-debating-the-irish-slaves-myth/|access-date=2021-03-27|website=CounterPunch.org|language=en-US}}</ref> A cewar ''The New York Times'', tatsuniyar "sau da yawa tana da manufar siyasa" kuma an yi amfani da ita don haifar da "munanan kalamai na wariyar launin fata" ga Afirka-Amurka.<ref name="StackNYT" />
=== Kan layi ===
[[File:Breaker Boys 1.jpg|thumb|''Breaker Boys'', 1910, na Lewis Hine; Yara ma'aikata suna aiki a masana'antar kwal a Pittston, Pennsylvania.]]
[[File:Irish slaves myth Breaker Boys meme.jpg|thumb|Hoton Hines guda daya tare da rubutun karya da aka kara.]]
Ikirarin O'Callaghan an maimaita su a shafukan yanar gizo na asali na Irish, gidan yanar gizo na makirci na Kanada ''GlobalResearch.ca'', da ''IrishCentral'' na Niall O'Dowd. Kasidar 2008 a kan ''GlobalResearch.ca'' ta kasance muhimmiyar tushe ta kan layi ga tatsuniyar, bayan an raba ta kusan miliyan daya a watan Maris na 2016.<ref>{{cite web|last=Costello|first=Norma|date=March 17, 2016|title=Black Lives Matter and the 'Irish slave' Myth|url=http://www.aljazeera.com/indepth/features/2016/03/black-lives-matter-irish-slave-myth-160315092722167.html|access-date=February 18, 2017|website=aljazeera.com}}</ref> An yada tatsuniyar a kan allunan sakonni na farar fata, shafukan yanar gizo na neo-Nazi, shafin yanar gizo na makirci na dama mai nisa ''InfoWars'', kuma an raba ta miliyoyin sau a Facebook.<ref name="StackNYT" />
An raba tatsuniyar a cikin nau'in meme, sau da yawa ana amfani da zane-zanen tarihi ko hotuna da aka gano da gangan ta hanyar karkata tarihi. Misali, hotunan yara ma'aikata, zane-zanen bayi na zamanin Roman, da hotunan fursunonin yaki duk an yi musu rubutun karya a matsayin shaida na bayi na Irish.<ref>{{Cite web|title=Debunking the Imagery of the 'Irish Slaves' Meme|url=http://showerofkunst.com/sok/2016/03/17/debunking-the-imagery-of-the-irish-slaves-meme/|access-date=2020-11-12|website=ShowerOfKunst.com}}</ref>
"Kusan dukkanin shahararrun kasidun 'bayi na Irish' kungiyoyin yanar gizo ko Facebook da ke Amurka ne ke tallata su. Don haka ya kasance wani al'amari ne na kafofin sada zumunta na farar fata na Amurka."<ref name="splcenter.org" /> Tatsuniyar ta shahara musamman ga masu kare Confederate States of America, jihohin bauta masu ballewa na Kudancin Amurka a lokacin Yakin Basasa na Amurka.<ref name="splcenter.org" />
Tatsuniyar ta kasance al'ada a shafin yanar gizo na farar fata ''Stormfront'' tun 2003.<ref>{{cite web|url=http://atlantablackstar.com/2016/03/18/myth-busted-scholars-fire-back-against-memes-pushing-narrative-of-irish-slaves-in-the-americas/|title=Myth Busted: Scholars Fire Back Against Memes Pushing Narrative of Irish Slaves in the Americas|last=Riley|first=Ricky|date=18 March 2016|website=atlantablackstar.com|access-date=February 18, 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.nj.com/opinion/index.ssf/2016/05/the_myth_of_irish_slavery_opinion.html|title=Racial Tensions of 2016 and the Myth of Irish Slavery - Opinion|last=Deignan|first=Tom|date=May 7, 2016|website=nj.com|access-date=February 18, 2017}}</ref> Ya yadu sosai a Amurka, kuma kwanan nan ya fara zama ruwan dare a Ireland bayan da 'meme' na 'Irish slaves' ya yadu a kafofin sada zumunta a 2013.<ref name="opendemocracy.net">{{cite web|url=https://www.opendemocracy.net/beyondslavery/liam-hogan/%E2%80%98irish-slaves%E2%80%99-convenient-myth|title='Irish Slaves': The Convenient Myth|date=12 January 2015|website=opendemocracy.net|author-first=Liam|author-last=Hogan|access-date=February 18, 2017}}</ref><ref name="splcenter.org" /> Bayan zuwan kungiyar Black Lives Matter a 2014, fararen Amurkawa masu ra'ayin dama sun yi amfani da tatsuniyar akai-akai don kokarin raunana ta<ref>{{Cite news |url=https://www.businessdailyafrica.com/lifestyle/society/Any-attempts-to-rewrite-history-must-be-rebuffed/3405664-4333984-10x46fhz/index.html |title=Any attempts to rewrite history must be rebuffed |last=Kireini |first=Douglas |date=March 8, 2018 |work=Business Daily |access-date=2018-03-19 |language=en-UK}}</ref> da sauran batutuwan kare hakkin jama'a na Afirka-Amurka, a cewar Aidan McQuade, darektan Anti-Slavery International.<ref>{{cite web|url=http://www.irishtimes.com/news/politics/adams-comparing-us-slavery-with-nationalist-plight-overblown-1.2632361|title=Adams Comparing US Slavery with Nationalist Plight 'Overblown'|last=Ferguson|first=Amanda|date=May 2, 2016|publisher=The Irish Times|access-date=February 18, 2017}}</ref>
A watan Agusta na 2015, an yi nuni da meme a cikin mahallin muhawara game da ci gaba da tukin tutar Confederate, bayan harin da aka kai wa coci a Charleston.<ref>{{cite news|url=https://www.washingtonpost.com/lifestyle/style/mississippi-resists-calls-to-change-its-confederate-themed-flag/2015/08/18/cd590924-41d3-11e5-846d-02792f854297_story.html|title=In Mississippi, Defenders of State's Confederate-Themed Flag Dig In|last=Tucker|first=Neely|date=18 August 2015|newspaper=The Washington Post|access-date=17 February 2017}}</ref><ref name="Y061015">{{cite news|url=https://www.yahoo.com/news/unfree-irish-caribbean-were-indentured-servants-not-slaves-072226285.html|title=The Unfree Irish in the Caribbean Were Indentured Servants, Not Slaves|date=6 October 2015|work=Yahoo News|last2=McAtackney|first2=Laura|quote=Inevitably the myth gained prominence in the wake of Dylann Roof's terrorist attack in Charleston and the subsequent debate about the Confederate flag.|last3=Reilly|first3=Matthew Connor|last1=Hogan|first1=Liam|access-date=17 February 2017|archive-date=February 17, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170217224015/https://www.yahoo.com/news/unfree-irish-caribbean-were-indentured-servants-not-slaves-072226285.html|url-status=dead}}</ref>
A watan Mayu na 2016, fitattun mambobin Sinn Féin sun yi nuni da shi, bayan shugabansu Gerry Adams, "yayin da yake neman kwatanta yadda ake kula da Afirka-Amurka da Katolika a Arewacin Ireland",<ref>{{Cite web|title=Sinn Fein leader Gerry Adams apologises for racial slur|url=https://www.yahoo.com/news/sinn-fein-leader-gerry-adams-tweets-racial-slur-011315030.html|access-date=2020-10-16|website=www.yahoo.com|language=en-US|archive-date=May 3, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160503160455/https://www.yahoo.com/news/sinn-fein-leader-gerry-adams-tweets-racial-slur-011315030.html|url-status=dead}}</ref> ya shiga cikin takaddama game da amfani da kalmar "nigger" a cikin wata kwatankwacin karya da 'yan kishin kasa na Irish a Arewacin Ireland.<ref name="Linehan"/>
Mai rubutun ra'ayin yanar gizo na ''Irish Times'' Donald Clarke ya soki tatsuniyar a matsayin wariyar launin fata, yana rubutawa cewa "mafi yawan lokuta muna ganin masu wariyar launin fata suna amfani da tatsuniyar don rage wahalar da aka yi wa bayi bakaken fata da kuma karkatar da tausayi zuwa ga kabilarsu."<ref>{{cite news|url=http://www.irishtimes.com/culture/donald-clarke-free-us-from-myth-of-us-irish-slavery-1.2739108|title=Free Us From Myth of US Irish Slavery|last=Clarke|first=Donald|date=30 July 2016|newspaper=The Irish Times|access-date=16 February 2017}}</ref> A cewar ''The New York Times'', tatsuniyar "sau da yawa tana da manufar siyasa" kuma an yi amfani da ita don haifar da "munanan kalamai na wariyar launin fata" ga Afirka-Amurka.<ref name="StackNYT" />
Wasu kasidu na kan layi game da "bayi na Irish" sun maye gurbin wadanda aka kashe na Afirka 132 a kisan kiyashi na Zong na 1781 da wadanda aka kashe na Irish. ''GlobalResearch.ca'' da ''InfoWars'', dukansu shafukan yanar gizo na makirci, sun kara adadin daga 132 zuwa 1,302 a lokacin irin wadannan sauye-sauye. A cikin 2015, masanin ilimi mai zaman kansa Liam Hogan ya yi hasashen cewa haduwar kisan kiyashi na ''Zong'' da ma'aikatan hukunci na Irish ya samo asali ne daga wata kasida ta 2002, ta James Mullin, wanda a lokacin shi ne shugaban kwamitin manhajar yunwa ta Irish da kuma Asusun Ilimi na [[New Jersey]], mai taken, "Out of Africa". Duk da yake Mullin bai gano wadanda aka kashe a kisan kiyashi na ''Zong'' ba, kasidarsa duk da haka ta rufe layin tsakanin tarihin bautar Afirka a mulkin mallaka na Amurka da tarihin bayi na Irish da aka tura zuwa yankunan Ingila a Arewacin Amurka.<ref name="StackNYT" /><ref>{{cite web|last1=Mullin|first1=James|title=Out of Africa, Out of Ireland|url=http://www.irelandsown.net/afroirish.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20021027141703/http://www.irelandsown.net/afroirish.html|archive-date=2002-10-27}}</ref>
=== Kakkaus na ilimi da martani ===
Jaridar ''Irish Examiner'' ta cire wani labari da ya ambato rubutun 'Globalresearch.ca' na John Martin daga shafinta a farkon 2016 bayan marubuta 82, masana tarihi da malamai sun rubuta wasika ta bude suna yin Allah wadai da tatsuniyar.<ref>{{cite web|url=http://www.newstalk.com/Irish-historians-add-their-names-to-open-letter-criticising-the-racist-propaganda-of-Irish-slavery|title=Irish Historians Add Their Names to Open Letter Criticising the "Racist Propaganda" of 'Irish slavery'|first=James|last=Dempsey|date=March 9, 2016|publisher=Newstalk|access-date=February 18, 2017}}</ref><ref name="StackNYT" /> ''Scientific American'' ta buga wani rubutu a shafinta a 2015, wanda kuma aka karyata a cikin wasika ta bude, kuma daga baya aka sake fasalin rubutun sosai don cire kayan tarihin da ba daidai ba.<ref>{{cite web|url=https://blogs.scientificamerican.com/anthropology-in-practice/it-8217-s-true-we-8217-re-probably-all-a-little-irish-mdash-especially-in-the-caribbean/|title=It's True: We're Probably All a Little Irish—Especially in the Caribbean|first=Krystal|last=D'Costa|website=blogs.scientificamerican.com|date=March 17, 2015|access-date=February 18, 2017}}</ref>
Yayin rubutu a cikin ''The New York Times'', Liam Stack ya lura cewa ikirarin "bautar Irish" marasa inganci "sun kuma bayyana a ''IrishCentral'', babban shafin labarai na Irish-Amurka."<ref name="NYT_slaves">{{Cite web |url=https://www.nytimes.com/2017/03/17/us/irish-slaves-myth.html |title=Debunking a Myth: The Irish Were Not Slaves, Too |last=Stack |first=Liam |work=NY Times |quote=Mr. O'Callaghan's work was repeated or repackaged on Irish genealogy websites, in a popular online essay, and in articles in publications like Scientific American and The Daily Kos. The claims also appeared on IrishCentral, a leading Irish-American news website. |date=March 17, 2017 |access-date=July 29, 2018}}</ref> A cikin 2017 mawallafin ''IrishCentral'' Niall O'Dowd ya rubuta wani ra'ayi inda ya bayyana cewa "babu wata hanyar da gogewar bautar Irish ta yi kama da girman ko matakin raguwar daraja na tsawon karnoni da bayi na Afirka suka shiga."<ref name="O'Dowd">{{cite web|url=https://www.irishcentral.com/opinion/niallodowd/why-the-irish-were-both-slaves-and-indentured-servants-in-colonial-america|title=Why the Irish were both slaves and indentured servants in colonial America|publisher=Irish Central|last=O'Dowd|first=Niall|date=30 March 2017|access-date=22 July 2018|quote=The controversy has arisen because some far-right groups have claimed that the experience of Irish slaves was interchangeable with (or even in some cases worse than) the experience of black slaves, and have used that as justification for an array of abhorrent racist statements and ideas. To be clear, there is no way the Irish slave experience mirrored the extent or level of centuries-long degradation that African slaves went through. But the Irish did suffer tremendously and there is a clear tendency to undermine that truth. Adults and children were torn from their homes, transported to the colonies in bondage against their will, and sold into a system of prolonged servitude. Some would even call it slavery.}}</ref> A cikin 2020, shafin yanar gizon ya ce yada labaran karya na kafofin sada zumunta game da bayi na Irish sune "kokarin rage daraja da musanta karnoni na bautar da aka kafa, bisa ga launin fata."<ref>{{Cite web |last=O'Brien |first=Shane |date=2020-07-02 |title=Facebook post falsely claiming Irish were slaves shared one million times |url=https://www.irishcentral.com/news/facebook-post-falsely-claiming-irish-slaves |access-date=2020-09-16 |website=IrishCentral.com}}</ref>
Littafin Sean O'Callaghan ''To Hell or Barbados'' musamman an soki shi ta, tsakanin wasu, Nini Rodgers, wadda ta bayyana cewa labarin nasa ya bayyana ya fito ne daga firgicin sa na ganin fararen fata ana bi da su a matakin zamantakewa daya da bakake.<ref>{{cite book|title=Ireland, Slavery and Anti-Slavery|last=Rodgers|first=Nini|publisher=Palgrave Macmillan|isbn=978-0-333-77099-3|date=2007-01-31}}</ref> Bryan Fanning ya lura cewa littafin ya yi watsi da binciken ilimi.<ref name=Fanning/> Masanin ilimin dan adam Mark Auslander ya bayyana a cikin wani labarin 2017 cewa yanayin launin fata na yanzu yana nuna kin amincewa da wasu abubuwan da suka faru a tarihi: "Akwai wani yakin ban mamaki a kan tunani da ke gudana yanzu, yana musanta gaskiyar bautar bayi, ko kuma ikirarin an koya a Facebook ko kafofin sada zumunta cewa, misali, bautar Irish ta fi muni, cewa an bautar da fararen fata ma. Ba gaskiya ba ne."<ref name="USAT">{{cite news|url=https://www.usatoday.com/story/news/2017/02/16/slavery-era-embroidery-excites-historians-invokes-heartbreak-its-time/96702424/|title=Slavery-Era Embroidery Excites Historians, Evokes Heartbreak of Its Time|last=Eversley|first=Melanie|publisher=USA Today|date=17 February 2017|access-date=18 February 2017}}</ref>
Masana tarihi sun lura cewa sabanin bayi, yawancin ma'aikatan da aka yi wa alkawari sun shiga kwangila da yardar rai, sun yi aiki na wani lokaci, ba su mika matsayinsu na rashin 'yanci ga yaransu ba, kuma har yanzu ana daukar su cikakkun mutane.<ref name="StackNYT" /><ref name=":2">{{cite web|last=Davies|first=Madeleine|date=March 17, 2016|title=Let's Squash the Myth That the Irish Were Ever American Slaves|url=http://pictorial.jezebel.com/lets-squash-the-myth-that-the-irish-were-ever-american-1765491798|publisher=jezebel.com|access-date=July 26, 2025|archive-date=December 13, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213192307/https://pictorial.jezebel.com/lets-squash-the-myth-that-the-irish-were-ever-american-1765491798|url-status=dead}}</ref> A cikin ''Jezebel'', Matthew Reilly ya bayyana a fili: "Tatsuniyar bayi na Irish ba ta samun goyon baya daga shaidun tarihi. Dubban Irish an tura su zuwa yankuna kamar Barbados ba tare da son ransu ba, ba za su taba dawowa ba. Da isowarsu, duk da haka, sun kasance daban-daban a zamantakewa da kuma bisa doka daga bayi na Afirka wadanda sau da yawa suke aiki tare da su.
Duk da yake ba a musanta manyan wahalhalun da ma'aikatan da aka yi wa alkawari suka sha ba, ya zama dole a gane bambance-bambance tsakanin nau'ikan aiki don fahimtar zurfin tsarin bautar bayi na mutane wanda ya dawwama a yankin na tsawon karnoni da yawa, da kuma gadon bautar da aka dogara da launin fata a zamaninmu."<ref name=":2" /> A cewar Hogan, muhawarar game da ainihin ma'anar bauta ta ba da damar samun wani yanki mai launin toka a cikin tattaunawar tarihi wanda daga baya aka kama shi a matsayin makamin siyasa ta hanyar fararen fata masu ra'ayin koli.<ref name="opendemocracy.net" /><ref name="splcenter.org" />
== Manazarta ==
{{reflist|2}}
== Ƙara karatu ==
*{{Cite news |last=Brown |first=Matthew |date=2020-06-16 |title=Fact check: The Irish were indentured servants, not slaves |language=en-US |work=USA Today |url=https://www.usatoday.com/story/news/factcheck/2020/06/18/fact-check-irish-were-indentured-servants-not-slaves/3198590001/ |access-date=2020-09-16}}
*{{Cite news |last=Cadier |first=Alex |date=2020-07-07 |title=More false claims about 'Irish slaves' spread on social media |language=en |work=AFP Fact Check |publisher=Agence France-Presse |url=https://factcheck.afp.com/more-false-claims-about-irish-slaves-spread-social-media |access-date=2020-10-08 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*{{cite journal |last=Johnson |first=Robert |title=What to Do about the Irish in the Caribbean? |journal=Caribbean Quarterly |date=2018 |volume=64 |issue=3–4 |pages=409–433 |doi=10.1080/00086495.2018.1531554|s2cid=165509275 }}
*{{cite journal |last=Johnson |first=Robert Allen |title=The Irish as Caribbean Slaves? Meme, Internet Meme and Intervention |journal=Imaginaires |date=2019 |issue=22 |pages=159–176 |doi=10.34929/imaginaires.vi22.12 |url=https://imaginaires.univ-reims.fr/index.php/imaginaires/article/view/12 |language=en |issn=2780-1896}}
*{{Cite news |date=2020-06-19 |title=Fact check: 'Irish slaves' meme repeats discredited article |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/uk-factcheck-slaves-idUSKBN23Q1LQ |access-date=2020-09-16}}
*{{Cite news |date=2020-06-19 |title=Fact check: First slaves in North American colonies were not "100 white children from Ireland" |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/uk-fact-check-irish-slaves-idUSKBN23O2BS |access-date=2020-09-16}}
*{{cite book |last=Davitt |first=Michael |date=May 1904 |title=The Fall of Feudalism in Ireland; or, the Story of the Land League Revolution |url=https://www.askaboutireland.ie/aai-files/assets/ebooks/231_The-Fall-of-Feudalism-in-Ireland/231_The-Fall-of-Feudalism-in-Ireland.pdf |publisher=Ask About Ireland}}
rab5s9hci9r469xkt8plb564qhme02w
Yanayin yanayi na Ireland
0
108008
831283
823212
2026-05-06T19:50:48Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831283
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Ireland_island_Köppen.png|thumb|428x428px|Nau'ikan yanayi na Köppen a Ireland.]]
[[Fayil:Wetterkarte_mit_Okklusion.png|right|thumb|350x350px|Yankin da ke da matsin lamba a Arewacin [[Tekun Atalanta|Atlantic]] yana motsawa a fadin Ireland.]]
'''yanayin Ireland''' yana da sauƙi, mai laushi kuma yana canzawa tare da [[Ruwan sama]] mai yawa da rashin matsanancin zafin jiki. An bayyana yanayin Ireland a matsayin yanayin yanayi na teku, ko ''Cfb'' a kan tsarin rarraba yanayi na Köppen, rarraba da yake rabawa tare da mafi yawan arewa maso yammacin Turai.<ref>{{Cite journal |last=Peel, M. C. |last2=Finlayson B. L. |last3=McMahon, T. A. |year=2007 |title=Updated world map of the Köppen–Geiger climate classification |journal=Hydrol. Earth Syst. Sci. |volume=11 |issue=5 |pages=1633–1644 |bibcode=2007HESS...11.1633P |doi=10.5194/hess-11-1633-2007 |issn=1027-5606 |doi-access=free}} ''(direct: [http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.pdf Final Revised Paper])''</ref><ref>{{Cite web |title=Marine Climatology |url=http://www.met.ie/marine/marine_climatology.asp |access-date=30 January 2008 |publisher=Met Éireann}}</ref> Tsibirin yana karɓar lokacin rani mai dumi da hunturu mai sanyi.
Kamar yadda Ireland ke fuskantar iska na babban teku, yana da sauƙi sosai a cikin hunturu fiye da wasu wurare a wannan latitude, misali Newfoundland a [[Kanada]] ko Sakhalin a [[Rasha]]. Yankin Atlantic mai juyawa, wanda ya haɗa da raƙuman teku kamar Arewacin Atlantic Current da Gulf Stream, ya saki ƙarin zafi a kan Atlantic, wanda iska mai yawa ke ɗauka zuwa Ireland yana ba da, alal misali, Dublin yanayin hunturu mai sauƙi fiye da sauran yanayin teku a irin waɗannan wurare.
Iska mai rinjaye tana hurawa daga kudu maso yamma, tana fashewa a kan tsaunuka masu tsawo na gabar yamma. Saboda haka ruwan sama wani muhimmin bangare ne na rayuwar yammacin Irish, tare da Tsibirin Valentia, a yammacin gabar County Kerry, yana samun kusan sau biyu ruwan sama na shekara-shekara kamar [[Dublin]] a gabas ({{Convert|1400|mm|in|1}} a vs. {{Convert|714|mm|in|1}} a).
January and February are the coldest months of the year, and mean daily air temperatures fall between {{Convert|4|and|7|C|F|1}} during these months. July and August are the warmest, with mean daily temperatures of {{Convert|14|to|16|C|F|1}}, whilst mean daily maximums in July and August vary from {{Convert|17|to|18|C|F|1}} near the coast, to {{Convert|19|to|20|C|F|1}} inland. The sunniest months are May and June, with an average of five to seven hours sunshine per day.<ref>{{Cite web |title=Sunshine in Ireland |url=http://www.met.ie/climate/sunshine.asp |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218093952/https://www.met.ie/climate/sunshine.asp |archive-date=18 December 2017 |access-date=23 January 2008 |publisher=[[Met Éireann]]}}</ref> Though [[matsanancin yanayi|extreme weather]] events in Ireland are comparatively rare when compared with other countries in the European continent, they do occur. Atlantic depressions, occurring mainly in the months of December, January and February, can occasionally bring winds of up to {{Convert|160|km/h|mph|0}} to Western coastal counties, with the winter of 2013/14 being the stormiest on record. During the summer months, and particularly around late July/early August, thunderstorms can develop.<ref name="Storm Katia2">{{Cite web |date=10 September 2011 |title=Evidence of winter storms |url=http://www.independent.ie/irish-news/hurricane-alert-storm-winds-coming-as-katia-moves-in-26770180.html |access-date=4 February 2016 |publisher=Independent Newspapers}}</ref><ref name="Thunderstorms2">{{Cite web |title=July Thunderstorm |url=http://www.met.ie/climate-ireland/weather-events/July1985_Thunderstorm.PDF |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160405060447/http://www.met.ie/climate-ireland/weather-events/July1985_Thunderstorm.PDF |archive-date=5 April 2016 |access-date=4 February 2016 |publisher=Met Éireann}}</ref>.<ref name="Storm Katia">{{Cite web |date=10 September 2011 |title=Evidence of winter storms |url=http://www.independent.ie/irish-news/hurricane-alert-storm-winds-coming-as-katia-moves-in-26770180.html |access-date=4 February 2016 |publisher=Independent Newspapers}}</ref><ref name="Thunderstorms">{{Cite web |title=July Thunderstorm |url=http://www.met.ie/climate-ireland/weather-events/July1985_Thunderstorm.PDF |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160405060447/http://www.met.ie/climate-ireland/weather-events/July1985_Thunderstorm.PDF |archive-date=5 April 2016 |access-date=4 February 2016 |publisher=Met Éireann}}</ref>
== Yanayin zafi ==
Ireland tana fama da rashin matsanancin zafin jiki idan aka kwatanta da sauran yankuna a irin wannan latitudes. Akwai bambancin yanki, tare da yankunan cikin gida suna da sanyi a cikin hunturu kuma suna da zafi a lokacin rani fiye da takwarorinsu na bakin teku.
Yankunan da suka fi zafi suna samuwa a gefen kudu maso yammacin gabar teku. Tsibirin Valentia yana da matsakaicin matsakaicin zafin jiki, a 10.9 ° C.
Yankunan da suka fi sanyi suna cikin ƙasa. Mullingar yana da matsakaicin matsakaicin zafin jiki, a 9.3 ° C.
Mafi girman zafin jiki da aka taɓa yin rikodin a Ireland ya kasance 33.3 ° C a Kilkenny Castle, a ranar 26 ga Yuni 1887. Mafi ƙarancin zafin jiki ya kasance -19.1 ° C a Markree Castle a ranar 16 ga Janairun 1881.
Shida daga cikin shekaru goma mafi zafi a Ireland sun faru tun daga 1990.<ref>{{Cite web |last=Environmental Protection Agency |date=2017 |title=What impact will climate change have for Ireland |url=http://www.epa.ie/climate/communicatingclimatescience/whatisclimatechange/whatimpactwillclimatechangehaveforireland/ |website=EPA}}</ref> Saboda canjin yanayi, an kiyasta cewa yanayin zafi zai tashi a ko'ina har zuwa digiri 3.4 a ƙarshen karni.<ref>{{Cite journal |last=Murphy |first=Conor |last2=Fealy |first2=Rowan |date=2010 |title=Climate Change Impacts for Ireland Part 2: Changes in Key Climatic Variables |url=http://eprints.maynoothuniversity.ie/2671/1/CM_Climate_Impacts_Pt2.pdf |journal=Geographical Viewpoint |volume=38 |page=31 |access-date=11 January 2018}}</ref>
Tsananin zafi da sanyi duka ba safai suke yi a duk fadin kasar. Yanayin zafi da ya wuce 30 ° C ba kasafai ba ne, yawanci yana faruwa ne kawai a kowane ƴan shekaru (2025, 2023, 2022, 2021, 2018, 2016, 2013, 2006, 2005, 2003, 1995, 1990, 193, 198 Misalai na baya-bayan nan), kodayake galibi suna kaiwa 20s mafi yawan lokacin bazara. Daskarewa mai tsanani yana faruwa ne kawai lokaci-lokaci a cikin hunturu, tare da yanayin zafi ƙasa -10 °C kasancewar ba a saba gani ba a cikin ƙananan wurare da yanayin zafi ƙasa da daskarewa ba a saba gani ba a yawancin yankunan bakin teku. Koyaya, ana cewa yanayin zafi a tsaunin Wicklow yana kaiwa -10 °C kowace shekara. [ana yanayi hujja] [citation need]{{Ana bukatan hujja|date=June 2015}}<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2015)">citation needed</span></nowiki>'']</sup>{{Weather box}}
[[Fayil:CavanHayfield.JPG|right|thumb|Hasken rana a cikin County Cavan]]
Rashin sanyi yana faruwa akai-akai a cikin hunturu, tare da yawancin yankuna suna ganin sama da kwanaki 40 na sanyi a kowace shekara. A yankunan arewa, sanyi na iska yana faruwa a matsakaicin kwanaki 10.2 a kowace Janairu, watan da sanyi na iska ke faruwa akai-akai.<ref name="1971-2000 averages">{{Cite web |title=N Ireland 1971-2000 averages |url=http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/areal/n_ireland.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927031233/http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/areal/n_ireland.html |archive-date=27 September 2007 |access-date=17 May 2008 |publisher=[[Meteorological Office]]}}</ref> A cikin Sperrins da Glens na Antrim iska sanyi yana faruwa a kusan kwanaki 80 a shekara.<ref name="Average air frost">{{Cite web |title=Days of Air Frost 1971-2000 |url=http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/daf/17.gif |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070705082009/http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/daf/17.gif |archive-date=5 July 2007 |access-date=18 May 2008 |publisher=[[Meteorological Office]]}}</ref> Tsarin yayi kama da sanyi na ƙasa, tare da matsakaicin kwanaki 100 na sanyi na ƙasa a cikin ƙasƙanci da sama da 140 a cikin duwatsu.<ref name="Average ground frost">{{Cite web |title=Days of Ground Frost 1971-2000 |url=http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/dgf/17.gif |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070109064830/http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/dgf/17.gif |archive-date=9 January 2007 |access-date=18 May 2008 |publisher=[[Meteorological Office]]}}</ref> Yawan kwanakin sanyi a Ireland sun ragu sosai a cikin shekaru goma da suka gabata. An san raguwar mafi girma a cikin hunturu.
<ref>{{Cite web |title=Key Meteorological Indicators of Climate Change in Ireland |url=https://www.epa.ie/pubs/reports/research/climate/ERC-6-Climate%20Change-web-ready3.pdf |access-date=7 July 2020}}</ref>
Frost yana da wuya a bakin tekun, a cikin birane da kuma a yankunan yamma da kudanci.
Roches Point, County Cork yana karɓar 'yan kwanaki mafi ƙanƙanta tare da sanyi na iska, tare da matsakaicin kwanaki 7.0 tare da sanyi mai iska da aka rubuta a kowace shekara.<ref>{{Cite web |title=Met Éireann - Roches Point (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/rochespoint.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094129/https://www.met.ie/climate/rochespoint.asp |url-status=dead }}</ref>
Kilkenny, County Kilkenny yana karɓar mafi yawan kwanaki tare da sanyi na iska, tare da matsakaicin kwanaki 53.0 tare da sanyi mai iska da aka rubuta a kowace shekara.<ref name="autogenerated1">{{Cite web |title=Met Éireann - Kilkenny (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/kilkenny.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094115/https://www.met.ie/climate/kilkenny.asp |url-status=dead }}</ref>
A [[Dublin]], Filin jirgin sama Dublin ya yi rikodin sanyi na iska a matsakaita kwanaki 24.3 a kowace shekara, yayin da Casement Aerodrome (wanda ke cikin ƙasa) ya yi rikodi da sanyi na iska akan matsakaicin kwanaki 41.3 a kowace tawen.<ref name="autogenerated2">{{Cite web |title=Met Éireann - Dublin Airport (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/dublinairport.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100423115003/http://www.met.ie/climate/dublinairport.asp |archive-date=23 April 2010 |access-date=20 August 2010}}</ref><ref name="autogenerated3">{{Cite web |title=Met Éireann - Casement Aerodrome (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/casement.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094044/https://www.met.ie/climate/casement.asp |url-status=dead }}</ref>
[[Fayil:SummerCloud_(Cropped).JPG|thumb|Hoton tauraron dan adam wanda ke nuna ci gaban girgije na lokacin rani a cikin Ireland da Burtaniya]]
Watanni mafi yawan rana shine Mayu da Yuni. A cikin waɗannan watanni hasken rana yana tsakanin sa'o'i 5 zuwa 61⁄2 a kowace rana a mafi yawan ƙasar. Kudu maso gabas yana samun mafi yawan hasken rana, matsakaicin sama da awanni 7 a rana a farkon lokacin rani. Disamba shine watan da ya fi yawan hazo, tare da matsakaicin hasken rana na yau da kullun daga kimanin awa 1 a arewa zuwa kusan awanni 2 a kudu maso gabas. A cikin shekara gabaɗaya, yawancin yankuna suna samun matsakaicin tsakanin sa'o'i 31⁄4 da 33⁄4 na hasken rana kowace rana. Girgije ya rufe sararin samaniya na Irish kusan rabin lokacin.
Yankin da ya fi hasken rana a tsibirin shine kudu maso gabas. Rosslare, County Wexford ya kasance yankin da ya fi hasken rana a tarihi, duk da haka, Met Éireann ta rufe tashar a cikin 2007. <ref>{{Cite web |date= |title=Climatology details for station Rosslare, IRELAND and index SS: Sunshine duration |url=http://eca.knmi.nl/utils/calcdetail.php?seasonid=0&periodid=1981-2010&indexid=SS&stationid=2137 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200211224335/http://eca.knmi.nl/utils/calcdetail.php?seasonid=0&periodid=1981-2010&indexid=SS&stationid=2137 |archive-date=2020-02-11 |access-date=2024-06-19 |website=eca.knmi.nl}}</ref> Tashar da ta fi hasken rana a cikin shekara ta 1981 zuwa 2010 ita ce Ballyrichard HSE a Arklow, County Wicklow, wanda ya sami matsakaicin sa'o'i 4.41 na hasken rana kowace rana.{{Weather box}}Yankunan da suka fi girgije (watau mafi ƙarancin rana) na tsibirin gabaɗaya yamma ne da arewa maso yammacin ƙasar. A cikin matsakaicin lokacin 1971-2000, Claremorris, County Mayo ita ce tashar da ta fi girgije, tana karɓar sa'o'i 1,072 na hasken rana a kowace shekara. Daga 1981 zuwa 2010, Birr, County Offaly, a cikin Midlands, ita ce tashar da ta fi girgije (mai wucewa), tana karɓar matsakaicin sa'o'i 3.2 na hasken rana a kowace rana, ƙasa da tashoshin da ke Malin Head a arewa ko Belmullet a yamma.<ref>{{Cite web |date= |title=Climatology details for station Birr, IRELAND and index SS: Sunshine duration |url=http://eca.knmi.nl/utils/calcdetail.php?seasonid=0&periodid=1981-2010&indexid=SS&stationid=120 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200130104037/http://eca.knmi.nl/utils/calcdetail.php?seasonid=0&periodid=1981-2010&indexid=SS&stationid=120 |archive-date=2020-01-30 |access-date= |website=eca.knmi.nl}}</ref> Yankunan cikin gida suna karɓar ƙarancin hasken rana fiye da yankunan bakin teku saboda ci gaban girgije a kan ƙasa. Cloud yana tasowa ne saboda iska mai ɗorewa wanda ya haifar da dumama ƙasa.<ref>{{Cite web |title=Sunshine and Solar Radiation |url=http://www.met.ie/climate-ireland/sunshine.asp |archive-url=https://web.archive.org/web/20180217071303/http://www.met.ie:80/climate-ireland/sunshine.asp |archive-date=17 February 2018 |publisher=[[Met Éireann]]}}</ref>{{Weather box}}
== Ruwan sama ==
=== Ruwan sama ===
Ruwan sama shine mafi yawan yanayin hazo a tsibirin, kuma yana da yawa a cikin Ireland, kodayake wasu sassan gabar tekun yamma suna samun ruwan sama sau biyu fiye da gabar gabas. Ruwan sama a Ireland yawanci yana fitowa ne daga tsarin gabas na Atlantic wanda ke tafiya arewa maso gabas akan tsibirin, yana kawo girgije da ruwan sama. Yawancin rabin gabashin ƙasar suna da ruwan sama tsakanin 750 da 1,000 mm (29.5 da 39.4 in) na ruwan sama a shekara. Ruwan sama a yamma gabaɗaya matsakaita tsakanin 1,000 zuwa 1,250 mm (39.4 da 49.2 in). A yawancin gundumomi masu tsaunuka, ruwan sama ya zarce 3,000 mm (118.1 in) a kowace shekara. Mafi yawan watanni kusan ko'ina shine Disamba da Janairu. Afrilu shine watan mafi bushewa gabaɗaya, amma a yawancin sassan kudanci, Yuni shine mafi bushewa..
Matsakaicin adadin "kwanaki masu laushi" (kwanaki da sama da {{Convert|1|mm|in|3}} in) na ruwan sama) ya kasance daga kimanin kwanaki 151 a shekara tare da gabas da kudu maso gabas, zuwa kimanin kwanaki 225 a shekara a wasu sassan yamma.
Tashar yanayi mafi zafi ita ce Glanagimla, Leenane, Co. Galway, wanda ke da matsakaicin {{Convert|2874.59|mm|in|2}} in) ruwan sama a kowace shekara.<ref>{{Cite web |title=Historical Data |url=https://www.met.ie/climate/available-data/historical-data |access-date=11 November 2020 |publisher=Met Éireann}}</ref> [ba takamaiman ba don tabbatarwa] Tashar yanayin zafi mafi zafi ita ce tsibirin Valentia, wanda ke karɓar {{Convert|1430.1|mm|in|2}} in) na ruwan sama a kowace shekara, a matsakaici.<ref name="met.ie">{{Cite web |title=Valentia 1981–2010 averages |url=https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/valentia.html |access-date=14 December 2019 |website=www.met.ie |archive-date=21 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210321232350/https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/valentia.html |url-status=dead }}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/valentia.html "Valentia 1981–2010 averages"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210321232350/https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/valentia.html |date=2021-03-21 }}. ''www.met.ie''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">14 December</span> 2019</span>.</cite></ref>
Tashar yanayi mafi bushewa tana a Ringsend, Co. Dublin, wanda ke karɓar {{Convert|683|mm|in|2}} in) na ruwan sama a kowace shekara, a matsakaici.<ref name="autogenerated3"/>
Tashar yanayi tare da mafi yawan adadin "kwanaki mai laushi" ita ce Belmullet, tare da kwanaki 193 a kowace shekara, <ref>{{Cite web |title=Met Éireann - Belmullet (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/belmullet.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094030/https://www.met.ie/climate/belmullet.asp |url-status=dead }}</ref> yayin da tashar da ke da mafi ƙarancin adadin "kwanakin ruwa" ita ce Filin jirgin saman Dublin, tare da kwana 128 a kowace shekara. <ref name="autogenerated2"/>
==== Rubuce-rubucen ruwan sama ====
Tushen: <ref name="WeatherExtremes">{{Cite web |title=Weather Extreme Records for Ireland - Met Éireann - the Irish Meteorological Service |url=http://www.met.ie/climate-ireland/weather-extremes.asp |access-date=2025-07-26 |archive-date=2016-12-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161216004316/http://www.met.ie/climate-ireland/weather-extremes.asp |url-status=dead }}</ref>
* Shekarar da ta fi bushewa da aka rubuta a Ireland ita ce 1887, tare da {{Convert|356.6|mm|in|2}} in) na ruwan sama da aka rubuta da Glasnevin, County Dublin.
* Yaduwar fari mafi tsawo a Ireland ta faru ne a Limerick tsakanin 3 ga Afrilu 1938 da 10 ga Mayu 1938 (kwana 37).
* Mafi girman jimlar kowane wata ya kasance {{Convert|790.0|mm|in|2}} in); an rubuta shi a Dutsen Cummeragh, County Kerry, a watan Oktoba 1996.
* Mafi girman shekara-shekara ya kasance {{Convert|3964.9|mm|in|2}} in); an rubuta shi a Ballaghbeena Gap 1960.
* Mafi girman jimlar yau da kullun shine {{Convert|243.5|mm|in|2}} in); an rubuta shi a Cloone Lake, County Kerry, a ranar 18 ga Satumba 1993.
=== Ruwan dusar ƙanƙara ===
[[Fayil:BlackhillRoadSnow.JPG|thumb|Snow a cikin Wicklow]]
Yanayin sanyi mai tsanani ba a saba gani ba a Ireland tare da mafi yawan ruwan sama na hunturu da ke zuwa a cikin ruwan sama, kodayake tuddai da yankunan tsaunuka a cikin ƙasar na iya ganin har zuwa kwanaki 30 na dusar ƙanƙara a kowace shekara: yankin Wicklow Mountains wani lokacin yana fuskantar kwanaki 50 ko fiye na dusarƙara a kowane shekara. Yawancin yankuna masu ƙasƙanci na tsibirin suna ganin 'yan kwanaki na dusar ƙanƙara a kowace shekara (daga Disamba zuwa Maris har da), ko kuma ba su ga dusar ƙara ba a wasu hunturu.
Koyaya, akwai shirye-shiryen dusar ƙanƙara da kankara, gami da rarraba grit, gishiri, da sauran ma'adanai masu maganin dusar ƙara. A ƙarshen shekara ta 2011, Gwamnatin Ireland ta kafa "Winter-Ready", don shirya ƙasar don irin wannan mummunan yanayi.<ref>{{Cite web |title=News |url=http://www.merrionstreet.ie/index.php/2011/11/shatter-launches-winter-ready-campaign/?cat=3 |access-date=1 December 2011 |website=Shatter launches Winter Ready campaign |publisher=Irish Government News Service}}</ref>
Saboda bambancinsa (wanda ya fi girma saboda tasirin Tekun Atlantika, Kogin Gulf da Arewacin Atlantika Drift, da kuma latatul Ireland ta arewa da kuma rauni ga iskar Siberian/Arctic) Yanayin Ireland a lokacin watannin hunturu yana da wahala a iya hasashen. Abubuwan da aka ambata a baya sun sa duka biyun suna da ƙarancin zafi da ƙarancin zafi mai yiwuwa.
Tashar yanayi mafi dusar ƙanƙara ita ce Clones, County Monaghan, wanda ke karɓar, a matsakaita, kwanaki 18 na dusar ƙara da / ko dusar ƙana a kowace shekara. Daga cikin wadannan, kwanaki 6.2 suna da dusar ƙanƙara a karfe 09:00 .<ref name="Clones">{{Cite web |title=Clones 1978–2007 averages |url=https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/clones.html |access-date=4 December 2020 |website=www.met.ie |archive-date=21 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210321232407/https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/clones.html |url-status=dead }}</ref> Tashar yanayin dusar ƙanƙara mafi ƙanƙanta ita ce Tsibirin Valentia, County Kerry; wanda ke karɓar, a matsakaita, kwanaki 5.6 na dusar ƙara da / ko dusar ƙana a kowace shekara. Daga cikin wadannan, kwanaki 0.8 suna da dusar ƙanƙara a karfe 09:00 .<ref name="met.ie"/>
=== Gaisuwa ===
Girgizar ƙasa, kamar dusar ƙanƙara da ƙanƙarar ƙanƙanta, ma ba ta da yawa a Ireland; duk da haka, tana iya faruwa a kowane lokaci na shekara. Ya fi yawa a lokacin bazara a lokacin tsawa.
Malin Head, County Donegal yana karɓar mafi yawan haila, tare da matsakaicin kwanaki 48.4 a kowace shekara.<ref name="ReferenceB">{{Cite web |title=Met Éireann - Malin Head (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/malinhead.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20111009104715/http://met.ie/climate/malinhead.asp |archive-date=9 October 2011 |access-date=8 May 2008}}</ref>
Roche's Point, County Cork yana karɓar mafi ƙanƙara, tare da matsakaicin kwanaki 8.0 a kowace shekara.<ref>{{Cite web |title=Met Éireann - Roche's Point (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/rochespoint.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094129/https://www.met.ie/climate/rochespoint.asp |url-status=dead }}</ref>
=== Hadari ===
Hadari ba su da yawa a Ireland fiye da Mainland [[Turai]] da yawancin [[Birtaniya|Burtaniya]]. Late Spring da Summer sun yi rikodin mafi yawan ayyukan tsawa a Ireland da yankunan da ke kewaye da teku.<ref name="x775">{{Cite journal |last=Hayward |first=Leah |last2=Whitworth |first2=Malcolm |last3=Pepin |first3=Nick |last4=Dorling |first4=Steve |date=2022-12-15 |title=A regional lightning climatology of the UK and Ireland and sensitivity to alternative detection networks |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/pdfdirect/10.1002/joc.7680 |journal=International Journal of Climatology |volume=42 |issue=15 |pages=7839–7862 |doi=10.1002/joc.7680 |issn=0899-8418 |access-date=2025-07-25 |doi-access=free}}</ref>
Filin jirgin saman Cork, County Cork yana fuskantar mafi ƙarancin tsawa; yana karɓar shi kwanaki 3.7 a kowace shekara a matsakaici.<ref name="ReferenceC">{{Cite web |title=Met Éireann - Cork Airport (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/corkairport.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080508021517/http://www.met.ie/climate/corkairport.asp |archive-date=8 May 2008 |access-date=8 May 2008}}</ref>
Tsibirin Valentia, County Kerry yana fuskantar mafi yawan tsawa; yana karɓar shi kwanaki 7.1 a kowace shekara a matsakaici.<ref name="met.ie"/>
== Iska ==
Gabaɗaya, bakin tekun yana da iska fiye da yankunan cikin gida, kuma yamma yana da iska sosai fiye da gabas.
The station with the highest mean wind speed is Malin Head, County Donegal, averaging at {{Convert|16.3|kn|km/h mph}}. Malin Head also receives the most gale-force winds, recording them on average 66.0 days per year.<ref name="ReferenceB"/>
Tashar da ke da mafi ƙarancin saurin iska ita ce Kilkenny, County Kilkenny; matsakaicin a {{Convert|6.5|kn|km/h mph}} km / h; 7.5 . <ref name="autogenerated1"/>
Tashar da ke yin rikodin mafi ƙarancin iskar iska ita ce Birr, County Offaly; tana yin rikodin su a matsakaicin kwanaki 1.2 a kowace shekara.<ref>{{Cite web |title=Met Éireann - Birr (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/birr.asp |access-date=14 December 2019}}</ref>
Mafi girman saurin iska da aka taɓa yin rikodin a Ireland ya kasance {{Convert|182|km/h|kn mph|0}} km / h (98 a Limerick (a Filin jirgin saman Foynes) a ranar 18 ga Janairun 1945.<ref name="WeatherExtremes"/>
Guguwa ba ta da yawa a Ireland, tare da kusan kasa da goma da aka ruwaito a kowace shekara - galibi a watan Agusta.<ref>{{Cite web |date=7 August 2008 |title=Yesterday's tornados 'almost unheard of' |url=https://www.breakingnews.ie/ireland/yesterdays-tornados-almost-unheard-of-372813.html |access-date=14 December 2019 |website=Breaking News}}</ref>
== Haushi ==
[[Fayil:Olympus_Jan_2003_377-2.jpg|thumb|Haushi a cikin Dutsen Wicklow]]
Tashar da ta fi hazo ita ce a Filin jirgin saman Cork, County Cork, wanda ke da kwanaki 99.5 na hazo a kowace shekara.<ref name="ReferenceC"/>
Tashar da ta fi ƙarancin hazo ita ce a Tsibirin Valentia, County Kerry, wanda ke da kwanaki 8.9 na hazo a kowace shekara.<ref name="met.ie"/>
== Ganuwa ==
Ganin yana da kyau sosai, saboda kusanci da masana'antu zuwa gabar teku, yana ba da damar iska don watsar da duk wani hayaki.<ref name="Met Office:Northern Ireland climate">{{Cite web |title=Met Office:Northern Ireland climate |url=http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/location/nireland/index.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070929092850/http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/location/nireland/index.html |archive-date=29 September 2007 |access-date=17 May 2008 |publisher=[[Meteorological Office]]}}</ref> Rashin hazo da hazo sau da yawa suna faruwa, da kuma hazo na bakin teku a gabas, amma gabaɗaya ba ya daɗewa. Koyaya, a cikin hunturu, yana iya zama jinkiri don sharewa.<ref name="Met Office:Northern Ireland climate" />
== Canjin yanayi ==
{{Excerpt|Climate change in the Republic of Ireland}}{{Climate chart|[[Belmullet]] (1981-2010)|3.7|8.9|134.0|3.6|9.1|97.1|4.7|10.4|99.2|5.8|12.2|72.0|7.9|14.6|70.4|10.4|16.2|72.1|12.2|17.6|79.0|12.2|17.8|101.9|10.7|16.5|101.8|8.4|13.7|145.9|6.0|11.0|134.0|4.2|9.2|137.4}}{{Climate chart|[[Birr, County Offaly|Birr]] (1979-2008)|2.0|8.1|78.8|2.0|8.6|58.6|3.3|10.3|67.4|4.3|12.6|55.0|6.6|15.5|59.5|9.5|17.8|66.5|11.6|19.6|59.4|11.3|19.3|81.6|9.3|17.1|66.4|6.6|13.6|94.2|4.0|10.4|74.7|2.7|8.6|83.8|source=|float=left|clear=none}}{{Climate chart|[[Casement Aerodrome]] (1981-2010)|2.1|8.0|63.8|2.0|8.2|48.5|3.3|10.2|50.7|4.1|12.4|51.9|6.6|15.2|59.1|9.4|17.9|62.5|11.5|19.8|54.2|11.3|19.5|72.3|9.5|17.1|60.3|7.0|13.6|81.6|4.2|10.2|73.7|2.4|8.3|75.7}}{{Climate chart|[[Clones, County Monaghan|Clones]] (1978-2007)|1.6|7.2|87.6|1.6|7.8|71.0|3.0|9.7|84.0|4.2|12.1|61.6|6.5|15.1|63.4|9.5|17.4|70.9|11.4|19.2|70.8|11.1|18.8|88.7|9.2|16.6|76.2|6.6|13.1|102.7|3.9|9.8|85.1|2.3|7.6|98.4}}{{Climate chart|[[Cork Airport]] (1981-2010)|3.0|8.2|131.4|3.1|8.3|97.8|4.0|9.9|97.6|4.9|11.8|76.5|7.4|14.4|82.3|10.0|17.0|80.9|11.8|18.7|78.8|11.8|18.5|96.8|10.2|16.5|94.6|7.7|13.2|138.2|5.2|10.3|120.0|3.7|8.5|133.1}}{{Climate chart|[[Dublin Airport]] (1981-2010)|2.4|8.1|62.6|2.3|8.3|48.8|3.4|10.2|52.7|4.6|12.1|54.1|6.9|14.8|59.5|9.6|17.6|66.7|11.7|19.5|56.2|11.5|19.2|73.3|9.8|17.0|59.5|7.3|13.6|79.0|4.5|10.3|72.9|2.8|8.3|72.7}}{{Climate chart|[[Kilkenny]] (1978-2007)|1.6|8.2|78.3|1.9|8.6|66.1|3.2|10.6|67.9|4.2|12.9|56.4|6.5|15.7|60.4|9.3|18.2|61.0|11.3|20.3|54.6|11.0|20.2|77.8|9.1|17.8|69.0|6.5|14.1|95.3|3.7|10.8|80.2|2.4|8.8|90.4}}{{Climate chart|[[Malin Head]] (1981-2010)|3.6|8.1|117.4|3.5|8.1|84.8|4.4|9.3|85.9|5.8|10.8|63.1|7.8|13.1|56.9|10.3|15.1|69.1|12.1|16.8|76.8|12.3|17.0|93.2|10.9|15.6|91.8|8.5|13.0|118.4|6.1|10.4|104.5|4.2|8.6|114.2}}{{Climate chart|[[Mullingar]] (1979-2008)|1.5|7.4|91.7|1.5|7.9|72.0|2.8|9.8|78.3|4.1|12.1|62.1|6.3|14.9|68.7|9.2|17.3|70.5|11.1|19.2|61.8|10.8|18.9|80.8|8.9|16.7|73.8|6.2|13.2|102.1|3.5|9.9|82.4|2.2|7.9|97.1}}{{Climate chart|[[Rosslare Strand|Rosslare]] (1978-2007)|4.2|8.8|88.4|4.1|8.5|70.8|5.1|9.9|69.1|6.3|11.3|59.1|8.6|13.6|55.7|11.0|16.3|54.9|12.7|18.3|49.9|12.9|18.5|71.6|11.6|16.8|75.0|9.3|14.0|109.3|6.7|11.3|100.9|5.2|9.5|100.8|source=|float=left|clear=none}}{{Climate chart|[[Shannon Airport]] (1981-2010)|3.2|8.8|102.3|3.2|9.2|76.2|4.5|11.1|78.7|5.7|13.3|59.2|8.2|16.0|64.8|10.9|18.3|69.8|12.9|19.8|65.9|12.7|19.6|82.0|10.8|17.7|75.6|8.2|14.3|104.9|5.5|11.1|94.1|3.6|9.0|104.0}}{{Climate chart|[[Valentia Island]] (1981-2010)|4.7|9.8|173.8|4.6|9.8|123.7|5.4|11.0|123.8|6.3|12.5|96.7|8.4|14.9|93.5|10.8|16.7|95.3|12.7|18.1|99.0|12.6|18.2|114.9|11.2|17.0|125.4|9.0|14.3|177.1|6.8|11.8|169.3|5.3|10.3|164.9|source=|float=left|clear=none}}
{| class="wikitable mw-collapsible" style="width:100%;text-align:center;line-height:1.2em;margin-left:auto;margin-right:auto"
! colspan="14" |Bayanan yanayi don Dublin (Secondary Climatological Surface Parameters)
|-
!Wata
!Jan
!Fabrairu
!Tekun
!Afrilu
!Mayu
!Yuni
!Yuli
!Aug
!Satumba
!Oktoba
!Nuwamba
!Disamba
! style="border-left-width:medium" |Shekara
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da hazo > {{Convert|10.0|mm|inches}} in)
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.3
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.1
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.0
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.1
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.3
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.9
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.4
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |2.0
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.7
| style="background:#C0E0E0;color:#000000;" |2.1
| style="background:#C0E0E0;color:#000000;" |2.2
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.7
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;border-left-width:medium" |18.8
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da Max zafin jiki > {{Convert|25.0|C|F}} ° C (77.0 ° F)
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FAEBD7;color:#000000;" |0.2
| style="background:#FAEBD7;color:#000000;" |0.6
| style="background:#FAEBD7;color:#000000;" |0.3
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FAEBD7;color:#000000;border-left-width:medium" |1.1
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da zafin jiki na Min < {{Convert|0.0|C|F}} ° C (32.0 ° F)
| style="background:#80FFFF;color:#000000;" |7.1
| style="background:#80FFFF;color:#000000;" |7.2
| style="background:#80FFFF;color:#000000;" |5.5
| style="background:#C0FFFF;color:#000000;" |3.9
| style="background:#F0FFFF;color:#000000;" |0.5
| style="background:#FFFFFF;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FFFFFF;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FFFFFF;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FFFFFF;color:#000000;" |0.0
| style="background:#F0FFFF;color:#000000;" |0.8
| style="background:#C0FFFF;color:#000000;" |3.3
| style="background:#80FFFF;color:#000000;" |6.7
| style="background:#C0FFFF;color:#000000;border-left-width:medium" |35
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da tsawa
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.3
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.7
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.6
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.9
| style="background:#E0FFE0;color:#000000;" |1.0
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.3
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.3
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;border-left-width:medium" |5.1
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da ƙanƙarahail
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |1.1
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |1.5
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |1.8
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |2.0
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |1.0
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.1
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.2
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.1
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.1
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.2
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.4
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.7
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;border-left-width:medium" |9.2
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da hazo
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |3.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.6
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.2
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.3
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.8
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |3.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.6
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.3
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |3.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;border-left-width:medium" |32.2
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da saurin iska > {{Convert|10|m/s|kph}} m / s (36 km / h)
| style="background:#666666;color:#FFFFFF;" |18
| style="background:#808080;color:#FFFFFF;" |15.9
| style="background:#808080;color:#FFFFFF;" |15.7
| style="background:#999999;color:#000000;" |12.2
| style="background:#A0A0A0;color:#000000;" |11
| style="background:#B2B2B2;color:#000000;" |8.9
| style="background:#B2B2B2;color:#000000;" |8.5
| style="background:#B2B2B2;color:#000000;" |9.5
| style="background:#A0A0A0;color:#000000;" |10.3
| style="background:#999999;color:#000000;" |13.4
| style="background:#808080;color:#FFFFFF;" |14.7
| style="background:#808080;color:#FFFFFF;" |16
| style="background:#A0A0A0;color:#FFFFFF;border-left-width:medium" |154.1
|-
!Matsakaicin saurin iska
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |6.3
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |6.2
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.9
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.3
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.1
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |4.7
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |4.7
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |4.7
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |4.9
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.4
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.8
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |6
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;border-left-width:medium" |5.4
|-
!Matsakaicin zafin teku ° C (° F)
| style="background:#9090FF;color:#000000;" |9.6(49.3)<br />
| style="background:#8484FF;color:#000000;" |8.8(47.8)<br />
| style="background:#7E7EFF;color:#000000;" |8.4(47.1)<br />
| style="background:#8888FF;color:#000000;" |9.1(48.4)<br />
| style="background:#9C9CFF;color:#000000;" |10.4(50.7)<br />
| style="background:#B8B8FF;color:#000000;" |12.3(54.1)<br />
| style="background:#D3D3FF;color:#000000;" |14.1(57.4)<br />
| style="background:#DFDFFF;color:#000000;" |14.9(58.8)<br />
| style="background:#DEDEFF;color:#000000;" |14.8(58.6)<br />
| style="background:#D3D3FF;color:#000000;" |14.1(57.4)<br />
| style="background:#C4C4FF;color:#000000;" |13.1(55.6)<br />
| style="background:#A9A9FF;color:#000000;" |11.3(52.3)<br />
| style="background:#B0B0FF;color:#000000;border-left-width:medium" |11.7(53.1)<br />
|-
!Matsakaicin sa'o'in hasken rana
| style="background:#E2E200;color:#000000;" |8.0
| style="background:#F0F011;color:#000000;" |10.0
| style="background:#FFFF33;color:#000000;" |12.0
| style="background:#FFFF55;color:#000000;" |14.0
| style="background:#FFFF77;color:#000000;" |16.0
| style="background:#FFFF88;color:#000000;" |17.0
| style="background:#FFFF77;color:#000000;" |16.0
| style="background:#FFFF66;color:#000000;" |15.0
| style="background:#FFFF44;color:#000000;" |13.0
| style="background:#F7F722;color:#000000;" |11.0
| style="background:#E9E900;color:#000000;" |9.0
| style="background:#E2E200;color:#000000;" |8.0
| style="background:#FFFF3A;color:#000000;border-left-width:medium" |12.4
|-
!Matsakaicin UltravioletAlamar Ultraviolet
| style="background:#289500;color:#000000;" |0
| style="background:#289500;color:#000000;" |1
| style="background:#289500;color:#000000;" |2
| style="background:#f7e400;color:#000000;" |4
| style="background:#f7e400;color:#000000;" |5
| style="background:#f85900;color:#000000;" |6
| style="background:#f85900;color:#000000;" |6
| style="background:#f7e400;color:#000000;" |5
| style="background:#f7e400;color:#000000;" |4
| style="background:#289500;color:#000000;" |2
| style="background:#289500;color:#000000;" |1
| style="background:#289500;color:#000000;" |0
| style="background:#f7e400;color:#000000;border-left-width:medium" |3
|-
! colspan="14" style="background:#f8f9fa;font-weight:normal;font-size:95%;" |Tushen: NOAA <ref name="NCEI">{{Cite web |title=World Meteorological Organization Climate Normals for 1991-2020: Dublin Airport |url=https://www.nodc.noaa.gov/archive/arc0216/0253808/2.2/data/0-data/Region-6-WMO-Normals-9120/Ireland/XLS/DublinAirport_03969.xlsx |access-date=16 April 2024 |website=ncei.noaa.gov |publisher=National Centers for Environmental Information |format=XLSX |quote=WMO number: 03969}}</ref> Weather Atlas (hasken rana-tsarin zafin jiki-UV) <ref name="Weather Atlas">{{Cite web |title=Dublin, Ireland – Monthly weather forecast and Climate data |url=https://www.weather-atlas.com/en/ireland/dublin-climate |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190126000903/https://www.weather-atlas.com/en/ireland/dublin-climate |archive-date=26 January 2019 |access-date=25 January 2019 |publisher=Weather Atlas}}</ref>
|}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
565mv7t5m2isqryii98661qcta4evji
Yanayin yanayi na Buenos Aires
0
108379
831282
700122
2026-05-06T19:47:17Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831282
wikitext
text/x-wiki
[[File:Buenos_Aires_desde_el_aire.jpg|alt=View of [[Buenos Aires Central Business District|central Buenos Aires]] from the air.|thumb|View of [[Buenos Aires Central Business District|central Buenos Aires]] from the air]]
{{Climate chart|Buenos Aires|20.2|30.1|134.4|19.4|28.9|129.3|17.7|27.0|120.0|14.1|23.2|130.3|11.1|19.4|93.5|8.4|16.4|61.5|7.5|15.5|74.4|8.9|17.9|70.3|10.6|19.7|80.6|13.4|22.6|122.9|16.1|26.0|117.6|18.5|29.0|122.8}}[[Buenos Aires]], babban birnin [[Argentina]], yana da yanayi mai sanyi, wanda aka rarraba shi azaman [[Yanayin zafi mai zafi]] (''Cfa'') a ƙarƙashin Rarrabawar yanayi na Köppen. Lokacin bazara yana da zafi da zafi tare da tsawa mai yawa yayin da hunturu ke da sanyi kuma ya bushe tare da sanyi wanda ke faruwa a matsakaici sau biyu a kowace shekara. Lokacin bazara da fall sune lokutan canji waɗanda ke da yanayin canji. A cibiyar lura da tsakiya, mafi girman zafin jiki da aka rubuta shine {{Convert|43.3|C|1}} ° C (109.9 ° F), kuma mafi ƙarancin zafin jiki wanda aka rubuta shine -5.4 ° C (22.3 ° F).
Abubuwa daban-daban na yanayi suna tasiri ga '''yanayin Buenos Aires'''. Kudancin Atlantic High na dindindin yana rinjayar yanayin sa a ko'ina cikin shekara ta hanyar kawo iskõki masu laushi daga arewa maso gabas, wanda ke kawo mafi yawan hazo zuwa birni a cikin Tsarin gaba a lokacin hunturu ko guguwa da aka samar ta hanyar Cyclogenesis a cikin kaka da hunturu. Yanayin zafi da hasken rana mai yawa a cikin watanni na rani suna samar da tsarin matsin lamba da ake kira Chaco Low a arewacin Argentina, yana haifar da matsin lamba wanda ke kawo iskar gabas mai laushi zuwa birnin - saboda wannan, lokacin rani shine mafi yawan ruwan sama. Sabanin haka, wannan tsarin matsin lamba yana raunana a cikin hunturu, wanda ya haɗu da iskõki masu ƙarfi na kudu yana haifar da lokacin bushewa saboda iskõki marasa ƙarfi na gabas. Da yake yana cikin Pampas, Buenos Aires yana da yanayi mai canzawa saboda wucewar iska mai banbanci - sanyi, busassun Pampero daga kudu da dumi, iska mai zafi daga arewa. Yanayin bakin teku yana haifar da tasirin teku mai ƙarfi, wanda ke haifar da matsanancin yanayin zafi (mai zafi ko sanyi) ya zama da wuya.
== Yanayin yanayi gaba ɗaya ==
[[Fayil:El_Nino_regional_impacts.png|alt=Picture showing regional impacts on El Niño. During the warm season, an El Niño leads to higher precipitation.|thumb|284x284px|A lokacin shekarun El Niño, ruwan sama a Buenos Aires ya fi girma, musamman a lokacin watanni na rani.]]
Buenos Aires tana cikin yankin yanayi mai zafi (Köppen climate classification: ''Cfa'').<ref name="amba">{{Cite web |title=Clima |url=http://www.atlasdebuenosaires.gov.ar/aaba/index.php?option=com_content&task=view&id=26&Itemid=22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227015825/http://www.atlasdebuenosaires.gov.ar/aaba/index.php?option=com_content&task=view&id=26&Itemid=22 |archive-date=27 February 2014 |access-date=24 December 2015 |publisher=Atlas Ambiental de Buenos Aires |language=es}}</ref><ref name="Peel">{{Cite journal |last=Peel, M. C. |last2=Finlayson B. L. |last3=McMahon, T. A. |name-list-style=amp |year=2007 |title=Updated world map of the Köppen−Geiger climate classification |url=http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.pdf |journal=Hydrol. Earth Syst. Sci. |volume=11 |issue=5 |pages=1633–1644 |bibcode=2007HESS...11.1633P |doi=10.5194/hess-11-1633-2007 |issn=1027-5606 |doi-access=free}}</ref> Saboda tasirin teku daga [[Tekun Atalanta|Tekun Atlantika]] da ke kusa, yanayin sa yana da matsakaici tare da matsanancin yanayin zafi (duka zafi da sanyi) yana da wuya. <ref name="Pezza2010">{{Cite journal |last=Pezza |first=Alexandre |last2=Simmonds |first2=Ian |last3=Coelho |first3=Caio |year=2010 |title=The unusual Buenos Aires snowfall of July 2007 |journal=Atmospheric Science Letters |volume=11 |issue=4 |pages=249–254 |bibcode=2010AtScL..11..249P |doi=10.1002/asl.283 |doi-access=free}}</ref><ref name="clima">{{Cite web |date=2013-04-16 |title=Clima |url=http://www.turismo.buenosaires.gob.ar/es/article/clima |access-date=24 December 2015 |publisher=Official Tourism site of Buenos Aires |language=es}}</ref> Don haka, iska mai sanyi da ke zuwa kai tsaye daga kudu yana daidaitawa ta [[Teku|Tekun Atlantika]] kuma yana da dumi fiye da iskõki daga kudu maso yamma (waɗanda ba su daidaita ta ba). <ref name="Bejaran2003">{{Cite journal |last=Bejaran |first=R. |last2=Camilloni |first2=I. |year=2003 |title=Objective method for classifying air masses: an application to the analysis of Buenos Aires' (Argentina) urban heat island intensity |url=https://www.researchgate.net/publication/225703325 |journal=Theoretical and Applied Climatology |volume=74 |issue=1–2 |pages=93–103 |bibcode=2003ThApC..74...93B |doi=10.1007/s00704-002-0714-4 |s2cid=96475360 |access-date=12 March 2016 |hdl-access=free}}</ref>
Yanayin yanayi na Buen<sup>o</sup> Aires ya mamaye ta hanyar [./S<sup id= o_Atlantic_High" id="mwTw" rel="mw:WikiLink" title="South Atlantic High">Kudancin Atlantic High] a duk shekara.<ref name="amba"/> Wannan yana kawo iskar da ke da laushi daga arewa maso gabas, wanda ke kawo mafi yawan ruwan sama zuwa birnin.<ref name="amba" /> A lokacin hunturu, yana kawo Tsarin gaba da ke da alhakin hazo a cikin birni.<ref name="amba" /> A cikin kaka da rani, yana haifar da tsawa wanda yawanci yake a arewacin birnin kuma yana samar da iskõki masu ƙarfi daga kudu ko kudu maso gabas wanda a wasu lokuta zai iya haifar da kumbura na Rio de la Plata, ambaliyar ruwa a yankunan bakin teku.<ref name="amba" /> Kudancin Pacific High shine asalin iska mai zurfi wanda ke da alhakin yanayin sanyi kuma yana haifar da yanayi mai haske da bushewa sosai.<ref name="Bejaran2003"/> Wadannan iska sun samo asali ne daga Kudancin Pacific kuma suna motsawa a arewa maso gabas a lokacin hunturu zuwa Buenos Aires.<ref name="Bejaran2003" /> Kodayake yana da teku mai sanyi (wannan iska ce mai laushi wanda ke samuwa daga teku da ke cikin yankunan Antarctic da Antarctic a kudancin [[Amurka ta Kudu|Kudancin Amurka]]), yana canzawa yayin da yake wucewa a kan nahiyar Kudancin Amurka, ya zama bushe yayin da ya isa Buenos Aires.<ref name="Bejaran2003" />{{Sfn|Blouet|2010}} Wannan saboda yayin da iska mai sanyi daga Kudancin Pacific High ke motsawa a kan Tekun Pacific da [[Andes]] kuma suna isa ƙasar kudu da 35oS (inda Andes ba su da tsawo), anticyclogenesis yana haifar da kafa tsarin matsin lamba mai ƙarfi a tsakiyar ƙasar (a kusa da 40oS). <ref name="Bejaran2003" /><ref name="Vera2002">{{Cite journal |last=Vera |first=Carolina |last2=Vigliarolo |first2=Paula |last3=Berbery |first3=Ernesto |year=2002 |title=Cold Season Synoptic-Scale Waves over Subtropical South America |journal=Monthly Weather Review |volume=130 |issue=3 |pages=684–699 |bibcode=2002MWRv..130..684V |doi=10.1175/1520-0493(2002)130<0684:CSSSWO>2.0.CO;2 |doi-access=free |hdl-access=free}}</ref> Wannan tsarin matsin lamba yana kawo sanyi da bushe, iska mai zurfi zuwa Buenos Aires.<ref name="Bejaran2003" /><ref name="Vera2002" /> Yankunan sanyi sun fi yawa a lokacin hunturu fiye da lokacin rani kamar yadda Kudancin Atlantic da Kudancin Pacific suke a matsayinsu na kudanci a lokacin rani, yana mai da wuya ga Yankunan Cold su shiga.<ref name="Seluchi2000">{{Cite journal |last=Seluchi |first=Marcelo |last2=Marengo |first2=José |year=2000 |title=Tropical-Midlatitude Exchange of Air Masses During Summer and Winter in South America: Climatic Aspects and Examples of Intense Events |journal=International Journal of Climatology |volume=20 |issue=10 |pages=1167–1190 |bibcode=2000IJCli..20.1167S |doi=10.1002/1097-0088(200008)20:10<1167::AID-JOC526>3.0.CO;2-T}}</ref>
Birnin yana cikin wani yanki inda iskar Pampero da Sudestada ke wucewa.<ref name="CC">{{Cite web |title=Capítulo 2: Impacto en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://estatico.buenosaires.gov.ar/areas/med_ambiente/apra/des_sust/archivos/pacc/cap2_pacc_ba3030.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120310111736/http://estatico.buenosaires.gov.ar/areas/med_ambiente/apra/des_sust/archivos/pacc/cap2_pacc_ba3030.pdf |archive-date=10 March 2012 |access-date=29 December 2015 |website=Plan de Acción Buenos Aires 2030 |publisher=Gobierno de la Ciudad de Buenos Aires |language=es}}</ref> Da yake yana cikin Pampas, yanayin yana da bambanci saboda bambancin iska da guguwa ta gaba.{{Sfn|Blouet|2010}} Iska ta Pampero tana kawo iska mai sanyi, mai bushewa daga kudu yayin da iska mai zafi mai zafi ke samar da ''arewa'' sultry (iska mai laushi yawanci daga arewa maso gabas wanda iskar kasuwanci da Kudancin Atlantic High suka kafa wanda ke kawo girgije, zafi, da yanayin zafi kuma yana da alhakin kawo raƙuman zafi). <ref name="pampero">{{Cite web |title=Viento Pampero |url=http://www3.smn.gob.ar/?mod=biblioteca&id=73 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180101082154/http://www3.smn.gob.ar/?mod=biblioteca&id=73 |archive-date=1 January 2018 |access-date=2 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es}}</ref> <ref name="norte">{{Cite web |title=Viento |url=http://www.oni.escuelas.edu.ar/2008/CORDOBA/1324/trabajo/viento.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160502101718/http://www.oni.escuelas.edu.ar/2008/CORDOBA/1324/trabajo/viento.html |archive-date=2 May 2016 |access-date=4 April 2016 |publisher=Escuela Técnica IPEM 56 Abraham Juarez |language=es}}</ref>{{Sfn|Blouet|2010}} Sau da yawa, wucewar iskar Pampero tana faruwa yayin da sanyi ke wucewa, wanda ke haifar da guguwa mai ƙarfi daga kudu ko kudu maso gabas, raguwar danshi da zafin jiki, da karuwar matsin yanayi.<ref name="pampero" /> Lokacin da iskar Pampero mai sanyi ta haɗu da iska mai zafi daga arewa, ana samar da tsawa.{{Sfn|Blouet|2010}} An kafa iskar Sudestada lokacin da tsarin matsin lamba mai girma da ke kudancin Argentina ke hulɗa tare da tsarin matsi mai sauƙi a kan [[Uruguay]] da kudancin [[Brazil]].{{Sfn|Isla|2009}} Lokacin da Sudestadas suka samo asali, suna kawo dogon lokaci na hazo, yanayin hazo da yanayin sanyi.{{Sfn|Fittkau|1969}}{{Sfn|Veblen|2007}}<ref name="sudestada">{{Cite web |title=Sudestada |url=http://www3.smn.gob.ar/?mod=biblioteca&id=71 |access-date=11 June 2015 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223051051/http://www3.smn.gob.ar/?mod=biblioteca&id=71 |url-status=dead }}</ref> Wadannan sun zama ruwan dare a lokacin watanni na hunturu.<ref name="sudestada" /> Saboda Sudestada yana kawo saurin iska mafi girma (musamman lokacin da aka haɗa waɗannan iskõki tare da raƙuman ruwa), Sudestada tana da alhakin [[Ambaliya|ambaliyar ruwa]] da ke faruwa a yankunan da ke ƙasa.<ref name="Barros2006">{{Cite web |last=Barros |first=Vicente |last2=Menéndez |first2=Angel |last3=Natenzon |first3=Claudia |last4=Kokot |first4=Roberto |last5=Codignotto |first5=Jorge |last6=Re |first6=Mariano |last7=Bronstein |first7=Pablo |last8=Camilloni |first8=Inés |year=2006 |title=Vulnerability to floods in the metropolitan region of Buenos Aires under future climate change |url=http://www.start.org/Projects/AIACC_Project/working_papers/Working%20Papers/AIACC_WP26_Barros%20(rev)%201.pdf |access-date=13 March 2016 |website=AIACC Working Paper No. 26 |publisher=Assessments of Impacts and Adaptations to Climate Change (AIACC) |archive-date=13 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160313202345/http://www.start.org/Projects/AIACC_Project/working_papers/Working%20Papers/AIACC_WP26_Barros%20(rev)%201.pdf |url-status=dead }}</ref> Geomorphology tare da rashin isasshen hanyar sadarwa da ababen more rayuwa, shimfidar wuri, da ƙananan tsaunuka (yawancin Buenos Aires yana tsakanin mita 4 da 24 (13 da 79 sama da matakin teku) ya sa Buenos Aires ya kasance mai saukin ambaliyar ruwa, musamman a lokacin ruwan sama mai yawa.<ref name="Barros2006" />{{Sfn|Kreimer|2000}}{{Sfn|Kreimer|2000}}{{Sfn|Kreimer|2000}} Ambaliyar ruwa ta shafi unguwanni La Boca da Barracas waɗanda ke cikin sassan kudancin birnin, mafi ƙasƙanci kuma matalauta ne ke zaune (na ƙasƙanci).{{Sfn|Kreimer|2000}}
Tsibirin zafi na birni ya sa birnin ya fi zafi fiye da yankunan karkara da yankunan ƙauyuka.<ref name="CC7">{{Cite web |title=Capítulo 7: Isla de calor urbana |url=http://www.buenosaires.gob.ar/areas/med_ambiente/apra/des_sust/archivos/pacc/cap7_pacc_ba3030.pdf |access-date=14 February 2016 |website=Plan de Acción Buenos Aires 2030 |publisher=Gobierno de la Ciudad de Buenos Aires |language=es}}</ref> A matsakaici, Buenos Aires ya fi zafi fiye da yankunan da ke kewaye da shi da 1.5 zuwa 3.5 ° C (2.7 zuwa 6.3 ° F) saboda tsibirin zafi na birni.<ref name="CC7" /> Matsakaicin tsibirin zafi ya fi girma a lokacin rani fiye da hunturu.<ref name="Figuerola1998">{{Cite journal |last=Figuerola |first=Patricia |last2=Mazzeo |first2=Nicolás |year=1998 |title=Urban-Rural Temperature Differences in Buenos Aires |journal=International Journal of Climatology |volume=18 |issue=15 |pages=1709–1723 |bibcode=1998IJCli..18.1709F |doi=10.1002/(SICI)1097-0088(199812)18:15<1709::AID-JOC338>3.0.CO;2-I}}</ref> Wannan ya bambanta da yanayi; tasirinsa a lokacin rana ya fi karfi a watan Yuli fiye da Janairu.<ref name="Figuerola1998" /> Sabanin haka, tasirin tsibirin zafi na birane a cikin dare ya fi tsanani a watan Janairu fiye da Yuli.<ref name="Figuerola1998" />
El Niño-Southern Oscillation babban abu ne a cikin bambancin ruwan sama na shekara-shekara a cikin Buenos Aires da Pampas, musamman a lokacin bazara da rani.{{Sfn|Araus|2015}}{{Sfn|Krishna|2015}} A lokacin shekara ta El Niño, ruwan sama ya fi girma, tare da karuwar ruwan sama daga Nuwamba zuwa Janairu.{{Sfn|Krishna|2015}}{{Sfn|Araus|2015}} Sabanin haka, shekarun La Niña suna da alaƙa da ƙananan hazo; hazo yana ƙasa da matsakaici a lokacin Oktoba-Disamba. {{Sfn|Krishna|2015}}{{Sfn|Araus|2015}}
== Yanayin yanayi ==
[[File:Jacarandas_at_Plaza_Miserere.jpg|alt=Jacarandas in bloom at [[Plaza Miserere]], Buenos Aires during Spring|thumb|175x175px|[[Jacaranda|Jacarandas]] in bloom at [[Plaza Miserere]], Buenos Aires]]
Ruwan ruwa a Buenos Aires yawanci suna da sauƙi a rana tare da sanyi zuwa sanyi da dare.<ref name="SMNspring">{{Cite web |title=La Primavera en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/primavera.pdf |access-date=2 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223050752/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/primavera.pdf |url-status=dead }}</ref> Matsakaicin matsakaicin shine {{Convert|22.8|C|1}} ° C (73.0 ° F) yayin da matsakaicin matsakaici shine {{Convert|13.4|C|1}} ° C (56.1 ° F). <ref name="SMNspring" /> Yana daya dag lokutan ruwan sama mafi yawa a cikin birni, matsakaicin {{Convert|320.5|mm|in}} in) na hazo da kwanaki 28 tare da ruwan sama mai auna.<ref name="SMNspring" /> Duk da haka, yawancin abubuwan da suka faru na hazo ba su da tsawo.<ref name="clima"/>
Lokacin bazara yana da yanayin canji tare da yanayin zafi wanda zai iya canzawa.<ref name="britannica">{{Cite web |title=Buenos Aires |url=http://www.britannica.com/place/Buenos-Aires |access-date=3 January 2016 |publisher=Encyclopædia Britannica}}</ref> Iska mai sanyi daga kudu na iya kawo yanayin sanyi. Wani misali mai tsanani na wannan ya kasance a watan Nuwamba 2007, lokacin da iska mai sanyi daga kudu ya kawo yanayin zafi zuwa {{Convert|2.5|C|1}} ° C (36.5 ° F) a safiyar 15 ga Nuwamba.<ref name="cold">{{Cite web |title=Temperaturas Invernales en Pleno Noviembre |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/?mod=clima&id=66 |access-date=3 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223051141/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/?mod=clima&id=66 |url-status=dead }}</ref> Wannan iska mai zafi ya shafi sassa da yawa na kasar, yana kawo yanayin sanyi da dusar ƙanƙara a sassan bakin teku na Patagonia.<ref name="cold" /> Sabanin haka, iska mai zafi daga arewa yana samar da kwanakin sultry; <ref name="SMNspring" /> mafi girman zafin jiki da aka rubuta a cikin bazara shine {{Convert|36.8|C|1}} ° C (98.2 ° F) a ranar 27 ga Nuwamba 1955.{{Sfn|Blouet|2010}} A wasu lokuta, raƙuman zafi, {{Refn|According to the Argentine National Weather Service, a heat wave is defined when there are 3 consecutive days in where the minimum and maximum temperature exceed {{convert|22.0|C|1}} and {{convert|32.3|C|1}} respectively.<ref name=heatwave/>}} na iya faruwa, musamman a watan Nuwamba.<ref name="heatwave">{{Cite web |title=Resumen Estadístico y Cronológico de las Olas de Calor en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/OlasdeCalor_BuenosAires.pdf |access-date=3 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110846/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/OlasdeCalor_BuenosAires.pdf |url-status=dead }}</ref>
=== Lokacin bazara ===
[[Fayil:Plaza_San_Martín,_Buenos_Aires_(27146002798).jpg|thumb|Ruwan sama mai tsanani da tsawa a Plaza San Martin . Hadari ya zama ruwan dare a lokacin rani.]]
Lokacin bazara yana da zafi da zafi.<ref name="clima"/> A matsakaici, safiya da yamma suna da zafi yayin da yanayin zafi ke raguwa sosai da dare.<ref name="clima" /> Matsakaicin matsakaicin shine {{Convert|29.3|C|1}} ° C (84.7 ° F) yayin da matsakaicin matsakaici shine {{Convert|19.4|C|1}} ° C (66.9 ° F). <ref name="SMNsummer">{{Cite web |title=El Verano en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/verano.pdf |access-date=3 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=1 January 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180101030513/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/verano.pdf |url-status=dead }}</ref> Tare da matsakaicin ruwan sama na {{Convert|386.5|mm|in}} in), shine lokacin ruwan sama mafi yawa.<ref name="SMNsummer" /> Wannan ya faru ne saboda yanayin zafi mai yawa da kuma hasken rana mai yawa wanda ke haifar da ci gaban tsarin matsin lamba da ake kira [[Chaco Low]] wanda ke arewacin Argentina wanda ke hulɗa da Kudancin Atlantic High don samar da matsin lamba wanda ke kawo iskar gabas mai laushi zuwa yankin, yana son hazo, wanda galibi yana faruwa nau'in tsawa.<ref name="Metoffice">{{Cite web |title=Climate Overview |url=http://www.metoffice.gov.uk/media/pdf/1/l/Argentina.pdf |access-date=7 June 2015 |publisher=Met Office}}</ref>{{Sfn|Veblen|2007}} Chaco Low kuma yana hulɗa tare da Kudancin Atlantic high don kawo iska mai dumi da na wurare masu zafi daga arewa wanda shine mafi karfi a lokacin rani lokacin da Chaco Low ya fi karfi saboda mafi girman insolation.<ref name="Seluchi2000"/>
Guguwar zafi abu ne na gama gari a lokacin bazara a cikin birni. Wadannan raƙuman zafi suna ba da ƙarin buƙatu akan amfani da wutar lantarki, wanda ke haifar da ƙarancin ƙarfi. A cikin matsanancin yanayi, waɗannan ƙarancin wutar lantarki a lokacin raƙuman zafi na iya haifar da cunkoson ababen hawa da zanga-zanga, kamar zafin rana na 12 ga Maris 2023 mai gudana, zafi mafi tsayi da aka taɓa yin rikodin a Buenos Aires[4] Duk da haka, yawancin raƙuman zafi ba su wuce tsawon mako guda ba, kuma ana biye da yanayin sanyi, bushewar iska ta Pampero, wanda ke haifar da tashin hankali da zafi mai ƙarfi. da ƙarancin zafi.[
] Lokaci-lokaci, guguwa na iya tasowa, wanda zai iya afkawa cikin birni; yawancin guguwa suna da rauni kuma ba kasafai suke haifar da mutuwa ba.[8] Mafi girman haɗari ga guguwa yana faruwa a lokacin rani saboda kyawawan yanayi.[8] Wadannan guguwa mai tsanani na iya lalata motoci, gidaje da kuma dakile ayyukan jama'a kamar sufuri da tarawa da zubar da dattin gari..<ref name="gfdrr">{{Cite web |title=Chapter 2: Assessment of Disaster Risk Management Strategies in Argentina |url=https://www.gfdrr.org/sites/default/files/publication/Improving%20the%20Assessment%20of%20Disaster%20Risks%20to%20Strengthen%20Financial%20Resilience.pdf |access-date=9 September 2015 |website=Improving the Assessment of Disaster Risks to Strengthen Financial Resilience |publisher=World Bank}}</ref>{{Rp|39}}
=== Lokacin kaka ===
A farkon kaka, yanayin zafi yana da zafi zuwa zafi da rana yayin da dare da safe suke da sauƙi.<ref name="SMNotono">{{Cite web |title=El Otoño en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/otonio.pdf |access-date=3 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=11 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220111220919/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/otonio.pdf |url-status=dead }}</ref> Daga baya kakar, yanayin ya fi sanyi tare da nuna yamma mai sauƙi, da dare mai sanyi da safiya.<ref name="SMNotono" /> Matsakaicin sama da ƙasa sune {{Convert|23.2|C|1}} ° C (73.8 ° F) da {{Convert|14.3|C|1}} ° C (57.7 ° F) bi da bi yayin da ruwan sama ya kai {{Convert|343.8|mm|in}} in) a lokacin wannan kakar.<ref name="SMNotono" /> Kamar bazara, yanayin yanayi mai canzawa yana da yanayin zafi wanda zai iya canzawa; <ref name="SMNotono" /> yanayin zafi har zuwa {{Convert|37.9|C|1}} ° C (100.2 ° F) kuma kamar yadda yake ƙasa kamar -4.0 ° C (24.8 ° F) an rubuta shi.<ref name="britannica"/> Lokaci na ruwan sama yana faruwa kodayake waɗannan yawanci gajeren lokaci ne.<ref name="clima"/> Ruwan sanyi ba ya faruwa, kodayake suna iya faruwa tun farkon Mayu.<ref name="heladaOCBA">{{Cite web |title=Heladas Meteorológicas: Buenos Aires OBS. |url=http://www.agro.uba.ar/heladas/buenosaires_obs_0.htm |access-date=29 December 2015 |website=Heladas en la Argentina |publisher=Facultad de Agronomía – Universidad de Buenos Aires |language=es}}</ref>
{| class="toccolours" style="float:right; margin:0 0 1em 1em; border:1px #ddd solid;"
|+'''Snowfall a Buenos Aires'''
|- style="text-align:center;"
| style="width:150px;" |[[Fayil:Nieve.jpg|alt=Picture showing snow covering [[Plaza de Mayo]] in 1918|border|180x180px]]<br /><small>Snow a Plaza de Mayo a cikin 1918</small>
| style="width:150px;" |[[Fayil:Snow_in_Buenos_Aires_2.jpg|alt=Snowfall in Buenos Aires in 2007|border|120x120px]]<br /><small>Snow a Buenos Aires a cikin 2007</small>
|}
Yuni zuwa Agusta watanni ne na hunturu a Buenos Aires. Lokacin sanyi yana da sanyi tare da yanayin zafi a rana da sanyi dare. Maɗaukaki a lokacin matsakaita 16.6 °C (61.9 °F) yayin da ya ragu matsakaicin 8.3 °C (46.9 °F). Ana iya samun raƙuman sanyi a cikin waɗannan watanni waɗanda lokutan sanyi na iya dawwama na kwanaki. Wadannan raƙuman sanyi, musamman a lokacin sanyi mai tsanani suna haifar da haɓakar buƙatar makamashi, wanda zai iya haifar da ƙarancin makamashi. tun lokacin da aka fara lura da yanayin yanayi a shekarar 1906 a cibiyar lura da yanayi ta tsakiya, sau uku ne kawai ake ganin dusar ƙanƙara: Yuni 1918, Yuli 1928, da Yuli 2007.] Wannan ya faru ne saboda tsakiyar birnin yana da yanayin zafi fiye da wuraren da ke kewaye da shi saboda tasirin tsibiri na zafi na birane..<ref name="Pezza2010" /><ref name="CC"/>
Yawancin hazo ya fito ne daga tsarin gaba da ke da alaƙa da cyclogenesis da iska mai ƙarfi na kudu maso gabas (Sudestada), wanda ke kawo dogon lokaci na hazo, yanayin hazo da yanayin sanyi.{{Sfn|Fittkau|1969}}{{Sfn|Veblen|2007}}<ref name="sudestada"/> Lokacin hunturu yana da hazo yayin da yanayin dangi yana da yawa, sau da yawa 90% ko mafi girma, yana sa yanayin ya zama mara kyau, launin toka da sanyi.{{Sfn|Lydolph|1985}} Lokaci-lokaci, iska mai dumi daga arewa yana kawo yanayin zafi.<ref name="Bejaran2003"/> Wadannan iska mai dumi na iya kawo yanayin rana, musamman a lokacin da rana lokacin da suka zo daga arewa ko arewa maso yamma sakamakon rami da ke tsakiyar Argentina.<ref name="Bejaran2003" /> A gefe guda, iska mai dumi daga [[Brazil]] yana kawo yanayin zafi, yana nuna zafi mai yawa tare da murfin girgije mai girma wanda ya dace da gaba mai dumi na tsarin gaba da kuma yanayin iska mai zafi.<ref name="Bejaran2003" /> Wadannan iska mai dumi waɗanda ke da alhakin zafi mai yawa da girgije sune iska mafi zafi, wanda ke haifar da yanayin zafi mafi zafi.<ref name="Bejaran2003" /> Duk da haka, waɗannan ba su da rai kamar yadda Chaco Low, wanda ke da alhakin kawo iska mai dumi da na wurare masu zafi daga arewa ya fi rauni a cikin hunturu saboda ƙananan insolation, wanda ke haifar da iskõki daga arewa ba su da ƙarfi kuma sun fi guntu.<ref name="Seluchi2000"/>
Zuwa ƙarshen hunturu a watan Agusta, akwai muhimman canje-canje a cikin yaduwar yanayi.<ref name="santarosa">{{Cite web |title=La Tormenta de Santa Rosa |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/Tormenta_SantaRosa.pdf |access-date=2 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223050846/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/Tormenta_SantaRosa.pdf |url-status=dead }}</ref> Rashin zafi, iska mai laushi yana shiga cikin birni, hasken rana mafi girma da kuma rikice-rikicen yanayi na yau da kullun daga yamma yana faruwa a ƙarshen hunturu.<ref name="santarosa" /> Saboda haka, ƙarshen hunturu yawanci ana nuna shi da guguwa mai ƙarfi tare da walƙiya.<ref name="santarosa" /><ref name="arggov">{{Cite web |title=Geography and Climate of Argentina |url=http://www.argentina.gov.ar/argentina/portal/paginas.dhtml?pagina=1483 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20101220215355/http://www.argentina.gov.ar/argentina/portal/paginas.dhtml?pagina=1483 |archive-date=20 December 2010 |access-date=28 August 2015 |publisher=Government of Argentina}}</ref> Wannan an san shi da Santa Rosa Storm, a kusa da 30 ga watan Agusta.<ref name="santarosa" /><ref name="arggov" /> Dangane da shekaru 111 na lura da yanayi (1906-2016) daga cibiyar lura da tsakiya, shekaru 61 (55% na lokacin) sun ga yanayin guguwa da ke faruwa a kwanakin kusa da 30 ga Agusta, kodayake ba duk waɗannan ba ne suka haifar da ruwan sama mai yawa.<ref name="santarosa" />
=== Yanayin zafi ===
A cewar cibiyar lura da tsakiya, wacce ke da daya daga cikin mafi aminci da tsofaffin rikodin a Kudancin Amurka, <ref name="Pezza2010"/> mafi girman zafin jiki a Buenos Aires, {{Convert|43.3|C|1}} ° C (109.9 ° F), an rubuta shi a ranar 29 ga Janairun 1957 yayin da mafi ƙarancin zafin jiki da aka rubuta shine -5.4 ° C (22.3 ° F) a ranar 9 ga Yuli 1918. <ref>{{Cite web |title=112 años midiendo el tiempo de Buenos Aires |url=https://www.smn.gob.ar/noticias/112-años-midiendo-el-tiempo-de-buenos-aires |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180728170957/https://www.smn.gob.ar/noticias/112-a%C3%B1os-midiendo-el-tiempo-de-buenos-aires |archive-date=28 July 2018 |access-date=28 July 2018 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es}}</ref> Shekarar da ta fi zafi a rubuce ita , tare da matsakaicin zafin shekara-shekara na {{Convert|19.2|C|1}} ° C (66.6 ° F). <ref>{{Cite web |title=Informe preliminar clima arg 2024 Final |url=https://repositorio.smn.gob.ar/handle/20.500.12160/2740 |access-date=12 November 2024 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es}}</ref> A gefe guda, 1911 ita ce shekara mafi sanyi, tare da matsakaicin zafin shekara-shekara na {{Convert|15.4|C|1}} ° C (59.7 ° F). <ref>{{Cite web |title=2015 is the hottest year on record for BA City |url=http://www.buenosairesherald.com/article/205886/2015-is-the-hottest-year-on-record-for-ba-city |access-date=6 March 2016 |publisher=Buenos Aires Herald}}</ref>
{| class="wikitable"
| colspan="14" style="background: orange; text-align:center;" |'''Ƙididdigar zafin jiki mai tsanani (1906-yanzu) '''
|-
!Ma'auni
!Jan <ref name="SMNene">{{Cite web |title=El Mes de Enero en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/enero.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=13 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180213195215/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/enero.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Fabrairu <ref name="SMNfeb">{{Cite web |title=El Mes de Febrero en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/FEBRERO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110843/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/FEBRERO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Maris <ref name="SMNmar">{{Cite web |title=El Mes de Marzo en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/MARZO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223050941/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/MARZO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Afrilu <ref name="SMNabr">{{Cite web |title=El Mes de Abril en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/ABRIL.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110826/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/ABRIL.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Mayu <ref name="SMNmay">{{Cite web |title=El Mes de Mayo en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/MAYO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223050623/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/MAYO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Yuni <ref name="SMNjun">{{Cite web |title=El Mes de Junio en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/JUNIO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110829/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/JUNIO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Yuli <ref name="SMNjul">{{Cite web |title=El Mes de Julio en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/JULIO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=13 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180213080235/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/JULIO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Aug <ref name="SMNago">{{Cite web |title=El Mes de Agosto en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/AGOSTO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110800/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/AGOSTO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Satumba <ref name="SMNsept">{{Cite web |title=El Mes de Septiembre en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/SEPTIEMBRE.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110832/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/SEPTIEMBRE.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Oktoba <ref name="SMNoct">{{Cite web |title=El Mes de Octubre en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/OCTUBRE.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110841/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/OCTUBRE.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Nuwamba <ref name="SMNnov">{{Cite web |title=El Mes de Noviembre en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/NOVIEMBRE.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223051054/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/NOVIEMBRE.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Disamba <ref name="SMNdic">{{Cite web |title=El Mes de Diciembre en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/DICIEMBRE.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110903/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/DICIEMBRE.pdf |url-status=dead }}</ref>
|-
|Mafi yawan zafin jiki na kowane wata
|{{Convert|26.6|C|F|1}}
|{{Convert|25.7|C|F|1}}
|{{Convert|26.6|C|F|1}}
|{{Convert|20.4|C|F|1}}
|{{Convert|17.9|C|F|1}}
|{{Convert|15.1|C|F|1}}
|{{Convert|15.9|C|F|1}}
|{{Convert|15.2|C|F|1}}
|{{Convert|16.6|C|F|1}}
|{{Convert|20.5|C|F|1}}
|{{Convert|24.1|C|F|1}}
|{{Convert|26.6|C|F|1}}
|-
|Mafi sanyi matsakaicin zafin jiki na wata
|{{Convert|21.7|C|F|1}}
|{{Convert|20.0|C|F|1}}
|{{Convert|18.1|C|F|1}}
|{{Convert|14.2|C|F|1}}
|{{Convert|9.8|C|F|1}}
|{{Convert|5.7|C|F|1}}
|{{Convert|6.8|C|F|1}}
|{{Convert|8.9|C|F|1}}
|{{Convert|10.7|C|F|1}}
|{{Convert|13.6|C|F|1}}
|{{Convert|16.7|C|F|1}}
|{{Convert|19.8|C|F|1}}
|-
|Mafi ƙarancin zafin jiki
|{{Convert|30.0|C|F|1}}
|{{Convert|28.5|C|F|1}}
|{{Convert|28.0|C|F|1}}
|{{Convert|23.8|C|F|1}}
|{{Convert|22.6|C|F|1}}
|{{Convert|20.1|C|F|1}}
|{{Convert|20.8|C|F|1}}
|{{Convert|20.9|C|F|1}}
|{{Convert|23.7|C|F|1}}
|{{Convert|22.4|C|F|1}}
|{{Convert|25.4|C|F|1}}
|{{Convert|28.2|C|F|1}}
|-
|Mafi ƙarancin zafin jiki
|{{Convert|17.5|C|F|1}}
|{{Convert|15.9|C|F|1}}
|{{Convert|13.8|C|F|1}}
|{{Convert|11.1|C|F|1}}
|{{Convert|7.3|C|F|1}}
|{{Convert|4.3|C|F|1}}
|{{Convert|4.8|C|F|1}}
|{{Convert|6.4|C|F|1}}
|{{Convert|7.0|C|F|1}}
|{{Convert|9.6|C|F|1}}
|{{Convert|13.0|C|F|1}}
|{{Convert|15.9|C|F|1}}
|}
Shekarar da aka samu mafi yawan ruwan sama ita ce 1900, lokacin da birnin ya sami {{Convert|2024|mm|in}} in) na ruwan sama.<ref name="Rocha">{{Cite web |last=Rocha |first=Laura |date=2014-12-11 |title=La huella del temido cambio climático: 2014 es el más lluvioso en 113 años en Buenos Aires |url=http://www.lanacion.com.ar/1751236-la-huella-del-temido-cambio-climatico-2014-es-el-mas-lluvioso-en-113-anos-en-buenos-aires |access-date=7 March 2016 |publisher=La Nacion |language=es |archive-date=2016-03-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160308124316/http://www.lanacion.com.ar/1751236-la-huella-del-temido-cambio-climatico-2014-es-el-mas-lluvioso-en-113-anos-en-buenos-aires |url-status=dead }}</ref> A gefe guda, 1916 ta kasance shekarar da ta fi bushewa, tare da matsakaicin ruwan sama na shekara-shekara na {{Convert|504|mm|in}} in). <ref>{{Cite web |title=Précipitations Mensuelles à Buenos Aires (Argentine) |url=http://meteo-climat-bzh.dyndns.org/mete632-1888-2006-19-tn-1-0-0.php |access-date=7 March 2016 |publisher=Météoclimat |language=fr}}</ref> An rubuta mafi girman hazo na rana ɗaya a ranar 27 ga Fabrairu 1930, lokacin da {{Convert|194.1|mm|in}} in) na hazo ya faɗi.<ref name="SMNsummer"/>
{| class="wikitable"
| colspan="14" style="background: #ACE5EE; text-align:center;" |'''Ƙididdigar ruwan sama mai yawa (1906-yanzu) '''
|-
!Ma'auni
!Jan <ref name="SMNene"/>
!Fabrairu <ref name="SMNfeb"/>
!Maris <ref name="SMNmar"/>
!Afrilu <ref name="SMNabr"/>
!Mayu <ref name="SMNmay"/>
!Yuni <ref name="SMNjun"/>
!Yuli <ref name="SMNjul"/>
!Aug <ref name="SMNago"/>
!Satumba <ref name="SMNsept"/>
!Oktoba <ref name="SMNoct"/>
!Nuwamba <ref name="SMNnov"/>
!Disamba <ref name="SMNdic"/>
|-
|Ruwan sama mafi zafi a kowane wata
|{{Convert|347.5|mm|in|1}}
|{{Convert|420.3|mm|in|1}}
|{{Convert|476.6|mm|in|1}}
|{{Convert|404.8|mm|in|1}}
|{{Convert|361.7|mm|in|1}}
|{{Convert|178.5|mm|in|1}}
|{{Convert|212.1|mm|in|1}}
|{{Convert|277.8|mm|in|1}}
|{{Convert|260.1|mm|in|1}}
|{{Convert|367.1|mm|in|1}}
|{{Convert|284.1|mm|in|1}}
|{{Convert|318.5|mm|in|1}}
|-
|Ruwan sama mafi bushewa a kowane wata
|{{Convert|3.4|mm|in|1}}
|{{Convert|0.7|mm|in|2}}
|{{Convert|2.2|mm|in|1}}
|{{Convert|5.0|mm|in|1}}
|{{Convert|0.5|mm|in|2}}
|{{Convert|0.0|mm|in|2}}
|{{Convert|0.0|mm|in|0}}
|{{Convert|0.0|mm|in|0}}
|{{Convert|1.7|mm|in|1}}
|{{Convert|4.1|mm|in|1}}
|{{Convert|11.9|mm|in|1}}
|{{Convert|5.9|mm|in|1}}
|-
|Mafi yawan ruwan sama a rana ɗaya
|{{Convert|172.7|mm|in|1}}
|{{Convert|194.1|mm|in|1}}
|{{Convert|109.0|mm|in|1}}
|{{Convert|159.0|mm|in|1}}
|{{Convert|188.4|mm|in|1}}
|{{Convert|78.7|mm|in|1}}
|{{Convert|90.0|mm|in|1}}
|{{Convert|96.8|mm|in|1}}
|{{Convert|103.6|mm|in|1}}
|{{Convert|132.0|mm|in|1}}
|{{Convert|138.5|mm|in|1}}
|{{Convert|124.1|mm|in|1}}
|-
|}
== Kididdiga ==
{{Weather box}}{{Weather box}}{{Weather box}}
== Bayani ==
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
7iqvdzreat45cneakq7mffjmipu6zhm
Yanayi na Ireland
0
108563
831212
823117
2026-05-06T18:27:15Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831212
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Ireland_island_Köppen.png|thumb|428x428px|Nau'ikan yanayi na Köppen a Ireland.]]
[[Fayil:Wetterkarte_mit_Okklusion.png|right|thumb|350x350px|Yankin da ke da matsin lamba a Arewacin [[Tekun Atalanta|Atlantic]] yana motsawa a fadin Ireland.]]
'''yanayin Ireland''' yana da sauƙi, mai laushi kuma yana canzawa tare da [[Ruwan sama]] mai yawa da rashin matsanancin zafin jiki. An bayyana yanayin Ireland a matsayin yanayin yanayi na teku, ko ''Cfb'' a kan tsarin rarraba yanayi na Köppen, rarraba da yake rabawa tare da mafi yawan arewa maso yammacin Turai.<ref>{{Cite journal |last=Peel, M. C. |last2=Finlayson B. L. |last3=McMahon, T. A. |year=2007 |title=Updated world map of the Köppen–Geiger climate classification |journal=Hydrol. Earth Syst. Sci. |volume=11 |issue=5 |pages=1633–1644 |bibcode=2007HESS...11.1633P |doi=10.5194/hess-11-1633-2007 |issn=1027-5606 |doi-access=free}} ''(direct: [http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.pdf Final Revised Paper])''</ref><ref>{{Cite web |title=Marine Climatology |url=http://www.met.ie/marine/marine_climatology.asp |access-date=30 January 2008 |publisher=Met Éireann}}</ref> Tsibirin yana karɓar lokacin rani mai dumi da hunturu mai sanyi.
Kamar yadda Ireland ke fuskantar iska na babban teku, yana da sauƙi sosai a cikin hunturu fiye da wasu wurare a wannan latitude, misali Newfoundland a [[Kanada]] ko Sakhalin a [[Rasha]]. Yankin Atlantic mai juyawa, wanda ya haɗa da raƙuman teku kamar Arewacin Atlantic Current da Gulf Stream, ya saki ƙarin zafi a kan Atlantic, wanda iska mai yawa ke ɗauka zuwa Ireland yana ba da, alal misali, Dublin yanayin hunturu mai sauƙi fiye da sauran yanayin teku a irin waɗannan wurare.
Iska mai rinjaye tana hurawa daga kudu maso yamma, tana fashewa a kan tsaunuka masu tsawo na gabar yamma. Saboda haka ruwan sama wani muhimmin bangare ne na rayuwar yammacin Irish, tare da Tsibirin Valentia, a yammacin gabar County Kerry, yana samun kusan sau biyu ruwan sama na shekara-shekara kamar [[Dublin]] a gabas ({{Convert|1400|mm|in|1}} a vs. {{Convert|714|mm|in|1}} a).
Janairu da Fabrairu sune watanni mafi sanyi na shekara, kuma yana nufin yanayin iska na yau da kullun yana faɗuwa tsakanin 4 da 7 °C (39.2 da 44.6 °F) a cikin waɗannan watanni. Yuli da Agusta sune mafi zafi, tare da matsakaicin yanayin zafi na yau da kullun na 14 zuwa 16 °C (57.2 zuwa 60.8 °F), yayin da ma'anar matsakaicin yau da kullun a watan Yuli da Agusta ya bambanta daga 17 zuwa 18 °C (62.6 zuwa 64.4 °F) kusa da bakin teku, zuwa 19 zuwa 20 °C (66.0 °C) a cikin ƙasa. Mafi kyawun watanni shine Mayu da Yuni, tare da matsakaicin hasken rana na sa'o'i biyar zuwa bakwai a kowace rana.[1] Ko da yake munanan yanayin yanayi a Ireland ba safai ba ne idan aka kwatanta da sauran ƙasashe na nahiyar Turai, suna faruwa. Bacin ran Atlantika, wanda ke faruwa musamman a watannin Disamba, Janairu da Fabrairu, na iya kawo iskar da ta kai kilomita 160 a cikin sa'a guda (99 mph) zuwa yankunan yammacin gabar teku, tare da lokacin sanyi na 2013/14 ya kasance mafi hadari da aka yi rikodin.[2] A cikin watanni na rani, musamman a kusa da ƙarshen Yuli / farkon Agusta, tsawa na iya tasowa..<ref name="Storm Katia">{{Cite web |date=10 September 2011 |title=Evidence of winter storms |url=http://www.independent.ie/irish-news/hurricane-alert-storm-winds-coming-as-katia-moves-in-26770180.html |access-date=4 February 2016 |publisher=Independent Newspapers}}</ref><ref name="Thunderstorms">{{Cite web |title=July Thunderstorm |url=http://www.met.ie/climate-ireland/weather-events/July1985_Thunderstorm.PDF |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160405060447/http://www.met.ie/climate-ireland/weather-events/July1985_Thunderstorm.PDF |archive-date=5 April 2016 |access-date=4 February 2016 |publisher=Met Éireann}}</ref>
== Yanayin zafi ==
Ireland tana fama da rashin matsanancin zafin jiki idan aka kwatanta da sauran yankuna a irin wannan latitudes. Akwai bambancin yanki, tare da yankunan cikin gida suna da sanyi a cikin hunturu kuma suna da zafi a lokacin rani fiye da takwarorinsu na bakin teku.
Yankunan da suka fi zafi suna samuwa a gefen kudu maso yammacin gabar teku. Tsibirin Valentia yana da matsakaicin matsakaicin zafin jiki, a 10.9 ° C.
Yankunan da suka fi sanyi suna cikin ƙasa. Mullingar yana da matsakaicin matsakaicin zafin jiki, a 9.3 ° C.
Mafi girman zafin jiki da aka taɓa yin rikodin a Ireland ya kasance 33.3 ° C a Kilkenny Castle, a ranar 26 ga Yuni 1887. Mafi ƙarancin zafin jiki ya kasance -19.1 ° C a Markree Castle a ranar 16 ga Janairun 1881.
Shida daga cikin shekaru goma mafi zafi a Ireland sun faru tun daga 1990.<ref>{{Cite web |last=Environmental Protection Agency |date=2017 |title=What impact will climate change have for Ireland |url=http://www.epa.ie/climate/communicatingclimatescience/whatisclimatechange/whatimpactwillclimatechangehaveforireland/ |website=EPA}}</ref> Saboda canjin yanayi, an kiyasta cewa yanayin zafi zai tashi a ko'ina har zuwa digiri 3.4 a ƙarshen karni.<ref>{{Cite journal |last=Murphy |first=Conor |last2=Fealy |first2=Rowan |date=2010 |title=Climate Change Impacts for Ireland Part 2: Changes in Key Climatic Variables |url=http://eprints.maynoothuniversity.ie/2671/1/CM_Climate_Impacts_Pt2.pdf |journal=Geographical Viewpoint |volume=38 |page=31 |access-date=11 January 2018}}</ref>
Matsanancin zafi da sanyi duka ba safai suke yi a duk faɗin ƙasar. Yanayin zafi da ya wuce 30 ° C ba kasafai ba ne, yawanci yana faruwa ne kawai a kowane ƴan shekaru (2025, 2023, 2022, 2021, 2018, 2016, 2013, 2006, 2005, 2003, 1995, 1990, 193, 198 Misalai na baya-bayan nan), kodayake galibi suna kaiwa 20s mafi yawan lokacin bazara. Daskarewa mai tsanani yana faruwa ne kawai lokaci-lokaci a cikin hunturu, tare da yanayin zafi ƙasa -10 °C kasancewar ba a saba gani ba a cikin ƙananan wurare da yanayin zafi ƙasa da daskarewa ba a saba gani ba a yawancin yankunan bakin teku. Koyaya, ana cewa yanayin zafi a tsaunin Wicklow yana kaiwa -10 °C kowace shekara. [ana {{Weather box}}
=== Gishiri ===
[[Fayil:CavanHayfield.JPG|right|thumb|Hasken rana a cikin County Cavan]]
Rashin sanyi yana faruwa akai-akai a cikin hunturu, tare da yawancin yankuna suna ganin sama da kwanaki 40 na sanyi a kowace shekara. A yankunan arewa, sanyi na iska yana faruwa a matsakaicin kwanaki 10.2 a kowace Janairu, watan da sanyi na iska ke faruwa akai-akai.<ref name="1971-2000 averages">{{Cite web |title=N Ireland 1971-2000 averages |url=http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/areal/n_ireland.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927031233/http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/areal/n_ireland.html |archive-date=27 September 2007 |access-date=17 May 2008 |publisher=[[Meteorological Office]]}}</ref> A cikin Sperrins da Glens na Antrim iska sanyi yana faruwa a kusan kwanaki 80 a shekara.<ref name="Average air frost">{{Cite web |title=Days of Air Frost 1971-2000 |url=http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/daf/17.gif |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070705082009/http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/daf/17.gif |archive-date=5 July 2007 |access-date=18 May 2008 |publisher=[[Meteorological Office]]}}</ref> Tsarin yayi kama da sanyi na ƙasa, tare da matsakaicin kwanaki 100 na sanyi na ƙasa a cikin ƙasƙanci da sama da 140 a cikin duwatsu.<ref name="Average ground frost">{{Cite web |title=Days of Ground Frost 1971-2000 |url=http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/dgf/17.gif |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070109064830/http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/averages/19712000/dgf/17.gif |archive-date=9 January 2007 |access-date=18 May 2008 |publisher=[[Meteorological Office]]}}</ref> Yawan kwanakin sanyi a Ireland sun ragu sosai a cikin shekaru goma da suka gabata. An san raguwar mafi girma a cikin hunturu.
<ref>{{Cite web |title=Key Meteorological Indicators of Climate Change in Ireland |url=https://www.epa.ie/pubs/reports/research/climate/ERC-6-Climate%20Change-web-ready3.pdf |access-date=7 July 2020}}</ref>
Frost yana da wuya a bakin tekun, a cikin birane da kuma a yankunan yamma da kudanci.
Roches Point, County Cork yana karɓar 'yan kwanaki mafi ƙanƙanta tare da sanyi na iska, tare da matsakaicin kwanaki 7.0 tare da sanyi mai iska da aka rubuta a kowace shekara.<ref>{{Cite web |title=Met Éireann - Roches Point (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/rochespoint.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094129/https://www.met.ie/climate/rochespoint.asp |url-status=dead }}</ref>
Kilkenny, County Kilkenny yana karɓar mafi yawan kwanaki tare da sanyi na iska, tare da matsakaicin kwanaki 53.0 tare da sanyi mai iska da aka rubuta a kowace shekara.<ref name="autogenerated1">{{Cite web |title=Met Éireann - Kilkenny (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/kilkenny.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094115/https://www.met.ie/climate/kilkenny.asp |url-status=dead }}</ref>
A [[Dublin]], Filin jirgin sama Dublin ya yi rikodin sanyi na iska a matsakaita kwanaki 24.3 a kowace shekara, yayin da Casement Aerodrome (wanda ke cikin ƙasa) ya yi rikodi da sanyi na iska akan matsakaicin kwanaki 41.3 a kowace tawen.<ref name="autogenerated2">{{Cite web |title=Met Éireann - Dublin Airport (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/dublinairport.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100423115003/http://www.met.ie/climate/dublinairport.asp |archive-date=23 April 2010 |access-date=20 August 2010}}</ref><ref name="autogenerated3">{{Cite web |title=Met Éireann - Casement Aerodrome (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/casement.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094044/https://www.met.ie/climate/casement.asp |url-status=dead }}</ref>
[[Fayil:SummerCloud_(Cropped).JPG|thumb|Hoton tauraron dan adam wanda ke nuna ci gaban girgije na lokacin rani a cikin Ireland da Burtaniya]]
Watanni mafi yawan rana shine Mayu da Yuni. A cikin waɗannan watanni hasken rana yana tsakanin sa'o'i 5 zuwa 61⁄2 a kowace rana a mafi yawan ƙasar. Kudu maso gabas yana samun mafi yawan hasken rana, matsakaicin sama da awanni 7 a rana a farkon lokacin rani. Disamba shine watan da ya fi yawan hazo, tare da matsakaicin hasken rana na yau da kullun daga kimanin awa 1 a arewa zuwa kusan awanni 2 a kudu maso gabas. A cikin shekara gabaɗaya, yawancin yankuna suna samun matsakaicin tsakanin sa'o'i 31⁄4 da 33⁄4 na hasken rana kowace rana. Girgije ya rufe sararin samaniya na Irish kusan rabin lokacin.
Yankin da ya fi hasken rana a tsibirin shine kudu maso gabas. Rosslare, County Wexford ya kasance yankin da ya fi hasken rana a tarihi, duk da haka, Met Éireann ta rufe tashar a cikin 2007. <ref>{{Cite web |date= |title=Climatology details for station Rosslare, IRELAND and index SS: Sunshine duration |url=http://eca.knmi.nl/utils/calcdetail.php?seasonid=0&periodid=1981-2010&indexid=SS&stationid=2137 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200211224335/http://eca.knmi.nl/utils/calcdetail.php?seasonid=0&periodid=1981-2010&indexid=SS&stationid=2137 |archive-date=2020-02-11 |access-date=2024-06-19 |website=eca.knmi.nl}}</ref> Tashar da ta fi hasken rana a cikin shekara ta 1981 zuwa 2010 ita ce Ballyrichard HSE a Arklow, County Wicklow, wanda ya sami matsakaicin sa'o'i 4.41 na hasken rana kowace rana.{{Weather box}}Yankunan da suka fi girgije (watau mafi ƙarancin rana) na tsibirin gabaɗaya yamma ne da arewa maso yammacin ƙasar. A cikin matsakaicin lokacin 1971-2000, Claremorris, County Mayo ita ce tashar da ta fi girgije, tana karɓar sa'o'i 1,072 na hasken rana a kowace shekara. Daga 1981 zuwa 2010, Birr, County Offaly, a cikin Midlands, ita ce tashar da ta fi girgije (mai wucewa), tana karɓar matsakaicin sa'o'i 3.2 na hasken rana a kowace rana, ƙasa da tashoshin da ke Malin Head a arewa ko Belmullet a yamma.<ref>{{Cite web |date= |title=Climatology details for station Birr, IRELAND and index SS: Sunshine duration |url=http://eca.knmi.nl/utils/calcdetail.php?seasonid=0&periodid=1981-2010&indexid=SS&stationid=120 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200130104037/http://eca.knmi.nl/utils/calcdetail.php?seasonid=0&periodid=1981-2010&indexid=SS&stationid=120 |archive-date=2020-01-30 |access-date= |website=eca.knmi.nl}}</ref> Yankunan cikin gida suna karɓar ƙarancin hasken rana fiye da yankunan bakin teku saboda ci gaban girgije a kan ƙasa. Cloud yana tasowa ne saboda iska mai ɗorewa wanda ya haifar da dumama ƙasa.<ref>{{Cite web |title=Sunshine and Solar Radiation |url=http://www.met.ie/climate-ireland/sunshine.asp |archive-url=https://web.archive.org/web/20180217071303/http://www.met.ie:80/climate-ireland/sunshine.asp |archive-date=17 February 2018 |publisher=[[Met Éireann]]}}</ref>{{Weather box}}
== Ruwan sama ==
=== Ruwan sama ===
Ruwan sama shine mafi yawan ruwan sama a tsibirin, kuma ya zama ruwan dare a ko' Ireland, kodayake wasu sassan gabar yamma suna samun ruwan sama sau biyu kamar gabar gabas. Ruwan sama a Ireland yawanci yana fitowa ne daga tsarin gaba na Atlantic wanda ke tafiya arewa maso gabas a kan tsibirin, yana kawo girgije da ruwan sama. Yawancin gabashin rabin kasar suna da tsakanin 750 da 1,000 in) na ruwan sama shekara. Ruwan sama a yammaci yawanci yana tsakanin 1,000 da 1,250 in). A yawancin gundumomin tsaunuka ruwan sama ya wuce {{Convert|3000|mm|in|1}} in) a kowace shekara. Watanni mafi zafi kusan ko'ina shine Disamba da Janairu. Afrilu shine watan da ya fi bushewa gabaɗaya, amma a yawancin sassan kudanci, Yuni shine mafi bushewa.
Matsakaicin adadin "kwanaki masu laushi" (kwanaki da sama da {{Convert|1|mm|in|3}} in) na ruwan sama) ya kasance daga kimanin kwanaki 151 a shekara tare da gabas da kudu maso gabas, zuwa kimanin kwanaki 225 a shekara a wasu sassan yamma.
Tashar yanayi mafi zafi ita ce Glanagimla, Leenane, Co. Galway, wanda ke da matsakaicin {{Convert|2874.59|mm|in|2}} in) ruwan sama a kowace shekara.<ref>{{Cite web |title=Historical Data |url=https://www.met.ie/climate/available-data/historical-data |access-date=11 November 2020 |publisher=Met Éireann}}</ref> [ba takamaiman ba don tabbatarwa] Tashar yanayin zafi mafi zafi ita ce tsibirin Valentia, wanda ke karɓar {{Convert|1430.1|mm|in|2}} in) na ruwan sama a kowace shekara, a matsakaici.<ref name="met.ie"/>
Tashar yanayi mafi bushewa tana a Ringsend, Co. Dublin, wanda ke karɓar {{Convert|683|mm|in|2}} in) na ruwan sama a kowace shekara, a matsakaici.<ref name="autogenerated3"/>
Tashar yanayi tare da mafi yawan adadin "kwanaki mai laushi" ita ce Belmullet, tare da kwanaki 193 a kowace shekara, <ref>{{Cite web |title=Met Éireann - Belmullet (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/belmullet.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094030/https://www.met.ie/climate/belmullet.asp |url-status=dead }}</ref> yayin da tashar da ke da mafi ƙarancin adadin "kwanakin ruwa" ita ce Filin jirgin saman Dublin, tare da kwana 128 a kowace shekara. <ref name="autogenerated2"/>
==== Rubuce-rubucen ruwan sama ====
Tushen: <ref name="WeatherExtremes">{{Cite web |title=Weather Extreme Records for Ireland - Met Éireann - the Irish Meteorological Service |url=http://www.met.ie/climate-ireland/weather-extremes.asp |access-date=2025-07-29 |archive-date=2016-12-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161216004316/http://www.met.ie/climate-ireland/weather-extremes.asp |url-status=dead }}</ref>
* Shekarar da ta fi bushewa da aka rubuta a Ireland ita ce 1887, tare da {{Convert|356.6|mm|in|2}} in) na ruwan sama da aka rubuta da Glasnevin, County Dublin.
* Yaduwar fari mafi tsawo a Ireland ta faru ne a Limerick tsakanin 3 ga Afrilu 1938 da 10 ga Mayu 1938 (kwana 37).
* Mafi girman jimlar kowane wata ya kasance {{Convert|790.0|mm|in|2}} in); an rubuta shi a Dutsen Cummeragh, County Kerry, a watan Oktoba 1996.
* Mafi girman shekara-shekara ya kasance {{Convert|3964.9|mm|in|2}} in); an rubuta shi a Ballaghbeena Gap 1960.
* Mafi girman jimlar yau da kullun shine {{Convert|243.5|mm|in|2}} in); an rubuta shi a Cloone Lake, County Kerry, a ranar 18 ga Satumba 1993.
=== Ruwan dusar ƙanƙara ===
[[Fayil:BlackhillRoadSnow.JPG|thumb|Snow a cikin Wicklow]]
Yanayin sanyi mai tsanani ba a saba gani ba a Ireland tare da mafi yawan ruwan sama na hunturu da ke zuwa a cikin ruwan sama, kodayake tuddai da yankunan tsaunuka a cikin ƙasar na iya ganin har zuwa kwanaki 30 na dusar ƙanƙara a kowace shekara: yankin Wicklow Mountains wani lokacin yana fuskantar kwanaki 50 ko fiye na dusarƙara a kowane shekara. Yawancin yankuna masu ƙasƙanci na tsibirin suna ganin 'yan kwanaki na dusar ƙanƙara a kowace shekara (daga Disamba zuwa Maris har da), ko kuma ba su ga dusar ƙara ba a wasu hunturu.
Koyaya, akwai shirye-shiryen dusar ƙanƙara da kankara, gami da rarraba grit, gishiri, da sauran ma'adanai masu maganin dusar ƙara. A ƙarshen shekara ta 2011, Gwamnatin Ireland ta kafa "Winter-Ready", don shirya ƙasar don irin wannan mummunan yanayi.<ref>{{Cite web |title=News |url=http://www.merrionstreet.ie/index.php/2011/11/shatter-launches-winter-ready-campaign/?cat=3 |access-date=1 December 2011 |website=Shatter launches Winter Ready campaign |publisher=Irish Government News Service}}</ref>
Saboda bambancinsa (wanda ya fi girma saboda tasirin Tekun Atlantika, Kogin Gulf da Arewacin Tekun Atlantika, da kuma latatul Ireland ta arewa da kuma raunin da iskar Siberian/Arctic) Yanayin Ireland a lokacin watannin hunturu yana da wahala a iya hasashen. Abubuwan da aka ambata a baya sun sa duka biyun suna da ƙarancin zafi da ƙarancin zafi mai yiwuwa.
Tashar yanayi mafi dusar ƙanƙara ita ce Clones, County Monaghan, wanda ke karɓar, a matsakaita, kwanaki 18 na dusar ƙara da / ko dusar ƙana a kowace shekara. Daga cikin wadannan, kwanaki 6.2 suna da dusar ƙanƙara a karfe 09:00 .<ref name="Clones">{{Cite web |title=Clones 1978–2007 averages |url=https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/clones.html |access-date=4 December 2020 |website=www.met.ie |archive-date=21 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210321232407/https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/clones.html |url-status=dead }}</ref> Tashar yanayin dusar ƙanƙara mafi ƙanƙanta ita ce Tsibirin Valentia, County Kerry; wanda ke karɓar, a matsakaita, kwanaki 5.6 na dusar ƙara da / ko dusar ƙana a kowace shekara. Daga cikin wadannan, kwanaki 0.8 suna da dusar ƙanƙara a karfe 09:00 .<ref name="met.ie"/>
=== Gaisuwa ===
Girgizar ƙasa, kamar dusar ƙanƙara da ƙanƙarar ƙanƙanta, ma ba ta da yawa a Ireland; duk da haka, tana iya faruwa a kowane lokaci na shekara. Ya fi yawa a lokacin bazara a lokacin tsawa.
Malin Head, County Donegal yana karɓar mafi yawan haila, tare da matsakaicin kwanaki 48.4 a kowace shekara.<ref name="ReferenceB">{{Cite web |title=Met Éireann - Malin Head (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/malinhead.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20111009104715/http://met.ie/climate/malinhead.asp |archive-date=9 October 2011 |access-date=8 May 2008}}</ref>
Roche's Point, County Cork yana karɓar mafi ƙanƙara, tare da matsakaicin kwanaki 8.0 a kowace shekara.<ref>{{Cite web |title=Met Éireann - Roche's Point (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/rochespoint.asp |access-date=14 December 2019 |archive-date=18 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218094129/https://www.met.ie/climate/rochespoint.asp |url-status=dead }}</ref>
=== Hadari ===
Hadari ba su da yawa a Ireland fiye da Mainland [[Turai]] da yawancin [[Birtaniya|Burtaniya]]. Late Spring da Summer sun yi rikodin mafi yawan ayyukan tsawa a Ireland da yankunan da ke kewaye da teku.<ref name="x775">{{Cite journal |last=Hayward |first=Leah |last2=Whitworth |first2=Malcolm |last3=Pepin |first3=Nick |last4=Dorling |first4=Steve |date=2022-12-15 |title=A regional lightning climatology of the UK and Ireland and sensitivity to alternative detection networks |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/pdfdirect/10.1002/joc.7680 |journal=International Journal of Climatology |volume=42 |issue=15 |pages=7839–7862 |doi=10.1002/joc.7680 |issn=0899-8418 |access-date=2025-07-25 |doi-access=free}}</ref>
Filin jirgin saman Cork, County Cork yana fuskantar mafi ƙarancin tsawa; yana karɓar shi kwanaki 3.7 a kowace shekara a matsakaici.<ref name="ReferenceC">{{Cite web |title=Met Éireann - Cork Airport (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/corkairport.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080508021517/http://www.met.ie/climate/corkairport.asp |archive-date=8 May 2008 |access-date=8 May 2008}}</ref>
Tsibirin Valentia, County Kerry yana fuskantar mafi yawan tsawa; yana karɓar shi kwanaki 7.1 a kowace shekara a matsakaici.<ref name="met.ie">{{Cite web |title=Valentia 1981–2010 averages |url=https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/valentia.html |access-date=14 December 2019 |website=www.met.ie |archive-date=21 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210321232350/https://www.met.ie/climate-ireland/1981-2010/valentia.html |url-status=dead }}</ref>
== Iska ==
Gabaɗaya, bakin tekun yana da iska fiye da yankunan cikin gida, kuma yamma yana da iska sosai fiye da gabas.
Tashar da ke da a matsakaicin saurin iska shine Shugaban Malin, County Donegal, matsakaicin a 16.3 kn (30.2 km/h; 18.8 mph). Har ila yau, Malin Head yana karɓar mafi yawan iska mai ƙarfi, yana rikodin su akan matsakaita kwanaki 66.0 a kowace shekara..<ref name="ReferenceB"/>
Tashar da ke da mafi ƙarancin saurin iska ita ce Kilkenny, County Kilkenny; matsakaicin a {{Convert|6.5|kn|km/h mph}} km / h; 7.5 . <ref name="autogenerated1"/>
Tashar da ke yin rikodin mafi ƙarancin iskar iska ita ce Birr, County Offaly; tana yin rikodin su a matsakaicin kwanaki 1.2 a kowace shekara.<ref>{{Cite web |title=Met Éireann - Birr (30 Year Averages) |url=http://www.met.ie/climate/birr.asp |access-date=14 December 2019}}</ref>
Mafi girman saurin iska da aka taɓa yin rikodin a Ireland ya kasance {{Convert|182|km/h|kn mph|0}} km / h (98 a Limerick (a Filin jirgin saman Foynes) a ranar 18 ga Janairun 1945.<ref name="WeatherExtremes"/>
Guguwa ba ta da yawa a Ireland, tare da kusan kasa da goma da aka ruwaito a kowace shekara - galibi a watan Agusta.<ref>{{Cite web |date=7 August 2008 |title=Yesterday's tornados 'almost unheard of' |url=https://www.breakingnews.ie/ireland/yesterdays-tornados-almost-unheard-of-372813.html |access-date=14 December 2019 |website=Breaking News}}</ref>
== Haushi ==
[[Fayil:Olympus_Jan_2003_377-2.jpg|thumb|Haushi a cikin Dutsen Wicklow]]
Tashar da ta fi hazo ita ce a Filin jirgin saman Cork, County Cork, wanda ke da kwanaki 99.5 na hazo a kowace shekara.<ref name="ReferenceC"/>
Tashar da ta fi ƙarancin hazo ita ce a Tsibirin Valentia, County Kerry, wanda ke da kwanaki 8.9 na hazo a kowace shekara.<ref name="met.ie"/>
== Ganuwa ==
Ganin yana da kyau sosai, saboda kusanci da masana'antu zuwa gabar teku, yana ba da damar iska don watsar da duk wani hayaki.<ref name="Met Office:Northern Ireland climate">{{Cite web |title=Met Office:Northern Ireland climate |url=http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/location/nireland/index.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070929092850/http://www.metoffice.gov.uk/climate/uk/location/nireland/index.html |archive-date=29 September 2007 |access-date=17 May 2008 |publisher=[[Meteorological Office]]}}</ref> Rashin hazo da hazo sau da yawa suna faruwa, da kuma hazo na bakin teku a gabas, amma gabaɗaya ba ya daɗewa. Koyaya, a cikin hunturu, yana iya zama jinkiri don sharewa.<ref name="Met Office:Northern Ireland climate" />
== Canjin yanayi ==
{{Excerpt|Climate change in the Republic of Ireland}}Dangane da binciken da aka gudanar a 2024, matsanancin zafin jiki na 34 ° C ko fiye yana ƙara zama mai yiwuwa a Ireland. <ref>{{Cite web |title=Temperatures exceeding 30 degrees likely to become more common in Ireland - study |url=https://www.irishtimes.com/environment/climate-crisis/2024/07/02/temperatures-exceeding-30-degrees-likely-to-become-more-common-in-ireland-study/ |access-date=2025-06-15 |website=The Irish Times |language=en}}</ref>{{Climate chart|[[Belmullet]] (1981-2010)|3.7|8.9|134.0|3.6|9.1|97.1|4.7|10.4|99.2|5.8|12.2|72.0|7.9|14.6|70.4|10.4|16.2|72.1|12.2|17.6|79.0|12.2|17.8|101.9|10.7|16.5|101.8|8.4|13.7|145.9|6.0|11.0|134.0|4.2|9.2|137.4}}{{Climate chart|[[Birr, County Offaly|Birr]] (1979-2008)|2.0|8.1|78.8|2.0|8.6|58.6|3.3|10.3|67.4|4.3|12.6|55.0|6.6|15.5|59.5|9.5|17.8|66.5|11.6|19.6|59.4|11.3|19.3|81.6|9.3|17.1|66.4|6.6|13.6|94.2|4.0|10.4|74.7|2.7|8.6|83.8|source=|float=left|clear=none}}{{Climate chart|[[Casement Aerodrome]] (1981-2010)|2.1|8.0|63.8|2.0|8.2|48.5|3.3|10.2|50.7|4.1|12.4|51.9|6.6|15.2|59.1|9.4|17.9|62.5|11.5|19.8|54.2|11.3|19.5|72.3|9.5|17.1|60.3|7.0|13.6|81.6|4.2|10.2|73.7|2.4|8.3|75.7}}{{Climate chart|[[Clones, County Monaghan|Clones]] (1978-2007)|1.6|7.2|87.6|1.6|7.8|71.0|3.0|9.7|84.0|4.2|12.1|61.6|6.5|15.1|63.4|9.5|17.4|70.9|11.4|19.2|70.8|11.1|18.8|88.7|9.2|16.6|76.2|6.6|13.1|102.7|3.9|9.8|85.1|2.3|7.6|98.4}}{{Climate chart|[[Cork Airport]] (1981-2010)|3.0|8.2|131.4|3.1|8.3|97.8|4.0|9.9|97.6|4.9|11.8|76.5|7.4|14.4|82.3|10.0|17.0|80.9|11.8|18.7|78.8|11.8|18.5|96.8|10.2|16.5|94.6|7.7|13.2|138.2|5.2|10.3|120.0|3.7|8.5|133.1}}{{Climate chart|[[Dublin Airport]] (1981-2010)|2.4|8.1|62.6|2.3|8.3|48.8|3.4|10.2|52.7|4.6|12.1|54.1|6.9|14.8|59.5|9.6|17.6|66.7|11.7|19.5|56.2|11.5|19.2|73.3|9.8|17.0|59.5|7.3|13.6|79.0|4.5|10.3|72.9|2.8|8.3|72.7}}{{Climate chart|[[Kilkenny]] (1978-2007)|1.6|8.2|78.3|1.9|8.6|66.1|3.2|10.6|67.9|4.2|12.9|56.4|6.5|15.7|60.4|9.3|18.2|61.0|11.3|20.3|54.6|11.0|20.2|77.8|9.1|17.8|69.0|6.5|14.1|95.3|3.7|10.8|80.2|2.4|8.8|90.4}}{{Climate chart|[[Malin Head]] (1981-2010)|3.6|8.1|117.4|3.5|8.1|84.8|4.4|9.3|85.9|5.8|10.8|63.1|7.8|13.1|56.9|10.3|15.1|69.1|12.1|16.8|76.8|12.3|17.0|93.2|10.9|15.6|91.8|8.5|13.0|118.4|6.1|10.4|104.5|4.2|8.6|114.2}}{{Climate chart|[[Mullingar]] (1979-2008)|1.5|7.4|91.7|1.5|7.9|72.0|2.8|9.8|78.3|4.1|12.1|62.1|6.3|14.9|68.7|9.2|17.3|70.5|11.1|19.2|61.8|10.8|18.9|80.8|8.9|16.7|73.8|6.2|13.2|102.1|3.5|9.9|82.4|2.2|7.9|97.1}}{{Climate chart|[[Rosslare Strand|Rosslare]] (1978-2007)|4.2|8.8|88.4|4.1|8.5|70.8|5.1|9.9|69.1|6.3|11.3|59.1|8.6|13.6|55.7|11.0|16.3|54.9|12.7|18.3|49.9|12.9|18.5|71.6|11.6|16.8|75.0|9.3|14.0|109.3|6.7|11.3|100.9|5.2|9.5|100.8|source=|float=left|clear=none}}{{Climate chart|[[Shannon Airport]] (1981-2010)|3.2|8.8|102.3|3.2|9.2|76.2|4.5|11.1|78.7|5.7|13.3|59.2|8.2|16.0|64.8|10.9|18.3|69.8|12.9|19.8|65.9|12.7|19.6|82.0|10.8|17.7|75.6|8.2|14.3|104.9|5.5|11.1|94.1|3.6|9.0|104.0}}{{Climate chart|[[Valentia Island]] (1981-2010)|4.7|9.8|173.8|4.6|9.8|123.7|5.4|11.0|123.8|6.3|12.5|96.7|8.4|14.9|93.5|10.8|16.7|95.3|12.7|18.1|99.0|12.6|18.2|114.9|11.2|17.0|125.4|9.0|14.3|177.1|6.8|11.8|169.3|5.3|10.3|164.9|source=|float=left|clear=none}}
{| class="wikitable mw-collapsible" style="width:100%;text-align:center;line-height:1.2em;margin-left:auto;margin-right:auto"
! colspan="14" |Bayanan yanayi don Dublin (Secondary Climatological Surface Parameters)
|-
!Wata
!Jan
!Fabrairu
!Tekun
!Afrilu
!Mayu
!Yuni
!Yuli
!Aug
!Satumba
!Oktoba
!Nuwamba
!Disamba
! style="border-left-width:medium" |Shekara
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da hazo > {{Convert|10.0|mm|inches}} in)
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.3
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.1
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.0
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.1
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.3
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.9
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.4
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |2.0
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.7
| style="background:#C0E0E0;color:#000000;" |2.1
| style="background:#C0E0E0;color:#000000;" |2.2
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;" |1.7
| style="background:#CCE5E5;color:#000000;border-left-width:medium" |18.8
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da Max zafin jiki > {{Convert|25.0|C|F}} ° C (77.0 ° F)
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FAEBD7;color:#000000;" |0.2
| style="background:#FAEBD7;color:#000000;" |0.6
| style="background:#FAEBD7;color:#000000;" |0.3
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#ffffff;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FAEBD7;color:#000000;border-left-width:medium" |1.1
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da zafin jiki na Min < {{Convert|0.0|C|F}} ° C (32.0 ° F)
| style="background:#80FFFF;color:#000000;" |7.1
| style="background:#80FFFF;color:#000000;" |7.2
| style="background:#80FFFF;color:#000000;" |5.5
| style="background:#C0FFFF;color:#000000;" |3.9
| style="background:#F0FFFF;color:#000000;" |0.5
| style="background:#FFFFFF;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FFFFFF;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FFFFFF;color:#000000;" |0.0
| style="background:#FFFFFF;color:#000000;" |0.0
| style="background:#F0FFFF;color:#000000;" |0.8
| style="background:#C0FFFF;color:#000000;" |3.3
| style="background:#80FFFF;color:#000000;" |6.7
| style="background:#C0FFFF;color:#000000;border-left-width:medium" |35
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da tsawa
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.3
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.7
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.6
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.9
| style="background:#E0FFE0;color:#000000;" |1.0
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.3
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.3
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;" |0.2
| style="background:#E5FFE5;color:#000000;border-left-width:medium" |5.1
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da ƙanƙarahail
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |1.1
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |1.5
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |1.8
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |2.0
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |1.0
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.1
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.2
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.1
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.1
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.2
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.4
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;" |0.7
| style="background:#CCCCFF;color:#000000;border-left-width:medium" |9.2
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da hazo
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |3.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.6
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.2
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.3
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.8
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |3.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.6
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |2.3
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;" |3.4
| style="background:#E0E0E0;color:#000000;border-left-width:medium" |32.2
|-
!Matsakaicin adadin kwanaki tare da saurin iska > {{Convert|10|m/s|kph}} m / s (36 km / h)
| style="background:#666666;color:#FFFFFF;" |18
| style="background:#808080;color:#FFFFFF;" |15.9
| style="background:#808080;color:#FFFFFF;" |15.7
| style="background:#999999;color:#000000;" |12.2
| style="background:#A0A0A0;color:#000000;" |11
| style="background:#B2B2B2;color:#000000;" |8.9
| style="background:#B2B2B2;color:#000000;" |8.5
| style="background:#B2B2B2;color:#000000;" |9.5
| style="background:#A0A0A0;color:#000000;" |10.3
| style="background:#999999;color:#000000;" |13.4
| style="background:#808080;color:#FFFFFF;" |14.7
| style="background:#808080;color:#FFFFFF;" |16
| style="background:#A0A0A0;color:#FFFFFF;border-left-width:medium" |154.1
|-
!Matsakaicin saurin iska
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |6.3
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |6.2
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.9
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.3
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.1
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |4.7
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |4.7
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |4.7
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |4.9
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.4
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |5.8
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;" |6
| style="background:#FEFEFA;color:#000000;border-left-width:medium" |5.4
|-
!Matsakaicin zafin teku ° C (° F)
| style="background:#9090FF;color:#000000;" |9.6(49.3)<br />
| style="background:#8484FF;color:#000000;" |8.8(47.8)<br />
| style="background:#7E7EFF;color:#000000;" |8.4(47.1)<br />
| style="background:#8888FF;color:#000000;" |9.1(48.4)<br />
| style="background:#9C9CFF;color:#000000;" |10.4(50.7)<br />
| style="background:#B8B8FF;color:#000000;" |12.3(54.1)<br />
| style="background:#D3D3FF;color:#000000;" |14.1(57.4)<br />
| style="background:#DFDFFF;color:#000000;" |14.9(58.8)<br />
| style="background:#DEDEFF;color:#000000;" |14.8(58.6)<br />
| style="background:#D3D3FF;color:#000000;" |14.1(57.4)<br />
| style="background:#C4C4FF;color:#000000;" |13.1(55.6)<br />
| style="background:#A9A9FF;color:#000000;" |11.3(52.3)<br />
| style="background:#B0B0FF;color:#000000;border-left-width:medium" |11.7(53.1)<br />
|-
!Matsakaicin sa'o'in hasken rana
| style="background:#E2E200;color:#000000;" |8.0
| style="background:#F0F011;color:#000000;" |10.0
| style="background:#FFFF33;color:#000000;" |12.0
| style="background:#FFFF55;color:#000000;" |14.0
| style="background:#FFFF77;color:#000000;" |16.0
| style="background:#FFFF88;color:#000000;" |17.0
| style="background:#FFFF77;color:#000000;" |16.0
| style="background:#FFFF66;color:#000000;" |15.0
| style="background:#FFFF44;color:#000000;" |13.0
| style="background:#F7F722;color:#000000;" |11.0
| style="background:#E9E900;color:#000000;" |9.0
| style="background:#E2E200;color:#000000;" |8.0
| style="background:#FFFF3A;color:#000000;border-left-width:medium" |12.4
|-
!Matsakaicin UltravioletAlamar Ultraviolet
| style="background:#289500;color:#000000;" |0
| style="background:#289500;color:#000000;" |1
| style="background:#289500;color:#000000;" |2
| style="background:#f7e400;color:#000000;" |4
| style="background:#f7e400;color:#000000;" |5
| style="background:#f85900;color:#000000;" |6
| style="background:#f85900;color:#000000;" |6
| style="background:#f7e400;color:#000000;" |5
| style="background:#f7e400;color:#000000;" |4
| style="background:#289500;color:#000000;" |2
| style="background:#289500;color:#000000;" |1
| style="background:#289500;color:#000000;" |0
| style="background:#f7e400;color:#000000;border-left-width:medium" |3
|-
! colspan="14" style="background:#f8f9fa;font-weight:normal;font-size:95%;" |Tushen: NOAA <ref name="NCEI">{{Cite web |title=World Meteorological Organization Climate Normals for 1991-2020: Dublin Airport |url=https://www.nodc.noaa.gov/archive/arc0216/0253808/2.2/data/0-data/Region-6-WMO-Normals-9120/Ireland/XLS/DublinAirport_03969.xlsx |access-date=16 April 2024 |website=ncei.noaa.gov |publisher=National Centers for Environmental Information |format=XLSX |quote=WMO number: 03969}}</ref> Weather Atlas (hasken rana-tsarin zafin jiki-UV) <ref name="Weather Atlas">{{Cite web |title=Dublin, Ireland – Monthly weather forecast and Climate data |url=https://www.weather-atlas.com/en/ireland/dublin-climate |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190126000903/https://www.weather-atlas.com/en/ireland/dublin-climate |archive-date=26 January 2019 |access-date=25 January 2019 |publisher=Weather Atlas}}</ref>
|}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
fou6rfijzeamtgu09ctexj87nerdut0
Yanayin yanayi na Liverpool
0
108665
831284
699816
2026-05-06T19:59:04Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831284
wikitext
text/x-wiki
{{Gyara mukala}}
{{Climate chart|[[Liverpool, United Kingdom]]|2.4|7.2|74.9|2.1|7.3|54.4|3.8|9.4|63.6|5.1|12.2|54.3|7.9|15.6|54.9|11.1|17.9|66.2|13.3|19.7|59.0|13.2|19.4|68.9|11.0|17.3|71.7|8.2|13.9|97.3|5.2|10.2|82.6|2.5|7.5|88.8}}
[[Fayil:Liverpool_Snow_Jan_05_2010_(28).jpg|alt=|right|thumb|Snow falling a tsakiyar birnin Liverpool a lokacin hunturu na 2010]]
'''yanayin [[Liverpool]]''' yana da nau'ikan nau'ikan teku masu kyau (Köppen: ''Cfb''), tare da lokacin rani mai sauƙi, hunturu mai sanyi da ruwan sama sun bazu daidai a duk shekara. Tun daga 1867, an adana ruwan sama da rikodin zafin jiki na birnin a Bidston Observatory, da kuma rikodin matsin yanayi tun 1846. Koyaya, shafin ya rufe a shekara ta 2002, kuma Ofishin Met ya yi amfani da tashar yanayi a Crosby tun daga lokacin.<ref>{{Cite web |title=Historical weather data for Bidston Observatory |url=http://www.pol.ac.uk/appl/hist_met/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20110224035445/http://www.pol.ac.uk/appl/hist_met/ |archive-date=24 February 2011 |access-date=18 August 2019}}</ref> An gudanar da lura da yanayin yanayi na yau da kullun a cikin birni tun aƙalla 1768, tare da rikodin da ba a karya ba na dogon lokaci. Wannan ya haɗa da abubuwan lura da aka ɗauka a Liverpool Dock daga 1768 zuwa 1798, wani wuri da ba a bayyana ba daga 1772 zuwa 1799 <ref>{{Cite web |title=Private Weather Diary for Liverpool Dock |url=https://library.metoffice.gov.uk/Portal/Default/en-GB/RecordView/Index/623912 |access-date=24 September 2020 |publisher=[[Met Office]]<br>William Hutchinson}}</ref> da West Derby daga 1830 zuwa 1859 <ref>{{Cite web |title=TYRain_1677-1859_A_pt1 |url=https://digital.nmla.metoffice.gov.uk/IO_d643dae6-3dfe-4b58-bbf7-dc91d00bbfdf/ |access-date=24 September 2020 |publisher=[[Met Office]]}}</ref> kuma a wasu wuraren da ba a nuna su ba a cikin birni daga akalla 1860 zuwa gaba.<ref>{{Cite web |title=LIVERPOOL: WEST DERBY |url=http://archive.ceda.ac.uk/cgi-bin/midas_stations/station_details.cgi.py?id=12204&db=midas_stations |access-date=24 September 2020 |publisher=CEDA }}{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=DWR_1860_09 |url=https://digital.nmla.metoffice.gov.uk/IO_ac82195d-7e3e-4ef5-a4ee-9139d54bc21d/ |access-date=24 September 2020 |publisher=[[Met Office]]}}</ref> An ci gaba da lura a yankuna daban-daban na birnin tun 1830. A zamanin yau, akwai wasu tashoshin da za su yi aiki a yankin Liverpool, gami da tashoshin a West Kirby (1912-1979), Aigburth (1967-1994), da Filin jirgin saman Liverpool John Lennon (1946-yanzu). <ref>{{Cite web |title=Number of stations found: 5 |url=https://archive.ceda.ac.uk/cgi-bin/midas_stations/search_by_name.cgi.py?name=West+Kirby&minyear=&maxyear= |access-date=29 June 2021 |publisher=CEDA Archive |archive-date=29 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210629080301/https://archive.ceda.ac.uk/cgi-bin/midas_stations/search_by_name.cgi.py?name=West%20Kirby&minyear=&maxyear= |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Number of stations found: 1 |url=https://archive.ceda.ac.uk/cgi-bin/midas_stations/search_by_name.cgi.py?name=Aigburth&minyear=&maxyear= |access-date=29 June 2021 |publisher=CEDA Archive |archive-date=29 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210629080259/https://archive.ceda.ac.uk/cgi-bin/midas_stations/search_by_name.cgi.py?name=Aigburth&minyear=&maxyear= |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=SPEKE |url=https://archive.ceda.ac.uk/cgi-bin/midas_stations/station_details.cgi.py?id=1101&db=midas_stations |access-date=29 June 2021 |publisher=CEDA Archive |archive-date=29 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210629080304/https://archive.ceda.ac.uk/cgi-bin/midas_stations/station_details.cgi.py?id=1101&db=midas_stations |url-status=dead }}</ref>
Tun lokacin da aka fara rikodin, mafi ƙarancin zafin jiki da aka taɓa samu a cikin Liverpool da Merseyside shine -17.6 °C (0.3 °F) akan 21 Disamba 2010, kuma mafi girman zafin jiki da aka rubuta shine 36.0 °C (96.8 °F) ya kasance akan 18 ga Yuli 2022, da 19 Yuli 2022.] Mafi ƙarancin zafin rana shine 22.5 °C (72.5 °F) wanda aka ruwaito akan 19 ga Yuli 2022, kuma mafi ƙarancin zafin rana shine -6.9 °C (19.6 °F) akan 20 Disamba 2010.[2][3] A matsakaita, adadin kwanakin sanyin iska a kowace shekara yana ƙasa da matsakaicin ƙasa, kuma a lokacin hunturu, dusar ƙanƙara ba ta zama ruwan dare ba, tare da tsananin dusar ƙanƙara da ke faruwa da wuya. Ruwan sama kuma ya zama ruwan dare gama gari a cikin birni, amma an san fari yana haifar da wasu matsalolin ababen more rayuwa na magudanar ruwa a lokacin rani, ba tare da yin tasiri ga amfani da kayan masarufi ba ko kaɗan, fari na baya-bayan nan da ya faru a lokacin zafi na 2018.[5]..
== Rarrabawar ==
{{Schemebox|city=Liverpool|source_k=<ref>{{cite web |title=Liverpool, England Köppen Climate Classification |url=https://www.weatherbase.com/weather/weather-summary.php3?s=332330&cityname=Liverpool,+England,+United+Kingdom |website=Weatherbase |access-date=19 August 2019 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|initial_k={{KoppenClimate|Cfb}}|description_k=[[Oceanic climate]]{{Efn|Also called marine west coast.|name=|group=}}|source_t=<ref>{{Cite web|url=https://kkh.ltrr.arizona.edu/kkh/climate/trewartha_maps.htm|title=Trewartha maps|website=kkh.ltrr.arizona.edu|access-date=19 August 2019}}</ref>|initial_t={{TrewarthaClimate|Do}}|description_t=Temperate [[oceanic climate]]|source_a=<ref>{{Citation|last=Cmapm|first=Kliimavöötmed svg: Urmasderivative work|title=Русский: Климатические пояса Земли по Б. П. Алисову.|date=2011-06-16|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Alisov%27s_classification_of_climate_ru.jpg|access-date=19 August 2019}}</ref>|initial_a={{n/a}}|description_a=[[Temperate climate]]{{Efn|Mid-latitude temperate maritime climate|name=|group=}}|source_s=<ref>{{Cite web|url=https://i.pinimg.com/originals/c5/16/b8/c516b8c463fa99df0da778f768c85965.jpg|title=World Strahler Climate Map|access-date=19 August 2019}}</ref>|initial_s={{n/a}}|description_s=[[Oceanic climate|Marine west-coast]]|source_tw=<ref>{{Cite journal|last=Feddema|first=Johannes J.|date=January 2005|title=A Revised Thornthwaite-Type Global Climate Classification|journal=Physical Geography|language=en|volume=26|issue=6|pages=442–466|doi=10.2747/0272-3646.26.6.442|s2cid=128745497|issn=0272-3646}}</ref>|initial_tw={{center|''C2 B'1''}}|description_tw=Moist subhumid|source_n=<ref>{{Cite web|url=https://www.spektrum.de/lexikon/geographie/klimaklassifikation/4159|title=Klimaklassifikation|website=www.spektrum.de|language=de|access-date=19 August 2019}}</ref>|initial_n={{n/a}}|description_n=West side/maritime climate}}Matsakaicin zafin jiki na shekara-shekara a Liverpool shine {{Convert|13.2|C|F}} ° C (55.8 ° F) kuma matsakaicin zabin jiki na shekara shine {{Convert|7.2|C|F}} ° C (45.0 ° F). Matsakaicin yau da kullun shine {{Convert|10.1|C|F}} ° C (50.2 ° F).
=== Matsakaicin matsakaicin ===
{{Weather box}}
=== Ƙarfin Ƙarfin ===
Saboda Liverpool tana da yanayin teku, matsanancin zafi ba safai ba ne.[1] Bugu da ƙari kuma, kasancewa kusa da teku, sanyin iska yana ƙaruwa sakamakon iska mai ƙarfi kamar yadda ma'aunin zafi ya fi girma sakamakon yanayin zafi da ke kusa da jikin ruwa.{{Weather box}}
== Ruwan sama ==
Ruwan sama yana da kyau a kai a kai a ko'ina cikin shekara a Liverpool, ba tare da rigar ko lokacin bushewa ba sakamakon yanayin teku.<ref name="worldatlas1">{{Cite web |date=5 February 2018 |title=What Are The Characteristics Of An Oceanic Type Of Climate? |url=https://www.worldatlas.com/articles/what-are-the-characteristics-of-an-oceanic-type-of-climate.html |access-date=19 August 2019 |website=World Atlas}}</ref> Dukkanin bayanan suna nufin Bidston Observatory daga 1867 zuwa 2002 da Crosby daga wannan lokacin.
=== Matsakaicin matsakaicin ===
{{Weather box}}{{Weather box}}
== Hasken rana ==
An adana bayanan hasken rana a Bidston daga 1908 zuwa 2002. Tashar da ke Crosby ba ta bayar da rahoton bayanan hasken rana ba. Tashar da ta fi kusa da ita yanzu ita ce Hawarden, Flintshire, {{Convert|25|miles|km}} daga nesa.<ref>{{Cite web |title=United Kingdom weather stations |url=https://www.metoffice.gov.uk/public/weather/climate/gctb66ydw |access-date=27 February 2020 |publisher=Met Office}}</ref>{{Weather box}}
877e2x72xwqrkl5o7i8g13anz56hq69
Yanayin Quetta
0
108675
831274
799063
2026-05-06T19:04:46Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831274
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Quetta]], [[Pakistan]] tana da yanayin tsaka-tsaki na nahiyar tare da babban bambanci tsakanin yanayin bazara da na hunturu. Mafi girman zafin jiki da aka rubuta a Quetta ya kasance {{Convert|42|C|F}} ° C (108 ° F) a ranar 10 ga Yuli 1998. <ref name="pakmet">{{Cite web |title=Climate Data of Quetta |url=http://www.pakmet.com.pk/cdpc/Climate/Quetta_Climate_Data.txt |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20100613053237/http://www.pakmet.com.pk/cdpc/Climate/Quetta_Climate_Data.txt |archive-date=2010-06-13 |access-date=2019-12-07 |website=[[Pakistan Meteorological Department]] |publisher=Climate Data Processing Centre}}</ref> Mafi ƙarancin zafin jiki a Quetta shine -18.3 ° C (−0.9 ° F) wanda aka rubuta a ranar 8 ga Janairun 1970. <ref name="pakmet" />
[[bazara|Summer]] starts in late May and continues until early September with average temperatures ranging from {{Convert|24|C|F}} to {{Convert|26|C|F}}. [[Autumn]] starts in late September and continues until mid-November with average temperatures of {{Convert|12|C|F}} to {{Convert|18|C|F}}. [[hunturu|Winter]] starts in late November and ends in late March, with average temperatures near {{Convert|4|C|F}} to {{Convert|5|C|F}}. [[Spring (season)|Spring]] starts in early April and ends in late May, with average temperatures close to {{Convert|15|C|F}}.<ref name="urduworld2">{{Cite web |title=Quetta Geography and Climate |url=http://forum.urduworld.com/f93/quetta-geography-climate-27441/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20110717174134/http://forum.urduworld.com/f93/quetta-geography-climate-27441/ |archive-date=2011-07-17 |access-date=2019-12-06 |website=urduworld.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Climate and Geography of Quetta |url=http://www.servinghistory.com/topics/Quetta::sub::Geography_And_Climate |access-date=12 October 2010 |website=servinghistory.com}}</ref> Unlike most of [[Pakistan]], however, Quetta does not have a [[monsoon]] of sustained, heavy rainfall. The highest rainfall during a 24-hour period is {{Convert|113|mm|in}} recorded on 17 December 2000;<ref name="pakmet2">{{Cite web |title=Climate Data of Quetta |url=http://www.pakmet.com.pk/cdpc/Climate/Quetta_Climate_Data.txt |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20100613053237/http://www.pakmet.com.pk/cdpc/Climate/Quetta_Climate_Data.txt |archive-date=2010-06-13 |access-date=2019-12-07 |website=[[Pakistan Meteorological Department]] |publisher=Climate Data Processing Centre}}</ref> the highest monthly rainfall is {{Convert|232.4|mm|in}}, which was recorded in March 1982;<ref name="pakmet2" /> and the highest annual rainfall recorded is {{Convert|949.8|mm|in}} in 1982.<ref name="pakmet2" /> A lot of precipitation in winter is [[snow]], falling mostly in December, January and February.<ref name="urduworld2" />.<ref name="urduworld">{{Cite web |title=Quetta Geography and Climate |url=http://forum.urduworld.com/f93/quetta-geography-climate-27441/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20110717174134/http://forum.urduworld.com/f93/quetta-geography-climate-27441/ |archive-date=2011-07-17 |access-date=2019-12-06 |website=urduworld.com}}</ref>{{Quetta weatherbox}}
== Tsarin yanayi na kowane wata ==
Rashin yanayi na kowane wata a Quetta kamar haka:
=== Janairu ===
Janairu shine watan da ya fi sanyi a Quetta, kuma Yammacin Yamma yana haifar da ruwan sama tare da dusar ƙanƙara birni. Mafi girman zafin jiki a rikodin {{Convert|23.6|C|F}} ° C (74.5 ° F) a ranar 28 ga Janairun 1987; kuma mafi ƙarancin zafin jiki shine -18.3 ° C (−0.9 ° F), wanda aka rubuta a ranar 8 ga Janairu 1970. <ref name="pakmet"/> Mafi yawan ruwan sama na kowane wata da aka rubuta ya kasance 178 millimeters (7.0 in) a 1982; <ref name="pakmet" /> yayin da ruwan sama mafi yawa sa'o'i 24 ya kasance 69 millimeters (2.7 in) a ranar 30 ga Janairun 1982.<ref name="pakmet" />
Janairu shine watan da ya fi dacewa da dusar ƙanƙara. Rikicin Yammacin Turai yana kan iyakar lokacin su, kuma haɗuwa da hunturu ya sa wannan watan ya fi dacewa da dusar ƙanƙara mai nauyi na lokacin. Duk shekarun da suka gabata na wannan watan suna da mahimmanci don dusar ƙanƙara ta faɗi. A cikin shekarun da suka gabata, birnin ya ga wasu dusar ƙanƙara a cikin wannan watan. A ranar 14 da 15 ga watan Janairun shekara ta 2017 Quetta ta sami dusar ƙanƙara mafi nauyi a cikin shekaru 10 da suka gabata tare da ƙafa 2 na dusar ƙara da aka rubuta a wasu yankuna.
=== Fabrairu ===
Yanayin a watan Fabrairu yayi kama da na Janairu: gabaɗaya sanyi, tare da Yammacin Yammacin da ke haifar da ruwan sama da dusar ƙanƙara. Mafi girman zafin jiki da aka taɓa yin rikodin shine {{Convert|26.6|C|F}} ° C (79.9 ° F) a ranar 16 ga Fabrairu 2002, kuma mafi ƙarancin zafin jiki shine -16.7 ° C (1.9 ° F). <ref name="pakmet"/> Yayinda ruwan sama mafi girma a kowane wata shine 189.2 millimeters (7.45 in) 1982; <ref name="pakmet" /> Ruwan sama mafi girma cikin awanni 24 ya kasance 54 millimeters (2.1 in) a ranar 17 ga Fabrairu 2003. <ref name="pakmet" />
A ranar 28 ga watan Fabrairun shekara ta 2011 guguwa mai tsanani ta mamaye kwarin sannan ruwan sama mai yawa ya biyo baya.<ref name="Tribune">{{Cite web |title=Heavy Hailstorms lashed Quetta City |url=http://tribune.com.pk/story/125567/hailstorm-rain-life-disrupted-in-many-areas-of-balochistan/ |access-date=3 March 2011}}</ref> An rubuta jimlar millimeters 126 (5.0 in) na ruwan sama a watan Fabrairun 2011, wanda shine ruwan sama na uku mafi girma a watan Fabira bayan rikodin millimeters 189.2 (7.45 in) na ruwa a 1982 da millimeters 141 (5.6 in) a 2003.<ref name="Pakmet">{{Cite web |title=Rainfall Statement for the Month of February, 2011 |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfallfeb11.htm |access-date=3 March 2011 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}{{Dead link|date=May 2019}}</ref><ref name="Onepakistan">{{Cite web |title=Heavy rains lashed Quetta City |url=http://www.onepakistan.com/news/local/quetta/88543-heavy-rain-hails-lash-quetta-valley.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110715002200/http://www.onepakistan.com/news/local/quetta/88543-heavy-rain-hails-lash-quetta-valley.html |archive-date=15 July 2011 |access-date=3 March 2011 |website=onepakistan.com}}</ref>
Halin yiwuwar faduwar dusar ƙanƙara a cikin wannan watan yana da yawa; kowace shekara birni yana karɓar dusar ƙara mai sauƙi a cikin watan galibi a cikin shekaru ashirin na farko na watan; duk da haka, akwai damar dusar ƙana har ma a cikin shekaru goma na ƙarshe na watan.
=== Maris ===
Maris shine watan da ya fi ruwan sama a cikin birni, kuma ya kasance mai sanyi, amma zuwa ƙarshen watan ya zama mai dumi. Hargitsi na Yammacin Turai yana ci gaba da shafar yanayi, yana haifar da ƙanƙara da haifar da ruwan sama tare da iskõki masu ƙarfi, da kuma damar dusar ƙanƙarar ƙanƙanta a kan duwatsu da ke kewaye da birnin, da kuma yiwuwar dusar ƙara a cikin birni galibi a cikin shekaru talatin na farko na watan. Halin tsawa yana da yawa a cikin watan, tare da yiwuwar wasu tsawa masu ban mamaki a cikin birni sannan ruwan sama mai yawa ya biyo baya.
A ranar 8 ga watan Maris na shekara ta 2007 dusar ƙanƙara ta faru birni. Mafi girman zafin jiki na watan Maris ya kasance {{Convert|32.5|C|F}} ° C (90.5 ° F) a ranar 31 ga Maris 2018, yayin da mafi ƙasƙanci ya kasance -8.3 ° C (17.1 ° F) ranar 12 ga Maris 1973. <ref name="pakmet"/> Mafi yawan ruwan sama na kowane wata da aka rubuta ya kasance 232.4 millimeters (9.15 in) 1982; <ref name="pakmet" /> ruwan sama mafi girma a cikin sa'o'i 24 ya kasance 75 millimeters (3.0 in) a ranar 31 ga Maris 1985. Wani raƙuman ruwa na yamma ya shiga Balochistan a ranar 2 ga Maris 2019 wanda ya haifar da ambaliyar ruwa a lardin ciki har da Quetta birnin wanda ya sami ruwan sama na 137 mm tare da dusar ƙanƙara da aka rubuta 4 cm. A ranar 1 ga Maris 2024 A Clod Front tare da Yammacin Disturbance Ci gaba da tasiri a kan Quetta yana haifar da 9mm na ruwan sama tare da dusar ƙanƙara mai sauƙi daga 2 ga Maris da dare har zuwa 3 ga Maris da Dare Yanayin zafi ya ragu zuwa -5.2 da aka rubuta a Personal Weather Station A Gabashin Gabas.
=== Afrilu ===
Hadari ya ci gaba shekaru goma na farko na watan, kuma ya ci gaba da raguwa shekaru na biyu da na uku. Yanayin yanayi a watan Afrilu yayi kama da yanayin Maris. Mafi girman zafin da aka rubuta shine {{Convert|35|C|F}} ° C (95 ° F) a ranar 27 ga Afrilu 1979, kuma mafi ƙarancin zafin jiki shine -3.9 ° C (25.0 ° F) ranar 2 ga Afrilu 1965.<ref name="pakmet"/> Mafi yawan ruwan sama na kowane wata ya kasance 158.7 millimeters (6.25 in) a cikin 1992. <ref name="pakmet" /> ruwan sama mafi girma a cikin sa'o'i 24 ya kasance 49 millimeters (1.9 in) a ranar 12 ga Afrilu 1983. <ref name="pakmet" />
A cikin Afrilu 2011, Quetta ya ga manyan jika guda biyu, na farko ya fara daga 7 zuwa 12 ga Afrilu, yayin da na biyu ya fara daga 14 zuwa 17 ga Afrilu. A lokacin, garin ya yi ta fama da ruwan sama da tsawa.[1] A ranar 16 ga Afrilu, walƙiya ta kashe mutum ɗaya tare da raunata mutane uku kusa da titin Pashtoon a Brawrey.[2] A cikin Afrilu 2011, Quetta ta sami ruwan sama na milimita 42 (1.7 in) na ruwan sama, wanda shine ruwan sama mafi girma a kowane wata a cikin Afrilu tun 2000.[3] A cikin 2024, rikice-rikicen yammacin yamma sun ci gaba da shafar Arewacin Balochistan ciki har da Quetta wanda ke haifar da sabon rikodin ruwan sama mafi girma na kowane wata na 188.6mm. [ana binciken hujja] [ana buƙace ta] Tashin hankali na yamma yana haifar da ruwan sama tare da ƙanƙara daga 12 zuwa 15 ga Afrilu kuma Ya kai ga Sabon Babban Ruwa na Sa'o'i 24 na 59.2mm a ranar 14/04/2024 akan PWS a Gabashin Gabas Quetta
=== Mayu ===
A watan Mayu, yanayin ya fi zafi. Mafi girman zafin jiki ya kasance {{Convert|39.4|C|F}} ° C (102.9 ° F) a ranar 11 ga Mayu 2000, kuma mafi ƙasƙanci ya kasance -0.3 ° C (31.5 ° F) ranar 3 ga Mayu 1989.<ref name="pakmet"/> Matsayin zafi yana raguwa idan aka kwatanta da sauran watanni. Mafi yawan ruwan sama na kowane wata da aka rubuta ya kasance 39.9 millimeters (1.57 in) a 1963; <ref name="pakmet" /> kuma ruwan sama mafi girma da aka rubuta sa'o'i 24 ya kasance 28 millimeters (2.1 in) a ranar 25 ga Mayu 2003. A ranar 2 ga Mayu 2005, wata guguwa ta rufe dukan birnin da bargo na ƙura wanda ya kasance na kwanaki da yawa.<ref>{{Cite web |title=Dust storm lash Quetta |url=http://www.paktribune.com/news/index.shtml?103854 |access-date=26 September 2010 |website=paktribune.com |archive-date=31 January 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160131205932/http://www.paktribune.com/news/index.shtml?103854 |url-status=dead }}</ref>
=== Yuni ===
A watan Yuni, yanayin zafi yana ci gaba da ƙaruwa. Yanayin zafi na iya kaiwa {{Convert|40|C|F}} ° C (104 ° F), tare da mafi girma a rikodin a {{Convert|41.5|C|F}} ° C (10{{Convert|6|C|F}}.7 ° F) a ranar 4 ga Yuni 2005, kuma a wasu lokuta hudu. Mafi ƙarancin zafin jiki ya kasance 6 ° C (43 ° F) a ranar 14 ga Yuni 1979. <ref name="pakmet"/><ref name="Extreme weather records of Quetta">{{Cite web |title=Extreme weather records of Quetta |url=http://www.pakmet.com.pk/cdpc/extrems/QUETTA.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100905064320/http://www.pakmet.com.pk/cdpc/extrems/QUETTA.htm |archive-date=5 September 2010 |access-date=25 September 2010 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
2007, Cyclone Yemyin ya buge yankunan bakin teku na Balochistan, kuma ya haifar da ruwan sama a mafi yawan sassan lardin, gami da Quetta <ref>{{Cite web |title=Torrential Rains in Balochistan |url=http://www.gwadarnews.com/newsdetail.asp?newsID=1042 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110711135626/http://www.gwadarnews.com/newsdetail.asp?newsID=1042 |archive-date=11 July 2011 |access-date=9 October 2010 |website=Gwadar News}}</ref> wanda ya samar da rikodin da ya karya millimeters 61 (2.4 in) na ruwan sama tsakanin 22 Yuni zuwa 30. <ref name="pakmet"/> An yi rikodin ruwan sama mafi girma sa'o'i 24 na millimeters 20.79 a ranar 29 ga Yuni 2007. <ref name="pakmet" />
A ranar 27 ga Yuni 2016 wani girgije ya faru da rana. A sakamakon wannan girgije 50 mm (Quetta Samungli) ruwan sama ya fadi a cikin sa'a daya da rabi tare da manyan duwatsun hawan dutse, yayin da aka rubuta 8 mm a Quetta (Sheikh Manda).
=== Yuli ===
Yuli shine watan mafi zafi a Quetta. Tun da Quetta ya kasance a waje da bel na damina, ba safai ake ganin tasirinsa a cikin birni. Koyaya, wani lokacin idan damina ta yi ƙarfi sosai, to Quetta na iya samun ruwan sama. Mafi girman zafin jiki da aka rubuta a watan shine 46 °C (115 °F) a watan Yuli 2014, yayin da mafi ƙarancin zafin jiki shine 10.6 °C (51.1 °F) akan 11 ga Yuli 1977.[1] kuma ruwan sama mafi girma na wannan watan shine milimita 121.8 (4.80 in) a shekarar 1978;] A ranar 14 ga Yuli 2006 wata mummunar guguwar kura ta afkawa kwarin Quetta na tsawon kwanaki uku a jere, wanda ya rage ganuwa zuwa kasa da kilomita daya. Haka kuma a ranar 23 ga Yulin 2007, wata guguwar ƙura ta sake mamaye birnin da kewaye, inda ta rage ganuwa zuwa kasa da kilomita ɗaya amma kuma ta shafi zirga-zirgar jiragen sama da na ababan hawa.<ref>{{Cite web |title=Quetta flights cancelled due to bad weather |url=http://www.historyofpia.com/forums/viewtopic.php?f=1&t=9390&start=0 |access-date=26 September 2010 |website=History of PIA}}</ref>
=== Agusta ===
Agusta kuma wata ce mai zafi a Quetta, tare da mafi girman zafin jiki da aka rubuta na {{Convert|40.6|C|F}} ° C (105.1 ° F) a ranar 9 ga watan Agusta 1970; akasin haka mafi ƙasƙanci zafin jiki ya kasance {{Convert|3.9|C|F}} ° C (39.0 ° F) ranar 29 ga watan Agustan 1972. <ref name="pakmet"/> Ruwan sama mafi girma da aka rubuta a kowane wata ya kasance 283.1 millimeters (11.15 in) 2022, <ref name="pakmet" /> lokacin da aka ci gaba da ruwan sama mai yawa na awanni 30 a ranar 25 da 26 na watan da ke yanke birnin daga sauran ƙasar, duk birnin ya shig duhu kuma an bar shi cikin ruwan sama ba tare da isar da iskar gas ba. Ruwan sama mai yawa ya haifar da babban ambaliyar ruwa wanda ya kashe rayuka da yawa da gidajensu masu daraja da dabbobi. Ruwan sama mafi girma awanni 24 ya kasance 102 millimeters (4.0 in) a ranar 3 ga watan Agusta 1983. <ref name="pakmet" /> A ranar 6 ga watan Agustan shekara ta 2013 wani mummunan ruwan sama tare da ruwan sama mai karfi ya buge birnin Quetta, saboda haka akalla mutane biyu sun mutu yayin da gidaje da yawa suka lalace a yankin Nawan Kali na birnin, an lalata gidajen laka da yawa a cikin ruwan sama yayin da aka kwashe bishiyoyi da alamomi da yawa. Bugu da ƙari, akalla mutane biyar, ciki har da yara uku, sun sami rauni lokacin da rufin gidan ya rushe. Hanyoyin birni sun nutse a karkashin ruwan sama ya haifar da mummunar tarkon zirga-zirga. A halin yanzu, layin watsa 220 kV ya yi tuntuɓe saboda ruwan sama mai tsanani da guguwa, yana rushe wutar lantarki zuwa gundumomi 17 na lardin ciki har da Quetta.<ref>{{Cite web |title=Two killed, several houses destroyed after rain in Quetta | SamaaTV | Latest News |url=http://www.urduwire.com/en/news/two-killed-several-houses-destroyed-after-rain-in-quetta_nid959719.aspx |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20130808120503/http://www.urduwire.com/en/news/two-killed-several-houses-destroyed-after-rain-in-quetta_nid959719.aspx |archive-date=8 August 2013 |access-date=8 August 2013 |website=urduwire.com}}</ref> A cewar Ma'aikatar Kula da Yanayi ta Pakistan an rubuta ruwan sama na millimeters 12 (0.47 in) a lokacin ruwan sama na awa daya da rabi.<ref>{{Cite web |title=Archived copy |url=http://www.pmd.gov.pk/FFD/index_files/daily/rainfallaug13.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130818014709/http://www.pmd.gov.pk/FFD/index_files/daily/rainfallaug13.htm |archive-date=18 August 2013 |access-date=8 August 2013 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
=== Satumba ===
A watan Satumba, yanayin ya kasance mai zafi, amma ya zama mai sanyi zuwa makon karshe na watan. Yana daya dag watanni mafi bushewa a cikin birni. Mafi girman zafin da aka rubuta ya kasance {{Convert|39.3|C|F}} ° C (102.7 ° F) a ranar 16 ga Satumba 2016, kuma mafi ƙasƙanci ya kasance -0.6 ° C (30.9 ° F) ranar 30 ga Satumba 1962.<ref name="pakmet"/> tare da ruwan sama mafi girma na tsawon sa'o'i 24 yana tsaye a 28 millimeters (1.1 in) a ranar 5 ga Satumba 1994.<ref name="pakmet" /> A ranar 8 ga Satumba 2008, guguwar ƙura ta rufe dukan birnin, kuma ta dauki kwanaki da yawa.
shekara ta 2011, ruwan sama ya haifar da ruwan sama mai yawa a Sindh da sassan arewa maso gabashin Balochistan. Tsarin yanayi ya samar da ruwan sama mai ban mamaki a Quetta wanda ya karya rikodin mafi girma a kowane wata na 62 millimeters (2.4 in), wanda aka rubuta a 1994.<ref name="pakmet"/> A ranar 3 ga Satumba, an sake yin rikodin 33 millimeters (1.3 in) ruwan sama a ranar 5 ga Satumba. A watan Satumbar 2011, an rubuta 85 millimeters (3.3 in) na ruwan sama.<ref>{{Cite web |title=Daily Weather press release September , 2011 |url=http://www.pakmet.com.pk/met.gov/media/WR-media-E.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110823084354/http://www.pakmet.com.pk/met.gov/media/WR-media-E.html |archive-date=23 August 2011 |access-date=6 September 2011 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
=== Oktoba ===
Oktoba shine watan da ya fi bushewa birni, tare da rikodin mafi girman ruwan sama na kowane wata na 68.8 millimeters (2.71 in) a 1982; <ref name="pakmet"/> da rikodin sa'o'i 24 na 30 millimeters (1.2 in) a ranar 19 ga Oktoba 1982. Mafi girman da mafi ƙasƙanci yanayin zafi shine {{Convert|34|C|F}} ° C (93 ° F) a ranar 1 ga Oktoba 1998 da -6.7 ° C (19.9 ° F) akan 27 ga Oktoba 1964, bi da bi.<ref name="pakmet" /> A watan Oktoba na shekara ta 2011 birnin ya sami ruwan sama na biyu mafi girma na 31.1 millimeters (1.22 in).
=== Nuwamba ===
Lokacin hunturu ya fara ne a watan Nuwamba, yayin da Yammacin Yamma ya dawo da ruwan sama kuma mai yiwuwa dusar ƙanƙara a kan duwatsu. Mafi girman da mafi ƙasƙanci da aka rubuta don watan shine {{Convert|36|C|F}} ° C (97 ° F) a ranar 3 ga Nuwamba 1998 da -13.3 ° C (8.1 ° F) akan 30 ga Nuwamba 1964, bi da bi.<ref name="pakmet"/> A ranar 14 ga Nuwamba 2008, mafi ƙarancin zafin jiki da aka rubuta ya kasance -8 ° C (18 ° F) a matsayin kwarin Quetta, kuma manyan sassan Balochistan, suna cikin hannun sanyi na kwanaki da yawa.<ref name="pakmet" />
Ruwan sama mafi girma da aka rubuta ya kasance 30 millimeters (1.2 in) na tsawon sa'o'i 24 a ranar 16 ga Nuwamba 2003. <ref name="pakmet"/> Yayinda ruwan sama mafi girma a watan ya kasance 72 millimeters (2.8 in) a shekara ta 2006; <ref name="pakmet" />
=== Disamba ===
Disamba yawanci wata ce mai sanyi. Hargitsi na Yamma ya fara haifar da ruwan sama da dusar ƙanƙara. Ruwan sama mafi girma na watan ya kasance 162 millimeters (6.4 in) a 1982; <ref name="pakmet"/> kuma ruwan sama mafi girma don awanni 24 an rubuta shi a 113 millimeters (4.4 in) ranar 17 ga Disamba 2000. Mafi girman da mafi ƙasƙanci da aka rubuta sun kasance {{Convert|25|C|F}} ° C (77 ° F) a ranar 14 ga Disamba 1970 da -16.7 ° C (1.9 ° F) akan 12 ga Disamba 1964, bi da bi.<ref name="pakmet" /><ref name="pakmet" />
Disamba shine watan da ya fi ruwan sama a birnin a lokacin hunturu. Rashin ruwan sama yana samun ƙarfi a cikin kashi uku na ƙarshe na watan, amma ruwan sama na iya faruwa a baya. Akwai damar da za a iya samu na dusar ƙanƙara mai yiwuwa a lokacin na uku na ƙarshe. Hasken dusar ƙanƙara ya faru a ranar 9 ga Disamba 2015 a Quetta .
In 2010, Quetta saw its record lowest monthly mean minimum for December since 2000 of {{Convert|−7|C|F}}. The severe cold wave started on 28 November 2010 and continued till 17 January 2011. Pakistan Meteorological Department had forecasted in their Weather Advisory that during the coming period, mercury level may reach {{Convert|-12|C|F}}.<ref>{{Cite web |title=Severe Cold Wave in Quetta |url=http://www.allvoices.com/contributed-news/7508727-severe-cold-wave-grip-pakistan |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328113513/http://www.allvoices.com/contributed-news/7508727-severe-cold-wave-grip-pakistan |archive-date=28 March 2012 |access-date=26 December 2010 |website=allvoices.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Severe cold wave enfolded Quetta valley |url=http://www.pakmet.com.pk/Latest-News/Latest-News.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120424194621/http://www.pakmet.com.pk/Latest-News/Latest-News.html |archive-date=24 April 2012 |access-date=26 December 2010 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref> However at the peak of the severe cold wave the temperature dropped to {{Convert|-9|C|F}} for consecutive four days, from 9 to 12 December 2010.<ref>{{Cite web |title=Temperature plunges to −9 |url=http://ftpapp.app.com.pk/en_/index2.php?option=com_content&do_pdf=1&id=124118 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120425091559/http://ftpapp.app.com.pk/en_/index2.php?option=com_content&do_pdf=1&id=124118 |archive-date=25 April 2012 |access-date=26 December 2010 |publisher=[[Associated Press of Pakistan]]}}</ref> On the whole the temperature ranges between {{Convert|-5|C|F}} to {{Convert|-9|C|F}} during the severe cold wave.<ref>{{Cite web |title=Severe Cold Wave in Quetta 25 December, 2010 |url=http://www.pakmet.com.pk/met.gov/press_release.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110517095441/http://www.pakmet.com.pk/met.gov/press_release.html |archive-date=17 May 2011 |access-date=26 December 2010 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=Severe Cold Wave in Quetta 20 December, 2010 |url=http://urduwire.com/en/newsdetail.aspx?id=362134 |access-date=26 December 2010 |website=urduwire.com}}</ref>
== Yankin sanyi ==
Quetta yana daya daga cikin wuraren da suka fi sanyi a Balochistan da [[Pakistan]]. An rubuta mafi ƙarancin zafin jiki na -18.3 ° C (−0.9 ° F) a tarihin Quetta a ranar 8 ga Janairun 1970. <ref name="pakmet"/> Kowace shekara a lokacin hunturu yanayin zafi ya kai kusa da -10 ° C (14 ° F), yayin da yanayin zafi a ƙasa da -15 ° C (5 ° F) ba sabon abu ba ne. Shekaru da yawa a jere, birnin ya sami zafin jiki a ƙasa da -14 ° C (7 ° F) sau da yawa.
Rubuce-rubucen Ma'aikatar Kula da Yanayi ta Pakistan game da yanayin sanyi mai tsanani tun daga 1960 an rubuta su a ƙasa: <ref name="Pakistan Meteorological Department">{{Cite web |title=Pakistan Meteorological Department |url=http://pmd.gov.pk/ |access-date=25 September 2010 |website=[[Pakistan Meteorological Department]] }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Climate History of Quetta |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
{| class="wikitable" border="10" style="font-size: 92%;"
! colspan="4" style="background:#DCDCDC;" |History of severe cold wave in Quetta
|-
! colspan="4" |Temperature below {{Convert|-10|C|F}} recorded in Quetta since 1960
|-
! colspan="1" |Year
! colspan="1" |Date
! colspan="1" |Temperature
! colspan="1" |References
|-
|1962
|30 November
|{{Convert|-13.3|C|F}}
|<ref name="pakmet"/><ref name="Extreme weather records of Quetta"/>
|-
|1964
|12 December
|{{Convert|-16.7|C|F}}
|<ref name="pakmet" /><ref name="Extreme weather records of Quetta" />
|-
|1970
|8 January
|{{Convert|-18.3|C|F}}
|<ref name="pakmet" /><ref name="Extreme weather records of Quetta" />
|-
|1970
|1 February
|{{Convert|-16.7|C|F}}
|<ref name="pakmet" /><ref name="Extreme weather records of Quetta" />
|-
|1973
|28 January
|{{Convert|-11|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Historical Weather: January 1973 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/01-1973/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|1976
|9 December
|{{Convert|-10|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Historical Weather: December 1976 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/12-1976/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|1978
|27 December
|{{Convert|-11|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Historical Weather: December 1978 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/12-1978/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|1980
|5 February
|{{Convert|-12|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Historical Weather: February 1980 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/02-1980/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|1984
|20 February
|{{Convert|-11.3|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: February 1984">{{Cite web |title=Historical Weather: February 1984 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/02-1984/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|1984
|21 February
|{{Convert|-10.8|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: February 1984" />
|-
|1984
|22 December
|{{Convert|-10|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: February 1984" />
|-
|1984
|23 December
|{{Convert|-11|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: February 1984" />
|-
|1984
|24 December
|{{Convert|-11|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: February 1984" />
|-
|1986
|13 December
|{{Convert|-11|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: December 1986">{{Cite web |title=Historical Weather: December 1986 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/12-1986/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|1986
|14 December
|{{Convert|-12.2|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: December 1986" />
|-
|1986
|16 December
|{{Convert|-10.5|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: December 1986" />
|-
|1987
|3 December
|{{Convert|-10|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Historical Weather: December 1987 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/12-1987/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|1994
|10 January
|{{Convert|-10.5|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Historical Weather: January 1994 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/01-1994/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|1994
|10 December
|{{Convert|-11.5|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Historical Weather: December 1994 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/12-1994/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|1988
|20 February
|{{Convert|-10.5|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Historical Weather: February 1988 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/02-1998/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|2001
|2 February
|{{Convert|-10.1|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Historical Weather: February 2001 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/02-2001/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|2006
|4 January
|{{Convert|-12.5|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Severe cold weather continues to lash Quetta Valley |url=http://www.highbeam.com/doc/1G1-140533231.html |access-date=25 September 2010 |website=[[HighBeam Research]]}}{{Dead link|date=February 2019}}</ref>
|-
|2006
|5 January
|{{Convert|-12.5|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: January 2006">{{Cite web |title=Historical Weather: January 2006 |url=http://www.tutiempo.net/en/Climate/Quetta_Airport/01-2006/416600.htm |access-date=25 September 2010 |website=tutiempo.net}}</ref>
|-
|2006
|6 January
|{{Convert|-12.5|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: January 2006" />
|-
|2006
|7 January
|{{Convert|-11.1|C|F}}
|<ref name="Historical Weather: January 2006" />
|-
|2007
|4 January
|{{Convert|-14|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Water Pipelines bursts due to intense cold in Quetta |url=http://www.paktribune.com/news/index.shtml?164990 |access-date=25 September 2010 |website=paktribune.com |archive-date=31 January 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160131205932/http://www.paktribune.com/news/index.shtml?164990 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Cold wave grips Quetta |url=http://www.dawn.com/2007/01/05/nat4.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070802051528/http://dawn.com/2007/01/05/nat4.htm |archive-date=2 August 2007 |access-date=5 June 2010}}</ref><ref>{{Cite web |title=Cold wave to persist for further 48 hours in Quetta |url=http://www.paktribune.com/news/index.shtml?165158 |access-date=25 September 2010 |website=paktribune.com |archive-date=31 January 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160131205932/http://www.paktribune.com/news/index.shtml?165158 |url-status=dead }}</ref>
|-
|2008
|6 January
|{{Convert|-11|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Intense cold and chilly weather in Quetta |url=http://hazaranewspakistan.wordpress.com/2008/01/06/heavy-rain-flour-shortage-and-electricity-gas-load-shedding/ |access-date=25 September 2010 |website=Hazara News Pakistan}}</ref>
|-
|2008
|5 February
|{{Convert|-15|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=20-Years Record breaking cold in Quetta |url=http://hazaranewspakistan.wordpress.com/2008/02/06/20-years%E2%80%99-record-breaking-chill-life-is-frozen/ |access-date=25 September 2010}}</ref>
|-
|2008
|8 February
|{{Convert|-10|C|F}}
|<ref name="Cold wave to continue in Quetta">{{Cite web |title=Cold wave to continue in Quetta |url=http://www.dawn.com/2008/02/07/top11.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090618070851/http://www.dawn.com/2008/02/07/top11.htm |archive-date=18 June 2009 |access-date=25 September 2010}}</ref>
|-
|2010
|10 February
|{{Convert|-10|C|F}}
|<ref name="Cold wave to continue in Quetta" />
|-
|2010
|31 December
|{{Convert|-10|C|F}}
|<ref name="Severe cold wave in Quetta">{{Cite web |title=Severe cold wave in Quetta |url=http://www.pakmet.com.pk/met.gov/press_release.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110517095441/http://www.pakmet.com.pk/met.gov/press_release.html |archive-date=17 May 2011 |access-date=1 January 2011 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
|-
|2011
|1 January
|{{Convert|-10|C|F}}
|<ref name="Severe cold wave in Quetta" /><ref>{{Cite web |title=Cold wave continue to disrupt life |url=http://geo.tv/1-1-2011/76643.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110103162335/http://www.geo.tv/1-1-2011/76643.htm |archive-date=3 January 2011 |access-date=1 January 2011 |website=Geo.tv}}</ref>
|-
|2011
|22 December
|{{Convert|-11|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Severe cold wave in Quetta December, 2011 |url=http://www.pakmet.com.pk/met.gov/media/WR-media-E.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110823084354/http://www.pakmet.com.pk/met.gov/media/WR-media-E.html |archive-date=23 August 2011 |access-date=22 December 2011 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=Cold wave in Quetta |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/cp/evening.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110817005030/http://www.pakmet.com.pk/FFD/cp/evening.htm |archive-date=17 August 2011 |access-date=22 December 2011 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
|-
|2012
|8 January
|{{Convert|-11|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Severe cold wave in Quetta January, 2012 |url=http://www.pakmet.com.pk/met.gov/RDWR1.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120112034819/http://www.pakmet.com.pk/met.gov/RDWR1.html |archive-date=12 January 2012 |access-date=8 January 2012 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=Severe cold wave in Baluchistan – January 8, 2012 |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/cp/evening1.doc |access-date=8 January 2012 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}{{Dead link|date=May 2019}}</ref>
|-
|2013
|4 January
|{{Convert|-11|C|F}}
|
|-
|2013
|17 January
|{{Convert|-11|C|F}}
|<ref name=":0" />
|-
|2013
|30 December
|{{Convert|-13|C|F}}
|<ref>{{Cite web |title=Temperature drops to −13 in Quetta |url=http://www.saach.tv/2013/12/30/temperature-drops-to-minus-13-in-quetta/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131230233136/http://www.saach.tv/2013/12/30/temperature-drops-to-minus-13-in-quetta/ |archive-date=30 December 2013 |access-date=30 December 2013 |website=Saach.TV}}</ref><ref>{{Cite web |title=Current season's record cold wave in Quetta |url=http://www.pakdestiny.com/current-seasons-record-cold-wave-in-the-country/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131230233911/http://www.pakdestiny.com/current-seasons-record-cold-wave-in-the-country/ |archive-date=30 December 2013 |access-date=30 December 2013 |website=PakDestiny}}</ref>
|}
=== Ruwan dusar ƙanƙara ===
Quetta yawanci yana samun dusar ƙanƙara a watan Disamba, Janairu, da Fabrairu, kodayake ba sabon abu ba ne a sami dusar ƙara a ƙarshen Maris.<ref>{{Cite web |title=Climate and Geography of Quetta |url=http://www.globalsecurity.org/military/world/pakistan/cantt-quetta.htm |access-date=25 September 2010 |website=GlobalSecurity.org}}</ref> A lokacin fari na 1998-2002, Quetta ba ta sami dusar ƙanƙara ba; yayin da a cikin 2004, 2005, da 2008 ya yi dusar ƙara sau ɗaya kawai a cikin shekara. A cikin shekara ta 2004 da 2008, birnin ya sami dusar ƙanƙara mai nauyi sau biyu bayan hutu na shekaru goma sha biyar.<ref name=":1">{{Cite web |date=2005-01-01 |title=Balochistan paralyzed by heavy snowfall |url=http://beta.dawn.com/news/378672/balochistan-paralyzed-by-heavy-snowfall |access-date=2022-05-10}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |date=2008-01-29 |title=Cold wave intensifies with heavy snowfall |url=http://beta.dawn.com/news/286899/cold-wave-intensifies-with-heavy-snowfall |access-date=2022-05-10}}</ref>
A ranar 31 ga watan Disamba na shekara ta 2004 Quetta ta sami dusar ƙanƙara fiye da ƙafa ɗaya a karo na farko a cikin shekaru goma sha biyar, <ref name=":1"/> <ref name="Quetta receives snowfall after 15 years">{{Cite web |title=Quetta receives snowfall after 15 years |url=http://forum.pakistanidefence.com/index.php?showtopic=40059 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110725161459/http://forum.pakistanidefence.com/index.php?showtopic=40059 |archive-date=25 July 2011 |access-date=25 September 2010 |website=PakistaniDefence}}</ref> <ref name="Snowfall wreak havoc in Balochistan">{{Cite web |title=Snowfall wreak havoc in Balochistan |url=http://www.balochunity.org/news/5608/ |access-date=25 September 2010 |website=Baloch Unity |archive-date=25 July 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110725041829/http://www.balochunity.org/news/5608/ |url-status=dead }}</ref> kodayake a cikin 2006, 2007 da 2009 birnin bai sami dusarƙara ba. A ranar 29 ga watan Janairun shekara ta 2008, Quetta yana da inci huɗu a cikin sa'o'i huɗu, bayan 'yan kwanaki, a ranar 2 ga watan Fabrairun shekara, shekara ta 2008, quetta ta sami fiye da ƙafa ɗaya na dusar ƙanƙara a cikin sa-o'i 10 kawai.<ref name=":2"/><ref name="Snowfall paralyses life in Balochistan">{{Cite web |title=Snowfall paralyses life in Balochistan |url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=2008\story_4-2-2008_pg7_22 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120119011506/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=2008%5C02%5C04%5Cstory_4-2-2008_pg7_22 |archive-date=19 January 2012 |access-date=25 September 2010}}</ref> A lokacin hunturu na shekara ta 2010, babu dusar ƙanƙara saboda tsarin yanayin El-Nino a kan Pakistan.<ref name="El Nino over Pkakistan">{{Cite web |title=Below Normal 2009 Monsoon Rainfall over Pakistan |url=http://www.pakmet.com.pk/monsoon2009ver.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315185449/http://www.pakmet.com.pk/monsoon2009ver.pdf |archive-date=15 March 2012 |access-date=25 September 2010 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
Babban dusar ƙanƙara a Quetta tun daga shekara ta 2000 sune:
* A ranar 18 ga watan Fabrairun shekara ta 2003 Quetta ta sami inci 6 na dusar ƙanƙara a karo na farko tun lokacin da fari ya mamaye lardin a shekarar 1998. <ref>{{Cite web |last=Shahid |first=Saleem |date=2003-02-19 |title=Quetta receives heavy snowfall |url=http://beta.dawn.com/news/82860/quetta-receives-heavy-snowfall |access-date=2022-05-10}}</ref>
* A ranar 29 ga watan Janairun shekara ta 2004 Quetta ta sami dusar ƙanƙara mai yawa bayan tsawon shekaru biyar.<ref name=":2"/>
* A ranar 31 ga watan Disamba na shekara ta 2004 Quetta ta sami dusar ƙanƙara fiye da ƙafa ɗaya bayan shekaru goma sha biyar.<ref name=":1"/><ref name="Quetta receives snowfall after 15 years"/><ref name="Snowfall wreak havoc in Balochistan"/>
* A ranar 29 ga watan Janairun shekara ta 2008 Quetta ta sami fiye da inci huɗu na dusar ƙanƙara a cikin sa'o'i huɗu.<ref name=":2" />
* A ranar 2 ga Fabrairu 2008 Quetta ta sami fiye da ƙafa ɗaya na dusar ƙanƙara a cikin sa'o'i 10 kawai.<ref name="Snowfall paralyses life in Balochistan"/>
* A ranar 12 ga watan Fabrairun shekara ta 2009, Quetta ta sami dusar ƙanƙara mai yawa.<ref>{{Cite web |title=Snowfall turns weather chilly in Quetta |url=http://www.geo.tv/2-13-2009/35054.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090217184221/http://www.geo.tv/2-13-2009/35054.htm |archive-date=17 February 2009 |access-date=25 September 2010 |website=Geo.tv}}</ref>
* A ranar 21 ga watan Janairun shekara ta 2012, Quetta ta sami fiye da inci 6 na dusar ƙanƙara har zuwa dare.<ref name="Heavy Snowfall in Quetta">{{Cite web |title=Heavy Snowfall in Quetta and other areas |url=http://pakistan.onepakistan.com/news/city/quetta/41601-quetta-valley-receives-snowfall.html |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20130131121916/http://pakistan.onepakistan.com/news/city/quetta/41601-quetta-valley-receives-snowfall.html |archive-date=31 January 2013 |access-date=21 January 2012 |website=onepakistan.com}}</ref>
* A ranar 22 ga watan Janairun shekara ta 2012, Quetta ta sami fiye da inci 8 na dusar ƙanƙara.<ref>{{Cite web |date=22 January 2012 |title=Heavy Snowfall in Quetta |url=http://www.dawn.com/2012/01/22/snow-blankets-quetta.html |access-date=22 January 2012}}</ref><ref>{{Cite web |title=Heavy Snowfall in Quetta |url=http://www.aaj.tv/2012/01/quetta-brace-for-first-snowfall-of-the-season/ |access-date=22 January 2012 }}{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* A ranar 24 ga watan Janairun shekara ta 2012, Quetta ta sami fiye da inci 2 na dusar ƙanƙara.<ref>{{Cite web |title=Heavy Snow blankets Quetta |url=http://dailybalochistanexpress.com/snowfall-disrupts-life-in-quetta-others-towns/ |access-date=25 January 2012}}{{Dead link|date=November 2018}}</ref><ref>{{Cite web |title=Heavy Snow blankets Quetta |url=http://paktribune.com/news/Heavy-snowfall-blankets-most-parts-of-Balochistan-246995.html |access-date=25 January 2012 |website=paktribune.com |archive-date=31 January 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160131205932/http://paktribune.com/news/Heavy-snowfall-blankets-most-parts-of-Balochistan-246995.html |url-status=dead }}</ref>
* A ranar 30 ga watan Janairun shekara ta 2012, Quetta ta sami fiye da inci 2 na dusar ƙanƙara.<ref>{{Cite web |title=Heavy Snowfall in Quetta Jan 30, 2012 |url=http://www.dailybalochistanexpress.com/quetta-receives-snowfall/ |access-date=31 January 2012}}{{Dead link|date=November 2018}}</ref><ref>{{Cite web |title=Heavy snowfall caused closure of traffic |url=http://www.pakobserver.net/detailnews.asp?id=138147 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160131205933/http://pakobserver.net/detailnews.asp?id=138147 |archive-date=31 January 2016 |access-date=31 January 2012}}</ref>
* A ranar 17 ga Fabrairu 2012, Quetta ta sami fiye da inci 2 na dusar ƙanƙara.
* A ranar 8 ga watan Janairun shekara ta 2014, Quetta ta sami ƙafa ɗaya na dusar ƙanƙara.<ref>{{Cite web |title=Snowfall intensify chill in Quetta |url=http://www.awaztoday.com/News_Rain-snowfall-intensify-chill_1_41193_Political-News.aspx |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140111142243/http://www.awaztoday.com/News_Rain-snowfall-intensify-chill_1_41193_Political-News.aspx |archive-date=11 January 2014 |access-date=8 January 2014 |website=AwazToday}}</ref>
* A ranar 14 ga watan Janairun shekara ta 2017 Quetta ta sami inci 5 na dusar ƙanƙara
* A ranar 15 ga watan Janairun shekara ta 2017 wasu yankuna na Quetta sun sami dusar ƙanƙara 2 daga karfe 4 na safe zuwa karfe 9 na safe.
== Ruwan sama na shekara-shekara ==
Matsakaicin ruwan sama na shekara-shekara na Quetta shine milimita 312.9 (12.32 in).[1] Birnin ya fi samun ruwan sama daga yamma a lokacin lokacin sanyi, daga Nuwamba zuwa karshen Maris. A shekara ta 2003, birnin ya samu ruwan dusar ƙanƙara mai girman inci 6 a karon farko tun bayan fari ya afkawa lardin a 1998. A cikin 2004 da 2005, Quetta ta sami ruwan sama na yau da kullun tare da saukowa dusar ƙanƙara sau biyu a watan Janairun 2004 da Disamba 2004 da ƙanƙara mai haske a cikin 2005. Yayin da a cikin 2006 Quetta ta sami ruwan sama kamar yadda aka saba a watan Yuli kuma an sami ruwan sama kamar yadda aka saba a watan Yuli. Ruwan sama a cikin 2007 kuma ya kasance na yau da kullun yayin da aka sami rikodin rikodi na ruwan sama na milimita 61 (2.4 in) a cikin watan Yuni. A cikin 2008 Quetta ta sami ruwan sama na yau da kullun tare da saukar dusar ƙanƙara sau biyu a cikin Janairu da Fabrairu. A cikin 2009 Quetta ta sami ruwan sama mafi girma na shekara-shekara tun daga 2000, jimlar milimita 320.4 (in 12.61 in) na ruwan sama ya sauka ba tare da an sami dusar ƙanƙara ba sai alamar dusar ƙanƙara a watan Fabrairu. A cikin 2010 birnin ya sami ruwan sama ƙasa da ƙasa na milimita 104 kawai (4.1 in), mafi ƙanƙanta tun 2001.
Ruwan sama na shekara-shekara tun 1982, bisa ga bayanai daga Ma'aikatar Kula da Yanayi ta Pakistan: <ref name="Pakistan Meteorological Department"/>
{| class="wikitable sortable"
!Shekara
!Ruwan sama
!Bayani
!Bayanan da aka ambata
|-
|1982
|{{Cvt|949.8|mm|in}}
|Mafi yawan ruwan sama na shekara-shekara da aka taɓa yin rikodin a Quetta.
|<ref name="pakmet"/>
|-
|1991
|{{Cvt|360|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002">{{Cite web |title=Rainfall records from 1991 to 2002 |url=http://www.freewebs.com/usmanqazi/WS-Bal-3.doc |access-date=7 May 2011 |website=Usman Qazi's Home Page}}</ref>
|-
|1992
|{{Cvt|349|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|1993
|{{Cvt|190|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|1994
|{{Cvt|225|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|1995
|{{Cvt|290|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|1996
|{{Cvt|155|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|1997
|{{Cvt|305|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|1998
|{{Cvt|152|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|1999
|{{Cvt|150|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|2000
|{{Cvt|60|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|2001
|{{Cvt|80|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|2002
|{{Cvt|115|mm|in}}
|
|<ref name="Rainfall records from 1991 to 2002" />
|-
|2003
|{{Cvt|219|mm|in}}
|* Bayanai na Oktoba, Nuwamba & Disamba ba su samuwa ba. 6 Inch Snowfall da aka rubuta.
|<ref>{{Cite journal |last=Jameel |first=Akhlaq |last2=Mahmood |first2=Arif |last3=Ali Jafri |first3=S. Anzar |date=March 2005 |title=Weather in Pakistan: Monsoon Season (July–September 2003) |url=http://www.pmd.gov.pk/rnd/rnd_files/vol2_Issue3/6.%20WEATHER%20IN%20PAKISTAN.pdf |url-status=live |journal=[[Pakistan Journal of Meteorology]] |location=Islamabad |publisher=[[Pakistan Meteorological Department]] |volume=2 |issue=3 |issn=2517-9322 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315190612/http://www.pakmet.com.pk/rnd/rnd_files/vol2_Issue3/6.%20WEATHER%20IN%20PAKISTAN.pdf |archive-date=2012-03-15 |access-date=4 December 2019}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Jameel |first=Akhlaq |last2=Mahmood |first2=Arif |last3=Ali Jafri |first3=S. Anzar |date=September 2004 |title=Weather in Pakistan (April–June 2003) |url=http://www.pmd.gov.pk/rnd/rnd_files/vol1_issue2/6..%20WEATHER%20IN%20PAKISTAN.pdf |url-status=live |journal=[[Pakistan Journal of Meteorology]] |location=Islamabad |publisher=[[Pakistan Meteorological Department]] |volume=1 |issue=2 |issn=2517-9322 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315190734/http://www.pakmet.com.pk/rnd/rnd_files/vol1_issue2/6..%20WEATHER%20IN%20PAKISTAN.pdf |archive-date=2012-03-15 |access-date=2019-12-04}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Jameel |first=Akhlaq |last2=Ali Jafri |first2=S. Anzar |date=January–March 2004 |title=Weather in Pakistan January–March 2003) |url=http://www.pmd.gov.pk/rnd/rnd_files/vol1_issue1/6.%20WEATHER%20IN%20PAKISTAN%20_January%20%E2%80%93%20March%202003__AkhlaqJameel&AnzarAli_.pdf |url-status=live |journal=[[Pakistan Journal of Meteorology]] |location=Islamabad |publisher=[[Pakistan Meteorological Department]] |volume=1 |issue=1 |issn=2517-9322 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315190834/http://www.pakmet.com.pk/rnd/rnd_files/vol1_issue1/6.%20WEATHER%20IN%20PAKISTAN%20_January%20%E2%80%93%20March%202003__AkhlaqJameel%26AnzarAli_.pdf |archive-date=15 March 2012 |access-date=2019-12-04}}</ref>
|-
|2004
|{{Cvt|105.9|mm|in}}
|Fiye da inci 16 na dusar ƙanƙara da aka rubuta, bayan dogon lokaci na shekaru biyar
|<ref>{{Cite web |title=Rainfall of Quetta in 2004 |url=http://www.smeda.org/downloads/Quetta_profile.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20101208102733/http://www.smeda.org/downloads/Quetta_profile.pdf |archive-date=8 December 2010 |access-date=12 October 2010 |website=[[Small and Medium Enterprise Development Authority|SMEDA]]}}</ref>
|-
|2005
|{{Cvt|310.5|mm|in}}
|
|<ref>{{Cite web |title=Rainfall of Quetta in 2005 |url=http://www.smeda.org/downloads/Quetta_profile.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20101208102733/http://www.smeda.org/downloads/Quetta_profile.pdf |archive-date=8 December 2010 |access-date=12 October 2010 |website=[[Small and Medium Enterprise Development Authority|SMEDA]]}}</ref>
|-
|2006
|{{Cvt|223|mm|in}}
|*Bayanan Satumba da Oktoba ba su samuwa ba
|<ref>{{Cite journal |date=July 2007 |title=Annual Rainfall of Quetta 2007 |url=http://www.pakmet.com.pk/rnd/rnd_files/vol4_issue7/7.%20WEATHER%20IN%20PAKISTA1%20Monsoon%20Season%20_July-September_.pdf |url-status=dead |journal=[[Pakistan Journal of Meteorology]] |location=Islamabad |publisher=[[Pakistan Meteorological Department]] |volume=4 |issue=7 |issn=2517-9322 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315190102/http://www.pakmet.com.pk/rnd/rnd_files/vol4_issue7/7.%20WEATHER%20IN%20PAKISTA1%20Monsoon%20Season%20_July-September_.pdf |archive-date=15 March 2012 |access-date=31 May 2011}}</ref><ref>{{Cite journal |date=July 2007 |title=Archived copy |url=http://www.pakmet.com.pk/rnd/rnd_files/vol4_issue7/6.%20WEATHER%20IN%20PAKISTAN.pdf |url-status=dead |journal=[[Pakistan Journal of Meteorology]] |location=Islamabad |publisher=[[Pakistan Meteorological Department]] |volume=4 |issue=7 |issn=2517-9322 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315190237/http://www.pakmet.com.pk/rnd/rnd_files/vol4_issue7/6.%20WEATHER%20IN%20PAKISTAN.pdf |archive-date=15 March 2012 |access-date=31 May 2011}}</ref><ref>{{Cite journal |date=December 2006 |title=Archived copy |url=http://www.pakmet.com.pk/rnd/rnd_files/vol3_issue6/7.%20WEATHER%20IN%20PAKISTA1.pdf |url-status=dead |journal=[[Pakistan Journal of Meteorology]] |location=Islamabad |publisher=[[Pakistan Meteorological Department]] |volume=3 |issue=6 |issn=2517-9322 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315190444/http://www.pakmet.com.pk/rnd/rnd_files/vol3_issue6/7.%20WEATHER%20IN%20PAKISTA1.pdf |archive-date=15 March 2012 |access-date=31 May 2011}}</ref>
|-
|2007
|{{Cvt|284|mm|in}}
|
|{{Ana bukatan hujja|date=September 2010}}
|-
|2008
|{{Cvt|138|mm|in}}
|Fiye da inci 14 na dusar ƙanƙara da aka rubuta
|<ref>{{Cite web |title=Rainfall Statements for the year 2008 |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall_data.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100826034334/http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall_data.htm |archive-date=26 August 2010 |access-date=25 September 2010 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
|-
|2009
|{{Cvt|317|mm|in}}
|
|<ref>{{Cite web |title=Rainfall statements for the year 2009 |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall_data.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100826034334/http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall_data.htm |archive-date=26 August 2010 |access-date=25 September 2010 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
|-
|2010
|{{Cvt|104|mm|in}}
|
|<ref>{{Cite web |title=Rainfall statements for the year 2010 |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall_data.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100826034334/http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall_data.htm |archive-date=26 August 2010 |access-date=25 September 2010 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
|-
|2011
|{{Cvt|437.6|mm|in}}
|
|<ref>{{Cite web |title=Rainfall statement of January, 2011 |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100823050801/http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/rainfall.htm |archive-date=23 August 2010 |access-date=18 January 2011 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
|-
|2012
|{{Cvt|265.7|mm|in}}
|Fiye da inci 20 na Snowfall da aka rubuta, mafi girman dusar ƙanƙara tun 1996.
|<ref>{{Cite web |title=Rainfall statement of January, 2012 |url=http://www.pakmet.com.pk/FFD/index_files/daily/rainfalljan12.htm |access-date=4 January 2012 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}{{Dead link|date=May 2019}}</ref>
|-
|2013
|{{Cvt|316.7|mm|in}}
|Fiye da ƙafa ɗaya na Snowfall da aka rubuta.
|<ref>{{Cite web |title=Rainfall statement of January, 2013 |url=http://www.pmd.gov.pk/FFD/index_files/daily/rainfalljan13.htm |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20130416133434/http://www.pmd.gov.pk/FFD/index_files/daily/rainfalljan13.htm |archive-date=16 April 2013 |access-date=13 January 2013 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
|-
|2014
|{{Cvt|2.4|mm|in}}
|Ya zuwa 19 ga .
|<ref>{{Cite web |title=Rainfall statement of January, 2014 |url=http://www.pmd.gov.pk/FFD/index_files/daily/rainfalljan14.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140202144307/http://www.pmd.gov.pk/FFD/index_files/daily/rainfalljan14.htm |archive-date=2 February 2014 |access-date=13 January 2013 |website=[[Pakistan Meteorological Department]]}}</ref>
|-
|2015
|
|
|
|-
|2016
|{{Cvt|60|mm|in}}
|Ya zuwa 27 .
|{{Ana bukatan hujja|date=January 2018}}
|}
== fari ==
An yi fama da matsanancin fari na Quetta sakamakon karancin ruwan sama a lokacin hunturu na 1998. Lamarin La-Nina shi ne ke da alhakin rashin ruwan sama na Balochistan ciki har da birnin Quetta daga 1998, bayan raguwa a cikin Disamba 2000 ya sake bayyana, kuma ya ci gaba har zuwa Maris 2001 bayan haka a hankali a cikin 'yan watanni masu zuwa. A lokacin tsananin fari Arewacin Balochistan ya sami karancin ruwan sama da kashi 30% yayin da Kudancin Balochistan ya sami kashi 50-60% kasa da ruwan sama na yau da kullun..<ref>{{Cite web |title=Drought in Quetta |url=http://un.org.pk/drought/rcreport11.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110831211413/http://un.org.pk/drought/rcreport11.htm |archive-date=31 August 2011 |access-date=7 May 2011 |website=United Nations Pakistan}}</ref>
A lokacin fari a shekara ta 2000, birnin ya sami kawai 60 millimeters (2.4 in) na ruwan sama, yayin da kusan babu ruwan sama ko dusar ƙanƙara da aka lura a lokacin hunturu. Rashin ruwa ya mamaye duk ƙasar kuma ya haifar da kashi 30% a ƙasa da ruwan sama na yau da kullun a [[Pakistan]]. Akalla mutane miliyan 1.2 a Balochistan sun kamu da fari, kuma sama da 100 sun mutu, galibi saboda rashin ruwa, a cewar majiyoyin gwamnati.<ref>{{Cite web |title=Millions Affected during Drought in Balochistan |url=http://listphobia.com/2010/08/17/10-worst-natural-disasters-in-history-of-pakistan/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110325052414/http://listphobia.com/2010/08/17/10-worst-natural-disasters-in-history-of-pakistan/ |archive-date=25 March 2011 |access-date=7 May 2011 |website=Listphobia}}</ref>
== Ma'aikatun Yanayi na Pakistan a Quetta ==
* Yankin Met. Cibiyar, Quetta
* Cibiyar Geophysical, Quetta
== Dubi kuma ==
==Manazarta==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
r39bbz9p29mn8yhoaws3pmsm6bb1aps
Yanayin Buenos Aires
0
108827
831236
700105
2026-05-06T18:38:14Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831236
wikitext
text/x-wiki
[[File:Buenos_Aires_desde_el_aire.jpg|alt=View of [[Buenos Aires Central Business District|central Buenos Aires]] from the air.|thumb|View of [[Buenos Aires Central Business District|central Buenos Aires]] from the air]]
{{Climate chart|Buenos Aires|20.2|30.1|134.4|19.4|28.9|129.3|17.7|27.0|120.0|14.1|23.2|130.3|11.1|19.4|93.5|8.4|16.4|61.5|7.5|15.5|74.4|8.9|17.9|70.3|10.6|19.7|80.6|13.4|22.6|122.9|16.1|26.0|117.6|18.5|29.0|122.8|source=Servicio Meteorológico Nacional<ref name = SMN2>{{cite web
| url = https://www.smn.gob.ar/observaciones
| title = Estadísticas climáticas
| work = Climatological Normals 1991–2020
| publisher = Servicio Meteorológico Nacional
| access-date = 1 March 2023
| archive-date = 1 November 2020
| archive-url = https://web.archive.org/web/20201101042209/https://www.smn.gob.ar/observaciones
| url-status = dead
}}</ref>|float=right}}[[Buenos Aires]], babban birnin [[Argentina]], yana da yanayi mai sanyi, wanda aka rarraba shi azaman [[Yanayin zafi mai zafi]] (''Cfa'') a ƙarƙashin Rarrabawar yanayi na Köppen. Lokacin bazara yana da zafi da zafi tare da tsawa mai yawa yayin da hunturu ke da sanyi kuma ya bushe tare da sanyi wanda ke faruwa a matsakaici sau biyu a kowace shekara. Lokacin bazara da fall sune lokutan canji waɗanda ke da yanayin canji. A cibiyar lura da tsakiya, mafi girman zafin jiki da aka rubuta shine {{Convert|43.3|C|1}} ° C (109.9 ° F), kuma mafi ƙarancin zafin jiki wanda aka rubuta shine -5.4 ° C (22.3 ° F).
Abubuwan yanayi daban-daban suna shafar yanayin Buenos Aires. Babban Semi-Dindindin na Kudancin Atlantic High yana rinjayar yanayinsa a duk shekara ta hanyar kawo iska mai laushi daga arewa maso gabas, wanda ke kawo mafi yawan hazo zuwa birni a cikin tsarin gaba a lokacin hunturu ko hadari da cyclogenesis ke samarwa a cikin kaka da hunturu. Yanayin zafi mai zafi da kuma babban insolation a cikin watanni na rani suna samar da tsarin ƙananan matsa lamba da ake kira Chaco Low a arewacin Argentina, yana haifar da matsin lamba wanda ke kawo iska mai dadi na gabas zuwa birnin - saboda wannan, lokacin rani shine lokacin damina. Sabanin haka, wannan tsarin ƙarancin matsi yana raguwa a lokacin hunturu, wanda haɗe da iska mai ƙarfi na kudu yana haifar da bushewa saboda ƙarancin iska na gabas. Kasancewa a cikin Pampas, Buenos Aires yana da yanayi mai sauye-sauye saboda rarrabuwar iskar iska - sanyi, bushewar Pampero daga kudu da dumi, iska mai zafi daga arewa. Wurin bakin teku yana haifar da tasiri mai ƙarfi na teku, yana haifar da matsanancin zafi (zafi ko sanyi) ya zama mai wuya.
== Yanayin yanayi gaba ɗaya ==
[[Fayil:El_Nino_regional_impacts.png|alt=Picture showing regional impacts on El Niño. During the warm season, an El Niño leads to higher precipitation.|thumb|284x284px|A lokacin shekarun El Niño, ruwan sama a Buenos Aires ya fi girma, musamman a lokacin watanni na rani.]]
Buenos Aires tana cikin yankin yanayi mai zafi (Köppen climate classification: ''Cfa'').<ref name="amba">{{Cite web |title=Clima |url=http://www.atlasdebuenosaires.gov.ar/aaba/index.php?option=com_content&task=view&id=26&Itemid=22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227015825/http://www.atlasdebuenosaires.gov.ar/aaba/index.php?option=com_content&task=view&id=26&Itemid=22 |archive-date=27 February 2014 |access-date=24 December 2015 |publisher=Atlas Ambiental de Buenos Aires |language=es}}</ref><ref name="Peel">{{Cite journal |last=Peel, M. C. |last2=Finlayson B. L. |last3=McMahon, T. A. |name-list-style=amp |year=2007 |title=Updated world map of the Köppen−Geiger climate classification |url=http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.pdf |journal=Hydrol. Earth Syst. Sci. |volume=11 |issue=5 |pages=1633–1644 |bibcode=2007HESS...11.1633P |doi=10.5194/hess-11-1633-2007 |issn=1027-5606 |doi-access=free}}</ref> Saboda tasirin teku daga [[Tekun Atalanta|Tekun Atlantika]] da ke kusa, yanayin sa yana da matsakaici tare da matsanancin yanayin zafi (duka zafi da sanyi) yana da wuya. <ref name="Pezza2010">{{Cite journal |last=Pezza |first=Alexandre |last2=Simmonds |first2=Ian |last3=Coelho |first3=Caio |year=2010 |title=The unusual Buenos Aires snowfall of July 2007 |journal=Atmospheric Science Letters |volume=11 |issue=4 |pages=249–254 |bibcode=2010AtScL..11..249P |doi=10.1002/asl.283 |doi-access=free}}</ref><ref name="clima"/> Don haka, iska mai sanyi da ke zuwa kai tsaye daga kudu yana daidaitawa ta Tekun Atlantika kuma yana da dumi fiye da iskõki daga kudu maso yamma (waɗanda ba su daidaita ta ba). <ref name="Bejaran2003">{{Cite journal |last=Bejaran |first=R. |last2=Camilloni |first2=I. |year=2003 |title=Objective method for classifying air masses: an application to the analysis of Buenos Aires' (Argentina) urban heat island intensity |url=https://www.researchgate.net/publication/225703325 |journal=Theoretical and Applied Climatology |volume=74 |issue=1–2 |pages=93–103 |bibcode=2003ThApC..74...93B |doi=10.1007/s00704-002-0714-4 |s2cid=96475360 |access-date=12 March 2016 |hdl-access=free}}</ref>
Yanayin yanayi na Buen<sup>o</sup> Aires ya mamaye ta hanyar [./S<sup id= o_Atlantic_High" id="mwTw" rel="mw:WikiLink" title="South Atlantic High">Kudancin Atlantic High] a duk shekara.<ref name="amba"/> Wannan yana kawo iskar da ke da laushi daga arewa maso gabas, wanda ke kawo mafi yawan ruwan sama zuwa birnin.<ref name="amba" /> A lokacin hunturu, yana kawo Tsarin gaba da ke da alhakin hazo a cikin birni.<ref name="amba" /> A cikin kaka da rani, yana haifar da tsawa wanda yawanci yake a arewacin birnin kuma yana samar da iskõki masu ƙarfi daga kudu ko kudu maso gabas wanda a wasu lokuta zai iya haifar da kumbura na Rio de la Plata, ambaliyar ruwa a yankunan bakin teku.<ref name="amba" /> Kudancin Pacific High shine asalin iska mai zurfi wanda ke da alhakin yanayin sanyi kuma yana haifar da yanayi mai haske da bushewa sosai.<ref name="Bejaran2003"/> Wadannan iska sun samo asali ne daga Kudancin Pacific kuma suna motsawa a arewa maso gabas a lokacin hunturu zuwa Buenos Aires.<ref name="Bejaran2003" /> Kodayake yana da teku mai sanyi (wannan iska ce mai laushi wanda ke samuwa daga teku da ke cikin yankunan Antarctic da Antarctic a kudancin [[Amurka ta Kudu|Kudancin Amurka]]), yana canzawa yayin da yake wucewa a kan nahiyar Kudancin Amurka, ya zama bushe yayin da ya isa Buenos Aires.<ref name="Bejaran2003" />{{Sfn|Blouet|2010}} Wannan saboda yayin da iska mai sanyi daga Kudancin Pacific High ke motsawa a kan Tekun Pacific da [[Andes]] kuma suna isa ƙasar kudu da 35oS (inda Andes ba su da tsawo), anticyclogenesis yana haifar da kafa tsarin matsin lamba mai ƙarfi a tsakiyar ƙasar (a kusa da 40oS). <ref name="Bejaran2003" /><ref name="Vera2002">{{Cite journal |last=Vera |first=Carolina |last2=Vigliarolo |first2=Paula |last3=Berbery |first3=Ernesto |year=2002 |title=Cold Season Synoptic-Scale Waves over Subtropical South America |journal=Monthly Weather Review |volume=130 |issue=3 |pages=684–699 |bibcode=2002MWRv..130..684V |doi=10.1175/1520-0493(2002)130<0684:CSSSWO>2.0.CO;2 |doi-access=free |hdl-access=free}}</ref> Wannan tsarin matsin lamba yana kawo sanyi da bushe, iska mai zurfi zuwa Buenos Aires.<ref name="Bejaran2003" /><ref name="Vera2002" /> Yankunan sanyi sun fi yawa a lokacin hunturu fiye da lokacin rani kamar yadda Kudancin Atlantic da Kudancin Pacific suke a matsayinsu na kudanci a lokacin rani, yana mai da wuya ga Yankunan Cold su shiga.<ref name="Seluchi2000">{{Cite journal |last=Seluchi |first=Marcelo |last2=Marengo |first2=José |year=2000 |title=Tropical-Midlatitude Exchange of Air Masses During Summer and Winter in South America: Climatic Aspects and Examples of Intense Events |journal=International Journal of Climatology |volume=20 |issue=10 |pages=1167–1190 |bibcode=2000IJCli..20.1167S |doi=10.1002/1097-0088(200008)20:10<1167::AID-JOC526>3.0.CO;2-T}}</ref>
Birnin yana cikin wani yanki inda iskar Pampero da Sudestada ke wucewa.<ref name="CC">{{Cite web |title=Capítulo 2: Impacto en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://estatico.buenosaires.gov.ar/areas/med_ambiente/apra/des_sust/archivos/pacc/cap2_pacc_ba3030.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120310111736/http://estatico.buenosaires.gov.ar/areas/med_ambiente/apra/des_sust/archivos/pacc/cap2_pacc_ba3030.pdf |archive-date=10 March 2012 |access-date=29 December 2015 |website=Plan de Acción Buenos Aires 2030 |publisher=Gobierno de la Ciudad de Buenos Aires |language=es}}</ref> Da yake yana cikin Pampas, yanayin yana da bambanci saboda bambancin iska da guguwa ta gaba.{{Sfn|Blouet|2010}} Iska ta Pampero tana kawo iska mai sanyi, mai bushewa daga kudu yayin da iska mai zafi mai zafi ke samar da ''arewa'' sultry (iska mai laushi yawanci daga arewa maso gabas wanda iskar kasuwanci da Kudancin Atlantic High suka kafa wanda ke kawo girgije, zafi, da yanayin zafi kuma yana da alhakin kawo raƙuman zafi). <ref name="pampero">{{Cite web |title=Viento Pampero |url=http://www3.smn.gob.ar/?mod=biblioteca&id=73 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180101082154/http://www3.smn.gob.ar/?mod=biblioteca&id=73 |archive-date=1 January 2018 |access-date=2 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es}}</ref> <ref name="norte">{{Cite web |title=Viento |url=http://www.oni.escuelas.edu.ar/2008/CORDOBA/1324/trabajo/viento.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160502101718/http://www.oni.escuelas.edu.ar/2008/CORDOBA/1324/trabajo/viento.html |archive-date=2 May 2016 |access-date=4 April 2016 |publisher=Escuela Técnica IPEM 56 Abraham Juarez |language=es}}</ref>{{Sfn|Blouet|2010}} Sau da yawa, wucewar iskar Pampero tana faruwa yayin da sanyi ke wucewa, wanda ke haifar da guguwa mai ƙarfi daga kudu ko kudu maso gabas, raguwar danshi da zafin jiki, da karuwar matsin yanayi.<ref name="pampero" /> Lokacin da iskar Pampero mai sanyi ta haɗu da iska mai zafi daga arewa, ana samar da tsawa.{{Sfn|Blouet|2010}} An kafa iskar Sudestada lokacin da tsarin matsin lamba mai girma da ke kudancin Argentina ke hulɗa tare da tsarin matsi mai sauƙi a kan [[Uruguay]] da kudancin [[Brazil]].{{Sfn|Isla|2009}} Lokacin da Sudestadas suka samo asali, suna kawo dogon lokaci na hazo, yanayin hazo da yanayin sanyi.{{Sfn|Fittkau|1969}}{{Sfn|Veblen|2007}}<ref name="sudestada">{{Cite web |title=Sudestada |url=http://www3.smn.gob.ar/?mod=biblioteca&id=71 |access-date=11 June 2015 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223051051/http://www3.smn.gob.ar/?mod=biblioteca&id=71 |url-status=dead }}</ref> Wadannan sun zama ruwan dare a lokacin watanni na hunturu.<ref name="sudestada" /> Saboda Sudestada yana kawo saurin iska mafi girma (musamman lokacin da aka haɗa waɗannan iskõki tare da raƙuman ruwa), Sudestada tana da alhakin [[Ambaliya|ambaliyar ruwa]] da ke faruwa a yankunan da ke ƙasa.<ref name="Barros2006">{{Cite web |last=Barros |first=Vicente |last2=Menéndez |first2=Angel |last3=Natenzon |first3=Claudia |last4=Kokot |first4=Roberto |last5=Codignotto |first5=Jorge |last6=Re |first6=Mariano |last7=Bronstein |first7=Pablo |last8=Camilloni |first8=Inés |year=2006 |title=Vulnerability to floods in the metropolitan region of Buenos Aires under future climate change |url=http://www.start.org/Projects/AIACC_Project/working_papers/Working%20Papers/AIACC_WP26_Barros%20(rev)%201.pdf |access-date=13 March 2016 |website=AIACC Working Paper No. 26 |publisher=Assessments of Impacts and Adaptations to Climate Change (AIACC) |archive-date=13 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160313202345/http://www.start.org/Projects/AIACC_Project/working_papers/Working%20Papers/AIACC_WP26_Barros%20(rev)%201.pdf |url-status=dead }}</ref> Geomorphology tare da rashin isasshen hanyar sadarwa da ababen more rayuwa, shimfidar wuri, da ƙananan tsaunuka (yawancin Buenos Aires yana tsakanin mita 4 da 24 (13 da 79 sama da matakin teku) ya sa Buenos Aires ya kasance mai saukin ambaliyar ruwa, musamman a lokacin ruwan sama mai yawa.<ref name="Barros2006" />{{Sfn|Kreimer|2000}}{{Sfn|Kreimer|2000}}{{Sfn|Kreimer|2000}} Ambaliyar ruwa ta shafi unguwanni La Boca da Barracas waɗanda ke cikin sassan kudancin birnin, mafi ƙasƙanci kuma matalauta ne ke zaune (na ƙasƙanci).{{Sfn|Kreimer|2000}}
Tsibirin zafi na birni ya sa birnin ya fi zafi fiye da yankunan karkara da yankunan ƙauyuka.<ref name="CC7">{{Cite web |title=Capítulo 7: Isla de calor urbana |url=http://www.buenosaires.gob.ar/areas/med_ambiente/apra/des_sust/archivos/pacc/cap7_pacc_ba3030.pdf |access-date=14 February 2016 |website=Plan de Acción Buenos Aires 2030 |publisher=Gobierno de la Ciudad de Buenos Aires |language=es}}</ref> A matsakaici, Buenos Aires ya fi zafi fiye da yankunan da ke kewaye da shi da 1.5 zuwa 3.5 ° C (2.7 zuwa 6.3 ° F) saboda tsibirin zafi na birni.<ref name="CC7" /> Matsakaicin tsibirin zafi ya fi girma a lokacin rani fiye da hunturu.<ref name="Figuerola1998">{{Cite journal |last=Figuerola |first=Patricia |last2=Mazzeo |first2=Nicolás |year=1998 |title=Urban-Rural Temperature Differences in Buenos Aires |journal=International Journal of Climatology |volume=18 |issue=15 |pages=1709–1723 |bibcode=1998IJCli..18.1709F |doi=10.1002/(SICI)1097-0088(199812)18:15<1709::AID-JOC338>3.0.CO;2-I}}</ref> Wannan ya bambanta da yanayi; tasirinsa a lokacin rana ya fi karfi a watan Yuli fiye da Janairu.<ref name="Figuerola1998" /> Sabanin haka, tasirin tsibirin zafi na birane a cikin dare ya fi tsanani a watan Janairu fiye da Yuli.<ref name="Figuerola1998" />
El Niño-Southern Oscillation babban abu ne a cikin bambancin ruwan sama na shekara-shekara a cikin Buenos Aires da Pampas, musamman a lokacin bazara da rani.{{Sfn|Araus|2015}}{{Sfn|Krishna|2015}} A lokacin shekara ta El Niño, ruwan sama ya fi girma, tare da karuwar ruwan sama daga Nuwamba zuwa Janairu.{{Sfn|Krishna|2015}}{{Sfn|Araus|2015}} Sabanin haka, shekarun La Niña suna da alaƙa da ƙananan hazo; hazo yana ƙasa da matsakaici a lokacin Oktoba-Disamba. {{Sfn|Krishna|2015}}{{Sfn|Araus|2015}}
== Yanayin yanayi ==
[[File:Jacarandas_at_Plaza_Miserere.jpg|alt=Jacarandas in bloom at [[Plaza Miserere]], Buenos Aires during Spring|thumb|175x175px|[[Jacaranda|Jacarandas]] in bloom at [[Plaza Miserere]], Buenos Aires]]
Ruwan ruwa a Buenos Aires yawanci suna da sauƙi a rana tare da sanyi zuwa sanyi da dare.<ref name="SMNspring">{{Cite web |title=La Primavera en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/primavera.pdf |access-date=2 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223050752/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/primavera.pdf |url-status=dead }}</ref> Matsakaicin matsakaicin shine {{Convert|22.8|C|1}} ° C (73.0 ° F) yayin da matsakaicin matsakaici shine {{Convert|13.4|C|1}} ° C (56.1 ° F). <ref name="SMNspring" /> Yana daya dag lokutan ruwan sama mafi yawa a cikin birni, matsakaicin {{Convert|320.5|mm|in}} in) na hazo da kwanaki 28 tare da ruwan sama mai auna.<ref name="SMNspring" /> Duk da haka, yawancin abubuwan da suka faru na hazo ba su da tsawo.<ref name="clima"/>
Lokacin bazara yana da yanayin canji tare da yanayin zafi wanda zai iya canzawa.<ref name="britannica">{{Cite web |title=Buenos Aires |url=http://www.britannica.com/place/Buenos-Aires |access-date=3 January 2016 |publisher=Encyclopædia Britannica}}</ref> Iska mai sanyi daga kudu na iya kawo yanayin sanyi. Wani misali mai tsanani na wannan ya kasance a watan Nuwamba 2007, lokacin da iska mai sanyi daga kudu ya kawo yanayin zafi zuwa {{Convert|2.5|C|1}} ° C (36.5 ° F) a safiyar 15 ga Nuwamba.<ref name="cold">{{Cite web |title=Temperaturas Invernales en Pleno Noviembre |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/?mod=clima&id=66 |access-date=3 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223051141/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/?mod=clima&id=66 |url-status=dead }}</ref> Wannan iska mai zafi ya shafi sassa da yawa na kasar, yana kawo yanayin sanyi da dusar ƙanƙara a sassan bakin teku na Patagonia.<ref name="cold" /> Sabanin haka, iska mai zafi daga arewa yana samar da kwanakin sultry; <ref name="SMNspring" /> mafi girman zafin jiki da aka rubuta a cikin bazara shine {{Convert|36.8|C|1}} ° C (98.2 ° F) a ranar 27 ga Nuwamba 1955.{{Sfn|Blouet|2010}} A wasu lokuta, raƙuman zafi, {{Refn|According to the Argentine National Weather Service, a heat wave is defined when there are 3 consecutive days in where the minimum and maximum temperature exceed {{convert|22.0|C|1}} and {{convert|32.3|C|1}} respectively.<ref name=heatwave/>}} na iya faruwa, musamman a watan Nuwamba.<ref name="heatwave">{{Cite web |title=Resumen Estadístico y Cronológico de las Olas de Calor en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/OlasdeCalor_BuenosAires.pdf |access-date=3 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110846/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/OlasdeCalor_BuenosAires.pdf |url-status=dead }}</ref>
=== Lokacin bazara ===
[[Fayil:Plaza_San_Martín,_Buenos_Aires_(27146002798).jpg|thumb|Ruwan sama mai tsanani da tsawa a Plaza San Martin . Hadari ya zama ruwan dare a lokacin rani.]]
Lokacin bazara yana da zafi da zafi.<ref name="clima">{{Cite web |date=2013-04-16 |title=Clima |url=http://www.turismo.buenosaires.gob.ar/es/article/clima |access-date=24 December 2015 |publisher=Official Tourism site of Buenos Aires |language=es}}</ref> A matsakaici, safiya da yamma suna da zafi yayin da yanayin zafi ke raguwa sosai da dare.<ref name="clima" /> Matsakaicin matsakaicin shine {{Convert|29.3|C|1}} ° C (84.7 ° F) yayin da matsakaicin matsakaici shine {{Convert|19.4|C|1}} ° C (66.9 ° F). <ref name="SMNsummer">{{Cite web |title=El Verano en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/verano.pdf |access-date=3 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=1 January 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180101030513/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/verano.pdf |url-status=dead }}</ref> Tare da matsakaicin ruwan sama na {{Convert|386.5|mm|in}} in), shine lokacin ruwan sama mafi yawa.<ref name="SMNsummer" /> Wannan ya faru ne saboda yanayin zafi mai yawa da kuma hasken rana mai yawa wanda ke haifar da ci gaban tsarin matsin lamba da ake kira [[Chaco Low]] wanda ke arewacin Argentina wanda ke hulɗa da Kudancin Atlantic High don samar da matsin lamba wanda ke kawo iskar gabas mai laushi zuwa yankin, yana son hazo, wanda galibi yana faruwa nau'in tsawa.<ref name="Metoffice">{{Cite web |title=Climate Overview |url=http://www.metoffice.gov.uk/media/pdf/1/l/Argentina.pdf |access-date=7 June 2015 |publisher=Met Office}}</ref>{{Sfn|Veblen|2007}} Chaco Low kuma yana hulɗa tare da Kudancin Atlantic high don kawo iska mai dumi da na wurare masu zafi daga arewa wanda shine mafi karfi a lokacin rani lokacin da Chaco Low ya fi karfi saboda mafi girman insolation.<ref name="Seluchi2000"/>
Guguwar zafi abu ne na gama gari a lokacin bazara a cikin birni.[1] Wadannan raƙuman zafi suna ba da ƙarin buƙatu akan amfani da wutar lantarki, wanda ke haifar da ƙarancin ƙarfi.[2][3] A cikin matsanancin yanayi, waɗannan ƙarancin wutar lantarki a lokacin raƙuman zafi na iya haifar da cunkoson ababen hawa da zanga-zangar, kamar zafin rana na 12 ga Maris 2023 mai gudana, zafi mafi tsayi da aka taɓa yin rikodin a Buenos Aires[4] Duk da haka, yawancin raƙuman zafi ba su wuce mako guda ba, [1] kuma ana biye da yanayin sanyi, bushewar iska ta Pampero, wanda ke haifar da tashin hankali da zafi mai ƙarfi tare da tsananin zafi da zafi. da ƙarancin zafi.[1][5][6][7] Lokaci-lokaci, guguwa na iya tasowa, wanda zai iya afkawa cikin birni; yawancin guguwa suna da rauni kuma ba kasafai suke haifar da mutuwa ba.[8] Mafi girman haɗari ga guguwa yana faruwa a lokacin rani saboda kyawawan yanayi.[8] Wadannan munanan guguwa za su iya lalata motoci, gidaje da kuma kawo cikas ga ayyukan jama'a kamar sufuri da tattarawa da zubar da shara a cikin birane.[9:39].<ref name="gfdrr">{{Cite web |title=Chapter 2: Assessment of Disaster Risk Management Strategies in Argentina |url=https://www.gfdrr.org/sites/default/files/publication/Improving%20the%20Assessment%20of%20Disaster%20Risks%20to%20Strengthen%20Financial%20Resilience.pdf |access-date=9 September 2015 |website=Improving the Assessment of Disaster Risks to Strengthen Financial Resilience |publisher=World Bank}}</ref>{{Rp|39}}
=== Lokacin kaka ===
A farkon kaka, yanayin zafi yana da zafi zuwa zafi da rana yayin da dare da safe suke da sauƙi.<ref name="SMNotono">{{Cite web |title=El Otoño en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/otonio.pdf |access-date=3 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=11 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220111220919/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/otonio.pdf |url-status=dead }}</ref> Daga baya kakar, yanayin ya fi sanyi tare da nuna yamma mai sauƙi, da dare mai sanyi da safiya.<ref name="SMNotono" /> Matsakaicin sama da ƙasa sune {{Convert|23.2|C|1}} ° C (73.8 ° F) da {{Convert|14.3|C|1}} ° C (57.7 ° F) bi da bi yayin da ruwan sama ya kai {{Convert|343.8|mm|in}} in) a lokacin wannan kakar.<ref name="SMNotono" /> Kamar bazara, yanayin yanayi mai canzawa yana da yanayin zafi wanda zai iya canzawa; <ref name="SMNotono" /> yanayin zafi har zuwa {{Convert|37.9|C|1}} ° C (100.2 ° F) kuma kamar yadda yake ƙasa kamar -4.0 ° C (24.8 ° F) an rubuta shi.<ref name="britannica"/> Lokaci na ruwan sama yana faruwa kodayake waɗannan yawanci gajeren lokaci ne.<ref name="clima"/> Ruwan sanyi ba ya faruwa, kodayake suna iya faruwa tun farkon Mayu.<ref name="heladaOCBA">{{Cite web |title=Heladas Meteorológicas: Buenos Aires OBS. |url=http://www.agro.uba.ar/heladas/buenosaires_obs_0.htm |access-date=29 December 2015 |website=Heladas en la Argentina |publisher=Facultad de Agronomía – Universidad de Buenos Aires |language=es}}</ref>
{| class="toccolours" style="float:right; margin:0 0 1em 1em; border:1px #ddd solid;"
|+'''Snowfall a Buenos Aires'''
|- style="text-align:center;"
| style="width:150px;" |[[Fayil:Nieve.jpg|alt=Picture showing snow covering [[Plaza de Mayo]] in 1918|border|180x180px]]<br /><small>Snow a Plaza de Mayo a cikin 1918</small>
| style="width:150px;" |[[Fayil:Snow_in_Buenos_Aires_2.jpg|alt=Snowfall in Buenos Aires in 2007|border|120x120px]]<br /><small>Snow a Buenos Aires a cikin 2007</small>
|}
Yuni zuwa Agusta watanni ne na hunturu a Buenos Aires.[1] Lokacin sanyi yana da sanyi tare da yanayin zafi a cikin yini da sanyi dare.] Maɗaukaki a lokacin matsakaita 16.6 °C (61.9 °F) yayin da ƙasa ke ƙasa 8.3 °C (46.9 °F). Ƙarƙashin ƙasa da wuya ya ragu ƙasa da daskarewa, tare da matsakaita mafi ƙarancin zafin shekara shine 0 °C (32.0 °F) a tsakiyar cibiyar sa ido. Ana iya samun raƙuman sanyi a cikin waɗannan watanni waɗanda lokutan sanyi na iya dawwama na kwanaki.]. Wadannan raƙuman sanyi, musamman a lokacin sanyi mai tsanani suna haifar da haɓakar buƙatar makamashi, wanda zai iya haifar da ƙarancin makamashi.] Dusar ƙanƙara lokaci-lokaci yana faruwa a kewayen birni amma da wuya a tsakanin Buenos Aires daidai; tun farkon binciken yanayi a cikin 1906 a cibiyar sa ido ta tsakiya, dusar ƙanƙara ta kasance sau uku kawai: Yuni 1918, Yuli 1928, da Yuli 2007.[3]. Wannan ya faru ne saboda tsakiyar birni yana da yanayin zafi sama da wuraren da ke kewaye da shi saboda tasirin tsibiri na zafi na birni.<ref name="Pezza2010" /><ref name="CC"/>
Yawancin hazo ya fito ne daga tsarin gaba da ke da alaƙa da cyclogenesis da iska mai ƙarfi na kudu maso gabas (Sudestada), wanda ke kawo dogon lokaci na hazo, yanayin hazo da yanayin sanyi.{{Sfn|Fittkau|1969}}{{Sfn|Veblen|2007}}<ref name="sudestada"/> Lokacin hunturu yana da hazo yayin da yanayin dangi yana da yawa, sau da yawa 90% ko mafi girma, yana sa yanayin ya zama mara kyau, launin toka da sanyi.{{Sfn|Lydolph|1985}} Lokaci-lokaci, iska mai dumi daga arewa yana kawo yanayin zafi.<ref name="Bejaran2003"/> Wadannan iska mai dumi na iya kawo yanayin rana, musamman a lokacin da rana lokacin da suka zo daga arewa ko arewa maso yamma sakamakon rami da ke tsakiyar Argentina.<ref name="Bejaran2003" /> A gefe guda, iska mai dumi daga [[Brazil]] yana kawo yanayin zafi, yana nuna zafi mai yawa tare da murfin girgije mai girma wanda ya dace da gaba mai dumi na tsarin gaba da kuma yanayin iska mai zafi.<ref name="Bejaran2003" /> Wadannan iska mai dumi waɗanda ke da alhakin zafi mai yawa da girgije sune iska mafi zafi, wanda ke haifar da yanayin zafi mafi zafi.<ref name="Bejaran2003" /> Duk da haka, waɗannan ba su da rai kamar yadda Chaco Low, wanda ke da alhakin kawo iska mai dumi da na wurare masu zafi daga arewa ya fi rauni a cikin hunturu saboda ƙananan insolation, wanda ke haifar da iskõki daga arewa ba su da ƙarfi kuma sun fi guntu.<ref name="Seluchi2000"/>
Zuwa ƙarshen hunturu a watan Agusta, akwai muhimman canje-canje a cikin yaduwar yanayi.<ref name="santarosa">{{Cite web |title=La Tormenta de Santa Rosa |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/Tormenta_SantaRosa.pdf |access-date=2 January 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223050846/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/Tormenta_SantaRosa.pdf |url-status=dead }}</ref> Rashin zafi, iska mai laushi yana shiga cikin birni, hasken rana mafi girma da kuma rikice-rikicen yanayi na yau da kullun daga yamma yana faruwa a ƙarshen hunturu.<ref name="santarosa" /> Saboda haka, ƙarshen hunturu yawanci ana nuna shi da guguwa mai ƙarfi tare da walƙiya.<ref name="santarosa" /><ref name="arggov">{{Cite web |title=Geography and Climate of Argentina |url=http://www.argentina.gov.ar/argentina/portal/paginas.dhtml?pagina=1483 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20101220215355/http://www.argentina.gov.ar/argentina/portal/paginas.dhtml?pagina=1483 |archive-date=20 December 2010 |access-date=28 August 2015 |publisher=Government of Argentina}}</ref> Wannan an san shi da Santa Rosa Storm, a kusa da 30 ga watan Agusta.<ref name="santarosa" /><ref name="arggov" /> Dangane da shekaru 111 na lura da yanayi (1906-2016) daga cibiyar lura da tsakiya, shekaru 61 (55% na lokacin) sun ga yanayin guguwa da ke faruwa a kwanakin kusa da 30 ga Agusta, kodayake ba duk waɗannan ba ne suka haifar da ruwan sama mai yawa.<ref name="santarosa" />
== Ƙarfin Ƙarfin ==
=== Yanayin zafi ===
A cewar cibiyar lura da tsakiya, wacce ke da daya daga cikin mafi aminci da tsofaffin rikodin a Kudancin Amurka, <ref name="Pezza2010"/> mafi girman zafin jiki a Buenos Aires, {{Convert|43.3|C|1}} ° C (109.9 ° F), an rubuta shi a ranar 29 ga Janairun 1957 yayin da mafi ƙarancin zafin jiki da aka rubuta shine -5.4 ° C (22.3 ° F) a ranar 9 ga Yuli 1918. <ref>{{Cite web |title=112 años midiendo el tiempo de Buenos Aires |url=https://www.smn.gob.ar/noticias/112-años-midiendo-el-tiempo-de-buenos-aires |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180728170957/https://www.smn.gob.ar/noticias/112-a%C3%B1os-midiendo-el-tiempo-de-buenos-aires |archive-date=28 July 2018 |access-date=28 July 2018 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es}}</ref> Shekarar da ta fi zafi a rubuce ita , tare da matsakaicin zafin shekara-shekara na {{Convert|19.2|C|1}} ° C (66.6 ° F). <ref>{{Cite web |title=Informe preliminar clima arg 2024 Final |url=https://repositorio.smn.gob.ar/handle/20.500.12160/2740 |access-date=12 November 2024 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es}}</ref> A gefe guda, 1911 ita ce shekara mafi sanyi, tare da matsakaicin zafin shekara-shekara na {{Convert|15.4|C|1}} ° C (59.7 ° F). <ref>{{Cite web |title=2015 is the hottest year on record for BA City |url=http://www.buenosairesherald.com/article/205886/2015-is-the-hottest-year-on-record-for-ba-city |access-date=6 March 2016 |publisher=Buenos Aires Herald}}</ref>
{| class="wikitable"
| colspan="14" style="background: orange; text-align:center;" |'''Ƙididdigar zafin jiki mai tsanani (1906-yanzu) '''
|-
!Ma'auni
!Jan <ref name="SMNene">{{Cite web |title=El Mes de Enero en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/enero.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=13 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180213195215/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/enero.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Fabrairu <ref name="SMNfeb">{{Cite web |title=El Mes de Febrero en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/FEBRERO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110843/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/FEBRERO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Maris <ref name="SMNmar">{{Cite web |title=El Mes de Marzo en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/MARZO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223050941/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/MARZO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Afrilu <ref name="SMNabr">{{Cite web |title=El Mes de Abril en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/ABRIL.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110826/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/ABRIL.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Mayu <ref name="SMNmay">{{Cite web |title=El Mes de Mayo en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/MAYO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223050623/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/MAYO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Yuni <ref name="SMNjun">{{Cite web |title=El Mes de Junio en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/JUNIO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110829/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/JUNIO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Yuli <ref name="SMNjul">{{Cite web |title=El Mes de Julio en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/JULIO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=13 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180213080235/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/JULIO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Aug <ref name="SMNago">{{Cite web |title=El Mes de Agosto en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/AGOSTO.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110800/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/AGOSTO.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Satumba <ref name="SMNsept">{{Cite web |title=El Mes de Septiembre en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/SEPTIEMBRE.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110832/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/SEPTIEMBRE.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Oktoba <ref name="SMNoct">{{Cite web |title=El Mes de Octubre en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/OCTUBRE.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110841/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/OCTUBRE.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Nuwamba <ref name="SMNnov">{{Cite web |title=El Mes de Noviembre en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/NOVIEMBRE.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223051054/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/NOVIEMBRE.pdf |url-status=dead }}</ref>
!Disamba <ref name="SMNdic">{{Cite web |title=El Mes de Diciembre en la Ciudad de Buenos Aires |url=http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/DICIEMBRE.pdf |access-date=28 April 2016 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=23 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180223110903/http://www3.smn.gob.ar/serviciosclimaticos/clima/archivo/DICIEMBRE.pdf |url-status=dead }}</ref>
|-
|Mafi yawan zafin jiki na kowane wata
|{{Convert|26.6|C|F|1}}
|{{Convert|25.7|C|F|1}}
|{{Convert|26.6|C|F|1}}
|{{Convert|20.4|C|F|1}}
|{{Convert|17.9|C|F|1}}
|{{Convert|15.1|C|F|1}}
|{{Convert|15.9|C|F|1}}
|{{Convert|15.2|C|F|1}}
|{{Convert|16.6|C|F|1}}
|{{Convert|20.5|C|F|1}}
|{{Convert|24.1|C|F|1}}
|{{Convert|26.6|C|F|1}}
|-
|Mafi sanyi matsakaicin zafin jiki na wata
|{{Convert|21.7|C|F|1}}
|{{Convert|20.0|C|F|1}}
|{{Convert|18.1|C|F|1}}
|{{Convert|14.2|C|F|1}}
|{{Convert|9.8|C|F|1}}
|{{Convert|5.7|C|F|1}}
|{{Convert|6.8|C|F|1}}
|{{Convert|8.9|C|F|1}}
|{{Convert|10.7|C|F|1}}
|{{Convert|13.6|C|F|1}}
|{{Convert|16.7|C|F|1}}
|{{Convert|19.8|C|F|1}}
|-
|Mafi ƙarancin zafin jiki
|{{Convert|30.0|C|F|1}}
|{{Convert|28.5|C|F|1}}
|{{Convert|28.0|C|F|1}}
|{{Convert|23.8|C|F|1}}
|{{Convert|22.6|C|F|1}}
|{{Convert|20.1|C|F|1}}
|{{Convert|20.8|C|F|1}}
|{{Convert|20.9|C|F|1}}
|{{Convert|23.7|C|F|1}}
|{{Convert|22.4|C|F|1}}
|{{Convert|25.4|C|F|1}}
|{{Convert|28.2|C|F|1}}
|-
|Mafi ƙarancin zafin jiki
|{{Convert|17.5|C|F|1}}
|{{Convert|15.9|C|F|1}}
|{{Convert|13.8|C|F|1}}
|{{Convert|11.1|C|F|1}}
|{{Convert|7.3|C|F|1}}
|{{Convert|4.3|C|F|1}}
|{{Convert|4.8|C|F|1}}
|{{Convert|6.4|C|F|1}}
|{{Convert|7.0|C|F|1}}
|{{Convert|9.6|C|F|1}}
|{{Convert|13.0|C|F|1}}
|{{Convert|15.9|C|F|1}}
|}
=== Ruwan sama ===
Shekarar da aka samu mafi yawan ruwan sama ita ce 1900, lokacin da birnin ya sami {{Convert|2024|mm|in}} in) na ruwan sama.<ref name="Rocha">{{Cite web |last=Rocha |first=Laura |date=2014-12-11 |title=La huella del temido cambio climático: 2014 es el más lluvioso en 113 años en Buenos Aires |url=http://www.lanacion.com.ar/1751236-la-huella-del-temido-cambio-climatico-2014-es-el-mas-lluvioso-en-113-anos-en-buenos-aires |access-date=7 March 2016 |publisher=La Nacion |language=es |archive-date=2016-03-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160308124316/http://www.lanacion.com.ar/1751236-la-huella-del-temido-cambio-climatico-2014-es-el-mas-lluvioso-en-113-anos-en-buenos-aires |url-status=dead }}</ref> A gefe guda, 1916 ta kasance shekarar da ta fi bushewa, tare da matsakaicin ruwan sama na shekara-shekara na {{Convert|504|mm|in}} in). <ref>{{Cite web |title=Précipitations Mensuelles à Buenos Aires (Argentine) |url=http://meteo-climat-bzh.dyndns.org/mete632-1888-2006-19-tn-1-0-0.php |access-date=7 March 2016 |publisher=Météoclimat |language=fr}}</ref> An rubuta mafi girman hazo na rana ɗaya a ranar 27 ga Fabrairu 1930, lokacin da {{Convert|194.1|mm|in}} in) na hazo ya faɗi.<ref name="SMNsummer"/>
{| class="wikitable"
| colspan="14" style="background: #ACE5EE; text-align:center;" |'''Ƙididdigar ruwan sama mai yawa (1906-yanzu) '''
|-
!Ma'auni
!Jan <ref name="SMNene"/>
!Fabrairu <ref name="SMNfeb"/>
!Maris <ref name="SMNmar"/>
!Afrilu <ref name="SMNabr"/>
!Mayu <ref name="SMNmay"/>
!Yuni <ref name="SMNjun"/>
!Yuli <ref name="SMNjul"/>
!Aug <ref name="SMNago"/>
!Satumba <ref name="SMNsept"/>
!Oktoba <ref name="SMNoct"/>
!Nuwamba <ref name="SMNnov"/>
!Disamba <ref name="SMNdic"/>
|-
|Ruwan sama mafi zafi a kowane wata
|{{Convert|347.5|mm|in|1}}
|{{Convert|420.3|mm|in|1}}
|{{Convert|476.6|mm|in|1}}
|{{Convert|404.8|mm|in|1}}
|{{Convert|361.7|mm|in|1}}
|{{Convert|178.5|mm|in|1}}
|{{Convert|212.1|mm|in|1}}
|{{Convert|277.8|mm|in|1}}
|{{Convert|260.1|mm|in|1}}
|{{Convert|367.1|mm|in|1}}
|{{Convert|284.1|mm|in|1}}
|{{Convert|318.5|mm|in|1}}
|-
|Ruwan sama mafi bushewa a kowane wata
|{{Convert|3.4|mm|in|1}}
|{{Convert|0.7|mm|in|2}}
|{{Convert|2.2|mm|in|1}}
|{{Convert|5.0|mm|in|1}}
|{{Convert|0.5|mm|in|2}}
|{{Convert|0.0|mm|in|2}}
|{{Convert|0.0|mm|in|0}}
|{{Convert|0.0|mm|in|0}}
|{{Convert|1.7|mm|in|1}}
|{{Convert|4.1|mm|in|1}}
|{{Convert|11.9|mm|in|1}}
|{{Convert|5.9|mm|in|1}}
|-
|Mafi yawan ruwan sama a rana ɗaya
|{{Convert|172.7|mm|in|1}}
|{{Convert|194.1|mm|in|1}}
|{{Convert|109.0|mm|in|1}}
|{{Convert|159.0|mm|in|1}}
|{{Convert|188.4|mm|in|1}}
|{{Convert|78.7|mm|in|1}}
|{{Convert|90.0|mm|in|1}}
|{{Convert|96.8|mm|in|1}}
|{{Convert|103.6|mm|in|1}}
|{{Convert|132.0|mm|in|1}}
|{{Convert|138.5|mm|in|1}}
|{{Convert|124.1|mm|in|1}}
|-
|}
== Kididdiga ==
{{Weather box}}{{Weather box}}{{Weather box}}
== Dubi kuma ==
* Yanayin yanayi na Argentina
* Yankunan yanayi na Argentina
* Pampas
== Bayani ==
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
t9ymozl31wzqr4w6vc5pt9n5v76gg0h
Yanayin Arunachal Pradesh
0
108849
831225
679712
2026-05-06T18:34:03Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831225
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Boleng_AirView1.jpg|thumb|265x265px|Boleng, gundumar Siang]]
'''[[Arunachal Pradesh]]''' a farko wata hanya ce mai tuddai wacce ke kan tudun Himalayas a arewa maso gabashin Indiya. An baje shi a kan fili mai fadin murabba'in kilomita 83,743 (32,333 sq mi).[1] Kashi 98% na yankin kasa ne wanda kashi 80% daga ciki ke rufe gandun daji;[1] 2% ruwa ne.[4] Tsarin kogin a yankin, ciki har da na Himalayas mafi girma da Patkoi da Arakan Ranges, daga ƙarshe ya matse cikin kogin Brahmaputra.[1]
Hawan ya fito ne daga duwatsu da ke sama da mita 7,000 (23,000 , zuwa garuruwa a cikin filayen da ke da tsawo ƙasa da mita 300 (980 . {{Sfn|Singh|2005}}[7] Arunachal tana da iyakoki na kasa da kasa tare da [[Bhutan]], Tibet ([[Sin|China]]) da [[Myanmar|Burma (Myanmar)]] . A ciki, Arunachal tana kan iyaka da jihohin [[Assam]] da [[Nagaland]]. Arunachal ana kiranta "jiha ta orchid ta Indiya" <ref>{{Cite web |date=26 June 2018 |title=4 Reasons Why Arunachal Pradesh is a Natural Wonderland |url=https://www.outlookindia.com/outlooktraveller/explore/story/68025/4-reasons-arunachal-pradesh-natural-wonderland |access-date=2021-06-23 |website=Outlook India Traveller |language=en |quote=We may as well call Arunachal a flowery paradise. Arunachal is also called Orchid State of India}}</ref> da kuma "dutse mai haske / Land of Dawn / Land of Morning-Lit Mountains". <ref>{{Cite web |date=2020-12-03 |title=Launching IUCN Red-listing Process for Orchids in Arunachal Pradesh, India |url=https://www.iucn.org/news/india/202012/launching-iucn-red-listing-process-orchids-arunachal-pradesh-india |access-date=2021-06-23 |website=IUCN |language=en |quote=The biodiversity rich North-East States in India are endowed with over 870 species in 159 genera constituting over 73% of the total Orchid species reported from India. Arunachal Pradesh has the highest number of orchid species (around 622 species) reported from the state. Arunachal Pradesh has also been termed as ‘Orchid Paradise of India’ because of the maximum concentration of orchid species (about 40% of the country) in the State.}}</ref> [11]
== Yankin da iyakoki ==
Arunachal Pradesh yana arewa maso gabashin Indiya, yana iyaka da Bhutan, Tibet (China) da Myanmar na duniya.[1] Iyakar da Bhutan kilomita 160 ne (99 mi), iyakar China kilomita 1,080 (670 mi), kuma iyakar Myanmar kilomita 440 (270 mi). Iyakoki na ciki sun haɗa da iyakar Assam-Arunachal Pradesh mai nisan kilomita 804.1 (499.6 mi), yayin da iyakar Nagaland ke da nisan kilomita 55 (34 mi).
Yankin ya kai murabba'in kilomita 83,743 (32,333 sq mi Kashi 98% na yankin ƙasa ne. Yawancin wannan ƙasa ƙasa ce mai tuddai, tare da fili mai faɗin fili mai faɗin murabba'in kilomita 4,450 (sq mi)] Ruwa ya rufe kashi 2% na wurin.[4] Ita ce ta 14 mafi girma a tsakanin jihohi da yankuna na ƙungiyar Indiya ta yanki.
== Yanayin jiki ==
=== Yanayin ƙasa da taimako ===
Yankin taimako ya bambanta tsakanin filayen da ke da mita ɗari a tsawo da duwatsu sama da mita 7,000 (23,000 . {{Sfn|Sharma|Shukla|1992}} Tsawon garuruwan Naharlagun, [[Pasighat]] da Tezu a kudu suna da 290 m, 155 m da 210 m bi da bi, yayin da Kangto, Nyegi Kangsang da ƙungiyar duwatsu ta Gorichen wasu daga cikin mafi girman tsaunuka ne a wannan yankin na [[Himalaya|Himalayas]].[7]{{Sfn|Sharma|Shukla|1992}} Yankin kudancin Arunachal Pradesh suna kewaye da tsaunukan Shivalik waɗanda suka haɗu cikin filayen.{{Sfn|Sharma|Shukla|1992}} Duwatsu da duwatsu sun haɗa siffofi kamar kwari da tsaunuka, wato tsaunuka tsakanin duwatsu.{{Sfn|Sharma|Shukla|1992}} {{OSM Location map|coord={{coord|28.072|94.504}}|zoom=7|width=650|height=300|float=right|caption=Passes and mountains in Arunachal, or on or close to its borders.<ref>{{Cite map |author = OpenStreetMap contributors |author-link = OpenStreetMap |date = 4 July 2021 |map = Arunachal Pradesh |map-url = https://www.openstreetmap.org/#map=7/27.411/93.208 |title = OpenStreetMap |access-date = 4 July 2021}}</ref><ref>{{cite web |title=State Map of Arunachal Pradesh (1:750000; 2 centimeters= 15 kilometers) |url=https://surveyofindia.gov.in/files/Arunachal_Pradesh.pdf |publisher=[[Survey of India]], Government of India |access-date=21 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150421225911/http://surveyofindia.gov.in/files/Arunachal_Pradesh_1.pdf |archive-date=21 April 2015 |date=2013 |quote=Published under Dr Swarna Subba Rao, Surveyor General of India}}</ref><ref>{{cite web |author1=Frank Ludlow |author1-link=Frank Ludlow |title=Eastern Himalaya 1940 |url=https://www.claudearpi.net/maps |website=claudearpi.net |access-date=21 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210112005243/https://www.claudearpi.net/wp-content/uploads/2016/12/1940-Eastern-Himalaya-by-Ludlow-from-HJ-v12-s.pdf |archive-date=12 January 2021 |quote=Map prepared by Frank Ludlow during his visit to NEFA}}</ref><ref>*{{Citation|last=U.S. Army Map Service|title=NG 46-2 Towang. Tile of the Map India and Pakistan 1:250,000. Series U502|date=1955|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Map_India_and_Pakistan_1-250,000_Tile_NG_46-2_Towang.jpg|access-date=2021-07-06|author-link=U.S. Army Map Service}}
*{{Citation|last=U.S. Army Map Service|title=NH 46-15 Kyimdong Dzong12. Tile of the Map India and Pakistan 1:250,000. Series U502|date=1955|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Map_India_and_Pakistan_1-250,000_Tile_NH_46-15_Kyimdong_Dzong.jpg|access-date=2021-07-05}}
*{{Citation|last=U.S. Army Map Service|title=NH 46-12 Namcha Barwa. Tile of the Map China 1:250,000. Series L500|date=1954|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Txu-oclc-10552568-nh46-12.jpg|access-date=2021-07-05}}
*{{Citation|last=U.S. Army Map Service|title=NH 47-9 Su-Tun. Tile of the Map China 1:250,000. Series L500|date=1954|url=http://legacy.lib.utexas.edu/maps/ams/china/txu-oclc-10552568-nh47-9.jpg|access-date=2021-07-05}}
*{{Citation|last=U.S. Army Map Service|title=NH 47-13 Li-Ma. Tile of the Map China 1:250,000. Series L500|date=1954|url=http://legacy.lib.utexas.edu/maps/ams/china/txu-oclc-10552568-nh47-13.jpg|access-date=2021-07-05}}
*{{Citation|last=U.S. Army Map Service|title=NG 47-1 Putao. Tile of the Map Burma 1:250,000. Series U542|date=1955|url=http://legacy.lib.utexas.edu/maps/ams/burma/txu-oclc-6924198-ng47-1.jpg|access-date=2021-07-05}}
*{{Citation|last=U.S. Army Map Service|title=NG 46-8 Sibsagar. Tile of the Map Burma 1:250,000. Series U542|date=1955|url=https://legacy.lib.utexas.edu/maps/ams/burma/txu-oclc-6924198-ng46-8.jpg|access-date=2021-07-06}}</ref>
Legend:<br />
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|1}}: [[Gori Chen]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|2}}: [[Kangto]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|3}}: [[Bum La Pass]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|4}}: Yonggyap La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|5}}: [[Nyegyi Kansang]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|6}}: [[Diphu Pass]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|7}}: [[Sela Pass]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|8}}: Dzo La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|9}}: Chubumbu La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|10}}: Gyoa La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|11}}: Lo La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|12}}: Shagam La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|13}}: Tama La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|14}}: Tapgyu La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|15}}: Chupung La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|16}}: Kashong La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|17}}: Andra La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|18}}: Zhabu La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|19}}: Kaya La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|20}}: [[Pangsau Pass]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|21}}: Kumjawng Pass
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|22}}: Chaukan Pass
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|23}}: Hpungan Pass
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|24}}: Dafla Range High Point
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|25}}: Dapha Bum
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|26}}: Pakhain Range High Point
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|27}}: Tulung La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|28}}: Chumo
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|29}}: Lusha Pass
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|30}}: Kangri Karpo La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|31}}: Adjamkho La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|32}}: Tsang Khang La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|33}}: [[Glei Dakhru]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|34}}: [[Mayodia Pass]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|35}}: [[Kepang La]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|36}}: Siang Pass
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|37}}: Aguia La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|38}}: [[Hadigra Dakhru]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|39}}: [[Milakatong La]]
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|40}}: Chera La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|41}}: Tse La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|42}}: Poshing La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|43}}: Shoka La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|44}}: Tunga La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|45}}: Vorjing Peak
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|46}}: Lamdo La
[[File:DeepPink pog.svg|5px]]{{color|blue|47}}: Tsangdhar|fullscreen-option=|label-sizeD=10|label-colorD=blue|mark-sizeD=5|label=1|mark-coord={{coord|27.79515|92.387707}}|label-pos=top|mark-title=Gori Chen|mark-image=|mark-description=Gori Chen|label-size=9|mark-coord1={{coord|27.865|92.5325}}|mark-title1=Kangto|mark-description1=Kangto|label1=2|label-pos1=bottom|label-size1=9|mark-coord2={{coord|27.7232796|91.8915823}}|mark-title2=Bum La|mark-description2=Bum La|label2=3|label-pos2=left|label-size2=9|mark-coord3={{coord| 29.2155392|95.7042680}}|mark-title3=Yonggyap La|mark-description3=Yonggyap La|label3=4|label-pos3=right|label-size3=9|mark-coord4={{coord|27.936667|92.666667}}|mark-title4=Nyegyi Kansang|mark-description4=Nyegyi Kansang|label4=5|label-pos4=right|label-size4=9|mark-coord5={{coord|28.15|97.333333}}|mark-title5=Diphu Pass|mark-description5=Diphu Pass|label5=6|label-pos5=right|label-size5=9|mark-coord6={{coord|27.504808|92.104698}}|mark-title6=Sela Pass|mark-description6=Sela Pass|label6=7|label-pos6=right|label-size6=9|mark-coord7={{coord|28.6886973|93.5009888}}|mark-title7=Dzo La|mark-description7=Dzo La|label7=8|label-pos7=left|label-size7=9|mark-coord8={{coord| 28.6793846|93.6624820}}|mark-title8=Chubumbu La|mark-description8=Chubumbu La|label8=9|label-pos8=top|label-size8=9|mark-coord9={{coord| 28.7193768|93.7768052}}|mark-title9=Gyoa La|mark-description9=Gyoa La|label9=10|label-pos9=top|label-size9=9|mark-coord10={{coord| 28.7497379|93.8176587}}|mark-title10=Lo La|mark-description10=Lo La|label10=11|label-pos10=bottom|label-size10=9|mark-coord11={{coord|28.5905124|93.2462130}}|mark-title11=Shagam La|mark-description11=Shagam La|label11=12|label-pos11=right|label-size11=9|mark-coord12={{coord|28.5602022|93.2146506}}|mark-title12=Tama La|mark-description12=Tama La|label12=13|label-pos12=left|label-size12=9|mark-coord13={{coord|28.5022976|93.1808365}}|mark-title13=Tapgyu La|mark-description13=Tapgyu La|label13=14|label-pos13=right|label-size13=9|mark-coord14={{coord|28.3139044|93.0667345}}|mark-title14=Chupung La|mark-description14=Chupung La|label14=15|label-pos14=right|label-size14=9|mark-coord15={{coord|28.2985556|93.0191791}}|mark-title15=Kashong La|mark-description15=Kashong La|label15=16|label-pos15=top|label-size15=9|mark-coord16={{coord|29.1856604|95.5647377}}|mark-title16=Andra La|mark-description16=Andra La|label16=17|label-pos16=bottom|label-size16=9|mark-coord17={{coord|29.1918097|95.4404433}}|mark-title17=Zhabu La|mark-description17=Zhabu La|label17=18|label-pos17=top|label-size17=9|mark-coord18={{coord|28.8069256|96.5797805}}|mark-title18=Kaya la|mark-description18=Kaya la|label18=19|label-pos18=left|label-size18=9|mark-coord19={{coord|27.2476893|96.1544252}}|mark-title19=Pangsau Pass|mark-description19=Pangsau Pass|label19=20|label-pos19=top|label-size19=9|mark-coord20={{coord|27.8011130|97.1425208}}|mark-title20=Kumjawng Pass|mark-description20=Kumjawng Pass|label20=21|label-pos20=top|label-size20=9|mark-coord21={{coord|27.1178629|97.1746370}}|mark-title21=Chaukan Pass|mark-description21=Chaukan Pass|label21=22|label-pos21=right|label-size21=9|mark-coord22={{coord|27.4690910|96.9289169}}|mark-title22=Hpungan Pass|mark-description22=Hpungan Pass|label22=23|label-pos22=left|label-size22=9|mark-coord23={{coord|27.5544165|93.3298928}}|mark-title23=Dafla Range High Point|mark-description23=Dafla Range High Point|label23=24|label-pos23=right|label-size23=9|mark-coord24={{coord|27.6608317|96.6824904}}|mark-title24=Dapha Bum|mark-description24=Dapha Bum|label24=25|label-pos24=right|label-size24=9|mark-coord25={{coord|26.816|95.523}}|mark-title25=Pakhain Range High Point|mark-description25=Pakhain Range High Point|label25=26|label-pos25=top|label-size25=9|mark-coord26={{coord|27.8858164|92.2689598}}|mark-title26=Tulung La|mark-description26=Tulung La|label26=27|label-pos26=left|label-size26=9|mark-coord27={{coord|27.909963|92.62562}}|mark-title27=Chumo|mark-description27=Chumo|label27=28|label-pos27=bottom|label-size27=9|mark-coord28={{coord|29.3033160|94.6535682}}|mark-title28=Lusha Pass|mark-description28=Lusha Pass|label28=29|label-pos28=left|label-size28=9|mark-coord29={{coord|29.1053062|95.2214729}}|mark-title29=Kangri Karpo La|mark-description29=Kangri Karpo La|label29=30|label-pos29=bottom|label-size29=9|mark-coord30={{coord|29.3428280|96.1388682}}|mark-title30=Adjamkho La|mark-description30=Adjamkho La|label30=31|label-pos30=right|label-size30=9|mark-coord31={{coord|29.1703746|96.3183402}}|mark-title31=Tsang Khang La|mark-description31=Tsang Khang La|label31=32|label-pos31=top|label-size31=9|mark-coord32={{coord|28.4927375|96.8393970}}|mark-title32=Glai-takru Pass|mark-description32=Glai-takru Pass|label32=33|label-pos32=right|label-size32=9|mark-coord33={{coord|26.89746643|92.16775821}}|mark-title33=275m|mark-description33=275m|label33=275m|label-pos33=right|label-size33=9|mark-size33=0|label-color33=black|mark-coord34={{coord|26.95956248|92.30313136}}|mark-title34=580m|mark-description34=580m|label34=580m|label-pos34=right|label-size34=9|mark-size34=0|label-color34=black|mark-coord35={{coord|28.233611|95.91}}|mark-title35=Mayodia Pass|mark-description35=Mayodia Pass|label35=34|label-pos35=right|label-size35=9|mark-coord36={{coord|29.1530720|94.9780626}}|mark-title36=Kepang La|mark-description36=Kepang La|label36=35|label-pos36=bottom|label-size36=9|mark-coord37={{coord|29.1307154|95.0988277}}|mark-title37=Siang Pass|mark-description37=Siang Pass|label37=36|label-pos37=top|label-size37=9|mark-coord38={{coord|29.1865451|96.3021881}}|mark-title38=Aguia La|mark-description38=Aguia La|label38=37|label-pos38=right|label-size38=9|mark-coord39={{coord|28.5582125|96.7567124}}|mark-title39=Hadigra Dakhru|mark-description39=Hadigra Dakhru|label39=38|label-pos39=right|label-size39=9|mark-coord40={{coord|27.6969291|91.9584630}}|mark-title40=Milakatong La|mark-description40=Milakatong La|label40=39|label-pos40=bottom|label-size40=9|mark-coord41={{coord|27.676600|92.228122}}|mark-title41=Chera La|mark-description41=Chera La|label41=40|label-pos41=top|label-size41=9|mark-coord42={{coord|27.653750|92.367444}}|mark-title42=Tse La|mark-description42=Tse La|label42=41|label-pos42=right|label-size42=9|mark-coord43={{coord|27.551083|92.372592}}|mark-title43=Poshing La|mark-description43=Poshing La|label43=42|label-pos43=right|label-size43=9|mark-coord44={{coord|29.1279214|94.2617033}}|mark-title44=Shoka La|mark-description44=Shoka La|label44=43|label-pos44=left|label-size44=9|mark-coord45={{coord|28.9672122|94.2316807}}|mark-title45=Tunga Pass|mark-description45=Tunga Pass|label45=44|label-pos45=left|label-size45=9|mark-coord46={{coord|28.5254541|94.1004861}}|mark-title46=Vorjing Peak|mark-description46=Vorjing Peak|label46=45|label-pos46=left|label-size46=9|mark-coord47={{coord|29.2347497|94.5502820}}|mark-title47=Lamdo La|mark-description47=Lamdo La, Lamba La|label47=46|label-pos47=left|label-size47=9|mark-coord48={{coord|27.8070063|91.6435675}}|mark-title48=Tsangdhar|mark-description48=Tsangdhar|label48=47|label-pos48=left|label-size48=9}}
{| class="wikitable"
|+Manyan Duwatsu da Dutsen su
!Sunan ''Dutsen''
!Mafi girma
!Ma'auni
!Refs
|-
|Kangto #<sup>#</sup>
|{{Convert|7089|m|feet}}
|<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|27.865|92.532}}
|{{Sfn|Singh|2005}}<ref>{{Cite web |title=Kangtö |url=https://www.peakbagger.com/peak.aspx?pid=12848 |access-date=2021-07-04 |website=Peakbagger.com}}</ref>
|-
|Nyegyi Kansang #<sup>#</sup>
|{{Convert|7047|m|feet}}
|<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|27.936|92.666}}
|<ref>{{Cite web |title=Nyegyi Kansang |url=https://www.peakbagger.com/peak.aspx?pid=12846 |access-date=2021-07-04 |website=Peakbagger.com}}</ref>
|-
|Chumo #<sup>#</sup>
|{{Convert|6890|m|feet}}
|<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|27.909|92.625}}
|<ref>{{Cite web |title=Chumo |url=https://www.peakbagger.com/peak.aspx?pid=35158 |access-date=2021-07-04 |website=Peakbagger.com}}</ref>
|-
|Tapka Shiri # **
|{{Convert|6565|m|feet}}
|<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|28.176|92.767}}
|{{Sfn|Singh|2005}}<ref name=":2">{{Cite web |title=Takpa Shiri |url=https://www.peakbagger.com/peak.aspx?pid=35161 |access-date=2021-07-04 |website=Peakbagger.com}}</ref>
|-
|Gori Chen
|{{Convert|6530|m|feet}}
|<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|27.795|92.387}}
|
|-
|Shalundi
|{{Convert|4810|m|feet}}
|
|{{Sfn|Singh|2005}}
|-
|Dapha Bum
|{{Convert|4578|m|feet}}
|<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|27.660|96.699}}
|{{Sfn|Singh|2005}}<ref>{{Cite web |title=Dapha Bum |url=https://www.peakbagger.com/peak.aspx?pid=12907 |access-date=2021-07-04 |website=Peakbagger.com}}</ref>
|-
|Komdi
|{{Convert|4185|m|feet}}
|
|{{Sfn|Singh|2005}}
|-
|Vorjing
|{{Convert|3991|m|feet}}
|<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|28.525|94.100}}
|{{Sfn|Singh|2005}}
|-
|Ladu
|{{Convert|3041|m|feet}}
|
|{{Sfn|Singh|2005}}
|-
| colspan="4" |Dutsen (idan aka kwatanta da saman) yana cikin Indiya da China Wannan ba Dakpa Sheri ba ne, mita 5,735 (18,816 ft) [4]
** Wannan ba Dakpa Sheri ba ne, mita 5,735 (18,816 <ref name=":2" />
|}
[[Fayil:Sunrise_in_the_Himalayas_(11096205714).jpg|thumb|Ƙungiyar Gorichen]]
[[Fayil:Madhuri_Lake.jpg|thumb|Sangestar Tso]]
Sassan Gundumar Lohit, Gundumar Changlang da Gundumar Tirap suna rufe da tuddai na Patkai. Duwatsun sun kai ga [[Nagaland]], kuma sun samar da iyaka ta halitta tsakanin Indiya da Burma.<ref>{{Cite web |date=April 2017 |title=North East India: People, History and Culture |url=https://ncert.nic.in/pdf/publication/otherpublications/tinei101.pdf |access-date=1 August 2021 |website=National Council of Educational Research and Training |page=10}}</ref>
Yankin Namcha Barwa Himal ya kai Indiya har zuwa Kogin Siyom . <ref>{{Cite journal |last=Carter |first=H. Adams |date=1985 |title=Classification of the Himalaya |url=https://c498469.ssl.cf2.rackcdn.com/1985/109_carter_himalaya_aaj1985.pdf |journal=American Alpine Journal |pages=111 |access-date=1 August 2021}}</ref>
Manyan tuddai da aka samu a wannan yankin sun hada da:{{Sfn|Sharma|Shukla|1992}}
* Wannan tsaunuka
* Dutsen Daphla
* Dutsen Miri
* Abor Hills
* Dutsen Mishmi
* Dutsen Patkai
{{OSM Location map|coord={{coord|28.072|94.504}}|zoom=7|width=650|height=300|float=center|caption=Hills<ref>{{Cite journal|date=2020-02-01|title=A composite rupture model for the great 1950 Assam earthquake across the cusp of the East Himalayan Syntaxis|journal=Earth and Planetary Science Letters|language=en|volume=531|at=Figure 1, 2 and 3|doi=10.1016/j.epsl.2019.115928|issn=0012-821X|last1=Coudurier-Curveur|first1=A.|last2=Tapponnier|first2=P.|last3=Okal|first3=E.|last4=Van Der Woerd|first4=J.|last5=Kali|first5=E.|last6=Choudhury|first6=S.|last7=Baruah|first7=S.|last8=Etchebes|first8=M.|last9=Karakaş|first9=Ç.|bibcode=2020E&PSL.53115928C|s2cid=210142365|doi-access=free|hdl=10356/136999|hdl-access=free}}</ref><ref>Páll-Gergely, Barna & Fehér, Zoltán & Hunyadi, András & Asami, Takahiro. (2015). Revision of the genus Pseudopomatias and its relatives (Gastropoda: Cyclophoroidea: Pupinidae). pp. 8. Zootaxa. 3937. 1-49. 10.11646/zootaxa.3937.1.1.</ref> and altitudes of selected towns in the state.{{sfnp|State Profile of Arunachal Pradesh, Branch MSME Itanagar|2013|loc=pg. 41}}|fullscreen-option=no|label-sizeD=10|label-colorD=blue|mark-sizeD=5|label=Mishmi Hills|mark-coord={{coord|28.7327|95.9742}}|label-pos=right|mark-size=0|mark-title=Mishmi Hills|mark-image=|mark-description=Mishmi Hills|label-size=14|label-color=green|label-angle=45|label1=Arbor Hills|mark-coord1={{coord|28.5423|94.8457}}|label-pos1=right|mark-size1=0|mark-title1=Arbor Hills|mark-image1=|mark-description1=Arbor Hills|label-size1=14|label-color1=green|label-angle1=25|label2=Miri Hills|mark-coord2={{coord|28.4356|94.0479}}|label-pos2=right|mark-size2=0|mark-title2=Miri Hills|mark-image2=|mark-description2=Miri Hills|label-size2=14|label-color2=green|label-angle2=25|label3=Dafla Hills|mark-coord3={{coord|27.8007|93.0302}}|label-pos3=right|mark-size3=0|mark-title3=Dafla Hills|mark-image3=|mark-description3=Dafla Hills|label-size3=14|label-color3=green|label-angle3=25|label4=Patkai Bum|mark-coord4={{coord|27.2094|95.8464}}|label-pos4=right|mark-size4=0|mark-title4=Patkai Bum|mark-image4=|mark-description4=Patkai Bum|label-size4=14|label-color4=green|label-angle4=-20|label5=Naga Hills|mark-coord5={{coord|26.9146|95.0060}}|label-pos5=right|mark-size5=0|mark-title5=Naga Hills|mark-image5=|mark-description5=Naga Hills|label-size5=12|label-color5=green|label-angle5=-20|mark-coord6={{coord|27.5879186|91.8637330}}|mark-title6=Tawang|mark-description6=Tawang|mark-size6=0|labela6=Tawang|labelb6=3025m|label-pos6=top|label-size6=9|label-color6=grey|label-angle6=0|label-offset-y6=10|mark-coord7={{coord|27.566389|93.831389}}|mark-title7=Ziro|mark-description7=Ziro|mark-size7=0|labela7=Ziro|labelb7=1572m|label-pos7=top|label-size7=9|label-color7=grey|label-angle7=0|label-offset-y7=10|mark-coord8={{coord|27.35|93.045556}}|mark-title8=Seppa|mark-description8=Seppa|mark-size8=0|labela8=Seppa|labelb8=363m|label-pos8=top|label-size8=9|label-color8=grey|label-angle8=0|label-offset-y8=10|mark-coord9={{coord|27.103029|93.700848}}|mark-title9=Naharlagun|mark-description9=Naharlagun|mark-size9=0|labela9=Naharlagun|labelb9=290m|label-pos9=top|label-size9=9|label-color9=grey|label-angle9=0|label-offset-y9=10|mark-coord10={{coord|27.916667|93.35}}|mark-title10=Koloriang|mark-description10=Koloriang|mark-size10=0|labela10=Koloriang|labelb10=1004m|label-pos10=top|label-size10=9|label-color10=grey|label-angle10=0|label-offset-y10=10|mark-coord11={{coord|27.986111|94.220833}}|mark-title11=Daporijo|mark-description11=Daporijo|mark-size11=0|labela11=Daporijo|labelb11=500m|label-pos11=top|label-size11=9|label-color11=grey|label-angle11=0|label-offset-y11=10|mark-coord12={{coord|28.17|94.77}}|mark-title12=Aalo|mark-description12=Aalo|mark-size12=0|labela12=Aalo|labelb12=300m|label-pos12=top|label-size12=9|label-color12=grey|label-angle12=0|label-offset-y12=10|mark-coord13={{coord|28.07|95.33}}|mark-title13=Pasighat|mark-description13=Pasighat|mark-size13=0|labela13=Pasighat|labelb13=155m|label-pos13=top|label-size13=9|label-color13=grey|label-angle13=0|label-offset-y13=10|mark-coord14={{coord|28.61037|95.047531}}|mark-title14=Yingkiong|mark-description14=Yingkiong|mark-size14=0|labela14=Yingkiong|labelb14=500m|label-pos14=top|label-size14=9|label-color14=grey|label-angle14=0|label-offset-y14=10|mark-coord15={{coord|28.798056|95.903611}}|mark-title15=Anini|mark-description15=Anini|mark-size15=0|labela15=Anini|labelb15=1968m|label-pos15=top|label-size15=9|label-color15=grey|label-angle15=0|label-offset-y15=10|mark-coord16={{coord|28.142778|95.842778}}|mark-title16=Roing|mark-description16=Roing|mark-size16=0|labela16=Roing|labelb16=390m|label-pos16=top|label-size16=9|label-color16=grey|label-angle16=0|label-offset-y16=10|mark-coord17={{coord|27.92|96.17}}|mark-title17=Tezu|mark-description17=Tezu|mark-size17=0|labela17=Tezu|labelb17=210m|label-pos17=top|label-size17=9|label-color17=grey|label-angle17=0|label-offset-y17=10|mark-coord18={{coord|28.062885|96.548023}}|mark-title18=Hayuliang|mark-description18=Hayuliang|mark-size18=0|labela18=Hayuliang|labelb18=750m|label-pos18=top|label-size18=9|label-color18=grey|label-angle18=0|label-offset-y18=10|mark-coord19={{coord|27.12|95.71}}|mark-title19=Changlang|mark-description19=Changlang|mark-size19=0|labela19=Changlang|labelb19=580m|label-pos19=top|label-size19=9|label-color19=grey|label-angle19=0|label-offset-y19=10|mark-coord20={{coord|27.02|95.57}}|mark-title20=Khonsa|mark-description20=Khonsa|mark-size20=0|labela20=Khonsa|labelb20=1278m|label-pos20=top|label-size20=9|label-color20=grey|label-angle20=0|label-offset-y20=20|mark-coord21={{coord|27.25|92.4}}|mark-title21=Bomdila|mark-description21=Bomdila|mark-size21=0|labela21=Bomdila|labelb21=2415m|label-pos21=top|label-size21=9|label-color21=grey|label-angle21=0|label-offset-y21=20}}
=== Rashin ruwa da tsarin kogi ===
Ruwan ruwa / ruwan sama yana da hekta 154,609 (1,546.09 km2) ko 1.91% na jimlar yankin.[4] Daga cikin wannan, kashi 86% na wuraren da ake amfani da su koguna ne.[4] Gundumar Lohit da Gundumar Dibang Valley suna da mafi yawan wuraren da ke cikin jihar.[4]
[[Fayil:Lohit_river,_Arunachal_Pradesh,_India.jpg|thumb|Kogin Lohit]]
[[Fayil:Bong_bong_falls.jpg|thumb|Nuranang Falls]]
Manyan tsarin koguna sune (daga yamma zuwa gabas): {{Sfn|Singh|2005}}{{Sfn|Sharma|Shukla|1992}}
* Kameng
* Subansiri
* Siang
* Dibang
* Lohit
Dukkanin wadannan ana ciyar da su da dusar ƙanƙara daga Himalayas da koguna da koguna masu yawa kuma a ƙarshe suna gudana cikin Siang / Brahmaputra. Rashin koguna da ke gudana a cikin duwatsu ya haifar da kwari mai faɗi, wanda shine babban fasalin yanayin jihar.
[[Fayil:River_Siyom,_Aalo,_Arunachal_Pradesh.jpg|thumb|Kogin Siyom]]
Sauran koguna sun hada da Tawang Chu, Dikrong, Ranga, Kamala / Kamla, Kamplang, Siyum, Dihing / Noadihing da Tirap.{{Sfn|Singh|Abujam|Das|2019}}
[[Fayil:Arunachal_rivers_and_basins.jpg|center|thumb|600x600px|Manyan koguna a Arunachal da tafkunansu]]
<gallery caption="Four major river basins of the state">
Fayil:Kameng_River_Basin.png|Kameng River Basin
Fayil:Subansiri_River_Basin.jpg|Subansiri River basin
Fayil:Dibang_River_Basin.png|Dibang River basin
Fayil:Lohit_River_Basin.png|Lohit River basin
</gallery>
== Biodiversity ==
=== Yankunan muhalli da nau'ikan gandun daji ===
Arunachal consists of a number of eco-regions. At the lowest elevations, at Arunachal Pradesh's border with [[Assam]], are the Brahmaputra Valley semi-evergreen forests. Much of the state, including the Himalayan foothills and the Patkai hills, are home to Eastern Himalayan broadleaf forests. Towards the northern border with Tibet, with increasing elevation, come a mixture of Eastern and Northeastern Himalayan subalpine conifer forests followed by Eastern Himalayan alpine shrub and meadows.{{Ana bukatan hujja|date=July 2021}}<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (July 2021)">citation needed</span></nowiki>'']</sup><gallery widths="140" heights="140" caption="Ecoregions">
Fayil:Ecoregion_IM0401.png|Eastern Himalayan broadleaf forests
Fayil:Ecoregion_IM0501.png|Eastern Himalayan subalpine conifer forests
Fayil:Ecoregion_PA0514.png|Northeastern Himalayan subalpine conifer forests
Fayil:Ecoregion_IM0105.svg|Brahmaputra Valley semi-evergreen forests
Fayil:Ecoregion_PA1003.png|Eastern Himalayan alpine shrub and meadows
</gallery>A yanayin yanayi, ana iya rarraba gandun daji a matsayin gandun daji na Tropical, gandun daji, gandun dajin da ke da matsakaici, gandun ado na subbalpine, gandun alpine da na biyu.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Bharali |first=Sanjeeb |last2=Khan |first2=Mohamed Latif |date=2011 |title=Climate change and its impact on biodiversity; some management options for mitigation in Arunachal Pradesh |url=https://www.jstor.org/stable/24079121 |journal=Current Science |volume=101 |issue=7 |pages=855–860 |issn=0011-3891 |jstor=24079121}}</ref><ref>{{Cite web |title=Arunachal Pradesh Geography |url=http://www.mapsofindia.com/arunachal-pradesh/geography.html |access-date=16 May 2015 |website=mapsofindia.com}}</ref> A mafi ƙasƙanci, ana ganin wuraren da ke da gandun daji tare da bishiyoyi daga gandun daji na yanayi zuwa gandun daji mai laushi da kuma gandun daji. Alpine shrubs da meadows sun biyo baya, a ƙarshe suna haifar da tsaunuka masu kankara.
[[Fayil:Evergreen_forest_1.jpg|thumb|400x400px|Kudancin daji na Pakke, Aurnachal Pradesh .]]
Cibiyar Nazarin dazuzzuka ta Indiya ta Indiya ta Jihar Forest Report 2019 ta lissafa yankuna a ƙarƙashin nau'ikan gandun daji daban-daban a cikin jihar.[39] Manyan nau'ikan gandun daji a matsayin kashi na yankin da ke rufe gandun daji sune:
* Gabashin Himalayan Sub-Tropical Wet Hill Forest = 24.35% [39]
* Gabashin Himalayan Wet Temperate Forest = 22.92% [39]
* Gabashin Himalayan Sub-Alpine Birch / Fir Forest = 13.46% [39]
* Alpine Pastures = 6.73% [39]
* Sub-Himalayan Light Alluvial Semi-Evergreen Forest = 6.60% [39]
* Sauran = Sauran [39]
Rufin gandun daji ya bambanta daga 54% a Gundumar Tawang zuwa 92% a Gundumar Papum Pare.[40] Akwai nau'ikan bishiyoyi 110.[39]
Yankunan da aka kare sun hada da Dihang-Dibang Biosphere Reserve, Namdapha National Park, Mouling National Park, da wuraren tsarkake namun daji 11 da wuraren ajiyar giwa, wuraren ajiyar tiger da kuma wurin tsarkake orchid, wanda ke rufe kusan 12% na yankin jihar.{{Efn|[[D'Ering Memorial Wildlife Sanctuary]], [[Dibang Wildlife Sanctuary]], [[Eaglenest Wildlife Sanctuary]], [[Itanagar Wildlife Sanctuary]], [[Kameng Elephant Reserve]], [[Kamlang Wildlife Sanctuary]], [[Mehao Wildlife Sanctuary]], [[Pakke Tiger Reserve]], [[Talle Valley Wildlife Sanctuary]], [[Dibang Wildlife Sanctuary]] and [[Sessa Orchid Sanctuary]]}}<ref>{{Cite web |last=Rina |first=Tongam |date=31 December 2019 |title=Arunachal registers decline in forest cover for second year in a row |url=https://arunachaltimes.in/index.php/2019/12/31/arunachal-registers-decline-in-forest-cover-for-second-year-in-a-row/ |access-date=2021-07-05 |website=The Arunachal Times}}</ref>
=== Tsire-tsire da dabbobi ===
Flora da fauna a cikin jihar sun hada da nau'ikan shuke-shuke sama da 4000, nau'ikan tsuntsaye 600, nau'in kifi 200, nau'ikan dabbobi masu shayarwa 42 da dabbobi masu rarrafe 85 da kuma yawan kwari, butterflies da dabbobi.[42]{{Sfn|Singh|Abujam|Das|2019}}<ref name=":1"/><ref>{{Cite web |title=Arunachal Pradesh at a Glance |url=http://arunachalpradesh.gov.in/rural/html/glance.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170102013421/http://arunachalpradesh.gov.in:80/rural/html/glance.htm |archive-date=2 January 2017 |access-date=16 May 2015 |website=arunachalpradesh.gov.in}}</ref> cts, butterflies da dabbobi masu rarrafe.[1][2]&nbsp; Orchids, fern, bamboo, cane, rhododendrons, itacen oak, hedychiums, da tsire-tsire na magani daban-daban suna samar da nau'i daban-daban na murfin kore na jihar.&nbsp; Daga cikin amfanin gonakin da ake noman akwai shinkafa, nigros, masara, gero, alkama, gwangwani, rake, ginger, da mai.&nbsp; Arunachal kuma yana da kyau don noman lambun lambu da 'ya'yan itace.&nbsp; Manyan masana'anta sun hada da masana'antar shinkafa, dakunan adana 'ya'yan itace da sarrafa kayan marmari, da kuma sana'o'in hannu Ban da su, dazuzzukan Arunachal ma suna da dimbin jama'a na kabilu daban-daban.&nbsp; Wadannan mutanen kabilanci, ba tare da kauracewa birni ba, suna zaune ne a cikin wadannan dazuzzuka inda nau'ikan dazuzzukan ke zama wani bangare na rayuwarsu.&nbsp; Dama daga kudancin jihar da tsayin daka ya yi kasa za mu ga itatuwa iri-iri kamar su teak, sal, gutjan, da sauransu.<gallery>
Fayil:Strobilanthus,_Namdapha.jpg|The Strobilanthus flower at the Namdapha National Park
Fayil:Austen's_Brown_Hornbill.jpg|Hornbills at the Namdapha National Park
Fayil:Male_Azure_saphire_in_Arunachal_Pradesh_AJTJ.jpg|Male azure sapphire
Fayil:Renanthera_imschootiana_Rolfe,_Bull._Misc._Inform._Kew_1891_200_(1891)_(40297843010).jpg|''Renanthera imschootiana''
Fayil:Eaglenest-forests.jpg|View of Eaglenest forest canopy
</gallery>
== Yanayin yanayi ==
[[Fayil:Sela_lake,Arunachal_Pradesh.jpg|thumb|264x264px|Sela]]
Kamar yadda Tsarin rarraba yanayi na Köppen-Geiger ya nuna, nau'ikan yanayi mafi yawa a cikin jihar sune [[Yanayin zafi mai zafi]] da yanayin zafi mai tasiri.<ref name=":3">{{Cite web |title=Climate Arunachal Pradesh: Temperature, climate graph |url=https://en.climate-data.org/asia/india/arunachal-pradesh-783/ |access-date=2021-06-23 |website=en.climate-data.org}}</ref> Sauran yanayin yanayi sun haɗa da yanayin subtropical highland, yanayin zafi-summer mai zafi na yanayi da yanayin subbarctic mai tasiri.<ref name=":3" />
Yankunan da ke cikin ƙananan belin jihar suna fuskantar yanayin zafi da zafi, tare da matsakaicin zafin jiki a cikin tuddai wanda ya kai har zuwa 40 ° C (a lokacin rani). Matsakaicin zafin jiki a wannan yankin a cikin hunturu ya kasance daga 15 ° zuwa 21 ° C yayin da wannan a lokacin ruwan sama ya kasance tsakanin 22 ° da 30 ° C.{{Sfn|Mizuno|Tenpa|2015}}<ref>{{Cite web |title=Par Monthly Climate Averages, Arunachal Pradesh, IN |url=https://www.worldweatheronline.com/par-weather/arunachal-pradesh/in.aspx |access-date=2021-06-23 |website=WorldWeatherOnline.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Arunachal Pradesh |url=http://www.weatherbase.com/search/search.php3?query=Arunachal+Pradesh |access-date=2021-06-23 |website=Weatherbase }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Arunachal Pradesh tana fuskantar ruwan sama mai yawa a lokacin Mayu zuwa Satumba. Matsakaicin ruwan sama da aka rubuta a Arunachal Pradesh shine 300 centimeters, ya bambanta tsakanin 80 centimeters da 450 centimeters.{{Sfn|Sharma|Shukla|1992}}
== Yanayin ɗan adam ==
=== Yawan jama'a ===
=== Rarrabawar gudanarwa ===
<div class="center"><div class="locmap noresize thumb tnone"><div class="thumbinner" style="width:1002px"><div style="position:relative;width:1000px;border:1px solid lightgray">[[File:India_Arunachal_Pradesh_location_map.svg|class=notpageimage noviewer|1000x1000px|Geography of Arunachal Pradesh is located in Arunachal Pradesh]]<div class="od notheme" style="top:62.873%;left:7.724%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Tawang district|Tawang]]''']]</div><div class="pv" style="width:6em;bottom:5px;left:-3em"><div>'''[[Tawang district|Tawang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:73.301%;left:16.848%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[West Kameng district|West Kameng]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[West Kameng district|Yammacin Kameng]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:79.779%;left:25.039%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Blue_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Pakke-Kessang district|Pakke-Kessang]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Pakke-Kessang district|Pakke-Kessang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:63.284%;left:24.979%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[East Kameng district|East Kameng]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[East Kameng district|Gabashin Kameng]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:52.201%;left:30.879%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Kurung Kumey district|Kurung Kumey]]''']]</div><div class="pv" style="width:6em;bottom:5px;left:-3em"><div>'''[[Kurung Kumey district|Kurung Kumey]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:74.455%;left:34.741%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Papum Pare district|Papum Pare]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Papum Pare district|Papum Pare]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:64.429%;left:39.566%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Lower Subansiri district|Lower Subansiri]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Lower Subansiri district|Ƙananan Subansiri]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:55.934%;left:43.736%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Yellow_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Kamle district|Kamle]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Kamle district|Kamle]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:48.828%;left:38.251%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Black_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Kra Daadi district|Kra Daadi]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Kra Daadi district|Kra Daadi]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:39.191%;left:42.372%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Upper Subansiri district|Upper Subansiri]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Upper Subansiri district|Upper Subansiri]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:56.248%;left:51.794%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Yellow_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Lower Siang district|Lower Siang]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Lower Siang district|Ƙananan Siang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:52.884%;left:55.002%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Blue_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Lepa Rada district|Lepa Rada]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Lepa Rada district|Lepa Rada]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:43.64%;left:50.392%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[West Siang district|West Siang]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[West Siang district|Yammacin Siang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:27.706%;left:46.21%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Blue_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Shi Yomi district|Shi Yomi]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Shi Yomi district|Shi Yomi]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:34.215%;left:56.574%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Black_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Siang district|Siang]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Siang district|Siang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:17.564%;left:55.217%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Upper Siang district|Upper Siang]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Upper Siang district|Upper Siang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:47.083%;left:63.977%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[East Siang district|East Siang]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[East Siang district|Gabashin Siang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:23.218%;left:72.861%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Dibang Valley district|Dibang Valley]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Dibang Valley district|Kwarin Dibang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:44.017%;left:72.326%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Lower Dibang Valley district|Lower Dibang Valley]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Lower Dibang Valley district|Ƙananan Kwarin Dibang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:46.825%;left:88.91%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Anjaw district|Anjaw]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Anjaw district|Anjaw]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:50.475%;left:77.403%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Lohit district|Lohit]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Lohit district|Lohit]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:60.023%;left:72.817%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Namsai district|Namsai]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Namsai district|Namsai]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:77.601%;left:71.029%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Changlang district|Changlang]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Changlang district|Changlang]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:82.307%;left:66.917%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Tirap district|Tirap]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Tirap district|Tirap]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:85.964%;left:63.985%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Red_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Longding district|Longding]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Longding district|Tsawon Tsaro]]'''</div></div></div><div class="od notheme" style="top:78.878%;left:36.378%;font-size:91%"><div class="id" style="left:-4px;top:-4px">[[File:Green_pog.svg|link=|class=notpageimage noviewer|8x8px|'''[[Itanagar]]''']]</div><div class="pr" style="width:6em;left:5px"><div>'''[[Itanagar]]'''</div></div></div></div><div class="thumbcaption">Gundumomi na Arunachal Pradesh tun daga 2018 Legend: Capital Shekarar da aka kirkira 2018 Shekarar da ta kirkira 2017 Shekarar da da aka kirkirar 2015 An kirkirar kafin 2015<br />[[File:Green_pog.svg|8x8px]][[File:Blue_pog.svg|8x8px]][[File:Yellow_pog.svg|8x8px]][[File:Black_pog.svg|8x8px]][[File:Red_pog.svg|8x8px]]</div></div></div></div>
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
elz4rvwbluquc5l7gliknq72jz59qac
Takachar
0
109106
831659
681667
2026-05-07T10:09:52Z
Ummun Sultan
23935
831659
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}[[Fayil:NP_India_burning_48_(6315309342).jpg|right|thumb|Ƙonewar gargajiya na shinkafa]]
'''Takachar''' kamfani ne mai iyaka wanda ke zaune a [[Boston]] a matsayin mai ba da gudummawa daga Cibiyar Fasaha ta Massachusetts (MIT). Yana haɓaka masu sarrafa wutar lantarki, wanda kuma zai dafa Sharar aikin gona don ƙirƙirar [[biochar]] ko biocoal - wani nau'i na zamani na kone gawayi. Kasuwar da aka yi niyya ita ce Indiya, inda hanyoyin gargajiya kamar ƙonewa ƙone ƙwayoyin ƙwayoyin cuta ke haifar da hayaki mai yawa kuma sun kasance babban dalilin gurɓata iska.
Kamfanin an kafa shi ne a cikin 2018 ta hanyar wadanda suka kafa Vidyut Mohan<ref name="VM@unep">{{Cite web |title=Vidyut Mohan - Indian, Asia and the Pacific |url=http://www.unep.org/youngchampions/bio/2020/asia-and-pacific/vidyut-mohan |access-date=2025-02-13 |website=Young Champions of the Earth - UN Environment Program |publisher=[[United Nations Environment Programme]] |language=en}}</ref><ref name="VM@Forbes">{{Cite web |title=Vidyut Mohan, Cofounder, Takachar, New Delhi, India |url=https://www.forbes.com/profile/vidyut-mohan/ |access-date=2025-02-13 |website=30 Under 30 - Asia - Social Entrepreneurs (2020) |publisher=[[Forbes]] |language=en}}</ref><ref name="VM@EchoingGreen">{{Cite web |year=2019 |title=Vidyut Mohan, Takachar, 2019 Climate Fellow |url=https://www.forbes.com/profile/vidyut-mohan/ |access-date=2025-02-13 |website=Echoing Green |language=en}}</ref> da Kevin Kung.<ref name="KK@EchoingGreen">{{Cite web |year=2019 |title=Kevin Kung, Takachar, 2019 Climate Fellow |url=https://fellows.echoinggreen.org/fellow/kevin-kung/ |access-date=2025-02-13 |website=Echoing Green |language=en}}</ref>
Takachar ya kirkiro tsarin da ke da ɗorewa wanda ke rage gurɓata yayin samar da madadin man fetur, tare da ƙarin fa'idar ƙirƙirar sabon hanyar samun kudin shiga ga manoma.<ref name="VM@unep">{{Cite web |title=Vidyut Mohan - Indian, Asia and the Pacific |url=http://www.unep.org/youngchampions/bio/2020/asia-and-pacific/vidyut-mohan |access-date=2025-02-13 |website=Young Champions of the Earth - UN Environment Program |publisher=[[United Nations Environment Programme]] |language=en}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://www.unep.org/youngchampions/bio/2020/asia-and-pacific/vidyut-mohan "Vidyut Mohan - Indian, Asia and the Pacific"]. ''Young Champions of the Earth - UN Environment Program''. [[United Nations Environment Programme]]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2025-02-13</span></span>.</cite></ref> Ya zuwa 2020, kamfanin ya canza tan 3,000 na sharar gida wanda in ba haka ba za a ƙone shi.<ref name=":03">{{Cite web |date=2020-12-15 |title=Turning waste into energy in India |url=http://www.unep.org/youngchampions/news/story/turning-waste-energy-india |access-date=2025-02-13 |website=Young Champions of the Earth - UN Environment Program |publisher=[[United Nations Environment Programme]] |language=en}}</ref>
A cikin 2021, kamfanin ya lashe kyautar Earthshot a cikin rukunin "Tsabtace iska tamu", yayin da ake sa ran tsarinsa da samfuransa za su rage adadin sharar da aka ƙone a cikin iska. {{R|ES}}
== Manazarta ==
1672waoq2tlfa9oz7gir66spu39rb3c
831660
831659
2026-05-07T10:10:07Z
Ummun Sultan
23935
831660
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}[[Fayil:NP_India_burning_48_(6315309342).jpg|right|thumb|Ƙonewar gargajiya na shinkafa]]
'''Takachar''' kamfani ne mai iyaka wanda ke zaune a [[Boston]] a matsayin mai ba da gudummawa daga Cibiyar Fasaha ta Massachusetts (MIT). Yana haɓaka masu sarrafa wutar lantarki, wanda kuma zai dafa Sharar aikin gona don ƙirƙirar [[biochar]] ko biocoal - wani nau'i na zamani na kone gawayi. Kasuwar da aka yi niyya ita ce Indiya, inda hanyoyin gargajiya kamar ƙonewa ƙone ƙwayoyin ƙwayoyin cuta ke haifar da hayaki mai yawa kuma sun kasance babban dalilin gurɓata iska.
Kamfanin an kafa shi ne a cikin 2018 ta hanyar wadanda suka kafa Vidyut Mohan<ref name="VM@unep">{{Cite web |title=Vidyut Mohan - Indian, Asia and the Pacific |url=http://www.unep.org/youngchampions/bio/2020/asia-and-pacific/vidyut-mohan |access-date=2025-02-13 |website=Young Champions of the Earth - UN Environment Program |publisher=[[United Nations Environment Programme]] |language=en}}</ref><ref name="VM@Forbes">{{Cite web |title=Vidyut Mohan, Cofounder, Takachar, New Delhi, India |url=https://www.forbes.com/profile/vidyut-mohan/ |access-date=2025-02-13 |website=30 Under 30 - Asia - Social Entrepreneurs (2020) |publisher=[[Forbes]] |language=en}}</ref><ref name="VM@EchoingGreen">{{Cite web |year=2019 |title=Vidyut Mohan, Takachar, 2019 Climate Fellow |url=https://www.forbes.com/profile/vidyut-mohan/ |access-date=2025-02-13 |website=Echoing Green |language=en}}</ref> da Kevin Kung.<ref name="KK@EchoingGreen">{{Cite web |year=2019 |title=Kevin Kung, Takachar, 2019 Climate Fellow |url=https://fellows.echoinggreen.org/fellow/kevin-kung/ |access-date=2025-02-13 |website=Echoing Green |language=en}}</ref>
Takachar ya kirkiro tsarin da ke da ɗorewa wanda ke rage gurɓata yayin samar da madadin man fetur, tare da ƙarin fa'idar ƙirƙirar sabon hanyar samun kudin shiga ga manoma.<ref name="VM@unep">{{Cite web |title=Vidyut Mohan - Indian, Asia and the Pacific |url=http://www.unep.org/youngchampions/bio/2020/asia-and-pacific/vidyut-mohan |access-date=2025-02-13 |website=Young Champions of the Earth - UN Environment Program |publisher=[[United Nations Environment Programme]] |language=en}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://www.unep.org/youngchampions/bio/2020/asia-and-pacific/vidyut-mohan "Vidyut Mohan - Indian, Asia and the Pacific"]. ''Young Champions of the Earth - UN Environment Program''. [[United Nations Environment Programme]]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2025-02-13</span></span>.</cite></ref> Ya zuwa 2020, kamfanin ya canza tan 3,000 na sharar gida wanda in ba haka ba za a ƙone shi.<ref name=":03">{{Cite web |date=2020-12-15 |title=Turning waste into energy in India |url=http://www.unep.org/youngchampions/news/story/turning-waste-energy-india |access-date=2025-02-13 |website=Young Champions of the Earth - UN Environment Program |publisher=[[United Nations Environment Programme]] |language=en}}</ref>
A cikin shekara ta 2021, kamfanin ya lashe kyautar Earthshot a cikin rukunin "Tsabtace iska tamu", yayin da ake sa ran tsarinsa da samfuransa za su rage adadin sharar da aka ƙone a cikin iska. {{R|ES}}
== Manazarta ==
a4uv1v8tdtrbr8a3kaeap7eibaihd8y
Yanayin yanayi na Pakistan
0
109323
831286
682948
2026-05-06T20:00:53Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831286
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Koppen-Geiger_Map_v2_PAK_1991–2020.svg|thumb|300x300px|Taswirar Pakistan na rarraba yanayin yanayi na Köppen (lura cewa yanayin zafi mai zafi - a cikin kore, ya fadada zuwa kudu, kuma cewa yanayin da ba shi da kyau ya fito a kudu maso gabas (Sindh)).]]
'''Yanayin Pakistan''' Ya bambanta daga nau'in yanayi na sauyin yanayi a arewa (Gilgit-Baltistan, Kashmir, KPK), yanayin bushewar tsaunuka a yamma (Baluchistan), yanayin rigar a Gabas (Punjab) yanayi mara kyau a cikin hamadar Thar, zuwa yanayin zafi mai zafi a kudu maso gabas (Sindh), yanayin yanayin zafi mai zafi a kudu maso gabas (Sindh), yanayin yanayin zafi mai zafi a kudu maso gabas (Sindh), yanayin yanayin zafi mai zafi a kudu maso gabas (Sindh), yanayin yanayi mai tsananin zafi, saboda yanayin yanayi na yau da kullun. Tropic of Cancer (tsakanin latitudes 25 ° da 37 ° N).).
Tsawon tsawo yana canza yanayin a cikin sanyi, tsaunuka na arewa da aka rufe da dusar ƙanƙara; yanayin zafi a kan tsaunin [[Balochistan]] ya fi girma. Tare da bakin teku, yanayin yana canzawa ta iska ta teku. A sauran ƙasar, yanayin zafi ya kai tsawo sosai a lokacin rani; matsakaicin zafin jiki a lokacin Yuni shine {{Convert|38|°C|F}} ° C (100 ° F) a cikin filayen, mafi girman yanayin zafi na iya wuce {{Convert|53|°C}} ° C (127 ° F). A lokacin rani, iskõki masu zafi da ake kira Loo suna busawa a fadin filayen a rana. Bishiyoyi suna zubar da ganye don kauce wa asarar danshi. Pakistan ta rubuta daya daga cikin mafi girman yanayin zafi a duniya, 53.7 ° C (128.66 ° F) a ranar 28 ga Mayu 2017, mafi yawan zafin jiki da aka taɓa yin rikodin a Pakistan kuma kuma mafi yawan zabin jiki da aka auna a [[Asiya]].<ref name="public.wmo.int">{{Cite web |date=2019-06-18 |title=WMO verifies 3rd and 4th hottest temperature recorded on Earth |url=https://public-old.wmo.int/en/media/press-release/wmo-verifies-3rd-and-4th-hottest-temperature-recorded-earth |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218172054/https://public-old.wmo.int/en/media/press-release/wmo-verifies-3rd-and-4th-hottest-temperature-recorded-earth |archive-date=18 December 2023 |access-date=2020-05-08 |website=World Meteorological Organization |language=en}}</ref>
Rashin bushewa, yanayin zafi yana karya lokaci-lokaci ta hanyar guguwar ƙura da tsawa wanda ke rage zafin jiki na ɗan lokaci. Da yamma suna da sanyi; bambancin yau da kullun a cikin zafin jiki na iya zama kamar 11 ° C zuwa 17 ° C. Lokacin hunturu yana da sanyi, tare da mafi ƙarancin matsakaicin yanayin zafi a Punjab na kimanin {{Convert|4|°C}} ° C (39 ° F) a cikin Janairu, da kuma yanayin zafi a arewacin arewa da Balochistan.
Lokacin hunturu yana da sanyi sosai a arewa kuma da sauƙi suke samu sai ka je kudu. Lokacin bazara yana haifar da ruwan sama mai yawa a sassan arewa yayin da yake da sauƙi a mafi yawan sassan Pakistan. Lokacin bazara yana kumbura, tafasa kuma yana da zafi sosai a tsakiyar Balochistan, kudancin Punjab da Upper Sindh yayin da yake da sauƙi yayin da kake zuwa arewa da bakin teku. Lokacin Monsoon (ƙarshen Yuni-ƙarshen Satumba) yana faruwa a lokacin rani. Lokacin kaka yana da kyau amma yana da sanyi rana da rana ba tare da ruwan sama ba. Lokacin hunturu a wasu sassan har ma yana farawa a ƙarshen Oktoba-farkon Nuwamba.
== Yanayin yanayi ==
[[Fayil:Regions_where_Snow_Falls_in_Pakistan.png|right|thumb|250x250px|Kimanin yankuna inda dusar ƙanƙara ke fadowa akai-akai]]
Monsoon da Yammacin Yamma sune manyan dalilai guda biyu da ke canza yanayin a kan Pakistan; Iska ta Continental ta mamaye sauran shekara. Wadannan sune manyan abubuwan da ke tasiri ga yanayin a Pakistan.
* Hargitsi na Yammacin Turai galibi yana faruwa ne a cikin watanni na hunturu kuma yana haifar da haske ga ruwan sama mai matsakaici a sassan kudancin ƙasar yayin da matsakaici zuwa ruwan sama mai tsanani tare da dusar ƙanƙara mai yawa a sassan arewacin ƙasar. Wadannan raƙuman ruwa na yamma suna satar mafi yawan danshi lokacin da suka isa Pakistan.
* '''Haushi''' yana faruwa a lokacin hunturu kuma yana kasancewa makonni a saman Sindh, tsakiyar Khyber Pakhtunkhwa da Punjab.
* Kudu maso yammacin Monsoon yana faruwa a lokacin rani daga watan Yuni zuwa Satumba a kusan dukkanin Pakistan ban da yammacin Balochistan, FATA, Chitral da Gilgit-Baltistan. Ruwan sama yana kawo sauƙin da ake jira daga zafi mai zafi. Wadannan ruwan sama suna da nauyi sosai ta hanyar halitta kuma suna iya haifar da ambaliyar ruwa mai yawa, har ma da ambaliya mai tsanani idan sun yi hulɗa da raƙuman ruwa na yamma a saman sassan ƙasar.
* Hadari na wurare masu zafi yawanci suna faruwa a lokacin watanni na rani daga ƙarshen Afrilu zuwa Yuni sannan daga ƙarshen Satumba zuwa Nuwamba. Suna shafar yankunan bakin teku na ƙasar.
* '''Guguwar ƙura''' tana faruwa a cikin watanni na rani tare da mafi girma a watan Mayu da Yuni. An san su da suna ''Andhi''. Wadannan guguwar ƙura suna da ƙarfi sosai. Guguwar ƙura a farkon lokacin rani tana nuna isowar ruwan sama yayin da guguwar ƙurar a cikin kaka ke nuna isowar hunturu.<ref>{{Cite web |date=6 June 2021 |title=History of Dust Storm in Karachi |url=https://pakistanweatherportal.com/2021/06/06/history-of-dust-storms-in-karachi-in-detail/ |access-date=7 April 2022 |website=pakistanweatherportal.com}}</ref>
* '''Ruwa mai zafi''' yana faruwa a lokacin Mayu da Yuni, musamman a kudancin Punjab, tsakiyar Balochistan da saman Sindh.
* '''Hadari''' ya fi faruwa a arewacin Punjab, Khyber Pakhtunkhwa da Azad Kashmir.
* '''Iska ta nahiyar''' tana da yawa a lokacin da babu ruwan sama a kasar.
Pakistan tana da yanayi huɗu: hunturu mai sanyi da sanyi daga Disamba zuwa Fabrairu; bazara mai kyau daga Maris zuwa Mayu; lokacin ruwan sama na rani, ko lokacin kudu maso yamma, daga Yuni zuwa Satumba; da lokacin kaka mai bushe na Oktoba da Nuwamba. Farawa da tsawon waɗannan lokutan sun bambanta sosai dangane da wuri.
Yanayin yanayi a babban birnin Islamabad ya bambanta daga matsakaicin yau da kullun na 2 ° C a watan Janairu zuwa matsakaicin matsakaicin kowace rana na 38 ° C a Yuni. Rabin ruwan sama na shekara-shekara yana faruwa a watan Yuli da Agusta, matsakaicin kimanin millimeters 255 a kowane ɗayan waɗannan watanni biyu. Sauran shekara suna da karancin ruwan sama, wanda ya kai kimanin millimeters hamsin a kowane wata. Girgizar ƙanƙara ta zama ruwan dare a lokacin bazara.
Birnin da ya fi girma a Pakistan, Karachi, wanda kuma shine cibiyar masana'antu ta kasar, ya fi Islamabad zafi amma yana samun ruwan sama kaɗan, amma har yanzu yana da yanayin zafi. Sai kawai Yuli, Agusta da Satumba matsakaicin sama da millimeters 75 na ruwan sama a yankin Karachi; sauran watanni sun bushe sosai. Har ila yau, zafin jiki ya fi dacewa a Karachi fiye da Islamabad, saboda yanayin zafi, daga matsakaicin matsakaicin yau da kullun na 13 ° C a lokacin maraice na hunturu zuwa matsakaicin saman yau da kullun nke 34 ° C a kwanakin bazara. Kodayake yanayin zafi na lokacin rani ba ya tashi kamar na Punjab, babban danshi yana haifar da mazauna rashin jin daɗi sosai. A Islamabad, akwai iskar sanyi daga arewacin Pakistan.<ref>{{Cite web |title=Pakistan - Climate |url=http://countrystudies.us/pakistan/25.htm |access-date=7 April 2018 |website=countrystudies.us}}</ref>
An yi rikodin matsakaicin 53.7 ° C (128.66 ° F) a Turbat, [[Balochistan]] a ranar 28 ga Mayu 2017. Ba wai kawai zafin jiki mafi zafi da aka taɓa yin rikodin a Pakistan ba har ma da zafin jiki na biyu da aka tabbatar da shi a [[Asiya]] tun daga 2019 <ref name="public.wmo.int"/> kuma na huɗu mafi girman zafin jiki da aka taɓa rubuta a duniya. Mafi yawan ruwan sama na 620 millimeters (24 in) an rubuta shi a [[Islamabad]] sa'o'i 24 a ranar 24 ga Yuli 2001. Ruwan da ya fi rikodin ya fadi a cikin sa'o'i 10 kawai. Wannan shine ruwan sama mafi girma a Islamabad a cikin shekaru 100 da suka gabata.
=== Guguwa da guguwa ===
A kowace shekara kafin faduwar damina wato 15 ga Afrilu zuwa 15 ga Yuli da kuma bayan janyewar ta wato 15 ga Satumba zuwa 15 ga Disamba, akwai yiwuwar guguwar iska mai karfin gaske ta bulla a arewacin Tekun Arabiya. Guguwa ta kan yi a tekun Larabawa kan haifar da iska mai karfi da ruwan sama mai karfi a yankunan gabar tekun Pakistan. Sai dai guguwar ta fi faruwa ne a lokacin bazara wato Maris da Afrilu yawanci lokacin da Rikicin Yammacin Yamma ya fara shafar sassan arewacin ƙasar. An kuma yi hasashen cewa zagayowar shekaru masu hadari na iya kasancewa da alaƙa da lokutan rage ayyukan guguwar yanayi. Sun kuma bayar da rahoton guguwar guguwa guda biyu a kan Peshawar (Pakistan), daya kusa da Ludhiana (Punjab) a ranar 10 ga Maris 1975 da daya a kan Delhi a ranar 17 ga Maris 1978. An kuma bayar da rahoton cewa guguwar ta afkawa kauyen Chak Misran da ke kusa da Sargodha a Pakistan a ranar 28 ga Maris, 2001 (Khan, 2010; Faisal, 2010);
=== fari ===
[[Fayil:Dried_Up_Dam_Water,_Mirani_Dam_Turbat_region,_Balochistan.jpg|thumb|fari a [[Balochistan|Balochistan, Pakistan]]]]
[[Fayil:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|thumb|Pakistan ita ce kasa ta goma sha biyar mafi yawan ruwa a duniya.]]
Fari ya zama ruwan dare gama gari a kasar. Tuni, babban fari na 1998-2002 ya shimfiɗa ƙarfin juriya na tsarin da ake da shi zuwa iyaka kuma da kyar ya iya duba lamarin daga zama bala'i. An dauki fari na 1998-2002 a matsayin fari mafi muni cikin shekaru 50. Dangane da Binciken Tattalin Arziki na Pakistan, fari na ɗaya daga cikin mahimman abubuwan da ke haifar da ƙarancin ci gaban da ake tsammani. Binciken ya bayyana shi a matsayin fari mafi muni a tarihin kasar. A cewar gwamnati, kashi 40 cikin 100 na bukatun [[Ruwan sama|ruwan]] kasar sun kasa biya.<ref>{{Cite web |title=Archived copy |url=http://www.ndma.gov.pk/Publications/livingwithdisasters.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110709085830/http://www.ndma.gov.pk/Publications/livingwithdisasters.pdf |archive-date=2011-07-09 |access-date=2010-06-01}}</ref><ref>{{Cite web |last=Platform |first=International Recovery |title=Sorry, there has been a problem - 'assets/publication/9+sept/Drought/drought+coping+in+afghanistan.pdf' cannot be found - International Recovery Platform |url=http://www.recoveryplatform.org/assets/publication/9+sept/Drought/drought+coping+in+afghanistan.pdf |access-date=7 April 2018 |website=www.recoveryplatform.org}}</ref>
=== Ambaliyar ruwa ===
Pakistan ta ga ambaliyar ruwa da yawa, mafi muni kuma mafi barna shi ne ambaliyar Pakistan na baya-bayan nan na 2010, sauran ambaliya da suka yi barna a tarihin Pakistan, sun hada da ambaliya na 1950, wanda ya kashe mutane 2910; a ranar 1 ga Yulin 1977 ruwan sama kamar da bakin kwarya da ambaliya a Karachi, ya kashe mutane 248, kamar yadda sashen nazarin yanayi na Pakistan ya bayyana cewa, ruwan sama na milimita 207 (8.1 in) ya sauka a cikin sa'o'i 24. A cikin 1993 ambaliya a lokacin damina ta kashe mutane 3,083 a Kudancin Asiya, 15 daga cikinsu suna Pakistan.] A cikin 2003 lardin Sindh ya yi mummunar barna sakamakon ruwan sama na damina wanda ya yi asarar biliyoyin mutane, ya kashe mutane 178, yayin da a shekara ta 2007 guguwar Yemyin ta nutsar da wani yanki na kasan Balochistan inda mutane 8 suka mutu a lardin Balochistan. Kafin haka ta kashe mutane 213 a Karachi akan hanyarta ta zuwa Balochistan.
==== Ambaliyar Ruwa ta 2010 ====
Ambaliyar watan Yulin 2010 ta mamaye kashi 20% na ƙasar Pakistan, ambaliyar ta kasance sakamakon ruwan sama na Monsoon wanda ba a taɓa gani ba wanda ya kasance daga 28 ga Yuli zuwa 31 ga Yuli 2010. Khyber Pakhtunkhwa da Arewa maso gabashin Punjab sun sha wahala sosai a lokacin ruwan sama lokacin da madatsun ruwa, koguna da tabkuna suka cika. A tsakiyar watan Agusta, a cewar Hukumar Ambaliyar Tarayya (FFC), ambaliyar ta haifar da mutuwar akalla mutane 1,540, yayin da mutane 2,088 suka samu rauni, gidaje 557,226 sun lalace, kuma sama da mutane miliyan 6 sun rasa muhallinsu.<ref name="ahmadani">{{Cite web |last=Ahmadani A |date=August 19, 2010 |title=Heavily Funded FFC Fails to Deliver |url=https://www.nation.com.pk/19-Aug-2010/heavily-funded-ffc-fails-to-deliver |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20110706041315/http://www.nation.com.pk/pakistan-news-newspaper-daily-english-online/Politics/19-Aug-2010/Heavily-funded-FFC-fails-to-deliver/ |archive-date=July 6, 2011 |access-date=October 17, 2010 |publisher=The Nation}}</ref> Wata daya bayan haka, an sabunta bayanan don bayyana mutuwar 1,781, mutane 2,966 da raunin, kuma fiye da gidaje miliyan 1.89 sun lalace.<ref name="src">{{Cite web |last=Singapore Red Cross |author-link=Singapore Red Cross |date=September 15, 2010 |title=Pakistan Floods:The Deluge of Disaster - Facts & Figures as of 15 September 2010 |url=http://www.reliefweb.int/rw/rwb.nsf/db900SID/LSGZ-89GD7W?OpenDocument |access-date=October 18, 2010 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Ambaliyar ta shafi fiye da mutane miliyan 20 da suka wuce jimlar mutanen da Tsunami na Tekun Indiya na 2004 ya shafa, girgizar kasa ta Kashmir ta 2005 da girgizar ƙasa ta Haiti ta 2010.<ref name="gulfnews">{{Cite web |title=Floods in Pakistan worse than tsunami, Haiti |url=http://gulfnews.com/news/world/pakistan/floods-in-pakistan-worse-than-tsunami-haiti-1.666221?localLinksEnabled=false |access-date=12 August 2010 |publisher=gulfnews}}</ref> An dauki ambaliyar a matsayin mafi muni a tarihin Pakistan wanda ya shafi mutanen dukkan larduna huɗu da yankin Gilgit-Baltistan da Azad Kashmir na Pakistan.<ref>{{Cite web |title=Dawn.com : 2010 Pakistan Floods |url=http://www.dawn.com/wps/wcm/connect/dawn-content-library/dawn/news/pakistan/03-pakistan-flood-crisis-bigger-than-tsunami-haiti-un-ss-05 |access-date=6 September 2010 |publisher=Dawn.com}}</ref>
==== Ambaliyar ruwa ta 2011 a Sindh ====
Ambaliyar ruwa ta Sindh ta 2011 ta fara ne a lokacin damina a tsakiyar watan Agusta 2011, wanda ya haifar da ruwan sama mai yawa a Sindh, Gabashin Balochistan, da Kudancin Punjab. Ambaliyar ta haifar da mummunar lalacewa; an kashe fararen hula 270, tare da mutane miliyan 5.3 da gidaje miliyan 1.2 da suka shafa. Sindh yanki ne mai ni'ima kuma galibi ana kiransa "bakin burodi" na ƙasar; lalacewar ambaliyar ruwa a kan tattalin arzikin gona na yankin an ce yana da yawa. Akalla kadada miliyan 1.7 na ƙasar noma an ambaliya sakamakon ambaliyar.<ref name="et" /> An bayyana ambaliyar a matsayin mafi muni tun bayan ambaliyar Pakistan ta 2010, wanda ya lalata duk ƙasar.<ref name="et" /> Ruwan sama da ba a taɓa gani ba ya haifar da ambaliyar ruwa mai tsanani a gundumomi 16 na lardin Sindh.<ref>{{Cite web |title=Government of Pakistan |url=http://www.pakmet.com.pk/Latest-News/Latest-News.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120424194621/http://www.pakmet.com.pk/Latest-News/Latest-News.html |archive-date=24 April 2012 |access-date=26 December 2010}}</ref>
==== Ambaliyar ruwa ta 2022 ====
A cikin 2022, ambaliyar ruwa da ruwan sama da narkewar kankara a [[Pakistan]] musamman a yankunan kudancin Sindh da Balochistan sun kashe akalla mutane 1,128, ciki har da yara 340 da jami'an soja shida a hadarin jirgin sama mai saukar ungulu, tare da sama da 1,700 da suka ji rauni. Ita ce ambaliyar ruwa mafi muni a duniya tun shekarar [[Ambaliyar ruwa ta Kudancin Asiya ta 2017|2017]].<ref>{{Cite web |date=27 August 2022 |title=worst rains and floods; 1128 people dead, more than 4 crore people homeless – Pakistan |url=https://hoshyarpakistan.com/national/more-than-4-crore-people-homeless/ |website=Hoshyar Pakistan |access-date=31 July 2025 |archive-date=27 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220827211426/https://hoshyarpakistan.com/national/more-than-4-crore-people-homeless/ |url-status=dead }}</ref> A ranar 25 ga watan Agusta, Pakistan ta ayyana dokar ta baci saboda ambaliyar.<ref>{{Cite web |last=Abbas |first=Zaki |date=August 26, 2022 |title=Pakistan declares emergency in the face of calamitous floods |url=https://www.dawn.com/news/1706862}}</ref>
==== Ambaliyar ruwa ta 2023 ====
Daga Maris zuwa Yuli 2023, ambaliyar ruwa da ruwan sama ya haifar ta koma [[Pakistan]] bayan [[Albaliyar ruwa na ƙasar fakistan na 2022|watanni tara]]. Sun kara muni a ƙarshen Yuni saboda ruwan sama mai zuwa.<ref name="AP" /> Akalla mutane 159 ne aka kashe, ciki har da yara da yawa.<ref name="AP">{{Cite web |date=6 July 2023 |title=2 weeks of monsoon rains in Pakistan have killed at least 55, including 8 children |url=https://apnews.com/article/pakistan-rains-deaths-flood-warning-3261921e01974c0aaf1cc28baafcb5bb |access-date=7 July 2023 |publisher=[[Associated Press]]}}</ref>
=== Yanayin zafi mai tsanani ===
{{Weather box}}
== Canjin yanayi ==
{{Excerpt|Climate change in Pakistan}}
* [[Yanayin Islamabad]]
* [[Yanayin yanayi na Karachi]]
* Yanayin yanayi na Lahore
* [[Yanayin yanayi na Faisalabad]]
* [[Yanayin Rawalpindi]]
* Yanayin yanayi na Peshawar
* [[Yanayin Quetta|Yanayin yanayi na Quetta]]
* [[Yanayin yanayi na Multan]]
* Yanayin yanayi na Hyderabad, Sindh
* Yanayin yanayi na Sindh
* Yanayin yanayi na Nawabshah
* [[Sauyin yanayin Gwadar|Yanayin Gwadar]]
* Yankin Na Uku
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
6mg9hqz1hgiq6sm3cr7rzgxly6o7gj0
Yanayin Dubai
0
110045
831249
703661
2026-05-06T18:46:17Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831249
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Dubai_Skyline_on_10_January_2008.jpg|thumb|270x270px|Girgije a kan Dubai a cikin hunturu]]
[[Dubai (birni)|Dubai]] tana da hamada mai zafi, <ref>{{Cite web |title=Geographic Location & Climate |url=https://mediaoffice.ae/general-information/geographic-location-climate |access-date=21 Apr 2024 |website=Dubai Government Media Office}}</ref> yanayin zafi. Dubai tana da yanayi biyu - hunturu da rani. Ruwan sama yana ƙaruwa 'yan shekarun da suka gabata a cikin birni yana tarawa zuwa fiye da {{Convert|130|mm|2}} in) a kowace shekara.
== Lokaci ==
=== Lokacin bazara ===
Lokacin bazara a Dubai yana farawa kusan satin ƙarshe na Afrilu kuma yana ƙarewa kusan satin farko na Oktoba. Wannan lokacin yana da yanayin zafi sosai, iska mai zafi da zafi mai yawa. Saboda kusancin birnin da teku, yanayin zafi a Dubai ya dan yi sanyi a lokacin rani idan aka kwatanta da sauran garuruwan yankin Gulf kamar Kuwait City da Riyadh. Duk da haka, wannan yana nufin birnin yana da zafi mai yawa wanda zai iya sa yanayin ya zama marar kyau a lokacin rani. Ana samun karancin ruwan sama a cikin watannin bazara, amma yanayin iska yana tabbatar da cewa ana samun [[Guguwa|guguwar]] kura akai-akai. Tsawa mai karfi, guguwa mai zafi, da guguwar kura ba bakon abu ba ne a cikin birnin a wannan lokacin, wadannan suna tare da iska mai karfi daga arewa maso yamma da kuma yanayin zafi. Yanayin zafi akai-akai yana wuce 38 °C (100 °F) a wannan lokacin kuma yana faɗi zuwa kusan 26 °C (79 °F) na dare. Mafi girman zafin jiki da aka rubuta a Dubai shine 50.1 °C (122 °F), wanda ya kai a watan Yuli 2023. <ref name="khaleejtimes.com">{{Cite web |title=UAE temperature crosses 50°C for first time this summer |url=https://www.khaleejtimes.com/uae/uae-temperatures-cross-50oc-for-first-time-this-summer |access-date=July 20, 2023 |website=Khaleej Times}}</ref>
Lokacin hunturu a Dubai yana farawa a cikin makon da ya gabata na Oktoba kuma yana ci gaba har zuwa tsakiyar Afrilu. Yawancin hazo yana faruwa a wannan kakar. hadari mai karfi ba sabon abu ba ne a cikin birni a wannan lokacin, waɗannan suna tare da iska mai karfi na arewa maso yamma da ƙananan yanayin zafi. Matsakaicin lokacin rana a lokacin Janairu, watan da ya fi sanyi, yana kusa da {{Convert|22|C|0}} ° C (72 ° F) tare da saukar dare na {{Convert|12|C|0}} ° C ({{Convert|5|C|0}} ° F). Mafi ƙarancin zafin jiki da aka rubuta a Dubai shine 5 ° C (41 ° F), wanda aka kai a farkon safiya daga 10 zuwa 12 Janairu 2021.<ref name="Report">{{Cite web |title=UAE weather: Temperature dips to below 0°C |url=https://www.khaleejtimes.com/news/weather/uae-weather-temperature-dips-to-below-0degc |access-date=2021-01-15 |website=Khaleej Times |language=en }}{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Tasirin mai zafi na birni yana yin tasiri akan Dubai ma, misali a cikin watannin hunturu lokacin da yanayin zafi a kai a kai yana faɗuwa zuwa kusan 15 °C (59 °F) kuma ya ragu a bayan gari da kewayensa, yanayin zafi a Tsakiyar Dubai da wuya ya faɗi ƙasa da 18 °C (64 °F). Ana iya ganin wannan a fili idan aka kwatanta bayanan yanayi daga filayen jiragen sama guda biyu na birnin - Filin Jirgin Sama na Dubai da Filin Jirgin Sama na Al Maktoum. A lokacin rani duk da haka, akasin haka ne tare da matsakaicin tsayin da zai kai kusan 43 °C (109 °F) a bayan gari da 38 °C (100 °F) a tsakiyar Dubai
== Rarrabawar ==
{{Schemebox|city=Dubai|source_k=<ref>{{cite web|url=http://www.weatherbase.com/weather/weather-summary.php3?s=49114&cityname=Dubai,+United+Arab+Emirates|title=Dubai, United Arab Emirates Köppen Climate Classification (Weatherbase)|website=Weatherbase|access-date=2019-07-02}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=MrJiDwAAQBAJ&q=dubai+koppen+bwh&pg=PA168|title=Urban Land Systems: An Ecosystems Perspective|last1=Millington|first1=iAndrew|last2=Nagendra|first2=Harini|last3=Kopecká|first3=Monika|date=2018-07-02|publisher=MDPI|isbn=9783038429173|language=en}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.skybrary.aero/index.php/OMDB|title=Dubai International Airport - SKYbrary Aviation Safety|website=www.skybrary.aero|access-date=2019-07-02}}</ref>|initial_k={{KoppenClimate|BWh}}|description_k=Hot [[desert climate]]{{efn|Also called tropical and subtropical [[desert climate]]}}|source_t=<ref>{{cite web|url=https://kkh.ltrr.arizona.edu/kkh/climate/trewartha_maps.htm|title=Trewartha maps|website=kkh.ltrr.arizona.edu|access-date=2019-07-01}}</ref>|initial_t={{TrewarthaClimate|BWh}}|description_t=[[Desert climate]]|source_a=<ref>{{Citation|title=Русский: Климатические пояса Земли по Б. П. Алисову.|date=2011-06-16|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Alisov%27s_classification_of_climate_ru.jpg|access-date=2019-07-01}}</ref>|initial_a={{n/a}}|description_a=[[Tropical climate]]{{efn|Dry [[tropical climate]]}}|source_s=<ref>{{cite web|url=https://i.pinimg.com/originals/c5/16/b8/c516b8c463fa99df0da778f768c85965.jpg|title=World Strahler Climate Map}}</ref>|initial_s={{n/a}}|description_s=Dry [[tropical climate]]|source_tw=<ref>{{Cite journal|last=Feddema|first=Johannes J.|date=January 2005|title=A Revised Thornthwaite-Type Global Climate Classification|journal=Physical Geography|language=en|volume=26|issue=6|pages=442–466|doi=10.2747/0272-3646.26.6.442|bibcode=2005PhGeo..26..442F |s2cid=128745497|issn=0272-3646}}</ref>|initial_tw={{center|''E A' ''}}|description_tw=[[Arid]] and [[megathermal]]|source_n=<ref>{{cite web|url=https://www.spektrum.de/lexikon/geographie/klimaklassifikation/4159|title=Klimaklassifikation|website=www.spektrum.de|language=de|access-date=2019-07-01}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.klett.de/sixcms/media.php/klett72.a.427.de/upload/klimazonen_neef.jpg|title=Klimazonen nach E. Neef (1989)|publisher=Klett-Perthes}}</ref>|initial_n={{n/a}}|description_n=Dry climate of [[trade winds]]}}{{Weather box}}{{Weather box}}
{| class="wikitable mw-collapsible" style="width:100%;text-align:center;line-height:1.2em;margin-left:auto;margin-right:auto"
! colspan="14" |Bayanan yanayi na Dubai
|-
!Wata
!Jan
!Fabrairu
!Tekun
!Afrilu
!Mayu
!Yuni
!Yuli
!Aug
!Satumba
!Oktoba
!Nuwamba
!Disamba
! style="border-left-width:medium" |Shekara
|-
!Matsakaicin zafin teku ° C (° F)
| style="background:#ff8100; color:#000;" |20.8(69.4)<br />
| style="background:#ff9e00; color:#000;" |20.6(69.1)<br />
| style="background:#ff8500; color:#000;" |22.3(72.1)<br />
| style="background:#ff5800; color:#000;" |25.0(77.0)<br />
| style="background:#ff1700; color:#fff;" |28.5(83.3)<br />
| style="background:#f10000; color:#fff;" |30.7(87.2)<br />
| style="background:#e80000; color:#fff;" |32.2(90.0)<br />
| style="background:#e10000; color:#fff;" |32.8(91.0)<br />
| style="background:#e40000; color:#fff;" |31.9(89.4)<br />
| style="background:#f30000; color:#fff;" |29.7(85.5)<br />
| style="background:#ff1b00; color:#fff;" |27.1(80.8)<br />
| style="background:#ff5a00; color:#000;" |23.3(74.0)<br />
| style="background:#f20; color:#fff; border-left-width:medium;" |27.1(80.8)<br />
|-
!Matsakaicin UltravioletAlamar Ultraviolet
| style="background:#f85900; color:#000;" |6
| style="background:#d8001d; color:#000;" |8
| style="background:#d8001d; color:#000;" |10
| style="background:#6b49c8; color:#000;" |11+
| style="background:#6b49c8; color:#000;" |11+
| style="background:#6b49c8; color:#000;" |11+
| style="background:#6b49c8; color:#000;" |11+
| style="background:#6b49c8; color:#000;" |11+
| style="background:#6b49c8; color:#000;" |11+
| style="background:#d8001d; color:#000;" |8
| style="background:#f85900; color:#000;" |6
| style="background:#f7e400; color:#000;" |5
| style="background:#d8001d; color:#000; border-left-width:medium;" |9.2
|-
! colspan="14" style="background:#F8F9FA;font-weight:normal;font-size:95%;" |Tushen #1: seatemperature.org <ref name="Seatemperature">{{Cite web |title=Monthly Dubai water temperature chart |url=http://www.seatemperature.org/middle-east/united-arab-emirates/dubai-december.htm |access-date=20 January 2014 |publisher=Seatemperatures.org}}</ref>
|-
! colspan="14" style="background:#F8F9FA;font-weight:normal;font-size:95%;" |Tushen #2: Weather Atlas <ref name="Weather Atlas">{{Cite web |title=Dubai, United Arab Emirates – Climate data |url=https://www.weather-atlas.com/en/united-arab-emirates/dubai-climate |access-date=8 March 2017 |publisher=Weather Atlas}}</ref>
|}
== Yanayin yanayi ==
The climate of Dubai is warm and sunny due to its position near the line of the Tropic of Cancer.<ref name="dubai.com">{{Cite web |date=2013-05-27 |title=Dubai Geography – Information, climate and weather in Dubai |url=http://www.dubai.com/v/geography/ |access-date=2013-06-01 |publisher=Dubai.com}}</ref> During the winter season it has an average daytime temperature of {{Convert|25|C|F}}. Nighttime temperatures near the coastline range between {{Convert|12|C|F}} to {{Convert|15|C|F}}, while in the desert they are {{Convert|5|C|F}} with the nights being relatively cool throughout the year. Near coastal areas humidity averages between 50% and 60%. In the summer, the weather in Dubai is very hot and humid, with temperatures exceeding {{Convert|43|C|F}} mainly in the months of July and August. The sea temperature could also reach {{Convert|37|C|F}}, with humidity averaging over 90%.<ref name="dubai.com" />
Rainfall in Dubai is infrequent and does not last for a long period. It mostly rains during the winter period between November and March in the form of short downpours and an occasional thunderstorm. On average, rain falls only 25 days a year.
Fabrairu shine watan da ya fi ruwan sama a Dubai tare da matsakaicin {{Convert|35|mm|in}} in) na ruwan sama.{{Convert|27|C|F}} Yanayi a Dubai ya bushe sosai a watan Yuni tare da kadan ko babu ruwan sama; duk da haka, ruwan sama mai yawa tare da tsawa na iya faɗuwa ba zato ba tsammani a wasu kwanaki a watan Yuni, duk da cewa shi ne watan da ya fi bushewa a Dubai, tare da misali shine Yuni 21, 2019. <ref name="visit-dubai-city.com">{{Cite web |title=Weather in Dubai City – Information on the Weather in Dubai, UAE |url=http://www.visit-dubai-city.com/weather-in-dubai.html |access-date=2013-06-01 |publisher=Visit-dubai-city.com |archive-date=2013-09-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130921214141/http://www.visit-dubai-city.com/weather-in-dubai.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=21 June 2019 |title=Rain lashes UAE after scorching 49°C temperatures |url=https://www.thenational.ae/uae/environment/rain-lashes-uae-after-scorching-69-c-temperatures-1.877219}}</ref> Maris da Disamba suma sun yi rikodin ruwan sama. Ruwan sama a lokacin Janairu, Afrilu, Yuli, Oktoba da Nuwamba kusan matsakaici ne yayin da adadin ruwan sama a watan Mayu, Agusta da Satumba ya fi ƙasa.<ref name="visit-dubai-city.com" /> Watanni mafi zafi sune Yuli da Agusta tare da matsakaicin yanayin zafi wanda ya wuce {{Convert|43|C|F}} ° C (109 ° F). Janairu shine watan da ya fi sanyi tare da saman kusan {{Convert|24|C|F}} ° C (75 ° F) da kuma ƙasa na kusan {{Convert|16|C|F}} ° C (61 ° F). Dubai tana da zafi sosai kuma tana da danshi watanni na Yuli da Agusta, tare da yanayin zafi da ke kusa da {{Convert|45|C|F}} ° C (113 ° F), kuma tare da ƙananan ƙasa da {{Convert|30|C|F}} ° C (86 ° F), yana mai da shi mafi kyawun lokacin ziyartar Dubai. A cikin watanni na Mayu, Yuni, Satumba, da Oktoba, yanayin zafi yana da zafi, amma yana da kyau sosai, tare da matsakaicin matsakaicin {{Convert|41|C|F}} ° C (106 ° F) kuma tare da raguwa na kusan 27 ° C (81 ° F) a matsakaici, yana mai da shi lokaci mai kyau don ziyartar rairayin bakin teku ko tafkin iyo.<ref>{{Cite web |last=Magnus Hansén |title=All year weather in Dubai |url=http://www.allyearweather.com/dubai.php |access-date=2022-08-09 |publisher=Allyearweather.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Dubai, Dubai - June Weather - Holiday Weather |url=https://www.holiday-weather.com/dubai/averages/june/}}</ref><ref>{{Cite web |title=Weather in UAE {{pipe}} Winter, Spring, Summer and Autumn |url=https://seawings.ae/weather-in-uae/#:~:text=Summer%20season%20in%20UAE%3A,very%20high%20averaging%20over%2090%25 |access-date=2025-08-03 |archive-date=2024-03-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240302033838/https://seawings.ae/weather-in-uae/#:~:text=Summer%20season%20in%20UAE%3A,very%20high%20averaging%20over%2090%25 |url-status=dead }}</ref>
== Yanayin yanayi ta wata ==
<section end="weatherbox" />A watan Janairu matsakaicin zafin rana a Dubai yawanci yana kusa da {{Convert|25|C|F}} ° C (77 ° F), tare da matsakaicin matsakaicin kusan {{Convert|16|C|F}} ° C (61 ° F). Matsakaicin ruwan sama shine 10 mm (0.4 inci) na, tare da ruwan sama gabaɗaya yana faɗuwa kwanaki biyu kawai na wata. Yayinda matsakaicin zafin teku a watan Janairu shine {{Convert|22|C|F}} ° C (72 ° F). <ref name="weather2flights.com"/> An kuma san Janairu da samun kwanakin abubuwan da ba a saba gani ba. A ranar 15 ga watan Janairun shekara ta 2008, an rubuta ruwan sama na {{Convert|110|mm|in}} in) a cikin awanni 24.<ref>{{Cite web |date=2008-01-16 |title=Downpour continues as Dubai receives record rainfall |url=http://gulfnews.com/news/gulf/uae/environment/downpour-continues-as-dubai-receives-record-rainfall-1.78027 |access-date=2013-06-01 |website=Gulf News}}</ref>
A watan Fabrairu matsakaicin zafin rana a Dubai shine {{Convert|27|C|F}} ° C (81 ° F) tare da matsakaicin matsakaicin yawan zafin dare na {{Convert|17|C|F}} ° C (63 ° F). Matsakaicin ruwan sama shine {{Convert|35|mm|in}} in) a lokacin Fabrairu. Yayinda matsakaicin zafin teku shine {{Convert|22|C|F}} ° C (72 ° F). <ref name="weather2flights.com"/>
A watan Maris matsakaicin zafin rana shine {{Convert|30|C|F}} ° C (86 ° F), tare da matsakaicin zafi da zafi. Matsakaicin matsakaicin zafin jiki a watan Maris shine kimanin {{Convert|20|C|F}} ° C (68 ° F). Matsakaicin ruwan sama shine {{Convert|27|mm|in}} in) a lokacin Maris, tare da ruwan sama gabaɗaya yana faɗuwa kwanaki huɗu kawai na watan. Yayinda matsakaicin zafin teku shine {{Convert|23|C|F}} ° C (73 ° F). <ref name="weather2flights.com"/> Hadari mai karfi sau da yawa ya mamaye birnin a wannan watan, wanda ya biyo bayan karuwar yanayin zafi.
A watan Afrilu matsakaicin zafin rana shine {{Convert|34|C|F}} ° C (93 ° F), tare da zafi da zafi. Matsakaicin matsakaicin zafin jiki a watan Afrilu shine kimanin {{Convert|23|C|F}} ° C (73 ° F). Matsakaicin ruwan sama shine {{Convert|8|mm|in}} in) tare da ruwan sama gabaɗaya yana faɗuwa kwanaki biyu kawai na wata. Matsakaicin zafin teku a watan Afrilu shine {{Convert|24|C|F}} ° C (75 ° F). <ref name="weather2flights.com"/> A ranar 16 ga Afrilu, 2024, babban ambaliyar ruwa ya faru a Dubai yayin da sama da inci 6.5 (shekaru 2 na ruwan sama) ya fadi a birnin a cikin rana 1 kawai.
A watan Mayu matsakaicin zafin rana shine {{Convert|1|mm|in}}" >38 ° C (100 ° F), tare da zafi da zafi sosai. Matsakaicin matsakaicin zafin jiki a watan Mayu shine kimanin {{Convert|26|C|F}} ° C (79 ° F). Matsakaicin ruwan sama shine 1 in) a lokacin Mayu, tare da ruwan sama gabaɗaya yana faɗuwa a rana ɗaya kawai na wata. Matsakaicin zafin teku shine {{Convert|28|C|F}} ° C (82 ° F). <ref name="weather2flights.com"/>
A watan Yuni matsakaicin zafin rana shine {{Convert|1|mm|in}}" 40 ° C (104 ° F), tare da zafi da zafi sosai. Matsakaicin matsakaicin zafin jiki a watan Yuni shine kimanin {{Convert|28|C|F}} ° C (82 ° F). Matsakaicin ruwan sama bai kai 1 in) ba a watan Yuni, tare da yiwuwar ruwan sama wanda za'a iya sa ran ya fadi a daya daga cikin kwanakin watan.<ref>{{Cite web |title=Video: Rain hits parts of Dubai, Sharjah; weather warning issued |url=https://www.khaleejtimes.com/news/weather/video-rain-hits-parts-of-dubai-sharjah-weather-warning-issued}}</ref> Matsakaicin zafin teku a watan Yuni shine {{Convert|31|C|F}} ° C (88 ° F). <ref name="weather2flights.com"/>
A watan Yuli matsakaicin zafin rana yana da yawa {{Convert|1|mm|in}}" data-mw='{"parts":[{"templ>43 ° C (109 ° F) tare da matsanancin zafi da zafi. Matsakaicin matsakaicin zafin jiki a watan Yuli shine kimanin {{Convert|31|C|F}} ° C (88 ° F). Matsakaicin ruwan sama yana da kusan 1 in) a watan Yuli, tare da ruwan sama a wasu lokuta yana faɗuwa a daya dag kwanakin watan. Matsakaicin zafin teku a watan Yuli shine {{Convert|32|C|F}} ° C (90 ° F). <ref name="weather2flights.com">{{Cite web |title=Airports – Who flies there? |url=http://www.weather2flights.com/airports/index.php?airport=DXB#weather_october |access-date=2013-06-01 |publisher=Weather2flights.com}}</ref> Hadari mai karfi sau da yawa yana tasowa da sauri a cikin waɗannan watanni na rani kuma ya buge kewayen birnin a yankuna kamar Filin jirgin saman DWC, Al Lisaili, Lahbab, Al Khawaneej, Al Awir da Muhaisnah, musamman a ƙarshen rana.
A watan Agusta matsakaicin zafin rana yana da yawa {{Convert|1|mm|in}}"43 ° C (109 ° F), tare da matsanancin zafi da zafi. Matsakaicin matsakaicin zafin jiki a watan Agusta shine kimanin {{Convert|32|C|F}} ° C (90 ° F). Matsakaicin ruwan sama bai kai 1 in) ba a watan Agusta, tare da yiwuwar ruwan sama wanda za'a iya sa ran ya fadi a daya daga cikin kwanakin watan.<ref>{{Cite web |date=23 August 2019 |title=Here's why UAE was hit by rain and dust storm in summer |url=https://gulfnews.com/uae/weather/heres-why-uae-was-hit-by-rain-and-dust-storm-in-summer-1.65969554}}</ref> Matsakaicin zafin teku a watan Agusta shine {{Convert|33|C|F}} ° C (91 ° F). <ref name="weather2flights.com"/>
A watan Satumba matsakaicin zafin rana shine {{Convert|39|C|F}} ° C (102 ° F), tare da zafi da zafi sosai. Matsakaicin matsakaicin zafin jiki a watan Satumba shine {{Convert|28|C|F}} ° C (82 ° F). Akwai karancin damar samun ruwan sama a watan Satumba. Matsakaicin zafin teku a watan Satumba shine {{Convert|32|C|F}} ° C (90 ° F). <ref name="weather2flights.com"/>
A watan Oktoba matsakaicin zafin rana shine {{Convert|36|C|F}} ° C (97 ° F), tare da zafi da zafi. Matsakaicin matsakaicin zafin jiki a watan Oktoba shine {{Convert|25|C|F}} ° C (77 ° F). Matsakaicin zafin teku a kusa da Filin jirgin saman Dubai a watan Oktoba shine {{Convert|30|C|F}} ° C (86 ° F). <ref name="weather2flights.com"/>
A watan Nuwamba matsakaicin zafin rana shine 31 °C (88 °F), tare da matsakaicin zafi da zafi. Matsakaicin mafi ƙarancin zafin jiki a cikin Nuwamba shine 21 °C (70 °F). A matsakaita milimita 3 (0.12 in) na ruwan sama na iya faruwa a watan Nuwamba. Matsakaicin zafin teku a watan Nuwamba shine.<ref name="weather2flights.com"/>
A watan Disamba matsakaicin zafin rana shine {{Convert|27|C|F}} ° C (81 ° F), sanyi zuwa dumi tare da zafi mai yawa. Matsakaicin matsakaicin zafin jiki a watan Disamba shine {{Convert|18|C|F}} ° C (64 ° F). Matsakaicin ruwan sama watan shine {{Convert|15|mm|in}} in). Tare da ruwan sama yawanci yana faɗuwa a cikin kwanaki 2 kawai na wata. Matsakaicin zafin teku a watan Disamba shine {{Convert|25|C|F}} ° C (77 ° F). <ref name="weather2flights.com"/>
== Sandstorms da matsanancin abubuwan da suka faru ==
A lokacin rani, wani yanki mai matsin lamba yana tasowa a kan Dubai yana tilasta iska mai karfi ta arewa maso yamma don busawa daga Saudi Arabia. Wadannan iskõki, wanda aka fi sani da Shamal (arewa) a cikin Larabci, sun zama masu saurin gaske kuma ba za a iya hango su ba a lokacin da suka isa Dubai, suna ɗaga yashi na hamada da rage ganuwa. Yankin yashi na iya ɗaukar kwanaki da yawa; sanannun yashi da abubuwan da suka faru na yanayi da suka faru a Dubai a cikin 'yan shekarun da suka gabata sun haɗa da:
* Tsakanin 10 ga Yuni da 29 ga Yuni 2024, wani mummunan zafi ya afku a Dubai da sauran sassan UAE tare da zafin da ya kai 46 °C (115 °F) a cikin birnin da kuma 49.4 °C (120.9 °F) a cikin unguwannin bayan gari, maimakon yanayin da aka saba yi na 38 °C (100 °F) a cikin birnin °C (100 °F) yankunan kewayen wannan zamani. Kodayake Dubai kuma ta sami 'yan milimita 1.00 (0.04 in) na ruwan sama a farkon safiya tsakanin 18 zuwa 21 ga Yuni, yanayin zafi ya kasance mai dumi a kusan 33 °C (91 °F), wanda yawanci zai kasance 28 °C (82 °F) a ranakun al'ada a watan Yuni.[1] Irin wannan zafin kuma ya faru a Dubai a cikin Mayu 2025, tsakanin 21 ga Mayu da 26 ga Mayu 2025 tare da birnin ya sake kai 46 ° C (115 °F) da kewayen da ya kai 49.5 °C (121.1 °F), wanda ya mai da shi mafi zafi a watan Mayu.<ref>{{Cite web |date=2025-05-28 |title=UAE just recorded its hottest May temperature ever — and it's not over yet |url=https://www.timeoutdubai.com/news/uae-record-breaking-temperatures-may#:~:text=On%20Saturday%20May%2024%2C%20temperatures,Dhabi%20on%20Friday%20May%2023. |access-date=2025-05-30}}</ref>
* .<ref>{{Cite web |date=2024-07-18 |title=Dubai hit by dangerous 'feels like' temperature of 62C |url=https://www.euronews.com/green/2024/07/18/it-feels-like-62c-in-dubai-why-is-heat-and-humidity-such-a-deadly-combination |access-date=2024-07-19 |website=euronews |language=en}}</ref> A ranar 17 ga Yuli, 2024, yanayin yanayin 'Dubai' ya tashi zuwa mummunan 62C.[ Hukumomi a Dubai sun ba da gargadi tare da shawarci mazauna da masu yawon bude ido da su dauki matakan riga-kafi dangane da hakan
* Hukumomi a Dubai sun ba da gargadi tare da shawarci mazauna yankin da masu yawon bude ido da su dauki matakan riga-kafi dangane da hakan. Tsakanin 1 ga Yuni da 8 ga Yuni 2025, Dubai ta fuskanci yanayi mai sanyi a wannan lokacin tare da iska mai ƙarfi da ke kaiwa zuwa 40 km/h (25 mph) wanda ke kawo zafin rana a waje daga yadda aka saba 41 °C (106 °F) a ranar 2 ga Yuni zuwa matsakaicin 34 °C (93 °F) tare da mafi ƙarancin faɗuwar 4 ° C (75 °F) a cikin birni zuwa ƙasan 20.4 °C (68.7 °F) a bayan gari ciki har da Margham, abin mamakin yanayin sanyi ya faru a ranar 2 da 3 ga Yuni 2023..<ref>{{Cite web |date=3 June 2025 |title=NCM: Lowest temperature recorded in UAE on Tuesday morning was 18.4°C in Raknah |url=https://en.aletihad.ae/news/uae/4579897/ncm--lowest-temperature-recorded-in-uae-on-tuesday-morning-w |access-date=10 June 2025}} </ref> <ref>{{Cite web |date=7 June 2025 |title=NCM: The lowest temperature recorded over the UAE Saturday morning is 16.4°C in Damtha, Al Ain Region at 5:15am local time |url=https://en.aletihad.ae/news/uae/4580942/ncm--the-lowest-temperature-recorded-over-the-uae-saturday-m |access-date=10 June 2025}} </ref> Hakanan ruwan sama ya faru a wasu yankuna a Dubai tsakanin 6 zuwa 8 ga Yuni 2025, ciki har da Nad al Sheba, Emirates Road bayan City Academic, da Margham, da Hatta, Hadaddiyar Daular Larabawa wacce ke da ban mamaki na Dubai. Ruwan sama ya kuma afkawa wasu yankuna a UAE, ciki har da Fujairah; da Khorfakkan. <ref>{{Cite web |date=2025-06-06 |title=Eid Al Adha 2025: Rains hit some parts of UAE as residents celebrate start of holiday |url=https://www.khaleejtimes.com/uae/weather/eid-al-adha-2025-rainfall-june-6?_refresh=true |access-date=2025-06-13}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-06-12 |title=Monsoon-loving Indian expats chase rain in UAE desert |url=https://gulfnews.com/uae/environment/monsoon-loving-indian-expats-chase-rain-in-uae-desert-2-1.500160959 |access-date=2025-06-13}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-06-08 |title=UAE summer: Want to catch hail in June? You can do so right here in the Emirates |url=https://www.khaleejtimes.com/uae/uae-summer-want-to-catch-hail-in-june-you-can-do-so-right-here-in-the-emirates?_refresh=true |access-date=2025-06-13}}</ref>
== Bayani ==
{{Climate chart|Dubai|16|25|40|17|27|35|20|30|26|23|34|20|25|38|5|27|40|3|30|43|4|31|43|3|28|39|2|25|36|5|21|32|25|18|27|30}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
93iv85swc4psrfx1j0sjaqcev9xznik
Yanayin yanayi na Perth
0
110057
831288
687747
2026-05-06T20:04:27Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831288
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Perth]], babban birnin jihar Western Australia, yana da Yanayin Bahar Rum (Köppen climate classification ''Csa''), tare da zafi, lokacin rani mai bushe da sanyi, hunturu mai laushi. Fabrairu shine watan da ya fi zafi a shekara, tare da matsakaicin {{Cvt|31.7|C}} ° C (89.1 ° F), kuma Yuli shine watan da aka fi sanyi a shekara, amb matsakaicin matsakaicin {{Cvt|8.1|C}} ° C (46.6 ° F). 77.7% na ruwan sama a Perth ya fadi tsakanin Mayu da Satumba. Perth tana da matsakaicin sa'o'i 8.8 na hasken rana a kowace rana, wanda ya yi daidai da kusan sa'oʼi 3,200 na hasken hasken rana na shekara-shekara, da kuma kwanaki 138.7 masu haske a kowace shekara, yana mai da shi babban birni mafi hasken rana.
== Rarrabawar ==
{| class="wikitable"
|+Yanayin yanayi na Perth bisa ga manyan tsarin yanayi
!Tsarin yanayi
!Farko
!Bayyanawa
!Ref
|-
|[[Rarrabawar yanayi na Köppen]]| {{KoppenClimate|Csa}}
|Yanayin zafi na lokacin rani na Bahar RumYanayin Bahar Rum
|<ref name="Weatherbase">{{Cite web |title=Perth, Western Australia |url=http://www.weatherbase.com/weather/weather-summary.php3?s=1649&cityname=Perth%2C+Western+Australia%2C+Australia&units= |access-date=15 July 2020 |website=Weatherbase }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|-
|Tsarin Trewartha| {{TrewarthaClimate|Csal}}
|Lokacin rani mai bushe / Bahar Rum, watan da ya fi zafi shine "mai zafi" (ma'aunin zafin jiki na {{Cvt|25.0|C}} ° C (77.0 ° F)), watan da yafi sanyi shine "mai sauƙi" (mazaunin zafin {{Cvt|13.2|C}} ° C (55.8 ° F)).
|<ref>{{Cite web |title=Global ecological zoning for the global forest resources assessment 2000 |url=http://www.fao.org/3/ad652e/ad652e07.htm |access-date=15 July 2020 |website=Food and Agriculture Organisation of the United Nations}}</ref>
|-
|Tsarin Alisov| {{N/a}}
|Yanayin zafi
|
|-
|Tsarin Strahler| {{N/a}}
|Yanayin Bahar Rum
|<ref>{{Cite web |title=World Strahler Climate Map |url=https://i.pinimg.com/originals/c5/16/b8/c516b8c463fa99df0da778f768c85965.jpg}}</ref>
|-
|[[Climate|Tsarin Thornthwaite]]
| align="center" |C1 B'3
|Rashin zafi mai zafimesothermal
|<ref>{{Cite web |title=A Revised Thornthwaite-Type Global Climate Classification |url=https://www.researchgate.net/publication/250171991 |access-date=15 July 2020 |website=ResearchGate}}</ref>
|-
|Tsarin Neef| {{N/a}}
|Subtropical (ruwa mai ruwan sama, yammacin nahiyar)
|<ref>{{Cite web |title=Klimaklassifikation |url=https://www.spektrum.de/lexikon/geographie/klimaklassifikation/4159 |access-date=15 July 2020 |website=www.spektrum.de |language=de}}</ref>
|}
== Lokaci ==
An bayyana lokutan a Perth a hukumance kamar yadda ya dace da watanni na kalandar, don haka bazara ta fara a ranar 1 ga Disamba, kaka ta fara a 1 ga Maris, hunturu ta fara a kan 1 ga Yuni kuma bazara ta fara ne a ranar 1 ta Satumba.<ref>{{Cite web |title=Climate Glossary – Seasons |url=http://www.bom.gov.au/climate/glossary/seasons.shtml |access-date=15 July 2020 |website=Bureau of Meteorology}}</ref> Koyaya, yanayin bazara yana faruwa daga Nuwamba zuwa farkon Afrilu, kuma yanayin hunturu na iya faruwa tsakanin Mayu da Satumba.
=== Lokacin bazara ===
[[Fayil:Cottesloe_Beach,_Perth,_Western_Australia_(4431664542).jpg|thumb|Yankin rairayin bakin teku sanannun wurare ne don ziyartar a lokacin rani. Hoton da aka dauka a nan shi ne Cottesloe BeachKogin Cottesloe]]
Lokacin bazara shine lokacin shekara tare da mafi girman bambancin zafin jiki ga Perth. Matsakaicin yanayin zafi yawanci yana tsakanin {{Cvt|25|C}} ° C (77 ° F) da {{Cvt|36|C}} ° C (97 ° F), kuma mafi ƙarancin yanayin zafi yawancin yana tsakanin {{Cvt|14|C}} ° C (57 ° F). Watan da ya fi zafi shine Fabrairu, tare da matsakaicin zafin jiki na {{Cvt|31.7|C}} ° C (89.1 ° F), wanda shine na biyu mafi girma a kowane wata na manyan biranen Australiya, bayan Darwin kawai. Rashin zafi a lokacin rani yawanci yana da ƙarancin, tare da matsakaicin 3 na yamma na raɓa na {{Cvt|12.9|C}} ° C (55.2 ° F) a watan Fabrairu. Perth tana da dare mai sanyi fiye da [[Sydney]], [[Brisbane]], da Darwin, duk da haka, tare da mafi ƙarancin zafin jiki na kowane wata shine {{Cvt|18.4|C}} ° C (65.1 ° F), a watan Fabrairu.
A mafi yawan lokacin rani, iska ta teku, da aka sani da "Fremantle Doctor", tana hurawa daga kudu maso yamma, tana ba da taimako daga iskar arewa maso gabas. Yawan zafin jiki sau da yawa yakan faɗi ƙasa da {{Cvt|30|C}} ° C (86 ° F) 'yan sa'o'i bayan isowar canjin iska.<ref name="hazards">{{Cite web |last=Courtney |first=Joe |last2=Middelmann |first2=Miriam |year=2005 |title=Meteorological hazards |url=http://www.ga.gov.au/servlet/BigObjFileManager?bigobjid=GA6525 |access-date=25 December 2012 |website=Natural hazard risk in Perth, Western Australia – Cities Project Perth Report |publisher=[[Geoscience Australia]] |format=PDF}}</ref> Matsakaicin saurin iska na 3 na yamma don Janairu a Swanbourne, a bakin tekun shine {{Cvt|27.7|km/h}} km / h (17.2 , yana sa ziyarar rairayin bakin teku na rana wani lokacin ba ta da kyau. Yankunan da ke kusa da bakin tekun gabaɗaya suna da ƙananan yanayin zafi fiye da yankunan da ke cikin ƙasa, yayin da iska ta teku ta zo daga baya. Lokacin da iska ta teku ba ta isa ba, yanayin zafi na iya kaiwa sama da {{Cvt|38|C}} ° C (100 ° F). Iska ta teku ta fi karfi a watan Disamba da Janairu, saboda yanayin teku da ƙasa suna da bambanci mafi girma fiye da Fabrairu da Maris.
=== Lokacin kaka ===
Lokacin kaka shine lokacin canji tsakanin bazara da hunturu. Yanayin bazara na iya kasancewa har zuwa tsakiyar [[Afrilu]], kuma yanayin hunturu na iya bayyana a watan Mayu. [[Heat wave|Ruwa mai zafi]] har yanzu yana da yawa a watan Maris, tare da [[Temperature|Yanayin zafi]] sama da {{Cvt|38|C}} ° C (100 ° F). Maris da Afrilu sune watanni mafi yawanci ga ragowar guguwa na wurare masu zafi don tasiri ga Perth, har ma fiye da Janairu da Fabrairu.<ref name="Tropical cyclones2">{{Cite web |title=Tropical Cyclones Affecting Perth |url=http://www.bom.gov.au/cyclone/history/wa/perth.shtml |access-date=15 July 2020 |website=Bureau of Meteorology}}</ref> Mayu gabaɗaya shine watan farko inda akwai ruwan sama mai yawa na hunturu. Yanayin zafi ma ya fi sanyi, amma ba kamar sanyi ba kamar hunturu, tare da kwanaki a tsakiyar 20s har yanzu ya zama ruwan dare.
Yanayin teku yana da zafi sosai a lokacin kaka. Saurin iska bai kai saurin iska ba a lokacin bazara da rani.
=== Lokacin hunturu ===
Perth yana da karamin kewayon yanayin zafi a lokacin hunturu, tare da matsakaicin yanayin zafi yawanci tsakanin {{Cvt|16|C}} ° C (61 ° F) da {{Cvt|22|C}} ° C (72 ° F), kuma mafi ƙarancin yanayin zafi yawancin tsakanin {{Cvt|3|C}} ° C (37 ° F) zuwa {{Cvt|13|C}} ° C (55 ° F). Watan da ya fi sanyi shine Yuli, tare da matsakaicin zafin jiki na {{Cvt|18.4|C}} ° C (65.1 ° F), wanda ya fi na wasu manyan biranen Australiya 2: [[Brisbane]] da Darwin, da kuma matsakaicin matsakaicin yawan zafin jiki ya {{Cvt|7.9|C}} ° C (46.2 ° F), yina ya fi na [[Sydney]], Brisbane da Darwini.
Frost can occasionally form in Perth. Temperatures below {{Cvt|2|C}} happen on average four times per year. Temperatures below {{Cvt|0|C}} happen on average once every five years. The lowest temperature ever recorded for Perth is {{Cvt|-0.7|C}}, on 17 June 2006, and the lowest temperature ever recorded in the metropolitan region is {{Cvt|-3.4|C}} at Jandakot Airport on the same day. Jandakot Airport tends to be the coldest part of Perth during winter, with temperatures below {{Cvt|2|C}} occurring on average 14.6 times per year, and temperatures below {{Cvt|0|C}} occurring on average 3.5 times per year. The lowest maximum temperature recorded for Perth is {{Cvt|8.8|C}}, on 26 June 1956. The highest maximum temperature recorded in winter for Perth is {{Cvt|30|C}}, on 28 August 2019, and the highest minimum recorded in winter for Perth is {{Cvt|17.1|C}}, on 7 August 2013.
Perth tana samun ruwan sama mai yawa a lokacin hunturu, tare da matsakaicin {{Cvt|397.3|mm}} in), a kwanakin ruwan sama 47.6, tsakanin Yuni da Agusta. Yawancin kwanakin ruwan sama suna samun ruwan sama mai yawa, kuma ana haɗa su da kwanakin rana da yawa. Yankin da ya fi ruwan sama babban birni yana cikin Perth Hills . Bickley yana da matsakaicin ruwan sama na hunturu na {{Cvt|591.7|mm}} in), kuma Kalamunda yana da matsakaiciyar ruwan sama na {{Cvt|595.9|mm}} in).<ref name="Kalamunda Climate">{{Cite web |title=Climate statistics for Australian locations – Kalamunda |url=http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_009058_All.shtml |access-date=16 July 2020 |website=Bureau of Meteorology}}</ref>
Ruwan sama na hunturu na Perth yana rinjayar Yanayin kudancin (SAM). Lokacin da SAM yake da kyau, ruwan sama a Perth yana raguwa, kuma lokacin da SAM ba shi da kyau, ana ƙara ruwan sama a cikin Perth.
Duk da yake ba a taɓa yin rikodin dusar ƙanƙara a cikin Perth CBD ba, an ba da rahoton dusar ƙara mai sauƙi a cikin unguwanni na waje na Perth a cikin Persh Hills a kusa da Kalamunda, Roleystone da Mundaring. Snowfall na baya-bayan nan ya kasance a shekarar 1968.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
j5vwktd7vab3aqmv5m29swotgj0zbib
Yarjejeniyar 'Yancin Dan Adam da' Yanci
0
110740
831390
791845
2026-05-06T22:57:41Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831390
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Yarjejeniya ta 'Yancin Dan Adam da 'Yanci (Faransanci: Charte des droits et libertés de la personne, ), kuma aka sani da "Quebec Charter", doka ce ta haƙƙin haƙƙin ɗan adam da Majalisar Dokokin ƙasar Quebec ta zartar a ranar 27 ga Yuni, 1975. Ya sami sammacin sarauta daga Laftanar Gwamna Hugues, 6 zuwa Laftanar. Gwamnatin Liberal ta Robert Bourassa ce ta gabatar da ita, Yarjejeniya ta bi manyan ayyukan shirye-shiryen da aka fara a ƙarƙashin gwamnatin Tarayyar Ƙasa ta Daniel Johnson.
Yarjejeniya ta 'Yancin Dan Adam da 'Yanci (Faransanci: Charte des droits et libertés de la personne, ), kuma aka sani da "Quebec Charter", doka ce ta haƙƙin haƙƙin ɗan adam da Majalisar Dokokin ƙasar Quebec ta zartar a ranar 27 ga Yuni, 1975. Ya sami sammacin sarauta daga Laftanar Gwamna Hugues, 6 zuwa Laftanar. Gwamnatin Liberal ta Robert Bourassa ce ta gabatar da ita, Yarjejeniya ta bi manyan ayyukan shirye-shiryen da aka fara a ƙarƙashin gwamnatin Tarayyar Ƙasa ta Daniel Johnson.
Yarjejeniya ta fahimci cewa kowane mutum a yankin Quebec yana daidai da kima da daraja. Tun da Yarjejeniya tana nufin tabbatar da haƙƙin ɗan adam da daidaita alaƙar da ke tsakanin 'yan ƙasa, da kuma tsakanin 'yan ƙasa da cibiyoyi, Yarjejeniya ta ɗaure ƙasa (majalisa, zartarwa, gudanarwa) kuma ta shafi dangantakar doka ta sirri (tsakanin mutane). Yarjejeniya ta kuma kafa Hukumar des droits de la personne et des droits de la jeunesse (Human Rights and Youth Rights Commission, wanda kuma aka sani da sunan "CDPDJ"), wanda aka caje shi don ingantawa da amfani da Yarjejeniya, da Kotun Kare Hakkokin Dan Adam na Quebec (Faransanci: Tribunal des droits de la personne).
Yarjejeniya ta yi matsayi a tsakanin sauran dokokin Quebec na kundin tsarin mulki, kamar Yarjejeniya ta Harshen Faransa da Dokar da ke mutunta damar samun takaddun da hukumomin jama'a ke riƙe da kuma Kariyar bayanan sirri. Samun fifiko a kan duk dokokin lardi (ciki har da na ƙarshe), Yarjejeniya ta 'Yancin Dan Adam da 'Yanci tana tsaye a koli na tsarin shari'a na Quebec. Kundin Tsarin Mulki na Kanada kawai, gami da Yarjejeniya ta Kanada ta Hakkoki da 'Yanci, suna da fifiko akan yarjejeniyar Quebec. Sauran larduna da yankuna na Kanada sun ɗauki irin waɗannan dokoki.
== Shirye-shiryen ==
''Yarjejeniyar 'Yancin Dan Adam da' Yanci'' ta ƙunshi sassa bakwai:
* ''Sashe na I'' ya bayyana muhimman hakkokin ɗan adam. Babi shida sun bayyana 'yanci da' yanci na asali, haƙƙin daidaito, haƙƙin siyasa, haƙƙin shari'a, haƙƙin tattalin arziki da zamantakewa, da tanadin fassara.
* ''Sashe na II'' ya kafa Hukumar Kare Hakkin Mutum da Hakkin Matasa. Hukumar tana da alhakin ingantawa da kuma tabbatar da ka'idodin sashin ta hanyar kowane mataki da ya dace, gami da bincika yiwuwar nuna bambanci da kuma gabatar da shari'a. Majalisar Dokoki ce ke nada mambobin hukumar. Ma'aikatan hukumar ba na cikin ma'aikatan gwamnati ba ne, don kare 'yancin kansu.
* ''Sashe na III'' yana ba da shirye-shiryen aiki masu tabbatarwa.
* ''Sashe na IV'' ya tabbatar da haƙƙin sirri.
* ''Sashe na V'' ya ba gwamnati ikon sarrafawa.
* ''Sashe na VI'' ya kafa [[Kotun Kare Hakkin Dan Adam ta Quebec]], wanda aka zaba mambobinta da ke da ikon yanke shawara daga bangaren shari'a.
* ''Sashe na VII'' ya ba da tanadi na ƙarshe na Yarjejeniyar, da kuma wasu takunkumi na azabtarwa.
== Kwatanta da sauran kayan aikin kare hakkin dan adam ==
Yarjejeniya ta 'Yancin Dan Adam da 'Yanci ta bambanta a tsakanin Kanada (da Arewacin Amurka) takaddun haƙƙin ɗan adam domin ta ƙunshi ba kawai haƙƙoƙin ɗan adam (na farar hula da siyasa) ba amma har da wasu muhimman haƙƙoƙin zamantakewa da tattalin arziki. Kariyar da ke kunshe a cikin Yarjejeniya ta samo asali ne daga Yarjejeniya ta Duniya ta Hakkokin Dan Adam, Yarjejeniyar Kasa da Kasa kan 'Yancin Bil Adama da Siyasa da Yarjejeniyar Kasa da Kasa kan Hakkokin Tattalin Arziki da Jama'a da Al'adu.
Bugu da ƙari, jerin abubuwan da aka haramta na nuna wariya da aka haɗa a cikin Yarjejeniya ta Quebec suna da yawa; An ƙididdige jimillar dalilai goma sha huɗu da aka haramta, waɗanda suka haɗa da launin fata, launi, ƙabila ko asalin ƙasa, jima'i, ciki, shekaru, nakasa, da harshe. "Yanayin zamantakewa" ya kasance haramtacciyar hanyar nuna wariya tun lokacin da yarjejeniyar ta fara aiki. An haramta wariya dangane da yanayin jima'i tun 1977; tare da wannan canjin, Quebec ya zama ikon farko wanda ya fi girma fiye da birni ko yanki don hana nuna wariyar jinsi. A cikin 2016, an ƙara ainihin jinsi ko magana a cikin Yarjejeniya ta Quebec.
== Hanyar aiwatar da shi ==
=== Tabbatar da bangarorin jama'a da masu zaman kansu ===
Kowane mutum, ƙungiya, cibiyoyi, masu zaman kansu, sabis na jama'a da masu zaman kansu, da kuma gwamnatin Quebec (cibiyar ta da na gunduma da gwamnatin makaranta) suna da alaƙa da Yarjejeniya ta. Don haka, cin zarafi na Yarjejeniya ba bisa ka'ida ba, ko ta wata ƙungiya mai zaman kanta ko ta Lardi, na iya haifar da dakatarwa da hani da kuma biyan diyya. Ana iya samun lamuni mai ladabtarwa idan aka yi ganganci da keta doka.
Yarjejeniya ta Quebec ba ta aiki ga ayyukan da gwamnatin tarayya ke tsarawa a Quebec, kamar sabis na jama'a na tarayya, bankuna, kamfanonin sadarwa (misali: CBC, Bell, Rogers), da sabis na sufuri na iska, dogo, ko teku (misali: Air Canada, Via Rail). Waɗancan suna ƙarƙashin Yarjejeniya ta Kanada na Haƙƙoƙi da 'Yanci da/ko Dokar Haƙƙin Dan Adam na Kanada.
=== Matsayi na kusan kundin tsarin mulki ===
''Yarjejeniyar 'Yancin Dan Adam da' Yanci'' ana kiranta kusan tsarin mulki saboda, bisa ga sashi na 52, babu wani tanadi na duk wani Dokar da Majalisar Dokokin Quebec ta zartar da shi da zai iya ragewa daga sashe na 1 zuwa 38, sai dai idan irin wannan Dokar ta bayyana a fili cewa tana aiki duk da yarjejeniyar (kimanin aiki a matsayin daidai da ma'anar Yarjejeniyar' Yancin Kanada). Cikakken rashin yiwuwar karɓar dokokin da ba su dace da ikon mallakar majalisa ba, ƙa'ida ce ta asali a cikin tsarin siyasa da ke bin al'adar Burtaniya; duk da haka, Kanada, wanda Quebec lardin ne, yana da al'adar mafi girman tsarin mulki. Kundin Tsarin Mulki, wanda ya haɗa da ''''Yarjejeniyar 'Yancin Kanada da' Yanci'''', shine mafi girma, yana ɗaure majalisar tarayya da majalisun majalisa na larduna da yankuna na Kanada.
=== Rashin rinjaye na haƙƙin tattalin arziki da na zamantakewa ===
Ƙimar Yarjejeniya ta Quebec a ƙarƙashin sashe na 52 ya shafi nau'ikan haƙƙoƙi masu zuwa: haƙƙoƙin asali da yanci ('yancin rayuwa, 'yancin faɗar albarkacin baki, 'yancin yin addini, 'yancin keɓewa, da sauransu); 'yancin daidaitawa; 'yancin siyasa; da hakkin shari'a. Haƙƙin tattalin arziki da zamantakewa ba sa jin daɗin girma amma, a cewar Kotun Koli na Kanada a cikin shari'ar 2002 na Gosselin v. Quebec (Attorney General), rashin mutunta irin wannan haƙƙin na iya haifar da sanarwar cin zarafi na shari'a.
=== Hukumar Kare Hakkin Dan Adam da Kotun Kare Hakkin dan Adam ===
Yarjejeniya ta tanada takamaiman injuna a lokuta na wariya (ko cin zarafin tsoho ko mai nakasa). Maimakon gabatar da kara a kotu, wadanda aka yi musu irin wannan cin zarafi na iya shigar da kara ga Hukumar Kare Hakkokin Dan Adam da Matasa. Hukumar za ta binciki lamarin tare da kokarin ganin an sasanta tsakanin bangarorin. Yana iya ba da shawarar matakan gyarawa. Idan ba a bi waɗannan ba, hukumar za ta iya gabatar da ƙara a gaban kotu (yawanci, amma ba dole ba, Kotun Kare Haƙƙin Dan Adam). Hukumar za ta iya wakilta wadanda abin ya shafa kyauta (bisa ga ra'ayin hukumar).
== Tarihi ==
Yarjejeniya ta 'Yancin Dan Adam da 'Yanci ta bi manyan ayyukan shirye-shiryen da aka fara a karkashin Gwamnatin Tarayyar Tarayya ta Daniel Johnson.
Kafin karɓar Yarjejeniyar, Quebec ba ta da Dokar Hakki, ba kamar wasu larduna ba. A wannan lokacin, Dokar Jama'a (Code civil du Bas-Canada) ta yi aiki don kare wasu 'Yancin Dan Adam da' Yanci. Ligue des droits de l'Homme (yanzu Ligue des rights et libertés) ta shawo kan gwamnati game da muhimmancin kare haƙƙin ɗan adam ta hanyar takamaiman doka.<ref>{{Cite web |last=Ligue des droits de l'Homme |date=1974 |title=Rapport annuel de la Ligue, mai 1973 à mai 1974 |url=https://historyofrights.ca/wp-content/uploads/documents/LDH_annualreport1974.pdf |language=fr}}</ref> Yawancin sanannun farfesa na shari'a a lokacin, kamar su Paul-André Crépeau, Jacques-Yvan Morin da Frank Scott, sun shiga cikin tsara Dokar da za ta zama Yarjejeniyar Quebec.
A ranar 29 ga Oktoba, 1974, ministan shari'a, mai sassaucin ra'ayi Jérôme Choquette, ya gabatar da kudirin a gaban majalisar dokokin Quebec. Majalisar ta amince da Yarjejeniya gaba ɗaya a ranar 27 ga Yuni, 1975, kuma ta fara aiki a ranar 28 ga Yuni, 1976.
Tun lokacin da ya fara aiki, an yi gyare-gyaren Yarjejeniya ta sau da yawa don tabbatar da mafi kyawun yancin ɗan adam:
* 1977: An kara da jima'i a cikin haramtacciyar tushen nuna bambanci (s. 10).
* 1979: Hakkin kowane ma'aikaci ga yanayin aiki mai adalci da ma'ana wanda ke da la'akari da lafiyarsa, aminci da jin daɗi na jiki an kara shi tsakanin haƙƙin tattalin arziki da zamantakewa (s. 46).
* 1982: An canza Yarjejeniyar don hana cin zarafin nuna bambanci (s. 10.1), nuna bambanci a cikin aiki bisa ga bayanan aikata laifuka (s. 18.2), da kuma nuna bambanci bisa ga nakasa, ciki, da shekaru (s. 10). Sashe na III na Yarjejeniyar, wanda ke tsara shirye-shiryen aiki na Tabbatacce, an kuma kara shi.
* 1989: An kara Sashe na IV na Yarjejeniyar, don ƙirƙirar [[Kotun Kare Hakkin Dan Adam ta Quebec|Kotun Kare Hakkin Dan Adam]]. Sashe na II na Yarjejeniyar, game da rawar da ikon Hukumar Kare Hakkin Dan Adam, an canza shi daidai.
* 2006: Hakkin kowane mutum na rayuwa a cikin yanayi mai lafiya wanda aka adana halittu masu yawa an kara shi a cikin haƙƙin tattalin arziki da zamantakewa (s. 46.1).
* 2008: Yarjejeniyar ta ba da cewa dole ne a tabbatar da dukkan hakkoki da 'yanci daidai tsakanin maza da mata (s. 50.1).
* 2019: An kara ka'idar laicity na Jiha (laicism na Jiha) a s. 9.1 kuma zuwa ga Preamble na Yarjejeniyar.<ref>{{Cite web |title=Law 11, Act respecting the laicity of the State |url=https://www.legisquebec.gouv.qc.ca/en/document/cs/L-0.3 |website=Publications Québec}}</ref>
* 2022: An kara muhimmancin kare harshen Faransanci zuwa s. 9.1 da kuma Preamble na Yarjejeniyar. Yarjejeniyar ta kuma tabbatar da haƙƙin rayuwa a Faransanci (s. 3.1) kuma an kara sabon sakin layi zuwa s. 50, bisa ga abin da ba za a iya fassara Yarjejeniyar a hanyar da za ta hana ko ƙuntata haƙƙin da ke da niyyar kare harshen Faransanci ba.<ref>{{Cite web |title=Loi 96, Loi sur la langue officielle et commune du Québec, le français |url=http://www2.publicationsduquebec.gouv.qc.ca/dynamicSearch/telecharge.php?type=5&file=2022C14F.PDF |website=Publications Québec }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Lura cewa sai dai lokacin da dan majalisa ya gyara rubutun Yarjejeniya, juyin halittar Yarjejeniya da fassarar yanayinsa ba kawai daga hukunce-hukuncen kotuna ba ne, har ma daga gwagwarmayar da kungiyoyin farar hula suka yi.
== Shari'ar shari'a mai daraja ==
Shahararrun shari'o'in da aka yanke a karkashin Yarjejeniyar sun hada da:
* ''Ford v. Quebec (Attorney General) '', [1988] 2 S.C.R. 712: 'Yanci na faɗar albarkacin baki da alamu
* ''Devine v. Quebec (Attorney General) '' [1988] 2 S.C.R. 790: 'Yanci na faɗar albarkacin baki
* ''Tremblay v. Daigle'' [1989] 2 S.C.R. 530: Zubar da ciki
* ''Godbout v. Longueuil (City) '', [1997] 3 S.C.R. 844: Bukatar zama
* Aubry v. Éditions Vice-Versa inc., [1998] 1 S.C.R. 591: Hakkin sirri
* Quebec (Kwamitin haƙƙin mutum da haƙƙin matasa) v. Montreal (City of); Quebec (Kyamitin haƙƙin ɗan adam da haƙƙin ƙuruciya) v. Boisbriand (City for), 2000 SCC 27: Nuna bambanci bisa ga nakasa (ƙasasshi)
* ''Gosselin v. Quebec (Attorney General) '' [2002] 4 S.C.R. 429, 2002 SCC 84: Hakkin jama'a
* Syndicat Northcrest v. Amselem [2004] 2 S.C.R. 551: 'Yanci na addini
* ''Gosselin (Tutor of) v. Quebec (Attorney General) '' [2005] 1 S.C.R. 238: Ilimin harshe na Ƙananan
* ''Chaoulli v. Quebec (Attorney General) '' [2005] 1 S.C.R. 791: Kula da lafiya
* Movement laïque québécois v. Saguenay (City), 2015 SCC 16: Tsakanin Jiha a cikin al'amuran addini
* [https://scc-csc.lexum.com/scc-csc/scc-csc/en/item/19046/index.do ''Ward v. Quebec (Kwamitin haƙƙin mutum da haƙƙin matasa) ''], 2021 SCC 43: maganganun nuna bambanci da rikici na haƙƙin mallaka
== Dubi kuma ==
* 'Yancin Dan Adam a Kanada
* [[Kotun Kare Hakkin Dan Adam ta Quebec]]
== Manazarta ==
koep2qy2fx4od0525w3vmdi47qsi6o5
Po Pin Chau
0
110900
831644
736236
2026-05-07T10:04:39Z
Ummun Sultan
23935
831644
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}[[Fayil:Po_Pin_Chau_1.jpg|thumb|Po Pin Chau kamar yadda aka gani daga High IslandBabban Tsibirin]]
[[Fayil:High_Island_(Hong_Kong).jpg|thumb|Po Pin Chau da Babban Tsibirin Reservoir East Dam.]]
'''Po Pin Chau''' (Sinanci) tsibiri ne a [[Hong Kong]] . A gabar gabashin Gabashin Dam na Babban Tsibirin Reservoir, an san tsibirin da haɗin ginshiƙan hexagonal. Tsibirin da farko wani Cape ne da ke da alaƙa da ƙasar, amma daga ƙarshe ya rabu da ƙasar saboda shekaru na [[Zaizayar Kasa|rushewa]]. Gundumar Sai Kung ce ke gudanar da tsibirin.<ref>{{Cite web |title=破邊洲 |url=https://trippers.info/hongkong/saikung/0001 |website=trippers.info}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 May 2015 |title=山上行‧破邊洲 |url=http://www.walkonhill.com/route.php?area=3&seq=12 |website=walkonhill.com}}</ref>
== Ilimin ƙasa ==
An kuma kafa tsarin dutse a tsibirin ne bayan jerin fashewar dutse a Hong Kong a lokacin Jurassic.<ref>{{Cite web |last=Williams |first=Martin |date=2015-10-12 |title=The four best sights in Hong Kong's below-the-radar geopark and how to visit them |url=https://www.scmp.com/lifestyle/travel-leisure/article/1866523/four-best-sights-hong-kongs-geopark-and-how-visit-them |access-date=2022-08-28 |website=South China Morning Post |language=en}}</ref>
== Karewa ==
Po Pin Chau wani ɓangare ne na Hong Kong Geopark da Sai Kung East Country Park .
Po Pin Chau wani ɓangare ne na Babban Tsibirin na Musamman (糧船灣特別地區), wanda ke rufe hekta 3.9 kuma an sanya shi a cikin 2011.<ref>{{Cite web |title=Country Parks & Special Areas |url=http://www.afcd.gov.hk/english/country/cou_lea/cp_sa.html |publisher=[[Agriculture, Fisheries and Conservation Department]]}}</ref> Yankin ya haɗa da tsibirai biyu na Po Pin Chau da Conic Island kuma babu wani ɓangare na High Island da ya dace.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=20 October 2010 |title=Double Haven and Others (Special Areas) Order 2010 |url=https://www.legco.gov.hk/yr10-11/english/subleg/brief/137_brf.pdf |access-date= |website= |publisher=[[Legislative Council of Hong Kong]] |quote=}}</ref> Ilimin yanayin yankin yana da halayyar dutsen wuta na zamanin [[Cretaceous]].<ref>{{Cite web |last= |first= |date=31 December 2010 |title=Five geologically important sites designated as special areas |url=https://www.info.gov.hk/gia/general/201012/31/P201012310121.htm |access-date= |website= |publisher=[[Government of Hong Kong]] |quote=}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
9gft6rurdfb77jocdpepzhkgpn66nwq
831645
831644
2026-05-07T10:04:58Z
Ummun Sultan
23935
831645
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}[[Fayil:Po_Pin_Chau_1.jpg|thumb|Po Pin Chau kamar yadda aka gani daga High IslandBabban Tsibirin]]
[[Fayil:High_Island_(Hong_Kong).jpg|thumb|Po Pin Chau da Babban Tsibirin Reservoir East Dam.]]
'''Po Pin Chau''' (Sinanci) tsibiri ne a [[Hong Kong]] . A gabar gabashin Gabashin Dam na Babban Tsibirin Reservoir, an san tsibirin da haɗin ginshiƙan hexagonal. Tsibirin da farko wani Cape ne da ke da alaƙa da ƙasar, amma daga ƙarshe ya rabu da ƙasar saboda shekaru na [[Zaizayar Kasa|rushewa]]. Gundumar Sai Kung ce ke gudanar da tsibirin.<ref>{{Cite web |title=破邊洲 |url=https://trippers.info/hongkong/saikung/0001 |website=trippers.info}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 May 2015 |title=山上行‧破邊洲 |url=http://www.walkonhill.com/route.php?area=3&seq=12 |website=walkonhill.com}}</ref>
== Ilimin ƙasa ==
An kuma kafa tsarin dutse a tsibirin ne bayan jerin fashewar dutse a Hong Kong a lokacin Jurassic.<ref>{{Cite web |last=Williams |first=Martin |date=2015-10-12 |title=The four best sights in Hong Kong's below-the-radar geopark and how to visit them |url=https://www.scmp.com/lifestyle/travel-leisure/article/1866523/four-best-sights-hong-kongs-geopark-and-how-visit-them |access-date=2022-08-28 |website=South China Morning Post |language=en}}</ref>
== Karewa ==
Po Pin Chau wani ɓangare ne na Hong Kong Geopark da Sai Kung East Country Park .
Po Pin Chau wani ɓangare ne na Babban Tsibirin na Musamman (糧船灣特別地區), wanda ke rufe hekta 3.9 kuma an sanya shi a cikin shekara ta 2011.<ref>{{Cite web |title=Country Parks & Special Areas |url=http://www.afcd.gov.hk/english/country/cou_lea/cp_sa.html |publisher=[[Agriculture, Fisheries and Conservation Department]]}}</ref> Yankin ya haɗa da tsibirai biyu na Po Pin Chau da Conic Island kuma babu wani ɓangare na High Island da ya dace.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=20 October 2010 |title=Double Haven and Others (Special Areas) Order 2010 |url=https://www.legco.gov.hk/yr10-11/english/subleg/brief/137_brf.pdf |access-date= |website= |publisher=[[Legislative Council of Hong Kong]] |quote=}}</ref> Ilimin yanayin yankin yana da halayyar dutsen wuta na zamanin [[Cretaceous]].<ref>{{Cite web |last= |first= |date=31 December 2010 |title=Five geologically important sites designated as special areas |url=https://www.info.gov.hk/gia/general/201012/31/P201012310121.htm |access-date= |website= |publisher=[[Government of Hong Kong]] |quote=}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
8cuyah5bx9q10vpsqbj8ydehdmh7kgz
Babban tsibirin (Hong Kong)
0
110954
831637
721836
2026-05-07T10:02:19Z
Ummun Sultan
23935
831637
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}[[Fayil:Sha_Kiu_(Sai_Kung)_02.jpg|thumb|Kiwon kifi kusa da Sha Kiu Tau (沙橋頭), a tsibirin High, Hong Kong .]]
[[Fayil:Tai_She_Wan_Sai_Kung_2017.jpg|thumb|Tai She Wan (大蛇灣), a yammacin gabar tsibirin High .]]
[[Fayil:Tin_Hau_Temple,_High_Island_19.jpg|thumb|Haikali na Tin Hau a tsibirin High.]]
[[Fayil:Lung_Shun_Wan_Mission_Centre_05.jpg|thumb|Rushewar Cibiyar Ofishin Jakadancin Lung Shun Wan (龍船灣天主堂) a Pak A.]]
[[Fayil:Hexagonal_volcanic_tuffs_at_East_Dam_of_High_Island_Reservoir_1.jpg|thumb|Tuffs na dutsen wuta tare da ginshiƙan hexagonal da ke haɗuwa a Gabashin Dam na Babban Tsibirin Reservoir.]]
[[Fayil:Sai_Kung_East_Dam_Sea_Cave.JPG|thumb|Kwarin teku a kan Babban Tsibirin, kusa da Babban Tsibirin Reservoir East Dam.]]
[[Fayil:Sha_Kiu_(Sai_Kung)_12.jpg|thumb|Sha Kiu Public Pier.]]
'''High Island''' or '''Leung Shuen Wan Chau''' (糧船灣洲, Cantonese Yale : lèuhng syùhn wāan hói ) <ref name="around">{{Cite journal |last=Schofield |first=Walter |author-link= |year=1983 |title=The Islands Around Hong Kong (notes for a talk given in 1937) |url=https://hkjo.lib.hku.hk/archive/files/b9d5480a618a698a5ffd49eb900bb8d9.pdf |journal=Journal of the [[Royal Asiatic Society Hong Kong Branch]] |location= |publisher= |volume=23 |pages=9109-110 |doi= |issn=1991-7295 |access-date= |archive-date=2024-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240421163015/https://hkjo.lib.hku.hk/archive/files/b9d5480a618a698a5ffd49eb900bb8d9.pdf |url-status=dead }}</ref> wani tsohon tsibiri ne dake kudu maso gabashin Sai Kung Peninsula a [[Hong Kong]], a cikin gundumar Sai Kung . Rukunin madatsun ruwa guda biyu da aka gina tsakanin 1969 zuwa 1979 kuma suka haye tsohon tashar Kwun Mun (官門海峽), sun haɗa tsibirin zuwa gaɓar teku, ta haka ne aka samar da Tafkin Tsibirin High Island . Kafin a haɗa shi da babban yankin, tsibirin yana da yanki na 8.511 km² (3.29 murabba'i mil) kuma shine tsibirin Hong Kong na 4 mafi girma a cikin 1960.
== Magana ==
A fannin ilimin ƙasa, manyan tsibirai tsibirai ne na asalin dutsen wuta. Ana iya amfani da kalmar don rarrabe irin waɗannan tsibirai daga ƙananan tsibirai, waɗanda aka kafa daga sedimentation ko haɓaka coral reefs (waɗanda galibi suka samo asali a kan dutsen wuta).
== Yanayin ƙasa ==
Babban tsibirin yana cikin kudu maso gabashin [[Bay Islet|Tsibirin Bay]] Kung, gabashin Port Shelter, [[Kau Sai Chau]], Jin Island, [[Tai Tau Chau (Sai Kung District)|Tai Tau Chau]], da Bay Islet, arewacin tsibirin Town, Bluff Island, Basalt Island, [[Wang Chau (Sai Kung)|Wang Chau]], [[Wong Nai Chau (Sai Kung District)|Wong Nai Chau]], le [[Kong Tau Pai]], da yammacin [[Po Pin Chau]] da [[Conic Island|Tsibirin Conic]].
Rashin ruwa a kudu maso yammacin tsohon tsibirin ana kiransa Rocky Harbour (ko Leung Shuen Wan Hoi (糧船灣海; 'tsarin jirgin ruwa na hatsi')).
== Ƙauyuka ==
Villages and former villages on High Island include, from west to east along the south coast: Tai She Wan (大蛇灣), Pak A (北丫; 'North Fork'),<ref name="around"/> Sha Kiu (沙橋), Tung A (東丫) and Pak Lap (白腊; 'White Insect Wax').<ref name="around" />
Pak A, Tung A, Pak Lap da Tai She Wan ƙauyuka ne da aka amince da su a ƙarƙashin Sabon Yankin Ƙananan Gida.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=September 2009 |title=List of Recognized Villages under the New Territories Small House Policy |url=https://www.landsd.gov.hk/doc/en/small-house/rv0909.pdf |access-date= |website= |publisher=[[Lands Department]] |quote=}}</ref>
Pak Lap ya kuma kasance a tarihi sunan mahaifi ne guda (Lau) ƙauyen Hakka. Ya ƙunshi gidaje 17 da aka gina a layuka biyu. Wadannan gidaje an mayar da su kuma sun bunkasa su zama karamin wurin shakatawa.<ref>{{Cite journal |last=Cheung |first=Sindney |author-link= |last2= |first2= |year=2003 |title=Traditional dwellings, conservation and land use: A study of three villages in Sai Kung |url=https://hkjo.lib.hku.hk/archive/files/720e758b956297d719fcb5804e7fae14.pdf |journal=Journal of the [[Royal Asiatic Society Hong Kong Branch]] |location= |publisher= |volume=43 |pages=9-10 |doi= |issn=1991-7295 |access-date= |archive-date=2024-04-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240416031809/https://hkjo.lib.hku.hk/archive/files/720e758b956297d719fcb5804e7fae14.pdf |url-status=dead }}</ref>
=== Yawan jama'a ===
A lokacin ƙidayar shekara ta 1911, yawan mutanen Pak A ya kai 164. Adadin maza ya kai 76.<ref>{{Cite journal |last=Hase |first=Patrick |author-link=Patrick Hase |year=1996 |title=Traditional Life in the New Territories: The Evidence of the 1911 and 1921 Censuses |url=https://hkjo.lib.hku.hk/archive/files/ecc123316b3526a31a101b3c4cf08a12.pdf |journal=Journal of the [[Royal Asiatic Society Hong Kong Branch]] |volume=36 |page=79 |issn=1991-7295 |access-date=2025-08-05 |archive-date=2022-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221013194421/https://hkjo.lib.hku.hk/archive/files/ecc123316b3526a31a101b3c4cf08a12.pdf |url-status=dead }}</ref>
A shekara ta 2006, 'yan mutane da yawa sun zauna a Pak A, Tung A, Sha Kiu da Pak Lap. Bugu da ƙari, kimanin mutane 100 ne suka zauna a yankunan al'adun kifi da aka tsara.
== Ilimin ƙasa ==
Babban tsibirin yana da ginshiƙan dutsen wuta. Yawancin ginshiƙan suna tsaye, madaidaiciya da layi daya. Wannan nau'in dutsen dutse ya rufe babban yanki a kusa da Sai Kung Peninsula a gabashin Hong Kong, gami da High Island Reservoir da [[Tai Long Wan, Sai Kung|Tai Long Wan]].
== Abubuwan da ke ciki ==
=== Kiwon Ruwa ===
Rashin ruwa kusa da Leung Shuen Wan yana ɗaya daga cikin yankuna 26 da aka tsara na al'adun kifi a Hong Kong <ref name="fisheries culture">{{Cite web |date=15 March 2022 |title=Marine fish culture, pond fish culture and oyster culture |url=https://www.afcd.gov.hk/english/fisheries/fish_aqu/fish_aqu_mpo/fish_aqu_mpo.html |access-date=23 March 2022 |publisher=[[Agriculture, Fisheries and Conservation Department]]}}</ref> kuma bakin tekun yana da gidajen cin abinci da yawa.
=== Haikali na Tin Hau ===
Akwai Haikali na Tin Hau (糧船灣天后宮) a kan Babban Tsibirin, wanda ke tsakanin Pak A da Tung A. An gina shi a cikin 1741, yana ɗaya daga cikin haikalin biyu waɗanda ke da fareti na ruwa don Bikin Tin Hau (天后誕). Sauran shine Haikali na Tin Hau a Tap Mun wanda ke da shi sau ɗaya a kowace shekara goma. Bikin Tin Hau a High Island yana faruwa a kowace shekara biyu. Bikin addini yana ɗaukar kwanaki shida kuma ana gudanar da fareti na ruwa a ranar haihuwar Tin Hau. Sauran alloli ciki har da Kwan Tai da Kwun Yam suma ana bauta musu a haikalin.<ref name="Appraisal" /> An jera haikalin a matsayin Ginin tarihi na Grade II a cikin 1996, kuma a matsayin ginin tarihin Grade III tun 2010.
=== sansanin 'yan gudun hijira ===
Cibiyar Tsaro ta High Island [[Refugee camp|sansanin]] [[Ƴan gudun hijira|'yan gudun hijira]] ne da aka gina kusa da West Dam na tafkin don karbar bakuncin' yan gudun hijira da [[Vietnamese people in Hong Kong|mutanen jirgin ruwa daga Vietnam]]. Yankin yanzu yanki ne mai laushi wanda [[Saniya|shanu]] ke kiwo. Yana da wani pavilion wanda ke kaiwa daga cikin filin.
== Ilimi ==
Leung Shuen Wan tana cikin Primary One Admission (POA) School Net 95. A cikin makarantar akwai makarantu masu taimako da yawa (wanda ke aiki da kansu amma ana tallafawa da kuɗin gwamnati) da kuma makarantar gwamnati guda ɗaya: Tseung Kwan O Government Primary School (將軍澳官立小學). <ref>{{Cite web |title=POA School Net 95 |url=https://www.edb.gov.hk/attachment/en/edu-system/primary-secondary/spa-systems/primary-1-admission/school-lists/2023dpnet-95b.pdf |access-date=2022-10-09 |publisher=[[Education Bureau]] |archive-date=2022-10-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221009164808/https://www.edb.gov.hk/attachment/en/edu-system/primary-secondary/spa-systems/primary-1-admission/school-lists/2023dpnet-95b.pdf |url-status=dead }}</ref>
== Karewa ==
Babban tsibirin yana daga cikin Sai Kung East Country Park . <ref>{{Cite web |title=Sai Kung East Country Park |url=http://www.afcd.gov.hk/english/country/cou_vis/cou_vis_cou/cou_vis_cou_ske/cou_vis_cou_ske.html |access-date=18 July 2016 |publisher=[[Agriculture, Fisheries and Conservation Department]]}}</ref> Yankin gabashin High Island yana daga cikin yankin Sai Kung Volcanic Rock na Hong Kong Geopark .
[[Conservation in Hong Kong|Yankin Musamman na Babban Tsibirin]] (糧船灣特別地區) ya rufe hekta 3.9 kuma an sanya shi a cikin 2011.<ref>{{Cite web |title=Country Parks & Special Areas |url=http://www.afcd.gov.hk/english/country/cou_lea/cp_sa.html |publisher=[[Agriculture, Fisheries and Conservation Department]]}}</ref> Ya haɗa da tsibirai biyu [[Po Pin Chau]] da Conic Island kuma babu wani ɓangare na High Island da ya dace.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=20 October 2010 |title=Double Haven and Others (Special Areas) Order 2010 |url=https://www.legco.gov.hk/yr10-11/english/subleg/brief/137_brf.pdf |access-date= |website= |publisher=[[Legislative Council of Hong Kong]] |quote=}}</ref> Ilimin yanayin yankin yana da halayyar dutsen wuta na zamanin [[Cretaceous]].<ref>{{Cite web |last= |first= |date=31 December 2010 |title=Five geologically important sites designated as special areas |url=https://www.info.gov.hk/gia/general/201012/31/P201012310121.htm |access-date= |website= |publisher=[[Government of Hong Kong]] |quote=}}</ref>
== Sufuri ==
Akwai tashar jiragen ruwa na jama'a a Pak A, Tung A da Sha Kiu, amma babu sabis na jirgin ruwa na jamaʼa zuwa Babban Tsibirin. Hanyar Sai Kung Man Yee (西貢萬宜路) tana gudana ta arewacin High Island, kusan tare da Babban Island Reservoir, daga West Dam zuwa East Dam. Hanyar minibus ta 9A ita ce kawai sufuri na jama'a da za ta iya kaiwa ga Dam na Gabas na Babban Tsibirin Reservoir, yayin da ake ba da izinin taksi na birane da sabbin yankuna a Sai Kung Man Yee Road.
== Manazarta ==
{{Reflist|40em}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
slqf1od03x2p0v4py4zxerdeklvg0d8
Yanayin Washington, DC
0
111132
831278
794557
2026-05-06T19:18:13Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831278
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Fayil:DC_locator_map_with_state_names.jpg|right|thumb|230x230px|Taswirar da ke nuna wurin [[Washington, D.C.|Washington, DC]] dangane da jihohin iyakarta na [[Maryland]] da [[Virginia]]]]
[[Washington, D.C.|Washington, DC]] tana cikin yankin Mid-Atlantic na Amurka a 38°53′4 77°0 / 38.89500°N 77.03639°W / 38. 89500; -77.03639, daidaitattun [[Zero Milestone]], akan [[The Ellipse|Ellipse]]. A cewar [[United States Census Bureau|Ofishin Ƙididdigar Amurka]], birnin yana da yanki na murabba'in mil 68.3 (176.9 ), murabba'i mil 61.4 (159.0 km) wanda shine ƙasa, kuma sauran murabba'ir mil 6.9 (17.9 km2) (10.16%) wanda shine ruwa. [[Anacostia River|Kogin Anacostia]] da karamin [[Rock Creek (Potomac River tributary)|Rock Creek]] suna gudana cikin [[Potomac River|Kogin Potomac]] a Washington.
Washington, D.C. tana kewaye da Arewacin Virginia a gefen kudu maso yamma da Maryland a kudu maso gabas, arewa maso gabas, da arewa maso yamma; ya katse iyakokin da jihohin ke yi, wanda ke kudu da gabar kogin Potomac daga sama da kasa daga birnin. Bangaren kogin Potomac wanda ya ratsa Washington, D.C. kusan yana cikin iyakar birnin, kamar yadda Washington, D.C. ya shimfida zuwa bankin kudu. Birnin ya ƙunshi sauran gundumomi na tarayya, wanda a da yana cikin waɗannan jihohi biyun da ke makwabtaka da su kafin su ba da shi ga babban birnin ƙasar a shekarun 1790. Ƙasar da aka ba da ita daga Virginia ta dawo da Majalisa a 1847, don haka abin da ya rage na gundumar zamani ya kasance wani ɓangare na Maryland.
== Yanayin ƙasa da ilimin ƙasa ==
[[Fayil:Washington,_D.C._by_Sentinel-2,_2020-07-29.jpg|alt=|thumb|[[Washington, D.C.|Washington, DC]] kamar yadda aka gani daga sararin samaniya a cikin 2020]]
[[Fayil:Washington-DC-TF.jpg|thumb|Bayyanar iska, 3D kwamfuta ta samar da hoton Washington, DC]]
Hoton hoto na Washington, DC yayi kama da yanayin yanayin ƙasa na yawancin Maryland. Garin yana da manyan jikunan ruwa masu gudana guda uku: Kogin Potomac da magudanan ruwa guda biyu, Kogin Anacostia da Rock Creek. Haɗin Potomac da Anacostia shine yanki mai tarihi wanda aka sani da Arsenal Point. Gundumar kuma ta haɗa da Tashoshin Washington, wanda ke gudana zuwa mahadar kogin Anacostia da Potomac. Akwai kuma tafkunan wucin gadi guda uku: Dalecarlia Reservoir, wanda ya ketare iyakar arewa maso yammacin gundumar daga Maryland, da McMillan Reservoir kusa da Jami'ar Howard, da Tafkin Georgetown a saman Georgetown. Na huɗu, ƙaramin tafki yana a Fort Reno a Tenleytown.
Washington, D.C. tana cikin babban kwano. Kasan kwano, inda fadar White House da Amurka Capitol suke, yana cikin mashigar mahadar kogin Anacostia da Potomac. Fitowa daga filin ambaliya jerin filayen kogi ne masu tasowa. Waɗannan manyan tudu sun kusa kewaye birnin. Mafi girma daga cikin waɗannan filaye yana da ƙafa 200 sama da matakin teku kuma yana gaba da wani ɗorewa wanda ya shahara sosai a gefen gabashin kogin Anacostia. Rawayoyi masu tsayi da ƙananan rafuka sun ratsa ta saman bene na gabas na Kogin Anacostia akai-akai akai-akai. Ana iya samun misalan waɗannan kwaruruka masu rafi a Forts Dupont da Stanton
Washington, DC tana kan layin faduwa, iyakar wurare biyu daban-daban na yanayin ƙasa ko larduna; dutse mai wuya na Piedmont Plateau zuwa arewa da yamma da kuma mai laushi na Atlantic Coastal Plain zuwa gabas. Filayen Piedmont yana arewa da yammacin birnin. Kwarin da aka yanke sosai da kuma shahararrun tuddai suna nuna wannan yanki.
Matsayi mafi girma a Washington, DC yana da ƙafa 410 (125 m) sama da matakin teku a Reno Reservoir a Tenleytown . <ref>{{Cite web |year=2001 |title=Elevations and Distances in the United States |url=http://egsc.usgs.gov/isb/pubs/booklets/elvadist/elvadist.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120722022527/http://egsc.usgs.gov/isb/pubs/booklets/elvadist/elvadist.html |archive-date=July 22, 2012 |website=United States Geological Society |publisher=United States Department of the Interior}}</ref> Matsayi mafi ƙasƙanci shine matakin teku, wanda ke faruwa tare da duk bakin tekun Anacostia da duk bakin Tekun Potomac ban da mafi girman mita 100 (yankin Little Falls-Chain Bridge). Matsayin teku a cikin Tidal Basin ya tashi da ƙafa goma sha ɗaya a lokacin Guguwar Isabel a ranar 18 ga Satumba, 2003. Cibiyar ƙasa ta Washington, DC tana kan shafin yanar gizon Hedikwatar kungiyar Amurka.<ref>{{Cite web |title=George Washington's (Empty) Tomb at the Center of D.C. |url=https://www.atlasobscura.com/places/district-of-columbia-center-point |access-date=9 July 2023 |website=Atlas Obscura |language=en}}</ref> Babban Birnin Amurka yana nuna haɗuwa da yankuna huɗu na gudanarwa na birnin.
Sauran shahararrun siffofin ƙasa na Washington, DC, sun haɗa da Tsibirin Theodore Roosevelt, Tsibirin Columbia, 'Yan'uwa mata Uku, da Hains Point.
Wasu yankuna, musamman a kusa da National Mall da sassa na Foggy Bottom, sun kasance marshes ko sassa na kogi da aka cika.
=== Tarihin halitta ===
A cikin karni na 18, manyan sassan yankin sun kasance gandun daji, tare da nau'o'in da suka hada da zomo, turkey, pheasants, woodcocks, [[Afifiya|Turtles]], da quail, da kuma nau'ikan tsuntsaye da yawa ciki har da mockingbirds, bluebirds, hummingbirds, da orioles. Sauran nau'o'in asali sun haɗa da [[Rattlesnake|maciji]] baƙar fata, maciji na garter, rattlesnake, jan ƙarfe, bullfrog da sauran nau'ikan kwari, Squirrels na ƙasa, Squirrels masu tashi, skunks, opossums, raccoons, foxes, beavers, [[Dabbar rendiya|deer]], wolves, da [[Dabbar beya|bears]]. Snipes da nau'ikan [[Agwagwa|Ducks]] daban-daban [[Zomo|buns]] zaune a wuraren da ke da santsi, da kuma Soruses.
Nau'o'in bishiyoyi na asali sun haɗa da willow, birch, cedar, da oak. Sauran nau'ikan shuke-shuke da aka samo a gefen Potomac a farkon karni na 19 sun haɗa da jessamine mai launin rawaya, cactus mai laushi, farin horehound, fennel mai dadi, [[Cherry|cherries]] na daji, da strawberries na daji. Babban kashi na wurin shakatawa yana ba da gudummawa ga babban bishiyar birane na 35% .
A shekara ta 1965, Shugaba Lyndon Johnson ya kira Kogin Potomac "abin kunya na kasa" kuma ya yi amfani da kogin don kwatanta bukatar Dokar Maido da Ruwa Mai Tsabtace ta 1966. <ref>{{Cite web |date=2002-04-01 |title=Potomac Basin History |url=http://www.potomacriver.org/about_potomac/history.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20080527192035/http://www.potomacriver.org/about_potomac/history.htm <!-- Bot retrieved archive --> |archive-date=2008-05-27 |access-date=2008-06-02 |publisher=Interstate Commission on the Potomac River Basin}}</ref> Kogin yanzu gida ne ga kamun kifi mai zafi da ruwa mai zafi kuma da ke haifar da gaggafa sun koma bakin kogin. Duk da yanayin birane mai zurfi, Gundumar Columbia cibiyar bincike ce kan kula da namun daji na birane, kula da nau'o'in mamayewa, maido da rafin birane, da kuma yanayin muhalli na raƙuman birane.<ref>{{Cite web |title=Environmental Resources |url=http://www.ddoe.dc.gov/ddoe/cwp/view,a,1210,q,494364,ddoeNav,%7C31007%7C,.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080211183144/http://www.ddoe.dc.gov/ddoe/cwp/view%2Ca%2C1210%2Cq%2C494364%2CddoeNav%2C%7C31007%7C%2C.asp |archive-date=2008-02-11 |access-date=2008-06-03 |publisher=D.C. Department of the Environment}}</ref> Cibiyar Kula da Gidajen Kasa don Muhalli ta Birane ita ce tushen yanki na ƙwarewa da kimiyya mai amfani ga yankin.<ref>{{Cite web |title=Center for Urban Ecology |url=https://www.nps.gov/orgs/1027/nr.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20080606033913/http://www.nps.gov/cue/ecology.htm |archive-date=2008-06-06 |access-date=2008-05-27 |publisher=[[National Park Service]]}}</ref>
=== Girgizar ƙasa ===
Ayyukan girgizar ƙasa a Gundumar Columbia ba su da yawa. Babu girgizar kasa da ta kasance a cikin Gundumar, kuma babu wata kurakurai. Koyaya, ya ji girgizar ƙasa a Virginia, Maryland, da sauran jihohin da ke kewaye da shi da manyan girgizar kasa a Kanada da New England.
Gundumar ta ji girgizar asa na New Madrid a 1811-1812, kuma bisa ga tsoffin bayanan, mazauna sun "firgita sosai". A cikin Maris 1828, Shugaba John Quincy Adams ya ji girgizar kasa "m" a Fadar White House kuma ya rubuta ta a cikin mujallarsa. An ji girgizar kasa na Charleston a 1886 (ma'aunin girma 6.6 zuwa 7.3) a DC. Girgizar kasa mafi karfi a Virginia ta faru a cikin 1897 kuma an ji ta a Gundumar. Girgizar kasa a shekara ta 1925 a Kanada, wadda aka kiyasta kimanin girman 7, an ji ta sama da murabba'in mil miliyan 2 (kilomita 5.18). Wata girgizar kasa mai karfin awo 6.2 a shekarar 1935 ta haddasa barna a birnin New York kuma ta girgiza mazauna yankin daga Maine zuwa Wisconsin..<ref>{{Cite web |title=District of Columbia: Earthquake History |url=https://earthquake.usgs.gov/earthquakes/states/district/history.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140412163327/https://earthquake.usgs.gov/earthquakes/states/district/history.php |archive-date=April 12, 2014 |access-date=January 19, 2013}}</ref>
An ji Girgizar ƙasa ta Virginia ta 2011 a Washington kuma ta haifar da lalacewar wuraren tarihi da abubuwan tunawa kamar Washington Monument da Washington National Cathedral.{{Climate chart|Washington, DC|28.6|43.4|2.81|30.9|47.1|2.62|37.6|55.9|3.48|47.0|66.6|3.06|56.5|75.4|3.99|66.3|84.2|3.78|71.2|88.4|3.73|69.7|86.5|2.93|62.4|79.5|3.72|50.6|68.4|3.40|41.2|57.9|3.17|32.5|46.8|3.05}}Washington, DC, tana cikin yankin yanayi mai zafi (Köppen climate classification: ''Cfa''), tana nuna yanayi daban-daban guda huɗu.<ref>{{Cite web |date=2008-11-06 |title=World Map of the Köppen-Geiger climate classification updated |url=http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100906034159/http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/ |archive-date=2010-09-06 |access-date=2009-12-03 |publisher=University of Veterinary Medicine Vienna}}</ref> Yanayinta na musamman ne na Jihohin tsakiyar Atlantic. Gundumar tana cikin yankin tsayayyar shuka na USDA 8a kusa da gari, da kuma yankin 7b a wasu wurare a cikin birni, yana nuna yanayin yanayi.<ref>{{Cite web |year=2006 |title=Hardiness Zones |url=http://www.arborday.org/media/zones.cfm |access-date=2008-11-04 |publisher=Arbor Day Foundation}}</ref> Kamar yadda aka nuna a cikin jumla ta baya, yankin da ke cikin gari yana nuna tsibirin zafi na birane (UHI) wanda zai iya kara yawan sultriness na daren bazara.
* '''Lokacin hunturu''' yana ganin yanayin sanyi gabaɗaya, kuma matsakaicin yanayin zafi na yau da kullun a watan Janairu shine {{Convert|0|°F}}<nowiki>" data-mw='{"parts":[{"template":{"target":{"wt":"convert","href":"./Template:Convert"},"params":{"1":{"wt":"37.5"},"2":{"wt":"°F"},"3":{"wt":"1"}},"i":0}}]}' data-ve-no-generated-contents="true" id="mwzg" typeof="mw:Transclusion">37.5 ° F (3.1 ° C). Rarely lowings zai kasance cikin matasa ° F (-7 ° C ko ƙasa), kuma yanayin zafi a ƙasa da </nowiki>{{Convert|10|°F}} ° F (-12 ° C) yana da wuya, kuma na karshe 0 ° F (-18 ° C) -ko-karya karatu a Reagan National ya faru a ranar 19 ga Janairu, 1994. <ref name="NWS Sterling - Snowfall and Cold">{{Cite web |title=NWS Sterling, VA – Snowfall and Cold |url=http://www.erh.noaa.gov/lwx/winter/storm-pr.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120418230628/http://www.erh.noaa.gov/lwx/winter/storm-pr.htm |archive-date=2012-04-18 |access-date=2012-06-30 |publisher=National Oceanic and Atmospheric Administration}}</ref> Dangane da highs, Janairu kadai yana ganin {{Convert|50|°F}} ° F (10 ° C) + highs a kan 8.6 days, yayin da 9 days a kowace kakar zama a ko ƙasa da daskarewa.
* '''Lokacin bazara''' yawanci ya bushe, yana da rana, kuma yana farawa a watan Maris. A Reagan National, daskarewa ta ƙarshe a matsakaici ta faru ne a ranar 27 ga Maris. Saboda saurin dumama, pollen ma yana da matsala a wannan lokacin na shekara. Muhimmin zafi da zafi suna farawa a ƙarshen Afrilu zuwa farkon Mayu, kodayake zafi mai bushewa yana yiwuwa a baya. Na farko {{Convert|90|°F}} ° F (32 ° C) + high na shekara a matsakaici ya fadi a ranar 17 ga Mayu.
* '''Lokacin bazara''' yana da zafi kuma yana da danshi, tare da Yuli matsakaicin {{Convert|79.8|°F|1}} ° F (26.6 ° C). Yanayin dare yana da dumi kuma sau da yawa yana da danshi, yana fadawa cikin ƙananan 70s ° F (21-23 ° C). Matsakaicin maki daga 62.4 zuwa 66.3 ° C) daga Yuni zuwa Agusta, yana nuna matsakaiciyar rashin jin daɗi.<ref name="weatherbase">{{Cite web |title=Weatherbase: Historical Weather for Washington, DC, US |url=http://www.weatherbase.com/weather/weatherall.php3?s=50427&refer=&units=us |access-date=7 September 2016 |website=Weatherbase |ref=weatherbase }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Akwai fiye da kwanaki 35 na {{Convert|90|°F}} ° F (32 ° C) ko yanayin zafi mafi girma, duk da haka yanayin zafi na {{Convert|100|°F}} ° F (38 ° C) ba ya faruwa a kowace shekara. A cikin 'yan shekarun nan, saboda wani bangare na karuwar UHI, mafi ƙarancin yau da kullun na {{Convert|80|°F|0}} ° F (27 ° C) sun zama ruwan dare gama gari.
* .
* '''Hasken rana''' ya isa, jimlar awanni 2,529 a kowace shekara. Koyaya, hasken rana mai haske yana iya faruwa ƙasa da 50% na lokacin daga Nuwamba zuwa Fabrairu.
* Matsakaicin zafin jiki kamar haka:
The highest recorded temperature was {{Convert|106|°F|0}} on July 20, 1930, and August 6, 1918, while the lowest recorded temperature was {{Convert|-15|°F|0}} on February 11, 1899, right before the Great Blizzard of 1899.<ref name="dcwinter">{{Cite web |last=Watson |first=Barbara McNaught |date=1999-11-17 |title=Washington Area Winters |url=http://www.erh.noaa.gov/er/lwx/Historic_Events/DC-Winters.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150108134848/http://www.erh.noaa.gov/er/lwx/Historic_Events/DC-Winters.htm |archive-date=January 8, 2015 |access-date=2008-06-03 |publisher=National Weather Service}}</ref><ref name="Weather.com">{{Cite web |title=Monthly Averages for Washington, DC – Temperature and Precipitation |url=http://www.weather.com/outlook/homeandgarden/garden/wxclimatology/monthly/USDC0001 |access-date=2009-08-30 |publisher=The Weather Channel}}</ref> The extreme low daily high temperature was {{Convert|4|°F|0}}, occurring one day before the all-time minimum, while the extreme high daily low temperature was {{Convert|84|°F|0}} on July 23–24, 2011 and July 16, 1983. Monthly mean temperatures have ranged from {{Convert|23.7|°F|1}} in January 1918 to {{Convert|84.5|°F|1}} in July 2011, while the corresponding range for the annual mean is {{Convert|52.2|°F|1}} in 1904 to {{Convert|61.5|°F|1}} in 2012.{{Efn|The latter figure bested the previous record-holder, 1991, by {{convert|1.3|F-change|1}}, a very wide margin over a year.}}{{Washington, D.C. weatherbox}}
[[Fayil:L'Enfant_plan.svg|right|thumb|Shirin L'Enfant na [[Washington, D.C.|Washington, DC]], daga baya Andrew Ellicott ya sake duba shi a cikin 1792]]
An ƙirƙiri Washington, D.C. don zama babban birnin ƙasar tun farkon sa. Dokar zama ta 1790 ta buƙaci cewa yankin babban birnin zai kasance kusa da Kogin Potomac a cikin yankin da Maryland da Virginia za su mika wa gwamnatin tarayya. Koyaya, ya ba wa shugaban ƙasar farko, George Washington, damar zaɓar ainihin wurin da yankin yake. Daga nan sai Shugaba Washington ya zaɓi filin fili wanda ɓangarorinsa ke da nisan mil 10 (kilomita 16) kuma kusurwoyinsa kai tsaye arewa, gabas, kudu, da yamma na tsakiyarsa. Yankin filin ya ƙunshi garuruwan Georgetown da Alexandria da ake da su, da kuma ƙananan ƙauyuka biyu, Hamburgh a cikin yankin Foggy Bottom da Carrollsburg kusa da haɗuwar kogin Potomac da Anacostia.<ref>{{Cite web |title=Hamburgh on the Potomac |url=http://www.geocities.com/garygrassl@verizon.net/hamburghonpotomac.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20091022003156/http://geocities.com/garygrassl@verizon.net/hamburghonpotomac.html |archive-date=2009-10-22 |access-date=2006-08-23}}</ref>
Dokar Mazaunin ta baiwa shugaban kasa ikon gano yankin babban birnin tarayya kawai har zuwa kudu da gabas kamar bakin Kogin Anacostia a Maryland. Koyaya, Shugaba Washington yana so ya faɗaɗa yankin zuwa kudu don iyakokinta su iya ƙunshe da garin Alexandria. A cikin shekara ta 1791, Majalisa ta yi gyare-gyare ga Dokar Mazaunin don amincewa da shafin da Shugaba Washington ya zaɓa, wanda ya haɗa da ɓangaren yankin da [[Virginia]] za ta ba da.
Yanayin babban birnin yana da fa'idodi da yawa na halitta: Potomac yana iya tafiya har zuwa yankin, yana ba da damar zirga-zirgar jiragen ruwa; tashar jiragen ruwa da aka kafa a Alexandria da Georgetown na iya samar da muhimmiyar tushe na tattalin arziki ga babban birni; kuma yankin yankin yana kusa da Yankin Arewa maso Yamma. A lokacin 1791-1792, Andrew Ellicott da mataimakansa da yawa, ciki har da Benjamin Banneker, sun bincika iyakar tsakanin yankin tarayya da jihohin Virginia da Maryland, suna sanya duwatsu masu alama a kowane ma'auni. Yawancin duwatsun har yanzu suna tsaye.<ref>{{Cite web |title=Boundary Stones of Washington, D.C. |url=http://www.boundarystones.org/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141227223318/http://www.boundarystones.org/ |archive-date=2014-12-27 |access-date=2008-05-27 |publisher=BoundaryStones.org}}</ref>
Wani sabon birni na tarayya, wanda aka sanya masa suna a shekara ta 1791 a matsayin Birnin Washington a cikin Yankin Columbia, an shimfiɗa shi a cikin wani yanki da ba a inganta shi ba a tsakiyar yankin tarayya mai murabba'in kilomita 100. Wannan birni, wanda Pierre (Peter) L'Enfant ya tsara, an iyakance shi zuwa arewa ta Boundary Street (yanzu Florida Avenue) a gindin tsaunuka na Atlantic Seaboard Fall Line, zuwa kudu maso gabas ta Kogin Anacostia, zuwa kudu yamma ta Kogin Potomac da yamma ta Rock Creek . <ref name="lenfant">{{Cite web |title=The L'Enfant and McMillan Plans |url=http://www.nps.gov/nr/travel/wash/lenfant.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070825130442/http://www.nps.gov/nr/travel/wash/lenfant.htm |archive-date=August 25, 2007 |access-date=May 27, 2008 |publisher=[[National Park Service]]}}</ref> Kodayake L'Enfant ya tsara asalin garin a cikin shekara ta 1791, mai binciken ƙasa Andrew Ellicott ya sake duba shi a cikin shekara a cikin shekara na 1792 (duba Tituna da manyan hanyoyi na Washington, DC). <ref name="Passanneau" /> Sauran yankin an sanya su a matsayin Washington County (a gefen Maryland na Potomac) da Alexandria County (a gefe na Virginia).
=== Iskandariya ===
An mayar da ƙasar daga Virginia zuwa jihar a 1846, wanda ya fara aiki a 1847. Wannan ƙasar a Virginia ta zama yankin zamani na Arlington County da tsohuwar ɓangaren Alexandria, Virginia, duka biyun su ne yankunan Washington, DC. Kabari na Arlington da Pentagon dukansu suna cikin Arlington, kodayake Pentagon tana da adireshin aika saƙo na Washington DC. Tsakanin 1790 da 1846, ana kiran Alexandria da Alexandria, DC.
=== Georgetown ===
Georgetown da farko wani bangare ne na Maryland kuma shine kawai yawan jama'a a yankin da zai zama wani ɓangare na Washington, DC lokacin da aka fara kirkirar birnin tarayya amma wanda ya kasance birni mai zaman kansa sannan ake kira Georgetown, DC, har zuwa 1871 lokacin da aka haɗu da Washington City da Washington County, kammala tsarin Washington da Gundumar Columbia da ke zaune a kan iyakokin ƙasa iri ɗaya.
=== Shirin McMillan ===
Babban abin tunawa na birnin ya haɗa da National Mall da manyan gine-ginen tarayya da yawa, abubuwan tunawa, da gidajen tarihi, gami da Lincoln Memorial, Washington Monument, da National Air and Space Museum. Tsarinsa ya dogara ne akan wanda rahoton Hukumar McMillan ya gabatar a cikin 1901.
Don kiyaye girman Babban Mall na Kasa, Fadar White House, Capitol, da sauran mahimman wurare daban-daban, duk birnin yana ƙarƙashin iyakokin tsayin gini. An sanya wannan taƙaitaccen aiki kafin karni na 20 lokacin da jami'an gwamnati suka fahimci cewa tsarin "skyscrapers" na karfe zai iya mamaye birnin. A cikin 1899, Majalisa ta kafa iyakacin tsayi ga Gundumar ta hana gine-gine masu zaman kansu daga tashi sama da ƙafa 130. Sabanin sanannen imani, babu wata doka da ta taɓa ƙuntata gine-gine zuwa tsayin Capitol na Amurka ko Monument na Washington.t . <ref>{{Cite web |last=Gilmore |first=Matthew |year=2007 |title=H-DC / Building Height Timeline |url=http://www.h-net.org/~dclist/building_height |access-date=2009-10-14 |publisher=Humanities & Social Sciences Online}}</ref>
Dokar tsawo da aka sake sabuntawa a cikin 1910 ta kawar da wannan matsakaicin matsakaicin. Sabon dokar, har yanzu tana aiki a yau, ta bayyana cewa babu sabon gini da zai iya zama fiye da ƙafa 20 fiye da faɗin titin da ke gabanta.<ref>{{Cite web |last=Livingston |first=Mike |date=February 13, 2003 |title=D.C.'s height limits: Taking the measure of their impact |url=http://washington.bizjournals.com/washington/stories/2004/02/16/focus5.html?page=1 |access-date=2006-07-01 |publisher=Washington Business Journal}}</ref> Dokar yanzu an tsara ta a matsayin DC CODE ANN . § 6-601.05. Don haka, Washington tana da sararin samaniya mai sauƙi idan aka kwatanta da yawancin biranen Amurka. Koyaya, Gundumar tana kewaye da gine-gine masu tsawo a yawancin unguwanni da ke kusa kamar Arlington, Silver Spring, da Bethesda.
== Makwabta ==
Washington, DC ta kasu kashi takwas da kwamitocin ba da shawara 37 (ANCs) a cikin waɗannan unguwanni. Adadin unguwanni masu suna 127. ANCs suna aiki ne don ba da shawara ga majalisar birni ta Washington, DC kan batutuwan unguwa. Dokar ta buƙaci majalisa ta ba da ra'ayoyinsu nauyi sosai, kodayake abin da wannan ke nufi ya rage ga Majalisar don yanke shawara. Tun daga shekara ta 2000, yawan jama'a na unguwa da yawa sun canza sosai.
== Al'ummomin da ke kusa ==
Gundumar Columbia tana da iyaka da birane, garuruwa, ƙauyuka, da CDPs marasa kafa a Maryland da Virginia. Wadannan sune jerin wadannan al'ummomin da ke kusa.
==Bayanan Kula==
{{Notelist}}
==Manazarta==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
m8dqgor0017tkc6rqu2no4tk4t1ll86
Labarin Rabbit
0
111260
831638
718413
2026-05-07T10:02:49Z
Ummun Sultan
23935
831638
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Legend of a Rabbit ({{Lang-zh|兔侠传奇}}), wanda aka saki a Amurka a matsayin Legend of Kung Fu Rabbit, fim ne na ƙasar Sin na shekarar 2011 wanda Sun Yijun ya jagoranta. Fim din ya ƙunshi asalin Fan Wei, Yan Ni, Zhang Fengyi, Zhang Yishan da Pu Cunxin. A cikin fassarar Turanci, taurari ne muryoyin Jon Heder, Tom Arnold, Rebecca Black, Michael Clarke Duncan da Claire Geare.
An saki fim din a kasashe 62, kuma shine fasalin wasan kwaikwayo na farko na ƙasar Sin da aka nuna a duniya. Fim din ya gaza a ofishin jakadancin a kasar Sin, yana gudanar da kudaden CNY16.2 miliyan idan aka kwatanta da kasafin kudin CNY120 miliyan amma ya kasance nasara a wasu kasashe da yawa. Wasu sun lura da kamanceceniya da fim din ''Kung Fu Panda''.
An sake fitowa daga fim din, Legend of a Rabbit: The Martial of Fire, a cikin 2015.
== Makirci ==
Wani zomo mai suna Fu yana da sana'ar dafa abinci a [[Beijing]]. Yana jagorantar shi da kung fu master mai suna Shifu, don haka zai iya kayar da abokin gaba na master, Slash. Fu, ya yi mamakin gano cewa zai iya amfani da Kung fu, ya fuskanci Slash; duka sun ci shi kuma sun ceci Penny.
== Masu ba da labari ==
{| class="wikitable"
!Halinsa
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Mandarin
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Ingilishi
|-
|Tu Er / Fu, [[zomo]]
|Fan Wei
|Jon Heder
|-
|Mudan / Peony / Penny, cat din tuxedocat mai kaɗa-kaɗe
|Yan Ni
|Rebecca Black
|-
|Laoguanzhu / Shifu, tsohuwar biriDabbobin capuchin
|Pu Cunxin
|Tom Arnold
|-
|Xiong Tianba / Slash, Beyar polar
|Zhang Fengyi
|Michael Clarke Duncan
|-
|Gao Liangmi / Biggie, zomo
|Zhang Yishan
|Claire Geare
|-
|Gou Zi / Doggie, Chihuahua
|Feng Yuanzheng
|
|-
|Zhu Dachu, mai dafa [[Aladu|alade]]
|Huang Hong
|
|-
|Liaoya / Mr. Tooth, groundhog
|Lin Yongjian
|
|-
|Dan fashi na gilashi
|Xu Zheng
|
|-
|Dan fashi
|Yang Andy
|Nathan Barnatt
|-
|}
== Fitarwa da saki ==
Sun Yijun, shugaban wasan kwaikwayo a [[Beijing Film Academy|Kwalejin Fim ta Beijing]] ne ya ba da umarnin Legend of a Rabbit. An yi shi a cikin shekaru uku, tare da ma'aikatan masu raye-raye 500.<ref name="Twitch Film2">{{Cite web |last=Young, Al |date=2011-02-15 |title=First Teaser For Chinese Animated Action Comedy LEGEND OF A RABBIT |url=http://twitchfilm.com/2011/02/first-teaser-for-chinese-animated-action-comedy-legend-of-a-rabbit.html |access-date=2012-12-05 |website=[[Twitch Film]] }}{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> An samar da fim din ne a kan kasafin kudin [[CNY]] miliyan, tare da 80% na amfani da shi don kayan aikin samarwa, yayin da sauran aka yi amfani da su don tallace-tallace. Yijun ya ce bai gamsu da fim din ba, amma har yanzu zai sami kulawa ga masana'antar wasan kwaikwayo ta kasar Sin. Ya kuma ce:
== Manazarta ==
{{Reflist|2}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
7pdbaxvnug5blrkjq98j2pb7tk3yhfi
831639
831638
2026-05-07T10:02:59Z
Ummun Sultan
23935
831639
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Legend of a Rabbit ({{Lang-zh|兔侠传奇}}), wanda aka saki a Amurka a matsayin Legend of Kung Fu Rabbit, fim ne na ƙasar Sin na shekarar 2011 wanda Sun Yijun ya jagoranta. Fim din ya ƙunshi asalin Fan Wei, Yan Ni, Zhang Fengyi, Zhang Yishan da Pu Cunxin. A cikin fassarar Turanci, taurari ne muryoyin Jon Heder, Tom Arnold, Rebecca Black, Michael Clarke Duncan da Claire Geare.
An kuma saki fim din a kasashe 62, kuma shine fasalin wasan kwaikwayo na farko na ƙasar Sin da aka nuna a duniya. Fim din ya gaza a ofishin jakadancin a kasar Sin, yana gudanar da kudaden CNY16.2 miliyan idan aka kwatanta da kasafin kudin CNY120 miliyan amma ya kasance nasara a wasu kasashe da yawa. Wasu sun lura da kamanceceniya da fim din ''Kung Fu Panda''.
An sake fitowa daga fim din, Legend of a Rabbit: The Martial of Fire, a cikin 2015.
== Makirci ==
Wani zomo mai suna Fu yana da sana'ar dafa abinci a [[Beijing]]. Yana jagorantar shi da kung fu master mai suna Shifu, don haka zai iya kayar da abokin gaba na master, Slash. Fu, ya yi mamakin gano cewa zai iya amfani da Kung fu, ya fuskanci Slash; duka sun ci shi kuma sun ceci Penny.
== Masu ba da labari ==
{| class="wikitable"
!Halinsa
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Mandarin
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Ingilishi
|-
|Tu Er / Fu, [[zomo]]
|Fan Wei
|Jon Heder
|-
|Mudan / Peony / Penny, cat din tuxedocat mai kaɗa-kaɗe
|Yan Ni
|Rebecca Black
|-
|Laoguanzhu / Shifu, tsohuwar biriDabbobin capuchin
|Pu Cunxin
|Tom Arnold
|-
|Xiong Tianba / Slash, Beyar polar
|Zhang Fengyi
|Michael Clarke Duncan
|-
|Gao Liangmi / Biggie, zomo
|Zhang Yishan
|Claire Geare
|-
|Gou Zi / Doggie, Chihuahua
|Feng Yuanzheng
|
|-
|Zhu Dachu, mai dafa [[Aladu|alade]]
|Huang Hong
|
|-
|Liaoya / Mr. Tooth, groundhog
|Lin Yongjian
|
|-
|Dan fashi na gilashi
|Xu Zheng
|
|-
|Dan fashi
|Yang Andy
|Nathan Barnatt
|-
|}
== Fitarwa da saki ==
Sun Yijun, shugaban wasan kwaikwayo a [[Beijing Film Academy|Kwalejin Fim ta Beijing]] ne ya ba da umarnin Legend of a Rabbit. An yi shi a cikin shekaru uku, tare da ma'aikatan masu raye-raye 500.<ref name="Twitch Film2">{{Cite web |last=Young, Al |date=2011-02-15 |title=First Teaser For Chinese Animated Action Comedy LEGEND OF A RABBIT |url=http://twitchfilm.com/2011/02/first-teaser-for-chinese-animated-action-comedy-legend-of-a-rabbit.html |access-date=2012-12-05 |website=[[Twitch Film]] }}{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> An samar da fim din ne a kan kasafin kudin [[CNY]] miliyan, tare da 80% na amfani da shi don kayan aikin samarwa, yayin da sauran aka yi amfani da su don tallace-tallace. Yijun ya ce bai gamsu da fim din ba, amma har yanzu zai sami kulawa ga masana'antar wasan kwaikwayo ta kasar Sin. Ya kuma ce:
== Manazarta ==
{{Reflist|2}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
2xf3l60ucyk7ddzo56zax9flsarilno
831640
831639
2026-05-07T10:03:09Z
Ummun Sultan
23935
831640
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Legend of a Rabbit ({{Lang-zh|兔侠传奇}}), wanda aka saki a Amurka a matsayin Legend of Kung Fu Rabbit, fim ne na ƙasar Sin na shekarar 2011 wanda Sun Yijun ya jagoranta. Fim din ya ƙunshi asalin Fan Wei, Yan Ni, Zhang Fengyi, Zhang Yishan da Pu Cunxin. A cikin fassarar Turanci, taurari ne muryoyin Jon Heder, Tom Arnold, Rebecca Black, Michael Clarke Duncan da Claire Geare.
An kuma saki fim din a kasashe 62, kuma shine fasalin wasan kwaikwayo na farko na ƙasar Sin da aka nuna a duniya. Fim din ya gaza a ofishin jakadancin a kasar Sin, yana gudanar da kudaden CNY16.2 miliyan idan aka kwatanta da kasafin kudin CNY120 miliyan amma ya kasance nasara a wasu kasashe da yawa. Wasu sun lura da kamanceceniya da fim din ''Kung Fu Panda''.
An kuma sake fitowa daga fim din, Legend of a Rabbit: The Martial of Fire, a cikin 2015.
== Makirci ==
Wani zomo mai suna Fu yana da sana'ar dafa abinci a [[Beijing]]. Yana jagorantar shi da kung fu master mai suna Shifu, don haka zai iya kayar da abokin gaba na master, Slash. Fu, ya yi mamakin gano cewa zai iya amfani da Kung fu, ya fuskanci Slash; duka sun ci shi kuma sun ceci Penny.
== Masu ba da labari ==
{| class="wikitable"
!Halinsa
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Mandarin
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Ingilishi
|-
|Tu Er / Fu, [[zomo]]
|Fan Wei
|Jon Heder
|-
|Mudan / Peony / Penny, cat din tuxedocat mai kaɗa-kaɗe
|Yan Ni
|Rebecca Black
|-
|Laoguanzhu / Shifu, tsohuwar biriDabbobin capuchin
|Pu Cunxin
|Tom Arnold
|-
|Xiong Tianba / Slash, Beyar polar
|Zhang Fengyi
|Michael Clarke Duncan
|-
|Gao Liangmi / Biggie, zomo
|Zhang Yishan
|Claire Geare
|-
|Gou Zi / Doggie, Chihuahua
|Feng Yuanzheng
|
|-
|Zhu Dachu, mai dafa [[Aladu|alade]]
|Huang Hong
|
|-
|Liaoya / Mr. Tooth, groundhog
|Lin Yongjian
|
|-
|Dan fashi na gilashi
|Xu Zheng
|
|-
|Dan fashi
|Yang Andy
|Nathan Barnatt
|-
|}
== Fitarwa da saki ==
Sun Yijun, shugaban wasan kwaikwayo a [[Beijing Film Academy|Kwalejin Fim ta Beijing]] ne ya ba da umarnin Legend of a Rabbit. An yi shi a cikin shekaru uku, tare da ma'aikatan masu raye-raye 500.<ref name="Twitch Film2">{{Cite web |last=Young, Al |date=2011-02-15 |title=First Teaser For Chinese Animated Action Comedy LEGEND OF A RABBIT |url=http://twitchfilm.com/2011/02/first-teaser-for-chinese-animated-action-comedy-legend-of-a-rabbit.html |access-date=2012-12-05 |website=[[Twitch Film]] }}{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> An samar da fim din ne a kan kasafin kudin [[CNY]] miliyan, tare da 80% na amfani da shi don kayan aikin samarwa, yayin da sauran aka yi amfani da su don tallace-tallace. Yijun ya ce bai gamsu da fim din ba, amma har yanzu zai sami kulawa ga masana'antar wasan kwaikwayo ta kasar Sin. Ya kuma ce:
== Manazarta ==
{{Reflist|2}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
6654okjuly5exl1icfrgjtimo0jkbvo
831641
831640
2026-05-07T10:03:21Z
Ummun Sultan
23935
831641
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Legend of a Rabbit ({{Lang-zh|兔侠传奇}}), wanda aka saki a Amurka a matsayin Legend of Kung Fu Rabbit, fim ne na ƙasar Sin na shekarar 2011 wanda Sun Yijun ya jagoranta. Fim din ya ƙunshi asalin Fan Wei, Yan Ni, Zhang Fengyi, Zhang Yishan da Pu Cunxin. A cikin fassarar Turanci, taurari ne muryoyin Jon Heder, Tom Arnold, Rebecca Black, Michael Clarke Duncan da Claire Geare.
An kuma saki fim din a kasashe 62, kuma shine fasalin wasan kwaikwayo na farko na ƙasar Sin da aka nuna a duniya. Fim din ya gaza a ofishin jakadancin a kasar Sin, yana gudanar da kudaden CNY16.2 miliyan idan aka kwatanta da kasafin kudin CNY120 miliyan amma ya kasance nasara a wasu kasashe da yawa. Wasu sun lura da kamanceceniya da fim din ''Kung Fu Panda''.
An kuma sake fitowa daga fim din, Legend of a Rabbit: The Martial of Fire, a cikin shekara ta 2015.
== Makirci ==
Wani zomo mai suna Fu yana da sana'ar dafa abinci a [[Beijing]]. Yana jagorantar shi da kung fu master mai suna Shifu, don haka zai iya kayar da abokin gaba na master, Slash. Fu, ya yi mamakin gano cewa zai iya amfani da Kung fu, ya fuskanci Slash; duka sun ci shi kuma sun ceci Penny.
== Masu ba da labari ==
{| class="wikitable"
!Halinsa
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Mandarin
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Ingilishi
|-
|Tu Er / Fu, [[zomo]]
|Fan Wei
|Jon Heder
|-
|Mudan / Peony / Penny, cat din tuxedocat mai kaɗa-kaɗe
|Yan Ni
|Rebecca Black
|-
|Laoguanzhu / Shifu, tsohuwar biriDabbobin capuchin
|Pu Cunxin
|Tom Arnold
|-
|Xiong Tianba / Slash, Beyar polar
|Zhang Fengyi
|Michael Clarke Duncan
|-
|Gao Liangmi / Biggie, zomo
|Zhang Yishan
|Claire Geare
|-
|Gou Zi / Doggie, Chihuahua
|Feng Yuanzheng
|
|-
|Zhu Dachu, mai dafa [[Aladu|alade]]
|Huang Hong
|
|-
|Liaoya / Mr. Tooth, groundhog
|Lin Yongjian
|
|-
|Dan fashi na gilashi
|Xu Zheng
|
|-
|Dan fashi
|Yang Andy
|Nathan Barnatt
|-
|}
== Fitarwa da saki ==
Sun Yijun, shugaban wasan kwaikwayo a [[Beijing Film Academy|Kwalejin Fim ta Beijing]] ne ya ba da umarnin Legend of a Rabbit. An yi shi a cikin shekaru uku, tare da ma'aikatan masu raye-raye 500.<ref name="Twitch Film2">{{Cite web |last=Young, Al |date=2011-02-15 |title=First Teaser For Chinese Animated Action Comedy LEGEND OF A RABBIT |url=http://twitchfilm.com/2011/02/first-teaser-for-chinese-animated-action-comedy-legend-of-a-rabbit.html |access-date=2012-12-05 |website=[[Twitch Film]] }}{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> An samar da fim din ne a kan kasafin kudin [[CNY]] miliyan, tare da 80% na amfani da shi don kayan aikin samarwa, yayin da sauran aka yi amfani da su don tallace-tallace. Yijun ya ce bai gamsu da fim din ba, amma har yanzu zai sami kulawa ga masana'antar wasan kwaikwayo ta kasar Sin. Ya kuma ce:
== Manazarta ==
{{Reflist|2}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
90wd18xax341j1af3zhuucsruqa4t08
Wasanni na matasa
0
111435
831137
692477
2026-05-06T14:01:12Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831137
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Fayil:ChineseAthleticsTeam-YOGAsianQualifier-Singapore-20100525.jpg|thumb|'Yan wasan matasa a gasar Olympics ta matasa ta bazara ta 2010Wasannin Olympics na matasa na bazara na 2010]]
'''[[wasanni]] na [[Samartaka|matasa]]''' duk wani taron wasanni ne inda masu fafatawa ba su kai shekaru ba, ko yara ko matasa. Wasanni na matasa sun haɗa da wasanni na makaranta a matakin firamare da sakandare, da kuma wasanni da aka buga a waje da tsarin ilimi, ko ba bisa ka'ida ba ko kuma an shirya su.
A cikin Nazarin wasanni da yanayin Manufofin jama'a, iyakar shekaru 18 (shekaru na mafi rinjaye) ya zama ruwan dare a tattauna "wasan matasa". Ba duk Hukumomin kula da wasanni ba ne suka bayyana "matasa" a matsayin "a karkashin shekaru 18": yayin da Wasannin Olympics na Matasa da FA na 'yan kasa da shekaru 18 ne, gasar zakarun Turai ta LEN Junior Water Polo ta kasa da shekaru 17 ne. Yawancin shirye-shiryen wasanni na matasa suna da matakai masu yawa, misali 'yan kasa da shekaru 8, 'yan kasa le shekaru 10, da dai sauransu. Duk da haka, ba kawai wasanni ne na yara da za a iya la'akari da su a matsayin wasanni na "matasa"; alal misali, kasancewar Gasar Rowing U23 ta Duniya ta gane cewa manya masu shekaru 18-22 ba su kai matakin mafi girma ba. Bugu da ƙari, ma'anoni da yawa suna la'akari da ɗaliban postsecondary / koleji daga shekaru 17 zuwa 25 da ke shiga wasanni don zama "matasa".
Sport is one of the most popular activities among youth all over the world.<ref name="ReferenceA">{{Cite journal |last=Cote |first=Jay |last2=Hay |first2=J |date=2002 |title=Children's Involvement in Sport: A developmental perspective |journal=Psychological Foundations of Sport |pages=484–502}}</ref> The most popular sports are [[Kungiyar Kwallon Kafa|association football]], [[Kwallon kwando|basketball]], running and swimming.{{Ana bukatan hujja|date=June 2022}}<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2022)">citation needed</span></nowiki>'']</sup> In 2008, a [[Majalisar Ɗinkin Duniya|United Nations]]-sponsored report on "Sport for Development and Peace" stated:
: Wasanni na iya ba da gudummawa sosai ga ƙoƙarin ƙasa da ƙasa, na ƙasa da na gida don ba yara farawa mai kyau. Wasanni na iya taimaka wa waɗanda ba su sami kyakkyawar farawa ba, da kuma samar da matasa da bayanai, ƙwarewa, albarkatun mutum da zamantakewa, da tallafin da ake buƙata don yin mahimman sauye-sauyen rayuwa cikin nasara.
== Fa'idodin wasanni ==
{{Multiple image|}}
Kasancewa cikin wasannin da aka tsara a lokacin ƙuruciya[ana tsakiyar hujja] da samartaka na da fa'idodi masu mahimmanci ga lafiyar jiki, tunani, da zamantakewa. Shirye-shiryen haɓaka matasa na tushen wasanni a wajen makaranta suna haɓaka nau'ikan koyo da haɓaka ƙwarewar rayuwa. Shiga cikin wasannin motsa jiki na matasa yana ƙarfafa matasa su yi rayuwa mai kyau da farin ciki, da barin al'amuran gama gari da yawancin matasa ke fuskanta kamar kiba da damuwa. [maganin likitanci da ake buƙata] Duk da haka, shigar da wasanni ya wuce kiwon lafiya, wasu fa'idodi suna ba su damar haɓakawa da ƙarfafa alaƙa masu tasiri, koya wa matasa darajar inganta kansu akan cin nasara, yadda za su kasance masu gasa a cikin al'umma mai gasa, da kuma yin aiki a al'ada tare da takwarorinsu da hukumomi daban-daban[1]. A cikin aji, ɗaliban makarantar sakandare-'yan wasa ba su da yuwuwar barin makaranta kuma kashi 15% sun fi zuwa kwaleji.[2]
Yin wasanni yana inganta lafiyar matasa ta jiki da ta motsin rai kuma yana gina haɗin zamantakewa mai mahimmanci.<ref name="Love equals">{{Cite web |last=equals |first=love |date=14 July 2022 |title=How Sports Can Affect Your Emotional Well-Being |url=https://loveequals.net/blogs/sports/how-sports-can-affect-your-emotional-well-being}}</ref> Har ila yau, yana ba da dama don wasa da bayyana kansu musamman ga waɗancan matasa da ba su da wasu dama. Wasanni kuma yana aiki ne a matsayin hanyar da ta dace da ayyukan da ke da lahani kamar shan miyagun ƙwayoyi, da kuma shiga cikin aikata laifuka. Baya ga mutum, shiga wasanni yana yanke shingen da ke raba al'ummomi, yana mai da shi kayan aiki mai ƙarfi don tallafawa rigakafin rikice-rikice a alamance a matakin duniya kuma kusan a cikin al'ummomin.<ref>{{Cite journal |title=Sport as a Tool for Development and Peace: Towards Achieving the United Nations Millennium Development Goals |url=https://www.un.org/sport2005/resources/task_force.pdf |journal=UN Inter-Agency Task Force |pages=1–33}}</ref>
== Sadarwa a cikin wasanni ==
Sadarwa tana taka muhimmiyar rawa a ci gaba da nasarar shirye-shiryen wasanni na matasa. Sadarwa mai inganci tsakanin 'yan wasa matasa, masu horar da su, da iyaye suna inganta haɗin kai, suna sauƙaƙa ci gaban ƙwarewa, kuma suna haifar da yanayin da ke inganta ci gaban jiki, zamantakewa, da motsin rai.<ref>{{Cite journal |last=Malete |first=Leapetswe |last2=McCole |first2=Daniel |last3=Tshube |first3=Tshepang |last4=Mphela |first4=Thuso |last5=Maro |first5=Cyprian |last6=Adamba |first6=Clement |last7=Machuve |first7=Juliana |last8=Ocansey |first8=Reginald |date=2022-02-04 |title=Effects of a sport-based positive youth development program on youth life skills and entrepreneurial mindsets |journal=PLOS ONE |language=en |volume=17 |issue=2 |pages=e0261809 |bibcode=2022PLoSO..1761809M |doi=10.1371/journal.pone.0261809 |issn=1932-6203 |pmc=8815907 |pmid=35120126 |doi-access=free}}</ref>
=== Nau'o'in Sadarwa a Wasanni ===
Sadarwar magana ta haɗa da umarni kai tsaye, ra'ayoyi, jawabai masu motsawa, da tattaunawa. Ya kamata ya kasance a bayyane, taƙaitacce, kuma ya dace da shekaru da matakin fahimta na 'yan wasa. Sadarwa ba tare da magana ba, ƙunshe, yaren jiki, bayyanar fuska, alamu, da kuma hulɗa da ido, waɗanda ke da mahimmanci don ƙarfafa saƙonnin magana, nuna tausayi da haɓaka dangantaka da 'yan wasa.
Rubuce-rubucen sadarwa sun haɗa da amfani da tsare-tsaren horo, siffofin ra'ayoyi, imel, da sauran kayan rubuce-rubi don isar da bayanai. Irin wannan sadarwa yana tabbatar da cewa an rubuta muhimman bayanai kuma ana iya mayar da su don inganta fahimta da daidaito
=== Shirye-shiryen Sadarwa Mai Inganci ===
Kocin da 'yan wasa ya kamata su horar da sauraron juna don tabbatar da fahimtar juna da girmamawa. Wannan ya haɗa da ba da cikakken kulawa, amincewa da saƙonni, da kuma samar da amsoshin da suka dace. Karfafa kyawawan halaye da nasarori yana taimakawa wajen gina amincewa da motsawa tsakanin 'yan wasan matasa.<ref>{{Cite journal |last=Malete |first=Leapetswe |last2=McCole |first2=Daniel |last3=Tshube |first3=Tshepang |last4=Mphela |first4=Thuso |last5=Maro |first5=Cyprian |last6=Adamba |first6=Clement |last7=Machuve |first7=Juliana |last8=Ocansey |first8=Reginald |date=2022-02-04 |title=Effects of a sport-based positive youth development program on youth life skills and entrepreneurial mindsets |journal=PLOS ONE |language=en |volume=17 |issue=2 |pages=e0261809 |bibcode=2022PLoSO..1761809M |doi=10.1371/journal.pone.0261809 |issn=1932-6203 |pmc=8815907 |pmid=35120126 |doi-access=free}}</ref> Ci gaba da daidaito da nuna gaskiya a cikin sadarwa yana taimakawa wajen gina amincewa da amintacce a cikin ƙungiyar. Haɗakar da kayan taimako na gani kamar zane-zane, bidiyo, da zanga-zangar na iya inganta fahimta da riƙe bayanai.
== Damuwa game da shiga wasanni ==
Adadin masu barin aiki ya kai kololuwa a cikin shekarun matasa. Dalilin da ya fi muhimmanci na rashin yin wasanni shine "ba su da isasshen lokaci," "babu sha'awa kuma," da "sauran ayyukan nishaɗi".<ref name="ReferenceA"/>
=== Kwarewar da ba ta dace ba ===
Za'a iya ƙirƙirar ƙwarewar da ba ta dace ba ta hanyar wasanni da aka mayar da hankali sosai ga gasa da cin nasara a kowane fanni ko kuma wanda ya kasa sanya ci gaban matasa mai lafiya a tsakiyar kwarewar. Irin waɗannan abubuwan da ba su da kyau na iya haifar da ƙarancin girman kai na saurayi, ya haɗa su da dangantaka mara kyau, ya ƙarfafa ƙwarewar wasanni mara kyau, ba da izinin tashin hankali da tashin hankali, ya ba da izini ga wariyar launin fata, ya ci gaba da nuna bambancin jinsi, ko kuma ya fallasa su ga cin zarafin tunani, jima'i da kasuwanci. Yawancin waɗannan abubuwan da ba su da kyau za a iya kauce wa su lokacin da aka zaɓi iyaye da masu horar da su a hankali, tabbatar da cewa shirye-shiryen suna ba da ƙwarewar ci gaba mai kyau ga matasa. Dangane da shaidar abubuwan da ba su dace ba a wasanni ga matasa da yawa, musamman matasa masu karamin karfi, matasa masu launi, matasa masu kiba, da matasa na LGBTQ, ci gaban matasa na wasanni (SBYD) ya fito. Ci gaban matasa na wasanni shine ka'idar da kuma aiki don shirye-shirye don sanya lafiyar hankali da ta jiki na matashi akan nasarar su ta wasanni. Shirye-shiryen da ke amfani da SBYD don bayyana ayyukan shirye-shirye da horar da ma'aikatan gabaɗaya suna ba da shirye-shiryen kyauta ko rage farashin don rage shingen da matasa masu karamin kuɗi ke fuskanta yayin wasa wasanni. Wadannan shirye-shiryen galibi ana samun su a unguwanni masu karamin karfi da marasa kulawa, amma duk wani kocin wasanni ko shirin wasanni na iya amfani da ka'idodin SBYD.
=== Raunin da ya samu ===
Raunin ya kasance abin damuwa dangane da wasanni amma matasa suna da saukin kamuwa da rauni idan aka yi la'akari da tsarin tsokoki da ƙwayoyin cuta da kuma karuwar horo mai tsanani. A cewar Cibiyoyin Kula da Cututtuka na Amurka, shiga cikin wasanni da aka shirya yana ƙaruwa. Kusan yara da matasa miliyan 30 suna shiga wasanni na matasa kawai a Amurka.<ref>{{Cite journal |last=Powell |first=JS |last2=Foss |first2=KD |date=1999 |title=Injury patterns in selected high school sports |journal=J Athl Train |volume=34 |pages=277–84}}</ref> Wannan karuwar shiga wasanni ya haifar da wasu kididdiga masu ban mamaki, 'yan wasan makarantar sakandare sun kai kimanin raunin miliyan 2, ziyarar likita 500,000, da kwantar da mutane 30,000 a asibiti a kowace shekara. Mafi yawan raunin da ya shafi wasanni tsakanin matasa shine karyewa, ƙwayar tsoka, raunin ƙashi ko tsiro, da raunin amfani da yawa.
Kwarewar wasanni na farko ya kasance na yau da kullun tsakanin yara da matasa a wasan motsa jiki, yin iyo, nutsewa da wasan motsa jiki na mutum, musamman idan suna da burin kasancewa masu gasa a matakan ƙwararru.<ref name=":02">{{Cite journal |last=Bergeron |first=Michael F. |last2=Mountjoy |first2=Margo |last3=Armstrong |first3=Neil |last4=Chia |first4=Michael |last5=Côté |first5=Jean |last6=Emery |first6=Carolyn A. |last7=Faigenbaum |first7=Avery |last8=Hall |first8=Gary |last9=Kriemler |first9=Susi |date=July 2015 |title=International Olympic Committee consensus statement on youth athletic development |url=http://bjsm.bmj.com/content/bjsports/49/13/843.full.pdf |journal=British Journal of Sports Medicine |volume=49 |issue=13 |pages=843–851 |doi=10.1136/bjsports-2015-094962 |issn=1473-0480 |pmid=26084524 |doi-access=free}}</ref> Ba tare da wata shakka ba, babban manufar 'yan wasa su ƙware a wasanni shine su zama dan wasa mafi kyau don kara damar da za su iya zuwa manyan wasanni ko kuma su zama' yan wasa masu daraja. Abin takaici, bayanan ba su tabbatar da cewa ƙwarewa a matsayin matashi zai isa ya sa yaro ya zama mai tsere mai nasara daga baya (Latorre-Roman, Pinillos, & Robles, 2018). An gano 'yan wasan matasa da ba su da ƙwarewa don nunawa a duk faɗin wasanni da sauran fa'idodi waɗanda' yan wasan ƙwarewa ba su amfana ba. (Rugg, Kador, Feley, & Pandya, 2018). Bincike ya goyi bayan cewa rage ƙwarewa a ƙuruciya zai rage yawan raunin da 'yan wasan ke samu yayin da suke ƙara lokutan wasa da tsawon aikin idan aka kwatanta da' yan wasan da suka ƙware a matsayin matasa (Rugg, Kador, Feley, & Pandya, 2018). Duk da haka, ƙwararrun 'yan wasa suna da yawa fiye da waɗanda suka kasance' yan wasa da yawa saboda ka'idojin da mutane ke sanyawa a wasanni da kuma yadda aikin wasanni zai iya zama mai daraja. Yayinda 'yan wasa matasa ke nuna ƙwarewa a matakan da suka fi girma fiye da takwarorinsu tun suna ƙanana, iyaye, masu horar da 'yan wasa da kansu suna mai da hankali kan wannan wasan don amfani da ƙwarewarsu ta halitta. Iyaye, masu horar da 'yan wasa ya kamata su san cewa nuna alkawari a wasanni tun daga ƙuruciya ba ya tabbatar da nasarar gaba yayin da matakan gasa ke tashi kuma mai wasan yana tasowa a matsayin mutum (Latorre-Roman, Pinillos, & Robles, 2018).
Da yake lura da cewa ƙwarewa a cikin wasanni tun yana ƙarami ba ya tabbatar da nasara, yana da mahimmanci a fahimci cewa ƙwarewar wasanni a cikin matasa na iya haifar da raunin rauni mafi girma a duk lokacin wasan motsa jiki (Mcguine et al., 2017). Bincike ya gano cewa 'yan wasan makarantar sakandare da suka kware a wasanni daya suna iya samun rauni fiye da' yan wasan da ke buga wasanni da yawa (Mcguine et al., 2017). Bugu da ƙari, ɗaliban da aka rarraba su don yin wasanni masu matsakaici an gano suna da rauni kaɗan fiye da waɗanda suka ƙware a ɗaya kawai (McGuine et al., 2017) Wannan yana taimakawa wajen jaddada muhimmancin bambancin wasanni a cikin 'yan wasan matasa da tasirinsa akan hana raunin. Da yake duban ƙwarewar wasanni da zurfi, masu bincike sun ba da shawarar cewa 'yan wasa, masu horar da su, da iyaye suna sa ido kan ƙimar shiga mako-mako, kowane wata, da na shekara-shekara ga' yan wasan matasa a wasanni guda (Post et al., 2017) Gabaɗaya an gane cewa' yan wasa bai kamata su shiga cikin fiye da watanni 8 na motsa jiki mai tsanani ba kuma ba fiye da shekarun ɗan wasa a cikin sa'o'o'i na motsa jiki a mako (post et al., 2017). Har ila yau, masana sun ba da shawarar cewa duk 'yan wasa su shiga cikin ayyukan wasanni iri-iri, gami da ayyukan wasanni marasa tsari kamar wasa a waje, har zuwa akalla shekaru 15. '<ref>{{Cite journal |last=Brenner |first=Joel S. |last2=Fitness |first2=Council on Sports Medicine And |date=2016-08-29 |title=Sports Specialization and Intensive Training in Young Athletes |journal=Pediatrics |language=en |volume=138 |issue=3 |pages=e20162148 |doi=10.1542/peds.2016-2148 |issn=0031-4005 |pmid=27573090 |doi-access=free}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Feeley |first=Brian T. |last2=Agel |first2=Julie |last3=LaPrade |first3=Robert F. |date=January 2016 |title=When Is It Too Early for Single Sport Specialization? |journal=The American Journal of Sports Medicine |volume=44 |issue=1 |pages=234–241 |doi=10.1177/0363546515576899 |issn=1552-3365 |pmid=25825379 |s2cid=15742871}}</ref>
=== Kasancewa da yawa ===
Iyaye da shirye-shiryen wasanni sun tura 'yan wasan matasa don horar da su da yawa da kuma ba da lokaci da kuɗi mai yawa ga wasanni. Wasu matasa sun ba da rahoton buga wasanni takwas a kowane mako, wani lokacin da fatan samun daya daga cikin 'yan karatun jami'a.<ref name=":16" /> Barci, aikin makaranta, lokacin iyali, da sauran ayyukan al'ada ana sadaukar da su ga wasanni.<ref name=":16" />
Wasu kasashe kalilan sun fara tsara shirye-shiryen wasanni don rage wannan matsala. [[Finland]], wacce ke da rikodin waƙa mai ƙarfi a wasannin Olympics, ana ganinta a matsayin abin koyi. A cikin 2018, bayan mutuwar wani dan wasan da ya gaji amma ya gaji, gwamnatin [[Puerto Rico]] ta buƙaci a tsara dukkan shirye-shiryen wasanni na matasa.<ref name=":16" /> A karkashin dokokin farko a Puerto Rico, yara 'yan kasa da shekaru 9 ba za su iya yin wasa a gasa ba ko kuma a hukumance su ci gaba da ci, kuma matasa 'yan kasa le shekaru 16 ba za su kasa yin wasanni fiye da uku a kowane mako ba.<ref name=":16" /> Ya zuwa 2020, akwai ra'ayi mai yawa cewa tsarin gabaɗaya dole ne ya canza, amma shirye-shirye a kowane wasanni da aka tsara, da kuma masu horar da su da sauran ma'aikatan da albashinsu ya dogara da gudanar da waɗannan gasa masu riba da ƙungiyoyin tafiye-tafiye masu tsada, suna neman izinin keɓancewa wanda zai ba da damar kasuwancin su ci gaba kamar yadda yake a baya.<ref name=":16" />
== Rashin daidaito a wasanni ==
=== Matsayi na zamantakewa ===
Kasashen Kudancin Duniya suna da karancin damar yin wasanni saboda siyasar kasashensu ba su da albarkatun da za su sami nishaɗi da nishaɗi suna rinjayar rayuwarsu. Yara a cikin ƙasashen Kudu na Duniya ba su da damar halartar makaranta inda yawancin wasanni da aka shirya ke faruwa. Shirye-shiryen wasanni a cikin al'umma suna ba da yara da talauci, jinsi, nakasa, rushewar iyali, asalin kabilanci da rikici da iyali, aikata laifuka da sauran rashin dama.<ref name="auto" />
A cikin ƙasashen Arewacin Duniya, tsarin wasanni na matasa mai rikitarwa yana buƙatar mahimman albarkatu kamar lokaci, samun dama, da kuɗi don bunkasa a matsayin ɗan wasa da yin gasa.<ref>{{Cite web |last=Sagas |first=Michael |last2=Cunningham |first2=George |title=Sport Participation Rates among Underserved American Youths |url=http://www.aspeninstitute.org |website=The Aspen Institute's Project Play |publisher=University of Florida}}</ref> Kudin kudi da ke tattare da sauƙaƙe wasanni da aka shirya a matakin ƙwararru ya kasance daga matsakaicin 'yan dubban daloli a kowace shekara, zuwa sama da dala 20,000 a kowace shekara a wasu wasanni. Saboda wadannan dalilai na kudi, shiga ba zai yiwu ba ga mafi yawan yara da ke girma a cikin iyalai masu karamin karfi.
A cikin 'yan shekarun nan, wasanni na matasa sun zama masu tsada a Amurka. Nauyin kudi na wasanni da aka shirya ya karu, kuma yara daga iyalai masu karamin karfi ba su da damar shiga. Abinda ya fi girma game da ko yaro zai fara buga wasanni masu kyau, shi ne ko kudin shiga na gida ya wuce $ 100,000 a kowace shekara.<ref>{{Cite web |date=11 July 2013 |title=Hidden demographics of youth sports - ESPN The Magazine |url=https://www.espn.com/espn/story/_/id/9469252/hidden-demographics-youth-sports-espn-magazine |website=ESPN.com}}</ref>
=== Jima'i ===
[[Fayil:Volleyball-5_(9786053885).jpg|thumb|Kungiyar volleyball ta mata ta jami'ar Amurka.]]
Yanayin jinsi sau da yawa yana farawa tun yana ƙarami inda ake koyar da yara maza da mata suyi hali daban kuma su shiga wasu ayyukan. Duk da yake babu wata shakka cewa shiga wasanni na 'yan mata ya tashi sosai a cikin shekarun da suka gabata, Rashin daidaito tsakanin jinsi a wasanni na matasa har yanzu yana nan.<ref name="ReferenceB">{{Cite journal |last=Messner |first=Michael |date=2011 |title=Gender Ideologies, Youth Sports, and the Production of Soft Essentialism |journal=Sociology of Sport Journal |volume=28 |issue=2 |pages=151–170 |doi=10.1123/ssj.28.2.151}}</ref> Manufar "rabuwa amma daidai" na jinsi a cikin wasanni na matasa yana da yawa a cikin al'umma kuma saɓani da ke tattare da dabarun da ke turawa ga daidaito na mutum da rarraba jinsi.<ref name="ReferenceB" /> Kasancewar wasanni na kungiya ya kai kololuwa a shekara 11 kuma shiga wasanni ta 'yan mata yana da yawa kuma yana ci gaba da ƙaruwa. Koyaya, yawan shiga cikin yara maza da mata a wasanni na ƙungiya yana raguwa.
'Yan mata sun fi shiga wasanni daga baya fiye da yara maza kuma sun fi shiga cikin gaisuwa, rawa, tsalle-tsalle na gasa da volleyball yayin da yara maza ke mannewa da wasanni na gargajiya kamar baseball, kwando da kwallon kafa. Ko ta yaya game da wasanni, fa'idodin shiga sun kasance. Tare da wannan ya ce, bambancin jinsi a kudancin duniya ya fi na arewacin duniya girma bisa ga muhimman alaƙar iko da imani na [[Addini]], musamman a cikin al'ummomin musulmai a ƙasashe kamar [[Bosnia da Herzegovina|Bosnia]], Masar, Morocco, [[Iran]], [[Iraƙi|Iraki]], [[Siriya]] da [[Turkiyya]]. Ga mutane da yawa, addini hanya ce ta rayuwa inda aka gina cibiyoyin wasanni da ilimi ta hanyar al'adu da addini, da kuma siyasa, zamantakewa, da tattalin arziki.
=== Rarrabawar sararin samaniya ===
Rashin shiga cikin wasanni a kudancin duniya da arewacin duniya na iya zama saboda karancin ilimin jiki, rashin kudi, 'yan wuraren wasanni da ƙananan kayan aiki kuma babu damar karbar bakuncin manyan wasanni a kudanci na duniya.<ref>{{Cite web |title=Barriers to Participation |url=http://www.sportanddev.org |access-date=4 November 2014 |website=Sport and Dev}}</ref> Sauran iyakoki ga mutanen da ke zaune a wasu ƙasashe na iya haɗawa da rashin sufuri mai sauƙi, ilimi da rashin fahimtar wasanni. Har ila yau, akwai shingen zamantakewa da al'adu da yawa da matasa da ke zaune a kudancin duniya ke fuskanta wanda ke tasiri ga shiga wasanni. Wasu daga cikin wadannan sune addini, al'adu da harshe.
== The Shirye-shiryen wasanni na matasa ==
[[Fayil:03042012Ccm_gamosuma_juvenilA347.JPG|thumb|Wasan daya daga cikin ƙungiyoyin matasa na Borregos Salvages kwallon kafa na Amurka da ke da alaƙa da Cibiyar Fasaha da Ilimi ta Monterrey, Mexico City.]]
Yawancin lokaci akwai nau'ikan shirye-shiryen wasanni na matasa guda biyu. Ɗaya daga cikin makarantu ne ke tallafawa ɗayan kuma sassan nishaɗi da hukumomin birni ne ke tallafa wa ɗayan. Gabaɗaya shirye-shiryen da ake tallafawa makaranta suna da ƙwararrun masu horarwa da wuraren sadaukarwa don wasanninsu amma wannan ba koyaushe ba ne. Abubuwan da ake buƙata don masu horar da shirye-shiryen da ake tallafawa makaranta sun bambanta daga jiha zuwa jiha, amma ma'auni ga babban kocin babban wasanni yawanci takardar shaidar koyarwa ce, tare da wasu kwarewar kocin da horo. Shirye-shiryen wasanni na matasa da ba na makaranta ba suna aiki a wata hanya daban kuma suna amfani da masu sa kai a matsayin masu horar da su. Dole ne su sami wuraren da za su yi motsa jiki kamar wuraren motsa jiki. Matasa a cikin waɗannan shirye-shiryen ana sanya su ko kuma ana tsara su zuwa ƙungiyoyi daban-daban dangane da shirin.
An gano kungiyar Sport for Development and Peace a cikin binciken da Simon Darnell ya yi don samun sakamako mai kyau a kan yara maza masu shekaru goma sha biyu da ke shiga cikin shirin ta hanyar inganta gudanar da lokaci da alhakin mutum. Wannan ya taimaka wa yara maza su shiga cikin burin sarrafa kansu da ake buƙata a cikin al'ummomin Neoliberal.<ref>{{Cite journal |last=Darnell |first=Simon |date=2010 |title=Power, Politics, and "Sport for Development and Peace":Investigating the Utility of Sport for International Development |journal=Sociology of Sport Journal |volume=27 |pages=54–75 |doi=10.1123/ssj.27.1.54 |doi-access=free}}</ref> Yanayin wasanni a cikin kansa ya kuma nuna shugabannin da waɗanda ke son yin sadaukarwa saboda ƙungiyarsu da iyalansu.
Shirin Al'adu, Ilimi, Wasanni da Da'a (CESEP) shiri ne na kasa da kasa don shigar da malamai da dalibai daga kasashe da al'adu daban-daban a cikin tattaunawar wasanni masu lafiya. Wannan shirin yana neman ƙirƙirar haɗin gwiwa tsakanin malamai, ɗalibai a ƙarƙashin 18, da masu ba da shawara don musayar ra'ayoyi game da wasanni da al'adu a cikin shirin ilimi.<ref>{{Cite web |title=Culture, Education, Sport and Ethics Program |url=http://globalsportsdevelopment.org/programs/cesep/ |website=[[The Foundation for Global Sports Development]] |access-date=2025-08-07 |archive-date=2019-12-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191213221904/http://globalsportsdevelopment.org/programs/cesep/ |url-status=dead }}</ref>
Shirin Wasannin Wasannin Wasano na Duniya don Bege, wanda ke [[Lusaka|Lusaka, Zambia]], yana inganta ci gaban wasanni na kasa ta hanyar shirya wasannin wasanni, sansani da asibitoci. Suna shirya tarurruka ga masu horar da masu gudanar da wasanni da kuma ayyukan ci gaban al'umma.<ref>{{Cite journal |date=2011 |title=Sports for Hope |url=http://www.olympic.org/documents/commissions_pdffiles/sports-for-hope-brochure.pdf |journal=Olympic Youth Development Centre |pages=1–10}}</ref> Shirin yana da bangare na ilimi game da muhimman batutuwan al'umma, gami da karfafawa 'yan mata, shiga cikin jama'a, HIV / AIDS, zazzabin cizon sauro da sauran batutuwan kiwon lafiya ga' yan wasa da jama'a gaba ɗaya. Cibiyar tana ba da filayen wasanni na cikin gida da na waje, ɗakunan ajiya, dakin motsa jiki, zauren dambe, ɗakunan karatu da wasanni iri-iri.
== Wasanni da zakarun ==
* Wasannin Matasa na Asiya
* Bikin Wasannin Olympics na Matasan Australiya
* Wasannin Matasa na Commonwealth
* Bikin Wasannin Olympics na Matasa na Turai
* [[International Association of Athletics Federations|IAAF]]_World_Youth_Championships_in_Athletics" id="mwARI" rel="mw:WikiLink" title="IAAF World Youth Championships in Athletics">Gasar Cin Kofin Duniya ta Matasa ta IAAF a Wasanni, wanda IAAF ta shirya a kowace shekara 2
* Wasannin Olympics na Matasa
== Dubi kuma ==
* Wasanni masu son
* Godiya gaisuwa
* Wasanni na kwaleji
* Wasanni na kasa da shekaru 18
* Wasanni na matasa a Amurka
== Manazarta ==
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
13bz4pbsfnx066tyh6kcgxayeqix14r
Little Panda Fighter
0
111479
831648
800262
2026-05-07T10:06:47Z
Ummun Sultan
23935
831648
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''''The Little Panda Fighter''''' ( Portuguese ; a baya mai suna '''''Heavy's Little Bear''''' ) wani fim ne na shekarar 2008 na Brazil mai raye-rayen wasan kwaikwayo na wasan kwaikwayo wanda Michelle Gabriel ta jagoranta. Fim ɗin ya jawo zargi a matsayin mai izgili na fim ɗin DreamWorks Animation ''Kung Fu Panda'' . Fim din ya kuma samu suka sosai kan yadda ake shirya fim din. Fim ɗin ya ƙunshi muryoyin Dan Green, David Brimmer, Erica Schroeder, Mike Pollock da Maddie Blaustein .
== Makirci ==
A cikin wani karamin gari da [[Dabbar beya|bears]] anthropomorphic ke zaune, wani babban panda mai suna Pancada yana aiki a matsayin mai kula da gida a kulob din [[karate]] na [[Boxing|dambe]] da ake kira Bear Bar Box. Yana da mafarki na wata rana ya zama ƙwararren mai rawa, duk da rashin kulawa da kowa, kuma yana ƙaunar wata mai ba da abinci mai suna Honey. Maigidansa, wani [[Polar bear|Beyar polar]] mai suna Polaris, ya gano cewa kulob dinsa yana rasa kudi, galibi saboda babban mai dambe, Freak Teddy, yana lashe kowane wasa da ya yi yaƙi. Duk da son shiga ya kayar da Teddy da kansa, manajan dukiyar, Grizzlepuss, ya sanar da Polaris cewa yana ƙarƙashin kwangila kada ya yi.
Daga baya a wannan dare, Pancada ya ziyarci malaminsa na rawa, wani karamin bear mai suna Master Jin, wanda ya koya masa game da aminci. Kashegari, Polaris ya sami tsohuwar tufafin yaƙi - abin rufe fuska mai baƙar fata guda biyu, ƙasa da fuska - kuma ya gaya wa Pancada ya wanke shi. Bayan da Polaris ya gaya wa Pancada shirinsa na yaƙi da Freak Teddy a asirce, na ƙarshe ya tafi, yana ƙoƙarin ci gaba da kasancewa mai sanyi. A cikin gidan wanka na ginshiki, Pancada ya janye hankalinsa ta hanyar sautin wanki, wanda ya haifar da kayan ado ya ragu a cikin wanki.
A ranar gwagwarmayar, an sanya wani Polaris a cikin zobe tare da Freak Teddy, yayin da Pancada ya tafi gasar rawa. A cikin yaƙin, kayan ado na Polaris yana sanye da raguwa a kansa, yana sa ya yi kama da Panda Bear. Wannan yana haifar da kowa ya yi kuskuren Polaris a matsayin Pancada. Polaris ya lashe yakin, yayin da Pancada ya lashe gasar rawa a karkashin zargi mai tsanani.
Kashegari bayan haka, Pancada ya kusanci ƙaunarta, Honey. Da yake sha'awar 'nasara' nasa, Honey ya sumbace Pancada a kuncinsa. Pancada ya yi kuskuren cewa ana taya shi murna saboda kwarewarsa ta rawa. Koyaya, wata jarida daga baya ta isa kulob din, ta nuna wa Pancada cewa an yi masa kuskure ga Polaris. Bayan wasu kalmomi na hikima daga Master Jin, ya kusanci Polaris a ofishinsa, yana so ya sake fafatawa da Freak Teddy don a yaba masa da shi daidai. Yayinda Pancada ke samun horo na ɗan gajeren lokaci, yaƙin da ya yi da Freak Teddy ya yi mummunar tafiya, kuma Pancada ya daina yin dambe.
Bayan yaƙin, Pancada ya sake zama abin dariya, kuma ya isa ofishin Polaris don sanar da shi asarar. Koyaya, Polaris ya sanar da Pancada cewa ya yi fare cewa ƙarshen zai rasa yaƙin, don haka ya zama mai arziki sosai. Kafin Polaris ya tafi, ya canja mallakar kulob din zuwa Pancada. Grizzlepuss a ƙarshe ya fuskanci Pancada game da makircin, kodayake panda kawai ya musanta wannan.
Bayan da Polaris ya yi ritaya zuwa tsaunuka masu sanyi, Pancada ya canza kulob din dambe zuwa kulob din rawa.
== Masu ba da labari ==
{| class="wikitable"
!Sunan mutum
!Mai wasan kwaikwayo na murya na Brazil
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Ingilishi
|-
|Pancada
|Raul Schlosser
|Dan Green<ref>{{Cite web |title=The Little Panda Fighter - Pancada |url=http://www.behindthevoiceactors.com/movies/The-Little-Panda-Fighter/Pancada/ |access-date=13 March 2016 |publisher=Behind the Voice Actors}}</ref>
|-
|Yankin da ke kan iyaka
|Sidney Ross
|David Brimmer
|-
|Zuma / Beth
|Claudia Victoria
|Erica Schroeder
|-
|Freak Teddy / Teddy Thunders
|Claudio Satrio
|Dan Green
|-
|Jagora Xin
|Charlie Mambertt
|Mike Pollock
|-
|Grizzlepuss
|Sidney Ross
|Maddie Blaustein
|}
== Fitarwa ==
Fim din ya fito ne [[Mockbuster|ba'a]] gidan wasan kwaikwayo na Vídeo Brinquedo don ya dace da fim din ''[[Kung Fu Panda (film)|Kung Fu Panda]]'' . Kamancin da fim din yake da shi da ''Kung Fu Panda'' ya kawo mutane da yawa suyi la'akari da shi a matsayin mockbuster, tare da yawancin sauran fina-finai na Vídeo Brinquedo. Paulo Biagioni, Renato Fujie, Arturo Hernández, da darektan fim din, Michelle Gabriel ne suka kammala fim din.
== Saki da karɓa ==
An saki fim ɗin akan DVD a ranar 18 ga Nuwamba, 2008 <ref>{{Cite web |date=18 November 2008 |title=The Little Panda Fighter DVD |url=https://www.amazon.com/gp/product/B001EN5I5E?keywords=little%20panda%20fighter&qid=1458678019&ref_=sr_1_1&sr=8-1 |access-date=21 March 2016 |publisher=Amazon}}</ref> don sake dubawa mara kyau daga masu sukar, musamman saboda kamanceceniya da ''Kung Fu Panda'', wanda aka saki 'yan watanni kaɗan kafin. Wani mawallafin shafin yanar gizon Nster News ya rubuta cewa, idan aka kwatanta da ''Kung Fu Panda'', ''The Little Panda Fighter'' shine "wani ɓarna marar lahani tare da irin wannan makirci da ƙananan kasafin kuɗi". <ref>{{Cite web |last= |first= |date=2014 |title=Funny and Ridiculous Rip-Offs of Famous Movies |url=http://news.nster.com/1079-funny-and-ridiculous-rip-offs-of-famous-movies.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160410042024/http://news.nster.com/1079-funny-and-ridiculous-rip-offs-of-famous-movies.html |archive-date=April 10, 2016 |access-date=December 5, 2019 |website= |publisher=Nster News}}</ref> Mike Jeavons na Channel Awesome ya bayyana cewa "animation yana da muni, tattaunawa ta jiki yana ciwo, kuma labarin da aka tsara kuma kawai yana jin cikakke don cika lokacin gudu na 50. Kiɗa ba shi da kyau, dukan abu ba shi da tunani, kuma haruffa da abubuwan da suka motsa su suna da ban tsoro ". <ref>{{Cite web |date=21 January 2015 |title=Shameful Sequels: The Little Panda Fighter |url=https://archive.org/details/LittlePandaFighterMikeJHD |publisher=Channel Awesome}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Category:Fim]]
c0p313nm4e8asb4om88edeiee8c328x
831649
831648
2026-05-07T10:06:56Z
Ummun Sultan
23935
831649
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''''The Little Panda Fighter''''' ( Portuguese ; a baya mai suna '''''Heavy's Little Bear''''' ) wani fim ne na shekarar 2008 na Brazil mai raye-rayen wasan kwaikwayo na wasan kwaikwayo wanda Michelle Gabriel ta jagoranta. Fim ɗin ya jawo zargi a matsayin mai izgili na fim ɗin DreamWorks Animation ''Kung Fu Panda'' . Fim din ya kuma samu suka sosai kan yadda ake shirya fim din. Fim ɗin ya ƙunshi muryoyin Dan Green, David Brimmer, Erica Schroeder, Mike Pollock da Maddie Blaustein .
== Makirci ==
A cikin wani ƙaramin gari da [[Dabbar beya|bears]] anthropomorphic ke zaune, wani babban panda mai suna Pancada yana aiki a matsayin mai kula da gida a kulob din [[karate]] na [[Boxing|dambe]] da ake kira Bear Bar Box. Yana da mafarki na wata rana ya zama ƙwararren mai rawa, duk da rashin kulawa da kowa, kuma yana ƙaunar wata mai ba da abinci mai suna Honey. Maigidansa, wani [[Polar bear|Beyar polar]] mai suna Polaris, ya gano cewa kulob dinsa yana rasa kudi, galibi saboda babban mai dambe, Freak Teddy, yana lashe kowane wasa da ya yi yaƙi. Duk da son shiga ya kayar da Teddy da kansa, manajan dukiyar, Grizzlepuss, ya sanar da Polaris cewa yana ƙarƙashin kwangila kada ya yi.
Daga baya a wannan dare, Pancada ya ziyarci malaminsa na rawa, wani karamin bear mai suna Master Jin, wanda ya koya masa game da aminci. Kashegari, Polaris ya sami tsohuwar tufafin yaƙi - abin rufe fuska mai baƙar fata guda biyu, ƙasa da fuska - kuma ya gaya wa Pancada ya wanke shi. Bayan da Polaris ya gaya wa Pancada shirinsa na yaƙi da Freak Teddy a asirce, na ƙarshe ya tafi, yana ƙoƙarin ci gaba da kasancewa mai sanyi. A cikin gidan wanka na ginshiki, Pancada ya janye hankalinsa ta hanyar sautin wanki, wanda ya haifar da kayan ado ya ragu a cikin wanki.
A ranar gwagwarmayar, an sanya wani Polaris a cikin zobe tare da Freak Teddy, yayin da Pancada ya tafi gasar rawa. A cikin yaƙin, kayan ado na Polaris yana sanye da raguwa a kansa, yana sa ya yi kama da Panda Bear. Wannan yana haifar da kowa ya yi kuskuren Polaris a matsayin Pancada. Polaris ya lashe yakin, yayin da Pancada ya lashe gasar rawa a karkashin zargi mai tsanani.
Kashegari bayan haka, Pancada ya kusanci ƙaunarta, Honey. Da yake sha'awar 'nasara' nasa, Honey ya sumbace Pancada a kuncinsa. Pancada ya yi kuskuren cewa ana taya shi murna saboda kwarewarsa ta rawa. Koyaya, wata jarida daga baya ta isa kulob din, ta nuna wa Pancada cewa an yi masa kuskure ga Polaris. Bayan wasu kalmomi na hikima daga Master Jin, ya kusanci Polaris a ofishinsa, yana so ya sake fafatawa da Freak Teddy don a yaba masa da shi daidai. Yayinda Pancada ke samun horo na ɗan gajeren lokaci, yaƙin da ya yi da Freak Teddy ya yi mummunar tafiya, kuma Pancada ya daina yin dambe.
Bayan yaƙin, Pancada ya sake zama abin dariya, kuma ya isa ofishin Polaris don sanar da shi asarar. Koyaya, Polaris ya sanar da Pancada cewa ya yi fare cewa ƙarshen zai rasa yaƙin, don haka ya zama mai arziki sosai. Kafin Polaris ya tafi, ya canja mallakar kulob din zuwa Pancada. Grizzlepuss a ƙarshe ya fuskanci Pancada game da makircin, kodayake panda kawai ya musanta wannan.
Bayan da Polaris ya yi ritaya zuwa tsaunuka masu sanyi, Pancada ya canza kulob din dambe zuwa kulob din rawa.
== Masu ba da labari ==
{| class="wikitable"
!Sunan mutum
!Mai wasan kwaikwayo na murya na Brazil
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Ingilishi
|-
|Pancada
|Raul Schlosser
|Dan Green<ref>{{Cite web |title=The Little Panda Fighter - Pancada |url=http://www.behindthevoiceactors.com/movies/The-Little-Panda-Fighter/Pancada/ |access-date=13 March 2016 |publisher=Behind the Voice Actors}}</ref>
|-
|Yankin da ke kan iyaka
|Sidney Ross
|David Brimmer
|-
|Zuma / Beth
|Claudia Victoria
|Erica Schroeder
|-
|Freak Teddy / Teddy Thunders
|Claudio Satrio
|Dan Green
|-
|Jagora Xin
|Charlie Mambertt
|Mike Pollock
|-
|Grizzlepuss
|Sidney Ross
|Maddie Blaustein
|}
== Fitarwa ==
Fim din ya fito ne [[Mockbuster|ba'a]] gidan wasan kwaikwayo na Vídeo Brinquedo don ya dace da fim din ''[[Kung Fu Panda (film)|Kung Fu Panda]]'' . Kamancin da fim din yake da shi da ''Kung Fu Panda'' ya kawo mutane da yawa suyi la'akari da shi a matsayin mockbuster, tare da yawancin sauran fina-finai na Vídeo Brinquedo. Paulo Biagioni, Renato Fujie, Arturo Hernández, da darektan fim din, Michelle Gabriel ne suka kammala fim din.
== Saki da karɓa ==
An saki fim ɗin akan DVD a ranar 18 ga Nuwamba, 2008 <ref>{{Cite web |date=18 November 2008 |title=The Little Panda Fighter DVD |url=https://www.amazon.com/gp/product/B001EN5I5E?keywords=little%20panda%20fighter&qid=1458678019&ref_=sr_1_1&sr=8-1 |access-date=21 March 2016 |publisher=Amazon}}</ref> don sake dubawa mara kyau daga masu sukar, musamman saboda kamanceceniya da ''Kung Fu Panda'', wanda aka saki 'yan watanni kaɗan kafin. Wani mawallafin shafin yanar gizon Nster News ya rubuta cewa, idan aka kwatanta da ''Kung Fu Panda'', ''The Little Panda Fighter'' shine "wani ɓarna marar lahani tare da irin wannan makirci da ƙananan kasafin kuɗi". <ref>{{Cite web |last= |first= |date=2014 |title=Funny and Ridiculous Rip-Offs of Famous Movies |url=http://news.nster.com/1079-funny-and-ridiculous-rip-offs-of-famous-movies.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160410042024/http://news.nster.com/1079-funny-and-ridiculous-rip-offs-of-famous-movies.html |archive-date=April 10, 2016 |access-date=December 5, 2019 |website= |publisher=Nster News}}</ref> Mike Jeavons na Channel Awesome ya bayyana cewa "animation yana da muni, tattaunawa ta jiki yana ciwo, kuma labarin da aka tsara kuma kawai yana jin cikakke don cika lokacin gudu na 50. Kiɗa ba shi da kyau, dukan abu ba shi da tunani, kuma haruffa da abubuwan da suka motsa su suna da ban tsoro ". <ref>{{Cite web |date=21 January 2015 |title=Shameful Sequels: The Little Panda Fighter |url=https://archive.org/details/LittlePandaFighterMikeJHD |publisher=Channel Awesome}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Category:Fim]]
6v4jliprp3qc7we0tym7buohkhlz034
831650
831649
2026-05-07T10:07:13Z
Ummun Sultan
23935
831650
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''''The Little Panda Fighter''''' ( Portuguese ; a baya mai suna '''''Heavy's Little Bear''''' ) wani fim ne na shekarar 2008 na Brazil mai raye-rayen wasan kwaikwayo na wasan kwaikwayo wanda Michelle Gabriel ta jagoranta. Fim ɗin ya jawo zargi a matsayin mai izgili na fim ɗin DreamWorks Animation ''Kung Fu Panda'' . Fim din ya kuma samu suka sosai kan yadda ake shirya fim din. Fim ɗin ya ƙunshi muryoyin Dan Green, David Brimmer, Erica Schroeder, Mike Pollock da Maddie Blaustein .
== Makirci ==
A cikin wani ƙaramin gari da [[Dabbar beya|bears]] anthropomorphic ke zaune, wani babban panda mai suna Pancada yana aiki a matsayin mai kula da gida a kulob din [[karate]] na [[Boxing|dambe]] da ake kira Bear Bar Box. Yana da mafarki na wata rana ya zama ƙwararren mai rawa, duk da rashin kulawa da kowa, kuma yana ƙaunar wata mai ba da abinci mai suna Honey. Maigidansa, wani [[Polar bear|Beyar polar]] mai suna Polaris, ya gano cewa kulob dinsa yana rasa kudi, galibi saboda babban mai dambe, Freak Teddy, yana lashe kowane wasa da ya yi yaƙi. Duk da son shiga ya kayar da Teddy da kansa, manajan dukiyar, Grizzlepuss, ya sanar da Polaris cewa yana ƙarƙashin kwangila kada ya yi.
Daga baya a wannan dare, Pancada ya ziyarci malaminsa na rawa, wani karamin bear mai suna Master Jin, wanda ya koya masa game da aminci. Kashegari, Polaris ya sami tsohuwar tufafin yaƙi - abin rufe fuska mai baƙar fata guda biyu, ƙasa da fuska - kuma ya gaya wa Pancada ya wanke shi. Bayan da Polaris ya gaya wa Pancada shirinsa na yaƙi da Freak Teddy a asirce, na ƙarshe ya tafi, yana ƙoƙarin ci gaba da kasancewa mai sanyi. A cikin gidan wanka na ginshiki, Pancada ya janye hankalinsa ta hanyar sautin wanki, wanda ya haifar da kayan ado ya ragu a cikin wanki.
A ranar gwagwarmayar, an kuma sanya wani Polaris a cikin zobe tare da Freak Teddy, yayin da Pancada ya tafi gasar rawa. A cikin yaƙin, kayan ado na Polaris yana sanye da raguwa a kansa, yana sa ya yi kama da Panda Bear. Wannan yana haifar da kowa ya yi kuskuren Polaris a matsayin Pancada. Polaris ya lashe yakin, yayin da Pancada ya lashe gasar rawa a karkashin zargi mai tsanani.
Kashegari bayan haka, Pancada ya kusanci ƙaunarta, Honey. Da yake sha'awar 'nasara' nasa, Honey ya sumbace Pancada a kuncinsa. Pancada ya yi kuskuren cewa ana taya shi murna saboda kwarewarsa ta rawa. Koyaya, wata jarida daga baya ta isa kulob din, ta nuna wa Pancada cewa an yi masa kuskure ga Polaris. Bayan wasu kalmomi na hikima daga Master Jin, ya kusanci Polaris a ofishinsa, yana so ya sake fafatawa da Freak Teddy don a yaba masa da shi daidai. Yayinda Pancada ke samun horo na ɗan gajeren lokaci, yaƙin da ya yi da Freak Teddy ya yi mummunar tafiya, kuma Pancada ya daina yin dambe.
Bayan yaƙin, Pancada ya sake zama abin dariya, kuma ya isa ofishin Polaris don sanar da shi asarar. Koyaya, Polaris ya sanar da Pancada cewa ya yi fare cewa ƙarshen zai rasa yaƙin, don haka ya zama mai arziki sosai. Kafin Polaris ya tafi, ya canja mallakar kulob din zuwa Pancada. Grizzlepuss a ƙarshe ya fuskanci Pancada game da makircin, kodayake panda kawai ya musanta wannan.
Bayan da Polaris ya yi ritaya zuwa tsaunuka masu sanyi, Pancada ya canza kulob din dambe zuwa kulob din rawa.
== Masu ba da labari ==
{| class="wikitable"
!Sunan mutum
!Mai wasan kwaikwayo na murya na Brazil
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Ingilishi
|-
|Pancada
|Raul Schlosser
|Dan Green<ref>{{Cite web |title=The Little Panda Fighter - Pancada |url=http://www.behindthevoiceactors.com/movies/The-Little-Panda-Fighter/Pancada/ |access-date=13 March 2016 |publisher=Behind the Voice Actors}}</ref>
|-
|Yankin da ke kan iyaka
|Sidney Ross
|David Brimmer
|-
|Zuma / Beth
|Claudia Victoria
|Erica Schroeder
|-
|Freak Teddy / Teddy Thunders
|Claudio Satrio
|Dan Green
|-
|Jagora Xin
|Charlie Mambertt
|Mike Pollock
|-
|Grizzlepuss
|Sidney Ross
|Maddie Blaustein
|}
== Fitarwa ==
Fim din ya fito ne [[Mockbuster|ba'a]] gidan wasan kwaikwayo na Vídeo Brinquedo don ya dace da fim din ''[[Kung Fu Panda (film)|Kung Fu Panda]]'' . Kamancin da fim din yake da shi da ''Kung Fu Panda'' ya kawo mutane da yawa suyi la'akari da shi a matsayin mockbuster, tare da yawancin sauran fina-finai na Vídeo Brinquedo. Paulo Biagioni, Renato Fujie, Arturo Hernández, da darektan fim din, Michelle Gabriel ne suka kammala fim din.
== Saki da karɓa ==
An saki fim ɗin akan DVD a ranar 18 ga Nuwamba, 2008 <ref>{{Cite web |date=18 November 2008 |title=The Little Panda Fighter DVD |url=https://www.amazon.com/gp/product/B001EN5I5E?keywords=little%20panda%20fighter&qid=1458678019&ref_=sr_1_1&sr=8-1 |access-date=21 March 2016 |publisher=Amazon}}</ref> don sake dubawa mara kyau daga masu sukar, musamman saboda kamanceceniya da ''Kung Fu Panda'', wanda aka saki 'yan watanni kaɗan kafin. Wani mawallafin shafin yanar gizon Nster News ya rubuta cewa, idan aka kwatanta da ''Kung Fu Panda'', ''The Little Panda Fighter'' shine "wani ɓarna marar lahani tare da irin wannan makirci da ƙananan kasafin kuɗi". <ref>{{Cite web |last= |first= |date=2014 |title=Funny and Ridiculous Rip-Offs of Famous Movies |url=http://news.nster.com/1079-funny-and-ridiculous-rip-offs-of-famous-movies.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160410042024/http://news.nster.com/1079-funny-and-ridiculous-rip-offs-of-famous-movies.html |archive-date=April 10, 2016 |access-date=December 5, 2019 |website= |publisher=Nster News}}</ref> Mike Jeavons na Channel Awesome ya bayyana cewa "animation yana da muni, tattaunawa ta jiki yana ciwo, kuma labarin da aka tsara kuma kawai yana jin cikakke don cika lokacin gudu na 50. Kiɗa ba shi da kyau, dukan abu ba shi da tunani, kuma haruffa da abubuwan da suka motsa su suna da ban tsoro ". <ref>{{Cite web |date=21 January 2015 |title=Shameful Sequels: The Little Panda Fighter |url=https://archive.org/details/LittlePandaFighterMikeJHD |publisher=Channel Awesome}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Category:Fim]]
h0s31b2gz3euu0p62z9db44zf7c24w8
831651
831650
2026-05-07T10:07:24Z
Ummun Sultan
23935
831651
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''''The Little Panda Fighter''''' ( Portuguese ; a baya mai suna '''''Heavy's Little Bear''''' ) wani fim ne na shekarar 2008 na Brazil mai raye-rayen wasan kwaikwayo na wasan kwaikwayo wanda Michelle Gabriel ta jagoranta. Fim ɗin ya jawo zargi a matsayin mai izgili na fim ɗin DreamWorks Animation ''Kung Fu Panda'' . Fim din ya kuma samu suka sosai kan yadda ake shirya fim din. Fim ɗin ya ƙunshi muryoyin Dan Green, David Brimmer, Erica Schroeder, Mike Pollock da Maddie Blaustein .
== Makirci ==
A cikin wani ƙaramin gari da [[Dabbar beya|bears]] anthropomorphic ke zaune, wani babban panda mai suna Pancada yana aiki a matsayin mai kula da gida a kulob din [[karate]] na [[Boxing|dambe]] da ake kira Bear Bar Box. Yana da mafarki na wata rana ya zama ƙwararren mai rawa, duk da rashin kulawa da kowa, kuma yana ƙaunar wata mai ba da abinci mai suna Honey. Maigidansa, wani [[Polar bear|Beyar polar]] mai suna Polaris, ya gano cewa kulob dinsa yana rasa kudi, galibi saboda babban mai dambe, Freak Teddy, yana lashe kowane wasa da ya yi yaƙi. Duk da son shiga ya kayar da Teddy da kansa, manajan dukiyar, Grizzlepuss, ya sanar da Polaris cewa yana ƙarƙashin kwangila kada ya yi.
Daga baya a wannan dare, Pancada ya ziyarci malaminsa na rawa, wani karamin bear mai suna Master Jin, wanda ya koya masa game da aminci. Kashegari, Polaris ya sami tsohuwar tufafin yaƙi - abin rufe fuska mai baƙar fata guda biyu, ƙasa da fuska - kuma ya gaya wa Pancada ya wanke shi. Bayan da Polaris ya gaya wa Pancada shirinsa na yaƙi da Freak Teddy a asirce, na ƙarshe ya tafi, yana ƙoƙarin ci gaba da kasancewa mai sanyi. A cikin gidan wanka na ginshiki, Pancada ya janye hankalinsa ta hanyar sautin wanki, wanda ya haifar da kayan ado ya ragu a cikin wanki.
A ranar gwagwarmayar, an kuma sanya wani Polaris a cikin zobe tare da Freak Teddy, yayin da Pancada ya tafi gasar rawa. A cikin yaƙin, kayan ado na Polaris yana sanye da raguwa a kansa, yana sa ya yi kama da Panda Bear. Wannan yana haifar da kowa ya yi kuskuren Polaris a matsayin Pancada. Polaris ya lashe yakin, yayin da Pancada ya lashe gasar rawa a karkashin zargi mai tsanani.
Kashegari bayan haka, Pancada ya kusanci ƙaunarta, Honey. Da yake sha'awar 'nasara' nasa, Honey ya sumbace Pancada a kuncinsa. Pancada ya yi kuskuren cewa ana taya shi murna saboda kwarewarsa ta rawa. Koyaya, wata jarida daga baya ta isa kulob din, ta nuna wa Pancada cewa an yi masa kuskure ga Polaris. Bayan wasu kalmomi na hikima daga Master Jin, ya kusanci Polaris a ofishinsa, yana so ya sake fafatawa da Freak Teddy don a yaba masa da shi daidai. Yayinda Pancada ke samun horo na ɗan gajeren lokaci, yaƙin da ya yi da Freak Teddy ya yi mummunar tafiya, kuma Pancada ya daina yin dambe.
Bayan yaƙin, Pancada ya sake zama abin dariya, kuma ya isa ofishin Polaris don sanar da shi asarar. Koyaya, Polaris ya sanar da Pancada cewa ya yi fare cewa ƙarshen zai rasa yaƙin, don haka ya zama mai arziki sosai. Kafin Polaris ya tafi, ya canja mallakar kulob din zuwa Pancada. Grizzlepuss a ƙarshe ya fuskanci Pancada game da makircin, kodayake panda kawai ya musanta wannan.
Bayan da Polaris ya yi ritaya zuwa tsaunuka masu sanyi, Pancada ya canza kulob din dambe zuwa kulob ɗin rawa.
== Masu ba da labari ==
{| class="wikitable"
!Sunan mutum
!Mai wasan kwaikwayo na murya na Brazil
!Mai wasan kwaikwayo na muryar Ingilishi
|-
|Pancada
|Raul Schlosser
|Dan Green<ref>{{Cite web |title=The Little Panda Fighter - Pancada |url=http://www.behindthevoiceactors.com/movies/The-Little-Panda-Fighter/Pancada/ |access-date=13 March 2016 |publisher=Behind the Voice Actors}}</ref>
|-
|Yankin da ke kan iyaka
|Sidney Ross
|David Brimmer
|-
|Zuma / Beth
|Claudia Victoria
|Erica Schroeder
|-
|Freak Teddy / Teddy Thunders
|Claudio Satrio
|Dan Green
|-
|Jagora Xin
|Charlie Mambertt
|Mike Pollock
|-
|Grizzlepuss
|Sidney Ross
|Maddie Blaustein
|}
== Fitarwa ==
Fim din ya fito ne [[Mockbuster|ba'a]] gidan wasan kwaikwayo na Vídeo Brinquedo don ya dace da fim din ''[[Kung Fu Panda (film)|Kung Fu Panda]]'' . Kamancin da fim din yake da shi da ''Kung Fu Panda'' ya kawo mutane da yawa suyi la'akari da shi a matsayin mockbuster, tare da yawancin sauran fina-finai na Vídeo Brinquedo. Paulo Biagioni, Renato Fujie, Arturo Hernández, da darektan fim din, Michelle Gabriel ne suka kammala fim din.
== Saki da karɓa ==
An saki fim ɗin akan DVD a ranar 18 ga Nuwamba, 2008 <ref>{{Cite web |date=18 November 2008 |title=The Little Panda Fighter DVD |url=https://www.amazon.com/gp/product/B001EN5I5E?keywords=little%20panda%20fighter&qid=1458678019&ref_=sr_1_1&sr=8-1 |access-date=21 March 2016 |publisher=Amazon}}</ref> don sake dubawa mara kyau daga masu sukar, musamman saboda kamanceceniya da ''Kung Fu Panda'', wanda aka saki 'yan watanni kaɗan kafin. Wani mawallafin shafin yanar gizon Nster News ya rubuta cewa, idan aka kwatanta da ''Kung Fu Panda'', ''The Little Panda Fighter'' shine "wani ɓarna marar lahani tare da irin wannan makirci da ƙananan kasafin kuɗi". <ref>{{Cite web |last= |first= |date=2014 |title=Funny and Ridiculous Rip-Offs of Famous Movies |url=http://news.nster.com/1079-funny-and-ridiculous-rip-offs-of-famous-movies.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160410042024/http://news.nster.com/1079-funny-and-ridiculous-rip-offs-of-famous-movies.html |archive-date=April 10, 2016 |access-date=December 5, 2019 |website= |publisher=Nster News}}</ref> Mike Jeavons na Channel Awesome ya bayyana cewa "animation yana da muni, tattaunawa ta jiki yana ciwo, kuma labarin da aka tsara kuma kawai yana jin cikakke don cika lokacin gudu na 50. Kiɗa ba shi da kyau, dukan abu ba shi da tunani, kuma haruffa da abubuwan da suka motsa su suna da ban tsoro ". <ref>{{Cite web |date=21 January 2015 |title=Shameful Sequels: The Little Panda Fighter |url=https://archive.org/details/LittlePandaFighterMikeJHD |publisher=Channel Awesome}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Category:Fim]]
439abynplfq6qu3p3nqcqi089m0x71u
Yanayin ƙasar Uruguay
0
111515
831292
790401
2026-05-06T20:46:11Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831292
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''[[Uruguay]]''' ƙasa ce a yankin kudu maso gabashin [[Amurka ta Kudu|Kudancin Amurka]], da ke kan iyakar [[Tekun Atalanta|Tekun Atlantika]], tsakanin [[Argentina]] da [[Brazil]] . Tana cikin Kudancin Hemisphere a kan tekun Atlantika na Kudancin Amurka tsakanin 53 da 58 yammacin longitude da 30 da 35 kudu latitude. Yana da iyaka zuwa yamma da Argentina, a arewa da arewa maso gabas da Brazil, kuma a kudu maso gabas ta Tekun Atlantika, wanda ya zama bakin tekun Uruguay.<ref name=":0" />
A kudu, yana gaba da Río de la Plata, wani yanki mai faɗi da ke buɗewa zuwa Kudancin Atlantic. Montevideo, babban birni kuma babbar tashar jiragen ruwa, yana zaune a kan bankunan Río de la Plata kuma yana kan kusan latitude ɗaya da Cape Town da Sydney.] Uruguay ita ce ƙasa mafi ƙanƙantar masu magana da Mutanen Espanya a Kudancin Amurka tare da fili mai faɗin murabba'in kilomita 175,015 (67,574 sq mi) da yankin ruwa na murabba'in kilomita 1,200 (463 sq mi). Bugu da kari, Uruguay ita ce kasa daya tilo mai cikakken iko a duniya wacce ba ta tsallaka zuwa arewa daga latitude 30 na kudu (idan an dauki tsibirin Nugent a matsayin wurin arewa mafi girma a New Zealand); saboda haka, duk sauran al'ummomi sun haɗa da aƙalla wasu filaye a arewa fiye da dukkan maki a Uruguay; ta wannan ma'ana, ana iya la'akari da Uruguay a matsayin ƙasa mafi kudu a duniya. Tana da Yankin Tattalin Arziki Na Musamman na murabba'in kilomita 142,166 (54,891 sq mi). Ita ce kasa daya tilo a Kudancin Amurka da ke kudu da Tropic na Capricorn, da kuma daya daga cikin irin wadannan hudu a duniya.
== Yanayin ƙasa da yanayin ruwa ==
[[Fayil:Uruguay_fisico.png|thumb|Uruguay]]
Yawancin Uruguay fili ne mai juyawa wanda ke wakiltar sauyawa daga kusan pampas na Argentina zuwa tsaunuka masu tsawo na kudancin Brazil. Kasar kanta tana da filayen filaye a gefen gabas, kudu, da yamma.<ref name=":0" /> Yankin bakin tekun Atlantika yana da yashi da marshy, wani lokacin yana karyawa da ƙananan lagoons.<ref name=":0" /> Yankunan Río de la Plata da Río Uruguay sun fi girma kuma sun haɗu a hankali cikin tsaunuka.<ref name=":0" />
Sauran kashi uku cikin huɗu na ƙasar suna da tsaunuka masu juyawa waɗanda ke da alamun ƙananan tuddai waɗanda suka zama sanannun a arewa yayin da suka haɗu cikin tsaunuka na kudancin Brazil. Ko da waɗannan yankunan tsaunuka ba su da alama, duk da haka, kuma tsaunuka da wuya su wuce mita 200.<ref name=":0" /> Matsayi mafi girma, Cerro Catedral (513 m), yana cikin kudu maso gabashin ƙasar a cikin tsaunukan Cuchilla Grande.<ref>{{Cite journal |last=Suárez |first=Rafael |date=2015-01-01 |title=The Paleoamerican Occupation of the Plains of Uruguay: Technology, Adaptations, and Mobility |url=https://doi.org/10.1179/2055556314Z.00000000010 |journal=PaleoAmerica |volume=1 |issue=1 |pages=88–104 |doi=10.1179/2055556314Z.00000000010 |issn=2055-5563 |s2cid=128985617 |url-access=subscription}}</ref>
Uruguay ƙasa ce mai wadata da ruwa. Kyakkyawan ruwa suna nuna iyakokinta a gabas, kudu, da yamma, har ma da mafi yawan iyakar da Brazil suna bin ƙananan koguna.<ref name=":0" /> Tafkuna da lagoons suna da yawa, kuma babban teburin ruwa yana sauƙaƙa tono rijiyoyi.<ref name=":0" />
Tsarin koguna guda uku suna zubar da ƙasa: koguna suna gudana zuwa yamma zuwa Río Uruguay, zuwa gabas zuwa Atlantic ko tafkunan ruwa da ke kan iyaka da teku, da kuma kudu zuwa Río de la Plata . Río Uruguay, wanda ya zama iyaka da Argentina, yana kewaye da ƙananan bankunan, kuma ambaliyar ruwa mai bala'i wani lokacin yakan mamaye manyan yankuna.<ref name=":0" /> Mafi tsawo kuma mafi mahimmanci daga cikin koguna da ke gudana zuwa yamma shine Rio Negro, wanda ke haye duk ƙasar daga arewa maso gabas zuwa yamma kafin ya zubo cikin Río Uruguay . <ref name=":0" /> Wani madatsar ruwa a kan Río Negro a Paso de los Toros ya haifar da tafki - Embalse del Río Neglo - wannan shine mafi girman tafkin wucin gadi a Kudancin Amurka.<ref name=":0" /> Babban kogin Río Negro kuma kogin na biyu mafi muhimmanci a kasar shine Kogin Yí . <ref name=":0" />
Kogunan da ke gudana daga gabas zuwa Tekun Atlantika gabaɗaya ba su da zurfi kuma suna da ƙaruwa mai yawa fiye da sauran koguna. Mutane da yawa sun kwashe a cikin lagoons a cikin filin bakin teku.<ref name=":0" /> Babban tafkin bakin teku, Laguna Merín, ya zama wani ɓangare na iyaka da Brazil.<ref name=":0" /> Ƙananan tafkuna shida, wasu ruwa mai laushi da wasu ruwan gishiri, suna kan iyakar bakin teku da ke kudu.<ref name=":0" />
[[Fayil:Uruguay_T2.png|right|thumb|341x341px|Hoton tauraron dan adam na Uruguay]]
[[Fayil:Uruguay_rel_95.jpg|thumb|346x346px|Taswirar taimako mai inuwa ta Uruguay]]
[[Fayil:Uruguay_pol_95.jpg|thumb|349x349px|Taswirar siyasa ta Uruguay]]
== Yanayi ==
An samo shi gaba ɗaya a cikin yankin matsakaici, Uruguay tana da [[Yanayin zafi mai zafi]] (Cfa bisa ga rarraba yanayin Köppen) <ref>{{Cite book|last3=}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Uruguay Climate: Weather Uruguay & Temperature by Month |url=https://en.climate-data.org/south-america/uruguay-191/}}</ref> wanda yake daidai da ƙasa.<ref>{{Cite web |title=Montevideo, Uruguay Köppen Climate Classification (Weatherbase) |url=https://www.weatherbase.com/weather/weather-summary.php3?s=58568&+Uruguay |access-date=2025-08-07 |archive-date=2023-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231114155432/https://www.weatherbase.com/weather/weather-summary.php3?s=58568&+Uruguay |url-status=dead }}</ref> Bambancin yanayi yana bayyana, amma matsanancin zafin jiki yana da wuya.<ref name=":0" /> Kamar yadda za a sa ran ta hanyar yalwar ruwa, yawan danshi da hazo sun zama ruwan dare.<ref name=":0" /> Rashin tsaunuka, wanda ke aiki a matsayin shingen yanayi, yana sa duk wuraren da ke da rauni ga manyan iskõki da sauye-sauye masu sauri a cikin yanayi yayin da gaba ko guguwa ke mamaye kasar.<ref name=":0" /> Yanayi wani lokaci yana da danshi.<ref>{{Cite web |title=World Bank Climate Change Knowledge Portal |url=https://climateknowledgeportal.worldbank.org/ |access-date=2023-04-03 |website=climateknowledgeportal.worldbank.org |language=en}}</ref>
An bayyana lokutan sosai, kuma a mafi yawan Uruguay bazara yawanci yana da danshi, sanyi, da iska; lokacin rani yana da dumi; kaka yana da sauƙi; kuma hunturu yana da sanyi kuma yana da ɗanɗano.{{Convert|7|°C|1}} Arewa maso yammacin Uruguay, duk da haka, ya fi nesa da manyan ruwa sabili da haka yana da lokacin rani mai dumi da kuma hunturu mai sauƙi da bushewa fiye da sauran ƙasar.<ref name=":0" /> Matsakaicin matsakaicin a lokacin rani (Janairu) a [[Montevideo]] shine 28 da 17 ° C (82.4 da 62.6 ° F), bi da bi, tare da cikakkiyar matsakaicin {{Convert|43|°C|1}} ° C (109.4 ° F); lambobi masu kama da Artigas a arewa maso yamma sune 33 da {{Convert|18|°C|1}} ° C (91.4 da 64.4 ° F), tare da mafi girman zafin jiki da aka taɓa rubuta {{Convert|42|°C|1}} ° .6 ° F.<ref name=":0" /> Winter (Yuli) matsakaicin matsakaicin matsayi da ƙasa a Montevideo shine 14 da 6 ° C (57.2 da 42.8 ° F), bi da bi, kodayake babban danshi yana sa yanayin zafi ya fi sanyi; mafi ƙarancin zafin jiki da aka yi rajista a Montevide shine -4 ° C (24.8 ° F). <ref name=":0" /> Matsakaicin a watan Yuli na saman 18 ° C (64.4 ° F) da ƙananan 7 ° C (44.6 ° F) a Artigas sun tabbatar da hunturu mai sauƙi a arewa maso yammacin Uruguay, amma har ma a nan yanayin zafi ya sauka zuwa subfreezing -4 ° C (24.8 ° F). <ref name=":0" />
Ana rarraba ruwan sama daidai a ko' shekara, kuma adadin shekara-shekara yana ƙaruwa daga kudu maso gabas zuwa arewa maso yamma. Montevideo yana da matsakaicin millimeters 950 (37.4 in) a kowace shekara, kuma Artigas yana karɓar millimeters 1,235 (48.6 in) matsakaicin shekara.<ref name=":0" /> Kamar yadda yake a mafi yawan yanayi mai matsakaici, ruwan sama yana haifar da wucewar sanyi a cikin hunturu, faɗuwa cikin hazo mai zafi, kuma tsawa na rani yana da yawa.<ref name=":0" />
Iska mai ƙarfi alama ce mai banƙyama ta yanayi, musamman a lokacin hunturu da bazara, kuma sauye-sauyen iska ba zato ba tsammani ne kuma yana bayyana. Za'a iya karya yanayin zafi na hunturu ba zato ba tsammani ta hanyar pampero mai ƙarfi, iska mai sanyi kuma a wasu lokuta mai ƙarfi da ke busawa daga arewa daga pampas na Argentina.<ref name=":0" /> Iska ta lokacin rani daga teku, duk da haka, tana da tasirin lafiya na yanayin zafi na rana.<ref name=":0" />
== Amfani da ƙasa da tsarin zama ==
Ana iya raba Uruguay zuwa yankuna huɗu, bisa ga zamantakewa, tattalin arziki, da yanayin ƙasa. Yankunan sun hada da ciki, bakin teku, Babban Montevideo, da bakin teku.<ref name=":0" />
=== Cikin ciki ===
Wannan yanki mafi girma ya haɗa da sassan Artigas, Cerro Largo, Durazno, Flores, Florida, Lavalleja, Rivera, Salto, Tacuarembó, da Treinta y Tres da gabashin gabashin Paysandú, Rio Negro, da Soriano. Ƙasa ta sama tana da bakin ciki kuma ba ta dace da aikin gona mai zurfi ba, amma tana ciyar da makiyaya masu yawa.<ref name=":0" />
Only 2 to 3% of Uruguay's land is forested. An estimated 30,000 to {{Convert|40000|km²|0}} (17 to 23% of the total land) are arable, but only one-third of this (about 7% of the total productive land) was cultivated in 1990.<ref name=":0" /> Almost all of the interior consisted of cattle and sheep ranches; pasture accounted for 89% of the country's productive land.<ref name=":0" />
Ana yawan yin kiwon [[Rago|Tumaki]] a matsakaitan gonaki da aka mayar da hankali a yamma da kudu. Ya fara bunƙasa a matsayin masana'antar fitarwa a cikin kwata na ƙarshe na karni na 19, musamman bayan kirkirar waya mai kaifi, wanda ya ba da damar sauƙin rufe dukiya.<ref name=":0" /> Gishiri na Uruguay yana da matsakaici, ba daidai ba ne da ka'idodin Australiya.<ref name=":0" />
Ranches na shanu, ko estancias, don naman sa da fata yawanci suna da girma sosai (sama da 10 km2) kuma an mayar da hankali a arewa da gabas. Dairying ya mayar da hankali a cikin sashen Colonia . <ref name=":0" /> Saboda kiwon dabbobi yana buƙatar ƙaramin aiki, kawai 'yan gauchos, ciki ba shi da manoma da manyan garuruwa.<ref name=":0" /> Duk da cewa ba su da yawan jama'a, duk da haka, cikin gida an gina shi sosai saboda babban birnin kowane sashen yawanci yana dauke da kusan rabin mazauna.<ref name=":0" /> Alamun ci gaban zamantakewa da tattalin arziki sun kasance mafi ƙasƙanci ga sassan da ke kan iyakar Brazil zuwa arewa maso gabas.<ref name=":0" /> Yunkurin gwamnati na karfafa mulkin mallaka ta hanyar sake fasalin ƙasa a cikin gida ya gaza sosai a fannin tattalin arziki, kamar yadda inganta samar da alkama.<ref name=":0" /> Ɗaya daga cikin banbanci, shinkafa, wanda aka samar da shi a gabas, ya zama babban fitarwa ba na gargajiya ba a cikin 'yan shekarun nan.<ref name=":0" />
=== Yankin bakin teku ===
[[Fayil:Pradera_y_bosque_de_ribera_Uruguay.JPG|thumb|275x275px|Yankin karkara a cikin sashen San Jose]]
Yammacin yamma tare da Río de la Plata daga Montevideo, sune sassan noma da samar da madara na San Jose da Colonia. A arewa tare da Río Uruguay akwai sassan Soriano, Río Negro, Paysandú da Salto.<ref name=":0" /> Rabinsu na yamma sun zama wani ɓangare na bakin teku, yankin da ya fi ci gaba fiye da ciki.<ref name=":0" /> A nan ƙasa tana da kyau kuma tana da kyau, tana son samar da amfanin gona da gonaki masu girman gaske fiye da ciki.<ref name=":0" /> Shuka na Citrus don fitarwa ya karu a cikin sassan da ke kusa da Río Uruguay . <ref name=":0" /> Sashen Colonia, wanda wasu daga cikinsu Swiss ne suka zauna, sananne ne ga samar da madara, man shanu, cuku, da dulce de leche (abin da aka yi da madara da sukari). <ref name=":0" /> Yawancin alkama (wanda Uruguay ta wadata) an kuma samar da shi a wannan yankin.<ref name=":0" />
Ginin tare da Argentina na madatsar ruwan Salto Grande Dam fadin Río Uruguay arewacin Salto ya kasance babban ci gaba ga ci gaban arewacin Ƙasar teku a cikin shekarun 1970s. Sabanin haka, rufe sanannen masana'antar shirya nama a Fray Bentos a cikin sashen Río Negro ya canza shi zuwa garin fatalwa mai kama da juna.<ref name=":0" /> Daga kudu, tattalin arzikin bakin teku ya amfana daga kammala Janar Artigas Bridge a fadin Río Uruguay daga Paysandú zuwa lardin Argentina na Entre Ríos . <ref name=":0" /> Koyaya, zuwan hanya mai dacewa (idan kewaye) daga Montevideo zuwa Buenos Aires ta hanyar sabon gada ya rage jigilar kaya da fasinjoji ta hanyar ƙaramin tashar jiragen ruwa na Colonia a kan Río de la Plata a gaban babban birnin Argentina. <ref name=":0" /> Don ramawa, gwamnatin Uruguay ta karfafa maido da gine-gine na Colonia, wanda Portuguese suka gina a zamanin mulkin mallaka.<ref name=":0" /> A shekara ta 1990 Colonia ta zama ɗaya daga cikin abubuwan jan hankali na yawon bude ido na tarihi na Uruguay, kuma yawancin gidajensu masu hutu ne suka sayi su daga Buenos Aires.<ref name=":0" />
=== Babban Montevideo ===
Dangane da ƙididdigar shekara ta 2004, yawan mutanen sashen Montevideo ya kai 1,325,968, kuma na sashen makwabta na Canelones ya kai 485,240, <ref name=":2">{{Cite web |title=2004 census Canelones Department |url=http://www.ine.gub.uy/fase1new/Canelones/Cuadro7_03.XLS |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721211604/http://www.ine.gub.uy/fase1new/Canelones/Cuadro7_03.XLS |archive-date=2011-07-21 |access-date=2011-06-12}}</ref> daga cikin yawan mutane 3,241,003.<ref name=":3">{{Cite web |title=2004 census Totals |url=http://www.ine.gub.uy/fase1new/TotalPais/divulgacion_TotalPais.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110809070951/http://www.ine.gub.uy/fase1new/TotalPais/divulgacion_TotalPais.asp |archive-date=2011-08-09 |access-date=2011-06-12}}</ref> Don haka, waɗannan sassan da ɓangaren gabashin San José, waɗanda tare suka zama yankin Greater Montevideo, sun riƙe fiye da rabin yawan mutanen Uruguay.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" />
Wannan tsari na monocephalic na sulhu ya fi bayyana a Uruguay fiye da kowane al'umma na duniya, ban da birane-jihohi. Ƙididdigar shekara ta 1985 ta nuna yawan jama'a kusan 2,475 a kowace murabba'in kilomita a cikin sashen Montevideo da kimanin mazauna 80 a kowace murabus kilomita a cikin Sashen Canelones.<ref name=":0" /> Yawan jama'a a wasu wurare a kasar sun kasance mafi ƙanƙanta.<ref name=":0" />
An kafa Montevideo a kan wani tudu kusa da babban bay wanda ya zama cikakkiyar tashar jiragen ruwa. A cikin karni na 19, Birtaniya ta inganta shi a matsayin tashar jiragen ruwa mai hamayya zuwa Buenos Aires.<ref name=":0" /> Birnin ya fadada har zuwa 1990 ya rufe mafi yawan sashen.<ref name=":0" /> Yankin asali na zama, wanda aka sani da Tsohon Birni, yana kusa da tashar jiragen ruwa, amma gundumar kasuwanci ta tsakiya da wuraren zama na tsakiya sun koma gabas.<ref name=":0" /> Abinda kawai ya bambanta da wannan tsari na fadada gabas shi ne cewa banki da kudi sun ci gaba da taruwa a cikin Tsohon Birni a kusa da Kasuwancin Kasuwanci, Bankin Uruguay (Banco de la República Oriental del Uruguay - BROU), da Babban Bankin Uruguay. <ref name=":0" />
Tun daga shekarun 1950, azuzuwan na tsakiya masu wadata na Montevideo sun yi watsi da wuraren da aka saba da su a cikin gari don ƙarin manyan gine-ginen gidaje na zamani na Pocitos, wani yanki na bakin teku a gabashin tsakiyar. Har ila yau a gabas mafi nisa shine yankin Carrasco mai tsada, yanki na gidajen alfarma na zamani wanda ya zo ya maye gurbin tsohuwar unguwar El Prado da ke arewacin birnin a matsayin gida ga manyan attajiran kasar. Tekun rairayin bakin tekun ba su da ƙazanta fiye da waɗanda ke kusa da cibiyar.] Filin jirgin saman Carrasco na ƙasa da ƙasa na Montevideo yana kusa, [yana haye kan iyaka zuwa Sashen Canelones. Babban jijiya na babban birnin, 18 ga Yuli Avenue, ya kasance babban titin siyayya na Montevideo, amma ya ji rauni tun tsakiyar shekarun 1980 ta hanyar gina babban kantin sayar da kayayyaki na zamani wanda ke tsakanin Pocitos da Carrasco.<ref name=":0" />{{Ana bukatan hujja|date=June 2021}}
Garin da ya fi talauci a Montevideo ya kasance a arewacin birnin da kewayen bay a yankunan ayyukan masana'antu. Koyaya, matakin rabuwa na sararin samaniya na rukunin zamantakewa ya kasance matsakaici ta ƙa'idodin wasu biranen Kudancin Amurka.<ref name=":0" /> Farawa a cikin shekarun 1970s, birnin ya fara samun belin ƙauyuka a kusa da kewayenta, amma a cikin 1990 waɗannan sun kasance ƙananan idan aka kwatanta da [[Rio de Janeiro]] ko Guayaquil, alal misali.<ref name=":0" /> Kimanin iyalai 60,000 ne ke zaune a cikin irin waɗannan ƙauyuka, waɗanda aka sani a Uruguay da ''cantegriles'' . <ref name=":0" /> An gudanar da wani shiri mai zurfi na gina gidajen jama'a a cikin 1970s da 1980s, amma bai warware matsalar ba a shekarar 1990.<ref name=":0" />
A cikin 1990 Greater Montevideo ya kasance mafi ci gaba da yankin Uruguay kuma ya mamaye ƙasa a tattalin arziki da al'adu. Ya kasance gida ga jami'o'i biyu na kasar, manyan asibitocinsa, da kuma mafi yawan kafofin watsa labarai (tafiye-tafiye na talabijin, tashoshin rediyo, jaridu, da mujallu). <ref name=":0" /> Kokarin da gwamnatocin soja suka yi daga 1973 zuwa 1985 don inganta ci gaban arewacin kasar (wani bangare saboda dalilai na dabarun) sun kasa canza wannan tsari na tsakiya mai tsakiya.<ref name=":0" /> A wata hanya, duk da haka, sun sami babban nasara: gabatar da kiran kai tsaye ya sauya tsarin tarho mai nisa na ƙasar.<ref name=":0" /> Sabanin haka, cibiyar sadarwar tarho ta cikin gida a Montevideo ta kasance tsoho kuma ba abin dogaro ba ne cewa kamfanoni da yawa sun dogara da sabis na aika saƙo don samun saƙonni ga sauran kasuwancin cikin gari.<ref name=":0" />
Har zuwa lokacin da aka gina gine-gine a ƙarshen shekarun 1970, an gina gine-ginen zamani kaɗan. A sassa da yawa na cibiyar, kyawawan gidaje na ƙarni na goma sha tara da aka gina a kusa da tsakiya na tsakiya har yanzu ana iya ganin su a cikin 1990.<ref name=":0" /> A wasu lokuta, an bude farfajiyar zuwa iska, amma a mafi yawan lokuta an rufe ta da hasken wuta, wasu daga cikinsu an yi su da gilashin da aka yi da kyau.<ref name=":0" /> An yi amfani da ƙananan waɗannan gidaje don zama na iyali ɗaya, duk da haka, kuma an canza da yawa zuwa gidaje masu arha.<ref name=":0" />
Manyan ɗalibai sun fi son zama a cikin gidaje na zamani kusa da tsakiyar gari ko Jami'ar Jamhuriyar. A madadin haka, suna iya siyan gidan iyali guda ɗaya tare da ƙaramin yadi a baya.<ref name=":0" /> Yawancin waɗannan suna kusa da rairayin bakin teku da ke gudana daga gabas daga cikin gari tare da titin da aka sani da Rambla . <ref name=":0" /> A cikin Pocitos, duk da haka, manyan gidaje sun maye gurbin gidaje masu zaman kansu a kan titunan da suka fi kusa da rairayin bakin teku.<ref name=":0" />
=== Yankin bakin teku ===
Yaduwa daga gabas daga Montevideo tare da Río de la Plata sune sassan Canelones, Maldonado, da Rocha . Yankin cikin gida na Canelones yanki ne na ƙananan gonaki da lambunan motoci, waɗanda ke samar da kayan lambu ga babban birnin.<ref name=":0" /> Ya kasance matalauta a cikin 1990.<ref name=":0" /> Yawancin mazauna ƙananan garuruwan sashen sun kuma tafi aiki a Montevideo ta hanyar bas mai sauri.<ref name=":0" /> A bakin tekun akwai jerin ƙananan garuruwan bakin teku (balnearios), daga inda ma'aikata masu wadata suka fara tafiya.<ref name=":0" /> Da nisa gabas a cikin sashen da ya ci gaba sosai na Maldonado yana da babban wurin shakatawa na Punta del Este . <ref name=":0" /> An haɓaka wannan a matsayin filin wasa mai kyau ga 'yan Argentina fiye da matsakaicin Uruguayans, waɗanda suka ga yana da tsada sosai.<ref name=":0" /> Tare da otal-otal, gidajen cin abinci, gidan caca, da wuraren shakatawa na dare, Punta del Este babbar mai fitar da kayayyaki ce, kuma ta mamaye masana'antar yawon bude ido ta Uruguay.<ref name=":0" />
'Yan Uruguay masu hutu da suka fi dacewa sun mai da hankali ne a cikin ƙananan wuraren shakatawa kamar Piriápolis da Atlántida, waɗanda ke kusa da Montevideo. Bayan Punta del Este a cikin mafi yawan sashen Rocha, al'ummomi da yawa sun tsiro a bakin tekun Atlantika da ba a lalata su ba tare da kilomita na rairayin bakin teku da manyan masu fashewa.<ref name=":0" /> Wadannan kananan al'ummomin hutu - kamar Aguas Dulces da Cabo Polonio, duka a cikin Sashen Rocha - ba a tsara su ba kuma ba su da muhimman ayyuka.<ref name=":0" /> A lokuta da yawa, an gina gidajen hutu masu sauƙi a kan dukiyar jama'a da ke kusa da bakin teku ba tare da wani takardar doka ga ƙasar ba.<ref name=":0" /> A cikin 1990 hukumomi a Ma'aikatar Rocha sun ba da sanarwar shirye-shiryen tsarawa da inganta wannan ci gaba da fatan ƙarfafa ziyarar da masu yawon bude ido masu kashewa.<ref name=":0" />
=== Ci gaban Yankin ===
Yankunan Uruguay sun bambanta ba kawai a cikin girman yawan jama'a da yawa ba amma har ma a cikin alamun ci gaban zamantakewa da tattalin arziki, ciki har da ilimi, kiwon lafiya, sadarwa, amfani da makamashi, da masana'antu. Río Negro, Flores, Florida, Durazno, Treinta y Tres, da Rocha.[1] Ƙarin ci gaban masana'antu da birane, amma har yanzu matalauta ne, sassan Soriano da Salto, waɗanda, kamar yadda aka gani a baya, sun amfana daga gina gada da dam, bi da bi, a fadin Río Uruguay a ƙarshen 1970s da farkon 1980ss. <ref name=":0" /> Sauran sassan yamma guda biyu - Colonia da Paysandú - sune mafi ci gaba a bakin teku.<ref name=":0" />
Sassan uku da ke kusa da Montevideo - San José, Canelones, da Lavalleja - sun gabatar da hoto mai rikitarwa na ci gaban tattalin arziki mai ci gaba tare da ƙananan alamun sabunta zamantakewa. A ƙarshe, Montevideo da sashen Maldonado (wanda masana'antar yawon bude ido ta shafa sosai a Punta del Este) suna da mafi girman alamun ci gaban zamantakewa da tattalin arziki a kasar.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |date=24 February 2014 |title=A different country |url=http://www.elpais.com.uy/opinion/editorial/pais-diferente.html |publisher=[[El País (Uruguay)|EL PAIS]] |language=es}}</ref>
'''Maritime claims:'''
''continental shelf:''
200-m depth or to the depth of exploitation
''Exclusive Economic Zone:''
{{Convert|142,166|km2|mi2}}, {{Convert|200|nmi|km mi|1}}. Overflight and navigation is guaranteed beyond {{Convert|12|nmi|km mi|1}}
'''Albarkatun halitta:''' ƙasa mai noma, wutar lantarki, ƙananan ma'adanai, kamun kifi
Ƙasar da ake ban ruwa: 1,180 km<sup>2</sup> (2003)
'''Jimlar albarkatun ruwa masu sabuntawa:''' 1<sup>3</sup> km3 (2011)
'''Muhalli - batutuwan yanzu:''' gurɓataccen ruwa daga masana'antar saka nama / tanery; rashin isasshen kashin / haɗari
'''Muhalli - yarjejeniyar kasa da kasa:''' jam'iyya ga: [[Tsarin Yarjejeniyar Antarctic|Yarjejeniyar Antarctic]], Yarjejeniyar muhalli ta Antarctic, Biodiversity, Canjin yanayi, Yarjejeniya ta Yanayi-Kyoto, Yaduwa, Dabbobi masu haɗari, Canjin Muhalli, Hadari, Yarjejeniyoyin Kyoto, [[Dokar teku|Dokar Tekun]], Kare Layer na Ozone, Ruwan Jirgin ruwa, An ''sanya hannu, amma ba a tabbatar da shi ba:'' Ruwa na Ruwa, Tsaro na MarineKare Rayuwar Ruwa
==Manazarta==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
mg4bgzelywqaqbqx0nrxmktylia6q50
Yanayin ƙasar Antarctica ta Argentina
0
112526
831291
714568
2026-05-06T20:34:09Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831291
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}Antarctica (Mutanen Espanya: Antártida Argentina ko Sashin Antártico Argentino) yanki ne na Antarctica wanda Argentina ke da'awar a matsayin yanki na ƙasarta. Ya ƙunshi yankin Antarctic Peninsula da wani yanki mai kusurwa uku wanda ya shimfida zuwa Pole ta Kudu, wanda 25° Yamma da 74° Yamma meridians ke iyakancewa da kuma 60° Kudu daidaitacce. Wannan yanki ya mamaye da'awar Burtaniya da Chile a Antarctica. Babu ɗaya daga cikin waɗannan ikirari da ke da yaɗuwar amincewar ƙasashen duniya.'''
Da'awar Antarctic ta Argentina ta dogara ne akan kasancewarta a kan tushe a Tsibirin Laurie a Tsibirin Orkney na Kudu tun 1904, tare da kusanci da yankin zuwa nahiyar Kudancin Amurka, kuma tana ƙarƙashin [[Tsarin Yarjejeniyar Antarctic|Yarjejeniyar Antarctic]].<ref>{{Cite web |title=The Antarctic Treaty |url=https://media.nti.org/documents/antarctic_treaty.pdf |access-date=19 May 2021 |website=Inventory of International Nonproliferation Organizations and Regimes}}</ref> Koyaya an kafa kasancewar a kan yankin Antarctic a cikin 1951, kuma an fara gabatar da da'awar hukuma a kan yankin a cikin 1941, tare da canje-canje da yawa kuma an ayyana shi a hukumance a cikin 1957.
A fannin gudanarwa, Argentine Antarctica sashen lardin Tierra del Fuego, Antarctica, da Tsibirin Kudancin Atlantic ne. Hukumomin lardin suna zaune ne a Ushuaia . <ref>{{Cite web |title=división política. Provincia de Tierra del Fuego, Antártida e Islas del Atlántico Sur. Provincia santa cruz. |url=http://recursosweb.tierradelfuego.gov.ar/webapps/catastro/atla/11_atlas_tdf_politico.pdf |access-date=16 December 2021 |language=es}}</ref> Ayyukan Argentina a Antarctica ana daidaita su ta hanyar Instituto Antártico Argentino (IAA) da Shirin Antarctic na Argentina.
Binciken Argentina na nahiyar ya fara ne a farkon karni na 20. José María Sobral shi ne dan Argentina na farko da ya kafa a Antarctica a cikin 1902, inda ya shafe shekaru biyu tare da Swedish Antarctic Expedition na Otto Nordenskiöld . Ba da daɗewa ba, a cikin 1904, an kafa Cibiyar Orcadas na Dindindin. Shekaru bayan haka, an gina wasu tushe na dindindin da na yanayi. Tafiyar Argentina ta farko da ta kai Kudancin Kudancin ita ce 1965 Operación 90.
The estimated area of Argentine Antarctica is {{Convert|1461597|km2}}, of which {{Convert|965597|km2}} is land. The ice of the glaciers over the territory's surface has an average thickness of 2 kilometres. Temperatures fall in a typical range from 0°C in summer to -60°C in winter, although in certain points the temperature may drop to as low as -82°C and may rise to 18°C.
Ana amfani da yankin lokaci na UTC-3 a yankin, kamar yadda yake a Argentina.
Argentina tana da Tashoshin Antarctic na dindindin guda shida da tashoshi bakwai na bazara.
Dangane da ƙididdigar ƙasar Argentina, a Fata Oktoba na shekara ta 2010, Antarctica ta Argentina tana da mazauna 230 (ciki har da iyalai 9 da yara 16) a wurare shida na dindindin: 75 a Marambio, 66 a Esperanza, 33 a Carlini, 20 a San Martín, 19 a Belgrano II, da 17 a Orcadas.<ref>{{Cite web |date=2010-10-25 |title=Censo 2010: en la Antártida viven 230 personas, 9 familias y 16 niños {{!}} Ciudadanos |url=https://www.lavoz.com.ar/ciudadanos/censo-2010-en-la-antartida-viven-230-personas-9-familias-y-16-ninos/ |access-date=2024-01-04 |website=La Voz del Interior |language=es}}</ref> Sakamakon wucin gadi na ƙididdigar ƙasar Argentina ta 2022 ya Ruwa mazauna 130 na Antarctica ta Argentina.<ref>{{Cite web |title=INDEC: Instituto Nacional de Estadística y Censos de la República Argentina |url=https://www.indec.gob.ar/indec/web/Nivel4-Tema-2-41-165 |access-date=2023-08-03 |website=www.indec.gob.ar |language=es}}</ref> Mazauna suna shiga cikin babban zabe a cikin lardin Tierra del Fuego . <ref>{{Cite web |last=de 2021 |first=16 de Noviembre |date=16 November 2021 |title=Elecciones 2021: Juntos por el Cambio arrasó en la Antártida y el Frente de Todos quedó tercero |url=https://www.infobae.com/politica/2021/11/16/elecciones-2021-juntos-por-el-cambio-arraso-en-la-antartida-y-el-frente-de-todos-quedo-tercero/ |website=infobae |language=es}}</ref>
== Tarihi ==
=== Tafiye-tafiye na farko ===
A cikin 1815, Guillermo Brown, ɗan asalin ƙasar Ireland ne wanda ke aiki a cikin rundunar sojan ruwa ta lardunan United na Río de la Plata, ya fara kamfen don tsayar da rundunar sojojin Spain a cikin [[Pacific Ocean|Tekun Pacific]]. Lokacin da suke tsallaka Cape Horn a cikin ''Hercules'' da ''Trinidad'', iska mai ƙarfi ta tura su zuwa layi daya 65 ° Kudu. Brown ya yi iƙirarin cewa ya ga ƙasar Antarctic a kan balaguron, yana mai cewa wannan shine dalilin da ya sa zane-zane na Argentina ke kiran yankin arewacin Yankin Antarctic Tierra de la Trinidad .
A ranar 10 ga Yuni 1829, gwamnatin lardin Buenos Aires ta ba da doka ta kirkirar Kwamandan Siyasa da Soja na Tsibirin Falkland (Malvinas) (duba Louis Vernet) gami da tsibirai da ke kusa da Cape Horn, wanda ke cikin ruwan yankin Argentina da tsibirin Antarctic.
Gwamnatin Argentina ta shiga aikin ''Antarctic'' na [[Sweden]] a ranar 10 ga Oktoba 1900. Wannan balaguron ya sami tallafi, kuma a musayar, ya ba da sabis na Sojojin Ruwa na Argentina don isar da bayanan kimiyya da tarin dabbobi. A kan hanyarsu ta [[Buenos Aires]], Lieutenant Jose Maria Sobral ya shiga ''Jirgin Antarctic'' a ranar 21 ga Disamba 1901. Kamar yadda babu wani labari game da balaguron da ya kai ga gwamnatin Argentina, ya cika alkawarinsa na tallafawa balaguron ta hanyar sabunta Corvette ARA Uruguay. Ya tashi a ranar 8 ga Oktoba 1903 a karkashin umurnin Lieutenant Julián Irizar don neman da kuma ceto mambobin balaguron da ke neman mafaka bayan rushewar jirgin Antarctic.
An gina wani hutun a Tsibirin Snow Hill a cikin 1902. Sojojin ruwa na Argentina sun mallaki hutun a shekara ta 1954 kuma sun ba shi suna Refugio Suecia . Yanzu abin tunawa ne na tarihi na Argentina da kuma wurin tarihi kamar yadda [[Tsarin Yarjejeniyar Antarctic|Yarjejeniyar Antarctic]] ta ambata. Binciken 1902 ya gina wani hutun a Hope Bay, wanda kuma abin tunawa ne na Antarctic a ƙarƙashin ikon Esperanza Station.<ref name="atcm">{{Cite web |year=2012 |title=List of Historic Sites and Monuments approved by the ATCM yoggynhyss-date=2013-12-30 |url=http://www.ats.aq/documents/ATCM35/WW/atcm35_ww003_e.pdf |publisher=Antarctic Treaty Secretariat}}</ref>
=== Kasancewa na dindindin na Tsibirin Orkney ta Kudu tun daga 1904 ===
[[Fayil:DAN-IAA_logo.png|left|thumb|Alamar DNA-IAA]]
[[Fayil:Omond_House_-_Laurie_Island.jpg|right|thumb|Gidan Omond, Tsibirin Laurie, kusan 1903.]]
[[Fayil:Orcadas_Base.jpg|right|thumb|Cibiyar Orcadas a cikin 1996]]
A ranar 2 ga watan Janairun 1904, Argentina ta sami tashar yanayi da Scotsman William Speirs Bruce ya shigar, a Tsibirin Laurie a Kudancin Orkneys, inda akwai ma'aikatan maza shida da ke yin binciken kimiyya. A ciki akwai wurin lura da yanayi, inda ya kuma yi aiki. An shigar da ofishin gidan waya. A ranar 22 ga Fabrairu 1904, farar hula (ma'aikacin kamfanin Argentine jami'in gidan waya da telegraph) Hugo Alberto Acuna ya lura da karo na farko da aka ɗaga tutar Argentina a hukumance a Sashin Antarctic na Argentina. Gidan kallo ya zama Orcadas Base, wanda shine mafi tsufa na dindindin a yankin Antarctic, <ref>{{Cite web |title=Conmemoración de Hugo Alberto Acuña y su izado de la bandera argentina en la Antártida. |url=http://www.lanueva.com/edicion_impresa/nota/22/02/2013/d2m031.prt |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130514151933/http://www.lanueva.com/edicion_impresa/nota/22/02/2013/d2m031.prt |archive-date=14 May 2013 |language=es}}</ref> wani taron da ake tunawa a Argentina a matsayin Ranar Antarctic ta Argentina.
Corvette Argentine ARA Uruguay ya koma Antarctica a cikin 1905 don ɗaukar ma'aikata daga Kudancin Orkney kuma ya yi tafiya zuwa Tsibirin Deception da Tsibirin Wiencke don neman Jean-Baptiste Charcot, wanda aka yi imanin bacewar Faransa Antarctic Expedition (1903-1905). Saboda haɗin gwiwar Argentine tare da balaguron sa, Charcot ya kira ƙungiyar da ba ta da tushe kamar tsibirin Argentine. Daya daga cikin wadannan tsibiran ana kiransa tsibirin Galindez don girmama kyaftin na Corvette, Ismael Galíndez, kuma wani mai suna Uruguay Island, don girmama Corvette Argentine..
Gwamnatin Argentina ta kafa wuraren lura da yanayi guda biyu a Tsibirin Georgia ta Kudu da Tsibirin Wandel. Yunkurin tafiye-tafiye biyu zuwa tsibirin Wandel ya gaza. A watan Yunin 1905, sufuri na ARA Guardia Nacional, a karkashin umurnin Lieutenant Alfredo P. Lamas, ya kafa wani wurin kallo a Grytviken a Cumberland Bay, wanda aka sake masa suna a cikin Mutanen Espanya ''Bahía Guardia Nacional'' . <ref>{{Cite web |title=Dirección Nacional del Antártico {{!}} Ministerio de Relaciones Exteriores, Comercio Internacional y Culto |url=https://cancilleria.gob.ar/es/iniciativas/dna/ |access-date=2024-01-04 |website=cancilleria.gob.ar |language=es}}</ref>
A ranar 30 ga Maris 1927, an kaddamar da tashar rediyo ta farko a Antarctica a tsibirin Orkney ta Kudu. A ranar 15 ga watan Disamba 1927, Babban Darakta na Post da Telegraph daga Argentina ya sanar da Ofishin Kasa da Kasa na Universal Postal Union game da ikirarin su a Antarctica da sauran tsibirai na Kudancin Atlantic.
A cikin 1939, Argentina ta kirkiro Hukumar Kasa ta Antarctic ta ɗan lokaci ta hanyar Dokar No. 35821. A ranar 30 ga Afrilu 1940, ya zama jiki na dindindin ta hanyar Dokar No. 61852 don kara bincike a yankin.
=== Tsarin da'awar Argentina ga yankin Antarctic tun daga shekara ta 1941 ===
A watan Oktoba na shekara ta 1941, Instituto Geográfico Militar ta buga taswirar da ke nuna girman da'awar Argentina ta gaba tsakanin 25 ° W da 75 ° W. A watan Janairun shekara ta 1942 Gwamnatin Argentina, bisa ga ka'idar bangare, ta ce hakkinsu na Antarctic sun kasance tsakanin Meridian 25 ° da 68 ° 24 'West (kusa da Punta Dúngeness).
A ranar 8 ga Nuwamba 1942, Argentina ta yi ikirarin ƙasar Antarctic lokacin da balaguro ƙarƙashin umarnin kyaftin Alberto J. Oddera ya sanya wani silinda mai ɗauke da rahoto da tuta a Tsibirin Deception. A cikin Janairu 1943, ma'aikatan jirgin na Burtaniya HMS Carnarvon Castle sun cire shaidar bikin rantsar da Argentina kuma suka kafa tutar Burtaniya. A ranar 5 ga Maris na wannan shekarar, jirgin ruwan Argentina ARA 1° de Mayo ya cire tutar Burtaniya.
A shekara ta 1946, Hukumar Antarctic ta Kasa ta kafa sabbin iyakoki ga Antarctica ta Argentina tsakanin Meridian 25 ° da 74 ° Yamma (kusa da gabas mai nisa na Tsibirin Sandwich na Kudu). A sakamakon waɗannan tarurruka, a ranar 2 ga Satumba, 1946, an ba da Dokar No. 8944, wanda ya kafa sabbin iyakoki. A ranar 28 ga Fabrairu, 1957, Dokar-Dokar No. 2129 ta kafa iyakoki na ƙarshe tsakanin meridians 25 ° da 74 ° Yamma da kuma layi daya 60 ° Kudancin latitude.
A ranar 4 ga watan Maris na shekara ta 1948, [[Chile]] da Argentina sun sanya hannu kan yarjejeniyar juna don karewa da kare haƙƙin doka na yankin Antarctic, tare da amincewa da juna.
On 7 April 1948, Decree No. 9905 placed the administration of the Argentine Antarctic Sector with the maritime Governor of the National Territory of Tierra del Fuego. On 9 June 1948, by her Decree No. 17040, the ''"Antarctic and Malvinas Division"'' was created under authority of the Argentine Ministry of Foreign Affairs.{{Ana bukatan hujja|date=June 2023}}<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2023)">citation needed</span></nowiki>'']</sup>
[[Fayil:Tractor_Expedición_Polar_Argentina_1965,_Flag_Day_2006,_Rosario,_Argentina.jpg|thumb|Wani ma'aunin caterpillar (Tucker Sno-Cat) daga balaguron farko na Argentina wanda ya kai Kudancin Kudancin a shekarar 1965.]]
=== Kasancewa a cikin Yankin Antarctic tun daga 1951 ===
An buɗe sansanin Nahiyar Argentine na farko a Antarctica, rundunar sojojin ruwa ta Almirante Brown, a cikin 1951. A shekara ta gaba, rundunar sojojin ruwa ta Esperanza (yanzu Esperanza Base) ta buɗe. A ranar 1 ga Fabrairu, 1952, yayin da ake gina Esperanza Base a Hope Bay, yakin farko na harbi a Antarctica ya faru lokacin da tawagar Argentina ta harba bindiga a kan shugabannin wata tawagar farar hula na British Falkland Dependencies Survey ma'aikatan da suka tilasta su janye zuwa jirginsu, John Biscoe.. <ref>{{Cite web |date=20 February 1952 |title=FALKLAND ISLANDS DEPENDENCIES (HOPE BAY INCIDENT) |url=https://api.parliament.uk/historic-hansard/written-answers/1952/feb/20/falkland-islands-dependencies-hope-bay |website=[[Hansard|Parliamentary Debates (Hansard)]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=1952 – Quinta Invasión Inglesa a la Antártida Argentina |url=http://www.irizar.org/invasionesinglesas42.html |website=irizar.org |language=es |access-date=2025-08-10 |archive-date=2021-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210917021505/http://www.irizar.org/invasionesinglesas42.html |url-status=dead }}</ref>
A ranar 17 ga watan Janairun 1953, a tsibirin Deception, ma'aikatan jirgin ruwa na Argentina ARA ''Chiriguano'' sun buɗe Refugio Teniente Lasala (wani hutun da alfarwa). A ranar 15 ga Fabrairu, 32 Royal Marines na jirgin ruwa na Burtaniya HMS ''Snipe'', dauke da bindigogi na Sten, bindigogi, da iskar hawaye, sun kama ma'aikatan jirgin ruwa biyu na Argentina. An lalata mafakar Argentine da wani hutun Chilean da ba a zaune ba. An kawo ma'aikatan jirgin ruwa na Argentina a cikin jirgin ruwa na Burtaniya zuwa Kudancin Georgia a ranar 18 ga Fabrairu.<ref>{{Cite web |title=Indice General de Histarmar |url=http://www.histarmar.com.ar/HYAMNEWS/HyamNews2004/HY01-04%20Churchill.htm |access-date=2024-01-04 |website=www.histarmar.com.ar |language=es |archive-date=2021-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210917021506/http://www.histarmar.com.ar/HYAMNEWS/HyamNews2004/HY01-04%20Churchill.htm |url-status=dead }}</ref> Wani rukuni na Burtaniya ya zauna watanni uku a tsibirin yayin da jirgin ya yi sintiri a cikin ruwa har zuwa watan Afrilu.
A ranar 4 ga Mayu 1955, [[Birtaniya|Ƙasar Ingila]] ta shigar da kara biyu a kan Argentina da Chile bi da bi, a [[Babban Kotun koli na Duniya|Kotun Shari'a ta Duniya]] a The [[Hague]] don bayyana ikirarin Argentina da Chile a kan yankunan Antarctic da sub-Antarctic marasa inganci. A ranar 15 ga Yulin 1955, Gwamnatin Chile ta ki amincewa da ikon Kotun a wannan shari'ar, kuma a ranar 1 ga Agusta, Gwamnatin Argentina ta yi haka.<ref>{{Cite web |title=Antarctica (United Kingdom v. Argentina) |url=http://www.icj-cij.org/docket/index.php?p1=3&p2=3&k=cc&case=26&code=uka&p3=0 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150909211103/http://www.icj-cij.org/docket/index.php?p1=3&p2=3&code=uka&case=26&k=cc&p3=0 |archive-date=9 September 2015 |access-date=3 May 2015}}</ref>
=== Sa hannu kan Yarjejeniyar Antarctic ===
A ranar 1 ga Disamba 1959, Argentina, Australia, Belgium, Chile, Faransa, Japan, New Zealand, Norway, Afirka ta Kudu, Tarayyar Soviet, Ingila, da Amurka sun sanya hannu kan [[Tsarin Yarjejeniyar Antarctic|Yarjejeniyar Antarctic]], ta fara aiki a ranar 23 ga Yuni 1961.
A cikin shekarun 1960, Argentina, tare da rundunarta, sun fara gudanar da tafiye-tafiye na yawon bude ido zuwa Antarctica. A lokaci guda, kamfanin Aerolíneas Argentinas na jihar Argentina ya fara zirga-zirgar fasinjoji tsakanin Ushuaia da [[Sydney]], ya sauka a Marambio Base. Tsakanin tsakiyar shekarun 1960 da rabi na farko na shekarun 1970, Argentina ta kaddamar da rokoki daga sansanonin Antarctic. An tsara waɗannan rokoki kuma an gina su a Argentina kuma suna da kayan aikin yanayi da na'urori masu auna radiation.
Operación 90 ita ce tafiyar ƙasa ta farko ta Argentina zuwa Kudancin Pole. Sojoji goma na Sojojin Argentina ne suka gudanar da shi a shekarar 1965 a karkashin Colonel Jorge Edgard Leal na lokacin. An sanya sunan Aikin 90 don ƙaddamar da digiri 90 na latitude na Kudu (Kudancin Kudancin). <ref>[http://www.marambio.aq/index1.htm "Operación 90: La llegada al Polo Sur por vía terrestre"] by Jorge Edgard Leal {{In lang|es}}<br /><br />(Click on '''Llegada al Polo (terrestre)''' on the column at the left)</ref>
[[Fayil:ArgentineAntarcticEsperanza.JPG|thumb|Cibiyar Esperanza a kan Tsibirin Triniti a cikin 2012.]]
A ranar 8 ga Afrilu 1970, Gwamnan Tierra del Fuego ya ba da Dokar No. 149 ta kirkiro sabbin sassan hudu, daga cikinsu Sashen Antarctic na Argentina.
A cikin 1977, an zaɓi Esperanza Base don gina dangin Argentine waɗanda suka yi lokacin hunturu a Antarctica. Darakta na farko na Cibiyar Antarctic ta Argentine, Janar Hernán Pujato, shi ne farkon shigar da Fortin Sargento Cabral. A ranar 13 ga Agusta 1954, ya ba da shawarar cewa gwamnatin Argentine ta ƙirƙiri gidaje kusa da Esperanza Base don cika da iyalai tare da manufar ƙarfafa haƙƙin Argentine a wannan ɓangaren Antarctica. Bayan kammala ginin gidaje, an kafa Fortin Sargento Cabral a ranar 17 ga Fabrairu 1978 tare da gidaje biyar.
Mutumin farko da aka rubuta da aka haifa a Antarctica shi ne Argentine Emilio Palma a Esperanza Base a shekarar 1978. Baftismarsa a cikin cocin Katolika a ranar 7 ga Janairun 1978 ita ce baftismar farko da aka rubuta a nahiyar.
A ranar 18 ga watan Disamba na shekara ta 2012, Ofishin Harkokin Waje da Commonwealth na Burtaniya ya ba da sanarwar cewa yankin kudancin yankin Antarctic na Burtaniya (wanda ya haɗa da wani ɓangare na Antarctica na Argentina) za a kira shi ''Sarauniya Elizabeth Land'' don girmama [[Elizabeth II|Sarauniya Elizabeth II]]. Argentina ta yi adawa da shawarar da Burtaniya ta yanke na sake sunan yankin.<ref>{{Cite web |date=22 December 2012 |title=Argentina angry after Antarctic territory named after Queen |url=https://www.bbc.co.uk/news/uk-20822582 |access-date=22 December 2012 |publisher=BBC News}}</ref>
A cikin 2013, Ma'aikatar Tsaro ta Argentina ta ba da sanarwar cewa Petrel Base zai zama tushe na dindindin a shekarar 2015. Tushen zai sami filin jirgin sama da kayan aiki don canja wurin fasinjoji da kaya.<ref>{{Cite web |title=La Radio Pública presente en la Campaña Antártica de verano |url=http://www.radionacional.com.ar/?p=44031#.VMPRxeaF28Q.facebook |language=es}}</ref><ref>{{Cite web |title=Argentina convirtiendo la Base transitoria Petrel en Antártida en permanente |url=https://es.mercopress.com/2015/04/28/argentina-convirtiendo-la-base-transitoria-petrel-en-antartida-en-permanente |access-date=2024-01-04 |website=MercoPress |language=es}}</ref>
A ranar 27 ga Oktoba, 2017, bisa ga doka na majalisar dokokin lardin Tierra del Fuego, Antarctica da Kudancin tsibirin Atlantic, an soke dokar yankin 149/70 wanda ya kirkiro sashen da sunan sashen Antarctican Antarctica, wanda aka sake masa suna a matsayin sashen Antarctica na Antarctica kuma ya haɗa da cikin sa, sashin tsibirin Kudancin Ork.
[[Fayil:Antártida_Argentina.jpg|left|thumb|Jirgin ruwa a Hope Bay, Antarctica .]]
Tsarin ƙasa na Argentine Antarctica yana da wasu fasalulluka tare da Patagonia, wanda ke arewa. Mafi girman tsaunuka suna a kudancin Antarctic Peninsula, wanda ke da tsibirai da tsibannin da ke kusa. Ƙasar tana ƙarƙashin [[Yankin kankara|kankara]].
=== Yanayi ===
The climate of the region ranges from a [[Yanayi na Subarctic|subpolar climate]] in the north to a polar climate in the south.<ref>{{Cite web |title=Regiones argentinas |url=http://eviet.cancilleria.gov.ar/en/node/28732 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161111155312/http://eviet.cancilleria.gov.ar/en/node/28732 |archive-date=11 November 2016 |access-date=11 November 2016 |publisher=Embassy of Argentina in the Socialist Republic of Vietnam |language=es}}</ref> The region has an extremely cold climate, with mean temperatures below {{Convert|0|C|F|0}} with frost and snowfall occurring throughout the year.<ref name="obioclima">{{Cite web |title=Antártida |url=http://obio.ambiente.gob.ar/ecorregiones/antartida |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161111152114/http://obio.ambiente.gob.ar/ecorregiones/antartida |archive-date=11 November 2016 |access-date=11 November 2016 |publisher=Ministerio de Ambiente y Desarrollo Sustentable de la Nación |language=es}}</ref> In general, there are two different climatic zones found within the region: a glacial climate in the interior and an oceanic one in the Antarctic Peninsula and adjacent islands.<ref name="obioclima" /> The glacial climate found in the interior is dominated by continental ice sheets and [[Gileshiya (Tsaunin kankara)|glaciers]], while in the Antarctic Peninsula and its adjacent islands, the climate is characterized by very strong winds, particularly in winter.<ref name="obioclima" /> In particular, the Antarctic Peninsula experiences strong cold winds and blizzards.<ref name="izaguirre">{{Cite web |last=Izaguirre |first=Irina |last2=Sánchez |first2=Rodolfo |title=Situación Ambiental en La Antártida e Islas del Atlántico Sur |url=http://www.fvsa.org.ar/situacionambiental/Eco.Antartida%20e%20Islas.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20161214165131/http://www.fvsa.org.ar/situacionambiental/Eco.Antartida%20e%20Islas.pdf |archive-date=14 December 2016 |access-date=14 December 2016 |language=es}}</ref> In the interior of the continent, the climate is colder and drier due to the higher latitude, altitude, and strong continental influences.<ref name="izaguirre" /> Mean annual temperatures range from {{Convert|-10|to|-20|C|F|0}} in the Antarctic Peninsula to {{Convert|-30|to|-50|C|F|0}} in the interior.<ref name="izaguirre" /> Temperatures are always low in the region; during the polar night in winter, temperatures drop to {{Convert|-42|C|F|0}}.<ref name="obioclima" /> In the warmest month, mean temperatures are usually below {{Convert|0|C|F|0}}.<ref name="obioclima" /> Coastal areas have mean temperatures in the warmest month at around freezing.<ref name="izaguirre" /> Precipitation mainly falls as snow.<ref name="obioclima" /> Due to the ice sheets and glaciers covering most of the region and the severity of the climate, the flora is sparse and limited only to coastal areas.<ref name="obioclima" />
{| class="wikitable sortable" align="left" style=" margin:1em; padding:0.5em; text-align:left; margin-left:3px; font-size:100%"
|+ style="background: orange; text-align:center;" |'''Matsakaicin zafin jiki a wuraren da aka zaɓa a cikin ° C (° F) '''
|- align="center"
!
!Jan{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Fabrairu{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Tekun{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Afrilu{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Mayu{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Yuni{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Yuli{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Aug{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Bakwai{{Spaces|3}}{{Spaces|3}}
!Oktoba{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Nuwamba{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Disamba{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Shekara-shekara{{Spaces|2}}{{Spaces|2}}
|- align="center" bgcolor="#e9e9e9"
! align="left" |Orcadas Base <ref name="SMNclimatenormals">{{Cite web |title=Estadísticas Climatológicas Normales – período 1981–2010 |url=https://ssl.smn.gob.ar/dpd/observaciones/estadisticas.txt |access-date=21 April 2018 |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es |archive-date=19 January 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180119120303/https://ssl.smn.gob.ar/dpd/observaciones/estadisticas.txt |url-status=dead }}</ref>
|{{Convert|1.4|C}}
|{{Convert|1.4|C}}
|{{Convert|0.4|C}}
|{{Convert|-1.8|C}}
|{{Convert|-4.6|C}}
|{{Convert|-7.9|C}}
|{{Convert|-9.3|C}}
|{{Convert|-7.8|C}}
|{{Convert|-5.4|C}}
|{{Convert|-2.8|C}}
|{{Convert|-0.7|C}}
|{{Convert|0.6|C}}
|{{Convert|-3.0|C}}
|- align="center"
! align="left" |Tushen Bege <ref name="SMNclimatenormals" />
|{{Convert|1.4|C}}
|{{Convert|0.7|C}}
|{{Convert|-2.3|C}}
|{{Convert|-6.1|C}}
|{{Convert|-8.2|C}}
|{{Convert|-10.4|C}}
|{{Convert|-10.5|C}}
|{{Convert|-9.0|C}}
|{{Convert|-6.5|C}}
|{{Convert|-4.3|C}}
|{{Convert|-1.1|C}}
|{{Convert|0.8|C}}
|{{Convert|-4.6|C}}
|- align="center" bgcolor="#e9e9e9"
! align="left" |Tushen Marambio <ref name="SMNclimatenormals" />
|{{Convert|-0.8|C}}
|{{Convert|-2.0|C}}
|{{Convert|-6.1|C}}
|{{Convert|-10.8|C}}
|{{Convert|-12.8|C}}
|{{Convert|-14.7|C}}
|{{Convert|-14.7|C}}
|{{Convert|-13.1|C}}
|{{Convert|-10.1|C}}
|{{Convert|-7.6|C}}
|{{Convert|-3.6|C}}
|{{Convert|-1.2|C}}
|{{Convert|-8.1|C}}
|- align="center"
! align="left" |San Martín Base <ref name="SMNclimatenormals" />
|{{Convert|2.0|C}}
|{{Convert|0.9|C}}
|{{Convert|-1.2|C}}
|{{Convert|-3.3|C}}
|{{Convert|-5.3|C}}
|{{Convert|-9.3|C}}
|{{Convert|-11.6|C}}
|{{Convert|-11.5|C}}
|{{Convert|-8.9|C}}
|{{Convert|-5.9|C}}
|{{Convert|-2.0|C}}
|{{Convert|0.8|C}}
|{{Convert|-4.6|C}}
|- align="center" bgcolor="#e9e9e9"
! align="left" |Cibiyar Belgrano II <ref name="SMNclimatenormals" />
|{{Convert|-2.4|C}}
|{{Convert|-7.0|C}}
|{{Convert|-12.0|C}}
|{{Convert|-16.7|C}}
|{{Convert|-18.1|C}}
|{{Convert|-19.1|C}}
|{{Convert|-20.4|C}}
|{{Convert|-20.2|C}}
|{{Convert|-18.4|C}}
|{{Convert|-14.8|C}}
|{{Convert|-8.0|C}}
|{{Convert|-3.0|C}}
|{{Convert|-13.3|C}}
|}
{| class="wikitable sortable" align="left" style=" margin:1em; padding:0.5em; text-align:left; margin-left:3px; font-size:100%"
|+ style="background: #8BBE1B; text-align:center;" |'''Matsakaicin Ruwan sama a wuraren da aka zaɓa a cikin mm (in) '''
|- align="center"
!
!Jan{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Fabrairu{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Tekun{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Afrilu{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Mayu{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Yuni{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Yuli{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Aug{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Bakwai{{Spaces|3}}{{Spaces|3}}
!Oktoba{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Nuwamba{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Disamba{{Spaces|4}}{{Spaces|4}}
!Shekara-shekara{{Spaces|2}}{{Spaces|2}}
|- align="center" bgcolor="#e9e9e9"
! align="left" |Orcadas Base <ref name="SMN">{{Cite web |title=Clima en la Argentina: Guia Climática por localidades |url=https://www.smn.gob.ar/caracterizaci%C3%B3n-estad%C3%ADsticas-de-largo-plazo |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190207103528/https://www.smn.gob.ar/caracterizaci%C3%B3n-estad%C3%ADsticas-de-largo-plazo |archive-date=7 February 2019 |access-date=21 April 2018 |website=Caracterización: Estadísticas de largo plazo |publisher=Servicio Meteorológico Nacional |language=es}}</ref>
|{{Convert|136.9|mm}}
|{{Convert|143.2|mm}}
|{{Convert|169.4|mm}}
|{{Convert|121.2|mm}}
|{{Convert|108.0|mm}}
|{{Convert|81.5|mm}}
|{{Convert|77.5|mm}}
|{{Convert|94.5|mm}}
|{{Convert|85.6|mm}}
|{{Convert|89.1|mm}}
|{{Convert|91.9|mm}}
|{{Convert|109.7|mm}}
|{{Convert|1308.5|mm}}
|- align="center"
! align="left" |Tushen Bege <ref name="SMN" />
|{{Convert|38.0|mm}}
|{{Convert|49.9|mm}}
|{{Convert|72.8|mm}}
|{{Convert|49.0|mm}}
|{{Convert|47.7|mm}}
|{{Convert|39.3|mm}}
|{{Convert|40.3|mm}}
|{{Convert|47.4|mm}}
|{{Convert|49.6|mm}}
|{{Convert|50.4|mm}}
|{{Convert|51.0|mm}}
|{{Convert|39.4|mm}}
|{{Convert|574.8|mm}}
|- align="center" bgcolor="#e9e9e9"
! align="left" |Tushen Marambio <ref name="SMN" />
|{{Convert|44.4|mm}}
|{{Convert|55.1|mm}}
|{{Convert|51.5|mm}}
|{{Convert|26.1|mm}}
|{{Convert|24.6|mm}}
|{{Convert|13.9|mm}}
|{{Convert|17.8|mm}}
|{{Convert|17.6|mm}}
|{{Convert|30.7|mm}}
|{{Convert|18.1|mm}}
|{{Convert|28.0|mm}}
|{{Convert|35.0|mm}}
|{{Convert|362.8|mm}}
|- align="center"
! align="left" |San Martín Base <ref name="SMN" />
|{{Convert|13.8|mm}}
|{{Convert|46.5|mm}}
|{{Convert|48.3|mm}}
|{{Convert|33.1|mm}}
|{{Convert|34.4|mm}}
|{{Convert|28.0|mm}}
|{{Convert|39.4|mm}}
|{{Convert|36.4|mm}}
|{{Convert|40.9|mm}}
|{{Convert|32.2|mm}}
|{{Convert|30.4|mm}}
|{{Convert|27.0|mm}}
|{{Convert|410.4|mm}}
|- align="center" bgcolor="#e9e9e9"
! align="left" |Cibiyar Belgrano II <ref name="SMN" />
|{{Convert|26.2|mm}}
|{{Convert|27.4|mm}}
|{{Convert|32.5|mm}}
|{{Convert|16.8|mm}}
|{{Convert|22.5|mm}}
|{{Convert|25.0|mm}}
|{{Convert|27.8|mm}}
|{{Convert|26.9|mm}}
|{{Convert|39.0|mm}}
|{{Convert|20.2|mm}}
|{{Convert|18.2|mm}}
|{{Convert|17.0|mm}}
|{{Convert|299.5|mm}}
|}
{{Clear}}
== Alamomi ==
[[Fayil:Bandera_de_la_Provincia_de_Tierra_del_Fuego.svg|thumb|Fadar Tierra del Fuego]]
An karɓi tutar Tierra del Fuego, wanda ya haɗa da Antarctica ta Argentina, a cikin 1999 sakamakon gasa. Fadar launi biyu ce ta sama mai launin shudi da orange tare da fararen albatross da ke raba tutar a cikin layi da kuma Kudancin Kudancin a cikin rabin sama mai launin ruwan kasa. Orange yana wakiltar wuta a cikin sunan lardin, yayin da blue ke wakiltar sama kuma yana nuna launi na tutar ƙasa.
== Gidajen Argentina ==
[[Fayil:Argentine_Antarctica_bases_map.jpg|thumb|Cibiyoyin Argentina a kan Antarctica (cibiyoyin dindindin a ja).]]
[[Fayil:Q5ARAAlmiranteIrizar.jpg|right|thumb|Jirgin Almirante Irizar, babban layin samar da kayayyaki ga sansanonin Argentina a Antarctica tun 1978.]]
Esperanza da Marambio sune manyan sansanoni na Argentine, tare da riƙe gine-gine 70, tare da haɗin haɗin kai daga kusan 110 a cikin hunturu zuwa 250 a lokacin rani. Orcadas Base a Kudancin Orkney shine tushen Antarctic na farko a duniya, yana ci gaba da aiki tun daga 1903. Kudanci na dindindin na Argentine shine Belgrano II, a kusan digiri 77 a kudu. Tushen rani na kudu shine Sobral, 1,450 km (901 mi) daga Belgrano II.
Ana ba da tushe ta jiragen ruwa da kuma jirgin C-130 Hercules da DHC-6 Twin Otter.
Rundunar Sojan Ruwa na Argentina tana ba da albarkatu ga ayyukanta na shekara-shekara na Antarctic. A cikin 2022/23, an ba da jiragen ruwa na ''Puerto Argentino'' da Estrecho San Carlos aiki zuwa aikin, tare da jirgin ruwa mai suna Almirante Irízar . <ref>{{Cite web |last=Piñeiro |first=Luis |date=11 November 2022 |title=La Armada Argentina se prepara para la campaña antártica 2022/23 |url=https://www.defensa.com/argentina/armada-argentina-prepara-para-campana-antartica-2022-23 |website=Defensa.com}}</ref> Wadannan jiragen ruwa sun sami goyon baya daga jirage masu saukar ungulu na Argentine Navy King.<ref>{{Cite web |date=14 March 2023 |title=El "Irízar" arribó a Ushuaia concluyendo la segunda etapa de la Campaña Antártica de Verano |url=https://www.argentina.gob.ar/noticias/el-irizar-arribo-ushuaia-concluyendo-la-segunda-etapa-de-la-campana-antartica-de-verano-0 |website=Argentine Ministry of Defence |language=es}}</ref>
Ya zuwa tsakiyar 2023, Argentina tana cikin tattaunawa da [[Finland]] don gina sabon jirgin ruwa na polar, "ARC 133". Jirgin zai zama jirgin ruwa na Polar 4 (aikin shekara-shekara a cikin kankara mai zurfi na shekara ta farko, wanda zai iya haɗawa da tsoffin kankara) kuma ana sa ran kammala shi a ƙarshen 2020s.<ref>{{Cite web |last=Dinatale |first=Martin |date=4 May 2023 |title=Fuerzas Armadas: Argentina y Finlandia avanzan en la construcción de un buque para la Antártida |url=https://www.cronista.com/economia-politica/fuerzas-armadas-argentina-y-finlandia-avanzan-en-la-construccion-de-un-buque-para-la-antartida/ |website=El Cronista |language=es}}</ref>
=== Cibiyoyin dindindin ===
* Belgrano II (77°52′S 34°37′W / 77.867°S 34.617°W / -77.867; -34.617), dakin gwaje-gwaje da tashar yanayi; kudancin Argentina (tun 1979)
* Belgrano III (77°54′02′′S 45°47′01′′W / 77.90056°S 45.78361°W / -77.90056; -45.78361) (an rufe shi)
* Esperanza (63°24′S 57°00′W / 63.400°S 57.000°W / -63.400; -57.000), Hope Bay Laboratory da tashar meteorological (tun 1952) Rediyo LRA36 National Arcángel San Gabriel, Makarantar #38 Shugaba Raúl Ricardo Alfonsín (tun 1978) Cocin Katolika, Post, Gym, rajistar Fata'a, tashar jiragen ruwa, wuraren yawon bude ido
** Gidan gwaje-gwaje da tashar yanayi (tun 1952)
** Rediyon LRA36 na kasa Arcángel San Gabriel, Makarantar #38 Shugaba Raúl Ricardo Alfonsín (tun daga 1978)
** Cocin Katolika, Post, Gym, rajistar jama'a, tashar jiragen ruwa, wuraren yawon bude ido
* Carlini (62°14′S 58°40′W / 62.233°S 58.667°W / -62.233; -58.667), tashar kimiyya a Tsibirin King George[[Tsibirin King George (South Shetland Islands)|Tsibirin Sarki George]]
* Tashar Marambio Base (64°14′S 56°37′W / 64.233°S 56.617°W / -64.233; -56.617), Laboratory na Tsibirin Seymour-Marambio, tashar meteorological Filin jirgin sama, 1.2 km tsawo, 30m fadi (tun 1969) (Gidan yanar gizo)
** Gidan gwaje-gwaje, tashar yanayi
** Filin jirgin sama, 1.2 km tsawo, 30m fadi (tun 1969) (Gidan yanar gizo)
* Orcadas Base (60°44′S 44°44′W / 60.733°S 44.733°W / -60.733; -44.733), Tsibirin Orkney na Kudu (tun 1903)
* San Martín Base (68°08′S 67°06′W / 68.133°S 67.100°W / -68.133; -67.100), dakin gwaje-gwaje da tashar yanayi (tun 1951)
=== Tushen yanayi ===
* Laftanar Camara Base (1957) 62°02′S 58°42′W / 62.033°S 58.700°W / -62.033; -58.700, [[Tsibirin Livingston]]
* Base Deception (1948) 62°52′S 60°43′W / 62.867°S 60.717°W / -62.867; -60.717, Tsibirin Deception[[Tsibirin Yaudara]]
* Tashar Jirgin Sama ta Petrel (1967) 63°28′S 56°17′W / 63.467°S 56.283°W / -63.467; -56.283 Tsibirin Dundee
* Base Primavera (1977) 64°09′S 60°57′W / 64.150°S 60.950°W / -64.150; -60.950, Tsibirin Alexander
* Base Melchior (1947) 64°20′S 62°59′W / 64.333°S 62.983°W / -64.333; -62.983 Anvers IslandTsibirin Antwerp
* Almiranta Brown Base (1951) 64°53′S 62°53′W / 64.883°S 62.883°W / -64.883; -62.883, Paradise BayBayar Aljanna
* Laftanar Matienzo Base (1961) 64°58′S 60°04′W / 64.967°S 60.067°W / -64.967; -60.067, Larsen Nunatak
=== sansanoni, gidaje da sauran cibiyoyin ===
[[Fayil:Petermann_Island,_Antarctica_(16580347011).jpg|thumb|[[Refugio Naval Groussac|Gidan Groussac]] a Tsibirin Petermann]]
* Base <nowiki><i id="mwA9Y">Alférez na Navío Sobral</i></nowiki> (1965) 81°05′S 40°00′W / 81.083°S 40.000°W / -81.083; -40.000, Edith Ronne Land (rufe)
* Tashar Kimiyya ta Ellsworth (tsohuwar Amurka) (1958) 77°45′S 41°00′W / 77.750°S 41.000°W / -77.750; -41.000, Tekun Weddell (rufe)
* Mazaunin <nowiki><i id="mwA94">Francisco de Gurruchaga</i></nowiki> 62°15′S 59°00′W / 62.250°S 59.000°W / -62.250; -59.000, Tsibirin Nelson (buɗe a matsayin hutun)
* Base Ballvé 62°12′36′′S 58°56′03′′W / 62.21000°S 58.93417°W / -62.21000; -58.93417, King George Island (buɗe a matsayin hutun)
* Belgrano I Base 77°47′S 38°15′W / 77.783°S 38.250°W / -77.783; -38.250, Filchner-Ronne Ice Shelf (rufe)
* Belgrano III Base 77°54′02′′S 45°47′01′′W / 77.90056°S 45.78361°W / -77.90056; -45.78361, Filchner-Ronne Ice Shelf (rufe)
* Camp Livingston 62°39′22′′S 61°00′39′′W / 62.65611°S 61.01083°W / -62.65611. -61.01083, Byers Peninsula, Livingston Island
* Refugio Sweden 63°22′S 56°59′W / 63.367°S 56.983°W / -63.367; -56.983, Snow Hill Island (wanda aka gina a watan Fabrairun 1902 ta Swedish South Polar Expedition)
* Refuge Abrazo de Maipú 63°20′45′′S 57°33′12′′W / 63.34583°S 57.55333°W / -63.34583; -57.55333, Trinity Peninsula (wanda aka gudanar tsakanin Chile da Argentina)
Da'awar Argentina game da Yankin Antarctic ya haɗu da Da'awar Antarctic na Chile, 53 ° W zuwa 90 ° W, da kuma Da'awar Burtaniya, 20 ° W zuwa 80 ° W.
A halin yanzu, babu wani yunkuri daga Argentina ko wata ƙasa don aiwatar da ikirarin yankin a Antarctica. Dubi Jerin da'awar yankin Antarctic.
Babu wani daga cikin wadannan da'awar da ya sami karbuwa a duniya.
== Yawan jama'a ==
[[Fayil:21.09.2011_Conectar_Igualdad_en_la_Antártida_Argentina_Artartida2_(6186143757).jpg|thumb|Yara, matasa da malamai na makarantar Esperanza Base]]
A shekara ta 1978, an haifi jariri na farko na Antarctic a Fortín Sargento Cabral a Esperanza Base. An ba shi suna Emilio Palma . <ref>{{Cite web |title=Emilio Marcos Palma at 30 |url=http://webecoist.com/2011/02/15/born-freezing-meet-antarcticas-first-citizen/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20111017131750/http://webecoist.com/2011/02/15/born-freezing-meet-antarcticas-first-citizen/ |archive-date=17 October 2011 |access-date=3 May 2015}}</ref> María de las Nieves Delgado ita ce yarinya ta farko ta Antarctic, an haife ta a ranar 27 ga Maris 1978 a Esperanza Base . A shekara ta 1980, an haifi wasu yara shida a tushe: Rubén Eduardo de Carli (21 ga Satumba 1979), Francisco Javier Sosa (21 ga Satumbar 1979), Silvina Analía Arnouil (14 ga Janairu 1980), José Manuel Valladares Solís (24 ga Janairu 1980, Lucas Daniel Posse (4 ga Fabrairu 1980) da María Sol Cosenza (3 ga Mayu 1983). <ref>{{Cite web |title=Espíritu Güemesiano en la Antártida |url=https://www.marambio.aq/anecdotas/espirituguemesiano.html |access-date=2024-01-04 |website=www.marambio.aq |language=es}}</ref> Cibiyar tana da ofishin rajistar farar hula na Argentina inda aka yi haihuwa da bukukuwan aure.<ref>{{Cite web |date=22 December 2017 |title=Ejército Argentino |url=https://www.argentina.gob.ar/ejercito |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100117124815/http://www.ejercito.mil.ar/antartico/RegistroCivil.html |archive-date=17 January 2010 |website=Argentina.gob.ar}}</ref>
A cikin 1991, akwai mazaunan dindindin 142, gami da ƙananan yara 19. Waɗannan mazauna iyalai ne da ke zaune a Antarctica ko kuma masana kimiyya waɗanda suka zauna a can sama da shekaru biyu. Akwai maza 121 da mata 21 waɗanda galibi ke zaune kusa da Esperanza da wasu sansanonin. Tun daga 1998-1999, Antarctica ta Argentine tana da yawan hunturu na 165.
== Dubi kuma ==
[[Fayil:Oficina_Antártica,_Ushuaia_(4).JPG|thumb|Ofishin Antarctic a Ushuaia]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
3ytj5rr3vixpjvmh9qdyh6qn63vb1hj
Yusuf Ahmad Badau
0
114984
831403
710778
2026-05-07T02:45:09Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831403
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yusuf Ahmad Badau''' ɗan siyasan [[Najeriya]] ne daga [[Kano (jiha)|Jihar Kano]], Najeriya .
== Rayuwa ta farko ==
An haifi Yusuf Ahmad Badau a ranar 15 ga Yuli 1971 a [[Kano (jiha)|Jihar Kano]], [[Najeriya]] . <ref name="auto">{{Cite web |title=10th National Assembly Members - Voter - Validating the Office of the Electorate on Representation |url=https://orderpaper.ng/voter/10th-national-assembly-member?id=AHMAD-YUSUF-BADAU-2631 |access-date=2024-12-31 |website=orderpaper.ng |archive-date=2025-02-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250223033409/https://orderpaper.ng/voter/10th-national-assembly-member?id=AHMAD-YUSUF-BADAU-2631 |url-status=dead }}</ref>
== Rayuwar siyasa ==
Yusuf Ahmad Badau ya yi aiki a [[Majalisar Wakilai (Najeriya)|Majalisar Wakilai ta Tarayya]], yana wakiltar mazabar [[Shanono]] / [[Ɓagwai|Bagwai]] a duka majalisun 9th da 10th na Majalisar Dokokin Jihar Kano . <ref name="auto2">{{Cite web |title=10th National Assembly Members - Voter - Validating the Office of the Electorate on Representation |url=https://orderpaper.ng/voter/10th-national-assembly-member?id=AHMAD-YUSUF-BADAU-2631 |access-date=2024-12-31 |website=orderpaper.ng |archive-date=2025-02-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250223033409/https://orderpaper.ng/voter/10th-national-assembly-member?id=AHMAD-YUSUF-BADAU-2631 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=undefined candidate data for 2023 - Stears Elections |url=https://www.stears.co/elections/candidates/ahmad-yusuf-badau/ |access-date=2024-12-31 |website=www.stears.co |archive-date=2025-01-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250107154442/https://www.stears.co/elections/candidates/ahmad-yusuf-badau/ |url-status=dead }}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1971]]
[[Rukuni:Mutane daga Jihar Kano]]
9h4gxbzvq8qg3lvkpu4exjs2c0fsa4t
Tattaunawar user:F84740
3
115645
831524
710754
2026-05-07T06:27:23Z
J ansari
7161
J ansari moved page [[Tattaunawar user:Felipe84740]] to [[Tattaunawar user:F84740]]: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Felipe84740|Felipe84740]]" to "[[Special:CentralAuth/F84740|F84740]]"
710754
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Felipe84740! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Felipe84740|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:28, 11 Satumba 2025 (UTC)
gs8y2c8iy3cm0uvdknbmd5hq00gizor
Wiyaala
0
116775
831196
819134
2026-05-06T16:23:35Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831196
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Noella '''Wiyaala''' Nwadei''' <ref>{{Cite web |last=Baidoo |first=Justice |date=28 February 2018 |title=M.anifest, MzVee, Wiyala And Gary Al-Smith Support 'Left-Behind' Campaign |url=https://www.modernghana.com/news/838193/manifest-mzvee-wiyala-and-gary-al-smith-support-left-beh.html |access-date=26 November 2023 |website=Modern Ghana}}</ref> ([[Landan]] aka sani da sunan Wiyaala; an haife ta a ranar 22 ga watan Disamba 1986) mawaƙiya ce ta [[Afirka]] ta Ghana wacce ke raira waƙa a yaren Sissala da Waala da Ingilishi, sau da yawa tana haɗa dukkan harsuna uku a cikin waƙoƙinta. <ref>{{Cite web |last= |date=2014-11-20 |title=Wiyaala in Concert: The Making of an African Legend |url=https://circumspecte.com/2014/11/wiyaala-in-concert-the-making-of-an-african-legend/ |access-date=2023-11-27 |website=Circumspecte |language=en-US}}</ref> Wiyaala na nufin "mai aikatawa" a cikin yaren Sissala.<ref>{{Cite web |title=BIO |url=https://www.wiyaala.com/bio |access-date=2019-03-23 |website=WIYAALA |language=en-US |archive-date=2019-03-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190323122727/https://www.wiyaala.com/bio |url-status=dead }}</ref> Ta sami shahara tare da "Make Me Dance" da kuma hotonta na androgynous.<ref>{{Cite web |title=Video: Noella Wiyaala - Make Me Dance |url=http://afromuzik.com/site/noella-wiyaala-make-me-dance/ |access-date=10 October 2018 |website=Afromusik.}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 October 2013 |title=Wiyaala goes global with first international release |url=http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/artikel.php?ID=288321 |access-date=10 October 2018 |website=Ghanaweb.}}</ref><ref>{{Cite web |date=2013-10-07 |title=Make Me Dance – Wiyaala |url=https://itunes.apple.com/gb/album/make-me-dance-single/id705878795Her |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131105214721/https://itunes.apple.com/gb/album/make-me-dance-single/id705878795Her |archive-date=5 November 2013 |access-date=2013-10-17 |website=iTunes.}}</ref><ref>{{Cite web |date=2013-10-01 |title="The Young Lioness Of Africa" Releases First Single |url=https://www.prweb.com/releases/_the_young_lioness_of_africa_releases_first_single/prweb11176118.htm |access-date=2013-10-17 |website=Prweb}}</ref> Bayan ta yi sunanta a cikin shirye-shiryen gaskiya a [[Accra]], ta kafa aikin solo a cikin 2013 tare da buga guda "Rock My Body", (Van Calebs ne ya fara motsawa) wanda ya lashe lambobin yabo biyu a fitowar farko ta 2014 na All Africa Music Awards, Mafi kyawun Artiste a Afirka da Ru'ya ta Afirka.<ref>{{Cite web |date=2023-01-03 |title=choreography in africa through the eyes of quintessential ghanaian dancer |url=https://tribuneonlineng.com/choreography-in-africa-through-the-eyes-of-quintessential-ghanaian-dancer/ |website=tribuneonline}}</ref><ref>{{Cite web |date=22 March 2017 |title=Wiyaala drops follow up to 'Rock My Body' |url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Wiyaala-drops-follow-up-to-Rock-My-Body-521170 |access-date=2019-03-02 |website=GhanaWeb |language=en}}</ref> Wiyaala kuma tana da alaƙa da [[UNICEF]] Ghana da kuma kamfen ɗin Ma'aikatar Jima'i, Yara da Tsaro na Jama'a game da auren yara, talauci na yara, kiwon [[lafiya]] da tsabta. Ta kasance jigon bikin kiɗa na Afirka na 15 a London.<ref>{{Cite web |date=2017-09-27 |title=Wiyaala headlines London African Music Festival's launch party |url=http://citifmonline.com/2017/09/13/wiyaala-headlines-london-african-music-festivals-launch-party/ |access-date=2017-09-27 |website=Citifmonline.com |archive-date=2017-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170928060414/http://citifmonline.com/2017/09/13/wiyaala-headlines-london-african-music-festivals-launch-party/ |url-status=dead }}</ref> A watan Maris na 2021, ta kasance daga cikin Top 30 Mafi Muhimmanci Mata a cikin Kiɗa ta 3Music Awards Women's Brunch . <ref>{{Cite web |date=2021-03-05 |title=3Music Awards organisers name Top 30 Women in Music |url=https://citinewsroom.com/2021/03/3music-awards-organisers-name-top-30-women-in-music/ |access-date=2021-03-17 |website=Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana |language=en-US}}</ref>
== Rayuwa da aiki ==
=== Rayuwa ta farko ===
An haifi Noella Wiyaala a Wa, [[Yankin Upper West|Upper West Ghana]] a matsayin ɗaya daga cikin 'yan'uwa mata huɗu <ref name="Interview">{{Cite web |last=Freedes |date=2013-11-06 |title=Wiyaala: The Young Lioness of Africa |url=http://www.africaontheblog.com/interview-with-wiyaala-the-young-lioness-of-africa/ |access-date=2013-11-09 |website=AfricaOnTheBlog.com}}</ref> kuma ta girma a Funsi da Tumu . Ta sami darussan waka na farko daga mahaifiyarta, mawaƙa mawaƙa a cikin cocin yankin, kuma ta yi tun tana 'yar shekara 5.<ref name="Afromusion">{{Cite web |date=2013-05-10 |title=Afromusion: One On One Interview With: Noella Wiyaala |url=http://www.modernghana.com/music/21306/3/afromusion-one-on-one-interview-with-noella-wiyaal.html |access-date=2013-10-16 |website=ModernGhana.com}}</ref><ref name="Wiyaala.com">{{Cite web |title=Wiyaala.com |url=http://wiyaala.com/bio/ |access-date=2013-10-16 |website=Wiyaala.com |archive-date=2013-10-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017153559/http://wiyaala.com/bio/ |url-status=dead }}</ref> Sunan mahaifiyarta, wanda ta zaɓa don sunan mataki, yana nufin "mai aikatawa" a cikin yaren [[Yaren Sisaala|Sisaala]].<ref name="Wiyaala.com" /> A lokacin da take matashiya, ta buga [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] a matsayin [[Mai buga tsakiya|dan wasan tsakiya]].<ref name="AMOAFOWAA">{{Cite web |date=2014-12-18 |title=Know all about Noella Wiyaala; from her Naughties to her Angelics |url=http://amoafowaa.com/2014/12/17/know-all-about-noella-wiyaala-from-her-naughties-to-her-angelics/ |access-date=2015-01-28 |publisher=AMOAFOWAA}}</ref> Ta halarci Makarantar Sakandare ta Kanton a Tumu, inda ta sami suna don kasancewa yarinya, tana wasa [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] kuma ana buƙatar ta a matsayin mai rawa da mai nishadantarwa a cikin shirye-shiryen makaranta. Ta kuma halarci Takoradi Polytechnic kuma ta yi karatun fasaha da zane.<ref name="360nobs">{{Cite web |last=LuSea |date=2013-11-03 |title=360Fresh: Introducing the doer…Wiyaala! |url=http://www.360nobs.com/2013/11/360fresh-introducing-the-doer-wiyaala/ |access-date=2013-11-03 |website=360nobs.com |archive-date=2013-11-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131104173811/http://www.360nobs.com/2013/11/360fresh-introducing-the-doer-wiyaala/ |url-status=dead }}</ref><ref name="Fashionista">{{Cite web |last=Dorcas Aba Annan |date=2014-12-27 |title=Fashionista: A look @ Wiyaala |url=http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/artikel.php?ID=340648 |access-date=2015-01-07}}</ref>
A cikin 2018, Wiyaala ta bayyana a cikin wata hira da Becky a kan ''E tare da Becks'' nuna a kan Joy Prime cewa ta yi aure shekaru hudu amma ba za ta bayyana sunan mijinta ba. Mutane hudu ne kawai suka halarci bikin aurenta; lauya, alƙali da mahaifiyarta da mahaifinta.<ref>{{Cite web |date=2018-06-18 |title=Video: I've been married for 4 years – Wiyaala makes startling revelation |url=https://www.myjoyonline.com/entertainment/2018/June-13th/video-ive-been-married-for-4-years-wiyaala-makes-startling-revelation.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190323161236/https://www.myjoyonline.com/entertainment/2018/June-13th/video-ive-been-married-for-4-years-wiyaala-makes-startling-revelation.php |archive-date=2019-03-23 |access-date=2021-01-18 |website=Myjoyonline}}</ref>
=== Ayyukan kiɗa ===
Tun daga yarinta a yankin Upper West na Ghana, Wiyaala ta kasance mai aiki a matsayin mai nishadantarWa, tana samun kudin shiga na farko a matsayin mai wasan kwaikwayo a wani mashaya na gida a [[Tamale, Ghana|Tamale]]. Bayan kammala makarantar sakandare ta Kanton, aikin kiɗa na Wiyaala ya fara da gaske lokacin da ta shiga fagen kiɗa na gida a Wa wanda ke kewaye da Echo Soundz Recording Studios. Ta yi aiki a abubuwan da suka faru a cikin gida kuma ta yi rikodin a matsayin mai raira waƙa da ba a biya ba ga masu fasaha a yankin Upper West.
A shekara ta 2009, ta rubuta kundi na farko ''Tuma'' ("Aiki") a cikin harshen Sissala a Echo Soundz Studios a Wa . <ref name="Interview"/> Waƙoƙi kamar "Dannu" da "Dirik..." nan da nan sun zama abubuwan da suka faru a cikin gida.
Neman kafa aikin kasa, ta yi tafiya zuwa [[Accra]] don sauraro a wasan kwaikwayo na gaskiya na Music "Starz of the Future". Wiyaala ba ta burge yunkurin da ta yi na farko ba, amma a yunkurin ta na uku a shekara ta 2011, ta tafi har zuwa karshe, inda ta lashe lambobin yabo na Golden Moments guda biyu.<ref name="Wiyaala.com"/> Ta lashe gasar Vodafone ICONS Mixed Edition ta 2012 wanda ɗan'uwan Ghana DJ "Benny Blanco" ya shirya, a matsayin wani ɓangare na ƙungiyar Ghana Black N Peach, yayin da take raira waƙar [[Tina Turner]] "Simply The Best".<ref name="VodafoneICONS">{{Cite web |date=2012-05-22 |title='Black n Peach' wins Vodafone ICONS Mixed Edition |url=http://www.gbcghana.com/index.php?id=1.907164 |access-date=2013-10-17 |publisher=Ghana Broadcasting Corporation |archive-date=2013-10-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017141706/http://www.gbcghana.com/index.php?id=1.907164 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Nii Atakora Mensah |date=2012-05-21 |title=Black N Peach wins Vodafone Icons: Mixed Edition |url=http://www.ghanamusic.com/news/top-stories/black-n-peach-wins-vodafone-icons-mixed-edition/index.html |access-date=2013-10-23 |website=Ghanamusic.}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ameyaw Debrah |title=Black N Peach wins Vodafone Icons: Mixed Edition |url=http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/blogs/blog.article.php?blog=1603&ID=1000151904 |access-date=2013-10-24 |website=Ghanaweb. |archive-date=2013-10-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131029193616/http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/blogs/blog.article.php?blog=1603&ID=1000151904 |url-status=dead }}</ref>
Ta bar ƙungiyar Black N Peach a watan Afrilu na shekara ta 2013, bayan ta saki guda ɗaya ("Wonkoa"), don neman aiki tare da Djimba World Records . Sakamakon farko da ta saki shi ne "Make Me Dance" wanda ya buga abubuwan da suka faru a karkashin ruwa na farko a Ghana a cikin bidiyon kiɗa, <ref>{{Cite journal |year=2013 |title=Vodafone Icon Noella shoots Ghana's first underwater video |url=http://www.noella.co/press-media/ |journal=Flex Newspaper |issue=10 April 2013 |access-date=2013-10-17 |archive-date=2013-10-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131022203648/http://www.noella.co/press-media/ |url-status=dead }}</ref> kuma ba da daɗewa ba bayan haka "Rock My Body", wanda da sauri ya zama abin bugawa kuma ya lashe lambobin yabo biyu a 2014 na All Africa Music Awards . Wiyaala ya lashe kyaututtuka biyu daga cikin kyaututtaka masu zinariya na 23.9 carat don The Most Promising Artist in Africa da The Revelation of the African Continent . <ref>{{Cite web |date=29 December 2014 |title=Wiyaala wins double at All Africa Music Awards |url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Wiyaala-wins-double-at-All-Africa-Music-Awards-340786 |access-date=2019-10-30 |website=GhanaWeb. |language=en}}</ref>
A watan Nuwamba na shekara ta 2014, ''Wiyaala'' ta fitar da kundi na farko na "ofishin", wanda ake kira Wiyaala wanda aka zaba don kundi na shekara a Vodafone Ghana Music Awards 2015 da kuma All Africa Music Awards 2015. <ref>{{Cite web |title=Afropop Worldwide {{!}} Wiyaala |url=https://afropop.org/articles/wiyaala |access-date=2019-10-30 |website=Afropop Worldwide |language=en}}</ref> Ta lashe kyautar Bidiyo na Kiɗa na Shekara tare da waƙar "Afirka" a 2015 All Africa Music Awards (AFRIMA). <ref>{{Cite web |title=Stonebwoy, Wiyaala win at 2015 All Africa Music Awards - MyJoyOnline.com |url=https://www.myjoyonline.com/entertainment/2015/November-16th/stonebwoy-wiyaala-win-at-2015-all-africa-music-awards.php |access-date=2019-10-30 |website=Myjoyonline. }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Fayil:Wiyaala-photo.jpg|thumb|224x224px|Wiyaala a cikin 2013]]
Bayan samun yabo mai yawa a Ghana da Afirka, Wiyaala ya fara zagaya wasu nahiyoyi a cikin 2015, ya fara yin wasan farko a Turai a bikin Afirka na Hague a [[Holand|Netherlands]] sannan daga baya a Arewacin Amurka a bikin Afrikadey a [[Calgary|Calgary, Kanada]]. A cikin 2016, a WOMAD UK inda Irish Times ta lura: "''Feisty ba kalma ba ce - ita (Wiyaala) babbar gida ce a cikin yanayin matashi [[Angélique Kidjo|Angelique Kidjo]], mai ban dariya kuma mai ban dariya, ta girgiza taron kuma ta sami babban liyafa''" Wiyaala ta shiga cikin "Muryar Juyin Juya Hullyn Wallen" na In Place of War, tarin mata na duniya daga ƙasashe masu kida a duniya da ke yin wasan kwaikwayo a [[Ronnie Scott]]'s Jazz Club da kuma bukukuwan Burtaniya ciki har da Shambala, Hull Freedom Festival<ref>{{Cite web |title=Wiyaala Thrills Patrons At The Hague African Festival In Netherlands |url=https://www.modernghana.com/ghanahome/photos/event_album.asp?parent_id=73664&action=view |access-date=2019-10-30 |website=Modernghana.}}</ref><ref>{{Cite web |date=11 August 2015 |title=Wiyaala rocks Canada at Afrikadey Festival |url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Wiyaala-rocks-Canada-at-Afrikadey-Festival-374407 |access-date=2019-10-30 |website=Ghanaweb. |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-08-23 |title=Female musicians from countries of conflict come together in London |url=http://www.londonlive.co.uk/news/2016-08-23/female-musicians-from-countries-of-conflict-come-together-in-london |access-date=2019-10-30 |website=London Live |language=en-GB |archive-date=2019-10-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191030010542/https://www.londonlive.co.uk/news/2016-08-23/female-musicians-from-countries-of-conflict-come-together-in-london |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Guest post – Nigel Wood at Womad {{!}} On The Record |url=https://www.irishtimes.com/blogs/ontherecord/2016/08/04/guest-post-nigel-wood-at-womad-2/ |access-date=2019-10-30 |website=irishtimes}}</ref>
A cikin 2018, Wiyaala, tare da [[Ilhan Omar]], 'yar asalin Somaliya ta farko da aka zaba a cikin Majalisa ta Amurka da [[Sahle-Work Zewde]], shugabar mata ta farko ta Habasha da sauransu, an zaba su a matsayin ɗaya daga cikin BBC News "Mata na Afirka da muka yi bikin a cikin 2018".
Wiyalaa ya sake zagaya Turai <ref>{{Cite web |last=Abdul Sultan Olufemi |date=2019-06-15 |title=Full List of Wiyaala's Europe Tour 2019 And Their Dates |url=https://celebritiesbuzzgh.com/full-list-of-wiyaalas-europe-tour-2019-and-their-dates/ |website=CelebritiesBuzzGh.Com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> a cikin 2019.
A watan Oktoba na shekara ta 2024, Wiyaala ta yi haɗin gwiwa tare da Dominik Jud (wanda aka fi sani da Dodo), mawaƙin Switzerland.<ref>{{Cite web |date=2024-10-23 |title=Swiss musician Dodo teams up with Wiyaala, Wanluv, Jimmy James, Niashun, Sir Jermaine - MyJoyOnline |url=https://www.myjoyonline.com/swiss-musician-dodo-teams-up-with-wiyaala-wanluv-jimmy-james-niashun-sir-jermaine/ |access-date=2024-10-24 |website=www.myjoyonline.com |language=en-US}}</ref>
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
a81fk07ab23qdge21rsd123rvcqzlvl
Ƙungiyar Turai ta ’Yanci da Dimokuraɗiyya Kai Tsaye
0
117448
831658
799408
2026-05-07T10:09:39Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831658
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Turai na 'Yanci da Dimokuradiyya kai tsaye''' ('''EFDD''' ko '''EFD2''') kungiya ce ta Eurosceptic <ref name="Nordsieck">{{Cite web |last=Nordsieck |first=Wolfram |year=2019 |title=European Union |url=http://www.parties-and-elections.eu/eu.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170608032858/http://www.parties-and-elections.eu/eu.html |archive-date=8 June 2017 |access-date=30 May 2019 |website=Parties and Elections in Europe}}</ref> da kuma jam'iyyar siyasa a Majalisar Tarayyar Turai. Kungiyar EFDD ta ci gaba ce ga kungiyar Majalisar Tarayyar Turai ta bakwai ta 'Yanci da Dimokuradiyya (EFD) wacce ta wanzu a lokacin Majalisar Tarayyaa ta Bakwai, tare da manyan canje-canje ga membobin kungiyar.
A cikin 2017, tana ɗaya daga cikin ƙungiyoyin siyasa bakwai na majalisa. Wannan rukuni ya yi adawa da hadin kan Turai. Kashi ashirin da hudu daga cikin 'yan majalisa 47 sun fito ne daga Ƙasar Ingila, suna wakiltar Jam'iyyar Independence ta Burtaniya.
Shugabanta shi ne ɗan siyasan Burtaniya Nigel Farage, wanda aka fara zabarsa a jam'iyyar Independence Party ta Burtaniya, sannan ya zama mai zaman kansa a shekarar 2018 kafin ya zama shugaban Jam'iyyar Brexit a shekarar 2019. David Borrelli na kungiyar Five Star Movement ta Italiya ya kasance co-shugaba har zuwa watan Janairun 2017, lokacin da ya yi murabus daga mukamin co-shugabancin bayan yunkurin da jam'iyyarsa ta yi na canja wurin zuwa Ƙungiyar ALDE. <ref>{{Cite web |title=Farage chiede e ottiene la testa di Borrelli |url=https://www.ilfoglio.it/politica/2017/01/11/news/nigel-esclusione-borelli-efdd-114470/ |website=www.ilfoglio.it}}</ref>
Kungiyar 'yan majalisa da farko tana da alaƙa da Alliance for Direct Democracy in Europe (ADDE); duk da haka, Alliance daga baya ta dakatar da ayyukan a cikin 2016 bayan binciken masu binciken ya gano rashin amfani da kudaden EU kuma daga ƙarshe an rushe shi a ranar 24 ga Mayu 2017 . <ref>{{Cite web |date=2018-05-30 |title=Defunct Eurosceptic party linked to Ukip asked to repay €1.1m |url=http://www.theguardian.com/politics/2018/may/30/defunct-eurosceptic-party-linked-to-ukip-asked-to-repay-11m |access-date=2021-12-24 |website=[[The Guardian]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Registered entity data {{!}} CBE Public Search |url=https://kbopub.economie.fgov.be/kbopub/toonondernemingps.html?lang=en&ondernemingsnummer=0563463496 |access-date=2021-12-24 |website=kbopub.economie.fgov.be}}</ref> Duk da haka, kungiyar ta ci gaba da ayyukanta har zuwa 26 ga Yuni 2019, lokacin da aka rushe ta bayan Zaben Majalisar Tarayyar Turai na 2019. <ref>{{Cite web |date=2019-06-26 |title=Brexit Party misses first deadline to form political group in European Parliament |url=https://www.politico.eu/article/brexit-party-nigel-farage-fails-to-form-political-group-in-european-parliament/ |access-date=2021-12-24 |website=POLITICO |language=en-US}}</ref>
== Tarihi ==
=== Majalisar Tarayyar Turai ta 7 ===
=== Kafa Majalisar Tarayyar Turai ta 8 ===
Bayan Zaben majalisar dokokin Turai na 2014, kungiyar Turai ta 'Yanci da Dimokuradiyya (EFD) ta fuskanci matsaloli wajen sake fasalin majalisar dokokin Turai ta 8, tare da jam'iyyun mambobi da 'yan majalisa daban-daban na EFD na wa'adin da ya gabata ko dai sun sauya sheka zuwa kungiyoyin majalisa daban'a ko kuma sun kasa sake zabar su.
A ranar 4 ga watan Yunin shekara ta 2014, an shigar da Jam'iyyar Danish People's Party (Denmark) da Finns Party (Finland) cikin European Conservatives and Reformists (ECR) sabili da haka ba a haɗa su da EFD ba.<ref>{{Cite web |last=Keating |first=Dave |title=ECR group takes two parties from Farage |url=http://www.europeanvoice.com/article/ecr-group-takes-two-parties-from-farage/ |access-date=10 July 2014 |website=European Voice}}</ref><ref>{{Cite web |last=Henriette Jacobsen |date=5 June 2014 |title=Eurosceptic Danes and Finns leave Farage's group |url=http://www.euractiv.com/sections/eu-elections-2014/eurosceptic-danes-and-finns-leave-farages-group-302612 |access-date=10 July 2014 |website=EurActiv | EU News & policy debates, across languages |publisher=EurActiv}}</ref>
A ranar 12 ga watan Yunin shekara ta 2014, kungiyar Five Star Movement (M5S) ta Italiya, bayan da kungiyoyin Greens / EFA <ref>{{Cite web |last=Nielsen |first=Nikolaj |date=5 June 2014 |title=EUobserver / Greens reject Beppe Grillo's offer to team up |url=http://euobserver.com/eu-elections/124495 |access-date=10 July 2014 |publisher=Euobserver.com}}</ref> da Alliance of Liberals and Democrats for Europe <ref>{{Cite web |date=27 January 2014 |title=Press Release |url=http://www.alde.eu/nc/press/press-and-release-news/press-release/article/alde-response-to-the-seven-conditions-of-the-movimento-5-stelle-43004/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160129103727/http://www.alde.eu/nc/press/press-and-release-news/press-release/article/alde-response-to-the-seven-conditions-of-the-movimento-5-stelle-43004/ |archive-date=29 January 2016 |access-date=10 July 2014 |publisher=Alde.eu}}</ref> suka ki amincewa da su, sun ba masu fafutukar su takamaiman raba gardama ta kan layi don zabar kungiyar Majalisar Tarayyar Turai don jam'iyyar, inda kashi 78% na masu fafutuka suka kada kuri'a ga EFD.<ref>{{Cite web |last=Altri articoli dalla categoria |date=12 June 2014 |title=Alleanze in Europa, il M5S sceglie l'Ukip di Farage. Ma la base accusa: votazione pilotata |url=http://www.repubblica.it/politica/2014/06/12/news/m5s_blog_grillo_si_vota_su_alleanze_ue-88731934/ |access-date=10 July 2014 |publisher=Repubblica.it}}</ref><ref>{{Cite web |last=europe online publishing house gmbh - europeonline-magazine.eu |date=16 May 2014 |title=1ST LEAD Italy protest party to form EU alliance with British eurosceptics UKIP By Alvise Armellini, dpa | EUROPE ONLINE |url=http://en.europeonline-magazine.eu/1st-leaditaly-protest-party-to-form-eu-alliance-with-british-euroscepticsukipby-alvise-armellini-dpa_340836.html |access-date=10 July 2014 |publisher=En.europeonline-magazine.eu |archive-date=14 July 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140714173357/http://en.europeonline-magazine.eu/1st-leaditaly-protest-party-to-form-eu-alliance-with-british-euroscepticsukipby-alvise-armellini-dpa_340836.html |url-status=dead }}</ref>
A ranar 16 ga watan Yunin shekara ta 2014, Bas Belder na Jam'iyyar Siyasa ta Reformed (SGP) ya tashi daga EFD zuwa kungiyar ECR. <ref>{{Cite web |last=EurActiv.com |date=17 June 2014 |title=Dutch MEP joins Conservatives, Farage in trouble |url=http://www.euractiv.com/sections/eu-elections-2014/dutch-mep-joins-conservatives-farage-trouble-302835 |access-date=10 July 2014 |publisher=EurActiv}}</ref>
An sake fasalin ƙungiyar EFD a ranar 18 ga Yuni 2014 tare da MEPs daga jam'iyyun da suka kasance: UK Independence Party (United Kingdom) da Order and Justice (Lithuania), ban da sababbin alaƙa: Five Star Movement, Sweden Democrats (Sweden), Party of Free Citizens (Czech Republic), the Latvian Farmers Union (Latvia Farmers Union) (Latvia Farmers Union) . <ref>{{Cite web |last=Euobserver |date=18 June 2014 |title=EUobserver / Farage creates eurosceptic group in EP |url=http://euobserver.com/tickers/124651 |access-date=10 July 2014 |publisher=Euobserver.com}}</ref> <ref>{{Cite web |last=James Crisp |date=18 June 2014 |title=Le Pen candidate joins Farage's new EFD group |url=http://www.euractiv.com/sections/eu-elections-2014/le-pen-candidate-joins-farages-new-efd-group-302906 |access-date=10 July 2014 |website=EurActiv | EU News & policy debates, across languages |publisher=EurActiv}}</ref>
A ranar 24 ga watan Yunin shekara ta 2014, an sake fasalin sunan kungiyar EFD zuwa Turai na 'Yanci da Dimokuradiyya kai tsaye (EFDD), kuma an zabi David Borrelli na Five Star Movement a matsayin shugaban kungiyar.<ref>{{Cite web |date=25 June 2014 |title=Bruxelles, prima riunione gruppo Ukip-M5S. Farage e Borrelli presidenti – Video Il Fatto Quotidiano TV |url=http://tv.ilfattoquotidiano.it/2014/06/25/bruxelles-prima-riunione-gruppo-ukip-m5s-farage-e-borrelli-presidenti/285970/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150626211422/http://tv.ilfattoquotidiano.it/2014/06/25/bruxelles-prima-riunione-gruppo-ukip-m5s-farage-e-borrelli-presidenti/285970/ |archive-date=26 June 2015 |access-date=10 July 2014 |publisher=Tv.ilfattoquotidiano.it}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 June 2014 |title=Internazionale » M5S » All'Europarlamento nasce gruppo Efd, "coppia aperta" per M5s-Ukip |url=http://www.internazionale.it/news/m5s/2014/06/24/alleuroparlamento-nasce-gruppo-efd-coppia-aperta-per-m5s-ukip/ |access-date=10 July 2014 |publisher=Internazionale.it |archive-date=14 July 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140714184432/http://www.internazionale.it/news/m5s/2014/06/24/alleuroparlamento-nasce-gruppo-efd-coppia-aperta-per-m5s-ukip/ |url-status=dead }}</ref>
=== Abubuwan da suka faru a lokacin majalisar dokokin Turai ta 8 ===
A ranar 16 ga Oktoba 2014, an ba da sanarwar cewa Iveta Grigule MEP daga Kungiyar Manoma ta Latvia ta sauya sheka daga EFDD zuwa ƙungiyar ALDE, wanda ya haifar da rushewar ƙungiyar saboda ba ta kunshi wakilai daga akalla kashi ɗaya cikin huɗu na membobin EU ba.<ref>{{Cite web |date=20 October 2014 |title=Opening: Schulz warns against attempts to disrupt Northern Ireland peace process |url=http://www.europarl.europa.eu/news/en/news-room/content/20141016IPR74258/html/Opening-Schulz-warns-against-attempts-to-disrupt-Northern-Ireland-peace-process |access-date=14 May 2015 |publisher=Europarl.europa.eu}}</ref><ref>{{Cite web |last=Keating |first=Dave |date=16 October 2014 |title=Farage's EFDD group collapses – POLITICO |url=http://www.europeanvoice.com/article/efdd-group-collapses/ |access-date=14 May 2015 |website=European Voice |publisher=Europeanvoice.com}}</ref> An dawo da ma'auni a ranar 20 ga Oktoba, tare da wani dan majalisa na Poland, Robert Iwaszkiewicz daga Majalisa ta Sabon Dama (KNP), ya shiga kungiyar, <ref>{{Cite web |title=EFDD Group back with a bang. Normal transmission resumed |url=http://www.efdgroup.eu/news/press-releases/item/efdd-group-back-with-a-bang-normal-transmission-resumed |access-date=14 May 2015 |publisher=Efdgroup.eu |archive-date=23 March 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150323105615/http://efdgroup.eu/news/press-releases/item/efdd-group-back-with-a-bang-normal-transmission-resumed |url-status=dead }}</ref> kodayake 'yan majalisa na sauran jam'iyyar sun kasance wadanda ba a rajista ba.
A ranar 24 ga watan Janairun shekara ta 2015, an dakatar da Amjad Bashir daga UKIP har sai an gudanar da bincike kan cin hanci da rashawa: Bashir ya sauya sheka zuwa Jam'iyyar Conservative a cikin sa'a daya bayan dakatarwarsa. A ranar 20 ga watan Maris na shekara ta 2015, an dakatar da Janice Atkinson daga UKIP kuma daga baya aka kore ta a ranar 23 ga watan Maris saboda zargin cin hanci da rashawa. Atkinson ya shiga kungiyar Turai ta Al'ummai da 'Yanci (ENF) a lokacin da aka ƙaddamar da ita a ranar 15 ga Yuni 2015. <ref>{{Cite web |last=Rowena Mason Political correspondent |date=16 June 2015 |title=Ex-Ukip Janice Atkinson joins Le Pen-led EU group |url=https://www.theguardian.com/world/2015/jun/16/ex-ukip-janice-atkinson-joins-le-pen-led-eu-group |access-date=10 August 2016 |website=The Guardian}}</ref>
A watan Afrilu na shekara ta 2015, Valentinas Mazuronis ya bar Order and Justice kuma ya shiga Jam'iyyar Labour Party, ya bar EFDD.
A ranar 8 ga Afrilu 2016, Alternative for Germany (AfD) MEP Beatrix von Storch ta bar kungiyar ECR don shiga EFDD. <ref>{{Cite web |date=30 October 2015 |title=Germany's anti-euro party which became two |url=https://euobserver.com/political/130891 |access-date=8 April 2016}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 April 2016 |title=Right-wing German MEP quits EU parliament group |url=https://euobserver.com/political/132982 |access-date=8 April 2016}}</ref>
A ranar 24 ga Oktoba 2016, Steven Woolfe ya bar kungiyar ya zauna a matsayin Non-Inscrits, Diane James ya biyo baya a ranar 20 ga Nuwamba 2016.
A ranar 9 ga watan Janairun shekara ta 2017, kungiyar Five Star Movement ta kada kuri'a a cikin raba gardama ta kan layi don barin EFDD don shiga kungiyar ALDE; duk da haka, ALDE ta ƙi su daga baya a wannan rana.<ref>{{Cite web |last=Fioretti |first=Gavin Jones and Julia |title=EU's Liberals rebuff Italy's 5-Star bid to join parliamentary group |url=http://uk.reuters.com/article/uk-italy-5star-ukip-idUKKBN14T1R6 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170109185231/http://uk.reuters.com/article/uk-italy-5star-ukip-idUKKBN14T1R6 |archive-date=9 January 2017}}</ref> Bayan haka, 'yan majalisa biyu sun bar kungiyar, tare da Marco Affronte ya sauya sheka zuwa kungiyar Greens / EFA, da Marco Zanni zuwa kungiyar ENL.<ref name="M5Sdefections">{{Cite web |date=12 January 2017 |title=Grillo blocks further 5 Star defections |url=http://www.euractiv.com/section/future-eu/news/grillo-blocks-further-5-star-defections/ |website=EURACTIV.com}}</ref> Sauran 'yan majalisa na Five Star Movement sun fice daga sauya ƙungiyar' yan majalisa bayan da shugaban jam'iyyar Beppe Grillo ya yi barazanar tarar € 250,000.<ref name="M5Sdefections" />
A watan Oktoba na shekara ta 2017, tare da canji a cikin Jam'iyyar National Front ta Faransa, Florian Philippot, shugaban "Patriotes", Sophie Montel da Mireille d'Ornano sun shiga kungiyar Turai ta 'Yanci da Dimokuradiyya kai tsaye.<ref>{{Cite web |date=3 October 2017 |title=Au Parlement européen, Florian Philippot et ses alliés rejoignent le groupe du britannique Nigel Farage |url=http://www.europe1.fr/politique/au-parlement-europeen-florian-philippot-et-ses-allies-rejoignent-le-groupe-du-britannique-nigel-farage-3453812 |website=www.europe1.fr}}</ref>
A ranar 13 ga watan Fabrairun 2018, tsohon shugaban kungiyar David Borrelli ya bar M5S kuma ya koma Non-Inscrits.<ref>{{Cite web |date=13 February 2018 |title=Il M5S ha perso un pezzo importante - Il Post |url=http://www.ilpost.it/2018/02/13/david-borrelli-europarlamentare-del-m5s-considerato-braccio-destro-davide-casaleggio-passato-ai-non-iscritti/}}</ref>
A ranar 3 ga watan Yulin 2018, 'yan majalisa biyu na Sweden Democrats sun koma kungiyar ECR. <ref>{{Cite web |last=Reformists |first=European Conservatives and |title=ECR Group - European Conservatives and Reformists Group |url=http://ecrgroup.eu/ecr-group-approves-two-new-members-peter-lundgren-and-kristina-winberg/ |access-date=4 July 2018 |website=ecrgroup.eu |language=en-US}}</ref>
A watan Disamba na shekara ta 2018, Farage da wasu 'yan majalisa da yawa sun bar UKIP don nuna rashin amincewa da jagorancin Gerard Batten. Batten ya bar EFDD <ref>{{Cite web |last=PoliticsHome.com |date=7 December 2018 |title=Ukip boss Gerard Batten quits EU group after fresh attack from Nigel Farage |url=https://www.politicshome.com/news/uk/political-parties/uk-independence-party/nigel-farage/news/100404/ukip-boss-gerard-batten |website=PoliticsHome.com}}</ref> sannan ya janye sauran 'yan majalisa 6 na UKIP.
A watan Afrilu na shekara ta 2019, shugaban kungiyar Nigel Farage ya kaddamar da Jam'iyyar Brexit, wanda shi da goma daga cikin tsoffin 'yan majalisar dokokin UKIP a cikin kungiyar suka shiga, tare da wani dan majalisar dokokin UK IP daga kungiyar Turai da Freedom.
A ranar 26 ga Yuni 2019 an ruwaito cewa EFDD ta kasa yin rajista ga Majalisar Tarayyar Turai ta 9, wanda ya sa su zama ƙungiyar siyasa ta hukuma. Yawancin tsoffin mambobin EFDD yanzu sun zama wani ɓangare na ƙungiyar siyasa ta Identity da Democracy.
== Kasancewa memba ==
=== Majalisar Tarayyar Turai ta 8, 2014 ===
A lokacin da aka kafa, Turai ta 'Yanci da Dimokuradiyya kai tsaye tana da zaɓaɓɓun mambobi 48 kamar haka:
{| class="wikitable"
!Kasar memba
!Jam'iyyar
!'Yan majalisa
!Ƙungiyar da ta gabata
!Ƙarin bayanan
|-
|{{CZE}}
|Jam'iyyar 'Yan Kasa Masu Kyau
|{{Composition bar|1|21}}
|N/A
|
|-
|{{FRA}}
|Joëlle Bergeron (mai zaman kansa MEP)
|{{Composition bar|1|74}}
|N/A
|Tsohon memba na FN
|-
|{{ITA}}
|Motsi na Taurari biyar
|{{Composition bar|17|73}}
|N/A
|
|-
|{{LAT}}
|Kungiyar Manoma ta Latvia
|{{Composition bar|1|8}}
|N/A
|
|-
|{{LTU}}
|Umurni da Adalci
|{{Composition bar|2|11}}
|Turai na 'Yanci da Dimokuradiyya
|
|-
|{{SWE}}
|Sweden Democrats
|{{Composition bar|2|20}}
|N/A
|
|-
|{{GBR}}
|Jam'iyyar Independence ta Burtaniya
|{{Composition bar|24|73}}
|Turai na 'Yanci da Dimokuradiyya
|
|}
=== Majalisar Tarayyar Turai ta 9, 2019 ===
A cikin 2019 Turai na 'Yanci da Dimokuradiyya kai tsaye suna da mambobi 42 na Majalisar Tarayyar Turai tare da sauran jam'iyyun da ke da alaƙa kamar haka:
{| class="wikitable"
!Kasar memba
!Jam'iyyar
!'Yan majalisa
!Ƙungiyar da ta gabata
!Ƙarin bayanan
|-
|{{CZE}}
|Svobodní
|{{Composition bar|1|21}}
|N/A
|An zabi Petr Mach da Jiří Payne a matsayin MEP duk da haka Jiří Paynes ya maye gurbinsa a shekarar 2017 [1]<br /><small>''An zabi Petr Mach a matsayin MEP duk da haka Jiří Payne ya maye gurbinsa a shekarar 2017''<ref>{{Cite web |title=Advanced search for a Member - MEPs - European Parliament - Czech Republic |url=http://www.europarl.europa.eu/meps/en/search.html?country=CZ |website=www.europarl.europa.eu}}</ref></small>
|-
| rowspan="3" |{{FRA}}
|Masu kishin kasa
|{{Composition bar|2|74}}
|ENF
|Florian Philippot da Mireille d'Ornano Tsohon 'yan majalisar dokokin FN<br /><small>''Tsoffin 'Yan majalisar dokokin FN''</small>
|-
|Tsayawa Faransa
|{{Composition bar|2|74}}
|ENF
|Sylvie Goddyn da Bernard Monot Tsohon 'yan majalisar dokokin FN<br /><small>''Tsoffin 'Yan majalisar dokokin FN''</small>
|-
|'Yan majalisa masu zaman kansu
|{{Composition bar|2|74}}
|N/A
|Joëlle Bergeron da Aymeric Chauprade Tsohon 'yan majalisar dokokin FN<br /><small>''Tsoffin 'Yan majalisar dokokin FN''</small>
|-
|{{GER}}
|Sauran Jamusanci
|{{Composition bar|1|96}}
|ECR
|Jörg Meuthen
|-
| rowspan="2" |{{ITA}}
|Motsi na Taurari biyar
|{{Composition bar|11|73}}
|N/A
|Dino Giarrusso, Dario Tamburrano, Fabio Massimo Castaldo, Ignazio Corrao, Isabella Adinolfi, Laura Agea, Laura Ferrara, Marco Zullo, Piernicola Pedicini, Rosa D'Amato da Tiziana Beghin 'yan majalisa shida sun bar Ƙungiyar Taurari biyar tun lokacin da aka kirkiro EFDD<ref>{{Cite web |title=Members |url=http://www.efddgroup.eu/members |website=www.efddgroup.eu |access-date=2025-10-02 |archive-date=2019-05-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190512133144/http://www.efddgroup.eu/members |url-status=dead }}</ref><br /><small>''<nowiki/>'Yan majalisa shida sun bar Five Star Movement tun lokacin da aka kirkiro EFDD''</small>
|-
|'Yan majalisa masu zaman kansu
|{{Composition bar|3|73}}
|EFDD
|[[Daniela Aiuto]], Giulia Ni da [[Marco Valli]]
|-
|{{LTU}}
|Umurni da Adalci
|{{Composition bar|1|11}}
|EFDD
|Rolandas Paksas
|-
|{{POL}}
|KORWiN
|{{Composition bar|1|51}}
|N/A
|Robert Iwaszkiewicz
|-
| rowspan="4" |{{UK}}
|Jam'iyyar Brexit
|{{Composition bar|14|73}}
|EFDD, NI
|[[Tim Aker]], Jonathan Arnott, [[Jonathan Bullock]], David Coburn, Jane Collins, [[Bill Etheridge]], Nigel Farage, [[Ray Finch]], Nathan Gill, Diane James, Paul Nuttall, [[Margot Parker]], [[Julia Reid]], da [[Jill Seymour]] Tsohon 'yan majalisar dokokin UKIP<br /><small>''Tsoffin 'yan majalisa na UKIP''</small>
|-
|Jam'iyyar Social Democratic Party
|{{Composition bar|1|73}}
|EFDD
|[[Patrick O'Flynn]] Tsohon memba na UKIP<br /><small>''Tsohon memba na Majalisar Dattijai ta UKIPUKIP MEP''</small>
|-
|Jam'iyyar Libertarian
|{{Composition bar|0|73}}
|N/A
|[[Bill Etheridge]] <small>''Ya sauya zuwa Jam'iyyar Brexit a cikin 2019''</small><br />
|-
|'Yan majalisa masu zaman kansu
|{{Composition bar|3|73}}
|EFDD, NI
|[[Louise Bours]], James Carver da [[William Legge, Shugaban Dartmouth na goma|William Dartmouth]] Tsohon 'yan majalisar dokokin UKIP<br /><small>''Tsoffin 'Yan majalisa na UKIP''</small>
|}
== Jagoranci ==
* Shugaban / Mataimakin Shugaban kasa: Nigel Farage (2014-2019)
* Shugaba/Shugaba: David Borrelli (2014-2017)
* Shugaban ofishin:{{Flagicon|United Kingdom}} Roger Helmer ne adam wata
* Mataimakin shugaba:{{Flagicon|France}} Joëlle Bergeron
* Mataimakin shugaba:{{Flagicon|Italy}} Piernicola Pedicini
* Mataimakin shugaba:{{Flagicon|Poland}} Robert Jarosław Iwaszkiewicz
* Mataimakin shugaba:{{Flagicon|Lithuania}} Rolandas Pakistan
* Ma'aji:{{Flagicon|Italy}} Tiziana Beghin
== Matsayin siyasa ==
Babban burin kungiyar shi ne rage karfin iko, ko ma rugujewar Tarayyar Turai. Nigel Farage, shugaban kungiyar, shi ne kuma shugaban jam'iyyar Independence ta Burtaniya da kuma jam'iyyar Brexit, wadanda dukkansu suka yi kira da a gaggauta ficewar Birtaniya daga Tarayyar Turai.
A yayin muhawarar Majalisar Turai game da kuri'ar raba gardama na 'yancin kai na Catalan a cikin 2017, EFDD, ta muryar [[Ray Finch]] ta yi la'akari da cewa ya kamata Tarayyar Turai ta yi wani tsoma baki a kan Spain don kare 'yancin kai na Catalan. Ya yi la'akari da cewa wannan kuri'ar raba gardama ta haifar da take hakkin bil'adama. A cewarsa, kamata ya yi mutane su sami ‘yancin kada kuri’a ko da kuwa zaben raba gardama ya sabawa doka. <ref>{{Cite web |last=Barnes |first=Joe |date=6 October 2017 |title=EU Collapse? Catalonia independence to rock Brussels' 'SHALLOW foundations', blasts UK MEP |url=http://www.express.co.uk/news/uk/862764/European-Union-Catalonia-independence-Madrid-Spain-Barcelona}}</ref>
== Duba kuma ==
* Ƙungiyoyin Ƙungiyoyin Ƙasashen Turai
== Manazarta ==
{{Reflist|2}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
rpwweybj0cehvjxwtkbegu5n9fkdtuk
Yadda Grinch ya sace Kirsimeti (fim na 2000)
0
123106
831208
747089
2026-05-06T17:30:14Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831208
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Dr. Seuss' How the Grinch Stole Christmas fim ne na wasan kwaikwayo na Kirsimeti na Amurka na 2000 wanda Ron Howard ya jagoranta kuma Jeffrey Price da Peter S. Seaman ne suka rubuta shi, bisa ga littafin yara na 1957 na Dr. Seiss . Shi ne littafi na farko na Dr. Seuss da za a daidaita shi a cikin fim din rayuwa, kuma na biyu da aka daidaita littafin, bayan wasan kwaikwayo na TV na musamman na 1966. Anthony Hopkins ne ya ba da labarin, tauraron fim din Jim Carrey a matsayin Grinch, tare da Jeffrey Tambor, Christine Baranski, Bill Irwin da Molly Shannon a matsayin tallafi. Labarin ya ta'allaka ne a kan wani mai zaman kansa mai launin kore da ke zaune a Dutsen Crumpit, wanda ya raina Kirsimeti da mazauna Whoville masu farin ciki kuma ya fara lalata bikin hutun su.
''Yadda Grinch ya sace Kirsimeti'' ya fara ne a [[Los Angeles]] a ranar 8 ga Nuwamba, 2000 kuma an sake shi a Amurka a ranar 17 ga Nuwamba، 2000, ta Universal Pictures. Ya sami ra'ayoyi masu ban sha'awa daga masu sukar kuma ya tara dala miliyan 350.1, tare da kasafin kuɗi na dala miliyan 123, ya zama Fim mafi girma na 2000 a cikin gida, fim na shida mafi girma a shekara ta 2000 a duk duniya, kuma fim na biyu mafi girma na hutu a duk lokacin bayan Home Alone (1990). A 73rd Academy Awards, fim din ya lashe kyautar Best Makeup da Hairstyling, ban da samun gabatarwa don Best Production Design da Best Costume Design. Ayyukan Carrey sun ba shi gabatarwa don Kyautar Golden Globe don Mafi kyawun Actor a cikin Hoton Motsi - Musical ko Comedy .
Grinch, wani abu mai zafi, mai launin kore wanda ke zaune a cikin kogo a Dutsen Crumpit, ya raina [[Kirsimeti]] kuma yana shirin lalata shi ga Whos na Whoville. Bayan haɗuwa da Grinch a ofishin gidan waya na Whoville, wata yarinya mai suna Cindy Lou Who ta koyi daga mutanen garin cewa tsoffin mata ne suka haifi Grinch. A makaranta, Grinch ya yi sha'awar abokin karatunsa, Martha May Whovier. Bayan mai zalunci na aji, Augustus MayWho, ya yi masa ba'a saboda fuskarsa mai gashi, Grinch ya yi ƙoƙari ya aske kansa kuma ya ji rauni. Lokacin da kowa a cikin aji, ban da Martha, ya yi masa dariya, Grinch ya tsere ya gudu ya zauna a Dutsen Crumpit.
Da yake ya ƙuduri aniyar yin abubuwa daidai, Cindy ta zabi Grinch a matsayin Holiday Cheermeister na garin; mutanen garin sun yarda, amma MayWho, wanda yanzu shine Magajin gari, ya ƙi sosai. Cindy da kansa ya yi tafiya zuwa Dutsen Crumpit don gayyatar Grinch zuwa Whoville. Grinch da farko ya ki, amma a ƙarshe ya yanke shawarar zuwa bayan ya san cewa Martha za ta kasance a can. A bikin, Grinch ya shiga cikin abubuwan da suka faru daban-daban har sai Mayor MayWho ya ba shi razor na lantarki a matsayin kyauta, wanda ya tunatar da shi game da raunin da ya samu tun yana yaro. Don ci gaba da wulakanci Grinch, MayWho ya ba da shawara ga Martha a gaban kowa, ya ba ta sabon mota a matsayin kyautar alkawari, amma Grinch ya goge ƙofar ta, ya zargi Whos da darajar Kirsimeti kawai saboda son abin duniya, kuma ya haifar da lalacewa kafin ya koma kogonsa.
Sanin cewa wadanda har yanzu suke shirin yin bikin, Grinch ya shirya wani shiri na satar duk kyaututtuka na Kirsimeti na wadanda suka yi, kayan ado, da abinci yayin da suke barci. Ya yi kama da Santa Claus da kare Max a matsayin reindeer, Grinch ya sauka zuwa Whoville a kan babbar hanyar fasaha, kuma ya fara ta hanyar shiga gidan Cindy Lou Who. Cindy ta yi kuskuren shi da Santa Claus, kuma Grinch ya sami damar shawo kanta cewa kawai yana ɗaukar itacen zuwa Arewacin Pole don gyarawa, kafin ya tura ta kwanta tare da gilashin ruwa. Bayan ta kwanta, Grinch ta cire dukkan garin kayan ado na Kirsimeti, ta cika komai a cikin babban jaka kuma ta tura shi zuwa saman Dutsen Crumpit.
A safiyar Kirsimeti, Wadanda suka farka don gano sata, kuma MayWho ya zargi Cindy da sa Grinch ya lalata Kirsimeti. Mahaifin Cindy, Mai kula da gidan waya Lou Who, ya kare ta, yana tunatar da garin cewa Kirsimeti ya fi kyauta da kayan ado. An yi wahayi zuwa gare shi da kalmominsa, Wadanda suka taru kuma suka raira waƙoƙin Kirsimeti, yayin da Cindy ta tashi don neman Grinch.
Yayin da Grinch ke shirin tura tarin kyaututtuka da kayan ado daga saman Dutsen Crumpit, sai ya ji Wawan suna raira waƙa a ƙasa kuma ya fahimci cewa shirinsa ya gaza. Da yake ma'anar Kirsimeti ta gaskiya ta burge shi, zuciyar Grinch ta girma sau uku, kuma ya shawo kansa da motsin rai, kafin ya lura cewa motar tana gab da zamewa daga dutsen zuwa cikin gorge a ƙasa, tare da Cindy a samansa. A cikin wani abu mai ƙarfi, Grinch ya ɗaga motar kuma ya ceci Cindy da kayan ado na Kirsimeti na garin.
Bayan ya dawo Whoville, Grinch ya mayar da kyaututtuka da kayan ado da aka sace, kuma ya nemi gafara. Ya mika wuya ga 'yan sanda, amma sun yanke shawarar gafarta masa, duk da rashin amincewar MayWho, kuma nan da nan Martha ta dawo da zoben alkawarin MayWho kuma ta furta ƙaunarta ga Grinch. Bayan sun shiga Whos don raira waƙa, Grinch ya ba su damar gudanar da bikin Kirsimeti na gargajiya a cikin kogonsa.
== Masu ba da labari ==
* Jim Carrey a matsayin Grinch, wani abu mai ban sha'awa, mai gajeren fushi, mai son kai, mai cin amana da kuma makircin halittar kore, wanda ya raina Kirsimeti. Carrey ya yarda da rawar da ya taka lokacin da ya ji tef na ƙungiyar mawaƙa ta yara suna raira waƙar You're a Mean One, Mr. Grinch . Kafin a jefa Carrey a matsayin Grinch, an yi la'akari da Jack Nicholson, [[Eddy Murphy|Eddie Murphy]], [[Robin williams|Robin Williams]] da [[Adam Sandler]].
** Josh Ryan Evans a matsayin Grinch mai shekaru 8, a cikin fim dinsa na karshe kafin mutuwarsa a shekara ta 2002. <ref>{{Cite web |date=2002-08-07 |title=Joshua Evans, 20; 3-Foot, 2-Inch Actor Starred in TV's 'Passions' |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2002-aug-07-me-evans7-story.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190415215130/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2002-aug-07-me-evans7-story.html |archive-date=April 15, 2019 |access-date=2019-11-21 |website=Los Angeles Times |language=en-US}}</ref>
* Taylor Momsen a matsayin Cindy Lou Who, 'yar Lou da Betty mai kirki wacce ke mamakin idan Whoville ya manta da ainihin ma'anar Kirsimeti. A cikin fim din, tana da shekaru shida, yayin da a cikin littafin 1957 da na musamman na TV na 1966, ba ta wuce biyu ba.
* Christine Baranski a matsayin Martha May Whovier, mai arziki wanda a asirce yana da sha'awar Grinch kuma ba ya son Augustus saboda mummunan hali.
** Landry Allbright a matsayin Martha mai shekaru 8, wanda kawai a makarantar Grinch wanda bai yi masa ba'a ba, saboda ta riga ta fara sha'awarsa.
* Kelley a matsayin Max, kare na Grinch kuma aboki mafi kyau. Don yin wasa da Max, an yi amfani da karnuka shida.<ref>{{Cite web |date=December 18, 2023 |title=The six dogs who star as Max in How the Grinch Stole Christmas were rescues |url=https://www.belfastlive.co.uk/news/belfast-news/six-dogs-who-star-max-28242572}}</ref> Babban daga cikinsu wani kare ne mai suna Kelley wanda Ron Howard ya cece shi daga fam.<ref>{{Cite web |date=2021-12-17 |title=Kelly, la perrita callejera que fue rescatada para interpretar a Max, el perrito El Grinch |url=https://www.bunko.pet/viral/Kelley-la-perrita-callejera-que-fue-rescatada-para-interpretar-a-Max-el-perrito-El-Grinch-20211217-0006.html |website=www.bunko.pet |language=Es }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Sauran karnuka sun yanke gashin kansu kuma sun canza su don su yi kama da Kelley.<ref>{{Cite web |title=How the Grinch Stole Christmas |url=https://humanehollywood.org/production/how-the-grinch-stole-christmas/}}</ref>
** Frank Welker yana yin tasirin murya ga Max. Welker a baya ya samar da tasirin murya ga Max a cikin Grinch Grinches the Cat in the Hat .
* Jeffrey Tambor a matsayin Augustus MayWho, magajin garin Whoville mai girman kai, mai son kai, mai nuna bambanci da shari'a, wanda zai yi kokari sosai don samun abin da yake so.
** Ben Bookbinder a matsayin Augustus mai shekaru 8, wanda ya zalunta Grinch ya gudu don ya sami Martha don kansa.
* Bill Irwin a matsayin Postmaster Lou Who, mijin Betty da Cindy, Drew da mahaifin Stu.
* Molly Shannon a matsayin Betty Lou Who, matar Lou da Cindy, mahaifiyar Stu da Drew.
* Anthony Hopkins a matsayin mai ba da labari. Hopkins ya rubuta dukkan labarin don fim din a rana guda.<ref>{{Cite web |date=December 18, 2017 |title=10 Facts About the Grinch That May Surprise You! |url=https://www.thefactsite.com/facts-about-the-grinch/}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 15, 2022 |title=55 How the Grinch Stole Christmas (2000) Facts You Never Knew Before |url=https://www.januarymedia.co.uk/film/how-the-grinch-stole-christmas-facts-you-never-knew-before}}</ref>
* Clint Howard a matsayin Whobris, mataimakin magajin gari da kuma bawansa.
** Reid Kirchenbauer a matsayin Whobris mai shekaru 8, wanda ya shiga cikin zaluntar Grinch a makaranta.
* Mindy Sterling a matsayin Clair Nella Who, ɗaya daga cikin uwaye biyu na Grinch.
* Rachel Winfree a matsayin Rose Who, ɗaya daga cikin uwaye biyu na Grinch.
* Jeremy Howard a matsayin Drew Lou Who, daya daga cikin 'ya'yan Lou da Betty, ɗan tagwaye na Stu kuma ɗan'uwan Cindy.
* T. J. Thyne a matsayin Stu Lou Who, ɗayan ɗan mugun, ɗan tagwaye na Drew kuma ɗan'uwan Cindy.
* Jim Meskimen a matsayin Jami'in Lihan Who, shugaban 'yan sanda.
* Mary Stein a matsayin Miss Rue Who, malamin makarantar Grinch wanda daga baya ya zama malamin Cindy.
* Deep Roy a matsayin magatakarda na gidan waya.
* Rance Howard a matsayin Tsohon Mai Tsaro.
* Verne Troyer a matsayin memba na ƙungiyar.
* Bryce Howard a matsayin wanda ya yi mamaki.
== Manazarta ==
{{Reflist}}
qd0c56v956quf7no15v5vz0u3avlofl
Ƙananan Siriya, Manhattan
0
123119
831556
747261
2026-05-07T08:31:07Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831556
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Karamar Syria''' ( Arabic ) unguwa ce mai bambancin ra'ayi wadda ta wanzu a gundumar Manhattan ta [[New York (birni)|birnin New York]] daga ƙarshen shekarun 1880 har zuwa shekarun 1940. Sunan unguwar ya fito ne daga al'ummar da ke magana da Larabci waɗanda suka yi ƙaura daga Daular Usmaniyya, wani yanki wanda a yau ya haɗa da ƙasashen [[Lebanon]], [[Siriya]], [[Jodan|Jordan]], [[Isra'ila]], da [[Falasdinu|Falasɗinu]] . <ref name="remembering">{{Cite web |last=Nigro |first=Carmen |date=November 19, 2015 |title=Remembering Manhattan's Little Syria |url=http://www.nypl.org/blog/2015/11/19/manhattans-little-syria |access-date=November 21, 2015 |website=[[New York Public Library]] |language=en}}</ref> Wanda kuma ake kira da Siriya Quarter, ko kuma Masarautar Siriya a jaridun gida, ya ƙunshi wasu tubalan da suka kai daga Titin Washington a Battery Park zuwa sama da Titin Rector. <ref name="wpa" /> Wannan unguwa ta zama cibiyar al'ummar farko ta baƙi masu magana da Larabci a birnin New York. Duk da wannan sunan, unguwar ba ta taɓa kasancewa ta Siriya ko Larabawa kaɗai ba, domin akwai iyalai da yawa da suka zo daga ƙasashen Ireland, Jamus, Slavic, da Scandinavia.
Unguwar ta ragu yayin da mazauna yankin suka fara ƙaura zuwa wasu yankuna, Brooklyn Heights, yankin Sunset Park da Bay Ridge, tare da shaguna da yawa sun ƙaura zuwa Atlantic Avenue, a Brooklyn . Al'ummar ta ɓace gaba ɗaya lokacin da aka rushe wani babban titin Washington don samar da hanyar shiga hanyoyin shiga zuwa Tunnel ɗin Brooklyn-Battery . Unguwar tana gefen kudu na wurin da zai zama Cibiyar Kasuwanci ta Duniya . <ref name="NYT2010" /> Bayan [[September 11 attacks|harin ta'addanci na ranar 11 ga Satumba,]] an gano ginshiƙin cocin St. Joseph's Maronite na Siriya a cikin tarkacen. <ref name="tiny" />
== Tarihi ==
[[Fayil:Syrian_Children.jpg|thumb|275x275px|Yara 'yan Siriya da Amurka a Ƙaramar Siriya (1910–15)]]
=== Shekarun farko ===
Bakin haure 'yan Siriya da suka fara zuwa Amurka kusan dukkansu maza ne, waɗanda suka zo a matsayin masu koyar da addinin Kirista na Presbyterian tsakanin shekarun 1830 da 1880. Da yawa sun musulunta sakamakon aikin wa'azin Furotesta na Amurka a Siriya kuma sun zauna a Amurka na tsawon shekaru kaɗan kawai don kammala karatunsu kafin su koma gida. Yunkurin farko na baƙin haure 'yan Siriya na dindindin ya isa Manhattan ta tashoshin saukar jiragen ruwa na Castle Garden da wurin yin rijista a farkon shekarun 1880. Waɗannan galibi 'yan kasuwa Kiristoci ne na karkara daga yankin Dutsen Lebanon a cikin Ottoman Syria. Yawancin waɗannan Kiristocin sun kasance 'yan darikar Melkite, Maronite, da Eastern Orthodox, tare da wasu Furotesta kaɗan, waɗanda suka tsere daga Greater Syria saboda tsanantawa na addini da talauci bayan shiga tsakani na Faransa bayan Yaƙin Basasa na Siriya na 1860. A lokacin wannan rikici tsakanin al'ummar Kiristocin Larabawa da Druze, 'yan bindiga da yawa sun kashe dubban fararen hula a faɗin yankin Dutsen Lebanon da Damascus. Bugu da ƙari, katsewar cinikin siliki na gida wanda ya haifar da kwararar gasa ta ƙasa da ƙasa bayan buɗe [[Suez canal|mashigin ruwa na Suez]] a shekarar 1869 ya sa 'yan kasuwa da yawa suka tafi biranen tashar jiragen ruwa a faɗin Afirka, Latin Amurka, da Arewacin Amurka, inda Manhattan ta kasance ɗaya daga cikinsu. <ref name=":2">{{Cite web |last=Shibley |first=Gregory |date=May 2014 |others=Marianne R. Sanua, Thesis advisor |title=New York's little Syria, 18810-1935 |url=https://fau.digital.flvc.org/islandora/object/fau:13506 |access-date=2022-07-25 |website=The Florida Atlantic University Digital Library |publisher=Florida Atlantic University |format=application/pdf }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> An kiyasta cewa kashi 5-10% na mazauna yankin Larabawa Musulmai ne kawai, galibi sun fito daga yankin da ke kusa da [[Falasdinu|Falasɗinu]] ta yanzu. Wannan ya haɗa da 'yan tsirarun [[Druze]], waɗanda duk da cewa al'umma ce ta addini daban-daban a cikin Levant, galibi ana ɗaukar su Musulmai ne. <ref name=":2" />
[[Fayil:Selling_cool_drinks_in_Little_Syria,_Manhattan_in_1916.png|thumb|275x275px|Mai sayar da abin sha mai sanyi a Little Syria (1910–15)]]
A birnin New York, baƙi da yawa suna aiki a matsayin masu sayar da kaya. Sau da yawa suna ɗauke da fam arba'in zuwa tamanin na ra'ayoyi, waɗanda za su sayar a babban gari da rana da kuma a arewacin New York a lokacin bazara. Wasu masu sayar da kaya suna sayar da kayayyaki masu tsada da abubuwan addini kamar su zane na damask, kayan ado, rosaries da giciye da aka yi da itacen zaitun daga [[Ƙasa mai Tsarki|Ƙasa Mai Tsarki]] . <ref name=":1" /> Domin ci gaba da wannan kwararar waɗannan kayayyaki akai-akai, da yawa daga cikin 'yan Siriya sun fara kasuwancin shigo da kaya da fitar da kaya don sayarwa kai tsaye ga waɗannan masu sayar da kaya. Mata da yawa suna aiki a matsayin masu sayar da kaya, galibi suna sayar da kayayyaki daban-daban, duk da haka sun yi aiki a matsayin masu ɗinki, ma'aikatan injina, ma'aikatan masana'antu, da 'yan kasuwa a matsayin nasu. Marie el-Khoury, fitacciyar mai zanen kayan ado, tana ɗaya daga cikin masu kasuwanci 'yan asalin Siriya da suka fi samun nasara a birnin. Asalinsu an horar da ita a matsayin mai yin kayan ado a ƙarƙashin mahaifinta, ta ƙaura da kasuwancin daga wurin da yake a kan titin jirgin ƙasa a Atlantic City, New Jersey zuwa Manhattan bayan mutuwarsa. Ƙaramar Siriya ita ce asalin wurin da Sahadi's ya kasance, wanda aka buɗe a shekarun 1890 a titin Washington.
Kiristocin da ke unguwar sun fi zama a titin Washington, a kudu da wurin da Cibiyar Ciniki ta Duniya ta kasance, inda suka kafa majami'u uku, ciki har da cocin St. Nicolas na Syrian Orthodox da kuma St. George Chapel na cocin Katolika na Melkite Greek, wanda a shekarar 2010 ya tsira a matsayin Moran's Ale House and Grill, kuma an sanya shi a matsayin Alamar Birni ta Birnin New York a shekarar 2009.
=== Ra'ayin nuna kyama ga Larabawa da kuma martanin al'umma ===
Dangane da bullar wannan sabon ra'ayin ' yan luwadi na al'umma game da Siriya, an fara buga shi a jaridu na gida kamar ''Harper's Weekly'' da ''[[New York Times]]'' tun daga watan Mayu na 1882. <ref name=":2"/> Tsawon shekaru, an buga rahotanni da dama wadanda suka kira masu sayar da kayan Siriya " ''Larabawa marasa kyau daga Dutsen Lebanon'' ", in ji wani jami'in shige da fice wanda ya ce bakin haure Larabawa " ''an horar da su yin sata'' " yayin da suka fito daga " ''saurin Larabawan barayi'' ", kuma ya tayar da fargabar cewa " ''Larabawan Siriya daga yankin Lebanon sun dauki matakin mamaye Amurka'' ". Wannan ya faru ne duk da cewa akwai 'yan Siriya kasa da dubu daya a Manhattan a lokacin. Tsawon shekaru kusan 'yan Siriya 125,000 sun yi hijira zuwa Amurka, suka zauna a fadin babban yankin Amurka, Alaska, da Hawaii. <ref name=":2" /> A shekarar 1899, wani labari game da Unguwar Siriya da mazaunanta 3,000 ya bayyana yadda baƙin da suka isa can ba su " ''bar duk al'adunsu na ban mamaki, tufafinsu, da tunaninsu a gida ba,'' " kuma ba su zama " ''<nowiki/>'yan ƙasar Amurka na yau da kullun ba,'' " amma maimakon haka " ''kawai halayensu, tufafinsu, da ra'ayoyinsu sun rage, komai tsawon lokacin da suka kasance a nan, don ba wa yankunan da suke samar da kayan ƙanshi da ɗanɗano na sabo.'' " Da yake lura da " ''<nowiki/>'yan mata kyawawa da yawa,'' " ɗan jaridar ya bayyana Little Syria a kusa da ƙarshen ƙarni na 20 a matsayin gaurayen azuzuwan zamantakewa.
A martanin da ya mayar ga wannan, baƙi da yawa kamar Philip K. Hitti, sun yi ƙoƙarin amfani da Amurkawa waɗanda suka yaba wa Siriyawa; kamar Louise Houghton, wacce ta buga wani shiri mai sassa huɗu mai taken " ''Siriyawa a Amurka'' " a cikin Binciken, don canza ra'ayin jama'a game da waɗannan baƙi. Houghton ya dage cewa " ''Baƙi 'yan Siriya sun yaba da 'yanci, suna kiyaye tsabtar gidaje, kuma suna bin doka'' ". <ref name=":2"/> A cikin littafinsa, ''Larabawan Amurkawa: Tarihi'', marubuci Gregory Orfalea ya bayyana ra'ayin marubucin wasan kwaikwayo Henry Chapman Ford game da 'yan Siriya-Amurkawa ta hanyar ambaton cewa, "Rayuwar iyalansu, salon rayuwarsu mai tsabta ya burge ni kuma na yanke shawarar cewa Amurkawa irin wannan launin fata babban abin da ke sa "tukunyar narkewa" ta zama ɗaya daga cikin manyan ƙasashe na tarihi". <ref name="Orfalea">{{Cite book|last3=Gregory Orfalea}}</ref> Wani labarin New York Times na 1895 ya ambaci cewa Siriyawa suna son " ''ruwa, bishiyoyi, da furanni'' kuma ''wataƙila dalili ɗaya mai girma da ke riƙe da Masarautar Siriya a ƙasan Titin Washington'' ". <ref name="1895 NYT article">{{Cite web |date=15 September 1895 |title=MINISTER FOR SYRIANS; Christian Church to be Filled by a Damascus Preacher. WILL ALSO VISIT OTHER CITIES Bishop of Alaska and the Aleutian Islands Asked the Emperor of Russia to Make the Appointment. |url=https://www.nytimes.com/1895/09/15/archives/minister-for-syrians-christian-church-to-be-filled-by-a-damascus.html |access-date=1 August 2022 |website=The New York Times}}</ref>
Duk da haka, rahoton Houghton ya kasance duk da cewa a wannan lokacin baƙi da yawa suna zaune cikin rashin tsari a gidaje masu iyalai da yawa kamar yadda ɗan gudun hijira Abraham Mitrie Rihbany ya lura, a lokacin da yake aiki da zama a yankin Masarautar Siriya. Hitti ya kuma shahara da tattara bayanai da abubuwan da aka gano don haɓaka haɗakar baƙi 'yan Siriya da kuma ƙara haɓaka karɓuwarsu ga jama'ar Amurka ta hanyar goge duk wani bincike da ya raba hankali. Hitti ya ci gaba da ɓoye wariyar ƙiyayya ga Siriya, da kuma bincike da gwamnati ta goyi bayan kamar rahoton Hukumar Masana'antu na 1901 wanda ya lura cewa 'yan Siriya ba su da ɗabi'ar da ta dace. <ref name=":2"/>
=== Yanayin adabin Larabawa na Amurka ===
'Yan Lebanon-Amurkawa Ameen Rihani, Naoum Mokarzel, da kuma waɗanda Boston ta haifa, [[Khalil Gibran|Kahlil Gibran]] suna cikin manyan malaman al'adu na farko da suka mayar da Little Syria gida, tare da sauran masu tunani na al'adu, ilimi, da kuma 'yan jarida. A Little Syria ne aka fara gyara na'urar linotype don samar da haruffan Larabci, wanda ya canza aikin jarida na harshen Larabci. An buga mujallu na farko na harshen Larabci a Arewacin Amurka duk a New York, na farko shine ''[[Kawkab Amurka|Kawkab America]]'' a 1892. 'Yan'uwa Nageeb da Dr. Abraham J. Arbeely, 'yan asalin Siriya ne suka kafa ''Kawkab America'' . Arbeely suna ɗaya daga cikin iyalan Siriya na farko da suka yi ƙaura zuwa Amurka, har ma Shugaba Grover Cleveland ya naɗa Nageeb Arbeely jakadan Amurka a Urushalima kuma ya yi aiki a matsayin mai duba shige da fice a Tsibirin Ellis. <ref>{{Cite web |last=Namee |first=Matthew |date=2009-11-30 |title=The first Syrians in America |url=https://orthodoxhistory.org/2009/11/30/the-first-syrians-in-america/ |access-date=2022-07-31 |website=Orthodox History |language=en-US}}</ref> ''Kawkab America'' galibi tana da masu karatu na Kirista na Orthodox kuma masanin tauhidi Abraham Mitrie Rihbany, wani ɗan ƙasar Lebanon Presbyterian wanda ya tuba daga Cocin Orthodox na Girka na Antakiya ya gyara shi na ɗan lokaci. <ref name="remembering"/> Daga baya, an buga mujallu sama da 50 na harshen Larabci a wajen unguwa, ciki har da ''[[Al-Hoda]]'' . Akwai kuma ''The Syrian World'' da ke cikin harshen Turanci wanda ya yi niyya ga ƙarni na farko na ' yan Siriya-Amurkawa waɗanda suka girma ko aka haifa a Amurka. <ref name="remembering" />
== Gado ==
[[Fayil:Syrian_restaurant_LCCN2014698960.jpg|left|thumb|274x274px|Masu cin abincin Siriya suna wasa da kati suna shan hookah (1910)]]
[[Fayil:Syrian_baklava_maker_in_the_New_York_City_diaspora.jpg|thumb|275x275px|Mai dafa abinci na Baklava na Siriya (1916)]]
A cikin littafinsa na shekarar 2006, Gregory Orfalea ya bayyana Ƙaramar Siriya a matsayin "wurin zama a cikin Sabuwar Duniya inda Larabawa suka fara sayar da kayayyaki, suka yi aiki a shagunan sayar da kayan sawa, suka zauna a gidaje suka kuma rataye alamunsu a shaguna." Naoum da Salloum Mokarzel sun ƙirƙiri littafin Al-Hoda, inda suka daidaita na'urar Linotype don samar da rubutu a cikin haruffan Larabci, wanda "ya sa ya yiwu kuma ya ƙarfafa ci gaban aikin jarida na Larabci a Gabas ta Tsakiya." Zuwa shekarar 1935, kwararar bakin haure daga Siriya ta ragu, bayan rugujewar DJ Faour da Bros, bankin farko mallakar Siriya, kuma 'yan shekaru bayan rufewar The Syrian World a shekarar 1932. [1] Zuwa watan Agusta na shekarar 1946, mazauna da masu kasuwanci a kan titin Washington daga Rector Street zuwa Battery Place a lokacin da ake kira "zuciyar duniyar Larabawa ta New York" sun sami sanarwar Allah wadai, 'yan shekaru kafin a lalata unguwar don samar da hanyoyin shiga da ake buƙata don Tunnel na Brooklyn-Battery, wanda aka buɗe a shekarar 1950. [2] [3]
Wani wurin shakatawa na jama'a a mahadar Trinity Place, Greenwich Street da Edgar Street, [[Elizabeth H. Berger Plaza]] ya girmama tarihin tsohuwar unguwa ta hanyar zane-zane da alamu masu fassara. A shekarar 2011, tarin masu kiyaye tarihi da masu fafutukar kare muhalli na Larabawa-Amurkawa, a ƙarƙashin kamfen ɗin "Save Washington Street", sun yi kira ga Hukumar Kare Muhalli da shugabanta, Robert Tierney, da su sanya Gidan Al'umma na Downtown da gidan da ke 109 Washington Street a Little Syria a matsayin wuraren tarihi na birni. Sannan, a cikin 2019, Ƙungiyar Ba da Shawara ta Washington Street ta buga wani rahoto daga shugabanta, Todd Fine, "Rushewar Son Rai: Kare Muhalli a Lower West Side tun daga ranar 11 ga Satumba, 2001". Daga cikin wasu abubuwa, rahoton ya yi kira da a kiyaye Gidan Al'umma da gidan a matsayin ɗaya daga cikin ragowar Little Syria, tare da an riga an sanya Cocin Katolika na Syria na St. George a matsayin wurin tarihi na mutum ɗaya. An gabatar da wani tsari na "ƙaramin gunduma mai tarihi" a gaban Hukumar Kare Alamun Ƙasa, don mayar da martani ga abin da ake kira "gaggawa ta alamun tarihi".
Littafin 2016 ''mai suna Strangers in the West'', ya yi magana ne game da farkon shekarun kafa al'umma, daga 1880 zuwa 1900, ya ba da sunaye da ayyukan farkon baƙi zuwa yankin da kuma asalinsu, da kuma tarihin ci gaban unguwar. Ya haɗa da tattaunawa da dama game da matsalolin da baƙi ke fuskanta, ciki har da haɓaka aikin jarida, kula da lafiya, cibiyoyin ilimi, shari'o'in shari'a, da kuma gudummawar da aka bayar a bikin baje kolin duniya na Chicago na 1893 kan faɗaɗa yankin cikin sauri da shahararsa a birnin New York. Unguwar wuri ne da aka rubuta a cikin littafin 2013 mai suna ''The Golem and the Jinni'' na Helene Wecker .
== Manazarta ==
{{Reflist|30em}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
4rbk5a0b220aewsvgiaguo4a89s8pda
Zelnik
0
123462
831527
816520
2026-05-07T06:32:10Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831527
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Fayil:Зелник праз.jpg|thumb|Zelnik]]
'''Zelnik''' wani irin biredi ne na gargajiya da ake ci a ƙasashen Bulgaria<ref>{{cite magazine|title=Feta, chard and spinach filo pie (zelnik)|url=https://www.deliciousmagazine.co.uk/recipes/feta-chard-and-spinach-filo-pie-zelnik-pie/|magazine=Delicious Magazine|access-date=8 November 2021}}</ref> da Arewacin Macedonia.<ref>{{cite web|title=Zelnik Recipe- an Irreplaceable Part of Macedonian Cuisine|url=https://thefoodhog.com/zelnik-recipe/|website=The Food Hog|date=7 July 2020|access-date=8 November 2021|archive-date=28 July 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230728141908/https://thefoodhog.com/zelnik-recipe/|url-status=dead}}</ref> Ana yin sa ne da nade-naden fulawa da aka yi da alkama mai yisti, ko kuma da irin waken biredi mai suna [[w:phyllo|phyllo pastry]]. Ana cika Zelnik da abubuwa daban-daban kamar cukwui fari (sirene ko feta), ƙwai, ganyen sorrel, nama da aka soya, albasa mai ƙamshi, albasa koren fari, da/ko shinkafa.
A lokacin sanyi, ana yawan amfani da kabeji da aka soya ko aka jika cikin tsami a matsayin abin cikashi. Wannan ne ma ya sa aka sa masa suna "Zelnik", wanda ya samo asali daga kalmar "kabeji" a Bulgarian (зелe ko зелка) da kuma Macedonian (зелка). Ana iya amfani da sauran ganye irin su ganyen kabewa, letas, orache, rumex, [[w:|Chenopodium album]], minti da sauransu wajen yin Zelnik.<ref>{{cite journal|title=Diversity of Ruderal Spring Plants Traditionally Consumed in Bulgaria|journal=Diversity |date=March 2023 |volume=15 |issue=3 |page=435 |doi=10.3390/d15030435 |doi-access=free |last1=Ivanova |first1=Teodora |last2=Marchev |first2=Andrey |last3=Chervenkov |first3=Mihail |last4=Bosseva |first4=Yulia |last5=Georgiev |first5=Milen |last6=Kozuharova |first6=Ekaterina |last7=Dimitrova |first7=Dessislava }}</ref>
Ana yawan cin sa da yogurt kuma an fi son cin sa yana ɗumi.
Zelnik yana kama da "burek", wani abinci da ake ci a Gabas ta Tsakiya, Turai ta Gabas da kuma Asiya ta Tsakiya. Wasu lokuta ana rikita Zelnik da "börek", amma akwai bambanci. "Börek" na kabeji ana yinsa ne don bukukuwa, kuma ana cin sa da [[w:kefir|kefir]]. Furen sa da nade-naden sa sukan fi kauri, kuma ana amfani da wasu kayan ƙamshi dabam. Zelnik na da siraran ɗauruka, kuma yafi zama tare da leek da sirene. Ana yawan nadaɗa Zelnik kamar zobe (spiral).
==Manazarta==
{{Reflist}}
hj6sjkihkt7pjzilc64bqqd2csj51dk
Walter Bruce (Mai Gudanarwa na Kullum)
0
123926
831104
813051
2026-05-06T13:17:47Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831104
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Walter Bruce''' (c.1605-1673) ministan Scotland ne wanda ya yi aiki a matsayin 'Mai Gudanarwa na Kullum' na Babban Taron Ikilisiyar Scotland daga 1662 har zuwa 1673, rawar da ta dace a tarihin Ikilisiyar Ireland.
== Rayuwa ==
[[Fayil:St_Peter's_Kirk_Inverkeithing.jpg|thumb|450x450px|Kirk na St Peter a Inverkeithing]]
An haife shi ɗan na huɗu na Sir John Bruce na Kincavil (d. 1607) da matarsa Jean Drummond . Ya yi karatun Allahntaka a Jami'ar St Andrews, ya kammala MA a shekara ta 1628.<ref name = fasti>''Fasti Ecclesiae Scoticanae''</ref>
A shekara ta 1641 ya gaji marigayi Robert Roche a matsayin ministan Inverkeithing, mai kula da shi shine Sarki Charles I. Inverkeathing a wannan lokacin yana daya daga cikin muhimman mukamai na coci. A shekara ta 1649 an dakatar da shi lokacin da aka gano cewa yana da wani ɓangare na mai mallakar jirgin ruwa, aikin da ba a ba da izinin dokokin coci ba. Bruce ya taka muhimmiyar rawa wajen fara abin da ake kira Babban farautar maƙaryaci na Scotland na 1649-50,<ref name="scotsman.com">{{cite web|url=https://www.scotsman.com/arts-and-culture/how-small-fife-town-became-hotbed-witch-finding-and-punishing-266689|title=How a small Fife town became a 'hotbed of witch-finding and punishing'|website=The Scotsman}}</ref> a lokacin da shi ne mutumin da ke da alhakin "kulle maƙaryacin" don yanke shawarar laifinta.<ref>{{Cite web|url=https://greenwitch.co.uk/scottish-witchcraft-trials/|title=Scottish Witchcraft trials | Green Witch}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
A ranar 14 ga Oktoba 1662 an zabe shi 'Mai Gudanarwa na Kullum'. Wannan ya kasance a lokacin da babu Babban Taron Ikilisiyar Scotland. Babu irin wannan rawar da ta gabata ko kuma tun daga lokacin. Koyaya, wannan rawar ta musamman tana nufin shi ne shugaban da ya fi dadewa a Ikilisiyar Scotland.
Ya mutu a Inverkeithing a watan Fabrairu ko Maris na shekara ta 1673.
== Iyali ==
A watan Mayu na shekara ta 1654 ya auri Jean Menzies (d.1691) 'yar Alexander Menzies na [[Rotwell]] kuma gwauruwar Rev John Liddell na Scone . Kodayake tana da 'ya'ya daga aurenta na baya (waɗanda suka girma) ba su da' ya'ya.
Yayansa Rev Robert Bruce (c. 1607-1667) ya kasance ministan Ikilisiyar Aberdour .
== Manazarta ==
i07cmzh54aa556x9wpirkn1e4af7yyi
Vishnu Raj Atreya
0
127029
831084
758963
2026-05-06T12:06:55Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831084
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Vishnu Raj Atreya''' (Nepali; 10 ga Nuwamba 1944 - 18 ga Yuli, 2020) marubuci ne kuma mawaki na Nepali, wanda ya rubuta a cikin [[Nepali|Harshen Nepali]], [[Sanskrit|Harshen Sanskrit]] da [[Awadhi|Harshen Awadhi]] . <ref>{{Cite web |title=मैले बुुझेका विष्णुराज आत्रेय ‘लाटोसाथी’ |url=https://www.dainikpatra.com/2020/07/21703/ |access-date=2020-07-09 |publisher=Dainik Patra |archive-date=2020-08-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200809200738/https://www.dainikpatra.com/2020/07/21703/ |url-status=dead }}</ref> Ya yi amfani da taken ''Latosaathi'' (Nepali) (ma'ana: aboki mara magana) a cikin ayyukan waka tun 1963 AD. An dauke shi mutum na farko da ya fara rubuta Haiku a cikin harshen Sanskrit.
== Rayuwa ==
=== Rayuwa ta farko ===
An haifi Atreya a ranar 10 ga Nuwamba 1944 a matsayin ɗan fari na Dev Raj Upadhayaya da Sharada Devi a Rashminilaya, Nepal" id="mwKA" rel="mw:WikiLink" title="Taulihawa, Nepal">Kapilvastu, Nepal . Mahaifinsa Dev Raj da kakansa Rashmi Raj dukansu malaman Sanskrit ne.[1] Ya kasance mai basira tun yana yaro. Ya sami ilimin sa na asali a ƙarƙashin kulawar mahaifinsa (wanda ya kasance malami a Tauleshwor Sanskrit Pathshala) da kakansa Rashmi Raj .[2] Ya fara karatunsa daga Harihar Sanskrit Vidhyapeeth, Khidim (yanzu yana da alaƙa da Jami'ar Sanskrit ta Nepal). Daga nan sai ya tafi Indiya don ci gaba da ilimi, inda ya kammala karatun digiri a Sankhya-Yog-Puran-History daga Jami'ar Hindu ta Banaras, Varanasi . Ya kammala digiri na biyu a Navya Vyakarana daga Sampurnanand Sanskrit Vishwavidyalaya, Varanasi . Ya ci gaba da kammala digiri na biyu a fannin Nepali da Kimiyya ta Siyasa daga Jami'ar Tribhuvan, Nepal . Daga nan ya kammala digirinsa na PhD a Navya Vyakarana daga Sampurnanand Sanskrit Vishwavidyalaya, Varanasi, Indiya. Ya ziyarci farfesa a Jami'ar Hindu ta Banaras, Varanasi, Sampurnanand Sanskrit Vishwavidyalaya, Varanati, Indiya kuma farfesa a Jami'ar Sanskrit ta Nepal, Valmiki Vidyapeeth, Kathmandu, Nepal.[2] Ya yi ritaya bayan shekaru 47 na koyarwa.
Ya auri Guneshwori Acharya (Arya Atreya bayan aure) a watan Yulin shekara ta 1974.
=== Lafiya ===
A farkon 2019, Atreya ta sha wahala daga ciwon daji na Gallbladder. An shigar da shi a Cibiyar Nazarin Ciwon daji ta Rajiv Gandhi, Indiya, na tsawon watanni hudu. Yana shan magani a Asibitin Patan, Lalitpur . Bayan an gano shi da wannan yanayin, sai ya fara rubuta wani labari mai taken 'Stop Sin Sin Sin Sin' (Vararuchi Katyayan) wanda ke cikin bugawa.
=== Mutuwa ===
Atreya ta mutu a ranar 18 ga Yuli, 2020, tana da shekaru 75, saboda ciwon daji na gall bladder.
== Taken Latosaathi ==
[[Fayil:Dr_Atreya_receiving_Pradesh_ratna.jpg|alt=|thumb|An ba Dr. Atreya kyautar Pradesh Ratna a shekarar 2019 saboda gudummawar da ya bayar a kan Harshe da Littattafai.]]
Kodayake sunansa Vishnu Raj Atreya ne, ya gabatar da kansa a matsayin 'Latosaathi' tun 1963 AD. Ya yi imanin cewa wallafe-wallafen da kansa ba shi da magana kuma mutum yana ƙara rayuwa da ma'ana a ciki. Wannan na iya zama dalilin da ya sa ya kara 'Latosaathi' a matsayin taken wallafe-wallafen. Ya bayyana wannan ra'ayi a cikin gajeren sa na farko 'कपव Jung' (Kapilvastu) kamar haka:
== Dubi kuma ==
* Littattafan Nepali
* Laxmi Prasad Devkota
* Madhav Prasad Ghimire
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutattun 2020]]
[[Rukuni:Haifaffun 1944]]
axsplt73jq7s39xsk642hcx8557fmzj
David Carradine
0
127441
831663
759970
2026-05-07T10:11:29Z
Ummun Sultan
23935
831663
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
David Carradine (/ˈkærədiːn/ KARR-ə-deen; an haife shi John Arthur Carradine Jr.; Disamba 8, 1936 - Yuni 3, 2009) ɗan wasan kwaikwayo ne na Amurka, darakta, kuma furodusa, wanda aikinsa ya haɗa da manyan ayyuka sama da 200 a fina-finai, talabijin da kuma kan dandamali. Masu kallon talabijin sun san shi sosai a matsayin tauraron shirin Kung Fu (1972–1975), yana taka rawar Kwai Chang Caine, wani malamin Shaolin mai son zaman lafiya wanda ke tafiya ta cikin Tsohon Yammacin Amurka.
Wani memba na dangin Carradine na 'yan wasan kwaikwayo, ya sami hutu yana wasa da Atahuallpa a cikin shekara ta 1965 Broadway samar da The Royal Hunt of the Sun . Ya zama sananne ne saboda fim dinsa na B da rawar da ya taka, musamman a matsayin Big Bill Shelly a cikin [[Martin Scorsese]]'s ''Boxcar Bertha'' (1972), Frankenstein a cikin Death Race 2000 (1975), babban hali a cikin ''Cannonball'' (1976), Kaz Oshay a cikin Deathsport (1978), Detective Shepherd a cikin Q - The Winged Serpent (1982), da Rawley Wilkes a cikin Lone Wolf McQuade (1983). Ya nuna Woody Guthrie a cikin Fim din B for Glory (1976), wanda ya ba shi kyautar Golden Globe don Mafi kyawun Actor - Motion Picture Drama . Ya kuma sami gabatarwa na Golden Globe don ''Kung Fu'' da kuma miniseries na talabijin ''Arewa da Kudu'' (1985), da kuma gabatarwa ta Emmy Award, kuma don ''Kung Fu''.
Carradine ya sake farfadowa bayan ya taka rawar gani a cikin Quentin Tarantino's Kill Bill duology (2003-2004). Matsayin Bill ya ba shi lambar yabo ta Golden Globe ta huɗu kuma ya lashe kyautar Saturn don Mafi kyawun Mai Taimako.<ref name="HFPA">{{Cite web |title=HFPA Awards Search, Nominations & Wins |url=http://www.goldenglobes.org/browse/member/28656 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20120803114941/http://www.goldenglobes.org/browse/member/28656 |archive-date=August 3, 2012 |access-date=June 4, 2009 |publisher=[[Hollywood Foreign Press Association]]}}</ref> A ranar 1 ga Afrilu, 1997, Carradine ta sami tauraro a kan Hollywood Walk of Fame .
A duk rayuwarsa, an kama Carradine kuma an gurfanar da shi saboda laifuka daban-daban, wanda sau da yawa ya shafi amfani da miyagun ƙwayoyi. An ci gaba da sakin fina-finai da suka nuna Carradine bayan mutuwarsa. Baya ga aikinsa na wasan kwaikwayo, Carradine ya kasance darektan kuma mawaƙi. Matsayinsa na ''Kung Fu'' ya rinjayi shi, ya yi karatun zane-zane, musamman Shaolin quan. A cikin 2014, an shigar da Carradine cikin [[Martial Arts History Museum|Gidan Tarihin Tarihi na Martial Arts Hall of Fame]] . <ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref>
A ranar 4 ga Yuni, 2009, an same shi ya mutu a cikin ɗakin otal a Bangkok, Thailand rataye daga igiya da aka ɗaure a wuyansa da kuma al'aura. An ƙaddara dalilin mutuwar ta zama mutuwar haɗari ta hanyar asphyxiation na auto-erotic.<ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref>
== Rayuwa ta farko ==
An haifi Carradine John Arthur Carradine Jr., a ranar 8 ga Disamba, 1936, a Hollywood, California, ɗan fari na ɗan wasan kwaikwayo John Carradine da matarsa Ardanelle Abigail (née McCool) Carradine. Ya kasance ɗan'uwan Bruce, Keith, Christopher, da Robert Carradine, kuma kawun Ever Carradine da [[Martha Plimpton]], mafi yawansu kuma 'yan wasan kwaikwayo ne. Da farko na zuriyar Irish, <ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref> ya kasance babban jikan marubucin bisharar Methodist Beverly Carradine : 5 kuma jikan ɗan wasan kwaikwayo Will Foster. : 17 <ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref>: 1 An kira shi "Jack" ta iyalinsa, Carradine yana da rikici tun yana yaro. Iyayensa sun sake aure kuma sun sake yin aure akai-akai; an haife shi a lokacin auren mahaifiyarsa na biyu na uku, kuma mahaifinsa na farko na hudu. A lokacin auren iyayen Carradine, mahaifiyarsa ta riga ta haifi ɗa daga mijinta na farko, wanda John Carradine ya karbe shi. John Carradine ya shirya samun babban iyali, amma daga baya ya gano cewa matarsa ta [[Barin ciki|zubar da ciki]] sau biyu ba tare da saninsa ba, kuma daga baya zubar da cikin ciki ya sa ta kasa iya ɗaukar jariri zuwa lokacin.<ref name="Endless Highway" /> {{Rp|47-49}}{{Ana bukatan hujja|date=September 2025}}{{Ana bukatan hujja|date=September 2025}}
A kan wannan yanayin rashin jituwa na aure, Carradine kusan ya mutu ta hanyar kashe kansa ta hanyar ratayewa yana da shekaru biyar. Ya ce lamarin ya biyo bayan binciken da ya yi cewa shi da babban ɗan'uwansa, Bruce, suna da iyaye daban-daban. Carradine ya kara da cewa, "Mahaifin na ya cece ni, sannan ya kwace tarin littattafan ban dariya kuma ya ƙone shi - wanda kusan ba shi da mahimmanci. " Bayan shekaru uku na aure, Ardenelle ta nemi saki daga John, amma sun kasance suna da aure har tsawon shekaru biyar. Sun sake aure a 1944, lokacin da Carradine ke da shekaru bakwai. Mahaifinsa ya bar California don kauce wa matakin kotu a cikin sasantawar alimony. Bayan ma'auratan sun yi jerin fadace-fadace a kotu game da kula da yara da alimony, wanda a wani lokaci ya sa John a kurkuku, Carradine ya haɗu da mahaifinsa a Birnin New York; a wannan lokacin, mahaifinsa ya sake yin aure.<ref name="Bee" /> A ranar 25 ga watan Disamba, 1947, Carradine ya bayyana a cikin shirye-shiryen talabijin na A Christmas Carol, tare da mahaifinsa a matsayin Ebenezer Scrooge.<ref name="tv47ChristmasCarol">{{Cite web |last=<!-- not stated --> |date=2016-10-23 |title=Variety (December 1947) Television Reviews. A Christmas Carol. pages 18 & 28: Internet Archive |url=https://archive.org/details/variety168-1947-12/page/n275/mode/2up |access-date=2025-03-17 |website=Internet Archive}}</ref><ref name="Endless Highway" /> : 72 A cikin 'yan shekaru masu zuwa, Carradine ya shafe lokaci a makarantun kwana, gidaje masu kula, da makarantar sake fasalin.<ref name="FOX Bio" /> Har ila yau, sau da yawa yakan bi mahaifinsa zuwa gidan wasan kwaikwayo na rani a duk faɗin Arewa maso gabas. Carradine ya shafe lokaci a Massachusetts, da kuma shayar da shanu a cikin hunturu a gona a Vermont.<ref name="Endless Highway" />
[[Rukuni:Mutuwan 2009]]
[[Rukuni:Haifaffun 1936]]
==manazarta ==
ix45a8f81sivv809bvv589wzfqnykuw
831664
831663
2026-05-07T10:11:47Z
Ummun Sultan
23935
831664
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
David Carradine (/ˈkærədiːn/ KARR-ə-deen; an haife shi John Arthur Carradine Jr.; Disamba 8, 1936 - Yuni 3, 2009) ɗan wasan kwaikwayo ne na Amurka, darakta, kuma furodusa, wanda aikinsa ya haɗa da manyan ayyuka sama da 200 a fina-finai, talabijin da kuma kan dandamali. Masu kallon talabijin sun san shi sosai a matsayin tauraron shirin Kung Fu (1972–1975), yana taka rawar Kwai Chang Caine, wani malamin Shaolin mai son zaman lafiya wanda ke tafiya ta cikin Tsohon Yammacin Amurka.
Wani memba na dangin Carradine na 'yan wasan kwaikwayo, ya sami hutu yana wasa da Atahuallpa a cikin shekara ta 1965 Broadway samar da The Royal Hunt of the Sun . Ya zama sananne ne saboda fim dinsa na B da rawar da ya taka, musamman a matsayin Big Bill Shelly a cikin [[Martin Scorsese]]'s ''Boxcar Bertha'' (1972), Frankenstein a cikin Death Race 2000 (1975), babban hali a cikin ''Cannonball'' (1976), Kaz Oshay a cikin Deathsport (1978), Detective Shepherd a cikin Q - The Winged Serpent (1982), da Rawley Wilkes a cikin Lone Wolf McQuade (1983). Ya nuna Woody Guthrie a cikin Fim din B for Glory (1976), wanda ya ba shi kyautar Golden Globe don Mafi kyawun Actor - Motion Picture Drama . Ya kuma sami gabatarwa na Golden Globe don ''Kung Fu'' da kuma miniseries na talabijin ''Arewa da Kudu'' (1985), da kuma gabatarwa ta Emmy Award, kuma don ''Kung Fu''.
Carradine ya sake farfadowa bayan ya taka rawar gani a cikin Quentin Tarantino's Kill Bill duology (2003-2004). Matsayin Bill ya ba shi lambar yabo ta Golden Globe ta huɗu kuma ya lashe kyautar Saturn don Mafi kyawun Mai Taimako.<ref name="HFPA">{{Cite web |title=HFPA Awards Search, Nominations & Wins |url=http://www.goldenglobes.org/browse/member/28656 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20120803114941/http://www.goldenglobes.org/browse/member/28656 |archive-date=August 3, 2012 |access-date=June 4, 2009 |publisher=[[Hollywood Foreign Press Association]]}}</ref> A ranar 1 ga Afrilu, 1997, Carradine ta sami tauraro a kan Hollywood Walk of Fame .
A duk rayuwarsa, an kuma kama Carradine kuma an gurfanar da shi saboda laifuka daban-daban, wanda sau da yawa ya shafi amfani da miyagun ƙwayoyi. An ci gaba da sakin fina-finai da suka nuna Carradine bayan mutuwarsa. Baya ga aikinsa na wasan kwaikwayo, Carradine ya kasance darektan kuma mawaƙi. Matsayinsa na ''Kung Fu'' ya rinjayi shi, ya yi karatun zane-zane, musamman Shaolin quan. A cikin 2014, an shigar da Carradine cikin [[Martial Arts History Museum|Gidan Tarihin Tarihi na Martial Arts Hall of Fame]] . <ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref>
A ranar 4 ga Yuni, 2009, an same shi ya mutu a cikin ɗakin otal a Bangkok, Thailand rataye daga igiya da aka ɗaure a wuyansa da kuma al'aura. An ƙaddara dalilin mutuwar ta zama mutuwar haɗari ta hanyar asphyxiation na auto-erotic.<ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref>
== Rayuwa ta farko ==
An haifi Carradine John Arthur Carradine Jr., a ranar 8 ga Disamba, 1936, a Hollywood, California, ɗan fari na ɗan wasan kwaikwayo John Carradine da matarsa Ardanelle Abigail (née McCool) Carradine. Ya kasance ɗan'uwan Bruce, Keith, Christopher, da Robert Carradine, kuma kawun Ever Carradine da [[Martha Plimpton]], mafi yawansu kuma 'yan wasan kwaikwayo ne. Da farko na zuriyar Irish, <ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref> ya kasance babban jikan marubucin bisharar Methodist Beverly Carradine : 5 kuma jikan ɗan wasan kwaikwayo Will Foster. : 17 <ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref>: 1 An kira shi "Jack" ta iyalinsa, Carradine yana da rikici tun yana yaro. Iyayensa sun sake aure kuma sun sake yin aure akai-akai; an haife shi a lokacin auren mahaifiyarsa na biyu na uku, kuma mahaifinsa na farko na hudu. A lokacin auren iyayen Carradine, mahaifiyarsa ta riga ta haifi ɗa daga mijinta na farko, wanda John Carradine ya karbe shi. John Carradine ya shirya samun babban iyali, amma daga baya ya gano cewa matarsa ta [[Barin ciki|zubar da ciki]] sau biyu ba tare da saninsa ba, kuma daga baya zubar da cikin ciki ya sa ta kasa iya ɗaukar jariri zuwa lokacin.<ref name="Endless Highway" /> {{Rp|47-49}}{{Ana bukatan hujja|date=September 2025}}{{Ana bukatan hujja|date=September 2025}}
A kan wannan yanayin rashin jituwa na aure, Carradine kusan ya mutu ta hanyar kashe kansa ta hanyar ratayewa yana da shekaru biyar. Ya ce lamarin ya biyo bayan binciken da ya yi cewa shi da babban ɗan'uwansa, Bruce, suna da iyaye daban-daban. Carradine ya kara da cewa, "Mahaifin na ya cece ni, sannan ya kwace tarin littattafan ban dariya kuma ya ƙone shi - wanda kusan ba shi da mahimmanci. " Bayan shekaru uku na aure, Ardenelle ta nemi saki daga John, amma sun kasance suna da aure har tsawon shekaru biyar. Sun sake aure a 1944, lokacin da Carradine ke da shekaru bakwai. Mahaifinsa ya bar California don kauce wa matakin kotu a cikin sasantawar alimony. Bayan ma'auratan sun yi jerin fadace-fadace a kotu game da kula da yara da alimony, wanda a wani lokaci ya sa John a kurkuku, Carradine ya haɗu da mahaifinsa a Birnin New York; a wannan lokacin, mahaifinsa ya sake yin aure.<ref name="Bee" /> A ranar 25 ga watan Disamba, 1947, Carradine ya bayyana a cikin shirye-shiryen talabijin na A Christmas Carol, tare da mahaifinsa a matsayin Ebenezer Scrooge.<ref name="tv47ChristmasCarol">{{Cite web |last=<!-- not stated --> |date=2016-10-23 |title=Variety (December 1947) Television Reviews. A Christmas Carol. pages 18 & 28: Internet Archive |url=https://archive.org/details/variety168-1947-12/page/n275/mode/2up |access-date=2025-03-17 |website=Internet Archive}}</ref><ref name="Endless Highway" /> : 72 A cikin 'yan shekaru masu zuwa, Carradine ya shafe lokaci a makarantun kwana, gidaje masu kula, da makarantar sake fasalin.<ref name="FOX Bio" /> Har ila yau, sau da yawa yakan bi mahaifinsa zuwa gidan wasan kwaikwayo na rani a duk faɗin Arewa maso gabas. Carradine ya shafe lokaci a Massachusetts, da kuma shayar da shanu a cikin hunturu a gona a Vermont.<ref name="Endless Highway" />
[[Rukuni:Mutuwan 2009]]
[[Rukuni:Haifaffun 1936]]
==manazarta ==
dpf5bydi5m42ib5sspqxiwcfiszv0ez
831665
831664
2026-05-07T10:12:04Z
Ummun Sultan
23935
831665
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
David Carradine (/ˈkærədiːn/ KARR-ə-deen; an haife shi John Arthur Carradine Jr.; Disamba 8, 1936 - Yuni 3, 2009) ɗan wasan kwaikwayo ne na Amurka, darakta, kuma furodusa, wanda aikinsa ya haɗa da manyan ayyuka sama da 200 a fina-finai, talabijin da kuma kan dandamali. Masu kallon talabijin sun san shi sosai a matsayin tauraron shirin Kung Fu (1972–1975), yana taka rawar Kwai Chang Caine, wani malamin Shaolin mai son zaman lafiya wanda ke tafiya ta cikin Tsohon Yammacin Amurka.
Wani memba na dangin Carradine na 'yan wasan kwaikwayo, ya sami hutu yana wasa da Atahuallpa a cikin shekara ta 1965 Broadway samar da The Royal Hunt of the Sun . Ya zama sananne ne saboda fim dinsa na B da rawar da ya taka, musamman a matsayin Big Bill Shelly a cikin [[Martin Scorsese]]'s ''Boxcar Bertha'' (1972), Frankenstein a cikin Death Race 2000 (1975), babban hali a cikin ''Cannonball'' (1976), Kaz Oshay a cikin Deathsport (1978), Detective Shepherd a cikin Q - The Winged Serpent (1982), da Rawley Wilkes a cikin Lone Wolf McQuade (1983). Ya nuna Woody Guthrie a cikin Fim din B for Glory (1976), wanda ya ba shi kyautar Golden Globe don Mafi kyawun Actor - Motion Picture Drama . Ya kuma sami gabatarwa na Golden Globe don ''Kung Fu'' da kuma miniseries na talabijin ''Arewa da Kudu'' (1985), da kuma gabatarwa ta Emmy Award, kuma don ''Kung Fu''.
Carradine ya sake farfadowa bayan ya taka rawar gani a cikin Quentin Tarantino's Kill Bill duology (2003-2004). Matsayin Bill ya ba shi lambar yabo ta Golden Globe ta huɗu kuma ya lashe kyautar Saturn don Mafi kyawun Mai Taimako.<ref name="HFPA">{{Cite web |title=HFPA Awards Search, Nominations & Wins |url=http://www.goldenglobes.org/browse/member/28656 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20120803114941/http://www.goldenglobes.org/browse/member/28656 |archive-date=August 3, 2012 |access-date=June 4, 2009 |publisher=[[Hollywood Foreign Press Association]]}}</ref> A ranar 1 ga Afrilu, 1997, Carradine ta sami tauraro a kan Hollywood Walk of Fame .
A duk rayuwarsa, an kuma kama Carradine kuma an gurfanar da shi saboda laifuka daban-daban, wanda sau da yawa ya shafi amfani da miyagun ƙwayoyi. An ci gaba da sakin fina-finai da suka nuna Carradine bayan mutuwarsa. Baya ga aikinsa na wasan kwaikwayo, Carradine ya kasance darektan kuma mawaƙi. Matsayinsa na ''Kung Fu'' ya rinjayi shi, ya yi karatun zane-zane, musamman Shaolin quan. A cikin 2014, an shigar da Carradine cikin [[Martial Arts History Museum|Gidan Tarihin Tarihi na Martial Arts Hall of Fame]] . <ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref>
A ranar 4 ga Yuni, 2009, an same shi ya mutu a cikin ɗakin otal a Bangkok, Thailand rataye daga igiya da aka ɗaure a wuyansa da kuma al'aura. An ƙaddara dalilin mutuwar ta zama mutuwar haɗari ta hanyar asphyxiation na auto-erotic.<ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref>
== Rayuwa ta farko ==
An haifi Carradine John Arthur Carradine Jr., a ranar 8 ga Disamba, 1936, a Hollywood, California, ɗan fari na ɗan wasan kwaikwayo John Carradine da matarsa Ardanelle Abigail (née McCool) Carradine. Ya kasance ɗan'uwan Bruce, Keith, Christopher, da Robert Carradine, kuma kawun Ever Carradine da [[Martha Plimpton]], mafi yawansu kuma 'yan wasan kwaikwayo ne. Da farko na zuriyar Irish, <ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref> ya kasance babban jikan marubucin bisharar Methodist Beverly Carradine : 5 kuma jikan ɗan wasan kwaikwayo Will Foster. : 17 <ref>{{cite news |date=June 4, 2009 |title=David Carradine |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/tv-radio-obituaries/5446396/David-Carradine.html |access-date=June 4, 2009 |work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref>: 1 An kira shi "Jack" ta iyalinsa, Carradine yana da rikici tun yana yaro. Iyayensa sun sake aure kuma sun sake yin aure akai-akai; an haife shi a lokacin auren mahaifiyarsa na biyu na uku, kuma mahaifinsa na farko na hudu. A lokacin auren iyayen Carradine, mahaifiyarsa ta riga ta haifi ɗa daga mijinta na farko, wanda John Carradine ya karbe shi. John Carradine ya shirya samun babban iyali, amma daga baya ya gano cewa matarsa ta [[Barin ciki|zubar da ciki]] sau biyu ba tare da saninsa ba, kuma daga baya zubar da cikin ciki ya sa ta kasa iya ɗaukar jariri zuwa lokacin.<ref name="Endless Highway" /> {{Rp|47-49}}{{Ana bukatan hujja|date=September 2025}}{{Ana bukatan hujja|date=September 2025}}
A kan wannan yanayin rashin jituwa na aure, Carradine kusan ya mutu ta hanyar kashe kansa ta hanyar ratayewa yana da shekaru biyar. Ya ce lamarin ya biyo bayan binciken da ya yi cewa shi da babban ɗan'uwansa, Bruce, suna da iyaye daban-daban. Carradine ya kara da cewa, "Mahaifin na ya cece ni, sannan ya kwace tarin littattafan ban dariya kuma ya ƙone shi - wanda kusan ba shi da mahimmanci. " Bayan shekaru uku na aure, Ardenelle ta nemi saki daga John, amma sun kasance suna da aure har tsawon shekaru biyar. Sun sake aure a 1944, lokacin da Carradine ke da shekaru bakwai. Mahaifinsa ya bar California don kauce wa matakin kotu a cikin sasantawar alimony. Bayan ma'auratan sun yi jerin fadace-fadace a kotu game da kula da yara da alimony, wanda a wani lokaci ya sa John a kurkuku, Carradine ya haɗu da mahaifinsa a Birnin New York; a wannan lokacin, mahaifinsa ya sake yin aure.<ref name="Bee" /> A ranar 25 ga watan Disamba, 1947, Carradine ya bayyana a cikin shirye-shiryen talabijin na A Christmas Carol, tare da mahaifinsa a matsayin Ebenezer Scrooge.<ref name="tv47ChristmasCarol">{{Cite web |last=<!-- not stated --> |date=2016-10-23 |title=Variety (December 1947) Television Reviews. A Christmas Carol. pages 18 & 28: Internet Archive |url=https://archive.org/details/variety168-1947-12/page/n275/mode/2up |access-date=2025-03-17 |website=Internet Archive}}</ref><ref name="Endless Highway" /> : 72 A cikin 'yan shekaru masu zuwa, Carradine ya kuma shafe lokaci a makarantun kwana, gidaje masu kula, da makarantar sake fasalin.<ref name="FOX Bio" /> Har ila yau, sau da yawa yakan bi mahaifinsa zuwa gidan wasan kwaikwayo na rani a duk faɗin Arewa maso gabas. Carradine ya shafe lokaci a Massachusetts, da kuma shayar da shanu a cikin hunturu a gona a Vermont.<ref name="Endless Highway" />
[[Rukuni:Mutuwan 2009]]
[[Rukuni:Haifaffun 1936]]
==manazarta ==
3ng4lyaeprr3dghroo9a0d4ngmqi86d
Anurag Dikshit
0
127786
831081
827534
2026-05-06T12:00:47Z
Ciseleur
36551
Undid revision [[Special:Diff/827534|827534]] by [[Special:Contributions/~2026-25964-01|~2026-25964-01]] ([[User talk:~2026-25964-01|talk]]): Cross-wiki spam
831081
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Anurag Dikshit''' / / ˈdɪks sɪt / ; an haife shi a shekara ta 1973) ɗan kasuwa ne ɗan ƙasar Indiya. A shekara ta 2006, Dikshit ya zama shugaban kamfanin bincike da ayyukan musamman na PartyGaming na wasan karta.
A shekarar 2009, ''Forbes'' ta bayyana shi a matsayin biloniya. <ref name="2009:ForbesA">[https://www.forbes.com/2009/10/20/billionaire-dikshit-partygaming-markets-faces-online-gambling.html Online Gambling Billionaire Cashes In]. Forbes.com (20 October 2009). Retrieved on 15 June 2011.</ref> Dangane da PartyGaming, a shekarar 2009 ya amsa laifinsa na yin caca ta yanar gizo wanda ya saba wa Dokar Wayar Tarayya kuma ya sami dala $300 tarar miliyan. Bayan sayar da kashi 23% na hannun jarinsa a cikin tayin farko na kamfanin, da kuma kashi biyu bisa uku, a watan Oktoba na 2009, ya sayar da sauran hannun jarinsa a PartyGaming a 2010.
An haifi Anurag Dikshit a watan Oktoban 1971. An haife shi a [[Jharkhand|Jharkhand, Indiya]] . Ya yi yarintarsa yana zuwa makaranta a garin Dhanbad . <ref name="KusuamHomeA">{{Cite web |title=Team |url=https://www.kusumatrust.org/team/ |access-date=16 November 2023 |website=The Kusuma Trust}}</ref> Ya kammala karatunsa a Makarantar De Nobili, Jumhuriyar Nijar . <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (November 2023)">ana buƙatar ambato</span></nowiki>'' ]</sup>
Yana da digiri na farko a fannin kimiyyar kwamfuta da injiniyanci daga IIT Delhi . <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2024)">ana buƙatar ambato</span></nowiki>'' ]</sup> Ya kammala karatunsa a shekarar 1994, daga baya ya koma Amurka don yin aiki a matsayin mai haɓaka software.
== Sana'a ==
Bayan kammala karatunsa, Dikshit ya yi aiki a matsayin mai haɓaka software a Amurka a [[CMC Software|CMC]] , a matsayin mai nazarin tsarin, sannan daga baya Websci da AT&amp;T a matsayin mai ba da shawara.
=== Allon Wasannin Biki ===
A shekarar 1997, shi da abokan karatunsa na kwaleji Vikrant Bhargava sun kafa PartyPoker.com, tare da Ba’amurke Ruth Parasol sun ɗauki Dikshit aiki don rubuta manhajar a shekarar 1998. <ref name="2006:ForbesB" /> A shekarar 2005, Dikshit ya ɗauki Bhargava aiki don ƙarin ayyuka.
Tana da shekaru 25, Parasol ta nemi Dikshit ta rubuta manhajar yin fare ga kamfaninta na Starluck Casino. <ref name="2008:GuardianA" /> Ya shiga shekarar 1998, shekara guda bayan da Parasol ta kafa shi, <ref name="2008:GuardianA" /> kuma ya rubuta manhajar da "ta ba wa 'yan caca a sassa daban-daban na duniya damar biyan kuɗin wasan karta da juna." <ref name="2009:ForbesA" /> An ƙaddamar da Starluck Casino a matsayin PartyPoker a shekara ta 2001 bayan Dikshit da Parasol sun canza hankalinsu daga roulette da blackjack zuwa wasan karta . <ref name="2008:GuardianA" /> Tunda caca ta yanar gizo haramun ne a Amurka a lokacin, sabar da ofisoshin kamfanin suna [[Gibraltar]], inda Dikshit ya zauna.
Kamfanin ya yi fice a kasuwar hannayen jari ta London a watan Yunin 2005, inda Dikshit ya sami babban kuɗi saboda mallakar wani kaso mai yawa na kamfanin. A watan Mayun 2006 Dikshit ya sauka daga kwamitin gudanarwa na PartyGaming <ref name="2006:ForbesB" /> ya kuma ɗauki matsayi a matsayin shugaban bincike da ayyukan musamman na kamfanin. A wannan matsayin, ya ƙirƙiro sabbin kayayyaki amma galibi ya ja da baya daga bayyanar manema labarai. <ref name="2008:GuardianA" /> Ya kuma zama babban jami'in gudanarwa na PartyGaming. <ref name="2006:ForbesB" />
=== Kyauta kuma mai ban sha'awa PartyGaming ===
A shekarar 2008, ya kasance a matsayi na 701 a jerin Forbes na Biliyoyin Duniya, kuma yana da dukiyar dala biliyan 1. Zuwa shekarar 2008, ya ci gaba da kasancewa babban mai hannun jari na PartyGaming tare da kashi 27% na hannun jari, koda bayan ya sayar da kashi 23%.
A matsayinsa na "babban attajirin caca ta intanet na farko da ya fuskanci shari'a da son ransa a kotun Amurka," a cewar ''jaridar The Guardian,'' <ref name="2008:GuardianC" /> bayan ya yi tafiya zuwa New York, a watan Disamba na 2008, Dikshit ya amsa laifinsa na daya daga cikin tuhume-tuhumen caca ta yanar gizo wanda ya saba wa Dokar Wayar Tarayya kuma ya amince ya rasa dala $300. miliyan. <ref name="2008:BloombergA" /> "Na yi imani da cewa akwai babban yuwuwar cewa ya saba wa dokokin Amurka", Dikshit ya shaida wa Alkalin Gundumar Amurka Jed S. Rakoff a New York, yana mai nuni ga ayyukan PartyGaming. A lokacin, har yanzu yana da kusan kashi 28% na hannun jarin kamfanin, daidai yake da kusan dala miliyan 300 a lokacin. Ya biya tarar a watan Yunin 2009. <ref name="2009:ForbesA" />
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1973]]
==manazarta ==
0sw6yu1eyapsx7kwumb8outaiqz41yw
Yuni Crebbin
0
129344
831401
788302
2026-05-07T02:27:51Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831401
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Yuni Crebbin''' (an haife ta a ranar 26 ga Mayu 1938) marubuciya ce 'yar Birtaniya mai kula da yara da ke zaune a Leicestershire . Bayan ta yi ritaya da wuri a matsayin malamar firamare, ta rubuta kuma ta buga littattafai sama da 40.
== Rayuwa ==
An haifi Crebbin a Birstall, Leicestershire, arewacin Leicester. Ta tuna rubuta waƙoƙin da mahaifinta zai rubuta mata. Ta yi horo a matsayin malamar makarantar firamare <ref name="walk">{{Cite web |title=Walker Books - June Crebbin |url=https://www.walker.co.uk/contributors/June-Crebbin-1613.aspx |access-date=2021-06-12 |website=www.walker.co.uk}}</ref> a Kwalejin Horarwa ta Dudley kuma ta koyar na tsawon shekaru talatin. Ta koyar galibi a Leicestershire amma a shekarun sittin ta koyar na tsawon shekaru biyu a Yorkshire da kuma shekara guda a Kalamazoo, MI . <ref name="ency">{{Cite web |title=Crebbin, June 1938– {{!}} Encyclopedia.com |url=https://www.encyclopedia.com/arts/educational-magazines/crebbin-june-1938 |access-date=2021-06-12 |website=www.encyclopedia.com}}</ref>
Sha'awarta ta rubutu daga baya ta sa ta yi ritaya da wuri a shekarar 1990. Tana jin daɗin hawa dawaki, musamman dressage kuma tana da doki da tarko. Tana samun ra'ayoyi daga yaran da ta taɓa koyarwa da kuma ta hanyar yin magana a wata makarantar koyon hawa dawaki ta gida inda ta haɗu da ƙananan masu hawa. Ta ƙirƙiri littattafai da dama masu jigogi na doki, ciki har da Tarquin the Wonder Horse a shekarar 2000, tarin ta na Horse Tales a shekarar 2005, Jumping Beany da Ride to the Rescue .
Ta rubuta littattafai sama da arba'in. <ref name="walk"/> Nasarorin da ta samu sun haɗa da ''Fly by Night'' da ''Carrie Climbs a Mountain'' waɗanda aka ba su lambar yabo ta Littafin Shekara a 1989 da 1993. <ref name="ency"/> [[Stephen Lambert (illustrator)|Stephen Lambert]] ne ya zana labarinta game da wata ƙaramar mujiya ''Fly by Night'' kuma [[Thelma Lambert]] ne ta zana labarai biyar a cikin ''Carrie Climbs a Mountain'' . ''Hal the Highwayman'', littafin karatu na farko da Polly Dunbar ta zana, ya zama Editan Zabi a mujallar littattafan yara Books for Keeps a 2003. <ref name="Stones">{{Cite journal |last=Stones |first=Rosemary |date=May 2003 |title=BfK No. 140 |url=http://booksforkeeps.co.uk/issue/140 |journal=Books for Keeps |issue=140 |access-date=30 June 2021 |archive-date=9 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709181619/http://booksforkeeps.co.uk/issue/140 |url-status=dead }}</ref>
An zaɓe ta don ta gyara kundin waƙoƙin Penguin mai suna ''The Puffin Book Of Fantastic First Poems'' . <ref name="CLPE">{{Cite web |title=The Puffin Book of Fantastic First Poems |url=https://clpe.org.uk/books/book/puffin-book-fantastic-first-poems |access-date=30 June 2021 |website=Centre for Literacy in Primary Education }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Ita da mijinta John wanda shi ma malami ne suna da 'ya'ya maza biyu manya. Suna zaune a Birstall. <ref name="ency"/>
== Zaɓaɓɓun ayyuka ==
* ''Tashi da Dare'', wanda Stephen Lambert ya zana, 1993 Walker Books
* ''Littafin Puffin na Waƙoƙi Masu Ban Mamaki na Farko'' (edita) 2000 <ref>{{Cite book}}</ref>
* ''Karena'', wanda Russell Ayto ya zana, 2001 Walker Books
* ''Gwajin Dragon'' wanda Polly Dunbar ta zana, 2003
* ''Hoton Hal Babban Titi'' wanda Polly Dunbar ta zana, 2003
* An zana hoton ''Lucy da Dutse na Wuta'' ta Polly Dunbar, 2003
* ''Hoton Hal Pirate'' wanda Polly Dunbar ta zana, 2003
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1938]]
ltc6ibgdps2sl0qtbooww3h9xwznt1z
Wayne Dobson
0
130510
831139
767802
2026-05-06T14:28:34Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831139
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Wayne Dobson''' (5 ga Yulin 1957 - 7 ga Yulin 2025) masanin sihiri ne na Ingila, wanda ya zama sananne ta hanyar fitowar talabijin daban-daban a ƙarshen 1980s da 1990s. A lokacin da ya fi shahara, yana da jerin shirye-shiryen talabijin na Wayne Dobson - A Kind of Magic . Ya zama sananne a matsayin mai fafutuka ga kungiyoyin agaji na sclerosis da yawa.
== Rayuwa ta farko da aikin sihiri ==
An haifi Dobson a Blaby, kusa da Leicester kuma ya ci gaba da sha'awar sihiri tun yana ƙarami. Ya danganta farkon wannan sha'awar ga abubuwan da suka hada da ganin mai nishadantarwa a wani biki na yara da kallon shirye-shiryen talabijin kamar wasan kwaikwayon David Nixon. Lokacin da yake dan shekara tara iyayensa sun ba shi David Nixon Magic a matsayin kyautar Kirsimeti kuma bayan haka, ya zama mai ba da gudummawa koyaushe yana neman koyon sabbin dabaru. A lokacin tafiyar makaranta zuwa London don ziyartar Gidan Tarihin Burtaniya, ya yi tuntuɓe a shagon sihiri na Davenports, wanda zai dawo sau da yawa a lokacin da yake matashi yayin da yake neman ƙarin koyo game da sihiri na sana'a. A Davenports, ya sadu da mai sihiri Pat Page wanda ya zama mai ba da shawara da kuma aboki na dindindin. Sauran tasirin da Dobson ya ambata sun haɗa da Roy Johnson, Ken Brooke da Dai Vernon, wanda aka girmama shi tsakanin masu sihiri saboda sihirinsa na kusa.[1]
== Ayyukansa na baya ==
Bayan ya rage aikinsa saboda ci gaban MS, Dobson ya ci gaba da aiki mai nasara a sihiri. Da yake ana girmama shi sosai tsakanin 'yan kwararru ya sami kansa a matsayin malami a al'ummomi da tarurruka. Ya gudanar da DTRIK, kasuwanci da ke bunkasa da kuma sayar da dabarun sihiri.<ref name="profile">{{Cite web |title=Magic profile: Wayne Dobson |url=http://www.magicweek.co.uk/magic_profiles/magicprofile_0019_wayne_dobson.htm |access-date=17 June 2008 |website=Magicweek.co.uk }} and {{Cite web |title=Profile |url=http://www.waynedobson.co.uk/profile.htm |access-date=17 June 2008 |publisher=WayneDobson.co.uk |archive-date=6 September 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080906091518/http://www.waynedobson.co.uk/profile.htm |url-status=dead }}</ref> A cikin 2018, BBC Studios ta yi masa tambayoyi don jerin shirye-shiryen TV na Top of the Box, wanda Channel 5 ta ba da izini kuma ta nuna shi a tashar a ƙarƙashin sunayen sarauta da yawa ciki har da Greatest TV Moments of the 1980s. Ya bayyana a cikin labarin 1989 a ranar 27 ga Mayu 2018, yana magana game da The Royal Variety Performance, nasa talabijin na musamman da batutuwan kiwon lafiya.<ref>{{Cite web |title=My5 |url=https://www.channel5.com/show/top-of-the-box/season-1/1989 |access-date=24 February 2022 |website=Channel5.com}}</ref>{{Ana bukatan hujja|date=July 2025}}
== Rayuwa da mutuwarsa ==
An gano Dobson da cutar [[Sclerosis da yawa|Multiple sclerosis]] (MS) a shekarar 1988. Ya zama jakada ga Cibiyar Kula da Harkokin Kasuwanci ta Multiple Sclerosis (MSRC). <ref>''Greatest TV Moments of the 1980s'', a BBC Studios production for Channel 5, broadcast on 6 February 2022 (''Radio Times'' 5-11 February 2022, page 60: Channel 5 schedule)</ref>
Dobson ya mutu daga matsalolin MS a ranar 7 ga Yuli 2025, yana da shekaru 68. <ref>''Greatest TV Moments of the 1980s'', a BBC Studios production for Channel 5, broadcast on 6 February 2022 (''Radio Times'' 5-11 February 2022, page 60: Channel 5 schedule)</ref>
[[Rukuni:Mutuwan 2025]]
[[Rukuni:Haihuwan 1957]]
===MANAZARTA===
h48rb9zvrjp0gdzyeoreg5guxigc2zu
Ƙungiyar namun daji da muhalli ta Nilgiri
0
132844
831675
772957
2026-05-07T10:23:04Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831675
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}[[Fayil:NWEA-Radcliffe_fishing_hut.JPG|thumb|Bukkar kamun kifi ta NWEA-Radcliffe a Mukurthi National Park]]
'''Ƙungiyar Namun Daji da Muhalli ta Nilgiri (NWEA)''' ƙungiya ce mai zaman kanta da aka yi wa rijista a [[Tamil Nadu]], [[Indiya]] . Manufarsu ita ce [[Kare yanayi|kiyaye]] namun daji, muhalli da [[Kadarorin muhalli|albarkatun ƙasa]] na Tuddan Nilgiri . <ref name="NWEA">{{Cite web |last=Nilgiri Wildlife and Environment Association |year=2009 |title=Welcome to NWEA |url=http://www.nwea.in/ |access-date=5 March 2010 |archive-date=16 August 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100816235330/http://nwea.in/ |url-status=dead }}</ref>
NWEA tana gudanar da shirye-shirye kan [[Ilimi na muhalli|ilimin muhalli]], [[Dashen Bishiyoyi|dasa bishiyoyi]], [[Bird watching|kallon tsuntsaye]], [[Field study|ƙidayar dabbobi]], [[Rigakafin ƙasa|kiyaye ƙasa]] kuma tana shirya liyafar tafiya zuwa [[Mukurthi National Park|wurin shakatawa na ƙasa na Mukurthi]] . <ref name="Veena2">{{Cite web |last=Veena |date=23 March 2008 |title=Mukurthi Info |url=https://onayahuasca.blogspot.com/2008/03/mukurthi-info.html |access-date=2009-11-07 |website=Yossarian Lives |publisher=Google}}</ref> NWEA tana da mambobi sama da 500 kuma hedikwatarta tana [[Udagamandalam]] . [[District Collector|Mai tattara gundumar]] Nilgiris shine tsohon shugaban NWEA, kuma Nilgiri ta Arewa, Nilgiri ta Kudu da Gudalur (DFOs) da kuma [[Ofishin Kula da dazuzzuka na Indiya|darektan filin]] [[Mudumalai National Park|Mudumalai Tiger Reserve]] da [[Mukurthi National Park]] su ne membobinta na hukuma.
== Tarihi ==
An kafa NWEA a shekarar 1877 a matsayin ''Ƙungiyar Wasannin Nilgiri'' ta ƙungiyar masu shuka da manyan mafarauta 'yan Birtaniya da ke damuwa da raguwar farautar [[Farauta|dabbobi]] . Ita ce ƙungiyar kare namun daji ta farko a Indiya. Sakamakon ayyukansu kai tsaye a shekarar 1879, Gwamnatin Madras ta zartar da Dokar Kiyaye Namun Daji da Kifi ta Nilgiris.
Wannan doka ta ba wa ƙungiyar ikon tsara [[farauta]] da kamun kifi a cikin Nilgiris. Don haka duk dabbobin suna ƙarƙashin ikon ƙungiyar, waɗanda suka sanya takunkumi kan nau'ikan dabbobin da za a farauta da kuma buɗewa da rufe lokutan [[Farauta|shikar]] . Sun ba wa fitattun 'yan Burtaniya lasisin farauta don biyan buƙatunsu na nishaɗi. An haramta wa ƙungiyoyin ƙabilu na gida amfani da dabbobin daji a matsayin abinci bisa doka, duk da haka, kama ƙananan dabbobi kamar ƙadangaru da porcupine, kamun kifi da kuma korar kashe mafarauta ya ci gaba. <ref name="prab">{{Cite web |last=Prabhakar |first=R. |year=2005 |title=Resource use, culture and ecological change : a case study of the Nilglri hills of Southern India |url=http://144.16.72.131:8080/bitstream/2005/143/1/G14086.pdf |access-date=2009-11-05 |website=Phd Thesis |publisher=Centre for Ecological Sciences, Indian Institute of Science |pages=55}}{{Dead link|date=April 2020}}</ref>
An yi wa ''Dokokin Ƙungiyar Kifi da Kare Namun Daji ta Nilgiri'' kwaskwarima a shekarar 1893, ciki har da cewa:
# Sunan Ƙungiyar zai zama ''Ƙungiyar Kare Kamun Kifi da Namun Daji ta Nilgiri'' .
# Abubuwan da Ƙungiyar ta ƙunsa su ne kiyaye dabbobin [[Nau'in muhali na asali|gida]] da ake da su da kuma gabatar da tsuntsayen farauta da dabbobi da kifi, ko dai na waje ko na asali a Indiya.
Buga na 1916 na ''Jagora da Jagorar Nilgiri'' ya buga cikakkun bayanai game da Cibiyoyin, gudanarwa, Iyakokin Harbi, Gidajen zama, Lasisin Harbi, yanayi, bayanin dokoki, ƙa'idodin kamun kifi, lasisi, bayanin dokoki, lada ga kwari, Hodgson's Hut, da kuma bungalows na ƙungiyar Wasannin Nilgiri.
[[Fayil:Memorial_stone_at_NWEA_fishing_hut.JPG|thumb|Abin tunawa ga Richard Radcliffe]]
Marigayi Manjo Richard Radcliff, wani shahararren mafarauci da ya zama mai kare muhalli, ya jagoranci ƙungiyar wajen ƙirƙirar wurin shakatawa na ƙasa na Mukurthi. Hukumar NWEA ta ba da gudummawar tsoffin gidajen farauta da yawa ga Sashen Dajin Tamil Nadu . Yanzu haka NWEA tana taimaka wa Sashen Daji don haɗa wasu wuraren zama na Nilgiri Tahr da ke kusa da wurin shakatawa, waɗanda aka cire su daga iyakokin wurin shakatawa lokacin da aka ƙirƙiri wurin. <ref name="Herald">{{Cite web |date=21 January 2001 |title=On the Road to Paradise |url=https://tumkurameen.blogspot.com/2006/03/romantic-mukurthi.html |access-date=2009-11-07 |publisher=Sunday Herald (Deccan Herald)}}</ref>
A shekarar 1975, tare da amincewa da Dokar Kare Namun Daji ta 1972 da Gwamnatin Tamil Nadu ta yi, kungiyar ta canza manufarta daga [[Farauta|harbin bindiga mai sarrafa kansa]] zuwa kiyaye namun daji gaba daya da kiyaye muhalli .
An ba da kyautar Rajiv Gandhi ta kare namun daji ta shekarar 2003 ga Ƙungiyar Namun Daji da Muhalli ta Nilgiri (NWEA) domin girmama gagarumin ƙoƙarinta na kiyaye namun daji a muhallinta na halitta da kuma yaɗa wayar da kan jama'a game da muhalli. Kyautar ta ƙunshi Rs. 100,000, lambar yabo da kuma ambato. JC Kala, [[Darakta Janar na dazuzzuka|Darakta Janar na Daji]], ne ya miƙa ta a New Delhi
== Ayyuka ==
NWEA ƙungiya ce mai himma a cikin Nilgiri Biosphere Reserve Alliance, ƙungiyar ƙungiyoyin kiyayewa da mutane waɗanda ke damuwa game da makomar NBR kuma suna aiki tare don kare ta. NWEA tana gudanar da ƙidayar namun daji na shekara-shekara a Mudumalai Tiger Reserve da kuma sashin gandun daji na Nilgiri North da ke maƙwabtaka da ita. <ref name="Jaya-3">{{Cite web |last=Jayaprakash, Executive Committee Member, NWEA |first=C.R. |date=20 April 2009 |title=ildlife Census at Mudumalai Tiger Reserve |url=http://www.blogcatalog.com/search.frame.php?term=gudalur&id=6d78bcc38c82aa78121bf477981e4cf3 |access-date=2009-11-07 |website=Welcome to the World of Media & Environment |publisher=C.R. Jayaprakash}}{{Dead link|date=April 2020}}</ref>
NWEA ta tattara rahoto kan tasirin layin dogo na Satyamangalam mai cike da ce-ce-ku-ce a kan wannan yanki mai matukar muhimmanci ga muhalli. Kwamitin da aka ba wa iko na tsakiya (CEC) na [[Kotun koli na Indiya|Kotun Koli ta Indiya]], bayan bincike, ya gano cewa yankin gida ne ga giwaye da damisa da sauran nau'ikan halittu da aka lissafa a cikin Jadawali na 1 na Dokar Kare Namun Daji, 1972. Dangane da wannan lura, CEC ta umarci Layin Dogo da su janye aikin. <ref name="NBR">{{Cite web |title=The NBR Alliance |url=http://www.nbralliance.org/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20091202035915/http://www.nbralliance.org/ |archive-date=2 December 2009 |access-date=2009-11-08 |publisher=Friends of the Niligiri Biosphere Reserve}}</ref> NWEA ta sauƙaƙa gyaran tsoffin mafarauta ta hanyar daidaita Gidauniyar Periyar (wani aikin ci gaban muhalli da ke gudana a ƙarƙashin Project Tiger ), Ƙungiyar Jin Daɗin Karatu, Kadamalai Gundu, Gundumar Theni da Ƙungiyar Kore ta Tamil Nadu, Ooty, Gundumar Nilgiri. Tun daga lokacin an taimaka wa tsoffin mafarauta da matansu wajen samun sabon aiki a harkar yawon buɗe ido. <ref>{{Cite book}}</ref>
NWEA ta amince da kuma ƙarfafa jami'an gwamnati don bayar da gudummawa mai mahimmanci, sadaukarwa, shiga tsakani da kuma sha'awar kansu wajen tallafawa manufar kiyaye muhalli.
== Littattafai ==
* ''Ilimin Halittu da Yanayin Yawan Jama'a na Tahr na Nilgiri a cikin Nilgiris'', NWEA, 1992-1995
* S Joseph, AP Thomas, R Satheesh, ''Manyan Masu Cin Nama a Wurin Tsabtace Namun Daji na Parambikulam, Kudancin Indiya'', Mujallar Bugawa ta Namun Daji, Ƙungiyar Namun Daji da Muhalli ta Nilgiri da Sashen Dajin Tamil Nadu, 1968
* Davidar da ERC ''Tahr ɗin Nilgiri na Nilgiris'', Tahr (Wasikar Labarai ta Ƙungiyar Namun Daji da Muhalli ta Nilgiri), 2010–11
* Davidar, ERC da HL Townsend, ''Ƙungiyar Rayuwar Daji ta Nilgiri Shekarun Ƙarni 1877-1977'', Ƙungiyar Rayuwar Daji ta Nilgiri, 1977
* Murugan, ''Binciken Mazauna Nilgiri Tahr a cikin Wurin Shakatawa na Ƙasa na Mukurti'', Ƙungiyar Namun Daji da Muhalli ta Nilgiri, 1997
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
ip9q4r4gplbl01fqad7qmi1x61n5wvw
William Wentworth
0
133010
831192
809356
2026-05-06T16:05:31Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831192
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''William Charles Wentworth''' (Agusta 1790 - 20 Maris 1872) ɗan siyasan Australiya ne, marubuci, mai bincike, lauya, editan jarida da makiyaya, wanda ya zama ɗaya daga cikin masu arziki da iko a mulkin mallaka na New South Wales . Ya kasance daga cikin masu mulkin mallaka na farko da suka bayyana asalin Australiya.{{Spaced en dash}}
Wentworth shine babban mai ba da shawara ga haƙƙin 'yanci, shari'ar da juriya da [[Dimokuradiyya ta wakilci|wakilin]] gwamnati mai cin gashin kanta; ya jagoranci rubuce-rubucen kundin tsarin mulkin mallaka na farko na New South Wales wanda ya kafa Majalisar dokokin New South Wales. Kafa jaridar Australia ta farko mai zaman kanta ta Wentworth da Robert Wardell ya haifar da gabatar da 'yancin' yan jarida a Australia. Mai ba da shawara ga [[Samun Ilimi|ilimi na duniya]] da na duniya, ya shiga cikin kirkirar tsarin Ilimi na jihar kuma ya tsara doka don kafa jami'ar farko ta Australia, Jami'ar Sydney . A cikin shekarun 1840, Wentworth ya ƙare goyon bayansa na baya don ƙaura mai zaman kansa kuma ya nuna ra'ayoyi masu ƙuntatawa game da haƙƙin jefa kuri'a, kodayake daga baya ya juya hanya a duka biyun. Wentworth ya ci gaba da ba da shawara ga asalin Australiya a Ostiraliya da Burtaniya, kuma ya sami yabo daga Sir Henry Parkes don ba da shawara game da mulkin kai; babban mutum a tarihin Australiya da New South Wales, ana tunawa da shi sosai.
Wentworth, Gregory Blaxland da William Lawson sun jagoranci balaguron 1813 a fadin Blue Mountains, nasarar farko ta Burtaniya a yankin.
An haifi William Charles Wentworth a cikin jirgin ruwa na HMS Surprize a bakin tekun gidan yari na [[Tsibirin Norfolk]] a watan Agustan 1790 ga D'Arcy Wentworth da Catherine Crowley . Catherine ta kasance mai laifi yayin da mahaifinsa, D'Arcy, memba ne na dangin Anglo-Irish Wentworth, wanda ya guje wa gurfanar da shi saboda fashi ta hanyar karɓar matsayin mataimakin likita a mulkin mallaka na New South Wales .
Saboda mahaifiyarsa ta kasance mai laifi kuma tunaninsa ba shi da aure, rikice-rikice ya kasance a kusa da ainihin ranar haihuwar William Wentworth. Mahaifinsa, duk da haka, ya amince da shi a matsayin ɗan halal kuma ya zama wani ɓangare na al'ummar mulkin mallaka a matsayin memba na iyalin Wentworth. {{Rp|6}}<ref name="Tink" />{{Rp|8}}<ref name=":7">{{Cite web |title=Obituary - William Charles Wentworth |url=http://oa.anu.edu.au/obituary/wentworth-william-charles-2782 |website=Obituaries Australia |publisher=National Centre of Biography |access-date=2026-01-07 |archive-date=2023-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230303075822/https://oa.anu.edu.au/obituary/wentworth-william-charles-2782 |url-status=dead }}</ref>
== Rayuwa ta farko ==
Yayinda yake ƙarami William Wentworth ya ƙaura daga tsibirin Norfolk zuwa Sydney tare da iyayensa da 'yan uwansa a cikin shekara ta 1796. Iyalin sun zauna a Parramatta, inda mahaifinsa ya zama mai mallakar ƙasa mai arziki. Mahaifiyarsa ta mutu a shekara ta 1800.[1] A cikin 1803, an tura William da 'yan uwansa Dorset da Matthew zuwa Ingila don su sami ilimi a wata makaranta ta musamman da Alexander Crombie ke gudanarwa a Greenwich.[2]
Wentworth ya kasa samun shiga duka Kwalejin Kamfanin Gabashin Indiya da Kwalejin Soja ta Royal kuma tare da yiwuwar aikinsa, ya koma Sydney a cikin 1810. Ya hau doki na mahaifinsa Gig zuwa nasara a Hyde Park a tseren doki na farko a ƙasar Australiya.
A shekara ta 1811, Gwamna Lachlan Macquarie ya nada shi mukaddashin Provost Marshal, kuma ya ba shi kyautar kadada 1,750 (710 na ƙasar farko tare da Kogin Nepean wanda Wentworth ya kira Vermont.
== Dubi kuma ==
* Iyalan siyasa na Ostiraliya: Wentworth/Hill/Griffiths/Scott/Cooper iyali''Iyalin Wentworth/Hill/Griffiths/Scott/Cooper''
* Iyalin Wentworth
== Manazarta ==
kpp6bnngxbqhmcfzzl6c1k5wt354m4o
Takashi Nishiyama
0
138152
831642
817315
2026-05-07T10:03:51Z
Ummun Sultan
23935
831642
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Takashi Nishiyama (Japanese), wani lokacin ana kiransa "Piston" Takashi Nishyama ko T. Nishiyama, Mai tsara wasan bidiyo ne na Japan, darektan kuma furodusa wanda ya yi aiki ga Irem, Capcom da SNK kafin ya kafa kamfaninsa na Dimps. An fi saninsa da haɓaka mai harbi mai suna Moon Patrol, mai suna Kung-Fu Master, da kuma taken wasan yaƙi Street Fighter, Fatal Fury da The King of Fighters. Ya kuma taimaka wajen bunkasa tsarin Neo Geo.
== Ayyuka ==
Nishiyama ya fara aikinsa a Irem . Ya yi aiki a kan ƙirar wasan mai harbi na shekarar 1982 Moon Patrol, ɗaya daga cikin wasannin farko tare da mirgina parallax. Ya kuma kasance mai tsara Kung-Fu Master (1984), wanda ake kira ''Spartan X'' a Japan.<ref name="1up">{{Cite web |date=3 January 2012 |title=The Man Who Created Street Fighter from 1UP.com |url=http://www.1up.com/features/the-man-who-created-street-fighter |archive-url=https://web.archive.org/web/20120103143919/http://www.1up.com/features/the-man-who-created-street-fighter |archive-date=2012-01-03 |access-date=8 January 2019}}
</ref> Ya samo asali ne daga fina-finai biyu na wasan kwaikwayo na Hong Kong: fim din [[Jackie Chan]] da Sammo Hung Wheels on Meals (1984), wanda ake kira ''Spartan X'' a Japan, kuma musamman fim din [[Bruce Lee]] Game of Death (1972). <ref name="thegamesmachine">{{Cite web |last=Dellafrana |first=Danilo |date=29 August 2017 |title=Le origini di Street Fighter |url=https://www.thegamesmachine.it/speciali/90208/street-fighter/ |access-date=20 March 2021 |website=[[The Games Machine]] |language=it-IT}}</ref><ref name="eurogamer">{{Cite web |last=Spencer |first=Spanner |date=6 February 2008 |title=The Tao of Beat-'em-ups |url=https://www.eurogamer.net/articles/the-tao-of-beat-em-ups-article?page=2 |access-date=20 July 2020 |website=[[Eurogamer]] |page=2}}</ref> Kung-Fu Master an dauke shi wasan farko da aka doke su'em up, ya zama samfurin ga yawancin wasannin wasan kwaikwayo na gaba a ƙarshen shekarun 1980.<ref name="eurogamer" /> Tashar jiragen ruwa ta NES, ''Kung Fu'', ƙungiyar Nintendo ce ta tsara ta a ƙarƙashin jagorancin Shigeru Miyamoto, daga baya ya rinjayi aikinsa a kan ''Super Mario Bros.'' (1985) da Zelda II: The Adventure of Link (1987). <ref>{{Cite web |last=McWhertor |first=Michael |date=16 February 2023 |title=Zelda 2 was Nintendo at its best: unpredictable |url=https://www.polygon.com/zelda/23600112/zelda-2-adventure-of-link-nes-tears-of-the-kingdom |access-date=24 June 2024 |website=Polygon}}</ref>
Nishiyama ya shiga SNK, bayan sun gayyace shi ya shiga kamfanin. Ayyukansa na farko a can shine tsarin Neo Geo, wanda ya taimaka wajen bunkasa; ya ba da shawarar ra'ayi na farko na tsarin wasan kwaikwayo wanda ke amfani da katunan ROM kamar na'urar wasan kwaikwayo, kuma ya ba da shawara ga tsarin na'urar bidiyo ta gida. Dalilin da ya yi wa waɗannan shawarwari shi ne ya sa tsarin ya fi rahusa ga kasuwanni kamar China, Hong Kong, Taiwan, Kudu maso gabashin Asiya, Amurka ta tsakiya, da Amurka ta Kudu, inda yake da wahala a sayar da wasannin wasan kwaikwayo saboda fashi. Nishiyama sa'an nan kuma ya kirkiro Fatal Fury fighting game franchise, a matsayin magajin ruhaniya ga asalin Street Fighter. Ya kuma yi aiki a kan franchises na wasan yaƙi Art of Fighting da The King of Fighters, da kuma gudu da bindiga video game jerin Metal Slug . [1] Daga nan sai ya bar SNK kuma ya kafa kamfanin ci gaban wasan Dimps a shekara ta 2000.[1]
== Ayyuka ==
{| class="wikitable sortable"
!Shekara
!Taken wasan
!Matsayi
|-
|1982
|''Sojojin Watashi''
| rowspan="4" |Mai tsara wasan
|-
|1984
|''Maigidan Kung-Fu''
|-
|1985
|''Sashe na Z''
|-
| rowspan="3" |1986
|''Trojan''
|-
|''Fuka-fuki na Tarihi''
| rowspan="3" |Daraktan
|-
|''Masu ramuwar gayya''
|-
| rowspan="2" |1987
|''Mai yaƙi a kan titi''
|-
|''Mega Man''
|Mai gabatarwa
|-
| rowspan="2" |1988
|''Duel na Ƙarshe: Inter Planet War 2012''
|Daraktan
|-
|''Guguwar LED''
|Mai tsara wasan
|-
| rowspan="2" |1991
|''Masu Jirgin Sama na Ghost''
|Babban darektan
|-
|''Fury mai banƙyama: Sarkin Mayaka''
|Daraktan
|-
|1994
|''Sarkin Mayaka '94''
| rowspan="9" |Mai gabatarwa
|-
| rowspan="4" |1995
|''Fury mai banƙyama 3: Hanyar zuwa Nasara ta Ƙarshe''
|-
|''Sarautar Savage''
|-
|''Sarkin Mayaka '95''
|-
|''Gaskiya Mai Fushi''
|-
| rowspan="3" |1996
|''Ƙarfe Slug''
|-
|''Sarkin Mayaka '96''
|-
|''Gasar Kizuna: Super Tag Battle''
|-
| rowspan="3" |1997
|''Gaskiya Fury na Musamman''
|-
|''Shinsetsu Samurai Ruhohi Bushidō Retsuden''
|Babban mai samarwa
|-
|''Sarkin Mayaka '97''
| rowspan="2" |Mai gabatarwa
|-
| rowspan="3" |1998
|''Ƙarfe Slug 2''
|-
|''Gaskiya Fury 2: Sabbin Masu zuwa''
|Babban mai samarwa
|-
|''Sarkin Mayaka '98''
| rowspan="3" |Mai gabatarwa
|-
| rowspan="4" |1999
|''Sarkin Mayaka R-2''
|-
|''Sarkin Mayaka '99''
|-
|''Kasuwancin Sonic''
| rowspan="2" |Babban mai samarwa
|-
|''Samurai Shodown: Warriors Rage''
|-
|2000
|''Ƙarfe Slug 3''
|Mai gabatarwa
|-
|2003
|''Kashe Hannun Rage''
| rowspan="11" |Babban mai samarwa
|-
|2004
|''Samurai Bakwai 20XX''
|-
|2005
|''Kifi mai laushi''
|-
|2014
|''Yaƙe-yaƙe na 'yanci''
|-
|2015
|''Dragon Ball Xenoverse''
|-
|2016
|''Dragon Ball Xenoverse 2''
|-
|2018
|''Soulcalibur na shida''
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
rdznz6e0qz6defqjubkam7dqkljsyjh
831643
831642
2026-05-07T10:04:13Z
Ummun Sultan
23935
831643
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Takashi Nishiyama (Japanese), wani lokacin ana kiransa "Piston" Takashi Nishyama ko T. Nishiyama, Mai tsara wasan bidiyo ne na Japan, darektan kuma furodusa wanda ya yi aiki ga Irem, Capcom da SNK kafin ya kafa kamfaninsa na Dimps. An fi saninsa da haɓaka mai harbi mai suna Moon Patrol, mai suna Kung-Fu Master, da kuma taken wasan yaƙi Street Fighter, Fatal Fury da The King of Fighters. Ya kuma taimaka wajen bunkasa tsarin Neo Geo.
== Ayyuka ==
Nishiyama ya fara aikinsa a Irem . Ya yi aiki a kan ƙirar wasan mai harbi na shekarar 1982 Moon Patrol, ɗaya daga cikin wasannin farko tare da mirgina parallax. Ya kuma kasance mai tsara Kung-Fu Master (1984), wanda ake kira ''Spartan X'' a Japan.<ref name="1up">{{Cite web |date=3 January 2012 |title=The Man Who Created Street Fighter from 1UP.com |url=http://www.1up.com/features/the-man-who-created-street-fighter |archive-url=https://web.archive.org/web/20120103143919/http://www.1up.com/features/the-man-who-created-street-fighter |archive-date=2012-01-03 |access-date=8 January 2019}}
</ref> Ya samo asali ne daga fina-finai biyu na wasan kwaikwayo na Hong Kong: fim din [[Jackie Chan]] da Sammo Hung Wheels on Meals (1984), wanda ake kira ''Spartan X'' a Japan, kuma musamman fim din [[Bruce Lee]] Game of Death (1972). <ref name="thegamesmachine">{{Cite web |last=Dellafrana |first=Danilo |date=29 August 2017 |title=Le origini di Street Fighter |url=https://www.thegamesmachine.it/speciali/90208/street-fighter/ |access-date=20 March 2021 |website=[[The Games Machine]] |language=it-IT}}</ref><ref name="eurogamer">{{Cite web |last=Spencer |first=Spanner |date=6 February 2008 |title=The Tao of Beat-'em-ups |url=https://www.eurogamer.net/articles/the-tao-of-beat-em-ups-article?page=2 |access-date=20 July 2020 |website=[[Eurogamer]] |page=2}}</ref> Kung-Fu Master an dauke shi wasan farko da aka doke su'em up, ya zama samfurin ga yawancin wasannin wasan kwaikwayo na gaba a ƙarshen shekarun 1980.<ref name="eurogamer" /> Tashar jiragen ruwa ta NES, ''Kung Fu'', ƙungiyar Nintendo ce ta tsara ta a ƙarƙashin jagorancin Shigeru Miyamoto, daga baya ya rinjayi aikinsa a kan ''Super Mario Bros.'' (1985) da Zelda II: The Adventure of Link (1987). <ref>{{Cite web |last=McWhertor |first=Michael |date=16 February 2023 |title=Zelda 2 was Nintendo at its best: unpredictable |url=https://www.polygon.com/zelda/23600112/zelda-2-adventure-of-link-nes-tears-of-the-kingdom |access-date=24 June 2024 |website=Polygon}}</ref>
Nishiyama ya shiga SNK, bayan sun gayyace shi ya shiga kamfanin. Ayyukansa na farko a can shine tsarin Neo Geo, wanda ya taimaka wajen bunkasa; ya ba da shawarar ra'ayi na farko na tsarin wasan kwaikwayo wanda ke amfani da katunan ROM kamar na'urar wasan kwaikwayo, kuma ya ba da shawara ga tsarin na'urar bidiyo ta gida. Dalilin da ya yi wa waɗannan shawarwari shi ne ya sa tsarin ya fi rahusa ga kasuwanni kamar ƙasar China, Hong Kong, Taiwan, Kudu maso gabashin Asiya, Amurka ta tsakiya, da Amurka ta Kudu, inda yake da wahala a sayar da wasannin wasan kwaikwayo saboda fashi. Nishiyama sa'an nan kuma ya kirkiro Fatal Fury fighting game franchise, a matsayin magajin ruhaniya ga asalin Street Fighter. Ya kuma yi aiki a kan franchises na wasan yaƙi Art of Fighting da The King of Fighters, da kuma gudu da bindiga video game jerin Metal Slug . [1] Daga nan sai ya bar SNK kuma ya kafa kamfanin ci gaban wasan Dimps a shekara ta 2000.[1]
== Ayyuka ==
{| class="wikitable sortable"
!Shekara
!Taken wasan
!Matsayi
|-
|1982
|''Sojojin Watashi''
| rowspan="4" |Mai tsara wasan
|-
|1984
|''Maigidan Kung-Fu''
|-
|1985
|''Sashe na Z''
|-
| rowspan="3" |1986
|''Trojan''
|-
|''Fuka-fuki na Tarihi''
| rowspan="3" |Daraktan
|-
|''Masu ramuwar gayya''
|-
| rowspan="2" |1987
|''Mai yaƙi a kan titi''
|-
|''Mega Man''
|Mai gabatarwa
|-
| rowspan="2" |1988
|''Duel na Ƙarshe: Inter Planet War 2012''
|Daraktan
|-
|''Guguwar LED''
|Mai tsara wasan
|-
| rowspan="2" |1991
|''Masu Jirgin Sama na Ghost''
|Babban darektan
|-
|''Fury mai banƙyama: Sarkin Mayaka''
|Daraktan
|-
|1994
|''Sarkin Mayaka '94''
| rowspan="9" |Mai gabatarwa
|-
| rowspan="4" |1995
|''Fury mai banƙyama 3: Hanyar zuwa Nasara ta Ƙarshe''
|-
|''Sarautar Savage''
|-
|''Sarkin Mayaka '95''
|-
|''Gaskiya Mai Fushi''
|-
| rowspan="3" |1996
|''Ƙarfe Slug''
|-
|''Sarkin Mayaka '96''
|-
|''Gasar Kizuna: Super Tag Battle''
|-
| rowspan="3" |1997
|''Gaskiya Fury na Musamman''
|-
|''Shinsetsu Samurai Ruhohi Bushidō Retsuden''
|Babban mai samarwa
|-
|''Sarkin Mayaka '97''
| rowspan="2" |Mai gabatarwa
|-
| rowspan="3" |1998
|''Ƙarfe Slug 2''
|-
|''Gaskiya Fury 2: Sabbin Masu zuwa''
|Babban mai samarwa
|-
|''Sarkin Mayaka '98''
| rowspan="3" |Mai gabatarwa
|-
| rowspan="4" |1999
|''Sarkin Mayaka R-2''
|-
|''Sarkin Mayaka '99''
|-
|''Kasuwancin Sonic''
| rowspan="2" |Babban mai samarwa
|-
|''Samurai Shodown: Warriors Rage''
|-
|2000
|''Ƙarfe Slug 3''
|Mai gabatarwa
|-
|2003
|''Kashe Hannun Rage''
| rowspan="11" |Babban mai samarwa
|-
|2004
|''Samurai Bakwai 20XX''
|-
|2005
|''Kifi mai laushi''
|-
|2014
|''Yaƙe-yaƙe na 'yanci''
|-
|2015
|''Dragon Ball Xenoverse''
|-
|2016
|''Dragon Ball Xenoverse 2''
|-
|2018
|''Soulcalibur na shida''
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
l93d71hy0ks2xz54lws96ssh34p331m
Kung Fan-pei
0
138504
831629
783535
2026-05-07T09:59:45Z
Ummun Sultan
23935
831629
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Kung Fan-pei''' ( Chinese , (1922-01-04 ) - (2011-02-05 ) ), wanda kuma aka sani da ( hao ), ko sunan alkalami, Zhusheng (竹生), ma'ana "Malamin Bamboo," fasto ne na Baptist a Taiwan. An haife shi a Qufu, Shandong, [[Sin|China]] kuma ya koma [[Taiwan]] a 1949 bayan juyin juya halin Kwaminisanci na China . A Taiwan, ya kuma yi aiki a matsayin shugaban taron Baptist na China da kuma fasto na Cocin Baptist na Keelung da [[Xiamen Street Baptist Church|Cocin Baptist na Xiamen Street]] . Shi ne kuma wanda ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] da [[Youth Park Baptist Church|Cocin Baptist na Matasa]] .
== Tarihin Rayuwa ==
Kung Fan-pei ya fito ne daga zuriyar Confucius ta ƙarni na 74 (ba a cikin babban zuriyarsa ba). Ya yi digiri a fannin zane-zane daga Cibiyar Fasaha ta Ching-Hua (wadda a yau ake kira Central Academy of Fine Arts ). Matarsa ita ce Hsu Jui-jung.
A lokacin Yaƙin China da Japan na biyu, Kung da matarsa sun gudu zuwa Jinan suka fara halartar ayyukan coci kafin a yi musu baftisma. Bayan Yaƙin Duniya na Biyu ya ƙare a 1945, sun koma garinsu, Qufu, inda Kung ya zama malamin fasaha a wata makaranta ta gida. Ba da daɗewa ba, aka tilasta musu guduwa daga garinsu yayin da Yaƙin Basasa na China ya ɓarke kuma sojojin Kwaminisanci na China suka mamaye Shandong . Kung ya shiga Rundunar Sojan Sama ta Jamhuriyar China kuma ya yi aiki a matsayin mai zane-zane a matsayin laftanar na biyu . Tare da sojojin Jamhuriyar China da ke ja da baya, Kung da matarsa sun isa Taiwan a 1949.
Bayan kammala karatunsa a shekarar 1968 daga Kwalejin Tauhidi ta Baptist ta Taiwan tare da digiri na farko a fannin tauhidi, Kung ya zama fasto a [[Keelung Baptist Church|Cocin Baptist na Keelung]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref>
A shekarar 1976, Kung ya zama fasto a cocin Baptist na Xiamen Street kuma ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> A shekarar 1983, an zaɓe shi shugaban taron Baptist na kasar Sin kuma ya gudanar da ziyarar aiki a watan Nuwamba zuwa [[Missouri (jiha)|Missouri]], [[Tarayyar Amurka|Amurka]] a matsayinsa na shugaban taron. <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref> Kafin ziyarar, ya sanya wa kansa suna na Turanci, Paul, da fatan zai iya yin wa'azin maganar Yesu kamar yadda [[Bulus Manzo]] ya yi.
Duk da cewa ya yi ritaya a shekarar 1994, ya ci gaba da kasancewa mai himma a cikin al'ummomin Baptist tsawon shekaru masu zuwa, har zuwa mutuwarsa a shekarar 2011 sakamakon bugun jini. A shekarunsa na ƙarshe, Kung ya sake samun lokacin yin ayyukan fasaha, yana bayyana ainihin tauhidin Kirista ta hanyar zanen tawada na kasar Sin.
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Mutuwan 2011]]
789x961rdlqarfmcn6f4im2orrmzn7l
831630
831629
2026-05-07T10:00:00Z
Ummun Sultan
23935
831630
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Kung Fan-pei''' ( Chinese , (1922-01-04 ) - (2011-02-05 ) ), wanda kuma aka sani da ( hao ), ko sunan alkalami, Zhusheng (竹生), ma'ana "Malamin Bamboo," fasto ne na Baptist a Taiwan. An haife shi a Qufu, Shandong, [[Sin|China]] kuma ya koma [[Taiwan]] a shekarar 1949 bayan juyin juya halin Kwaminisanci na China . A Taiwan, ya kuma yi aiki a matsayin shugaban taron Baptist na China da kuma fasto na Cocin Baptist na Keelung da [[Xiamen Street Baptist Church|Cocin Baptist na Xiamen Street]] . Shi ne kuma wanda ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] da [[Youth Park Baptist Church|Cocin Baptist na Matasa]] .
== Tarihin Rayuwa ==
Kung Fan-pei ya fito ne daga zuriyar Confucius ta ƙarni na 74 (ba a cikin babban zuriyarsa ba). Ya yi digiri a fannin zane-zane daga Cibiyar Fasaha ta Ching-Hua (wadda a yau ake kira Central Academy of Fine Arts ). Matarsa ita ce Hsu Jui-jung.
A lokacin Yaƙin China da Japan na biyu, Kung da matarsa sun gudu zuwa Jinan suka fara halartar ayyukan coci kafin a yi musu baftisma. Bayan Yaƙin Duniya na Biyu ya ƙare a 1945, sun koma garinsu, Qufu, inda Kung ya zama malamin fasaha a wata makaranta ta gida. Ba da daɗewa ba, aka tilasta musu guduwa daga garinsu yayin da Yaƙin Basasa na China ya ɓarke kuma sojojin Kwaminisanci na China suka mamaye Shandong . Kung ya shiga Rundunar Sojan Sama ta Jamhuriyar China kuma ya yi aiki a matsayin mai zane-zane a matsayin laftanar na biyu . Tare da sojojin Jamhuriyar China da ke ja da baya, Kung da matarsa sun isa Taiwan a 1949.
Bayan kammala karatunsa a shekarar 1968 daga Kwalejin Tauhidi ta Baptist ta Taiwan tare da digiri na farko a fannin tauhidi, Kung ya zama fasto a [[Keelung Baptist Church|Cocin Baptist na Keelung]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref>
A shekarar 1976, Kung ya zama fasto a cocin Baptist na Xiamen Street kuma ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> A shekarar 1983, an zaɓe shi shugaban taron Baptist na kasar Sin kuma ya gudanar da ziyarar aiki a watan Nuwamba zuwa [[Missouri (jiha)|Missouri]], [[Tarayyar Amurka|Amurka]] a matsayinsa na shugaban taron. <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref> Kafin ziyarar, ya sanya wa kansa suna na Turanci, Paul, da fatan zai iya yin wa'azin maganar Yesu kamar yadda [[Bulus Manzo]] ya yi.
Duk da cewa ya yi ritaya a shekarar 1994, ya ci gaba da kasancewa mai himma a cikin al'ummomin Baptist tsawon shekaru masu zuwa, har zuwa mutuwarsa a shekarar 2011 sakamakon bugun jini. A shekarunsa na ƙarshe, Kung ya sake samun lokacin yin ayyukan fasaha, yana bayyana ainihin tauhidin Kirista ta hanyar zanen tawada na kasar Sin.
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Mutuwan 2011]]
2me0btxwuon25mhs25yl6hz5dxbznn0
831631
831630
2026-05-07T10:00:11Z
Ummun Sultan
23935
831631
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Kung Fan-pei''' ( Chinese , (1922-01-04 ) - (2011-02-05 ) ), wanda kuma aka sani da ( hao ), ko sunan alkalami, Zhusheng (竹生), ma'ana "Malamin Bamboo," fasto ne na Baptist a Taiwan. An haife shi a Qufu, Shandong, [[Sin|China]] kuma ya koma [[Taiwan]] a shekarar 1949 bayan juyin juya halin Kwaminisanci na China . A Taiwan, ya kuma yi aiki a matsayin shugaban taron Baptist na China da kuma fasto na Cocin Baptist na Keelung da [[Xiamen Street Baptist Church|Cocin Baptist na Xiamen Street]] . Shi ne kuma wanda ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] da [[Youth Park Baptist Church|Cocin Baptist na Matasa]] .
== Tarihin Rayuwa ==
Kung Fan-pei ya fito ne daga zuriyar Confucius ta ƙarni na 74 (ba a cikin babban zuriyarsa ba). Ya yi digiri a fannin zane-zane daga Cibiyar Fasaha ta Ching-Hua (wadda a yau ake kira Central Academy of Fine Arts ). Matarsa ita ce Hsu Jui-jung.
A lokacin Yaƙin China da Japan na biyu, Kung da matarsa sun gudu zuwa Jinan suka fara halartar ayyukan coci kafin a yi musu baftisma. Bayan Yaƙin Duniya na Biyu ya ƙare a shekarar 1945, sun koma garinsu, Qufu, inda Kung ya zama malamin fasaha a wata makaranta ta gida. Ba da daɗewa ba, aka tilasta musu guduwa daga garinsu yayin da Yaƙin Basasa na China ya ɓarke kuma sojojin Kwaminisanci na China suka mamaye Shandong . Kung ya shiga Rundunar Sojan Sama ta Jamhuriyar China kuma ya yi aiki a matsayin mai zane-zane a matsayin laftanar na biyu . Tare da sojojin Jamhuriyar China da ke ja da baya, Kung da matarsa sun isa Taiwan a 1949.
Bayan kammala karatunsa a shekarar 1968 daga Kwalejin Tauhidi ta Baptist ta Taiwan tare da digiri na farko a fannin tauhidi, Kung ya zama fasto a [[Keelung Baptist Church|Cocin Baptist na Keelung]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref>
A shekarar 1976, Kung ya zama fasto a cocin Baptist na Xiamen Street kuma ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> A shekarar 1983, an zaɓe shi shugaban taron Baptist na kasar Sin kuma ya gudanar da ziyarar aiki a watan Nuwamba zuwa [[Missouri (jiha)|Missouri]], [[Tarayyar Amurka|Amurka]] a matsayinsa na shugaban taron. <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref> Kafin ziyarar, ya sanya wa kansa suna na Turanci, Paul, da fatan zai iya yin wa'azin maganar Yesu kamar yadda [[Bulus Manzo]] ya yi.
Duk da cewa ya yi ritaya a shekarar 1994, ya ci gaba da kasancewa mai himma a cikin al'ummomin Baptist tsawon shekaru masu zuwa, har zuwa mutuwarsa a shekarar 2011 sakamakon bugun jini. A shekarunsa na ƙarshe, Kung ya sake samun lokacin yin ayyukan fasaha, yana bayyana ainihin tauhidin Kirista ta hanyar zanen tawada na kasar Sin.
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Mutuwan 2011]]
2yb4urhg0z0gdyfgrgtgsff76o4iqls
831632
831631
2026-05-07T10:00:29Z
Ummun Sultan
23935
831632
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Kung Fan-pei''' ( Chinese , (1922-01-04 ) - (2011-02-05 ) ), wanda kuma aka sani da ( hao ), ko sunan alkalami, Zhusheng (竹生), ma'ana "Malamin Bamboo," fasto ne na Baptist a Taiwan. An haife shi a Qufu, Shandong, [[Sin|China]] kuma ya koma [[Taiwan]] a shekarar 1949 bayan juyin juya halin Kwaminisanci na China . A Taiwan, ya kuma yi aiki a matsayin shugaban taron Baptist na China da kuma fasto na Cocin Baptist na Keelung da [[Xiamen Street Baptist Church|Cocin Baptist na Xiamen Street]] . Shi ne kuma wanda ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] da [[Youth Park Baptist Church|Cocin Baptist na Matasa]] .
== Tarihin Rayuwa ==
Kung Fan-pei ya fito ne daga zuriyar Confucius ta ƙarni na 74 (ba a cikin babban zuriyarsa ba). Ya yi digiri a fannin zane-zane daga Cibiyar Fasaha ta Ching-Hua (wadda a yau ake kira Central Academy of Fine Arts ). Matarsa ita ce Hsu Jui-jung.
A lokacin Yaƙin China da Japan na biyu, Kung da matarsa sun gudu zuwa Jinan suka fara halartar ayyukan coci kafin a yi musu baftisma. Bayan Yaƙin Duniya na Biyu ya ƙare a shekarar 1945, sun koma garinsu, Qufu, inda Kung ya zama malamin fasaha a wata makaranta ta gida. Ba da daɗewa ba, aka tilasta musu guduwa daga garinsu yayin da Yaƙin Basasa na China ya ɓarke kuma sojojin Kwaminisanci na China suka mamaye Shandong . Kung ya shiga Rundunar Sojan Sama ta Jamhuriyar China kuma ya yi aiki a matsayin mai zane-zane a matsayin laftanar na biyu . Tare da sojojin Jamhuriyar China da ke ja da baya, Kung da matarsa sun isa Taiwan a 1949.
Bayan kammala karatunsa a shekarar 1968 daga Kwalejin Tauhidi ta Baptist ta Taiwan tare da digiri na farko a fannin tauhidi, Kung ya zama fasto a [[Keelung Baptist Church|Cocin Baptist na Keelung]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref>
A shekarar 1976, Kung ya kuma zama fasto a cocin Baptist na Xiamen Street kuma ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> A shekarar 1983, an zaɓe shi shugaban taron Baptist na kasar Sin kuma ya gudanar da ziyarar aiki a watan Nuwamba zuwa [[Missouri (jiha)|Missouri]], [[Tarayyar Amurka|Amurka]] a matsayinsa na shugaban taron. <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref> Kafin ziyarar, ya sanya wa kansa suna na Turanci, Paul, da fatan zai iya yin wa'azin maganar Yesu kamar yadda [[Bulus Manzo]] ya yi.
Duk da cewa ya yi ritaya a shekarar 1994, ya ci gaba da kasancewa mai himma a cikin al'ummomin Baptist tsawon shekaru masu zuwa, har zuwa mutuwarsa a shekarar 2011 sakamakon bugun jini. A shekarunsa na ƙarshe, Kung ya sake samun lokacin yin ayyukan fasaha, yana bayyana ainihin tauhidin Kirista ta hanyar zanen tawada na kasar Sin.
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Mutuwan 2011]]
9gt9dbg6sg7apzs5svfv7i4sqyg4eoz
831633
831632
2026-05-07T10:00:44Z
Ummun Sultan
23935
831633
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Kung Fan-pei''' ( Chinese , (1922-01-04 ) - (2011-02-05 ) ), wanda kuma aka sani da ( hao ), ko sunan alkalami, Zhusheng (竹生), ma'ana "Malamin Bamboo," fasto ne na Baptist a Taiwan. An haife shi a Qufu, Shandong, [[Sin|China]] kuma ya koma [[Taiwan]] a shekarar 1949 bayan juyin juya halin Kwaminisanci na China . A Taiwan, ya kuma yi aiki a matsayin shugaban taron Baptist na China da kuma fasto na Cocin Baptist na Keelung da [[Xiamen Street Baptist Church|Cocin Baptist na Xiamen Street]] . Shi ne kuma wanda ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] da [[Youth Park Baptist Church|Cocin Baptist na Matasa]] .
== Tarihin Rayuwa ==
Kung Fan-pei ya fito ne daga zuriyar Confucius ta ƙarni na 74 (ba a cikin babban zuriyarsa ba). Ya yi digiri a fannin zane-zane daga Cibiyar Fasaha ta Ching-Hua (wadda a yau ake kira Central Academy of Fine Arts ). Matarsa ita ce Hsu Jui-jung.
A lokacin Yaƙin China da Japan na biyu, Kung da matarsa sun gudu zuwa Jinan suka fara halartar ayyukan coci kafin a yi musu baftisma. Bayan Yaƙin Duniya na Biyu ya ƙare a shekarar 1945, sun koma garinsu, Qufu, inda Kung ya zama malamin fasaha a wata makaranta ta gida. Ba da daɗewa ba, aka tilasta musu guduwa daga garinsu yayin da Yaƙin Basasa na China ya ɓarke kuma sojojin Kwaminisanci na China suka mamaye Shandong . Kung ya shiga Rundunar Sojan Sama ta Jamhuriyar China kuma ya yi aiki a matsayin mai zane-zane a matsayin laftanar na biyu . Tare da sojojin Jamhuriyar China da ke ja da baya, Kung da matarsa sun isa Taiwan a 1949.
Bayan kammala karatunsa a shekarar 1968 daga Kwalejin Tauhidi ta Baptist ta Taiwan tare da digiri na farko a fannin tauhidi, Kung ya zama fasto a [[Keelung Baptist Church|Cocin Baptist na Keelung]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref>
A shekarar 1976, Kung ya kuma zama fasto a cocin Baptist na Xiamen Street kuma ya kafa [[Kindly Light Baptist Church|Cocin Baptist na Kindly Light]] . <ref>{{Cite web |date=2016-11-08 |title=教會簡史 |url=http://www.klbc.org.tw/history.html |publisher=浸信會慈光堂}}</ref> A shekarar 1983, an zaɓe shi shugaban taron Baptist na kasar Sin kuma ya gudanar da ziyarar aiki a watan Nuwamba zuwa [[Missouri (jiha)|Missouri]], [[Tarayyar Amurka|Amurka]] a matsayinsa na shugaban taron. <ref>{{Cite web |date=1983-11-08 |title=Descendent of Confucius:'I have to preach Jesus' |url=http://media.sbhla.org.s3.amazonaws.com/5748,08-Nov-1983.pdf |publisher=Baptist Press}}</ref> Kafin ziyarar, ya sanya wa kansa suna na Turanci, Paul, da fatan zai iya yin wa'azin maganar Yesu kamar yadda [[Bulus Manzo]] ya yi.
Duk da cewa ya kuma yi ritaya a shekarar 1994, ya ci gaba da kasancewa mai himma a cikin al'ummomin Baptist tsawon shekaru masu zuwa, har zuwa mutuwarsa a shekarar 2011 sakamakon bugun jini. A shekarunsa na ƙarshe, Kung ya sake samun lokacin yin ayyukan fasaha, yana bayyana ainihin tauhidin Kirista ta hanyar zanen tawada na kasar Sin.
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Mutuwan 2011]]
t08biqm7x2mpe246gb4pmqv9tkwzkzi
Wikiqoute:Edit-a-thon/Wiki Loves Ramadan 2026
0
139564
831158
790983
2026-05-06T15:15:27Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831158
wikitext
text/x-wiki
_NOTOC_
<div style="display: flex; flex-direction: column; align-items: center;">
<div>
[[File:Wiki Loves Ramadan Logo Black banner.svg|600px|link=Wiki Loves Ramadan 2026]]
</div>
<div style="font-weight: bolder; font-size: 200%; color: #EEB725;">
Barka da zuwa Wiki Loves Ramadan WUGN Gombe Network 2026!
</div>
</div>
{|
| style="background:#fafaf2; padding-top: 20px; font-size: 133%" width=30% |
'''Wiki Loves Ramadan 2026 – Gombe Network''' kamfen ne na rubuce-rubuce na Wikimedia User Group Nigeria Gombe Network wanda ke bada gudummawa ga shirin duniya na '''Wiki Loves Ramadan'''. Kamfen ɗin yana mayar da hankali wajen inganta ingantaccen abun ciki mai tushe mai ƙarfi da ya shafi Ramadan a cikin ayyukan Wikimedia.
== Game da Kamfen ==
Wiki Loves Ramadan shiri ne na rubuce-rubuce na duniya da nufin faɗaɗa ilimi game da bangarorin addini, al’adu, tarihi, da zamantakewa na Ramadan. Kamfen ɗinmu na gida a Jihar Gombe yana tallafawa masu bada gudummawa wajen ƙirƙira, ingantawa, da fassara abun ciki da ya shafi Ramadan.
Wannan aiki masu sa kai na '''Wikimedia User Group Nigeria – Gombe Network''' ne suke shirya shi.
== Lokutan Shiri ==
* '''16 February – 28 March 2026''' – Lokacin rubuce-rubuce da bada gudummawa
* '''28 March 2026''' – Ranar ƙarshe don gudummawar da ta cancanta
* '''28 March – 30 April 2026''' – Bita, tantancewa, da karramawa a matakin gida
* '''31 May 2026''' – Rahoton duniya
== Bangarorin da ake Mayar da Hankali ==
Ana ƙarfafa mahalarta su yi aiki kan:
* Ƙirƙirar sabbin articles da suka shafi Ramadan
* Faɗaɗa articles da ake da su
* Ƙara ingantattun sources da references
* Fassara abun ciki na Ramadan zuwa harsunan gida
* Gyaran rubutu, daidaita neutrality, da inganta tsarin article
== Batutuwan da ake Ba da Shawara ==
Mahalarta na iya aiki kan batutuwa kamar:
* Al’adun Ramadan a Najeriya
* Ayyukan addinin Musulunci a lokacin Ramadan
* Abincin Ramadan da al’adun gargajiya
* Tarihin azumi a Musulunci
* Laylat al-Qadr
* Zakat al-Fitr
* Sallar Taraweeh
* Shirye-shiryen Eid al-Fitr
* Fitattun malaman Musulunci da ke da alaƙa da koyarwar Ramadan
(Ana iya ƙara red links ko jerin articles a nan.)
== Yadda Ake Shiga ==
# Ƙirƙiri ko shiga cikin asusun Wikimedia naka
# Shiga [https://outreachdashboard.wmflabs.org/courses/Wiki_Loves_Ramadan/Wiki_Loves_Ramadan_2026 Wiki Ramadan 2026][https://outreachdashboard.wmflabs.org/courses/Wiki_Loves_Ramadan/Wiki_Loves_Ramadan_2026) dashboard]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
# Zaɓi batu da ya shafi Ramadan
# Inganta ko ƙirƙiri article a lokacin kamfen
# Ƙara amintattun sources
# Bi dokokin abun ciki na Wikipedia
== Bibiyar Gudummawa ==
Ya kamata mahalarta su jera gudummawarsu a nan:
* <nowiki># {{u|Username}} – [[Article name]]</nowiki>
== Hoto da Media ==
Loda hotuna ba dole ba ne. Masu bada gudummawa da ke son loda hotuna su yi hakan ta '''Wikimedia Commons''' tare da bin dokokin lasisi na Commons.
Duba: [[:commons:Commons:Wiki Loves Ramadan 2026]]
== Ƙungiyar Shirya Aiki ta Gida ==
* '''Lead Organizer:''' Bembety
* '''Co-organizers:''' Muhammad Idriss Criteria
* '''Reviewers / Mentors:''' wani mai kula da Wikipedia daga Najeriya
== Karramawa ==
Fitattun mahalarta na iya samun:
* Takardun shaida
* Barnstars
* Karramawa daga al’umma
* Jerin articles da aka haskaka
Karramawar za ta mayar da hankali kan inganci, haɗin kai, da tasiri.
== Bayanan Kula ==
Duk gudummawa dole ne ta:
* Zama ba tare da son rai ba kuma irin na encyclopedia
* Yi amfani da amintattun sources
* Bi dokokin ayyukan Wikimedia
* A yi ta a lokacin jadawalin kamfen
Mun gode da gudummawarku wajen inganta ilimi game da Ramadan a ayyukan Wikimedia!
hxa2wrb0sukt6xjtdeeio1lqtzs2ayb
Ƙungiyar Ayyukan Ruwa ta Amurka
0
140311
831580
793810
2026-05-07T09:16:28Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831580
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Ƙungiyar Ayyukan Ruwa ta Amurka''' ('''AWWA''') ƙungiya ce ta ƙasa da ƙasa mai zaman kanta, kimiyya da ilimi wadda aka kafa don inganta ingancin ruwa da wadatar shi. An kafa ta a shekarar 1881, kuma ƙungiya ce da ke wakiltar mambobi (har zuwa 2024) na kimanin mambobi 50,000 a duk duniya. <ref>{{Cite web |last=Association |first=American Water Works |title=About Us - American Water Works Association |url=http://www.awwa.org/about-us.aspx |website=www.awwa.org}}</ref>
Membobin AWWA sun haɗa da: ayyukan samar da ruwa, masu sarrafa masana'antar tace ruwa da manajoji, masana kimiyya, masu kare muhalli, [[Masana'anta|masana'antu]], masana ilimi, masu kula da ruwa, da sauransu waɗanda ke da sha'awar samar da ruwa da [[lafiyar jama'a]]. AWWA tana aiki ta hanyar bayar da shawarwari, sadarwa, tarurruka, ilimi da horo, kimiyya da fasaha, da kuma ayyukan gida a tsakanin Sassan AWWA 43 a duk faɗin [[Amurka ta Arewa|Arewacin Amurka]].
== Tarihi ==
A shekarar 1908, AWWA ta fara haɓaka ƙa'idodin masana'antu don samfura, matakai da mafi kyawun ayyuka. Shirin Ma'aunin AWWA an amince da shi a duk duniya a matsayin tushen albarkatun kimiyya da gudanarwa ga al'ummar ruwa. A halin yanzu, akwai Ka'idojin AWWA sama da 150 da suka shafi kayan tacewa, sinadarai masu magani, ayyukan kashe ƙwayoyin cuta, mitoci, bawuloli, ayyukan kula da amfani, tankunan ajiya, famfo, da ƙarfe mai ƙarfi, [[Karfe|ƙarfe]], siminti, asbestos-siminti, da bututun filastik da kayan aiki. Kwamitocin dindindin suna yin bita akai-akai da sabunta ƙa'idodin kamar yadda ake buƙata.
A yayin da ake bitar nasarar Dokar Ruwan Sha Mai Tsafta bayan 1974, manyan jami'an EPA sun ambaci muhimmiyar rawar da AWWA ta taka a matsayin wurin taro na tsaka-tsaki, musamman a matakin gida.
A watan Mayun 1985, [[Hukumar Kare Muhalli ta Amurka]] ta shiga yarjejeniyar haɗin gwiwa da wata ƙungiya da [[NSF International]] ke jagoranta don haɓaka ƙa'idodin yarjejeniya na ɓangare na uku da kuma shirin ba da takardar shaida ga duk wani ƙarin ruwan sha kai tsaye da ba kai tsaye ba. Sauran membobin ƙungiyar sun haɗa da AWWA. Ƙungiyar tana da alhakin haɗin gwiwar masana'antun, masu kula da muhalli, masu amfani da samfura da sauran masu sha'awar da ke haɓakawa da kiyaye ƙa'idodin NSF.
A shekarar 1988, AWWA tare da Ƙungiyar Mata Masu Zaɓe, Ƙungiyar Masu Gudanar da Ruwan Sha ta Jihohi da Hukumar Kare Muhalli ta Amurka sun haɗu don zartar da wani kuduri na Majalisar Dokoki wanda ya sanya makon farko na watan Mayu a matsayin "Makon Ruwan Sha." <ref>{{Cite web |title=Drinking Water Week |url=https://www.awwa.org/Events-Education/Drinking-Water-Week |access-date=22 June 2024 |publisher=AWWA}}</ref>
A watan Fabrairun 1991, AWWA ta kafa Water For People, wata kungiya mai zaman kanta ta kasa da kasa mai zaman kanta wacce ke taimaka wa mutane a [[Developing country|kasashe masu tasowa]] wajen inganta rayuwarsu ta hanyar tallafawa ci gaban albarkatun ruwan sha mai dorewa a yankin, wuraren tsafta, da shirye-shiryen ilimi kan lafiya da tsafta.
Hukumar AWWA ta kai ƙarar EPA aƙalla sau biyu kan ƙa'idojin ruwan sha:
* A shekarar 1994, sun kai ƙara kuma sun sami nasara a kan ƙa'idojin ruwan sha, musamman suna ƙalubalantar "haɗa layukan ruwa mallakar masu zaman kansu a cikin ma'anar wuraren rarrabawa a ƙarƙashin ikon tsarin ruwan jama'a. <ref>{{Cite web |title=American Water Works Ass'n v. Environmental Protection Agency (1994) |url=https://www.lsd.law/briefs/view/american-water-works-assn-v-environmental-protection-agency-118946830 |access-date=22 June 2024 |website=LSData }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* A watan Yunin 2024, tare da Ƙungiyar Hukumomin Ruwa na Metropolitan, sun kai ƙara kan iyakokin gurɓataccen PFAS suna masu cewa "EPA ta yi watsi da farashin wannan doka da kuma mummunan tasirin da zai yi wa masu amfani da ruwa" kuma cewa "ba su dogara da mafi kyawun kimiyyar da ake da ita ba".
== Littattafai da tarurruka ==
Domin faɗaɗa rarraba bayanai kan ruwa da batutuwa masu alaƙa, AWWA tana buga ''mujallun mujallu kamar Mujallar AWWA'' da ''Offlow.'' AWWA kuma tana buga littattafai iri-iri, littattafan horo, ƙa'idodi, rahotanni da bidiyo don amfani da ƙwararrun ruwa da sauransu. Ƙungiyar kuma tana shirya taro da bayani na shekara-shekara ga ƙungiyar gaba ɗaya a kowace bazara a Arewacin Amurka. Ana kuma gudanar da tarurrukan sashe a duk sassan Arewacin Amurka. Ana gudanar da tarurrukan musamman a duk shekara kan batutuwa da suka haɗa da ingancin ruwa, tsarin rarrabawa da kuma kula da kayan aiki. AWWA ce ke buga ayyukan tarurrukan shekara-shekara da na musamman.
Tare da haɗin gwiwar sauran ƙungiyoyin ƙwararru, AWWA wata hanya ce ta ci gaba da ilimi da ci gaban ƙwararrun ruwa.
== Albarkatun masana'antar ruwa ==
Ta hanyar Haɗin gwiwa don Ruwa Mai Kyau, AWWA tana aiki tare da [[Hukumar Kare Muhalli ta Amurka]] da sauran ƙungiyoyin ruwa don taimakawa masu samar da ruwa su inganta aikin tsarin fiye da matakan da ake da su na doka. <ref>{{Cite web |last=Association |first=American Water Works |title=Resources & Tools - American Water Works Association |url=http://www.awwa.org/resources-tools/water-utility-management/partnership-for-safe-water.aspx |website=www.awwa.org}}</ref>
== Sassan ==
AWWA ƙungiya ce ta laima wacce ta ƙunshi sassa 43, kowannensu yana wakiltar wani yanki na musamman. Akwai sassa 37 na AWWA a Amurka, sassa 5 na Kanada, kowannensu kuma yana Mexico da Puerto Rico. <ref>{{Cite web |title=Join | American Water Works Association |url=https://www.awwa.org/Membership-Volunteering/Join |website=www.awwa.org}}</ref>
AWWA ta ƙaddamar da AWWAIndia, ƙungiyarta ta farko ta ƙasashen duniya, a shekarar 2015. Hedikwatar AWWAIndia tana Mumbai, Indiya. <ref>{{Cite web |title=A new day dawns in India's water history; American Water Works Association |url=https://www.awwa.org/AWWA-Articles/A-new-day-dawns-in-Indias-water-history |website=www.awwa.org }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
d71m57kmg2tyhkvyy4r8silxxqks7ab
Wurin shakatawa na Dutsen Wicklow
0
140454
831205
798971
2026-05-06T16:54:09Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 4 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831205
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Wurin shakatawa na Dutsen Wicklow''' yanki ne mai kariya mai {{Convert|205|km2|acre}} a [[Ayilan (ƙasa)|Ireland]], ɗaya daga cikin wuraren shakatawa na ƙasa guda takwas a ƙasar.<ref>{{Cite web |title=Wicklow Mountains National Park |url=https://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/ |access-date=22 August 2021 |publisher=wicklowmountainsnationalpark.ie}}</ref> Wurin shakatawa ya ratsa ta gundumar Wicklow da kuma ƙananan yankuna na Kudancin Dublin da Dún Laoghaire–Rathdown a gundumar Dublin. Wurin shakatawa yana cikin tsaunukan Wicklow a ɗan nesa da kudu da [[Dublin]]. Ya ƙunshi wurare daban-daban da ke jan hankalin mazauna birni waɗanda ke neman nishaɗi, da kuma wuraren da masu yawon buɗe ido da masu sha'awar tarihi ke ziyarta.
== Glendalough ==
Babban wurin tarihi shine Glendalough, wanda ke ɗauke da tarin gine-ginen sufaye na Farko na Tsakiya da ke da alaƙa da St Kevin, wani firist na sufaye . Sauran wuraren sun haɗa da Cibiyar Ilimi da ke Bolger's Cottage, a kan Titin Masu Haƙar Ma'adinai kusa da Babban Tafki, Glendalough, da ragowar ƙauyukan haƙar ma'adinai.<ref name="wmnp-mining">{{Cite web |title=Mining |url=http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/Mining.html |access-date=11 July 2011 |publisher=National Parks & Wildlife Service |archive-date=22 September 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110922193708/http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/Mining.html |url-status=dead }}</ref>
== Ayyuka da muhalli ==
Ayyukan nishaɗi da ake da su a wurin shakatawa sun haɗa da tafiya da hawa dutse, hawan dutse, kwale-kwale, nutsewa, yin iyo da kamun kifi mai iyaka,<ref name="wmnp-rec">{{Cite web |title=Water Sports |url=http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/recreation/water-sports |access-date=10 November 2016 |publisher=National Parks & Wildlife Service}}</ref> da damammaki da yawa don yawon buɗe ido da ɗaukar hoto. Masu yawon buɗe ido na motoci na iya bin [[R756 road|hanyar R756]] wacce ke ratsa ta [[Wicklow Gap]].<ref name="wmnp-newlands">{{Cite web |title=New Lands |url=http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/NewLands.html |access-date=11 July 2011 |publisher=National Parks & Wildlife Service |archive-date=22 September 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110922200405/http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/NewLands.html |url-status=dead }}</ref> Wata hanyar tuki mai ban sha'awa tana bin hanyar soja mai tarihi wacce aka tsara [[R115 road|R115]] daga tuddan Dublin kudu ta tsakiyar tsaunuka zuwa ƙauyen [[Laragh, County Wicklow|Laragh]].
Iri-iri na wuraren zama da ake samu a wurin shakatawa sun kama daga cikin fadama mai laushi, dazuzzukan da ba su da ganye, dazuzzukan coniferous, dazuzzukan tuddai, dazuzzukan da aka fallasa, da wuraren duwatsu da kuma wuraren da ba a iya ganinsu ba.<ref name="wmnp-habitats">{{Cite web |title=Habitats |url=http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/Habitats.html |access-date=11 July 2011 |publisher=National Parks & Wildlife Service |archive-date=22 September 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110922194231/http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/Habitats.html |url-status=dead }}</ref> Akwai nau'ikan tsire-tsire da dama, ciki har da bluebells, wood sorrel da wood anemones, woodrush, bracken, polypody fern da nau'ikan mosses daban-daban. Daga cikin bishiyoyin da aka fi samu a wurin shakatawa akwai holly, hazel da tokar dutse .
Wasu daga cikin namun daji da aka kare a wurin shakatawa sun haɗa da nau'ikan [[Jemage|jemagu]] da dama, dawakai marasa galihu, da kuma nau'ikan tsuntsaye guda tara da ke fuskantar barazana ko kuma masu muhimmanci a duniya, ciki har da kaza harrier, peregrine falcon da whooper swan.<ref name="wmnp-threatened">{{Cite web |title=Threatened Species |url=http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/ThreatenedSpecies.html |access-date=11 July 2011 |publisher=National Parks & Wildlife Service |archive-date=22 September 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110922194002/http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/ThreatenedSpecies.html |url-status=dead }}</ref>
== Tarihin da kuma kula da wurin shakatawa ==
Bayan shekaru da yawa ana gabatar da shawarar kafa wurin shakatawa, Charles Haughey, Taoiseach, ya sanar da kafa wurin shakatawa a shekarar 1988, a Glendalough.<ref name="Dáil-1992">{{Cite web |title=Dáil Éireann – Volume 421 – 26 June, 1992 Estimates, 1992. – Vote 10: Office of Public Works (Revised Estimate) |url=http://oireachtasdebates.oireachtas.ie/debates%20authoring/debateswebpack.nsf/takes/dail1992062600010?opendocument |access-date=7 November 2016 |publisher=Office of the Houses of the Oireachtas}}</ref> An ba da kuɗin cibiyar fassara a shekarar 1990 <ref name="Dáil-1991">{{Cite web |title=Dáil Éireann – Written Answers. – County Wicklow Proposed Amenity Development. Tuesday, 5 March 1991 |url=http://oireachtasdebates.oireachtas.ie/debates%20authoring/debateswebpack.nsf/takes/dail1991030500062?opendocument |access-date=7 November 2016 |publisher=Office of the Houses of the Oireachtas}}</ref> kuma an buɗe wurin shakatawa a hukumance a shekarar 1991.<ref name="sherkin-casey">{{Cite journal |last=Casey |first=Seán |year=2002 |title=Wicklow Mountains National Park: An Insight |url=http://www.sherkinmarine.ie/SherkinComment31.pdf |journal=Sherkin Comment |publisher=[[Sherkin Island Marine Station]] |issue=31 |issn=0791-2447 |access-date=11 July 2011 |archive-date=26 March 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120326202711/http://www.sherkinmarine.ie/SherkinComment31.pdf |url-status=dead }}</ref> Hukumar Kula da Wuraren Shakatawa ta Ƙasa da Namun Daji ce ke kula da shi a ƙarƙashin Sashen Fasaha, Gado, Yankuna, Karkara da Harkokin Gaeltacht . Ma'aikatan wurin shakatawa suna da alhakin kiyaye yanayi, haɓaka bincike da ilimi, tsaron jama'a da kuma sauƙaƙe kyakkyawar alaƙa tsakanin wurin shakatawa da al'ummomin da ke kewaye. <ref name="wmnp-mgmt">{{Cite web |title=Park Management |url=http://www.wicklowmountainsnationalpark.ie/ParkManagement.html |access-date=11 July 2011 |publisher=National Parks & Wildlife Service}}</ref>
=== Ƙarin abubuwa a wurin shakatawa na ƙasa ===
A watan Mayu na shekarar 2009, an sanar da ƙara {{Convert|28.33|km2|acres}} a wurin shakatawa. <ref name="wmnp-newlands"/>
A shekarar 2016, jihar ta sayi ƙarin {{Convert|19.8296|km2|acres}} daga wani kamfani mai zaman kansa. Yankin ƙasar ya tashi daga Kippure zuwa kwarin Glenasmole da kuma ma'ajiyar ruwa ta Bohernabreena. An ƙara ƙasar a wurin shakatawa na Wicklow National Park.
== Manazarta ==
3wte8z3l3uvy8ddrtl1m73yqzkt91qo
Hanelle Culpepper
0
140516
831652
794689
2026-05-07T10:07:44Z
Ummun Sultan
23935
831652
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Hanelle M. Culpepper''' wata daraktar talabijin ce ta Amurka da fina-finai, wacce aka fi sani da aikinta a cikin shirye-shiryen talabijin na ''90210'', ''Parenthood'', ''Criminal Minds'', ''Revenge'', ''Grimm'', da ''Star Trek: Discovery'' tare da wasu shirye-shirye.
Kafin '''Hanelle M. Culpepper''' ta kuma fara aiki a talabijin, ta yi aiki a matsayin mataimakiyar shirya fina-finai kuma ta ba da umarni kuma ta shirya gajerun fina-finai. Ta kuma ba da umarni a fina-finan ban sha'awa ''irin su Within'' (2009), ''Deadly Sibling Rivalry'' (2011) <ref>{{Cite web |title=Deadly Sibling Rivalry {{!}} Rotten Tomatoes |url=https://www.rottentomatoes.com/m/deadly_sibling_rivalry |access-date=2025-11-27 |website=www.rottentomatoes.com |language=en}}</ref>, ''Murder on the 13th Floor'' (2012) <ref>{{Cite web |title=Murder on the 13th Floor (2012) {{!}} Rotten Tomatoes |url=https://www.rottentomatoes.com/m/murder_on_the_13th_floor_2012 |access-date=2025-11-27 |website=www.rottentomatoes.com |language=en}}</ref> da ''Hunt for the Labyrinth Killer'' (2013) <ref>{{Cite web |title=Hunt for the Labyrinth Killer {{!}} Rotten Tomatoes |url=https://www.rottentomatoes.com/m/hunt_for_the_labyrinth_killer |access-date=2025-11-27 |website=www.rottentomatoes.com |language=en}}</ref> .
Culpepper ta zama mace ta farko da ta jagoranci darakta kuma darakta 'yar Afirka ta farko <ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |date=2021-02-17 |title='Star Trek: Picard' Director Hanelle Culpepper On Breaking Barriers And Doing The Work – Guest Column |url=https://deadline.com/2021/02/star-trek-picard-director-hanelle-culpepper-guest-column-representation-diversity-1234695042/ |access-date=2021-02-23 |website=Deadline |language=en-US}}</ref> da ta ƙaddamar da sabon shirin ''Star Trek'' a tarihin kamfanin, inda ta jagoranci shirye-shirye uku na farko na ''Star Trek: Picard'' (2020). <ref>{{Cite web |date=March 2019 |title=Hanelle Culpepper to Make Trek History Directing Picard Series |url=https://www.startrek.com/news/hanelle-culpepper-make-trek-history-directing-picard-series}}</ref> Culpepper ya jagoranci kuma ya jagoranci tare da babban jami'in gudanarwa na shirin farfaɗo da shirin <nowiki><i id="mwOQ">Kung Fu</i></nowiki> (2021). <ref> name=":0">{{Cite web |last=Otterson |first=Joe |date=2020-03-05 |title=Hanelle Culpepper to Direct 'Kung Fu' Pilot at CW (EXCLUSIVE) |url=https://variety.com/2020/tv/news/kung-fu-reboot-cw-hanelle-culpepper-1203525156/ |access-date=2021-02-23 |website=Variety |language=en-US}}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
Culpepper ta girma a Alabama a cikin iyali masu son fina-finai da talabijin. Da farko, tana son zama 'yar wasan kwaikwayo, amma iyayenta sun nuna cewa koyaushe tana ba da umarni ga 'yan uwanta a cikin wasannin kwaikwayo da take rubutawa da kuma gabatarwa.
Mahaifinta ya yi aiki a matsayin mai kula da layin waya a wani kamfanin waya a Birmingham. Ya zama ɗaya daga cikin shugabannin farko na 'yan Afirka-Amurka a kamfanin. Mahaifiyarta ma'aikaciyar gida ce wadda daga baya ta yi aiki a banki da kuma gwamnatin birni. <ref> name=":1">{{Cite web |last=Wachter |first=Paul |date=2020-01-22 |title=Famous for its history of diversity, 'Star Trek' gets its first black female director |url=https://andscape.com/features/famous-for-its-history-of-diversity-star-trek-gets-its-first-black-female-director/ |access-date=2021-02-23 |website=[[Andscape]] |language=en-US}}</ref>
Culpepper ɗalibi ce a shekarar 1988 a makarantar Indian Springs, wata makarantar sakandare mai zaman kanta a wajen Birmingham. <ref name="Cook">{{Cite journal |last=Cook |first=Sarah |date=Summer 2017 |title=Hanelle Culpepper Meier '88: From School Plays to Hollywood Productions |url=https://issuu.com/indianspringsschool/docs/summer_2017_magazine |journal=Indian Springs a Magazine for Alumni and Friends of Indian Springs School |location=Indian Springs, Alabama |publisher=[[Indian Springs School]] |volume=15 |issue=2 |page=49}}</ref> A shekarar kammala karatunta ta ƙarshe, ta yanke shawarar zama darakta bayan ta jagoranci wasan kwaikwayo na farko, wani wasan barkwanci na George S. Kaufman, ''If Men Played Cards As Women Do.'' <ref name=":1">{{Cite web |last=Wachter |first=Paul |date=2020-01-22 |title=Famous for its history of diversity, 'Star Trek' gets its first black female director |url=https://andscape.com/features/famous-for-its-history-of-diversity-star-trek-gets-its-first-black-female-director/ |access-date=2021-02-23 |website=[[Andscape]] |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFWachter2020">Wachter, Paul (January 22, 2020). [https://andscape.com/features/famous-for-its-history-of-diversity-star-trek-gets-its-first-black-female-director/ "Famous for its history of diversity, 'Star Trek' gets its first black female director"]. ''[[Andscape]]''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 23,</span> 2021</span>.</cite></ref>
Ta halarci Kwalejin Lake Forest, kusa da Chicago, IL. Ta kasance mai himma a fannin wasan kwaikwayo kuma ta yi karanci a fannin tattalin arziki da Faransanci, inda ta kammala karatun digiri na summa cum laude da Phi Beta Kappa . <ref>{{Cite web |title=Phi Beta Kappa - Elected in the 1990s |url=https://www.lakeforest.edu/academics/students/phibetakappa/1990.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150907205856/https://www.lakeforest.edu/academics/students/phibetakappa/1990.php |archive-date=September 7, 2015 |access-date=January 30, 2020 |website=Lake Forest College |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Culpepper |url=https://www.startrek.com/database_article/culpepper |access-date=January 30, 2020 |website=Star Trek |language=en}}</ref> Ta sami digiri na biyu na MA daga Makarantar Sadarwa ta USC Annenberg . <ref>{{Cite web |title=Bio – Hanelle M. Culpepper |url=http://www.hillview798.com/about/ |access-date=January 30, 2020 |website=Hillview798.com |language=en}}</ref>
== Sana'a ==
Culpepper ita ce darakta kuma mai shirya fim ɗin <nowiki><i id="mwbA">Kung</i></nowiki> <nowiki><i id="mwag">Fu</i></nowiki> (2021). Shirin ya sake fitowa ne daga shirin talabijin na shekarun 1970s, wanda [[David Carradine]] ya fito a matsayin jarumi. Olivia Liang ta fito a cikin shirin sake kunnawa a matsayin wata matashiyar 'yar Amurka 'yar China, Nicky Chen. Culpepper ta ce tana alfahari da gabatar da "bayyananniyar gaskiya game da dangin 'yan Amurka 'yan China". <ref name=":0">{{Cite web |last=Otterson |first=Joe |date=2020-03-05 |title=Hanelle Culpepper to Direct 'Kung Fu' Pilot at CW (EXCLUSIVE) |url=https://variety.com/2020/tv/news/kung-fu-reboot-cw-hanelle-culpepper-1203525156/ |access-date=2021-02-23 |website=Variety |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFOtterson2020">Otterson, Joe (March 5, 2020). [https://variety.com/2020/tv/news/kung-fu-reboot-cw-hanelle-culpepper-1203525156/ "Hanelle Culpepper to Direct 'Kung Fu' Pilot at CW (EXCLUSIVE)"]. ''Variety''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 23,</span> 2021</span>.</cite></ref>
A ranar 13 ga Maris, 2020, takunkumin da aka sanya saboda [[Murar Mashaƙo 2019|annobar COVID-19]] ya dakatar da aikin gwajin ''Kung Fu'' na ɗan lokaci, da kuma yawancin shirye-shiryen fina-finai a faɗin duniya. <ref>{{Cite web |last=Andrew Whalen |date=2020-03-31 |title='Picard' is the first 'Star Trek' series launched by a woman director—here's how she did it |url=https://www.newsweek.com/picard-star-trek-series-premiere-episode-director-hanelle-culpepper-pilot-remembrance-1495328 |access-date=2021-02-23 |website=Newsweek |language=en}}</ref> Saboda wannan jinkiri, Cibiyar Talabijin ta CW da ke shirya sabon shirin ta dage ƙaddamar da shi zuwa ƙarshen 2021. <ref>{{Cite web |last=Keveney |first=Bill |title=CW delays returning favorites until January after COVID-19 shutters production |url=https://www.usatoday.com/story/entertainment/tv/2020/05/14/cw-delays-full-tv-season-launch-until-january-due-pandemic/5190200002/ |access-date=2021-02-23 |website=USA Today |language=en-US}}</ref>
Culpepper yana cikin tsofaffin ɗaliban shirin bitar daraktoci na AFI mai suna AFI DWW+ (wanda a da shi ne Bitar Daraktoci ga Mata). <ref>{{Cite web |date=2025-10-31 |title=Watch: AFI Alums Hanelle Culpepper and Tessa Blake Talk About Directing Episodic Television |url=https://www.afi.com/news/watch-afi-alums-hanelle-culpepper-and-tessa-blake-talk-about-directing-episodic-television/ |access-date=2025-11-27 |website=American Film Institute |language=en}}</ref>
A watan Janairun 2024, AFI ta sanar da cewa Culpepper za ta yi aiki a matsayin '''Daraktar Fasaha ta Baƙo''' a Ajin DWW+ na 2025 — ma'ana za ta kula da manhajar fasaha ta shirin tare da jagorantar sabbin ƙungiyar masu shirya fina-finai. <ref>{{Cite web |date=2025-10-19 |title=AFI Announces Participants for Prestigious AFI DWW+ Program and Names Hanelle M. Culpepper Guest Artistic Director |url=https://www.afi.com/news/afi-announces-participants-for-prestigious-afi-dww-program-and-names-hanelle-m-culpepper-guest-artistic-director/ |access-date=2025-11-27 |website=American Film Institute |language=en}}</ref>
== Kyaututtuka ==
A shekarar 2021, an zaɓi Culpepper don lambar yabo ta NAACP Image Award don Darakta Mai Kyau a cikin Jerin Wasanni saboda aikinta a kan matukin jirgin ''Star Trek: Picard'', "Remembrance". <ref>{{Cite web |last=Del Rosario |first=Alexandra |date=2021-02-02 |title=NAACP Image Awards Nominations: Netflix Tops List With 'Bridgerton', 'Ma Rainey's Black Bottom' & 'Da 5 Bloods' |url=https://deadline.com/2021/02/naacp-image-awards-nominations-2021-1234685220/ |access-date=2021-02-23 |website=Deadline |language=en-US}}</ref> Wannan shine zaɓenta na biyu na kyautar Image Award; na farko ya kasance a cikin 2015 don shirin ''Criminal Minds'', "The Edge of Winter". Shemar Moore ta lashe kyautar Image Award don Mafi Kyawun Jarumi a cikin shirin.
== Rayuwa ta sirri ==
Culpepper ta haɗu da mijinta na gaba, Jeffrey Meier, lokacin da take yin atisaye a Sony yayin da take karatun fim a MA.
== Talabijin ==
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
dh24507ugiwwfd2xex2t2rzsm1mpird
831653
831652
2026-05-07T10:08:01Z
Ummun Sultan
23935
831653
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Hanelle M. Culpepper''' wata daraktar talabijin ce ta Amurka da fina-finai, wacce aka fi sani da aikinta a cikin shirye-shiryen talabijin na ''90210'', ''Parenthood'', ''Criminal Minds'', ''Revenge'', ''Grimm'', da ''Star Trek: Discovery'' tare da wasu shirye-shirye.
Kafin '''Hanelle M. Culpepper''' ta kuma fara aiki a talabijin, ta yi aiki a matsayin mataimakiyar shirya fina-finai kuma ta ba da umarni kuma ta shirya gajerun fina-finai. Ta kuma ba da umarni a fina-finan ban sha'awa ''irin su Within'' (2009), ''Deadly Sibling Rivalry'' (2011) <ref>{{Cite web |title=Deadly Sibling Rivalry {{!}} Rotten Tomatoes |url=https://www.rottentomatoes.com/m/deadly_sibling_rivalry |access-date=2025-11-27 |website=www.rottentomatoes.com |language=en}}</ref>, ''Murder on the 13th Floor'' (2012) <ref>{{Cite web |title=Murder on the 13th Floor (2012) {{!}} Rotten Tomatoes |url=https://www.rottentomatoes.com/m/murder_on_the_13th_floor_2012 |access-date=2025-11-27 |website=www.rottentomatoes.com |language=en}}</ref> da ''Hunt for the Labyrinth Killer'' (2013) <ref>{{Cite web |title=Hunt for the Labyrinth Killer {{!}} Rotten Tomatoes |url=https://www.rottentomatoes.com/m/hunt_for_the_labyrinth_killer |access-date=2025-11-27 |website=www.rottentomatoes.com |language=en}}</ref> .
Culpepper ta zama mace ta farko da ta jagoranci darakta kuma darakta 'yar Afirka ta farko <ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |date=2021-02-17 |title='Star Trek: Picard' Director Hanelle Culpepper On Breaking Barriers And Doing The Work – Guest Column |url=https://deadline.com/2021/02/star-trek-picard-director-hanelle-culpepper-guest-column-representation-diversity-1234695042/ |access-date=2021-02-23 |website=Deadline |language=en-US}}</ref> da ta ƙaddamar da sabon shirin ''Star Trek'' a tarihin kamfanin, inda ta jagoranci shirye-shirye uku na farko na ''Star Trek: Picard'' (2020). <ref>{{Cite web |date=March 2019 |title=Hanelle Culpepper to Make Trek History Directing Picard Series |url=https://www.startrek.com/news/hanelle-culpepper-make-trek-history-directing-picard-series}}</ref> Culpepper ya jagoranci kuma ya jagoranci tare da babban jami'in gudanarwa na shirin farfaɗo da shirin <nowiki><i id="mwOQ">Kung Fu</i></nowiki> (2021). <ref> name=":0">{{Cite web |last=Otterson |first=Joe |date=2020-03-05 |title=Hanelle Culpepper to Direct 'Kung Fu' Pilot at CW (EXCLUSIVE) |url=https://variety.com/2020/tv/news/kung-fu-reboot-cw-hanelle-culpepper-1203525156/ |access-date=2021-02-23 |website=Variety |language=en-US}}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
Culpepper ta girma a Alabama a cikin iyali masu son fina-finai da talabijin. Da farko, tana son zama 'yar wasan kwaikwayo, amma iyayenta sun nuna cewa koyaushe tana ba da umarni ga 'yan uwanta a cikin wasannin kwaikwayo da take rubutawa da kuma gabatarwa.
Mahaifinta ya kuma yi aiki a matsayin mai kula da layin waya a wani kamfanin waya a Birmingham. Ya zama ɗaya daga cikin shugabannin farko na 'yan Afirka-Amurka a kamfanin. Mahaifiyarta ma'aikaciyar gida ce wadda daga baya ta yi aiki a banki da kuma gwamnatin birni. <ref> name=":1">{{Cite web |last=Wachter |first=Paul |date=2020-01-22 |title=Famous for its history of diversity, 'Star Trek' gets its first black female director |url=https://andscape.com/features/famous-for-its-history-of-diversity-star-trek-gets-its-first-black-female-director/ |access-date=2021-02-23 |website=[[Andscape]] |language=en-US}}</ref>
Culpepper ɗalibi ce a shekarar 1988 a makarantar Indian Springs, wata makarantar sakandare mai zaman kanta a wajen Birmingham. <ref name="Cook">{{Cite journal |last=Cook |first=Sarah |date=Summer 2017 |title=Hanelle Culpepper Meier '88: From School Plays to Hollywood Productions |url=https://issuu.com/indianspringsschool/docs/summer_2017_magazine |journal=Indian Springs a Magazine for Alumni and Friends of Indian Springs School |location=Indian Springs, Alabama |publisher=[[Indian Springs School]] |volume=15 |issue=2 |page=49}}</ref> A shekarar kammala karatunta ta ƙarshe, ta yanke shawarar zama darakta bayan ta jagoranci wasan kwaikwayo na farko, wani wasan barkwanci na George S. Kaufman, ''If Men Played Cards As Women Do.'' <ref name=":1">{{Cite web |last=Wachter |first=Paul |date=2020-01-22 |title=Famous for its history of diversity, 'Star Trek' gets its first black female director |url=https://andscape.com/features/famous-for-its-history-of-diversity-star-trek-gets-its-first-black-female-director/ |access-date=2021-02-23 |website=[[Andscape]] |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFWachter2020">Wachter, Paul (January 22, 2020). [https://andscape.com/features/famous-for-its-history-of-diversity-star-trek-gets-its-first-black-female-director/ "Famous for its history of diversity, 'Star Trek' gets its first black female director"]. ''[[Andscape]]''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 23,</span> 2021</span>.</cite></ref>
Ta halarci Kwalejin Lake Forest, kusa da Chicago, IL. Ta kasance mai himma a fannin wasan kwaikwayo kuma ta yi karanci a fannin tattalin arziki da Faransanci, inda ta kammala karatun digiri na summa cum laude da Phi Beta Kappa . <ref>{{Cite web |title=Phi Beta Kappa - Elected in the 1990s |url=https://www.lakeforest.edu/academics/students/phibetakappa/1990.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150907205856/https://www.lakeforest.edu/academics/students/phibetakappa/1990.php |archive-date=September 7, 2015 |access-date=January 30, 2020 |website=Lake Forest College |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Culpepper |url=https://www.startrek.com/database_article/culpepper |access-date=January 30, 2020 |website=Star Trek |language=en}}</ref> Ta sami digiri na biyu na MA daga Makarantar Sadarwa ta USC Annenberg . <ref>{{Cite web |title=Bio – Hanelle M. Culpepper |url=http://www.hillview798.com/about/ |access-date=January 30, 2020 |website=Hillview798.com |language=en}}</ref>
== Sana'a ==
Culpepper ita ce darakta kuma mai shirya fim ɗin <nowiki><i id="mwbA">Kung</i></nowiki> <nowiki><i id="mwag">Fu</i></nowiki> (2021). Shirin ya sake fitowa ne daga shirin talabijin na shekarun 1970s, wanda [[David Carradine]] ya fito a matsayin jarumi. Olivia Liang ta fito a cikin shirin sake kunnawa a matsayin wata matashiyar 'yar Amurka 'yar China, Nicky Chen. Culpepper ta ce tana alfahari da gabatar da "bayyananniyar gaskiya game da dangin 'yan Amurka 'yan China". <ref name=":0">{{Cite web |last=Otterson |first=Joe |date=2020-03-05 |title=Hanelle Culpepper to Direct 'Kung Fu' Pilot at CW (EXCLUSIVE) |url=https://variety.com/2020/tv/news/kung-fu-reboot-cw-hanelle-culpepper-1203525156/ |access-date=2021-02-23 |website=Variety |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFOtterson2020">Otterson, Joe (March 5, 2020). [https://variety.com/2020/tv/news/kung-fu-reboot-cw-hanelle-culpepper-1203525156/ "Hanelle Culpepper to Direct 'Kung Fu' Pilot at CW (EXCLUSIVE)"]. ''Variety''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 23,</span> 2021</span>.</cite></ref>
A ranar 13 ga Maris, 2020, takunkumin da aka sanya saboda [[Murar Mashaƙo 2019|annobar COVID-19]] ya dakatar da aikin gwajin ''Kung Fu'' na ɗan lokaci, da kuma yawancin shirye-shiryen fina-finai a faɗin duniya. <ref>{{Cite web |last=Andrew Whalen |date=2020-03-31 |title='Picard' is the first 'Star Trek' series launched by a woman director—here's how she did it |url=https://www.newsweek.com/picard-star-trek-series-premiere-episode-director-hanelle-culpepper-pilot-remembrance-1495328 |access-date=2021-02-23 |website=Newsweek |language=en}}</ref> Saboda wannan jinkiri, Cibiyar Talabijin ta CW da ke shirya sabon shirin ta dage ƙaddamar da shi zuwa ƙarshen 2021. <ref>{{Cite web |last=Keveney |first=Bill |title=CW delays returning favorites until January after COVID-19 shutters production |url=https://www.usatoday.com/story/entertainment/tv/2020/05/14/cw-delays-full-tv-season-launch-until-january-due-pandemic/5190200002/ |access-date=2021-02-23 |website=USA Today |language=en-US}}</ref>
Culpepper yana cikin tsofaffin ɗaliban shirin bitar daraktoci na AFI mai suna AFI DWW+ (wanda a da shi ne Bitar Daraktoci ga Mata). <ref>{{Cite web |date=2025-10-31 |title=Watch: AFI Alums Hanelle Culpepper and Tessa Blake Talk About Directing Episodic Television |url=https://www.afi.com/news/watch-afi-alums-hanelle-culpepper-and-tessa-blake-talk-about-directing-episodic-television/ |access-date=2025-11-27 |website=American Film Institute |language=en}}</ref>
A watan Janairun 2024, AFI ta sanar da cewa Culpepper za ta yi aiki a matsayin '''Daraktar Fasaha ta Baƙo''' a Ajin DWW+ na 2025 — ma'ana za ta kula da manhajar fasaha ta shirin tare da jagorantar sabbin ƙungiyar masu shirya fina-finai. <ref>{{Cite web |date=2025-10-19 |title=AFI Announces Participants for Prestigious AFI DWW+ Program and Names Hanelle M. Culpepper Guest Artistic Director |url=https://www.afi.com/news/afi-announces-participants-for-prestigious-afi-dww-program-and-names-hanelle-m-culpepper-guest-artistic-director/ |access-date=2025-11-27 |website=American Film Institute |language=en}}</ref>
== Kyaututtuka ==
A shekarar 2021, an zaɓi Culpepper don lambar yabo ta NAACP Image Award don Darakta Mai Kyau a cikin Jerin Wasanni saboda aikinta a kan matukin jirgin ''Star Trek: Picard'', "Remembrance". <ref>{{Cite web |last=Del Rosario |first=Alexandra |date=2021-02-02 |title=NAACP Image Awards Nominations: Netflix Tops List With 'Bridgerton', 'Ma Rainey's Black Bottom' & 'Da 5 Bloods' |url=https://deadline.com/2021/02/naacp-image-awards-nominations-2021-1234685220/ |access-date=2021-02-23 |website=Deadline |language=en-US}}</ref> Wannan shine zaɓenta na biyu na kyautar Image Award; na farko ya kasance a cikin 2015 don shirin ''Criminal Minds'', "The Edge of Winter". Shemar Moore ta lashe kyautar Image Award don Mafi Kyawun Jarumi a cikin shirin.
== Rayuwa ta sirri ==
Culpepper ta haɗu da mijinta na gaba, Jeffrey Meier, lokacin da take yin atisaye a Sony yayin da take karatun fim a MA.
== Talabijin ==
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
hy8nuvhlrg887n51n6ex6qxolt6fao3
831654
831653
2026-05-07T10:08:17Z
Ummun Sultan
23935
831654
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Hanelle M. Culpepper''' wata daraktar talabijin ce ta Amurka da fina-finai, wacce aka fi sani da aikinta a cikin shirye-shiryen talabijin na ''90210'', ''Parenthood'', ''Criminal Minds'', ''Revenge'', ''Grimm'', da ''Star Trek: Discovery'' tare da wasu shirye-shirye.
Kafin '''Hanelle M. Culpepper''' ta kuma fara aiki a talabijin, ta yi aiki a matsayin mataimakiyar shirya fina-finai kuma ta ba da umarni kuma ta shirya gajerun fina-finai. Ta kuma ba da umarni a fina-finan ban sha'awa ''irin su Within'' (2009), ''Deadly Sibling Rivalry'' (2011) <ref>{{Cite web |title=Deadly Sibling Rivalry {{!}} Rotten Tomatoes |url=https://www.rottentomatoes.com/m/deadly_sibling_rivalry |access-date=2025-11-27 |website=www.rottentomatoes.com |language=en}}</ref>, ''Murder on the 13th Floor'' (2012) <ref>{{Cite web |title=Murder on the 13th Floor (2012) {{!}} Rotten Tomatoes |url=https://www.rottentomatoes.com/m/murder_on_the_13th_floor_2012 |access-date=2025-11-27 |website=www.rottentomatoes.com |language=en}}</ref> da ''Hunt for the Labyrinth Killer'' (2013) <ref>{{Cite web |title=Hunt for the Labyrinth Killer {{!}} Rotten Tomatoes |url=https://www.rottentomatoes.com/m/hunt_for_the_labyrinth_killer |access-date=2025-11-27 |website=www.rottentomatoes.com |language=en}}</ref> .
Culpepper ta zama mace ta farko da ta jagoranci darakta kuma darakta 'yar Afirka ta farko <ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |date=2021-02-17 |title='Star Trek: Picard' Director Hanelle Culpepper On Breaking Barriers And Doing The Work – Guest Column |url=https://deadline.com/2021/02/star-trek-picard-director-hanelle-culpepper-guest-column-representation-diversity-1234695042/ |access-date=2021-02-23 |website=Deadline |language=en-US}}</ref> da ta ƙaddamar da sabon shirin ''Star Trek'' a tarihin kamfanin, inda ta jagoranci shirye-shirye uku na farko na ''Star Trek: Picard'' (2020). <ref>{{Cite web |date=March 2019 |title=Hanelle Culpepper to Make Trek History Directing Picard Series |url=https://www.startrek.com/news/hanelle-culpepper-make-trek-history-directing-picard-series}}</ref> Culpepper ya jagoranci kuma ya jagoranci tare da babban jami'in gudanarwa na shirin farfaɗo da shirin <nowiki><i id="mwOQ">Kung Fu</i></nowiki> (2021). <ref> name=":0">{{Cite web |last=Otterson |first=Joe |date=2020-03-05 |title=Hanelle Culpepper to Direct 'Kung Fu' Pilot at CW (EXCLUSIVE) |url=https://variety.com/2020/tv/news/kung-fu-reboot-cw-hanelle-culpepper-1203525156/ |access-date=2021-02-23 |website=Variety |language=en-US}}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
Culpepper ta girma a Alabama a cikin iyali masu son fina-finai da talabijin. Da farko, tana son zama 'yar wasan kwaikwayo, amma iyayenta sun nuna cewa koyaushe tana ba da umarni ga 'yan uwanta a cikin wasannin kwaikwayo da take rubutawa da kuma gabatarwa.
Mahaifinta ya kuma yi aiki a matsayin mai kula da layin waya a wani kamfanin waya a Birmingham. Ya zama ɗaya daga cikin shugabannin farko na ƴan Afirka-Amurka a kamfanin. Mahaifiyarta ma'aikaciyar gida ce wadda daga baya ta yi aiki a banki da kuma gwamnatin birni. <ref> name=":1">{{Cite web |last=Wachter |first=Paul |date=2020-01-22 |title=Famous for its history of diversity, 'Star Trek' gets its first black female director |url=https://andscape.com/features/famous-for-its-history-of-diversity-star-trek-gets-its-first-black-female-director/ |access-date=2021-02-23 |website=[[Andscape]] |language=en-US}}</ref>
Culpepper ɗalibi ce a shekarar 1988 a makarantar Indian Springs, wata makarantar sakandare mai zaman kanta a wajen Birmingham. <ref name="Cook">{{Cite journal |last=Cook |first=Sarah |date=Summer 2017 |title=Hanelle Culpepper Meier '88: From School Plays to Hollywood Productions |url=https://issuu.com/indianspringsschool/docs/summer_2017_magazine |journal=Indian Springs a Magazine for Alumni and Friends of Indian Springs School |location=Indian Springs, Alabama |publisher=[[Indian Springs School]] |volume=15 |issue=2 |page=49}}</ref> A shekarar kammala karatunta ta ƙarshe, ta yanke shawarar zama darakta bayan ta jagoranci wasan kwaikwayo na farko, wani wasan barkwanci na George S. Kaufman, ''If Men Played Cards As Women Do.'' <ref name=":1">{{Cite web |last=Wachter |first=Paul |date=2020-01-22 |title=Famous for its history of diversity, 'Star Trek' gets its first black female director |url=https://andscape.com/features/famous-for-its-history-of-diversity-star-trek-gets-its-first-black-female-director/ |access-date=2021-02-23 |website=[[Andscape]] |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFWachter2020">Wachter, Paul (January 22, 2020). [https://andscape.com/features/famous-for-its-history-of-diversity-star-trek-gets-its-first-black-female-director/ "Famous for its history of diversity, 'Star Trek' gets its first black female director"]. ''[[Andscape]]''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 23,</span> 2021</span>.</cite></ref>
Ta halarci Kwalejin Lake Forest, kusa da Chicago, IL. Ta kasance mai himma a fannin wasan kwaikwayo kuma ta yi karanci a fannin tattalin arziki da Faransanci, inda ta kammala karatun digiri na summa cum laude da Phi Beta Kappa . <ref>{{Cite web |title=Phi Beta Kappa - Elected in the 1990s |url=https://www.lakeforest.edu/academics/students/phibetakappa/1990.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150907205856/https://www.lakeforest.edu/academics/students/phibetakappa/1990.php |archive-date=September 7, 2015 |access-date=January 30, 2020 |website=Lake Forest College |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Culpepper |url=https://www.startrek.com/database_article/culpepper |access-date=January 30, 2020 |website=Star Trek |language=en}}</ref> Ta sami digiri na biyu na MA daga Makarantar Sadarwa ta USC Annenberg . <ref>{{Cite web |title=Bio – Hanelle M. Culpepper |url=http://www.hillview798.com/about/ |access-date=January 30, 2020 |website=Hillview798.com |language=en}}</ref>
== Sana'a ==
Culpepper ita ce darakta kuma mai shirya fim ɗin <nowiki><i id="mwbA">Kung</i></nowiki> <nowiki><i id="mwag">Fu</i></nowiki> (2021). Shirin ya sake fitowa ne daga shirin talabijin na shekarun 1970s, wanda [[David Carradine]] ya fito a matsayin jarumi. Olivia Liang ta fito a cikin shirin sake kunnawa a matsayin wata matashiyar 'yar Amurka 'yar China, Nicky Chen. Culpepper ta ce tana alfahari da gabatar da "bayyananniyar gaskiya game da dangin 'yan Amurka 'yan China". <ref name=":0">{{Cite web |last=Otterson |first=Joe |date=2020-03-05 |title=Hanelle Culpepper to Direct 'Kung Fu' Pilot at CW (EXCLUSIVE) |url=https://variety.com/2020/tv/news/kung-fu-reboot-cw-hanelle-culpepper-1203525156/ |access-date=2021-02-23 |website=Variety |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFOtterson2020">Otterson, Joe (March 5, 2020). [https://variety.com/2020/tv/news/kung-fu-reboot-cw-hanelle-culpepper-1203525156/ "Hanelle Culpepper to Direct 'Kung Fu' Pilot at CW (EXCLUSIVE)"]. ''Variety''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 23,</span> 2021</span>.</cite></ref>
A ranar 13 ga Maris, 2020, takunkumin da aka sanya saboda [[Murar Mashaƙo 2019|annobar COVID-19]] ya dakatar da aikin gwajin ''Kung Fu'' na ɗan lokaci, da kuma yawancin shirye-shiryen fina-finai a faɗin duniya. <ref>{{Cite web |last=Andrew Whalen |date=2020-03-31 |title='Picard' is the first 'Star Trek' series launched by a woman director—here's how she did it |url=https://www.newsweek.com/picard-star-trek-series-premiere-episode-director-hanelle-culpepper-pilot-remembrance-1495328 |access-date=2021-02-23 |website=Newsweek |language=en}}</ref> Saboda wannan jinkiri, Cibiyar Talabijin ta CW da ke shirya sabon shirin ta dage ƙaddamar da shi zuwa ƙarshen 2021. <ref>{{Cite web |last=Keveney |first=Bill |title=CW delays returning favorites until January after COVID-19 shutters production |url=https://www.usatoday.com/story/entertainment/tv/2020/05/14/cw-delays-full-tv-season-launch-until-january-due-pandemic/5190200002/ |access-date=2021-02-23 |website=USA Today |language=en-US}}</ref>
Culpepper yana cikin tsofaffin ɗaliban shirin bitar daraktoci na AFI mai suna AFI DWW+ (wanda a da shi ne Bitar Daraktoci ga Mata). <ref>{{Cite web |date=2025-10-31 |title=Watch: AFI Alums Hanelle Culpepper and Tessa Blake Talk About Directing Episodic Television |url=https://www.afi.com/news/watch-afi-alums-hanelle-culpepper-and-tessa-blake-talk-about-directing-episodic-television/ |access-date=2025-11-27 |website=American Film Institute |language=en}}</ref>
A watan Janairun 2024, AFI ta sanar da cewa Culpepper za ta yi aiki a matsayin '''Daraktar Fasaha ta Baƙo''' a Ajin DWW+ na 2025 — ma'ana za ta kula da manhajar fasaha ta shirin tare da jagorantar sabbin ƙungiyar masu shirya fina-finai. <ref>{{Cite web |date=2025-10-19 |title=AFI Announces Participants for Prestigious AFI DWW+ Program and Names Hanelle M. Culpepper Guest Artistic Director |url=https://www.afi.com/news/afi-announces-participants-for-prestigious-afi-dww-program-and-names-hanelle-m-culpepper-guest-artistic-director/ |access-date=2025-11-27 |website=American Film Institute |language=en}}</ref>
== Kyaututtuka ==
A shekarar 2021, an zaɓi Culpepper don lambar yabo ta NAACP Image Award don Darakta Mai Kyau a cikin Jerin Wasanni saboda aikinta a kan matukin jirgin ''Star Trek: Picard'', "Remembrance". <ref>{{Cite web |last=Del Rosario |first=Alexandra |date=2021-02-02 |title=NAACP Image Awards Nominations: Netflix Tops List With 'Bridgerton', 'Ma Rainey's Black Bottom' & 'Da 5 Bloods' |url=https://deadline.com/2021/02/naacp-image-awards-nominations-2021-1234685220/ |access-date=2021-02-23 |website=Deadline |language=en-US}}</ref> Wannan shine zaɓenta na biyu na kyautar Image Award; na farko ya kasance a cikin 2015 don shirin ''Criminal Minds'', "The Edge of Winter". Shemar Moore ta lashe kyautar Image Award don Mafi Kyawun Jarumi a cikin shirin.
== Rayuwa ta sirri ==
Culpepper ta haɗu da mijinta na gaba, Jeffrey Meier, lokacin da take yin atisaye a Sony yayin da take karatun fim a MA.
== Talabijin ==
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
8z8526ca4llhe6lumwqofvf5fdm1lef
Ƙungiyar 'Yan fashi da makami ta Bowel
0
140526
831572
794730
2026-05-07T09:05:31Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831572
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Ƙungiyar '''<nowiki/>'Yan fashi da makami ta Bowel''' (wanda aka fi sani da '''Ohio Pooping Bandit''') sunan wani mutum ne da ba a san ko waye ba a unguwar Kenmore da ke Akron, Ohio, Amurka, wanda ya [[Bahaya|yi bayan gida]] akai-akai ta rufin motocin mutane bazuwar daga 2012 zuwa 2015. Ana kyautata zaton sunansa Richie ne bisa ga katin zama memba na Hot Topic da aka samu a wurin.<ref>{{Cite web |last=Ortiz |first=Erik |date=March 12, 2015 |title=Akron, Ohio, Police Seek Man Who Defecated on 19 Cars |url=https://www.nbcnews.com/news/crime-courts/akron-ohio-police-seek-man-who-defecated-cars-19-times-n322246 |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20150313044444/http://www.nbcnews.com/news/crime-courts/akron-ohio-police-seek-man-who-defecated-cars-19-times-n322246 |archive-date=2015-03-13 |access-date=2022-08-01 |website=NBC News}}</ref> Jimilla, mai laifin ya yi bayan gida a kan motoci 19 da aka ajiye a kan hanyoyin shiga.<ref>{{Cite web |last=Gorenstein |first=Colin |date=March 12, 2015 |title=The Bowel Movement Bandit" is creating a horrible mess for Ohio police |url=https://www.salon.com/2015/03/12/%e2%80%9cthe_bowel_movement_bandit_is_creating_a_horrible_mess_for_akron_police/ |access-date=2022-08-02 |website=Salon |language=en}}</ref> Mai laifin ya dakatar da yin bayan gida a bainar jama'a ne kawai bayan an ɗauki hoton fuskarsa da kyamarar da aka ɓoye aka kuma ba da shi ga jama'a. <ref>{{Cite web |last=Klee |first=Miles |date=September 20, 2017 |title=Forget the Viral Mad Pooper – Everyone has a Poop Bandit in their Lives |url=https://melmagazine.com/en-us/story/forget-the-viral-mad-pooper-everyone-has-a-poop-bandit-in-their-lives |access-date=2022-08-01 |website=Mel Magazine}}</ref>
== Tarihi ==
Tun daga watan Mayun 2012, mazauna unguwar Kenmore da ke Akron, Ohio, sun sami najasa a kan motocinsu ko a cikin motarsu. Idan motocinsu suna kulle, mai laifin zai yi najasa a kan murfin mota, gilashin mota, murfin tankin mai, madubai, tagogi, ko maɓallan motar.<ref name=":0">{{Cite web |last=Moran |first=Lee |date=March 12, 2015 |title=Ohio serial pooper who has defecated on at least 19 cars gets caught on camera (VIDEO) |url=https://www.nydailynews.com/news/crime/ohio-serial-pooper-caught-camera-defecating-car-article-1.2146616 |access-date=2022-08-02 |website=New York Daily News}}</ref> Duk da haka, idan motocin ba a buɗe su ba, mai laifin zai yi najasa a cikin motar. Jimilla, mutane 19 sun ba da rahoton samun najasa a cikin motarsu, amma Laftanar Rick Edwards na Sashen 'Yan Sanda na Akron ya yi imanin cewa akwai ƙarin waɗanda abin ya shafa.<ref>{{Cite web |last=Koerner |first=Claudia |date=March 11, 2015 |title=Mystery Man Suspected Of Pooping On At Least 19 Cars In Ohio |url=https://www.buzzfeednews.com/article/claudiakoerner/mystery-man-suspected-of-pooping-on-at-least-19-cars-in-ohio |access-date=2022-08-02 |website=BuzzFeed News |language=en}}</ref>
A ranar 10 ga Maris, 2015, an kama fuskar mai laifin a cikin wata [[Hidden camera|kyamarar ɓoye]] da mahaifin wata mata da mai laifin ya yi wa motarta hari sau bakwai.<ref name=":02">{{Cite web |last=Moran |first=Lee |date=March 12, 2015 |title=Ohio serial pooper who has defecated on at least 19 cars gets caught on camera (VIDEO) |url=https://www.nydailynews.com/news/crime/ohio-serial-pooper-caught-camera-defecating-car-article-1.2146616 |access-date=2022-08-02 |website=New York Daily News}}</ref> Kyamarar ɓoye ta ɗauki hoto duk bayan daƙiƙa goma sha biyu.<ref>{{Cite web |last=LaRue |first=William |date=March 12, 2015 |title=Ohio resident, fed up after man poops on 19 cars, catches culprit on camera |url=https://www.nola.com/news/article_a27883ce-61cb-5b1e-be92-9fca48d626bc.html |access-date=2022-08-02 |website=NOLA.com |language=en}}</ref> ''[[Akron Beacon Journal|Jaridar Akron Beacon]]'' ta fitar da hoton mai laifin ga jama'a a ranar 11 ga Maris, 2015. An kiyasta cewa mai laifin yana cikin tsakiyar shekarunsa na 40 lokacin da aka ɗauki hoton.<ref>{{Cite web |last=Freeman |first=Kevin |date=March 11, 2015 |title=Akron police searching for "mystery pooper" caught in the act |url=https://fox8.com/news/akron-police-searching-for-mystery-pooper-caught-in-the-act/ |access-date=2022-08-02 |website=Fox 8 Cleveland WJW |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== Jerin abubuwan da suka faru na ɓangare ===
{| class="wikitable"
|+
! Kwanan wata <ref>{{Cite web |last=Adam Ferrise |first=cleveland com |date=March 12, 2015 |title=Police: Man has pooped on, and in, 19 Akron cars since 2012 |url=https://www.cleveland.com/akron/2015/03/police_man_has_pooped_on_and_i.html |access-date=2022-08-02 |website=cleveland |language=en}}</ref>
! Samfurin Mota
! Cikakkun bayanai
|-
| 15 ga Mayu, 2012
| [[Toyota Celica|Toyota Celica ta 2000]]
| Wani mutum mai shekaru 27 ya shaida wa hukumomi cewa wani ya yi bahaya a kan motarsa, yana mai cewa wannan ne karo na biyu da ya ga najasa a kan motarsa.
|-
| Disamba 5, 2012
| 2002 Mitsubishi Galant
| Wata mata mai shekaru 32 ta kai rahoto ga hukumomi cewa wani ya jefa najasa a kan murfin motarta.
|-
| Disamba 19, 2012
| 2002 Mitsubishi Galant
| Wannan matar da aka ambata a cikin lamarin na ranar 5 ga Disamba ta ba da rahoton cewa wani ya sake sanya najasa a kan murfin motarta.
|-
| 14 ga Agusta, 2013
| [[Toyota Celica|Toyota Celica ta 2002]]
| Wata mata 'yar shekara 25 ta ba da rahoton cewa wani ya yi bayan gida a motarta. Ta ce wannan ne karo na biyu da ta ga najasa a motarta.
|-
| Satumba 4, 2013
| Chevrolet Cavalier na 2003
| Wata mata mai shekaru 43, ta shaida wa 'yan sanda cewa wani ya yi bayan gida a kan murfin motarta sannan ya shafa najasa a kan maƙallan ƙofar.
|-
| 1 ga Oktoba, 2013
| [[Toyota Celica|Toyota Celica ta 2002]]
| Matar da ta yi magana a kan lamarin ranar 14 ga Agusta ta ba da rahoton cewa wani ya sake yin bayan gida a kan murfin motarta. <ref>{{Cite web |last=Dyer |first=Bob |date=March 11, 2015 |title='Serial pooper' on the loose in Ohio |url=https://www.chicagotribune.com/chi-serial-pooper-ohio-20150311-htmlstory.html |access-date=2022-08-02 |website=Chicago Tribune}}</ref>
|-
| 15 ga Yuli, 2014
| Chevrolet Camaro na 1991
| Wani mutum mai shekaru 30, ya shaida wa 'yan sanda cewa wani ya yi bayan gida a kan murfin motarsa, sannan ya shafa najasa a madubin gefen fasinja.
|-
| 15 ga Oktoba, 2014
| Chevrolet Cavalier na 2002
| Wani mutum mai shekaru 19, ya ba da rahoton cewa wani ya yi bayan gida a kan murfin motarsa, sannan ya shafa najasa a kan hannun motar.
|-
| Janairu 22, 2015
|
| Wani mutum ya sanar da 'yan sanda cewa wani ya yi bahaya a cikin motarsa.
|-
| Maris 10, 2015
|
| An kama wanda ya aikata laifin ta hanyar kyamarar da aka ɓoye yana yin bayan gida a kan motar wata mata. <ref>{{Cite web |date=March 12, 2015 |title=Call of Duty: Police searching for "serial pooper" |url=https://www.cbsnews.com/news/call-of-duty-police-searching-for-serial-pooper-who-defectates-on-cars/ |access-date=2022-08-02 |website=www.cbsnews.com |language=en-US}}</ref>
|}
== Manazarta ==
ipe32uktrnhdyqy1p79igug2vnp2oxc
Ƙungiyar Mata Masu Tarihi
0
141556
831627
824396
2026-05-07T09:55:56Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 4 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831627
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Ƙungiyar Masana Tarihi ta Mata Baƙaƙe''' ( '''ABWH''' ) ƙungiya ce mai zaman kanta wacce ba ta neman riba ba wadda ke [[Washington, D.C.|Washington, DC]], a [[Tarayyar Amurka|Amurka]] . An ƙirƙiro ƙungiyar a shekarar 1977 kuma an kafa ta a hukumance a shekarar 1979.
== Tarihi ==
An ƙirƙiro Ƙungiyar Masana Tarihi ta Mata Baƙaƙe a shekarar 1977 ta hannun masana tarihi mata baƙaƙe uku: Elizabeth Parker, Eleanor Smith, da Rosalyn Terborg-Penn . <ref>{{Cite web |date=April 4, 2017 |title=About Us |url=http://abwh.org/history/ |access-date=December 3, 2020 |website=Association of Black Women Historians |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Kundin tsarin mulkin ƙungiyar ya fayyace manufofi huɗu: kafa hanyar sadarwa tsakanin membobinta, haɓaka mata baƙaƙe a cikin wannan sana'a, yaɗa bayanai game da damammaki a wannan fanni, da kuma ba da shawarar batutuwa na bincike da adana bayanai.
Kafin a ƙaddamar da ƙungiyar a ƙarshen shekarar 1979 a [[New York (jiha)|birnin New York]], an gudanar da tarurruka a faɗin Amurka a Cincinnati, [[California]], da [[Massachusetts]], inda matan suka kafa tsarinta. An zaɓi kwamiti don ya ambaci sunan ƙungiyar da kuma samar da wata wasiƙa, ''Truth'', wacce aka sanya wa suna bayan [[Sojourner Truth]], wacce ta yi wa Baƙar fata fata kisan gilla. <ref>name="About">{{Cite web |title=About ABWH |url=http://abwh.org/history/ |access-date=February 22, 2016 |website=www.abwh.org }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Membobin farko na kwamitin zartarwa sune Darlene Clark Hine, Rosalyn Terborg-Penn, Janice Sumler-Lewis, Bettye J. Gardner, Sharon Harley, Cheryl Johnson, Juanita Moore, Sylvia M. Jacobs, Maria A. Brown, da Cynthia Neverdon-Morton.
Ƙungiyar ta gudanar da tarurrukan bincike da kuma liyafar cin abincin rana na shekara-shekara, kuma ta buga wani littafi don tunawa da cika shekaru 20 da kafuwarta. Taron bincike na farko da ta gudanar, a [[Jami'ar Howard]] a shekarar 1983, mai taken "Mata a cikin Al'ummar Afirka: Ra'ayi Mai Ma'ana Tsakanin Al'adu". Taron cin abincin rana na farko, a shekarar 1981, ya ƙunshi manyan masu jawabi kuma ya taimaka wajen tara kuɗi ga ƙungiyar. Manyan masu jawabi sun haɗa da Nell Irvin Painter, Elizabeth Clarke Lewis, da Mary Frances Berry . A shekarar 1992, ɗan takarar shugaban ƙasa na wancan lokacin [[Bill Clinton]] ya gabatar da gajerun jawabai. <ref>name="About">{{Cite web |title=About ABWH |url=http://abwh.org/history/ |access-date=February 22, 2016 |website=www.abwh.org }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[http://abwh.org/history/ "About ABWH"]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. ''www.abwh.org''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 22,</span> 2016</span>.</cite></ref>
Ƙungiyar Masana Tarihi ta Mata Baƙaƙe ta ci gaba da gudanar da taron cin abincin rana na shekara-shekara, kuma ta buga littattafai biyu: ''In Site of the Double Drawbacks: African American Women in History and Culture'' da ''The Truth Worth of Race: African American Women and the Struggle for Freedom.'' Erica Armstrong Dunbar ita ce darakta ta ƙasa a yanzu.
A shekarar 2012, ABWH ta buga wata sanarwa game da fim ɗin ''The Help'', inda ta ce fim ɗin "yana ɓata, yana yin watsi da shi, kuma yana ɓata abubuwan da ma'aikatan gida baƙaƙe ke fuskanta." <ref> name="Rivas">{{Cite web |last=Rivas |first=Jorge |title=The Association of Black Women Historians Says 'The Help' is Distorted |url=http://colorlines.com/archives/2012/01/association_of_black_women_historians_wants_you_to_know_the_help_is_distorted.html |access-date=August 15, 2014 |website=Colorlines}}</ref>
== Jagoranci na yanzu ==
Membobin majalisar zartarwa na yanzu sune: [[Charisse Burden Stelly]] - 'yar majalisa, [[Sheena Harris]] - Daraktan memba, [[Adam McNeil]] - Daraktan Kafafen Yada Labarai na Zamani, [[Cherisse Jones Branch|Reshen Cherisse Jones -]] Daraktan Yankin Kudu, [[Siobhan Carter-David|Siobhan Carter-David -]] Daraktan Yankin Gabas, [[Erica Ball]] - Daraktan Yankin Far Western, Elizabeth Todd-Breland - Daraktan Yankin Midwestern, Kali Gross - Daraktan Samar da Ayyuka na Kirkire-kirkire (ABWH-TV), [[Charlene Fletcher]] - Daraktan Littattafai na Ƙasa, da [[Tianna Wilson]] - Wakilin Ɗalibai Masu Digiri. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2021)">ana buƙatar ambato</span></nowiki>'' ]</sup>
== Kyaututtuka ==
Ƙungiyar Masana Tarihi ta Mata Baƙaƙe tana girmama ayyukan da mata 'yan asalin Afirka ke yi a cikin al'umma bisa ga al'amuran tarihi. Suna fifita sabbin mutane a fannin tarihi ba wai kawai ƙwararru ba. Kyautar wallafe-wallafe ita ce lambar yabo ta Letitia Woods Brown Memorial Publication Award, kuma akwai "Kyaututtuka ga Malaman Ilimi a Fannin Tarihi" da yawa.
* [http://truth.abwh.org/awards/lillian-hornsby/ Kyautar Tunawa da Lillian Hornsby] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190824212632/http://truth.abwh.org/awards/lillian-hornsby/ |date=2019-08-24 }}
* [http://truth.abwh.org/awards/drusilla-dunjee-houston/ Kyautar Drusilla Dunjee Houston] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181005044117/http://truth.abwh.org/awards/drusilla-dunjee-houston/ |date=2018-10-05 }}
* Kyautar Karatu ta Ƙaramin Malami ta Rosalyn Terborg-Penn
* Kyautar Jagoranci ta Lorraine Anderson Williams
== Manazarta ==
{{Reflist|30em}}
== Nassoshi ==
* Dagbovie, Pero Gaglo (2004). "Masana Tarihi Baƙaƙen Mata daga Ƙarshen ƙarni na 19 zuwa Wayewar Ƙungiyar 'Yancin Bil'adama", ''Mujallar Tarihin Baƙar fata ta Amurka'', Juzu'i na 89, Lamba ta 3, Lokacin bazara na 2004, shafi na 1. 241–261.
01svvuz88d5ddltoqdr7xzagpwjvrbi
Yaren Trans-Fly
0
141673
831389
799009
2026-05-06T22:43:23Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831389
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Harsunan '''Trans-Fly''' ƙananan dangin yarukan Papuan ne da Timothy Usher ya gabatar, waɗanda ake magana da su a yankin Fly River . <ref>{{Cite web |last=Usher |first=Timothy |last2=Suter |first2=Edgar |title=East Trans Fly |url=https://newguineaworld.linguistik.uzh.ch/families/east-trans-fly |website=newguineaworld }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Harsuna ==
* Gabashin Trans-Fly (Oriomo Plateau)
* Pahoturi (River Paho)
* ''Waia'' (Tabo)
== Nau'in ==
Ana samun bambancin mai suna na farko da na musamman a cikin iyalan Pahoturi River da Oriomo, da kuma a cikin harshen Yammacin Torres Strait, amma ba a wasu harsuna na Kudancin New Guinea ba.<ref name="Evans-Southern">{{Cite book|last3=Nicholas Evans (linguist)}}</ref>
== Manazarta ==
eylacscq1czy24i6qbh55brch7crr34
Zella na Milhau
0
142770
831526
824134
2026-05-07T06:31:55Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831526
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zella na Milhau''' (1866-1954) 'yar wasan kwaikwayo ce ta Amurka, direban motar asibiti, mai shirya al'umma kuma 'yar sanda mai babur. Milhau ya taimaka wajen shirya ''Block Beautiful'', shirin kyautata unguwa na 1902 a Brooklyn, New York. A matsayinta na mai zane an san ta da zane-zane, waɗanda aka haɗa su a cikin tarin kayan gargajiya da yawa. A lokacin yakin duniya na farko ta tafi Ingila don yin aikin sa kai, kuma an nada ta a matsayin sajan daukar ma'aikata a cikin Sojojin Horar da Masu Sa kai. Daga baya ta tara kudaden al'umma a Southampton don sayen motar asibiti, wanda ta sanye take da ita kuma ta tuka ta a Faransa tsakanin layin gaba da asibitoci. Ta sami Croix de guerre da Medal of French Gratitude daga gwamnatin Faransa saboda hidimar da ta yi. A lokacin da ta dawo Southampton, ta kasance a takaice jami'in 'yan sanda na farko a yankin.
== Tarihin rayuwa ==
An haifi Zella de Milhau a shekara ta 1866 <ref>{{Cite web |url=https://www.ancestry.com/imageviewer/collections/1174/images/USM1490_469-0259?pId=1028844 |access-date=2025-01-26 |website=www.ancestry.com}}</ref> a [[Manhattan]]" id="mwJA" rel="mw:WikiLink" title="NoHo, Manhattan">NoHo, New York a Manhattan, a cikin gine-ginen Colonnade Row a kan titin Lafayette . <ref name="NYT2">{{Cite web |last=Gray |first=Christopher |date=15 June 1997 |title=By That Endangered but Hardy Species, the Street Tree (Published 1997) |url=https://www.nytimes.com/1997/06/15/realestate/by-that-endangered-but-hardy-species-the-street-tree.html |website=The New York Times}}</ref> Iyayenta suna gudanar da kantin sayar da magunguna mai nasara a Manhattan. Kwarewarta ta farko ta ilimin fasaha ta kasance a kungiyar Art Students League ta New York .
A shekara ta 1896 an ruwaito cewa tana da ɗakin karatu a New York, kuma tana yin zane-zane da tawada don littattafai na lokaci-lokaci. Ayyukanta sun bayyana a cikin 1891 a cikin The Decorator and Furnisher kuma a cikin 1895 a cikin Monthly Illustrator, <ref>{{Cite journal |last=Milhau |first=Zella |year=1891 |title=Home Decoration |url=https://www.jstor.org/stable/25586483 |journal=The Decorator and Furnisher |volume=19 |issue=3 |pages=109–112 |doi=10.2307/25586483 |jstor=25586483 |url-access=subscription}}</ref> A shekara ta 1898 ta koma 291 Henry Street a Brooklyn; ta bayyana a cikin rajistar zamantakewa wannan shekarar. <ref name="NYT2" /> Ya kasance a kan titin Henry a cikin 1902 cewa ta jagoranci ƙoƙari na farko don kyautata birane da ake kira ''Block Beautiful'' . <ref name="NYT2"/><ref name="BrownstoneDetectives">{{Cite web |date=July 10, 2017 |title=The Greenest Block in Brooklyn |url=https://www.brownstonedetectives.com/miss-zella-milhaus-greenest-block-in-brooklyn-1902/ |website=The Brownstone Detectives}}</ref> A matsayin wani ɓangare na ƙoƙarin kawo ƙarin itatuwa da tsire-tsire zuwa unguwar, ta shirya maƙwabtanta don shiga. ''[[New York Times|Jaridar New York Times]]'' ta rubuta a shekarar 1997 cewa ta shawo kan maƙwabtanta su "ƙara akwatunan taga, shuka bishiyoyi, shigar da kayan lambu da dawo da yadudduka na baya daga sandunan wanki da ƙasa mai wuya. Ta tattara ƙirar ƙira don akwatunan taga. "<ref name="NYT2" />
[[Fayil:Zella-De-Milhau-Montauk-Bluffs.jpg|right|thumb|Montauk Bluffs, na Zella de Milhau (1920) ]]
=== Ka ƙaura zuwa Southampton ===
De Milhau ta kasance baƙo mai yawa a Southampton, inda ta kuma halarci Shinnecock Hills Summer School of Art .
=== Yaƙin Duniya na I ===
A lokacin yakin duniya na farko ta bar Southampton zuwa Ingila a lokacin 1914 da 1915, inda ta yi aiki tare da O.H.M.S Volunteer Motor Corps <ref name="southamptonGov">{{Cite web |title=Auxilliary [sic] Ambulance Corps |url=https://www.southamptontownny.gov/DocumentCenter/View/9257/Zella-de-Milhau---Auxilliary-Ambulance-Corps-PDF |publisher=Government of Southampton}}</ref> kuma an nada ta a matsayin sajan daukar ma'aikata. Tare da kudaden da aka tara daga 'yan Southampton ta sayi motar asibiti a Faransa kuma ta tuka ta tsakanin layin gaba da asibitoci.<ref name="NYT">{{Cite web |last=Jacobson |first=Aileen |date=12 March 2010 |title=Of Suffragettes and Seamstresses (Published 2010) |url=https://www.nytimes.com/2010/03/14/nyregion/14artsli.html |website=The New York Times}}</ref> Don aikinta na lokacin yaƙi ta sami Croix de Guerre na Faransa, Gold Medaille de la Reconnaissance francaise, ambato daga asibitoci uku na gaba da garin Verberie, Faransa.
=== Komawa zuwa Southampton ===
Bayan ta dawo Southampton, ta sayi babur kuma ta zama jami'in babur na farko, "ofishin lamba 6". Jaridar New York Tribune ta ruwaito a watan Yulin 1920 cewa "Society Girl Motor Cop" Milhau ta dauki matsayin 'yar sanda mai babur, don bin direbobin da ke saurin gudu. A watan Satumbar 1920, shugaban 'yan sanda na Southampton ya ba da rahoton cewa Milhau zai daina hawa babur, kuma ya koma aikin' yan sanda a matsayin jami'in salula da mai fassara ga baƙi da ke fuskantar kotun yankin.
De Milhau ita ce batun littafin 1936 Thank God for Laughter na Mel Erskine, sunan alkalami na abokin tarayya, marubucin Burtaniya, <ref>{{Cite web |title=Dec 16, 1936, page 44 - Brooklyn Eagle at Newspapers.com - Newspapers.com |url=https://www.newspapers.com/image/577444955/?match=1&terms=Erskine |access-date=2025-01-26 |website=www.newspapers.com |language=en}}</ref> Mollie Lawton. <ref>{{Cite web |title=Nov 24, 1936, page 36 - Brooklyn Eagle at Newspapers.com - Newspapers.com |url=https://www.newspapers.com/image/52679911/?terms=%22Mollie%20Lawton%22&match=1 |access-date=2025-01-26 |website=www.newspapers.com |language=en}}</ref>
De Milhau ta ci gaba da kasancewa ƙwararren mai buga takardu a lokacin da ta dawo Southampton. A watan Oktoba 1923, Gidan Tarihi na Brooklyn Quarterly ya rubuta cewa biyu daga cikin bugawa na De Milhau, "''Sand Dunes, Long Island''" da "Lowland" sun kasance abubuwan da suka shiga kwanan nan na Gidan Tarihin Brooklyn. <ref>{{Cite journal |last=Hutchinson |first=Susan A. |last2=Lane |first2=Ferris |last3=Cole |first3=Timothy |date=1922 |title=Prints Among the Recent Accessions |url=https://www.jstor.org/stable/26459289 |journal=The Brooklyn Museum Quarterly |volume=9 |issue=4 |pages=194–198 |issn=2578-7632 |jstor=26459289}}</ref>
A cikin 1923 De Milhau ya gabatar da bugawa mai launi ga Nunin Shekara na Bakwai na Brooklyn Society of Etchers . Rubutun ta "Boats Along Shore" zai sa masu son teku su "yi tsayi don iska" a cewar Ernest G. Draper na Brooklyn Museum Quarterly .
== Tarin abubuwa ==
An haɗa aikinta a cikin tarin Smithsonian American Art Museum, Ruth da Elmer Wellin Museum of Art, <ref>{{Cite web |title=Works – Zella de Milhau – Artists – Ruth and Elmer Wellin Museum of Art at Hamilton College |url=http://wellin-emuseum.hamilton.edu/people/288/zella-de-milhau;jsessionid=D86EF4E9229D4E18E1F77C24E17C75DA/objects |website=wellin-emuseum.hamilton.edu }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Smith College, <ref>{{Cite web |title=Collections Database Five Colleges and Historic Deerfield Museum Consortium |url=https://museums.fivecolleges.edu/detail.php?museum=&t=objects&type=exact&f=&s=cotta&record=720 |website=museums.fivecolleges.edu }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Guild Hall na East Hampton, <ref>{{Cite web |title=Zella de Milhau |url=https://pc.guildhall.org/artpress_artist/zella-de-milhau/ |website=pc.guildhall.org}}</ref> da National Gallery of Art, Washington.<ref>{{Cite web |title=Bird Houses, Southampton |url=https://www.nga.gov/collection/art-object-page.32851.html |website=www.nga.gov}}</ref>
== Manazarta ==
d36yxbq472xj8wcr4ww667e1f1dz5p8
Vera Kamtukule
0
143233
831347
803745
2026-05-06T21:31:34Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1342383610|Vera Kamtukule]]"
831347
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Dokta Vera Kamtukule''' marubuciya ce ta [[Malawi|Malawian]], mai fafutuka kuma 'yar siyasa, wacce ke da mukamin minista a majalisar ministocin Malawi . An nada Kamtukule a matsayin Ministan Yawon Bude Ido a ranar 31 ga watan Janairun shekara ta 2023. <ref>{{Cite web |date=2023-02-01 |title=Chakwera drops Tonse secretary generals Mkaka, Kaliati in Cabinet - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/chakwera-drops-tonse-secretary-generals-mkaka-kaliati-in-cabinet/ |access-date=2023-02-01 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> Kafin wannan, Vera ta yi aiki a matsayin Ministan Kwadago tun daga 26 ga Janairun 2022 kuma a matsayin mataimakin Ministan Kwararrun bayan zaben shugaban Malawi na 2020. A cikin 2021 Vera Kamtukule ta ɗauki matsayinta na Shugabar Sashin Aiki da Aiki na [[Ƙungiyar Ci Gaban Kudancin Afirka|SADC]] . <ref>{{Cite web |title=5th Global Conference on the Elimination of Child Labour |url=https://www.5thchildlabourconf.org/en/speakers/vera-kamtukule |access-date=2022-06-20 |website=www.5thchildlabourconf.org |language=en}}</ref>
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Kamtukule a ranar 31 ga Disamba 1981 a Blantyre kuma tana da shekaru bakwai ta ƙaura zuwa garin Zingwangwa. [ana maganar hujja] [citation need] Ta yi karatu a makarantar sakandare ta Zingwa, kuma daga nan ta tafi yin karatun digirinta na farko a jami’ar Malawi, Chancellor College.
[[Fayil:(L-R)_Justice_Agnes_Patemba;_Hon_Vera_Kamtukule;_Christina_McKelvie_MSP_at_the_SMP’s_2023_Annual_Gathering.png|left|thumb| (L-R) Mai Shari'a Agnes Patemba, Kamtukule da Christina McKelvie MSP a taron Scotland Malawi Partnership a 2023]]
Daga baya ta tafi karatu don Digirin Kimiyya na Jagora a Gudanar da Dabarun a Jami'ar Derby, [[Birtaniya|Burtaniya]]. Kamtukule tana da difloma a cikin tallace-tallace da difloma na digiri a cikin kula da ƙasa.<ref name="cv2">{{Cite web |title=Vera Kamtukule starts as MaSP Chief Executive |url=https://www.scotland-malawipartnership.org/news/vera-kamtukule-starts-as-masp-chief-executive |access-date=2025-05-09 |website=www.scotland-malawipartnership.org |language=en-GB}}</ref> Ta yi karatu don PhD a cikin Ci gaban Al'umma a [[Jami'ar Mzuzu]] .
Ta kasance babban jami'in zartarwa na Malawi Scotland Partnership <ref name=":0">{{Cite web |date=2017-07-08 |title=Vera Kamtukule: New CEO for the Malawi Scotland Partnership |url=https://www.mwnation.com/vera-kamtukule-new-ceo-malawi-scotland-partnership/ |access-date=2021-09-06 |website=The Nation Online |language=en-US}}</ref> A cikin 2017 ta koma Zingwangwa inda ta kwashe dare don tara kudade ga cibiyar kiwon lafiya. Ta furta cewa tun tana yarinya iyayenta sun tsawata mata lokacin da suka gano cewa ta yaudari ma'aikatan da ke wurin don ba ta abinci mai gina jiki wanda aka yi niyya ga marasa abinci mai ginaɗi.<ref>{{Cite web |title=Blantyre Sleepover Challenge |url=https://www.scotland-malawipartnership.org/news/blantyre-sleepover-challenge |access-date=2026-03-08 |website=www.scotland-malawipartnership.org |language=en-GB}}</ref>
Kamtukule ya kasance yana jagorantar Malawi Scotland Partnership (MaSP) a matsayin Shugaba. An nada Vera a matsayin Ministan Ayyuka a ranar 26 ga Janairu, 2022, biyo bayan rushewar Shugaba Dr. [[Lazarus Chakwera]] na majalisar ministocinsa, duk da cewa ba memba ne na majalisa ba. Ita ce mace mafi ƙanƙanta a cikin majalisar ministoci kuma ta kasance Mataimakin Minista a wannan Ma'aikatar daga 8 ga Yulin 2020. <ref>{{Cite web |title=5th Global Conference on the Elimination of Child Labour |url=https://www.5thchildlabourconf.org/en/speakers/vera-kamtukule |access-date=2025-09-14 |website=www.5thchildlabourconf.org |language=en}}</ref>
Kamtukele ya bayyana sabon Dokar Yawon Bude Ido ta 2025 a watan Afrilu. Ya kirkiro Hukumar Kula da Yawon Bude Ido ta Malawi da Kwalejin Yawon Bude Udo ta Malawi kuma an ce shine babban canji tun 1968.<ref>{{Cite web |last=ATTA |title=Malawi Ushers in New Era for Tourism with Landmark Legislation |url=https://atta.travel/resource/malawi-ushers-in-new-era-for-tourism-with-landmark-legislation.html |access-date=2025-04-17 |website=atta.travel |language=en}}</ref>
== Littattafai ==
A cikin 2013 Kamtukule ya rubuta wani littafi mai taken "The Supply and Demand of Housing in Malawi" <ref>{{Cite web |date=2013-02-03 |title=Malawian clinches deal with German publisher: Vera Kamtukule writes book on urban housing for middle income |url=https://www.nyasatimes.com/malawian-clinches-deal-with-german-publisher-vera-kamtukule-writes-book-on-urban-housing-for-middle-income/ |access-date=2021-09-06 |website=Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |language=en-GB}}</ref> wanda Lambert Academic Publishing ya buga. A cikin 2020 daya daga cikin littattafanta Made to Bloom ya lashe kyautar Mawallafin Afirka.<ref name="intaward">{{Cite web |date=2020-08-05 |title=Deputy minister Verah Kamtukule 'Made to Bloom' book wins international award: 'This is for Malawi' |url=https://www.nyasatimes.com/deputy-minister-verah-kamtukule-made-to-bloom-book-wins-international-award-this-is-for-malawi/ |access-date=2021-09-06 |website=Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |language=en-GB}}</ref> Kamtukule tun daga lokacin ya wallafa wasu littattafai biyar, ''Fiye da Matar Fasto'', Mace Mai Kwararru, Abubuwa 41 da ke lalata Mata Masu Kyau da Abubuwa 29 da ke lalata Maza Masu Kyau.<ref name="intaward" />
== Rayuwa ta mutum ==
Vera Kamtukule ta auri Edson Kamtukule, tare suna da 'ya'ya mata biyu.<ref name=":0">{{Cite web |date=2017-07-08 |title=Vera Kamtukule: New CEO for the Malawi Scotland Partnership |url=https://www.mwnation.com/vera-kamtukule-new-ceo-malawi-scotland-partnership/ |access-date=2021-09-06 |website=The Nation Online |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Authority control}}
* {{Official website|https://www.verakamtukulewrites.com/}}
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
amhtshk5z94a8no4tulqozeei5ub4so
831616
831347
2026-05-07T09:45:10Z
Mahuta
11340
831616
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Dokta Vera Kamtukule''' marubuciya ce ta [[Malawi|Malawian]], mai fafutuka kuma 'yar siyasa, wacce ke da mukamin minista a majalisar ministocin Malawi . An nada Kamtukule a matsayin Ministan Yawon Bude Ido a ranar 31 ga watan Janairun shekara ta 2023. <ref>{{Cite web |date=2023-02-01 |title=Chakwera drops Tonse secretary generals Mkaka, Kaliati in Cabinet - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/chakwera-drops-tonse-secretary-generals-mkaka-kaliati-in-cabinet/ |access-date=2023-02-01 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> Kafin wannan, Vera ta yi aiki a matsayin Ministan Kwadago tun daga 26 ga Janairun 2022 kuma a matsayin mataimakin Ministan Kwararrun bayan zaben shugaban Malawi na 2020. A cikin 2021 Vera Kamtukule ta ɗauki matsayinta na Shugabar Sashin Aiki da Aiki na [[Ƙungiyar Ci Gaban Kudancin Afirka|SADC]] . <ref>{{Cite web |title=5th Global Conference on the Elimination of Child Labour |url=https://www.5thchildlabourconf.org/en/speakers/vera-kamtukule |access-date=2022-06-20 |website=www.5thchildlabourconf.org |language=en}}</ref>
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Kamtukule a ranar 31 ga Disamba 1981 a Blantyre kuma tana da shekaru bakwai ta ƙaura zuwa garin Zingwangwa. [ana maganar hujja] [citation need] Ta yi karatu a makarantar sakandare ta Zingwa, kuma daga nan ta tafi yin karatun digirinta na farko a jami’ar Malawi, Chancellor College.
[[Fayil:(L-R)_Justice_Agnes_Patemba;_Hon_Vera_Kamtukule;_Christina_McKelvie_MSP_at_the_SMP’s_2023_Annual_Gathering.png|left|thumb| (L-R) Mai Shari'a Agnes Patemba, Kamtukule da Christina McKelvie MSP a taron Scotland Malawi Partnership a 2023]]
Daga baya ta tafi karatu don Digirin Kimiyya na Jagora a Gudanar da Dabarun a Jami'ar Derby, [[Birtaniya|Burtaniya]]. Kamtukule tana da difloma a cikin tallace-tallace da difloma na digiri a cikin kula da ƙasa.<ref name="cv2">{{Cite web |title=Vera Kamtukule starts as MaSP Chief Executive |url=https://www.scotland-malawipartnership.org/news/vera-kamtukule-starts-as-masp-chief-executive |access-date=2025-05-09 |website=www.scotland-malawipartnership.org |language=en-GB}}</ref> Ta yi karatu don PhD a cikin Ci gaban Al'umma a [[Jami'ar Mzuzu]] .
Ta kasance babban jami'in zartarwa na Malawi Scotland Partnership <ref name=":0">{{Cite web |date=2017-07-08 |title=Vera Kamtukule: New CEO for the Malawi Scotland Partnership |url=https://www.mwnation.com/vera-kamtukule-new-ceo-malawi-scotland-partnership/ |access-date=2021-09-06 |website=The Nation Online |language=en-US}}</ref> A cikin 2017 ta koma Zingwangwa inda ta kwashe dare don tara kudade ga cibiyar kiwon lafiya. Ta furta cewa tun tana yarinya iyayenta sun tsawata mata lokacin da suka gano cewa ta yaudari ma'aikatan da ke wurin don ba ta abinci mai gina jiki wanda aka yi niyya ga marasa abinci mai ginaɗi.<ref>{{Cite web |title=Blantyre Sleepover Challenge |url=https://www.scotland-malawipartnership.org/news/blantyre-sleepover-challenge |access-date=2026-03-08 |website=www.scotland-malawipartnership.org |language=en-GB}}</ref>
Kamtukule ya kasance yana jagorantar Malawi Scotland Partnership (MaSP) a matsayin Shugaba. An nada Vera a matsayin Ministan Ayyuka a ranar 26 ga Janairu, 2022, biyo bayan rushewar Shugaba Dr. [[Lazarus Chakwera]] na majalisar ministocinsa, duk da cewa ba memba ne na majalisa ba. Ita ce mace mafi ƙanƙanta a cikin majalisar ministoci kuma ta kasance Mataimakin Minista a wannan Ma'aikatar daga 8 ga Yulin 2020. <ref>{{Cite web |title=5th Global Conference on the Elimination of Child Labour |url=https://www.5thchildlabourconf.org/en/speakers/vera-kamtukule |access-date=2025-09-14 |website=www.5thchildlabourconf.org |language=en}}</ref>
Kamtukele ya bayyana sabon Dokar Yawon Bude Ido ta 2025 a watan Afrilu. Ya kirkiro Hukumar Kula da Yawon Bude Ido ta Malawi da Kwalejin Yawon Bude Udo ta Malawi kuma an ce shine babban canji tun 1968.<ref>{{Cite web |last=ATTA |title=Malawi Ushers in New Era for Tourism with Landmark Legislation |url=https://atta.travel/resource/malawi-ushers-in-new-era-for-tourism-with-landmark-legislation.html |access-date=2025-04-17 |website=atta.travel |language=en}}</ref>
== Littattafai ==
A cikin 2013 Kamtukule ya rubuta wani littafi mai taken "The Supply and Demand of Housing in Malawi" <ref>{{Cite web |date=2013-02-03 |title=Malawian clinches deal with German publisher: Vera Kamtukule writes book on urban housing for middle income |url=https://www.nyasatimes.com/malawian-clinches-deal-with-german-publisher-vera-kamtukule-writes-book-on-urban-housing-for-middle-income/ |access-date=2021-09-06 |website=Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |language=en-GB}}</ref> wanda Lambert Academic Publishing ya buga. A cikin 2020 daya daga cikin littattafanta Made to Bloom ya lashe kyautar Mawallafin Afirka.<ref name="intaward">{{Cite web |date=2020-08-05 |title=Deputy minister Verah Kamtukule 'Made to Bloom' book wins international award: 'This is for Malawi' |url=https://www.nyasatimes.com/deputy-minister-verah-kamtukule-made-to-bloom-book-wins-international-award-this-is-for-malawi/ |access-date=2021-09-06 |website=Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |language=en-GB}}</ref> Kamtukule tun daga lokacin ya wallafa wasu littattafai biyar, ''Fiye da Matar Fasto'', Mace Mai Kwararru, Abubuwa 41 da ke lalata Mata Masu Kyau da Abubuwa 29 da ke lalata Maza Masu Kyau.<ref name="intaward" />
== Rayuwa ta mutum ==
Vera Kamtukule ta auri Edson Kamtukule, tare suna da 'ya'ya mata biyu.<ref name=":0">{{Cite web |date=2017-07-08 |title=Vera Kamtukule: New CEO for the Malawi Scotland Partnership |url=https://www.mwnation.com/vera-kamtukule-new-ceo-malawi-scotland-partnership/ |access-date=2021-09-06 |website=The Nation Online |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Authority control}}
* {{Official website|https://www.verakamtukulewrites.com/}}
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
7lx0gvoc6khw4zfudxkzco2lzfxwdah
Yaƙin Maiden
0
143841
831397
805277
2026-05-07T00:58:58Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831397
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yaƙin 'yan mata''' ( French ) wani tawaye ne da ya faru a sashen Ariège na Faransa daga 1829 zuwa 1832, kuma ya ci gaba da kasancewa ba tare da wani ƙarfi ba har zuwa 1872. Wannan ita ce gwagwarmaya mafi shahara tsakanin waɗanda suka taso a Pyrenees a ƙarni na 19.
''Demoiselle'' matashiya ce. Sunan ''guerre des demoiselles'' ya fito ne daga gaskiyar cewa mutanen ƙasar sun ɓoye kansu a matsayin mata, da dogayen riguna fari ko fatar tumaki, mayafai ko wigs, da kuma fuskoki masu baƙi ko ɓoye. Wannan ɓoyewar an yi ta ne don kai hari - galibi da daddare - manyan masu kadarori, masu gadi a daji da gendarmes, masu gyaran ƙarfe, da masu ƙona gawayi .
== Dalili ==
Tawayen ya faru ne saboda zartar da sabuwar dokar gandun daji a ranar 27 ga Mayu 1827, wadda aka yi amfani da ita tun daga shekarar 1829. Wannan sabuwar dokar ta sanya "sabbin dokoki game da amfani da gandun daji, musamman game da tattara itace, yanke itace, da kuma musamman [[Wurin yin Kiwo na Dabbobi|kiwo]] (wanda aka haramta daga yanzu), haƙƙin cin nama, farauta, kamun kifi, da taruwa." <ref name="Rieu">{{Cite web |last=Patrice Rieu |date=January 2001 |title=Les Demoiselles |url=http://valleedugarbet.free.fr/Histoire/les-demoiselles.htm}}</ref> Waɗannan ƙa'idodi sun hana abin da mutanen yankin suka gani a matsayin haƙƙinsu na gargajiya na amfani da gandun daji don kiwon dabbobinsu da tara abinci. <ref name="Arieges">{{Cite web |title=La guerre des demoiselles |url=http://www.ariege.com/histoire/gdde.html |access-date=13 December 2015 |publisher=Ariège Pyrenees }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Wannan ya haifar da yaƙin rashin biyayya na farar hula inda maza suka yi ado kamar mata don ɓoye asalinsu kuma wanda aka san shi da Yaƙin 'Yan Mata ( ''la guerre des demoiselles'' ).
== Buɗewa ==
=== Castillonnais da kwarin Massat (1829-1830) ===
Tsakanin bazara ta 1829 da bazara ta 1830, tawayen ya yi yawa (tsakanin mutane 300 zuwa 400, bisa ga proces-verbal ) kuma 'yan matan sun fito akai-akai. Matsalolin sun taru a yankuna 2: na farko Castillonnais da ke kudu maso yammacin Saint-Girons, har zuwa Disamba 1829; sannan kuma kwarin Massat, a watan Janairu 1830. Daga bazara ta 1830, tawayen ya ci gaba da kasancewa a dukkan sassan. A wannan lokacin, 'yan matan ba su yi ikirarin cewa suna da halin zamantakewa ba. Sun yi jayayya da duk wanda ya hana su amfani da dajin kyauta - masu gadi, 'yan sanda, da masu ƙona gawayi. Juriya ga kama dabbobi (a yankunan da ake tsaro a dajin) shine babban aikin farko na 'yan matan. <ref name="Rieu"/>
Duk da ƙoƙarin da majalisun gundumar Castillonnais suka yi na kare haƙƙin manoma ta hanyar shari'a, a ranar 22 ga Mayu, 1829, 'Yan matan sun kori masu gadin daji daga gidajensu da ihu da harbin bindiga. [1] Sun sake bayyana a lokacin wani aikin kama mutane, a cikin dajin Saint-Lary, tsakanin 25-30 ga Mayu, 1829. Masu gadin daji ashirin, bayan sun ba makiyaya shida da suka shiga daji mamaki da garkensu, sun so su kwace dabbobin; amma nan da nan suka ga kansu suna fuskantar taron mutane ɗari da suka ɓoye da makamai waɗanda suka zage su, suka jifansu da duwatsu, har ma suka harbe su. Masu gadin suka firgita suka rasa iko, suka ja da baya. [2]
A watan Yulin 1829, irin wannan lamari ya yawaita kuma sojojin gendarme suka ƙarfafa—runduna huɗu, biyu masu sintiri na Castillonnais da Bellongue, biyu masu sintiri na Saint-Gironnais—ba su hana yaɗuwar tawayen ba. 'Yan tawayen sun yi amfani da dabarun yaƙi waɗanda suka haɗa da guje wa hulɗa kai tsaye da abokan gaba don fifita faɗa da masu tsaron daji. <ref name="Rieu"/>
A tsakiyar watan Agusta na shekarar 1829, wani sabon yunƙuri na kwace dabbobi a Bellongue, kusa da ƙaramin ƙauyen Buzan, ya haifar da ɗaya daga cikin manyan faɗace-faɗace na shekarar. A ranar 16 ga wannan watan, wani mai duba, masu binciken ƙasa biyu, da masu gadi da yawa da wakilan gandun daji da suka zo don nuna wani yanki a cikin dajin Buzan, sun gano garken tumaki biyu suna kutsa kai cikin daji. Makiyayansu sun ƙi bayyana asalinsu kuma aka ɗaure su don a tura su gidan yari. Ba da daɗewa ba, mazauna ƙauyuka da al'ummomi da ke makwabtaka da su, waɗanda ke wurin a lokacin rikicin, sun nuna rashin gamsuwarsu da ƙarfi. An yi ƙararrawa a coci, suna sanar da mazauna maƙwabta. Rundunar 'yan mata masu zafin rai, dauke da sanduna, almakashi da bindigogi, ta shiga tsakani ta 'yantar da fursunonin. Bayan 'yan kwanaki, lokacin da jami'an tsaro suka isa don kama makiyayan biyu, wata sabuwar rundunar 'yan tawaye mai barazana ta tilasta musu komawa. <ref name="Rieu"/>
A lokacin bazara na 1829, 'Yan matan sun kuma fuskanci masu ƙona gawayi, waɗanda ake zargi da amfani da bishiyoyi. A watan Yuni, masu ƙona gawayi sun kasance abin tashin hankali a Sentein, a kwarin Biros; sannan kuma a watan Yuli a Ustou, a kudancin Saint-Gironnais. An ƙone gidajen masu ƙona gawayi, an lalata ɗakunansu da abubuwan da suke da su, kuma an harbe su da bindigogi da yawa. A daren 29 ga Agusta, 'Yan matan sun mamaye dajin Augirein, a Bellelongue, wanda masu ƙona gawayi na ma'adinan Engomer ke amfani da shi. A watan Nuwamba, wata alama ta gargaɗi masu ƙona gawayi na Buzan da su bar dajin ko kuma su fuskanci sakamakon. Ƙiyayyar 'Yan matan ta ci gaba har zuwa bazara na 1830, lokacin da a watan Afrilu na wannan shekarar aka ji wa wasu masu ƙona gawayi 30 rauni aka tilasta musu guduwa a dajin Saint-Lary. <ref name="Rieu"/>
Masu gadin daji, waɗanda aka zage su, aka zage su, aka kuma tsoratar da su, suma 'yan matan ne suka yi wa hari. A ranar 17 ga Disamba, 1829, masu gadin kwarin Autrech, a cikin garin Saint-Lary, sun yanke shawarar dakatar da ayyukansu bayan sun yi wa 'yan mata 15 barazana da makamai masu linzami. A ranar 21 ga Janairu, 1830, wani mai gadin dangin Lafont de Sentenac rauni sakamakon dukan da aka yi masa da gatari, kuma barazanar da ake yi wa masu gadin daji ta ƙaru. Tawayen ya fara yaɗuwa daga Massat zuwa babban birnin Arize . Haka kuma, wata ƙungiyar 'yan mata ta kewaye gidan Delpla-Roquemaurel suka kori masu gadin nasu na sirri. Daga Janairu zuwa Mayu 1830, ayyukansu sun ƙaru. A ranar 27 ga Janairu, 'yan matan sun wawure hasumiyar Laffon, a Boussenac, wadda ta zama mafaka ga masu gadin. A ranar 17 ga Fabrairu, sun lalata gidan ɗaya daga cikinsu a Bernède . A ranar 29 ga Maris, 'Yan Mata 200 sun kira magajin garin Rivèrenert don ya kai musu masu gadi. A ƙarshe, a daren 10-11 ga Mayu, 'Yan Mata 100 sun harbi gidan wani mai gadi a Saleich, 10 kilomita kudu da Sailes-du-Salat, a Haute-Garonne . Mai gadin ya harbe wani mahari mai shekaru 20 ya kuma kashe shi. Waɗannan ayyuka masu sauƙi da kai tsaye, waɗanda aka yi wa duk waɗanda suka keta haƙƙin amfani da dajin, sun shahara da sauri, kuma ƙungiyar ba ta yi jinkirin yaɗuwa zuwa yankunan da ke makwabtaka da ita a sashen Ariège ba. <ref name="Rieu"/>
== Manazarta ==
tsuqk8pobd868yj0i6pbw5b92y0tahf
Ƙungiyar Ƙasashen Duniya ta Masu ba da Shawara ga Zaman Lafiya
0
143852
831680
805308
2026-05-07T10:34:20Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 2 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831680
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ƙungiyar Masu ba da shawara kan Zaman Lafiya ta Duniya (IAWPA) kungiya ce mai zaman kanta ta duniya kuma mai shiga cikin Yarjejeniyar Duniya ta [[Majalisar Ɗinkin Duniya|Majalisar Dinkin Duniya]] . Manufarta ita ce inganta zaman lafiya da jituwa a cikin al'ummomi daban-daban a duk faɗin duniya da kuma tabbatar da cewa ana cimma burin da manufofi na Majalisar Dinkin Duniya wajen kiyaye zaman lafiya a duniya.<ref>{{Cite web |date=May 2017 |title=International Association of World Peace Advocates |url=http://www.ipb.org/members/international-association-of-world-peace-advocates/ |access-date=2020-10-07 |publisher=ipb.org}}</ref><ref>{{Cite web |title=International Association of World Peace Advocates |url=https://www.unglobalcompact.org/what-is-gc/participants/30511-International-Association-of-World-Peace-Advocates |access-date=2020-10-07 |publisher=unglobalcompact.org}}</ref><ref>{{Cite web |title=International Association of World Peace Advocates |url=https://www.influencewatch.org/non-profit/international-association-of-world-peace-advocates/ |access-date=2020-10-07 |publisher=www.influencewatch.org/}}</ref>
Kungiyar kungiya ce ta 'yan ƙasa na duniya da ke da damuwa waɗanda sha'awarsu ita ce inganta zaman lafiya na duniya, al'umma mai adalci da hada kai a cikin Majalisar Dinkin Duniya don tabbatar da cewa ana gudanar da dukkan nau'ikan mutane a cikin al'ummarmu a kan tsare-tsaren, shirye-shirye da manufofi na Majalisar Dinkinobho.<ref>{{Cite web |date=2020 |title=Credible elections crucial to peace, development – CSO |url=https://nnn.ng/credible-elections-crucial-to-peace-development-cso/ |access-date=2020-10-07 |publisher=nnn.ng / |archive-date=2020-10-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008212653/https://nnn.ng/credible-elections-crucial-to-peace-development-cso/ |url-status=dead }}</ref>
Yana hulɗa da kungiyoyi na kasa da kasa da na yanki kuma yana ɗaukar mutane masu ladabi a matsayin Babban Jakadun Zaman Lafiya ta hanyar ingantaccen tantancewa na gabatarwa tare da girmamawa ta musamman da aka ba wa mutanen da ƙoƙarin su ke bayyane wajen yin zaman lafiya da samar da alheri ga yara marayu, gwauraye da tsofaffi.
A matsayin ƙungiyar manyan jakadun zaman lafiya, ƙungiyar tana tunawa da kwanakin kiyaye Majalisar Dinkin Duniya, shekarun da suka gabata tare da mai da hankali ga ƙasa, jihohi da ƙauyuka, suna kawo wayar da kan jama'a game da Majalisar Dinkinobho ga mutanen da ba su da masaniya game da aiki, ayyuka da tsarin Majalisar Dinkin duniya don ba su damar rabawa da samun ilimi game da wasu abubuwan da suka faru, jigogi da batutuwa.<ref>{{Cite web |title=International Association of World Peace Advocates |url=https://social.un.org/ageing-working-group/documents/newngos/7session/IAWPA.pdf |access-date=2020-10-07 |publisher=social.un.org}}</ref>
== Manufar kungiyar ==
Dalilin da aka kafa kungiyar shine kamar haka:
* Don daukar mutane a matsayin masu sa kai don taimakawa wajen aiwatar da Manufofin Ci Gaban Ci Gaban Majalisar Dinkin Duniya da kuma inganta aikin sa kai na Majalisar Dinkinobho a duk ayyukan ɗan adam.
* Don inganta hadin kai, zaman lafiya da jituwa tsakanin da tsakanin mambobi da jama'a.
* Don taimakawa wajen inganta ilimin zaman lafiya a makarantu, kwalejoji, jami'o'i, masana'antu da wuraren ibada da kuma taruwa akai-akai don manufar amfani da ilimi a cikin aikin jin kai.
* Don ba da jagoranci na ɗabi'a ga matasa ta hanyar shirya darussan horar da jagoranci, tarurruka, tarurrwa, da sauransu.
* Don inganta abota ta kasa da kasa ta hanyar shirya shirye-shiryen musayar da kuma karfafa ayyukan zaman lafiya da ayyuka tare da wasu irin waɗannan ƙungiyoyi a duniya.
* Don kaiwa ga hukumomin kamfanoni, majami'u, kungiyoyi masu zaman kansu, makarantu, al'ummomi da sauran ƙungiyoyi masu kyau da nufin taimakawa mutane wajen cimma zaman lafiya.
* Don yin aiki tare da kungiyoyi na kasa da kasa da wadanda ba na gwamnati ba, gami da Majalisar Dinkin Duniya da hukumomin ta na musamman.
* Don ba da taimako na farko ga mabukata a lokutan zaman lafiya da yaƙi.
* Don ƙarfafawa da haɓaka ruhun aikin jin kai a cikin mutane musamman matasa, ta hanyar kafa ƙungiyoyin ƙungiyar a cikin cibiyoyin da aka amince da su, matsayi na dabarun da wurare
* Don kafa kungiyoyin zaman lafiya a ƙauyuka, birane, garuruwa, makarantu da majami'u da kuma amfani da irin waɗannan kungiyoyin don koyar da zaman lafiya da ka'idojin taimakon farko da kuma aiki.
* Don taimakawa tsofaffi / tsofaffi, ingantawa da kare hakkinsu da kuma tabbatar da cewa ana bi da su da ladabi da girmamawa.
== Shahararrun Jakadun Zaman Lafiya ==
Wasu sanannun jakadun zaman lafiya na IAWPA (UN) sun hada da:
* George Weah, shugaban Liberia <ref>{{Cite web |date=2012 |title=Welcoming and Applauding Amb. George Weah's Appointment as Liberia's First Peace Ambassador |url=https://thenewdawnliberia.com/ref-welcoming-and-applauding-amb-george-weahs-appointment-as-liberias-first-peace-ambassador/ |access-date=2020-10-10 |publisher=thenewdawnliberia.com /}}</ref>
* Hope Uzodinma, gwamnan [[Imo|Jihar Imo]] <ref>{{Cite web |date=2020 |title=Uzodinma, 16 other governors bag 2020 SDGs champions |url=https://nnn.ng/uzodinma-16-other-governors-bag-2020-sdgs-champions/ |access-date=2020-10-07 |publisher=nnn.ng / }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2020 |title=Uzodimma Receives Members of International Association of World Peace Advocates |url=https://nnn.ng/credible-elections-crucial-to-peace-development-cso/ |access-date=2020-10-08 |publisher=nnn.ng / |archive-date=2020-10-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008212653/https://nnn.ng/credible-elections-crucial-to-peace-development-cso/ |url-status=dead }}</ref>
* TVC News, tashar labarai ta talabijin ta awa 24 <ref>{{Cite web |date=2016 |title=Intl Association of World Peace Advocates honours TVC News |url=https://www.tvcnews.tv/tag/international-association-of-world-peace-advocates/?amp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012052547/https://www.tvcnews.tv/tag/international-association-of-world-peace-advocates/?amp |archive-date=2020-10-12 |access-date=2020-10-08 |publisher=nnn.ng /}}</ref>
* Bishop Samuel Ben Owusu <ref>{{Cite web |date=2020 |title=Bishop Sam Owusu Appointed UN World Peace Advocate |url=https://pleasuresmagazine.com.ng/2020/03/induction-ceremony-bishop-sam-owusu-appointed-un-world-peace-advocate/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011102104/https://pleasuresmagazine.com.ng/2020/03/induction-ceremony-bishop-sam-owusu-appointed-un-world-peace-advocate/ |archive-date=2020-10-11 |access-date=2020-10-08 |publisher=nnn.ng /}}</ref>
* [[Mike Ozekhome]], [[Babban Lauyan Najeriya]]
* Firayim Minista Elijah Babatunde Ayodele <ref>{{Cite web |date=2020 |title=Primate Ayodele Bags United Nations Eminent Ambassador Of Peace Award |url=https://instantnewsnaija.com/primate-ayodele-bags-united-nations-eminent-ambassador-of-peace-award/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011202833/https://instantnewsnaija.com/primate-ayodele-bags-united-nations-eminent-ambassador-of-peace-award/ |archive-date=2020-10-11 |access-date=2020-10-08 |publisher=instantnewsnaija.com /}}</ref>
* Da. Stephanie Nnadi, Shugaba / Wanda ya kafa Kashi Daya na Duniya <ref>{{YouTube|9ISyD3WnMrA|In-Depth Interview with UN Peace Ambassador Stephanie Nnadi {{!}} THE CONVERSATION}}</ref>
* Juwon Lawal Razaq, wanda ya kafa kungiyar Afirka <ref>{{Cite web |title=The United Nations chooses Dubai as the starting point for its Diamond Jubilee celebrations |url=https://www.albayan.ae/across-the-uae/news-and-reports/2020-02-23-1.3785283 |access-date=2023-11-15 |publisher=albayan.ae}}</ref>
* Mai Girma, Sarki (Dr.) I. U. [[Sarki Otuo Ogbalakon|Otuo Ogbalakon]] IX na Unyeada KingdomMulkin da ba a yi amfani da shi ba
* David Evans-Uhegbu, wanda ya kafa Jungle Entertainment Ventures
* Da. (Dr.) Irmiya Emmanuel Adeleko
* Dokta Richard Godwin Magenge
* Da. (M.Sc.dba) Edmond Murati, Shugaban IT GOV daga Jamhuriyar Kosovo
== Duba kuma ==
* Yarjejeniyar Duniya ta Majalisar Dinkin Duniya
* Shirin Rahoton Duniya
* Hakkin zamantakewar kamfanoni
* Ci gaba mai dorewa
== Manazarta ==
{{Reflist}}
hrsrugo5l4heionrda7v9yrn7m8b5s6
'Yan'uwa mata na Wallace
0
144135
831738
806053
2026-05-07T11:43:00Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831738
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Nora Wallace''' (1893–17 Satumba 1970) da '''Sheila Wallace''' (1887–14 Afrilu 1944) mata ne 'yan kasuwa waɗanda suka mallaki dillalan jaridu a Titin Brunswick, wanda yanzu aka sani da Titin St Augustine a Cork, waɗanda kuma su ne jami'an leƙen asiri na IRA a lokacin Yaƙin 'Yancin Kan Ireland kuma sun yi amfani da harabarsu a matsayin wurin taro da hedikwatar rundunar soji.
== Tarihin Rayuwa ==
An haifi Nora da Sheila Wallace a Cork, Ireland. Sun girma a Donoughmore kafin su koma birnin Cork a shekarar 1910. Su 'ya'yan Jeremiah da Mary Wallace (wanda aka haifa a Keeffe). Suna da wasu 'yan'uwa takwas. Iyalin Katolika ne, masu ra'ayin gurguzu kuma masu kishin ƙasa. <ref name="CoCo">{{Cite web |title=The Republican Forces |url=https://www.corkcity.ie/en/cork-public-museum/exhibitions/past-present-exhibitions/the-republican-forces.html |website=Cork City Council |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[File:The_Wallace_Sisters.jpg|alt=Two women and a dog|thumb|Nora da Sheila Wallace]]
Matan suna gudanar da dillalan jaridu suna sayar da sigari, mujallu da jaridu, da kuma ƙasidu na siyasa da jaridu waɗanda suka tallata Irish. A bayan fage, sun kuma shiga cikin leƙen asiri daga 1916 har zuwa ƙarshen [[Yaƙe-yaƙe na 'yanci na ƙasa|Yaƙin 'Yanci]] . 'Yan'uwan mata sun shiga cikin Rundunar Sojojin Jama'a ta Irish kuma suka ci gaba da kafa Rundunar Sojojin Jama'a ta Mata a Cork. A lokacin yaƙe-yaƙen da suka biyo baya, dukkansu ma membobin Rundunar Sojojin Republican ta Ireland ne. An ba wa matan biyu fansho saboda aikinsu na jami'an IRA Brigade. <ref name="Jones">{{Cite web |date=17 July 2020 |title=The remarkable Wallace sisters |url=https://motherjonescork.com/2020/07/17/the-remarkable-wallace-sisters/ |website=The Spirit of Mother Jones Festival |language=en}}</ref> <ref name="Army">{{Cite web |title=The Forgotten Army |url=https://www.ucc.ie/en/theirishrevolution/collections/the-story-of-1916/chapter-4-the-uprising-itself/the-forgotten-army/ |website=University College Cork |language=en}}</ref> <ref name="CoCo"/>
Shagonsu ya kasance cibiyar sadarwa ta IRA da kuma cibiyar ƙungiyoyi ta cibiyar tun daga shekarar 1916 lokacin da mata ke ɗaukar saƙonni a lokacin tashin Ista har zuwa lokacin da sojojin Birtaniya suka rufe shi a watan Mayun 1921. <ref name="Army"/> <ref name="CoCo"/> A wancan lokacin, sojojin Birtaniya sun umarci matan da su bar Cork. Bayan Yaƙin 'Yanci, 'yan'uwa mata sun goyi bayan ɓangaren Republican a lokacin Yaƙin Basasa na Ireland . <ref name="CoCo" />
Nora Wallace ta sha fama da rashin lafiya da tarin fuka sakamakon ayyukanta a lokacin Yaƙin 'Yanci da Yaƙin Basasa. Takardar shaidar likitanta ta bayyana hakan a lokacin neman fansho. [1] [2] Sheila ta riƙe ɗaya daga cikin manyan mukamai na mace a IRA a matsayin Jami'in Ma'aikata. 'Yan'uwan Wallace ne ke kula da 'yan leƙen asiri inda suka tsara su, suka gudanar da ayyukansu, suka ba su umarni, sannan suka kuma fassara lambobin Sojojin Burtaniya. Matan sun yi aiki a matsayin masu kula da kwata-kwata suna adana bayanan makaman Brigade. [3] [4] [5] Nora ta ci gaba da aiki a shagon har zuwa 1960. An binne 'yan'uwa mata biyu a Makabartar St. Finbarr . [4]
An yi rubuce-rubuce a kan ayyukansu a cikin wasu shirye-shiryen fina-finai da dama, ciki har da ''Matan Asali a Zamani na Musamman'' da kuma ''The Little Shop of Secrets'' .
== Manazarta ==
m0jsklpqj6g42eyy0fk4ekzc7v41c20
Yafa Yarkoni
0
144157
831209
806129
2026-05-06T17:36:23Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831209
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yafa Yarkoni''' (Ibraniyawa, kuma '''Yaffa Yarqoni''', 24 ga Disamba 1925 - 1 ga Janairu 2012) mawaƙiya ce ta Isra'ila. Ta lashe Kyautar Isra'ila a shekarar 1998 saboda gudummawar da ta bayar ga kiɗa na Ibrananci.<ref>{{Cite web |title=Yaffa Yarkoni |url=https://jwa.org/encyclopedia/article/yarkoni-yaffa |access-date=2023-12-15 |website=Jewish Women's Archive |language=en}}</ref> An kira ta "waƙoƙin yaƙe-yaƙe" na Isra'ila saboda yawan wasan kwaikwayon da take yi wa Sojojin Tsaro na Isra'ila, musamman a lokacin yaƙi.
== Tarihin rayuwa ==
=== Shekaru na farko ===
An haifi Yarkoni Yafa Abramov a kudancin [[Tel Abib|Tel Aviv]] ga dangin Yahudawa na Dutsen, waɗanda suka yi ƙaura daga Caucasus.
Yarkoni ita ce ta tsakiya a cikin iyali mai mutane uku, tare da babbar 'yar'uwa, Tikva (an haife ta a 1921), da kuma ƙanenta, Benjamin (an haife ta a 1927). Lokacin da take da shekaru takwas, iyayenta suka sake ta, kuma mahaifinta ya koma Kudancin Rhodesia, wanda ya bar iyalin cikin mawuyacin hali na kuɗi.[1]
A cikin shekarun 1930, ta koma tare da mahaifiyarta da ɗan'uwanta zuwa Givat Rambam, yanzu wani ɓangare na Givatayim, inda mahaifiyarta ta kafa gidan cin abinci mai suna "Tzlil" ("Sound"), wanda ya zama sananne, musamman tsakanin ma'aikatan tsaro da masu fasaha.<ref name=":0">{{Cite web |title=Yaffa Yarkoni |url=https://jwa.org/encyclopedia/article/yarkoni-yaffa |access-date=2023-12-15 |website=Jewish Women's Archive |language=en}}</ref> Ta yi aiki tare da 'yan uwanta a Tzlil .
Yarkoni ta fara aikinta na fasaha tun tana ƙarama. Ita da 'yan uwanta sun kafa wata kungiya da ake kira Bamati, sunan da aka samo daga asalin dangin hudu, wanda zai yi a gidan cin abinci na mahaifiyarsu.<ref>{{Cite web |title=Yaffa Yarkoni |url=https://jwa.org/encyclopedia/article/yarkoni-yaffa |access-date=2023-12-15 |website=Jewish Women's Archive |language=en}}</ref> 'Yar'uwar Yarkoni Tikva za ta raira waƙa, ɗan'uwanta Benjamin zai buga piano, kuma Yarkoni kanta za ta yi rawa.<ref>{{Cite web |title=חדשות בן עזר - 574 |url=https://library.osu.edu/projects/hebrew-lexicon/hbe/hbe00574.php |access-date=2023-12-15 |website=library.osu.edu}}</ref>
Kungiyar ta sami shahara a tsakanin masu kula da gidan cin abinci, kuma bayan shawarar da aka ba da ita daga mawaƙa da kuma ɗan wasan kwaikwayo Shmuel Fisher, an yarda da Yarkoni don nazarin rawa na gargajiya a ɗakin [[Gertrud Kraus]]. A can, ta kuma koyi yin piano kuma daga baya ta shiga ƙungiyar rawa ta Kraus, wacce ke da alaƙa da Opera ta Kasa ta Falasdinu. Ta yi wasa tare da ƙungiyar na tsawon shekaru 12 har sai rauni a kafa a lokacin wasan kwaikwayon 1945 ya kawo karshen aikinta na rawa.<ref>{{Cite web |title=Yaffa Yarkoni |url=https://jwa.org/encyclopedia/article/yarkoni-yaffa |access-date=2023-12-15 |website=Jewish Women's Archive |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=August 8, 1969 |title=About Yafa Yarkoni - The National Library of Israel |url=https://www.nli.org.il/he/newspapers/mar/1969/08/08/01/article/221?&dliv=none&e=-------he-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Fayil:Dan_Hadani_collection_(990044341260205171).jpg|thumb|Yarkoni]]
A ƙarshen 1947, Yarkoni ya shiga cikin Haganah a matsayin mai aiki da rediyo. A lokacin yakin Falasdinu na 1947-1949, ta yi aiki a cikin Givati Brigade kuma ta fara raira waƙa tare da ƙungiyar nishaɗin brigade, "Ha-Hishtron." Waƙoƙin da Toli Reviv da Bobby Panhassi suka rubuta wa ƙungiyar, gami da "Kada ku gaya mani ban kwana," "Sharhoret," da "Ya faru a wannan lokacin kawai," sun haɗu da Yarkoni. Waƙoƙi biyu da ta yi a wannan lokacin, "Ha'amini Yom Yavo" da "Bab al-Wad," sun zama alamomin yaƙi. "Ha'amini Yom Yavo," wanda ɗan wasan kwaikwayo Raphael Kalchkin ya gabatar mata, an fara rera shi ne don jigilar kaya zuwa [[Jerusalem|Urushalima]]. "Bab al-Wad," wanda [[Haim Gouri]] ya rubuta don tunawa da masu tsaron jirgin, ya sami shahara kusan shekara guda bayan yakin ya ƙare.
=== Ayyukan waka ===
A cikin 1948, Yarkoni ya rubuta wani kundi mai nasara a gidan rediyo na Doctor. Daga cikin waƙoƙinta, waƙar "Green Eyes," <ref>{{Cite web |title=עיניים ירוקות |url=https://www.zemereshet.co.il/song.asp?id=1017 |access-date=2023-12-15 |website=www.zemereshet.co.il |language=he}}</ref> sau da yawa ana ɗaukar ta waƙar pop ta Isra'ila ta farko, ta sami karbuwa sosai. Daga baya ta sanya hannu tare da sabon lakabin rikodin Hed Artzi, inda ta rubuta dukkan kundin ta.
[[Fayil:Flickr_-_Government_Press_Office_(GPO)_-_Yaffa_Yarkoni_entertaining_troops_in_one_of_their_camps.jpg|thumb|Yaffa Yarkoni yana jin daɗin sojoji a sansanin sojoji]]
Ɗaya daga cikin kundi na farko, ''Bab al-Wad'', <ref>{{Cite web |last=ומונו |first=סטריאו |title=סטריאו ומונו, אתר הדיסקוגרפיה של המוסיקה הישראלית - באב אל וואד |url=https://stereo-ve-mono.com/1494 |access-date=2023-12-15}}</ref> ya ƙunshi waƙoƙi daga [[Yakin Falasdinu na 1948|Yaƙin Falasdinu na 1948]], gami da "Ha'amini Yom Yavo," wanda ta yi a lokacin yaƙin, da waƙoƙoƙi kamar "Gentlemen, History Returns," "Hafinjan," "Han Pasha," "Dudo," da "Zano At. "Waƙoƙin sun zama masu alaƙa da Yarkoni fiye da masu wasan kwaikwayo na asali, ƙungiyar Ha-Hishtron. A shekara ta 1951, ta fitar da kundin waƙoƙin rawa na Isra'ila.
A cikin shekarun 1950 da 1960, Yarkoni ya fito ne a matsayin babban mawaƙin Isra'ila. Yawancin waƙoƙinta na ƙasa, kamar su "A cikin Negev Steppes" (waƙoƙin Raphael Kalchkin) <ref>{{Cite web |title=בערבות הנגב |url=https://www.zemereshet.co.il/song.asp?id=723 |access-date=2023-12-15 |website=www.zemereshet.co.il |language=he}}</ref> da "Kakar a cikin Negev" (wa'ikannin: Avshalom Cohen) da "Kakarta a cikin Negев" (waɗikanin Avshalomohen), ana watsa su akai-akai a kan Kol Yisrael's As You Request Hebrew Songs.
Ta kuma sami nasara tare da kiɗa na salon, gami da waƙoƙin waltz da tango, waɗanda suka shahara don rawa a cikin cafes. Kundin ta na 1959, ''Nirkoda Im Yafa Yarkoni'', <ref>{{Cite web |last=ומונו |first=סטריאו |title=סטריאו ומונו, אתר הדיסקוגרפיה של המוסיקה הישראלית - נרקודה עם יפה ירקוני |url=https://stereo-ve-mono.com/1465 |access-date=2023-12-15}}</ref> ya haɗa da waƙoƙi kamar "Habibi," "Arzeno HaKtanah," da "Sh'Harhoret".
[[Fayil:Avi_Simchoni._VI.jpg|thumb|Yafa Yarkoni yana yin wasan kwaikwayo a gaban sojoji a yankin Sinai]]
Duk da hotunan kafofin watsa labarai na kishiya tare da ɗan'uwan mawaƙa Shoshana Damari, Yarkoni da Damari sun haɗa kai a lokuta da yawa. Yarkoni ya rubuta waƙoƙin yara a cikin shekarun 1950, gami da kundin yara na 1953 Children's Songs as You Request, [1] wanda ya ƙunshi Avshalom Cohen's "A Cart with a Horse" [2] da Yehiel Mohar's "Dubon Yambo. " [3] Kundin Shirim MiKinneret, [4] wanda aka keɓe ga waƙoƙar yara na Naomi Shemer, ya gabatar da aikin Shemer ga masu sauraro da yawa, tare da waƙoƙi kamar "The Mail Comes Today" da "Ahinu Little Brother".
[[Fayil:Flickr_-_Government_Press_Office_(GPO)_-_SINGER_YAFFA_YARKONI_WITH_ALUF_AVRAHAM_ADAN.jpg|thumb|Yafa Yarkoni tare da Dan Avraham]]
Yarkoni ta lashe matsayi na farko a bikin Singer da Chorus na 1965 tare da "Ayelet Ha'Hen", kuma a 1966 tare da "Ranar Autumn. " A cikin shekarun 1960 da 1970, ta yi wasan kwaikwayo a duniya a wuraren kamar Carnegie Hall, Lincoln Center, L'Olympic, da London Palladium . Ta kuma shafe shekaru hudu a Amurka, ta yi rikodin kundi uku kuma ta yi aiki sosai. A Paris, Yarkoni ya sadu da Boaz Sharabi kuma ya rubuta waƙarsa "Pamela" a karon farko.
[[Rukuni:Matattun 2012]]
[[Rukuni:Haifaffun 1925]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
tgithzfeck8vcmq0ivhtkcyn9elu8vx
Yasmine Fouad
0
144886
831394
823904
2026-05-06T23:47:18Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 3 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831394
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yasmine Salah El-Din Fouad Abdel Aziz''' 'yar siyasa ce ta Masar wacce ta kasance sakatariya mai kula da Yarjejeniyar Majalisar Ɗinkin Duniya don Yaƙi da Hamada (UNCCD) tun daga shekarar 2025.<ref>[https://press.un.org/en/2025/sga2353.doc.htm Secretary-General Appoints Yasmine Fouad of Egypt Executive Secretary of United Nations Convention to Combat Desertification]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[United Nations]], press release of 22 May 2025.</ref> A da ta kasance Ministar Muhalli a ma'aikatar Mostafa Madbouly daga shekarun 2018 zuwa 2025. <ref>{{Cite web |title=Ministry of Environment - EEAA > About Us > About Ministry > Minister |url=https://www.eeaa.gov.eg/en-us/aboutus/aboutministry/minister.aspx |access-date=2022-05-05 |website=www.eeaa.gov.eg}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2018-06-14 |title=الحكومة الجديدة.. السيرة الذاتية لياسمين فؤاد وزيرة البيئة |url=https://www.albawabhnews.com/3147093 |access-date=2023-01-05 |website=www.albawabhnews.com |archive-date=2023-01-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230105151549/https://www.albawabhnews.com/3147093 |url-status=dead }}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
Fouad tana da digirin digirgir a fannin nazarin Turai da Bahar Rum daga [[Jami'ar Alkahira]] da kuma digirin digirgir a fannin kimiyyar muhalli daga [[Jami'ar Ain Shams]].<ref>[https://press.un.org/en/2025/sga2353.doc.htm Secretary-General Appoints Yasmine Fouad of Egypt Executive Secretary of United Nations Convention to Combat Desertification]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[United Nations]], press release of 22 May 2025.</ref>
== Aikin siyasa ==
A lokacin da take minista, Fouad ta jagoranci kwamitin gudanarwa na Shirin Tsarin Haɗin Gwiwa na Yankin [[Sabon Haɗin gwiwa don Ci gaban Afirka]] (NEPAD) wanda ya haɗa da gudanar da ƙasa nai ɗorewa, hamada, bambancin halittu da daidaitawa ga sauyin yanayi bisa tsarin halittu.<ref>[https://press.un.org/en/2025/sga2353.doc.htm Secretary-General Appoints Yasmine Fouad of Egypt Executive Secretary of United Nations Convention to Combat Desertification]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[United Nations]], press release of 22 May 2025.</ref>
Fouad ta jagoranci taron ɓangarorin da suka shiga yarjejeniyar bambancin halittu (2018–2021) da kuma [[Taron Canjin Yanayi na Majalisar Dinkin Duniya na 2022|taron sauyin yanayi na Majalisar Ɗinkin Duniya na 2022]] a Sharm el-Sheikh (2021–2022).<ref>{{cite news |author=<!--not stated--> |date=16 January 2022 |title=Egypt's Environment Minister discusses preparations for COP27 Climate Conference |work=Egypt Independent |location= |url=https://egyptindependent.com/egypts-environment-minister-discusses-preparations-for-cop27-climate-conference/ |access-date=18 April 2022}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
kf0q3gkklr46q06myciufsg982gq8h1
Virginie Baïkoua
0
145049
831083
808586
2026-05-06T12:03:45Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 4 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831083
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Virginie Baikoua''', wacce kuma aka fi sani da '''Virginie Mbaikoua''' (an haife ta a shekara ta 1966 ko 1967), 'yar siyasar Afirka ta Tsakiya ce.
== Rayuwar farko da aiki ==
An haifi Baïkoua a shekarar 1966 ko 1967. Asalinta ko dai Paoua ko Bémaïdé ne. <ref name="BAI">{{Cite web |last=Oubangui Médias |first=Oubangui Médias |title=Candidate à la députation : Qui est Virginie Baikoua ? |url=https://oubanguimedias.com/2020/12/12/candidate-a-la-deputation-qui-est-virginie-baikoua/ |access-date=8 April 2024 |website=oubanguimedias.com |publisher=Oubangui Medias}}</ref> <ref name="VB" /> <ref name="MBAI">{{Cite web |last=Madidé-Aladila |first=Mesmin |last2=Dinga-Kpilè |first2=Jean Bedel |title=CENTRAFRIQUE : CARTE D’IDENTITÉ DES MEMBRES DU GOUVERNEMENT DONDRA (Par Médias plus) |url=https://corbeaunews-centrafrique.org/centrafrique-carte-didentite-des-membres-du-gouvernement-dondra-par-medias-plus/ |access-date=8 April 2024 |website=corbeaunews-centrafrique.org |publisher=Corbeau News Centrafrique}}</ref> Ita 'yar janar kuma shugaban 'yan tawaye ne, Alphonse Mbaikoua. <ref name="BAI" /> Tana da shekaru 15, ta shiga cikin ayyukan ƙungiyar mata matasa ta Paoua. Ta ƙaura zuwa Poitiers, Faransa a shekarar 1986. A shekarar 1988, ta zauna a [[Lyon]] kuma ta yi aiki a matsayin sakatariya mai kula da harkokin zamantakewa da tsafta na Urban Community of Lyon har zuwa shekara ta 2008. Yayin da take zaune a Lyon, ta shiga cikin al'ummomin Afirka ta Tsakiya. <ref name="VB">{{Cite web |last=VB |title=LA MINISTRE: MME VIRGINIE BAIKOUA |url=https://www.reconciliation.gouv.cf/article/17/la-ministre |access-date=8 April 2024 |website=reconciliation.gouv.cf |publisher=MINISTÈRE DE L' ACTION HUMANITAIRE ET DE LA RÉCONCILIATION NATIONALE}}</ref> <ref name="MBAI" />
A shekara ta 2003, Baïkoua ta kafa SOLISIDAC, wata ƙungiya mai zaman kanta da ke yaki da kamuwa da cutar kanjamau, cututtukan da ake ɗauka ta hanyar jima'i (STDs), zazzaɓin cizon sauro, da tarin fuka, sannan ta taimaka wa mata masu rauni. <ref name="VB"/> An ba ta kyautar "mace ɗaya, wata ɗaya, labari ɗaya" ta hanyar Forum of International Solidarity Organizations of Migrant a shekara ta 2014 saboda tallata tafiyar mata 'yan cirani zuwa Faransa don yin aiki a asalin ƙasar ta. <ref name="BAI"/>
== Aikin siyasa ==
Baïkoua ta fara aikinta na siyasa ta hanyar tsayar da kanta a matsayin 'yar takarar 'yar majalisa a gundumar Bimbo ta IV a babban zaɓen Afirka ta Tsakiya tsakanin shekarun 2015 zuwa 16. Duk da haka, ta kasa samun kujera a Majalisar Dokoki ta Ƙasa. <ref name="MBAI"/>
=== Ministar Harkokin Jama'a, Sulhu na Ƙasa, Ayyukan Jin Kai, da Haɗin Kai ===
A ranar 11 ga watan Afrilu, 2016, Sarandji ta naɗa Baïkoua a matsayin ministar harkokin zamantakewa da sulhu ta ƙasa, inda ta maye gurbin Florence Lydie Ndouba. <ref name="VB"/> <ref name="VIR">{{Cite web |last=Rebene |first=Basile |title=La Ministre Virginie Baïkoua fait de la cohésion sociale son cheval de bataille |url=https://www.acap.cf/La-Ministre-Virginie-Baikoua-fait-de-la-cohesion-sociale-son-cheval-de-bataille_a6802.html |access-date=8 April 2024 |website=acap.cf |publisher=Agence Centrafrique Presse }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> A lokacin bikin miƙa mulki a ranar 14 ga watan Afrilu, 2016, ta ayyana cewa haɗin kai na zamantakewa shine babban fifiko. <ref name="VIR" /> A ƙarƙashin mulkinta, ta sami nasarar rufe sansanonin 'yan gudun hijira a [[Filin jirgin saman Bangui|filin jirgin saman ƙasa da ƙasa na Bangui M'Poko]]. <ref name="BAI"/> Baya ga haka, ta kuma zama shugabar tawagar sulhu don tattaunawar zaman lafiya ta Bangassou a shekarar 2017 kuma ta soke taron ƙungiyar Marie Annick Service ta Organization of Central African Women (OFCA) bayan umarnin hana Marie Annick Service "amfani da ikon OFCA." <ref>{{Cite web |last=Ndeke Luka |first=Ndeke Luka |title=RCA : Les différentes communautés de Bangassou s’engagent sur la voie de la paix |url=https://www.radiondekeluka.org/29307-rca-les-differentes-communautes-de-bangassou-sengagent-sur-la-voie-de-la-paix |access-date=8 April 2024 |website=radiondekeluka.org |publisher=Radio Ndeke Luka}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Ndeke Luka |first=Ndeke Luka |title=RCA : le Congrès de l’OFCA version Marie Annick Service annulé |url=https://www.radiondekeluka.org/28484-rca-le-congres-de-lofca-version-marie-annick-service-annule |access-date=8 April 2024 |website=radiondekeluka.org |publisher=Radio Ndeke Luka}}</ref> A lokacin bikin tunawa da Ranar Jinƙai ta Duniya da aka yi a Bangui a ranar 19 ga watan Agusta, 2017, Baïkoua ta kira ƙungiyoyi masu makamai da su dakatar da tashin hankali da kuma shiga tattaunawa. <ref>{{Cite web |last=Biongo |first=François |title=La ministre Virginie Baïkoua invite les groupes armés à privilégier le dialogue |url=https://www.acap.cf/La-ministre-Virginie-Baikoua-invite-les-groupes-armes-a-privilegier-le-dialogue_a7912.html |access-date=8 April 2024 |website=acap.cf |publisher=Agence Centrafrique Presse }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
A ƙarƙashin gwamnatin Sarandji 2, Baïkoua ta yi aiki a matsayin Ministar Ayyukan Jinƙai da Sulhu na Ƙasa. <ref name="VB"/> A shekarar 2019, ta sanya hannu kan yarjejeniyoyi uku da Kamaru da Jamhuriyar Demokraɗiyyar Kongo kan mayar da 'yan gudun hijirar Afirka ta Tsakiya. <ref>{{Cite web |last=Mamadou |first=Alain-Patrick |title=Signature d’un accord tripartite pour le rapatriement volontaire des réfugiés centrafricains au Congo démocratique |url=https://www.acap.cf/Signature-d-un-accord-tripartite-pour-le-rapatriement-volontaire-des-refugies-centrafricains-au-Congo-democratique_a9671.html |access-date=8 April 2024 |website=acap.cf |publisher=Agence Centrafrique Presse }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>{{Cite web |last=Mamadou |first=Alain-Patrick |title=Rapatriement volontaire imminent des réfugiés centrafricains du Cameroun |url=https://www.acap.cf/Rapatriement-volontaire-imminent-des-refugies-centrafricains-du-Cameroun_a9652.html |access-date=8 April 2024 |website=acap.cf |publisher=Agence Centrafrique Presse }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Baya ga haka, ta ƙaddamar da ayyukan da suka dawo da mutanen da suka rasa matsuguni zuwa [[Bangui]] da Berbérati wanda EU ta ba da kuɗi ta hannun Asusun Amincewa na Bekou a ranar 30 ga watan Agusta 2018. <ref>{{Cite web |last=ACAP |first=ACAP |title=Lancement à Bangui de deux projets d’appui au retour des déplacés à Bangui et Bambari |url=http://news.abangui.com/h/63942.html |access-date=8 April 2024 |website=news.abangui.com |publisher=Agence Centrafrique Presse}}</ref> Ta sake tsayawa takara a babban zaɓen Afirka ta Tsakiya a 2020-21 a matsayin 'yar takarar majalisar dokoki daga jam'iyyar MCU mai wakiltar gundumar Bimbo IV kuma ta lashe zaɓen. <ref>{{Cite web |last=Moloma |first=Gisèle |title=Législative 2021, madame Virginie Mbaïkoua, candidate du MCU aux législatives dans la circonscription de Bimbo 4, viole le code électoral |url=https://corbeaunews-centrafrique.org/legislative-2021-madame-virginie-mbaikoua-candidate-du-mcu-aux-legislatives-dans-la-circonscription-de-bimbo-4-viole-le-code-electoral/ |access-date=8 April 2024 |website=corbeaunews-centrafrique.org |publisher=Corbeau News Centrafrique}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Ndeke Luka |first=Ndeke Luka |title=RCA/Elections: les résultats provisoires des législatives rendus publics par l’ANE |url=https://www.radiondekeluka.org/36730-rca-elections-les-resultats-provisoires-des-legislatives-rendus-publics-par-l-ane |access-date=8 April 2024 |website=radiondekeluka.org |publisher=Radio Ndeke Luka}}</ref> A ranar 24 ga watan Yuni 2021, an sake naɗa Baïkoua a matsayin ministar ayyukan jinƙai a ƙarƙashin sunan Ministan Ayyukan Jinƙai da Haɗin Kai. <ref>{{Cite web |last=ACAP |first=ACAP |title=La liste des membres du gouvernement du Premier ministre Henri-Marie Dondra |url=https://www.acap.cf/La-liste-des-membres-du-gouvernement-du-Premier-ministre-Henri-Marie-Dondra_a11085.html#google_vignette |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250709095705/https://www.acap.cf/La-liste-des-membres-du-gouvernement-du-Premier-ministre-Henri-Marie-Dondra_a11085.html#google_vignette |archive-date=9 July 2025 |access-date=8 April 2024 |website=acap.cf |publisher=Agence Centrafrique Presse}}</ref>
A lokacin kuri'ar raba gardama kan kundin tsarin mulkin Afirka ta Tsakiya ta 2023, ta shiga ƙungiyar kamfen ɗin goyon bayan zaɓen raba gardama kuma ta zama memba na Hukumar Haɗa kan Jama'a da Yaɗa Farfaganda. <ref>{{Cite web |last=Ngoulou |first=Fridolin |title=Centrafrique :Des personnalités nommées à la Direction Nationale de Campagne pour le référendum constitutionnel, dirigée par Evariste Ngamana |url=https://oubanguimedias.com/2023/06/12/centrafrique-des-personnalites-nommees-a-la-direction-nationale-de-campagne-pour-le-referendum-constitutionnel-dirigee-par-evariste-ngamana/ |access-date=8 April 2024 |website=oubanguimedias.com |publisher=Oubangui Medias}}</ref> Ta sauƙa daga muƙamin ministar ayyukan jin kai da haɗin kai a ranar 8 ga watan Janairu 2024 kuma Josiane Lina Bemaka-Soui ta maye gurbinta. <ref>{{Cite web |last=Ngoulou |first=Fridolin |title=RCA : " Je pars ravie et confiante ", déclare Mme Virginie Baikoua, ministre de l’Action humanitaire et de la réconciliation nationale |url=https://oubanguimedias.com/2024/01/10/rca-je-pars-ravie-et-confiante-declare-mme-virginie-baikoua-ministre-de-laction-humanitaire-et-de-la-reconciliation-nationale/ |access-date=8 April 2024 |website=oubanguimedias.com |publisher=Oubangui Medias}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Baïkoua tana da aure kuma tana da 'ya'ya uku. <ref name="VB"/> Ita 'yar'uwar ɗan siyasar Afirka ta Tsakiya Timoléon Mbaïkoua ce. <ref>{{Cite web |last=Bobérang |first=Gaël |title=RCA : campagne législative à Paoua, Timoléon Mbaïkoua sème le chaos |url=https://corbeaunews-centrafrique.org/rca-campagne-legislative-a-paoua-timoleon-mbaikoua-seme-le-chaos/ |access-date=8 April 2024 |website=corbeaunews-centrafrique.org |publisher=Corbeau News Centrafrique}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
kz06twrlp0cz0i5e8vnmzkqb4x97lhd
Vivian Jill
0
145059
831088
818865
2026-05-06T12:13:54Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831088
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Vivian Jill Lawrence''' (an haife ta a ranar 11 ga Satumba, 1983) jarumar [[Kumawood]] ce kuma mai taimakon jama'a ta ƙasar Ghana. Ta fara fitowa a fim ɗin Daakayee Asem kuma tun daga lokacin ta fito a fina-finai da yawa na ƙasar Ghana kamar Kayayo, Adom, Sekina, Red Card da sauransu. <ref>{{Cite web |date=2016-10-13 |title=Vivian Jill Lawrence looks stunning in new photo {{!}} GhHeadlines Total News Total Information |url=https://ghheadlines.com/agency/ghana-web-/20161022/36503834/vivian-jill-lawrence-looks-stunning-in-new-photo |access-date=2024-08-28 |website=ghheadlines.com |language=en-US}}</ref> <ref name=":0">{{Cite web |last=Mireri |first=Julian |date=2022-11-16 |title=Vivian Jill Lawrence's age, career, movies, husband, children, net worth |url=https://yen.com.gh/facts-lifehacks/biographies/221320-vivian-jill-lawrences-age-career-movies-husband-children-net-worth/ |access-date=2024-08-28 |website=Yen.com.gh – Ghana news. |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Info-Cast |title=Vivian Jill – Biography, Age, Height, and Family Overview |url=https://info-cast.com/profile/vivian-jill |access-date=2024-11-05 |website=Info-Cast |language=en }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Sana'a ==
Baya ga kasancewarta 'yar wasan kwaikwayo [[Kumawood|ta Kumawood]], ta kuma yi mu'amala da wasu kamfanonin shirya fina-finai. <ref>{{Cite web |last=MyNewsGH |date=2023-04-20 |title=I'm focused on working hard to make money genuinely – Vivian Jill |url=https://www.mynewsgh.com/im-focused-on-working-hard-to-make-money-genuinely-vivian-jill/ |access-date=2024-08-28 |website=MyNewsGh |language=en-US}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
An haifi Lawrence a ranar 11 ga Satumba, 1983 a [[Kano (birni)|Kano]], [[Najeriya|Najeriya,]] ga mahaifin wani ɗan ƙasar Scotland da kuma mahaifiyar wani ɗan ƙasar Ghana. Lawrence ta koma [[Ghana]] lokacin tana da shekaru takwas, inda ta kammala karatunta na firamare da sakandare. <ref>{{Cite web |date=18 September 2021 |title=Biography of Ghanaian Actress, Vivian Jill Lawrence |url=https://www.ghlinks.com.gh/vivian-jill-lawrence-2/ |access-date=2024-08-28 |website=Ghlinks Media |archive-date=2024-08-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240828203535/https://www.ghlinks.com.gh/vivian-jill-lawrence-2/ |url-status=dead }}</ref> Ta haifi ɗanta na fari, Clinton tana da shekaru 15. <ref>{{Cite web |last=COOMSON |first=NANA KWESI |date=2024-01-15 |title=I Gave Birth to My First Son at 15 – Vivian Jill Reveals her Life Story |url=https://thechronicle.com.gh/i-gave-birth-to-my-first-son-at-15-vivian-jill-reveals-her-life-story/ |access-date=2024-08-28 |website=The Ghanaian Chronicle |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Online |first=Peace FM |title=I Had My First Son At Age 15 – Actress Vivian Jill Lawrence Reveals |url=https://www.peacefmonline.com/pages/showbiz/news/201709/327297.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240828203533/https://www.peacefmonline.com/pages/showbiz/news/201709/327297.php |archive-date=2024-08-28 |access-date=2024-08-28 |website=Peacefmonline.com – Ghana news}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Byte |first=Nii Smiley |date=2024-01-13 |title=I Gave Birth to My First Son at 15 – Vivian Jill Reveals her Life Story |url=https://www.ghanacelebrities.com/2024/01/13/i-gave-birth-to-my-first-son-at-15-vivian-jill-reveals-her-life-story/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240828203534/https://www.ghanacelebrities.com/2024/01/13/i-gave-birth-to-my-first-son-at-15-vivian-jill-reveals-her-life-story/ |archive-date=2024-08-28 |access-date=2024-08-28 |website=GhanaCelebrities.Com |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2020-11-11 |title=Vivian Jill Lawrence First Born Turns Musician, Drops Teaser For His First Single – Watch Video - ZionFelix.net |url=https://www.zionfelix.net/vivian-jill-lawrence-first-born-turns-musician-drops-teaser-for-his-first-single-watch-video/ |access-date=2024-08-28 |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Kusi |first=Toni |date=2017-05-08 |title=(VIDEO)The Sad Pregnancy Story of Vivian Jill Lawrence—Says she had Four miscarriages and two ectopics before her 2nd born |url=https://www.ghpage.com/pregnancy-story-of-vivian-jill-lawrence/9964/ |access-date=2024-08-28 |website=GhPage |language=en-US}}</ref> Ta haifi wani ɗa namiji mai suna Alfie. <ref>{{Cite web |last=Agyei |first=Miss Anita-Pyper |date=2018-02-23 |title=Actress Vivian Jill-Lawrence's Son, Baby Alfie Is A Year Already- Read Her Heartfelt Message To Him |url=https://www.ghanacelebrities.com/2018/02/23/actress-vivian-jill-lawrences-son-baby-alfie-year-already-read-heartfelt-message/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240828203533/https://www.ghanacelebrities.com/2018/02/23/actress-vivian-jill-lawrences-son-baby-alfie-year-already-read-heartfelt-message/ |archive-date=2024-08-28 |access-date=2024-08-28 |website=GhanaCelebrities.Com |language=en-US}}</ref> A cewar Lawrence, ta ce ba za ta kashe kuɗi mai yawa ga mutumin da take so ba. <ref name=":1">{{Cite web |last=Nyabor |first=Jonas |date=2014-05-09 |title=I won't 'spread' any man – Vivian |url=https://citifmonline.com/2014/05/i-wont-spread-any-man-vivian/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240828203533/https://citifmonline.com/2014/05/i-wont-spread-any-man-vivian/ |archive-date=2024-08-28 |access-date=2024-08-28 |website=Citi 97.3 FM – Relevant Radio. Always |language=en-US}}</ref> Vivian Jill Lawrence ta auri abokin aikinta Don Kingsley Yamoah. Wasu daga cikin abokan aikinsu 'yan wasan kwaikwayo da 'yan wasan kwaikwayo sun halarci bikin auren. <ref>{{Cite web |date=2024-06-14 |title=Photos from Vivian Jill's 'private wedding' ceremony set internet on fire - Adomonline.com |url=https://www.adomonline.com/photos-from-vivian-jills-private-wedding-ceremony-set-internet-on-fire/ |access-date=2024-08-28 |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Bless |first=Nessa |date=2024-06-14 |title=Photos Drop As Vivian Jill Ties The Knot In Colorful Ceremony |url=https://www.ghanacelebrities.com/2024/06/14/photos-drop-as-vivian-jill-ties-the-knot-in-colorful-ceremony/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240718133426/https://www.ghanacelebrities.com/2024/06/14/photos-drop-as-vivian-jill-ties-the-knot-in-colorful-ceremony/ |archive-date=2024-07-18 |access-date=2024-08-28 |website=GhanaCelebrities.Com |language=en-US}}</ref>
== Takaddama ==
Lawrence ta yi adawa da zargin cewa yawancin 'yan wasan kwaikwayo suna yin karuwanci saboda rugujewar masana'antar fina-finai ta Ghana. Ta ce bayan wani jarumi kuma furodusa, Kwame Borga ta ce sama da kashi 70 cikin 100 na 'yan wasan Kumawood yanzu suna shiga karuwanci. Ta ce, "banda yin wasan kwaikwayo wasu daga cikinmu suna da abubuwan da suke yi" har ma ta faɗi yadda ta fara loda gawayi zuwa Tema . [1]
== Taimakon jama'a ==
Lawrence, wanda kuma shine Shugaba na Jill Foundation ya gina gida ya kuma yi wa wata tsohuwa ado a Bibiani Ayeresu, wacce ke yankin Yammacin Arewa na Ghana. <ref>{{Cite web |date=2023-09-21 |title=Vivian Jill Lawrence Builds A Home For A Physically Challenged Woman – See Photos - ZionFelix.net |url=https://www.zionfelix.net/vivian-jill-lawrence-builds-a-home-for-a-physically-challenged-woman-see-photos/ |access-date=2024-08-28 |language=en-US}}</ref>
== Fim ɗin fim ==
Ta fito a cikin waɗannan fina-finai. <ref name=":0"/> <ref name=":1"/>
* ''Burgers na Akurasi 3''
* ''Launi na Gaskiya''
* ''Amanumuo Ben Ni''
* ''Di Masem Mame''
* ''Di Masem Mame 2''
* ''Sika Sei Yonkoo''
* ''Sika Sei Yonkoo 2''
* ''Subrukutu Komfo''
* ''Dole ne ku yi haƙuri''
* ''Sojan Goldcoast''
* ''Eye Mi Hu Sekina''
* ''Rebeka''
* ''Ketare Zuciyata''
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
08ctf4ntpihs96gog64xkxaqzwno85b
Yvonne Mboissona
0
145217
831406
809059
2026-05-07T03:11:03Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831406
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yvonne Mboissona''' (an haife ta a ranar 18 ga watan Yuni 1957), wacce aka fi rubutawa '''Yvonne Mboïssona''' ko '''Yvonne M'Boïssona''',<ref name="MBOI">{{cite report|author=International Crisis Group|date=9 December 2008|title=Central African Republic: Untangling the Political Dialogue|url=https://www.crisisgroup.org/sites/default/files/b55-central-african-republic-untangling-the-political-dialogue.pdf|page=4|access-date=25 August 2024}}</ref> 'yar siyasa ce ta Afirka ta Tsakiya wacce ta yi aiki a matsayin Ministar Ci gaban Yawon Buɗe Ido da Sana'o'in hannu (2006–2008) da kuma Ministar Ruwa, Dazuzzuka, Farauta da Kamun Kifi da Muhalli (2008–2009) a lokacin Shugabancin Bozize.<ref name="YM">{{cite book |last1=Bradshaw |first1=Richard |last2=Rius |first2=Juan Fandos |title=Historical Dictionary of the Central African Republic (Historical Dictionaries of Africa) |date=2016 |publisher=Rowman & Littlefield |location=Lanham |page=440}}</ref>
== Rayuwar farko da ilimi ==
An haifi Mboissona a Bouar a ranar 18 ga watan Yuni 1957. Ta kammala makarantar sakandare a Lycée de Fatima da ke Bangui. Daga baya, ta tafi [[Donetsk]] ta koyi harshen Rashanci a wata makarantar shirye-shirye da ke [[Donetsk]]. Bayan haka, ta yi rajista a Institut supérieur de finances bancaires (Babban Cibiyar Kuɗi ta Banki) da ke Faransa.<ref name="YM"/>
== Aikin siyasa ==
A lokacin shugabancin Kolingba, an tsare Bozize a gidan yari saboda yunkurin juyin mulki, kuma ta yi zanga-zanga ta hanyar gabatar da karar da sunan M'Boïssona da Jamhuriyar Afirka ta Tsakiya ga [[Kwamitin Kare Hakkin Dan Adam na Majalisar Dinkin Duniya|Kwamitin Kare Hakkin Ɗan Adam na Majalisar Ɗinkin Duniya]] a ranar 14 ga watan Nuwamba, 1990.<ref name="MBOI"/>
A ƙarƙashin gwamnatin Bozize, [[Kungiyar Ganin Karshen Rikice-Rikice Ta Duniya|ƙungiyar International Crisis Group]] ta naɗa Mboissona a matsayin mataimakiyarsa ta kud da kud, wacce ta taka muhimmiyar rawa a haɗakar ikon Bozize. Mboissona ta koma CAR a shekara ta 2003 kuma an naɗa ta a matsayin wakiliyar shugaban ƙasa mai kula da batutuwan lafiya, zamantakewa, matasa, da wasanni. Ta gudanar da wani gangamin goyon bayan Bozize a Lakouanga, Bangui, a ranar 2 ga watan Nuwamba, 2004. <ref>{{Cite web |last=Junior |first=Mokambo |title=UN MEETING DE SOUTIEN AU PRÉSIDENT BOZIZE A FAIT FIASCO |url=https://www.sangonet.com/afriqg/PAFF/Dic/actuC/ICAR/ActuC/meetboz-lakouangN-fia.html |access-date=24 August 2024 |website=sangonet.com |publisher=leconfident}}</ref> An zaɓi Mboissona a matsayin memba ta Majalisar Dokoki ta Ƙasa a shekara ta 2005, inda ta wakilci ƙaramar hukuma ta 3 ta Bangui. <ref>{{Cite web |last=Sango Net |first=Sango Net |title=RESULTATS DES ELECTIONS LEGISLATIVES REPARTITIONS PAR PARTIS POLITIQUES CANDIDATS ELUS DEPUTES A L’ISSUE DU PREMIER TOUR |url=https://www.sangonet.com/actu-snews/ICAR/ActuC/elect-legisl-t1-2005C.html |access-date=24 August 2024 |website=sangonet.com |publisher=Sango Net}}</ref>
A shekarar 2006, an zaɓe ta a matsayin Ministar Ci Gaban Yawon Buɗe Ido da Sana'o'in hannu na tsawon shekaru biyu. A wannan shekarar, ta kafa jam'iyyar siyasa da ke magance matsalolin cutar kanjamau/AIDS da talauci, wato Union of the Popular Movement of Central Africa, a ranar 1 ga watan Yuni. <ref>{{Cite web |last=Gabonews |first=Gabonews |title=Gabon: Une femme créée son parti politique pour "défendre les intérêts" du peuple |url=https://fr.allafrica.com/stories/200606010519.html |access-date=24 August 2024 |website=fr.allafrica.com |publisher=Gabonews}}</ref> Daga baya, jam'iyyar ta shiga Kwa Na Kwa. A ƙarƙashin mulkinta, an gina wani katafaren ginin yawon buɗe ido a Tsibirin Monkey, Bangui. <ref>{{Cite web |last=APA |first=APA |title=Un complexe touristique en construction à Bangui |url=https://planeteafrique.com/Actualites/centrafrique/Index.asp?id=344 |access-date=24 August 2024 |website=planeteafrique.com |publisher=Planete Afrique}}</ref> Baya ga haka, ta mayar da Cibiyar Hôtel du zuwa Kruger Brent Tourism ta hanyar yarjejeniyar da aka sanya hannu a ranar 15 ga watan Disamba 2007, da nufin sabunta da haɓaka ɓangaren yawon buɗe ido na ƙasar. <ref>{{Cite web |last=Soupou |first=J. |title=Centrafrique/Tourisme : KBT prend la gestion de l’Hôtel du Centre de Bangui |url=https://www.acap.cf/Centrafrique-Tourisme-KBT-prend-la-gestion-de-l-Hotel-du-Centre-de-Bangui_a829.html |access-date=24 August 2024 |website=acap.cf |publisher=Agence Centrafrique Presse }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Touadéra ta naɗa ta ministar ruwa, dazuzzuka, farauta, kamun kifi, da muhalli a ranar 22 ga watan Janairu 2008, kuma ta ci gaba da riƙe wannan muƙamin har zuwa watan Janairun 2009. A ƙarƙashin wa'adinta, an naɗa ta Shugabar COMIFAC a zaman Majalisar Ministocin COMIFAC na 5 a Bangui a watan Satumba 2008. <ref>{{Cite web |last=CBFP |first=CBFP |title=Conclusions of the COMIFAC Council of Ministers (9-11 September in Bangui) |url=https://archive.pfbc-cbfp.org/news_en/items/5thsession-comcomifac.html |access-date=24 August 2024 |website=archive.pfbc-cbfp.org |publisher=Congo Basin Forest Partnership}}</ref> Bugu da ƙari, ta ayyana cewa manufar sake dasa dazuzzuka na ɗaya daga cikin manyan abubuwan da ma'aikatar ta fi mayar da hankali a kai. <ref>{{Cite web |last=Soupou |first=J. |title=Célébration à Sakpa de la 24ème journée nationale de l’arbre |url=https://www.acap.cf/Celebration-a-Sakpa-de-la-24eme-journee-nationale-de-l-arbre_a1349.html |access-date=25 August 2024 |website=acap.cf |publisher=Agence Centrafrique Presse }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Bayan murabus ɗin {{Interlanguage link|Jean-Barkès Gombe-Ketté|fr|Jean-Barkès Gombe-Ketté}} a matsayin Magajin Garin Bangui, an yi ta raɗe-raɗin cewa Mboissona zata zama magajinsa. <ref>{{Cite web |last=Centrafrique Presse |first=Centrafrique Presse |title=RCA : Coup de tonnerre à la Mairie de Bangui, Jean Barkès Ngombé-Ketté limogé |url=http://centrafrique-presse.over-blog.com/article-rca-coup-de-tonnerre-a-la-mairie-de-bangui-78574135.html |access-date=24 August 2024 |website=centrafrique-presse.over-blog.com |publisher=Centrafrique Presse}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Mboissona 'yar'uwar François Bozizé ce.<ref name="YM"/>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Haihuwan 1957]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
n0qj86nf14ms1cj06dezg5fly1auezy
Chioma Okafor (mai wasan ƙwallon ƙafa)
0
145268
831506
809189
2026-05-07T05:08:09Z
Saad Nuhu
43323
831506
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Chioma Okafor
| hoto = Chioma Okafor.jpg
| cikakken_suna = Chioma Okafor
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|2003|3|20}}
| wurin_haihuwa = Blantyre, Malawi
| ƙasa = Najeriya
| tsawo = 1.65 m
| matsayi = Mai kai hari
| ƙungiyar_yanzu = North Carolina Courage
| lamba = 8
| shekarun_matasa =
| kulob1 = UConn Huskies
| shekaru1 = 2022–2025
| wasanni1 = 57
| ƙwallaye1 = 30
| shekaru2 = 2026–
| kulob2 = North Carolina Courage
| wasanni2 = 0
| ƙwallaye2 = 0
| shekarun_ƙasa1 = 2024–
| ƙasar_ƙasa1 = Najeriya
| wasannin_ƙasa1 =
| ƙwallayen_ƙasa1 =
}}
'''Chioma Okafor''' ƙwararriyar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda take taka leda a matsayin mai kai hari. An haife ta a ƙasar Malawi amma tana wakiltar tawagar mata ta Najeriya, wato ''[[Super Falcons]]''. Ta yi suna sosai ne bayan rawar da ta taka a wasan kwallon kafa na jami’a a Amurka tare da ƙungiyar ''UConn Huskies'', kafin daga baya ta koma ƙungiyar ''North Carolina Courage'' ta gasar mata ta Amurka (NWSL).<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) |title=Chioma Okafor (footballer) |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Chioma Okafor a ranar 20 ga Maris, 2003 a garin Blantyre da ke ƙasar Malawi. Mahaifinta ɗan Najeriya ne yayin da mahaifiyarta ‘yar Malawi ce. Tun tana yarinya take da sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma ta taso tana buga wasa a makarantu da cibiyoyin horas da ‘yan wasa a Malawi kafin daga baya ta tafi Amurka domin ci gaba da karatu da kuma harkar ƙwallon ƙafa.<ref>{{Cite web |url=https://www.faceofmalawi.com/2025/06/20/malawian-born-footballer-chioma-okafor-chooses-to-represent-nigeria-internationally/ |title=Malawian-Born Footballer Chioma Okafor Chooses to Represent Nigeria Internationally |website=Face of Malawi |access-date=2026-05-07}}</ref>
Chioma ta samu horo a makarantar ''Berkshire School'' da ke Massachusetts a Amurka, inda ta ci gaba da bunƙasa ƙwarewarta a wasan ƙwallon ƙafa. A wannan lokaci ne masu bibiyar ‘yan wasa suka fara lura da bajintarta saboda saurin gudu, iya sarrafa ƙwallo da kuma zura ƙwallaye.<ref>{{Cite web |url=https://sports.allimediahub.com/blog/2025-12-10-from-college-football-to-pro-football-chioma-okafor-joins-nwsl-side-nc-courage |title=From College Football to Pro Football - Chioma Okafor Joins NWSL Side NC Courage |website=AlliSports |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin jami'a ==
A shekarar 2022, Chioma Okafor ta shiga jami’ar ''University of Connecticut'' inda ta fara taka leda a kungiyar mata ta jami’ar wato ''UConn Huskies''. Ta yi fice sosai a gasar kwallon kafa ta jami’o’in Amurka, inda ta zama daya daga cikin fitattun ‘yan wasan kungiyar. A tsawon lokacinta a jami’ar, ta buga wasanni sama da hamsin tare da zura ƙwallaye talatin.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) |title=Chioma Okafor (footballer) |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
A shekarun da ta yi a UConn, ta samu lambobin yabo da dama, ciki har da kasancewa cikin jerin ‘yan wasan ''All-American'' sau uku. Haka kuma ta kasance daga cikin fitattun ‘yan wasan da suka fi taka rawar gani a gasar ''Big East Conference''. Wannan nasara ta taimaka wajen jawo hankalin manyan kungiyoyin kwallon kafa na mata a Amurka.<ref>{{Cite news |url=https://www.theuconnblog.com/uconn-huskies-soccer/54025/chioma-okafor-named-three-time-all-american-signs-with-nc-courage |title=Chioma Okafor named three-time All-American, signs with NC Courage |work=The UConn Blog |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin ƙwararru ==
A ƙarshen shekarar 2025 ne ƙungiyar ''North Carolina Courage'' ta sanar da ɗaukar Chioma Okafor domin taka musu leda a gasar mata ta Amurka. Ta sanya hannu kan yarjejeniyar shekaru uku tare da ƙarin damar tsawaitawa. Wannan ya kasance babban ci gaba a rayuwarta ta ƙwallon ƙafa, domin shi ne karon farko da ta zama ƙwararriyar ‘yar wasa.<ref>{{Cite web |url=https://www.footballinnigeria.com.ng/news/transfer-news/super-falcons-star-chioma-okafor-seals-move-to-north-carolina-courage/ |title=Super Falcons Star Chioma Okafor Seals Move to North Carolina Courage |website=Football In Nigeria |access-date=2026-05-07}}</ref>
Masu horaswa da shugabannin kungiyar sun bayyana ta a matsayin ‘yar wasa mai ƙarfin hali, gudu da kuma iya kai hari. Sun kuma nuna cewa tana da kyakkyawan tunani wajen ci gaba da bunkasa bajintarta a fagen ƙwallon ƙafa.<ref>{{Cite web |url=https://sports.allimediahub.com/blog/2025-12-10-from-college-football-to-pro-football-chioma-okafor-joins-nwsl-side-nc-courage |title=From College Football to Pro Football - Chioma Okafor Joins NWSL Side NC Courage |website=AlliSports |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Duk da cewa an haifi Chioma Okafor a Malawi, ta zaɓi wakiltar Najeriya a matakin ƙasa da ƙasa. Hukumar ƙwallon ƙafa ta Malawi ta tabbatar da cewa Chioma ta sanar da su aniyarta ta bugawa Najeriya wasa bayan tattaunawa da iyayenta.<ref>{{Cite web |url=https://www.faceofmalawi.com/2025/06/20/malawian-born-footballer-chioma-okafor-chooses-to-represent-nigeria-internationally/ |title=Malawian-Born Footballer Chioma Okafor Chooses to Represent Nigeria Internationally |website=Face of Malawi |access-date=2026-05-07}}</ref>
Daga baya aka gayyace ta zuwa sansanin horo na tawagar mata ta Najeriya ''Super Falcons'' domin shirye-shiryen gasar cin kofin nahiyar Afirka ta mata (WAFCON). Ta kasance cikin ‘yan wasan da suka taimaka wajen nasarar Najeriya a gasar, lamarin da ya ƙara ɗaga darajarta a duniya.<ref>{{Cite web |url=https://www.aclsports.com/chioma-okafor-from-blantyre-streets-to-wafcon-glory-and-the-nwsl/ |title=Chioma Okafor: From Blantyre streets to WAFCON glory and the NWSL |website=ACLSports |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Salon wasa ==
Chioma Okafor tana taka leda ne a matsayin mai kai hari. Ta shahara wajen amfani da saurin gudu wajen tsallake masu tsaron baya, da kuma iya zura ƙwallaye daga wurare daban-daban. Haka kuma tana da ƙwarewa wajen riƙe ƙwallo da ƙirƙirar damar cin ƙwallo ga abokan wasanta.<ref>{{Cite news |url=https://www.theuconnblog.com/uconn-huskies-soccer/54025/chioma-okafor-named-three-time-all-american-signs-with-nc-courage |title=Chioma Okafor named three-time All-American, signs with NC Courage |work=The UConn Blog |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya ===
* '''WAFCON''': 2025<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) |title=Chioma Okafor (footballer) |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
=== UConn Huskies ===
* '''Big East Conference Women's Soccer Tournament''': 2024<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) |title=Chioma Okafor (footballer) |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
=== Kyaututtuka ===
* An zaɓe ta cikin jerin '''All-American''' sau uku.<ref>{{Cite news |url=https://www.theuconnblog.com/uconn-huskies-soccer/54025/chioma-okafor-named-three-time-all-american-signs-with-nc-courage |title=Chioma Okafor named three-time All-American, signs with NC Courage |work=The UConn Blog |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Manazarta ==
{{reflist}}
== Hanyoyin waje ==
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) Chioma Okafor a Wikipedia ta Turanci]
g0prxwlrt4w85pbo9u0oieht7kxqouw
831507
831506
2026-05-07T05:10:35Z
Saad Nuhu
43323
831507
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Chioma Okafor''' ƙwararriyar ‘yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda take taka leda a matsayin mai kai hari. An haife ta a ƙasar Malawi amma tana wakiltar tawagar mata ta Najeriya, wato ''[[Super Falcons]]''. Ta yi suna sosai ne bayan rawar da ta taka a wasan kwallon kafa na jami’a a Amurka tare da ƙungiyar ''UConn Huskies'', kafin daga baya ta koma ƙungiyar ''North Carolina Courage'' ta gasar mata ta Amurka (NWSL).<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) |title=Chioma Okafor (footballer) |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Chioma Okafor a ranar 20 ga Maris, 2003 a garin Blantyre da ke ƙasar Malawi. Mahaifinta ɗan Najeriya ne yayin da mahaifiyarta ‘yar Malawi ce. Tun tana yarinya take da sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, kuma ta taso tana buga wasa a makarantu da cibiyoyin horas da ‘yan wasa a Malawi kafin daga baya ta tafi Amurka domin ci gaba da karatu da kuma harkar ƙwallon ƙafa.<ref>{{Cite web |url=https://www.faceofmalawi.com/2025/06/20/malawian-born-footballer-chioma-okafor-chooses-to-represent-nigeria-internationally/ |title=Malawian-Born Footballer Chioma Okafor Chooses to Represent Nigeria Internationally |website=Face of Malawi |access-date=2026-05-07}}</ref>
Chioma ta samu horo a makarantar ''Berkshire School'' da ke Massachusetts a Amurka, inda ta ci gaba da bunƙasa ƙwarewarta a wasan ƙwallon ƙafa. A wannan lokaci ne masu bibiyar ‘yan wasa suka fara lura da bajintarta saboda saurin gudu, iya sarrafa ƙwallo da kuma zura ƙwallaye.<ref>{{Cite web |url=https://sports.allimediahub.com/blog/2025-12-10-from-college-football-to-pro-football-chioma-okafor-joins-nwsl-side-nc-courage |title=From College Football to Pro Football - Chioma Okafor Joins NWSL Side NC Courage |website=AlliSports |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin jami'a ==
A shekarar 2022, Chioma Okafor ta shiga jami’ar ''University of Connecticut'' inda ta fara taka leda a kungiyar mata ta jami’ar wato ''UConn Huskies''. Ta yi fice sosai a gasar kwallon kafa ta jami’o’in Amurka, inda ta zama daya daga cikin fitattun ‘yan wasan kungiyar. A tsawon lokacinta a jami’ar, ta buga wasanni sama da hamsin tare da zura ƙwallaye talatin.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) |title=Chioma Okafor (footballer) |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
A shekarun da ta yi a UConn, ta samu lambobin yabo da dama, ciki har da kasancewa cikin jerin ‘yan wasan ''All-American'' sau uku. Haka kuma ta kasance daga cikin fitattun ‘yan wasan da suka fi taka rawar gani a gasar ''Big East Conference''. Wannan nasara ta taimaka wajen jawo hankalin manyan kungiyoyin kwallon kafa na mata a Amurka.<ref>{{Cite news |url=https://www.theuconnblog.com/uconn-huskies-soccer/54025/chioma-okafor-named-three-time-all-american-signs-with-nc-courage |title=Chioma Okafor named three-time All-American, signs with NC Courage |work=The UConn Blog |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin ƙwararru ==
A ƙarshen shekarar 2025 ne ƙungiyar ''North Carolina Courage'' ta sanar da ɗaukar Chioma Okafor domin taka musu leda a gasar mata ta Amurka. Ta sanya hannu kan yarjejeniyar shekaru uku tare da ƙarin damar tsawaitawa. Wannan ya kasance babban ci gaba a rayuwarta ta ƙwallon ƙafa, domin shi ne karon farko da ta zama ƙwararriyar ‘yar wasa.<ref>{{Cite web |url=https://www.footballinnigeria.com.ng/news/transfer-news/super-falcons-star-chioma-okafor-seals-move-to-north-carolina-courage/ |title=Super Falcons Star Chioma Okafor Seals Move to North Carolina Courage |website=Football In Nigeria |access-date=2026-05-07}}</ref>
Masu horaswa da shugabannin kungiyar sun bayyana ta a matsayin ‘yar wasa mai ƙarfin hali, gudu da kuma iya kai hari. Sun kuma nuna cewa tana da kyakkyawan tunani wajen ci gaba da bunkasa bajintarta a fagen ƙwallon ƙafa.<ref>{{Cite web |url=https://sports.allimediahub.com/blog/2025-12-10-from-college-football-to-pro-football-chioma-okafor-joins-nwsl-side-nc-courage |title=From College Football to Pro Football - Chioma Okafor Joins NWSL Side NC Courage |website=AlliSports |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Duk da cewa an haifi Chioma Okafor a Malawi, ta zaɓi wakiltar Najeriya a matakin ƙasa da ƙasa. Hukumar ƙwallon ƙafa ta Malawi ta tabbatar da cewa Chioma ta sanar da su aniyarta ta bugawa Najeriya wasa bayan tattaunawa da iyayenta.<ref>{{Cite web |url=https://www.faceofmalawi.com/2025/06/20/malawian-born-footballer-chioma-okafor-chooses-to-represent-nigeria-internationally/ |title=Malawian-Born Footballer Chioma Okafor Chooses to Represent Nigeria Internationally |website=Face of Malawi |access-date=2026-05-07}}</ref>
Daga baya aka gayyace ta zuwa sansanin horo na tawagar mata ta Najeriya ''Super Falcons'' domin shirye-shiryen gasar cin kofin nahiyar Afirka ta mata (WAFCON). Ta kasance cikin ‘yan wasan da suka taimaka wajen nasarar Najeriya a gasar, lamarin da ya ƙara ɗaga darajarta a duniya.<ref>{{Cite web |url=https://www.aclsports.com/chioma-okafor-from-blantyre-streets-to-wafcon-glory-and-the-nwsl/ |title=Chioma Okafor: From Blantyre streets to WAFCON glory and the NWSL |website=ACLSports |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Salon wasa ==
Chioma Okafor tana taka leda ne a matsayin mai kai hari. Ta shahara wajen amfani da saurin gudu wajen tsallake masu tsaron baya, da kuma iya zura ƙwallaye daga wurare daban-daban. Haka kuma tana da ƙwarewa wajen riƙe ƙwallo da ƙirƙirar damar cin ƙwallo ga abokan wasanta.<ref>{{Cite news |url=https://www.theuconnblog.com/uconn-huskies-soccer/54025/chioma-okafor-named-three-time-all-american-signs-with-nc-courage |title=Chioma Okafor named three-time All-American, signs with NC Courage |work=The UConn Blog |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Nasarori ==
=== Najeriya ===
* '''WAFCON''': 2025<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) |title=Chioma Okafor (footballer) |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
=== UConn Huskies ===
* '''Big East Conference Women's Soccer Tournament''': 2024<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) |title=Chioma Okafor (footballer) |website=Wikipedia |access-date=2026-05-07}}</ref>
=== Kyaututtuka ===
* An zaɓe ta cikin jerin '''All-American''' sau uku.<ref>{{Cite news |url=https://www.theuconnblog.com/uconn-huskies-soccer/54025/chioma-okafor-named-three-time-all-american-signs-with-nc-courage |title=Chioma Okafor named three-time All-American, signs with NC Courage |work=The UConn Blog |access-date=2026-05-07}}</ref>
== Manazarta ==
{{reflist}}
== Hanyoyin waje ==
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Chioma_Okafor_(footballer) Chioma Okafor a Wikipedia ta Turanci]
p4ne832mze038liuvmpefuzmsmpvebq
Ƙaunar Emmanuel
0
145275
831561
809203
2026-05-07T08:51:38Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831561
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Favour Chinagorom Emmanuel (an haife ta a ranar 7 ga watan Satumbar shekara ta 2002) 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce ta Najeriya wacce ke taka leda a matsayin mai tsaron tsakiya na kungiyar kwallon kafa ta mata ta Rasha Lokomotiv Moscow .
== Ayyukan kulob din ==
An haife ta ne a Port Harcourt, Emmanuel ta buga wa Abia Angels kafin ta shiga Bayelsa Queens a 2022, ta taimaka wajen lashe gasar NWFL a kakar wasa ta farko. Ta kuma fara farawa biyar a lokacin gasar zakarun mata ta CAF ta 2022 yayin da suka zo a matsayi na uku.<ref name="SW">{{Soccerway}}</ref>
Lokomotiv Moscow ta sanar da sanya hannu kan Emmanuel a ranar 27 ga Disamba 2023. A cikin kakar 2024 , ta bayyana a duk wasanni 22 na league (19 farawa) kuma ta zira kwallaye daya yayin da Lokomotiv ta kammala ta huɗu a Gasar kwallon kafa ta mata ta Rasha.<ref name="SW">{{Soccerway}}</ref> Ta kuma taimaka wajen lashe gasar cin kofin mata ta Rasha ta 2024, inda ta zira kwallaye uku a wasanni hudu.<ref>{{Cite web |title=Winline Кубок России по футболу среди женских команд 2024 года |url=https://wfl.rfs.ru/tournament/1038664/stats |access-date=2025-01-20 |publisher=[[Russian Football Union]] }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> An ba ta suna 'yar wasan kulob din na watan Afrilu da Yuni.<ref name="SD25" />
A ranar 20 ga watan Janairun 2025, kungiyar NWSL ta San Diego Wave FC ta sanar da cewa sun sanya hannu kan Emmanuel zuwa kwangilar shekaru biyu, tare da zaɓi na kulob din na ƙarin shekara guda.[1] Ta shiga Chiamaka Okwuchukwu, ta sanya hannu a makon da ya gabata, a matsayin dan wasan Najeriya na biyu a cikin tawagar.[2] Emmanuel ya buga wasanni biyu kawai, daya a matsayin mai farawa (hasarar 2-0 ga Kansas City Current), kafin San Diego ta sanar da dakatar da kwangilar juna a ranar 29 ga Mayu 2025. [3][4]
Emmanuel ya koma Lokomotiv Moscow a ranar 18 ga Yulin 2025, ya sanya hannu kan kwangila har zuwa 2026. <ref>{{Cite web |date=2025-07-18 |title=Эммануэль Фейвор снова в «Локомотиве» |url=https://www.fclm.ru/news/n/emmanuel-feyvor-snova-v-lokomotive/ |access-date=2025-07-20 |website=www.fclm.ru |language=ru}}</ref>
== Ayyukan kasa da kasa ==
An kira Emmanuel zuwa tawagar matasa ta Najeriya a matakin [[Ƙungiyar kwallon kafa ta Mata ta Najeriya 'yan kasa da shekaru 17|kasa da shekara 17]] da kasa da shekara 20.
== Daraja da kyaututtuka ==
'''Queens na Bayelsa'''
* Firayim Ministan NWFL: 2021-222021–22
'''Lokomotiv Moscow'''
* Kofin Mata na Rasha: [[2024 Russian Women's Cup|2024]]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 2002]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
lhicd1eqmidiytsnppixp0r6rsk7pld
Wilma Vaught
0
145674
831195
810358
2026-05-06T16:13:06Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831195
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Wilma L. Vaught''' (an haife ta a ranar 15 ga Maris, 1930) <ref>{{Cite web |title=Biographies: Brigadier General Wilma L. Vaught |url=https://www.af.mil/About-Us/Biographies/Display/Article/105332/brigadier-general-wilma-l-vaught/ |access-date=2014-06-25 |publisher=United States Air Force}}</ref> ta yi ritaya daga aikin soja [[United States Air Force|na rundunar sojin saman Amurka]] . Ita ce mace ta farko da ta tura sojoji tare da [[United States Air Force|rundunar sojin sama]], <ref>{{Cite web |last=Martin |first=Rachel |date=February 23, 2011 |title=General Remembers Her 'Different' Military Days |url=https://www.npr.org/2011/02/23/133966767/general-remembers-her-different-military-days |access-date=2012-07-13 |publisher=NPR}}</ref> kuma ita ce mace ta farko da ta kai matsayin birgediya janar daga fannin kwanturola . <ref>{{Cite web |title=Wilma L. Vaught, President |url=http://www.womensmemorial.org/Press/BGVBio.html |access-date=2012-07-13 |publisher=Women In Military Service For America Memorial }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Ilimi ==
Vaught ta kammala karatunta a Kwalejin Kasuwanci ta Jami'ar Illinois a shekarar 1952. Ta sami digirin digirgir na Gudanar da Kasuwanci daga Jami'ar Alabama da ke Tuscaloosa a shekarar 1968. A watan Agusta na shekarar 1972, ta zama mace ta farko da ta zama jami'ar Sojojin Sama da ta halarci Kwalejin Masana'antu ta Sojojin Sama da ke Fort Lesley J. McNair .
== Aikin soja ==
Vaught ta shiga aikin soja a shekarun 1950 lokacin da aka yi ƙaƙƙarfan ƙa'ida kan adadin mata da za su iya shiga aikin soja da kuma ƙarfin da za su iya yi. Wasu daga cikin waɗannan manufofin sun canza a shekarar 1967 saboda ƙaruwar buƙatar albarkatun ɗan adam da yaƙin Vietnam ya haifar. Daga nan Vaught ya zama jami'i kuma aka tura shi [[Vietnam]] .
[[Fayil:Defense.gov_photo_essay_071103-D-7203T-007.jpg|left|thumb|An yi jana'izarsa tare da Sakataren Tsaro Robert Gates a Makabartar Arlington ta Ƙasa a shekarar 2007]]
A watan Janairun 1957, an naɗa Vaught a matsayin laftanar ta biyu bayan kammala karatunta na Makarantar Horar da Jami'ai a sansanin sojojin sama na Lackland da ke San Antonio. <ref name="auto">{{Cite web |title=General Remembers Her 'Different' Military Days |url=https://www.npr.org/2011/02/23/133966767/general-remembers-her-different-military-days |website=[[NPR]]}}</ref> Daga nan ta yi watanni uku a matsayin ɗaliba a Kwalejin Jami'an Ayyukan Kididdiga a sansanin sojojin sama na Sheppard, Texas. A watan Satumba na 1957, an tura ta zuwa Rukunin Rundunar Sojojin Sama ta 805, Sansanin Sojojin Sama na Barksdale, a matsayin shugabar reshen Ayyukan Bayanai, kuma, a matsayin ƙarin aiki, ta jagoranci Sashen Rundunar Sojojin Sama ta Mata . Vaught ta yi aiki a sansanin sojojin sama na Zaragoza, Spain, a matsayin shugabar Sashen Nazarin Gudanarwa, Rukunin Tallafin Yaƙi na 3974, daga Afrilu 1959 zuwa Afrilu 1963.
Bayan ta dawo Amurka, an tura ta zuwa Rukunin Tallafin Yaƙi na 306 a sansanin Sojojin Sama na McCoy, Florida, a matsayin shugabar Sashen Ayyukan Bayanai. Daga baya ta zama shugabar Sashen Nazarin Gudanarwa na Rukunin Bama-bamai na 306 (Heavy) a McCoy. A wannan lokacin, janarar ta zama mace ta farko da ta tura rundunar aiki ta Rundunar Sojojin Sama ta Dabaru lokacin da ta yi rangadin aiki na ɗan lokaci a matsayin jami'ar zartarwa kuma shugabar Sashen Nazarin Gudanarwa, Rukunin Bama-bamai na 4133rd a sansanin Sojojin Sama na Andersen, Guam, a lokacin Operation Arc Light .
Daga watan Yunin 1967 zuwa Satumbar 1968, Vaught ta kasance ɗaliba ta digiri a Jami'ar Alabama . Shekarar ta ta gaba ta yi aiki a matsayin manazarcin gudanarwa a Ofishin Mataimakin Shugaban Ma'aikata, Kwamandan Rundunar Taimakon Sojoji, Vietnam (MACV), a Saigon, Jamhuriyar Vietnam. [1] Bayan kammala aikinta na Kudu maso Gabashin Asiya a watan Nuwamban 1969, an tura ta zuwa Hedkwatar Rundunar Kula da Kayayyakin Sojojin Sama, a Cibiyar Sojojin Sama ta Wright-Patterson, Ohio, a matsayin shugabar Ƙungiyar Tsare-tsare da Gudanarwa ta Ci gaba inda ta ci gaba har zuwa watan Yulin 1972. A watan Agustan 1972, Vaught ta fara halartar Kwalejin Masana'antu ta Sojojin .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1930]]
6f2kis7vl4b9zbz2e7br9bhnljzzdq7
Wendy Craig
0
146117
831148
818938
2026-05-06T14:48:34Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831148
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Wendy Craig CBE''' <ref>{{Cite web |date=2020-03-03 |title=Wendy Craig awarded CBE and vows to keep on working |url=https://www.thenational.scot/news/uk-news/18277458.wendy-craig-awarded-cbe-vows-keep-working/ |access-date=2026-01-10 |website=The National |language=en}}</ref> (an haife ta '''Anne Gwendolyn Craig'''; 20 Yuni 1934) <ref name="mbc">{{Cite web |last=Pickering |first=David |title=Craig, Wendy – British Actor |url=http://www.museum.tv/eotvsection.php?entrycode=craigwendy |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130507134925/http://www.museum.tv/eotvsection.php?entrycode=craigwendy |archive-date=7 May 2013 |access-date=9 January 2012 |website=Museum.TV |publisher=The Museum of Broadcast Communications}}</ref> 'yar wasan kwaikwayo ce ta Ingila wacce aka fi sani da bayyanarta a cikin sitcoms Not in Front of the Children (1967-1970), ''...'' ''[./<i id=]...''_Mother_Makes_Three" id="mwGw" rel="mw:WikiLink" title="...And Mother Makes Three">Kuma Uwar ta Yi Uku (1971-1973), ... ''Kuma Uwar ta Yi Biyar'' (1974-1976) da ''Butterflies'' (1978-1983). Ta taka rawar Matron a cikin jerin shirye-shiryen TV The Royal (2003-2011).
An zabi Craig don Kyautar BAFTA don Sabon Sabon da ya fi dacewa da Matsayin Fim don <nowiki><i id="mwJQ">Bawan</i></nowiki> da ta taka a cikin The Servant (1963) kuma ta lashe Kyautar BATA don Mafi kyawun Actress a 1969 don Not in Front of the Children . <ref>{{Cite web |title=Most Promising Newcomer To Leading Film Roles |url=https://www.bafta.org/awards/film/most-promising-newcomer-to-leading-film-roles |access-date=2025-02-09 |website=Bafta |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Actress |url=https://www.bafta.org/awards/television/actress-television |access-date=2025-02-09 |website=Bafta |language=en}}</ref>
== Rayuwa ta farko ==
An haifi Anne Gwendolyn Craig a ranar 20 ga Yuni 1934 a Sacriston, County Durham, <ref name="mbc"/> 'yar manomi George Craig da matarsa Anne (née Lindsay). <ref name="Gazette20100409">{{Cite web |last=Morgan |first=Mike |date=8 August 2010 |title=Actress Wendy Craig talks up Teesside |url=http://www.gazettelive.co.uk/news/local-news/actress-wendy-craig-talks-up-3700251 |website=gazettelive}}</ref> Ta halarci Durham High School for Girls, da farko a matsayin dalibi na rana sannan daga baya a matsayin mai zama, wanda ta sake komawa a watan Oktoba 2007 don buɗe sabon gini wanda aka sanya masa suna.<ref>{{Cite web |date=16 October 2007 |title=A few Butterflies as children meet actress |url=https://www.thenorthernecho.co.uk/news/1762378.a-few-butterflies-as-children-meet-actress/ |website=The Northern Echo}}</ref> Ta wuce jarrabawar 11+ kuma ta tafi Makarantar Sakandare ta Darlington. Lokacin da take 'yar shekara goma sha biyu iyalin suka koma Picton, North Yorkshire kuma ta halarci Makarantar Yarm Grammar School da ke kusa.<ref name="Gazette20100409" /> Ta horar da ita a matsayin 'yar wasan kwaikwayo a Makarantar Magana da Wasan kwaikwayo ta Tsakiya, sannan ta kasance a Royal Albert Hall, London. <ref name="cssd">{{Cite web |title=Central School of Speech and Drama High Profile Alumni |url=https://www.cssd.ac.uk/alumni/our-alumni/high-profile-alumni |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220506015319/https://www.cssd.ac.uk/alumni/our-alumni/high-profile-alumni |archive-date=6 May 2022 |access-date=3 March 2025 |website=cssd.ac.uk}}</ref>
A shekara ta 1956, Craig ya bayyana a West End tare da Robertson Hare a cikin wasan kwaikwayo na John Dighton Man Alive!.
== Ayyuka ==
Ɗaya daga cikin bayyanarta ta farko a talabijin ya kasance a cikin wani labari na jerin Danger Man da ake kira "The Gallows Tree" (1961). <ref>{{Cite web |title=The Gallows Tree (1961) |url=https://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b696b083d |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20191013142826/https://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b696b083d |archive-date=13 October 2019 |website=BFI}}</ref> A cikin shekarun 1960 Craig ta bayyana a fina-finai na Burtaniya kamar The Servant (1963) da The Nanny (1965) tare da Bette Davis, amma bayyanarta ce a cikin sitcoms na Burtaniya na ƙarshen shekarun 1960/1970 wanda ya haifar da ta zama sunan gida, yawanci tana wasa da uwar gida mai tsakiya.<ref name="bfi">{{Cite web |title=Wendy Craig |url=https://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b9f03f92a |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160401003157/http://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b9f03f92a |archive-date=1 April 2016 |website=BFI}}</ref><ref>{{Cite web |date=14 July 2008 |title=Not In Front Of The Children |url=https://www.britishclassiccomedy.co.uk/not-front-children |access-date=7 March 2023 |website=British Classic Comedy}}</ref> Ta tafi daga [[BBC]]'s Not in Front of the Children (1967-1970) zuwa ITV's ''...'' And Mother Makes Three (1971-1973), inda ta taka ''Bawan'' iyaye guda, wanda ya samo asali a cikin sakamakonsa ''...'' ''Kuma Uwar ta Yi Biyar'' (1974-1976). Sa'an nan kuma ya zo ''Butterflies'' (1978-1983), wasan kwaikwayo mai nasara a BBC2. <ref>{{Cite web |title=BFI Screenonline: Butterflies (1978-83) |url=http://www.screenonline.org.uk/tv/id/1180242/index.html |website=www.screenonline.org.uk}}</ref>
Craig ta koma wasan kwaikwayo tare da jerin Nanny (1981-1983), jerin da ta kirkira, kuma ta rubuta wasu abubuwan da ta faru da kanta a matsayin Jonathan Marr, sunan da ta yi amfani da shi kafin lokacin da take rubuta abubuwan ''...'' ''Kuma Uwar ta Yi Biyar''.<ref>{{Cite web |title=Sally's Diary (1976) |url=https://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b824a22ca |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20191013151321/https://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b824a22ca |archive-date=13 October 2019 |website=BFI}}</ref> Shekaru ashirin bayan haka, ta buga Matron a cikin ITV's The Royal (2003-2011) kuma ta kuma fito da yawa a cikin 2002 na littafin John Galsworthy The Forsyte Saga .<ref>{{Cite web |date=4 December 2016 |title=The Sunday Post: Wendy Craig |url=https://www.bbc.co.uk/webarchive/https%3A%2F%2Fwww.bbc.co.uk%2Fblogs%2Fgenome%2Fentries%2Fdaee8c95-09af-43e2-a159-36e56d6c6273 |website=BBC}}</ref> Koyaya, ta ci gaba da kasancewa da alaƙa da wasan kwaikwayo, bayan ta ɗauki ɗaya daga cikin manyan matsayi a matsayin Annie a ''Brighton Belles'' (1993-1994), ɗan gajeren lokaci na Burtaniya na The Golden Girls . <ref>{{Cite web |title=Brighton Belles (1993) |url=https://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b7c259f24 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20191013145113/https://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b7c259f24 |archive-date=13 October 2019 |website=BFI}}</ref> Ta bayyana a matsayin mahaifiyar Reggie a cikin wasan kwaikwayo na BBC One ''Reggie Perrin'' (2009-2010), sabuntawa na jerin shekarun 1970 The Fall and Rise of Reginald Perrin . <ref>{{Cite web |title=BBC One - Reggie Perrin, Series 2, Episode 6 |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/b00w5ct9 |website=BBC}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Craig ya auri Jack Bentley, mai ba da labari, marubuci da ɗan jarida, daga 1955 har zuwa mutuwarsa a 1994.[1] A lokacin aurenta da Bentley, tana da 'ya'ya maza biyu: Alaster, wanda daga baya ya zama babban oboist na Birmingham Royal Ballet Sinfonia [1] kuma, sakamakon wani al'amari tare da John Mortimer, Ross, mai ba da shawara kan IT. [2][3] A shekara ta 2004, bayan da ta ji cewa asirin ya ɓace, Wendy ta ziyarci Mortimer don bayyana a hukumance cewa al'amarin su ya haifar da ɗa, sannan 42.[4] Ta kasance a lokacin da ɓarkewar ta bayyana a cikin wani labari na Midsomer Murders; tauraron jerin John Nettles daga baya ya ce daya daga cikin abubuwan da ya fi so game da jerin yana karɓar kwafin The Daily Telegraph a lokacin wannan fim tare da taken da ke bayyana asirin, yana mai cewa "Ya zama kamar cikakke Midsomer".[5]
Tun daga shekarun 1990s, Craig ya zauna a Cookham, Berkshire . An nada ta [[Order of the British Empire|Kwamandan Order of the British Empire]] (CBE) a cikin 2020 New Year Honours don hidimomi ga wasan kwaikwayo da sadaka.<ref>{{London Gazette|issue=62866|supp=y|page=N8|date=28 December 2019}}</ref>
== Hotunan da aka zaɓa ==
* ''Wurin Asirin'' (1957)
* ''Gidan da ke saman'' (1959)
* ''Candida'' (1961) <ref>{{Cite web |date=29 December 1961 |title=Candida |url=https://genome.ch.bbc.co.uk/1493beceb5e04d9eaf2b4aeb4ca5e180 |access-date=14 March 2026 |publisher=[[BBC Genome Project]] |archive-date=25 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141025025202/http://genome.ch.bbc.co.uk/1493beceb5e04d9eaf2b4aeb4ca5e180 |url-status=dead }}</ref>
* ''Zuciya zuwa Zuciya'' (1962) <ref>{{Cite web |date=6 December 1962 |title=BBC Television presents: The Largest Theatre in the World: Heart to Heart |url=https://genome.ch.bbc.co.uk/d23315d09a1c4f9e9d6e2dad84677c22 |access-date=14 March 2026 |publisher=[[BBC Genome Project]] }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* The Mind Benders (1963)
* ''Bawan'' (1963)
* Nanny (1965)
* ''Kamar Mace'' (1967)
* ''Ba zan taɓa mantawa da sunan ba'' (1967)
* ''Joseph Andrews'' (1977)
* gudu don matarka (2012)
* ''Mafi Girma Maƙaryaci'' (2017-2019)
* ''Emmerdale'' (2018)
* ''Likitoci'' (2019)
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1934]]
msoos94pk0uiljtgvp5fegjxuw8ujjt
Zahia Dehar
0
147015
831511
816088
2026-05-07T05:40:26Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831511
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Zahia Dehar''' (Arabic: زاهية ديهار, an haife ta a ranar 25 ga watan Fabrairun shekara ta 1992) 'yar wasan kwaikwayo ce ta Aljeriya-Faransa, 'yar wasan motsa jiki, mai tsara kayan ado da kayan kwalliya, kuma wanda ya tsira daga fataucin yara.
Dehar an fi saninta da kasancewa cikin wani abin kunya na jima'i wanda ya shafi 'yan wasan ƙwallon ƙafa a lokacin da ake fataucin ta don raka kwastomomi a matsayin ƙarami.<ref> name="thedailybeast1">{{Cite web |last=Benhamou |first=Rebecca |date=5 March 2013 |title=France's Courtesan Couture: Zahia Dehar - Newsweek and The Daily Beast |url=https://europe.newsweek.com/frances-courtesan-couture-zahia-dehar-62849?rm=eu |access-date=4 March 2013 |publisher=Thedailybeast.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Dancourt |first=Anne-Charlotte |date=21 November 2017 |title=Zahia explique pourquoi elle a commencé à se prostituer à 16 ans |trans-title=Zahia explains why she started prostitution at 16 |url=https://www.leparisien.fr/laparisienne/people/zahia-explique-pourquoi-elle-a-commence-a-se-prostituer-a-16-ans-21-11-2017-7405950.php |access-date=27 January 2023 |website=leparisien.fr |language=fr-FR}}</ref>
== Rayuwa ta farko ==
An haifi Zahia Dehar a Ghriss, Aljeriya, a ranar 25 ga Fabrairu 1992 <ref name="thedailybeast1">{{Cite web |last=Benhamou |first=Rebecca |date=5 March 2013 |title=France's Courtesan Couture: Zahia Dehar - Newsweek and The Daily Beast |url=https://europe.newsweek.com/frances-courtesan-couture-zahia-dehar-62849?rm=eu |access-date=4 March 2013 |publisher=Thedailybeast.com}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFBenhamou2013">Benhamou, Rebecca (5 March 2013). [https://europe.newsweek.com/frances-courtesan-couture-zahia-dehar-62849?rm=eu "France's Courtesan Couture: Zahia Dehar - Newsweek and The Daily Beast"]. Thedailybeast.com<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">4 March</span> 2013</span>.</cite></ref> ga Hacène, direban motar mai, da Yamina, mai gida. Ta koma Champigny-sur-Marne, Faransa tare da mahaifiyarta da ƙaramin ɗan'uwanta yana da shekaru 10. Ta shiga [[Griss|Girin]] jima'i tana da shekaru goma sha shida, <ref name="thedailybeast1" /> kuma ta yi nasara a cikin aikin jima'in mai zurfi, tana samun har zuwa € 20,000 a kowane wata a farashin € 1,000 ko € 2,000 a lokaci.
Ya zuwa shekara ta 2010, mahaifinta, Hacène Dehar, har yanzu yana zaune a Aljeriya. Ya ki amincewa da duk wani irin hulɗa da 'yarsa tun lokacin da zargin aikin jima'i ya bayyana.
== Labarin jima'i ==
A watan Mayu na shekara ta 2008, an zargi Karim Benzema da biyan yarinya Zahia Dehar € 500 don ayyukan jima'i a otal din Paris. Benzema yana da shekaru 20. Ya musanta zargin kuma ya musanta cewa bai taba saduwa da Zahia Dehar ba. Daga baya aka wanke shi, kuma lauyansa, Sylvain Cormier, ya bayyana cewa shari'ar ba ta shafi aikin kwallon kafa na sana'a ba.
Franck Ribéry ya yarda da yin jima'i da Zahia Dehar amma ya musanta biyan ta € 700. Ya kuma bayyana cewa bai san shekarunta a lokacin ba. [[Shekarar yarda|shekarun yarda]] a Faransa ita ce 16, amma karuwanci ya kasance doka a lokacin kawai idan karuwanci ta wuce shekaru 18.<ref>{{Cite web |date=13 February 2013 |title=Top French footballer linked to under-age prostitution probe | Football - News | NDTVSports.com |url=http://sports.ndtv.com/football/news/item/203500-top-french-footballer-linked-to-under-age-prostitution-probe |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140610175547/http://sports.ndtv.com/football/news/item/203500-top-french-footballer-linked-to-under-age-prostitution-probe |archive-date=10 June 2014 |access-date=4 March 2013 |publisher=Sports.ndtv.com |agency=Agence France-Presse}}</ref>
Shari'ar ta fara fitowa a lokacin binciken da Brigade de répression du proxénétisme ya yi game da ayyukan ''Abusofiane Moustaid'', wanda aka fi sani da "Abou Sofiane", tsohon mai hamayya a kan Nouvelle Star wanda ya zama mai karɓar bakuncin shahararren wasan kwaikwayo a tashar TNT. <ref>{{Cite web |last=Saulnier |first=Julie |date=20 January 2014 |title=Procès Zahia: Abou, l'homme assoiffé de notoriété derrière le scandale |url=https://www.lexpress.fr/actualite/societe/justice/proces-zahia-abou-l-homme-assoiffe-de-notoriete-derriere-le-scandale_1314932.html |access-date=27 February 2019 |website=LExpress.fr |language=fr}}</ref> Hukumomi suna da sha'awar ''Zaman Cafe'', wani mashaya na Paris, wanda wani ɓangare na jujjuyawar ya fito ne daga karuwanci. Bayan rufewar gudanarwa na kafa, jami'an 'yan sanda sun tambayi karuwai da ke aiki a can. Sun gano cewa daya daga cikinsu, Zahia Dehar, ta fara aiki a can yayin da take ƙarama, kuma ta yi wa 'yan wasan ƙwallon ƙafa da yawa hidima.<ref name="Zaman Café">{{Cite web |date=18 June 2013 |title=L'enquête démarre au Zaman Café |url=https://www.leparisien.fr/espace-premium/actu/l-enquete-demarre-au-zaman-cafe-18-06-2013-2906105.php |access-date=27 February 2019 |website=[[Le Parisien]]}}</ref> Yarinyar ta yi iƙirarin cewa ta sadu da Karim Benzema a watan Mayu na shekara ta 2008 a gefen bikin kwallon kafa na Trophées UNFP, kuma ta sadu da Franck Ribéry a ranar 7 ga Afrilu 2009, a wani otal a [[München|Munich]] inda aka tura ita da wani mai tsaron gida don shiga cikin dan wasan, a matsayin "kyautar haihuwa" ga na ƙarshe.<ref name="Zaman Café" /><ref name="Paris Match">{{Cite web |last=Bloudy |first=Michèle |date=3 May 2010 |title=Exclusif Zahia. L'interview Integrale |url=http://www.parismatch.com/People-Match/Sport/Actu/Exclusif-Zahia.-L-interview-integrale-182834/&title=Exclusif%20Zahia.%20L%E2%80%99interview%20int%C3%A9grale |archive-url=http://archive.wikiwix.com/cache/20100505000000/http://www.parismatch.com/People-Match/Sport/Actu/Exclusif-Zahia.-L-interview-integrale-182834/ |archive-date=5 May 2010 |access-date=27 February 2019 |website=Paris Match |language=fr}}</ref> An yi hira da Zahia Dehar sau uku a watan Afrilun 2010.
Binciken ya zama na jama'a a shekara ta 2010, kafin tawagar Faransa ta shiga gasar cin Kofin Duniya na FIFA na 2010. Kocin tawagar Faransa ta yanzu Raymond Domenech ya ambaci gwagwarmayar Benzema don tsari tare da sabon kulob dinsa na Real Madrid maimakon zarginsa da hannu a cikin abin kunya na jima'i a matsayin dalilin da ya sa ya cire dan wasan gaba daga tawagar.
A watan Yulin 2010, an gurfanar da Ribéry da Benzema da laifin "roƙon karuwanci", wani laifi da za a hukunta a Faransa har zuwa shekaru uku a kurkuku da tarar Yuro 45,000. <ref>{{Cite web |title=Article 225-12-& du Code pénal |url=https://www.legifrance.gouv.fr/affichCode.do?idArticle=LEGIARTI000006417879&idSectionTA=LEGISCTA000006165396&cidTexte=LEGITEXT000006070719&dateTexte=vig |access-date=27 February 2019 |website=www.legifrance.gouv.fr}}</ref> Wani memba na tawagar, Sidney Govou, an kuma yi masa tambayoyi; duk da haka, ya guje wa gurfanar da shi yayin da binciken ya nuna cewa ganawarsa da Zahia ya faru ne bayan ta kai shekarun balaga.<ref>{{Cite web |last=Quintin |first=Emmanuel |date=20 July 2010 |title=Ribéry et Benzema mis en examen - Equipe de France - Football |url=https://sport24.lefigaro.fr/football/equipe-de-france/actualites/ribery-et-benzema-mis-en-examen-400165 |access-date=27 February 2019 |website=Sport24 |language=fr-FR}}</ref>
Tsayar da Dehar ya fara ne daga wannan shari'ar. Da sauri, kafofin watsa labarai sun bayyana fuskarta, kuma hotuna da yawa na ta sun bazu a yanar gizo, suna mai da budurwa ainihin "abin mamaki na Intanet". Le Monde da farko ta bayyana sunanta, kawai tana kiranta "Zahia D." A watan Mayu na shekara ta 2010, ta yi hira da Paris Match, wanda ya bayyana cikakken sunanta. Ta ba da labarin shari'ar kuma ta bayyana, a tsakanin sauran abubuwa, "Ina ɗaukar kaina a matsayin mai kula, amma ba karuwa ba" (ba da sabis na tallafi ba tare da yin jima'i da abokin ciniki ba), kuma ta musanta samun karuwanci ko kasancewa cikin cibiyar sadarwa.
Shari'ar ta ci gaba har zuwa tsakiyar shekarun 2010. A ƙarshen shekara ta 2011, mai gabatar da kara na Paris ya nemi a sallame Ribéry da Benzema; <ref name="france24">{{Cite web |date=19 November 2011 |title=French prosecutors accept that Ribery did not know prostitute was a minor |url=https://www.france24.com/en/20111119-football-ribery-prostitute-minor-case-benzema-france-paris-justice |website=[[France 24]]}}</ref> amma a watan Agustan shekara ta 2012, alƙali mai bincike ya mayar da mutane tara zuwa kotun aikata laifuka, gami da Benzem da Ribéry don "roƙon ƙaramar karuwa". <ref>{{Cite web |date=14 November 2011 |title=Affaire Zahia: Un non lieu requis pour Ribéry et Benzema |url=http://www.parismatch.com/People-Match/Sport/Actu/Affaire-Zahia-Un-non-lieu-requis-pour-Ribery-et-Benzema-355055/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20111123095826/http://www.parismatch.com/People-Match/Sport/Actu/Affaire-Zahia-Un-non-lieu-requis-pour-Ribery-et-Benzema-355055/ |archive-date=23 November 2011 |access-date=27 February 2019 |website=ParisMatch.com |language=fr}}</ref>
A ranar 31 ga watan Janairun shekara ta 2014, kotun aikata laifuka ta Paris ta wanke Benzema da Ribéry, kotun ta ce ba su san cewa Zahia ba ta kai shekaru ba. Sauran mutane biyar da ake zargi, ciki har da Abou Sofiane, wanda ya yi aiki a matsayin "mai yin wasa" tsakanin budurwa da 'yan wasan ƙwallon ƙafa, an sayen su da laifin sayarwa.<ref>{{Cite web |date=30 January 2014 |title=VIDEOS. Procès Zahia : Ribéry et Benzema peuvent "enfin passer à autre chose" |url=https://www.leparisien.fr/faits-divers/videos-proces-zahia-franck-ribery-et-karim-benzema-relaxes-30-01-2014-3543369.php |access-date=27 February 2019 |website=Le Parisien |language=fr}}</ref> Abou Sofiane ya daukaka kara kuma ya buga wani littafi inda ya yi ikirarin rashin laifi kuma ya zargi Dehar da amfani da littafin adireshinsa.<ref>{{Cite web |last=Catroux |first=Sebastien |date=13 May 2015 |title=Zahia: un livre dénombre ses conquêtes - Gala |url=https://www.gala.fr/l_actu/news_de_stars/zahia_un_livre_denombre_ses_conquetes_341487 |access-date=27 February 2019 |website=Gala.fr |language=fr}}</ref> A watan Yunin 2015, Kotun daukaka kara ta tabbatar da hukuncin da aka yanke masa kuma ya sami hukunci mai tsanani.<ref>{{Cite web |date=17 June 2015 |title=Affaire Zahia: Abou Sofiane condamné à de la prison ferme - Gala |url=https://www.gala.fr/l_actu/news_de_stars/affaire_zahia_abou_sofiane_condamne_a_de_la_prison_ferme_344014 |access-date=27 February 2019 |website=Gala.fr |language=fr}}</ref>
Kasancewar Dehar a cikin ''abin kunya'' da sauran ayyukan, kamar sanya hotuna marasa hankali a kan [[Twitter]], sun ba ta laƙabi la scandaleuse ("wanda yaudara") a cikin manema labarai na Faransa.<ref name="thedailybeast1"/>
== Bayan shekara ta 2010 ==
Dehar ya sami matsayi na shahararrun mutane sakamakon abin kunya. Ta yi amfani da shahararta ta hanyar yin samfurin ga masu fasaha daban-daban kamar su Pierre et Gilles da Karl Lagerfeld, kuma ta zama mai tsara kayan ado da kayan ado. <ref name="thedailybeast1"/>
=== Misali ===
A watan Fabrairun shekara ta 2011, Mujallar <nowiki><i id="mw0A">V</i></nowiki> ta Amurka da Mutanen Espanya <ref>{{Cite web |date=15 March 2011 |title=The chronicles of Zahia |url=http://vmagazine.com/2011/03/the-chronicles-of-zahia-3/ |access-date=27 February 2019 |website=V Magazine}}{{Dead link|date=August 2025}}</ref> ta wallafa wani yabo na shafuka goma sha biyu ga Brigitte Bardot, <ref>{{Cite web |date=25 February 2011 |title=Zahia : mêmes courbes, mais nouvelle vie |url=http://www.news-de-stars.com/zahia/zahia-memes-courbes-mais-nouvelle-vie_art45200.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20110228011316/http://www.news-de-stars.com/zahia/zahia-memes-courbes-mais-nouvelle-vie_art45200.html |archive-date=28 February 2011 |access-date=27 February 2019 |website=www.news-de-stars.com |language=fr}}</ref> Ya haɗa da hotuna da yawa na Dehar da aka harbe a New York, yana nuna dawowarta a kafofin watsa labarai. <ref>{{Cite web |last=Revel |first=Renaud |date=25 February 2011 |title=Zahia, les nouvelles photos exclusives |url=https://www.lexpress.fr/styles/vip/zahia-les-nouvelles-photos-exclusives_966177.html |access-date=27 February 2019 |website=LExpress.fr |language=fr}}</ref> Don tallata samfurin ta an ƙaddamar da shafin yanar gizon a hukumance a ranar 1 ga Maris 2011.<ref>{{Cite web |date=7 March 2011 |title=Zahia lance son site Internet |url=https://www.lexpress.fr/styles/vip/zahia-lance-son-site-internet_969523.html |access-date=27 February 2019 |website=LExpress.fr |language=fr}}</ref>
A ƙarshen Mayu 2011, mai ɗaukar hoto kuma darektan Greg Williams ya nuna Dehar a cikin wani ɗan gajeren fim mai suna ''Bionic'' . <ref>{{Cite web |last=McGarr |first=Rob |date=25 February 2011 |title=Exclusive! Weird and sexy Zahia Dehar video |url=http://www.fhm.com/girls/news/exclusive-weird-and-sexy-zahia-dehar-video-81265 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110811023321/http://www.fhm.com/girls/news/exclusive-weird-and-sexy-zahia-dehar-video-81265 |archive-date=11 August 2011 |access-date=27 February 2019 |website=winit.fhm.com |publisher=FHM |language=fr}}</ref> A watan da ya biyo baya, Pierre et Gilles sun kirkiro wani zane wanda ke wakiltar ta a matsayin [[Hauwa'u]].<ref>{{Cite web |date=22 June 2011 |title=Zahia nue, la nouvelle Eve vue par Pierre & Gilles" Menly |url=http://www.menly.fr/buzz/news/zahia-nue-la-nouvelle-eve-vue-par-pierre-gilles/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20111222003752/http://www.menly.fr/buzz/news/zahia-nue-la-nouvelle-eve-vue-par-pierre-gilles/ |archive-date=22 December 2011 |access-date=27 February 2019 |website=Menly.fr}}</ref> "An haifi sabuwar Hauwa'u mai ban sha'awa da abokantaka. Dehar: kyakkyawa mai ban shaʼawa, mara laifi da haske, ita ce samfurin mafarki" in ji masu zane-zane biyu game da wannan yanki.<ref>{{Cite web |last=Costey |first=Laure |date=23 June 2011 |title=Photo - Zahia, nouvelle Eve pour Pierre & Gilles - Gala |url=http://www.gala.fr/l_actu/on_ne_parle_que_de_ca/photo_-_zahia_nouvelle_eve_pour_pierre_gilles_234412 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110626014202/http://www.gala.fr/l_actu/on_ne_parle_que_de_ca/photo_-_zahia_nouvelle_eve_pour_pierre_gilles_234412 |archive-date=26 June 2011 |access-date=27 February 2019 |website=Gala.fr |language=fr}}</ref> A watan Agustan 2011, Alix Malka ya ɗauki hoton Dehar don fitowar Italiyanci na mujallar kayan ado ta Amurka Vanity Fair, wanda kuma ya ƙunshi hira da Dehar. <ref>{{Cite web |date=16 August 2011 |title=Zahia pose pour le célèbre magazine Vanity Fair |url=https://www.ladepeche.fr/article/2011/08/16/1147404-zahia-pose-pour-le-celebre-magazine-vanity-fair.html |access-date=27 February 2019 |website=ladepeche.fr |language=fr}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 August 2011 |title=Zahia dément son mariage et revient sur le scandale des Bleus - Voici |url=http://www.voici.fr/news-people/actu-people/zahia-dement-son-mariage-et-revient-sur-le-scandale-des-bleus-419499#! |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190228070000/http://www.voici.fr/news-people/actu-people/zahia-dement-son-mariage-et-revient-sur-le-scandale-des-bleus-419499#! |archive-date=28 February 2019 |access-date=27 February 2019 |website=Voici.fr |language=fr}}</ref>
A cikin kwata na karshe na shekara ta 2011, bayyanarta a cikin kafofin watsa labarai ba ta da yawa, kodayake an dauki hotonta tare da Christian Louboutin da Farida Khelfa, <ref>{{Cite web |date=22 November 2011 |title=Zahia Dehar très copine avec Christian Louboutin - Voici |url=http://www.voici.fr/news-people/actu-people/zahia-dehar-tres-copine-avec-christian-louboutin-432098 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190228070024/http://www.voici.fr/news-people/actu-people/zahia-dehar-tres-copine-avec-christian-louboutin-432098 |archive-date=28 February 2019 |access-date=27 February 2019 |website=Voici.fr |language=fr}}</ref> <ref>{{Cite web |date=22 November 2011 |title=Zahia: Elle s'invite à la soirée de Christian Louboutin |url=http://www.news-de-stars.com/zahia/zahia-elle-s-039-invite-a-la-soiree-de-christian-louboutin_art58874.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20111126000021/http://www.news-de-stars.com/zahia/zahia-elle-s-039-invite-a-la-soiree-de-christian-louboutin_art58874.html |archive-date=26 November 2011 |access-date=27 February 2019 |website=www.news-de-stars.com}}</ref> a baje kolin takalma a Galerie du Passage a watan Nuwamba 2011. Bayan 'yan watanni, Pierre Passebon ya samar da nune-nunen tufafi "Zahia de 5 à 7", wanda ya haifar da sake sha'awar ta ta hanyar manema labarai.<ref>{{Cite web |title=Zahia Artiste |url=http://evene.lefigaro.fr/culture/agenda/zahia-artiste-818869.php |access-date=27 February 2019 |website=Evene.fr |language=fr }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=29 January 2012 |title=Zahia, "un exemple parfait de marketing" |url=https://www.leparisien.fr/laparisienne/mode/zahia-un-exemple-parfait-de-marketing-29-01-2012-1834918.php |access-date=27 February 2019 |website=La Parisienne |language=fr-FR}}</ref>
Bayan wani ɗan gajeren hasken rana, Dehar ta sami sake farfadowar bayyanar kafofin watsa labarai a farkon 2012: sabon jerin hotuna, wanda Karl Lagerfeld ya harbe a watan Janairun 2012, <ref>{{Cite web |last=Alwan |first=Margaret |date=18 January 2012 |title=Zahia photographiée par Karl Lagerfeld |url=https://www.lexpress.fr/styles/mode/zahia-photographiee-par-karl-lagerfeld_1072641.html |access-date=27 February 2019 |website=LExpress.fr |language=fr}}</ref> an buga shi ne bayan wasan kwaikwayo na farko. <ref>{{Cite web |last=Mandel |first=Elodie |date=25 January 2012 |title=Karl Lagerfeld "Zahia incarne une tradition très française de la galanterie" - Mode - Plurielles.fr |url=http://www.plurielles.fr/mode/mode-stars/karl-lagerfeld-zahia-incarne-une-tradition-tres-francaise-de-6952211-402.html |access-date=27 February 2019 |website=Plurielles.fr |language=fr}}</ref> Ali Mahdavi, darektan zane-zane na Crazy Horse, ne ya ɗauki hotonta a watan Fabrairu don wani labarin da Françoise-Marie Santucci ya rubuta game da Dehar a cikin Libération "Next ".<ref>{{Cite web |last=Santucci |first=Françoise-Marie |date=7 February 2012 |title=Les 1001 vies de Zahia |url=https://next.liberation.fr/mode/2012/02/07/les-1001-vies-de-zahia_794266 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190228065958/https://next.liberation.fr/mode/2012/02/07/les-1001-vies-de-zahia_794266 |archive-date=28 February 2019 |access-date=27 February 2019 |website=Libération.fr |language=fr}}</ref> Sa'an nan a wannan watan, Isabelle Adjani ta sanar da niyyarta ta samar da wani shirin fim game da Dehar, tare da hadin gwiwar Farida Khelfa. <ref>{{Cite web |last=Intravaia |first=Ludmilla |date=15 February 2012 |title=Isabelle Adjani, "dans le camp" des fans de Zahia - People - TF1 News |url=http://lci.tf1.fr/people/isabelle-adjani-dans-le-camp-des-fans-de-zahia-6991652.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20120229083643/http://lci.tf1.fr/people/isabelle-adjani-dans-le-camp-des-fans-de-zahia-6991652.html |archive-date=29 February 2012 |access-date=27 February 2019 |website=TFI News}}</ref><ref>{{Cite web |date=15 February 2012 |title=Le coup de cœur d'Isabelle Adjani pour Zahia - Gala |url=http://www.gala.fr/l_actu/on_ne_parle_que_de_ca/le_coup_de_caeur_d_isabelle_adjani_pour_zahia_254616 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120217150644/http://www.gala.fr/l_actu/on_ne_parle_que_de_ca/le_coup_de_caeur_d_isabelle_adjani_pour_zahia_254616 |archive-date=17 February 2012 |access-date=27 February 2019 |website=Gala.fr}}</ref>
Wani jerin hotuna mai daukar hoto Ellen von Unwerth ne ya harbe su bayan wasan kwaikwayo na biyu na Dehar a watan Yulin 2012.
A watan Disamba na shekara ta 2013, Dehar ya koma ruwan tabarau na Alix Malka don mujallar ''7 Hollywood'', wanda aka buga a ranar 15 ga watan.<ref>{{Cite web |date=13 March 2014 |title=VIDÉO - Zahia très sexy dans le magazine 7 Hollywood – metronews |url=http://www.metronews.fr/people/video-zahia-tres-sexy-dans-le-magazine-7-hollywood/mmll!nNxaTMc3xbFG6/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140313164443/http://www.metronews.fr/people/video-zahia-tres-sexy-dans-le-magazine-7-hollywood/mmll!nNxaTMc3xbFG6/ |archive-date=13 March 2014 |access-date=27 February 2019 |website=Metro News |language=fr}}</ref>
Daga 8 ga Afrilu zuwa 27 ga Satumba 2014, nune-nunen Pierre et Gilles, a Galerie des Gobelins (Paris), nune-nun ambulaf ɗin da aka yi wa ado da hoto na Dehar, an yi shi ne musamman don wannan lokacin.<ref>{{Cite web |title=Expositions / Actualités |url=http://www.mobiliernational.culture.gouv.fr/fr/expositions/actualites/41/carte-blanche-a-pierre-et-gilles |archive-url=https://web.archive.org/web/20140413204105/http://www.mobiliernational.culture.gouv.fr/fr/expositions/actualites/41/carte-blanche-a-pierre-et-gilles |archive-date=13 April 2014 |access-date=27 February 2019 |website=Mobilier national}}</ref><ref>{{Cite web |last=Noblesse |first=Franck |date=26 October 2014 |title=Zahia fait scandale à la FIAC |url=https://www.francetvinfo.fr/replay-radio/noblesse-oblige/zahia-fait-scandale-a-la-fiac_1767973.html |access-date=27 February 2019 |website=Franceinfo |language=fr}}</ref>
[[Cin ganyayyaki kawai|Mai cin ganyayyaki]] mai ƙuduri, ta zama ɗaya daga cikin "muse" na Turai na PETA's a watan Yunin 2015, tana nunawa ga mawaƙa da mai daukar hoto Bryan Adams a cikin kamfen ɗin da ake kira "Ka kasance da zuciya, ka zama mai cin ganyayyakin ganyayyaki". <ref>{{Cite web |date=15 June 2015 |title=Zahia Dehar pose nue pour la PETA |url=https://www.lexpress.fr/styles/vip/zahia-dehar-pose-nue-pour-la-peta_1689626.html |access-date=27 February 2019 |website=LExpress.fr |language=fr}}</ref>
A watan Nuwamba na shekara ta 2015, 'yan sa'o'i kadan kafin hare-haren da aka kai a birnin Paris, masu zane-zane Pierre et Gilles sun buga hoto a shafin su na [[Fezbuk|Facebook]] da aka dauka 'yan watanni da suka gabata, Dehar yana nuna kansa a matsayin Marianne. An yi amfani da wannan hoton a shafukan sada zumunta a matsayin martani ga ayyukan ta'addanci da suka faru a wannan maraice.<ref>{{Cite web |last=Gausserand |first=Hugo-Pierre |date=25 November 2015 |title=Zahia en Marianne par Pierre et Gilles en réponse au terrorisme |url=https://www.lefigaro.fr/arts-expositions/2015/11/25/03015-20151125ARTFIG00033-zahia-en-marianne-par-pierre-et-gilles-en-reponse-au-terrorisme.php |access-date=27 February 2019 |website=FIGARO |language=fr}}</ref>
=== Yin amfani da kayan kwalliya ===
A cikin shekara ta 2010, an yi rajistar alamomi da yawa tare da Ofishin Kula da Ilimin Ilimin Tarayyar Turai (EUIPO), gami da: ''Zahia'', ''Zahia Dehar'', Pretty Zahia, <ref name="Pretty Zahia">{{Cite web |last=Vely |first=Yannick |date=22 December 2010 |title=Zahia s'apprête à lancer sa marque de lingerie - ParisMatch.com |url=http://www.parismatch.com/Conso-Match/Mode/Actu/Zahia-s-apprete-a-lancer-sa-marque-de-lingerie-234011/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20110301194258/http://www.parismatch.com/Conso-Match/Mode/Actu/Zahia-s-apprete-a-lancer-sa-marque-de-lingerie-234011/ |archive-date=1 March 2011 |access-date=27 February 2019 |website=Paris Match}}</ref> ''Zahiadora'', ''Zahiadise'' da ''Mafarki na Zahia''. <ref>{{Cite web |date=23 December 2010 |title=Zahia se lance dans la lingerie coquine - Elle |url=http://www.elle.fr/People/La-vie-des-people/News/Zahia-se-lance-dans-la-lingerie-coquine-1453730 |access-date=27 February 2019 |website=elle.fr |language=fr}}</ref> Sunan Zahia da kalmomin da aka samo asali da yawa ana da'awar su a matsayin dukiya mai zaman kanta, don bangarori da yawa na aiki <ref name="Pretty Zahia" /> kamar su mai tausa, kayan shafawa, jaka na tafiya, kayan ado, condoms, da samar da fina-finai da watsa shirye-shirye.<ref>{{Cite web |last=Kupferman |first=Pierre |date=23 December 2010 |title=Bientôt des petites culottes signées Zahia Dehar ? |url=https://www.latribune.fr/entreprises-finance/industrie/agroalimentaire-biens-de-consommation-luxe/20101223trib000585579/bientot-des-petites-culottes-signees-zahia-dehar-.html |access-date=27 February 2019 |website=La Tribune |language=fr}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 December 2010 |title=Zahia, femme d'affaires ? |url=https://www.leparisien.fr/loisirs-et-spectacles/zahia-femme-d-affaires-24-12-2010-1202221.php |access-date=27 February 2019 |website=Le Parisien |language=fr}}</ref> (Yawancin waɗannan sunayen, a cewar shafin yanar gizon EUIPO, ba a amfani da su.)
== Hotunan fina-finai ==
{| class="wikitable sortable"
!Shekara
!Taken
!Matsayi
! class="unsortable" |Bayani
|-
|2016
|''Josephine, Mai ciki &amp; Mai ban mamaki''
|Lola
|
|-
|2019
|''Yarinya Mai Sauƙin''
|Sofia
|
|-
|2023
|''Yara masu tsaron gida''
|
|S1/E4
|-
|2023
|''Rashin tseren Faransa''
|Shi da kansa
|Alkalin baƙo Season 2 Episode: "Yana nuna dare" <ref>{{Cite web |date=7 July 2023 |title=Drag Race France saison 2 : qui a été éliminée ce vendredi 7 juillet ? |url=https://www.programme-tv.net/news/tv/331476-drag-race-france-saison-2-qui-a-ete-eliminee-ce-vendredi-7-juillet/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20140223155452/https://www.programme-tv.net/news/tv/331476-drag-race-france-saison-2-qui-a-ete-eliminee-ce-vendredi-7-juillet/ |archive-date=23 February 2014 |website=Programme-tv.net}}</ref><br />
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1992]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
4a6jgjn9iaijw2d0s5yc0u3zhop4gp5
Wenchi
0
147992
831142
820548
2026-05-06T14:45:12Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831142
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Wenchi''' gari ne kuma babban birnin Wenchi Municipal na [[yankin Bono]] a tsakiyar ƙasar [[Ghana]] . Wenchi yana da girman 7.73333 [latitude a digiri na decimal], -2.1 [longitude a digiri na decimal] a matsakaicin tsayi/tsawo na mita 304. <ref name="Touring Brong Ahafo">{{Cite web |title=Touring Brong Ahafo |url=http://www.touringghana.com/regions/brongahafo_region.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120517125823/http://www.touringghana.com/regions/brongahafo_region.asp |archive-date=2012-05-17 |access-date=2012-05-30}}</ref> Wenchi yana da kimanin 30 kilomita arewacin [[Techiman]] da kuma kusan 50 kilomita gabas da iyakar [[Ivory Coast]] . Wenchi tana da yawan jama'a 39,187 a shekarar 2013.
== Yanayi ==
{{Weather box}}
== Tarihi ==
Hadisai na baki daga Wenchi, sun bayyana asalin wani rami a ƙasa, wanda aka taimaka masa da wata halitta mai haƙa rami mai suna ''wankyie'' . Wannan labari na alama, wanda aka saba gani a tsakanin ƙungiyoyin [[Mutanen Akan|Akan]] da dama, galibi ana fassara shi a matsayin da'awar matsayin kai tsaye da kuma zama na dogon lokaci a yankin. {{Sfn|Konadu|Campbell|2016}}
Ana samun irin waɗannan labaran a cikin [[Techiman|Bono-Tekyiman]] da Bono Manso, inda al'adu suka ba da labarin cewa kakanninsu sun fito daga wani rami mai tsarki a [[Amuowi]], wani wuri mai wuraren zama na kayan tarihi tun daga ƙarni na 5 AD. {{Sfn|Konadu|2010}} Waɗannan labaran sun nuna mahimmancin wuri da yanayin ƙasa mai tsarki a cikin asalin siyasa na Bono. Sauran al'adu sun haɗa da nassoshi game da ƙaura daga arewa, wanda wasu masana ke fassara a matsayin nuna hulɗa ta tarihi ko motsi na yawan jama'a daga yankunan [[Sahel]] ko Savanna . {{Sfn|Wilks|1971}}
== Ilimin kayan tarihi ==
Aikin tarihi a yankunan Bono—musamman a Bono Manso, Begho, da Wenchi—ya bayyana zama na dogon lokaci da kuma al'adun kayan tarihi masu rikitarwa tun daga farkon ƙarni na AD zuwa lokacin mulkin mallaka. Hakowa a [[Bonoso]], wani wuri na farko na Wenchi, tukwane da aka gano, ƙarfe, ƙasusuwan dabbobi, ƙwayoyin dabino, da duwatsun niƙa, tare da samfuran radiocarbon da aka rubuta tun daga AD 663–774, wanda ke nuna shi a matsayin ɗaya daga cikin farkon matsugunan [[Mutanen Akan|Akan]] na cikin gida. {{Sfn|Boachie-Ansah|2013}} Kusa da [[Ahwene Koko]] ya samar da irin wannan tukwane da kuma ranar AD 1585 ± 80, yana nuna sake zama a wurin daga baya da ci gaba da al'adu. {{Sfn|Boachie-Ansah|2013}}
Baya ga siffofin gida da na al'ada, an sami shaidar narkar da ƙarfe mai yawa a Bonoso, gami da tudun slag da kuma nuni ga wani ƙaramin sarki ( ''Awerempehene'' ) wanda ke da alhakin samar da ƙarfe. An kuma gano tukwane masu fenti - waɗanda ba kasafai ake samu a kudancin Akan ba - wanda hakan ke nuna tasirin yanki da kuma ci gaban sana'o'i na farko a matsugunan Bono. {{Sfn|Boachie-Ansah|2013}}
== Sufuri ==
An haɗa Wenchi ta hanyar mota zuwa [[Techiman]] da [[Sunyani]] da filin jirgin samansa, filin jirgin saman Sunyani . <ref name="Warren">{{Cite web |last=Warren |first=Dennis Michael |date=2001 |title=African Art - Techiman |url=http://www.uiowa.edu/~africart/techiman.html |access-date=2008-06-13}}</ref> Tashar jirgin ƙasa a Kamfanin Jiragen Ƙasa na Ghana ba ta da sabis na Wenchi, amma an ba da shawarar a faɗaɗa layin zuwa Wenchi. Yana da ƙarancin zirga-zirgar ababen hawa saboda mutane kaɗan ne ke da motoci da injina.
== Al'adu ==
Wenchi tana bikin [[Bikin Apoo|Apoo]] na shekara-shekara, bikin doya a watan Afrilu/Mayu. Babban bikin Apoo shine durbar na sarki ( [[Omanhene]] ) ta hanyar Wenchi. A watan Agusta, bikin doya na shekara-shekara yana faruwa a Wenchi kuma yana nuna ƙarshen lokacin damina na farko da girbin doya a garuruwan Wenchi da Techiman. <ref name="Warren2">{{Cite web |last=Warren |first=Dennis Michael |date=2001 |title=African Art - Techiman |url=http://www.uiowa.edu/~africart/techiman.html |access-date=2008-06-13}}</ref> A shekarar 2019, Omanhemaa (Sarauniya) ta Wenchi ita ce Nana Ntoa Sramangyadua III. Babban Hafsan Wenchi shine Osagyefo Ampem Anye Amoampong Tabrako III wanda ke mulkin garin tun daga shekarar 2019 <ref>{{Cite web |title=Bono Regional Minister, deputy visit Wenchi Municipal |url=http://www.ghanadistricts.com/Home/Reader/367c759-6d98-452d-92 |access-date=2022-11-15 |website=GhanaDistricts.com}}</ref>
== Wasanni ==
Mazauna Wenchi masu sha'awar wasanni ne; mazauna da yawa suna bin ƙungiyoyin wasanni da dama da ke Wenchi. Ƙungiyar rukuni na biyu a yanzu ita ce Wenchiman. Ƙungiyar Unity Sporting Club, wata cibiyar koyar da wasanni, tana cikin Wenchi. Ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Young Apostle ƙungiya ce da ta haura zuwa gasar Premier ta Ghana a 2024, kuma tana cikin Wenchi. Wenchi ita ce garin ƙwararrun 'yan wasan ƙwallon ƙafa, ciki har da Asamoah Gyan, Baffoe Gyan da Felix Afena-Gyan.
== Ilimi ==
Makarantar Sakandare ta Wenchi Methodist <ref>{{Cite web |last=Boateng |first=Kojo Akoto |date=2017-04-05 |title=Speaker of Parliament directs inquiry into Kintampo disaster |url=https://citifmonline.com/2017/04/speaker-of-parliament-directs-inquiry-into-kintampo-disaster/ |access-date=2022-11-16 |website=Citi 97.3 FM - Relevant Radio. Always |language=en-US |archive-date=2022-11-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221116221340/https://citifmonline.com/2017/04/speaker-of-parliament-directs-inquiry-into-kintampo-disaster/ |url-status=dead }}</ref>
== Mutane masu shahara ==
Wenchi ita ce garin haihuwar tsohon firayim ministan Ghana [[Kofi Abrefa Busia]], wanda aka haifa a matsayin yarima kuma an binne shi a can. Akwai wani titi mai suna bayansa, Busia Street. 'Yar uwarsa [[Ama Bame Busia]], tsohuwar 'yar majalisar jiha, ita ce 'yar uwarsa tilo da ke raye. Farfesa [[George Gyan-Baffour|George Baffour Gyan]] shi ne ɗan majalisar dokoki na yanzu kuma ministan tsare-tsare a fadar shugaban ƙasa.
== Duba kuma ==
* [[Bikin Apour]]
== Majiyoyi ==
* {{Cite journal |last=Boachie-Ansah |first=James |year=2013 |title=Preliminary Report on an Excavation Conducted at Bonoso in the Wenchi Traditional Area, Brong-Ahafo Region, Ghana |journal=Nyame Akuma |volume=79 |pages=134–140}}
== Manazarta ==
klk18cjob9mwyzfi9qjbwgcgq8uesle
Zafar Azam
0
148340
831510
822988
2026-05-07T05:24:20Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831510
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Zafar Azam''' ɗan siyasan Pakistan ne wanda ya kasance memba na Majalisar lardin Khyber Pakhtunkhwa daga watan Agusta 2018 zuwa Janairu 2023.
== Ayyukan siyasa ==
Azam ya tsaya takara a zaben lardin Arewa maso Yamma na 1988 daga PF-33 Karak-II a matsayin dan takara mai zaman kansa, amma bai yi nasara ba. Ya samu kuri'u 12,188 kuma Nawabzada Mohsin Ali Khan, dan takarar Islami Jamhoori Ittehad (IJI) ya ci shi.
Ya tsaya takara a zaben lardin Arewa maso Yamma na 1990 daga PF-33 Karak-II a matsayin dan takarar Jamiat Ulema-e-Islam (F) (JUI (F)), amma bai yi nasara ba. Ya samu kuri'u 15,759 kuma Nawabzada Mohsin Ali Khan, dan takarar IJI ya ci shi.<ref name=":0">{{Cite web |title=Constituency-Wise Detailed Results (1988-1997) |url=https://ecp.gov.pk/general-elections-1988-1997 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250126040033/https://ecp.gov.pk/general-elections-1988-1997 |archive-date=2025-01-26 |access-date=2025-01-26 |website=[[Election Commission of Pakistan]] }}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">. ''[[Election Commission of Pakistan]]''. Archived from [https://ecp.gov.pk/general-elections-1988-1997 the original] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250126040033/https://ecp.gov.pk/general-elections-1988-1997 |date=2025-01-26 }} on 2025-01-26<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2025-01-26</span></span>.</cite></ref>
An zabe shi a Majalisar lardin lardin Arewa maso Yamma a zaben lardin Lardin Arewa-Yammacin 1993 daga PF-33 Karak-II a matsayin dan takarar Islami Jamhoori Mahaz . Ya samu kuri'u 15,012 kuma ya ci Nawabzada Mohsin Ali Khan, dan takarar Pakistan Muslim League (N) (PML (N)). <ref name=":0"/>
Ya tsaya takara a Babban zaben Pakistan na 1997 daga NA-10 Karak a matsayin dan takara mai zaman kansa, amma bai yi nasara ba. Ya samu kuri'u 5,845 kuma Shams-ur-Rehman, dan takarar jam'iyyar Awami National Party (ANP) ya ci shi. Ya kuma tsaya takara a zaben lardin Arewa maso Yamma na 1997 daga PF-33 Karak-II a matsayin dan takarar JUI (F), amma bai yi nasara ba. Ya samu kuri'u 4,825 kuma Nawabzada Mohsin Ali Khan, dan takara mai zaman kansa ya ci shi.<ref name=":0"/>
An zabe shi a Majalisar lardin lardin Arewa maso Yamma a zaben lardin Arewa maso Yankin Lardin Landan Lardin Lamin a 2002 a matsayin dan takarar Muttahida Majlis-e-Amal (MMA) daga PF-41 Karak-II . Ya samu kuri'u 13,931 kuma ya ci Muhammad Ayub Khan, dan takarar Pakistan Muslim League (Q) (PML (Q)). <ref>{{Cite web |title=2002 election result |url=https://www.ecp.gov.pk/ge/ge2002vol2.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180126141507/https://www.ecp.gov.pk/ge/ge2002vol2.pdf |archive-date=26 January 2018 |access-date=5 August 2018 |publisher=ECP}}</ref>
Bayan da jam'iyyarsa, JUI (F) ba ta zaba shi ba, ya tsaya takara a Zaben lardin Arewa maso Yamma na 2008 daga PF-41 Karak-II a matsayin dan takara mai zaman kansa, amma bai yi nasara ba. Ya samu kuri'u 12,981 kuma Malik Qasim Khan Khattak, dan takarar JUI (F) ya ci shi.<ref>{{Cite web |date=2007-12-15 |title=JUI-F leader clueless why he was ditched |url=https://www.dawn.com/news/amp/280412 |access-date=2025-01-26 |website=DAWN.COM |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2008 election result |url=https://ecp.gov.pk/Documents/General%20Elections%202008/Report,%20General%20Election%202008,%20Vol-II.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180105060230/https://ecp.gov.pk/Documents/General%20Elections%202008/Report,%20General%20Election%202008,%20Vol-II.pdf |archive-date=5 January 2018 |access-date=25 May 2018 |publisher=ECP}}</ref>
Ya tsaya takara a Zaben lardin Khyber Pakhtunkhwa na 2013 a matsayin dan takarar PML (N) daga PK-41 Karak-II, amma bai yi nasara ba. Ya samu kuri'u 16,362 kuma Malik Qasim Khan Khattak, dan takara mai zaman kansa ya ci shi.<ref>{{Cite web |title=2013 election result |url=https://ecp.gov.pk/Documents/General%20Elections%202013%20report/Election%20Report%202013%20Volume-II.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180201140612/https://ecp.gov.pk/Documents/General%20Elections%202013%20report/Election%20Report%202013%20Volume-II.pdf |archive-date=1 February 2018 |access-date=16 February 2018 |publisher=ECP}}</ref>
An sake zabarsa a Majalisar lardin Khyber Pakhtunkhwa a matsayin dan takarar MMA daga PK-86 (Karak-II) a zaben lardin Khyber Pakistan na 2018. Ya samu kuri'u 35,846 kuma ya ci Malik Qasim Khan Khattak, dan takarar Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI). <ref>{{Cite web |title=Detailed Gazette Notification of Returned Candidates of General Elections - 2018 |url=https://ecp.gov.pk/detailed-gazette-notification |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240720203443/https://ecp.gov.pk/detailed-gazette-notification |archive-date=2024-07-20 |access-date=2024-11-13 |website=[[Election Commission of Pakistan]]}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist|30em}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
ksm6i44gdax1na6y7itcwvwf2o7yz0i
Zahra Abdulla
0
148413
831512
824181
2026-05-07T05:41:42Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831512
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}
Zahra Abdulla ( Somaliya: Sahra Abdulla, Larabci: زهراء عبدالله; an haife shi a shekara ta 1966) ɗan siyasan Finnish ne haifaffen Somaliya. Ta kasance memba na Majalisar Birnin Helsinki daga 1997 zuwa 2017, mai wakiltar Green League.
== Tarihin rayuwa ==
An haifi Zahra a [[Somaliya]] a shekarar 1966. Ta yi shekaru tun tana ƙarama a [[Misra|Misira]] da [[Kenya]]. Daga baya ta yi karatun likitanci a [[Moscow]]. Koyaya, rushewar Tarayyar Soviet da fashewar Yaƙin basasar Somaliya a cikin ƙasarsu ta tilasta mata neman mafaka ta siyasa a makwabciyar Finland.<ref name="UNHCR">{{Cite web |last=Nyberg |first=Mans |date=9 April 2003 |title="The world begins in your own home": A Somali student who fled Tajikistan when the tanks rolled in is now a well-established politician in Finland |url=https://www.unhcr.org/news/world-begins-your-own-home |archive-url=https://web.archive.org/web/20240715084526/https://www.unhcr.org/news/world-begins-your-own-home |archive-date=15 July 2024 |access-date=21 December 2024 |website=UNHCR |language=}}</ref> Daga bisani ta sami 'yancin zama dan kasar Finland a shekarar 1998.
== Ayyukan siyasa ==
Yin aiki na wani lokaci a matsayin mai juna biyu, Zahra daga baya ta ci gaba da aiki a siyasa. A cikin zaben 'yan majalisa na Finland na shekara ta 2007, ta kusa zama baƙon Somaliya na farko da aka zaba a Majalisar dokokin Finland. Koyaya, kusa da ƙarshen ƙididdigar kuri'un, ɗan'uwanta na Green League Outi Alanko-Kahiluoto ya doke ta da ƙuri'u ɗari kawai (4586 vs. 4174).
A watan Oktoba na shekara mai zuwa, an zabi Zahra a Majalisar Birnin Helsinki tare da kusan kuri'u 2,500, "an ba da adadi mai yawa a yankunan da baƙi ba sa nunawa a matsayin blip a cikin rajistar yawan jama'a. " <ref name="lp1">{{Cite journal |last=Moisio, Teppo |date=November 4, 2008 |title=Ranbir Sodhi's successful door to door campaign for Vantaa city council seat |url=http://www.hs.fi/english/article/Ranbir+Sodhi%E2%80%99s+successful+door+to+door+campaign+for+Vantaa+city+council+seat/1135240797929 |url-status=dead |journal=Helsingin Sanomat, International Edition |archive-url=https://web.archive.org/web/20121020184057/http://www.hs.fi/english/article/Ranbir%2BSodhi%E2%80%99s%2Bsuccessful%2Bdoor%2Bto%2Bdoor%2Bcampaign%2Bfor%2BVantaa%2Bcity%2Bcouncil%2Bseat/1135240797929 |archive-date=October 20, 2012 |access-date=November 4, 2008}}</ref> Dalilan da aka ambata don nasarar Zahra a cikin zaɓen shine matakin ilimi mai girma, da kuma goyon baya mai yawa na gida ga Green League.<ref name="lp1" />
A shekarar 2015 Zahra ta yi murabus daga kungiyar majalisa ta Greens, ta fuskanci da'awar cewa ita da Sirkku Ingervo sun fice daga jam'iyyar saboda rashin jin daɗi na Ingervo a zaben cikin gida na kungiyar.<ref>{{Cite web |last=HS |first=Joonas Laitinen |date=2015-03-27 |title=Helsingin vihreistä eronnut Zahra Abdulla: "Vihreät ovat hyväksyneet kaiken mitä kokoomus on sanellut" |url=https://www.hs.fi/kaupunki/art-2000002812235.html |access-date=2023-06-21 |website=Helsingin Sanomat |language=fi}}</ref> A cikin zaben 'yan majalisa na Finland na 2015, ta goyi bayan Veronika Honkasalo daga Left Alliance . <ref>{{Cite web |date=2015-04-08 |title=Zahra Abdulla tukee vasemmistoliiton ehdokasta |url=https://www.ku.fi/artikkeli/3353657-zahra-abdulla-tukee-vasemmistoliiton-ehdokasta |access-date=2023-06-21 |website=KU |language=fi}}</ref>
== Bayani ==
== Manazarta ==
* [http://www.zahraabdulla.info/ Shafin kamfen na Zahra Abdulla] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190217041720/http://www.zahraabdulla.info/ |date=2019-02-17 }} An adana shi 2019-02-17 a
* [http://www.hs.fi/kaupunki/artikkeli/Zahra+Abdullan+taisto+ei+riitt%C3%A4nyt+eduskuntapaikkaan/1135225921742 Yaƙin neman zaɓe na Zahra Abdulla bai isa ba], Helsingin Sanomat
* [[Yleisradio|YLE]].fi/vaalit/tulospalvelu/uusi_eduskunta.htm" id="mwgg" rel="mw:ExtLink nofollow">Sabuwar majalisa, YLE
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1966]]
b1fw8w3hyxnu3nj3x6j6am9k7jjb4ay
Zaben Majalisar Wakilai ta Najeriya na 2011 a Jihar Kwara
0
148476
831456
824734
2026-05-07T04:07:03Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831456
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
An gudanar da '''Zaben Majalisar Wakilai ta Najeriya na shekarar 2011 a [[Kwara (Jiha)|Jihar Kwara]]''' a ranar 9 ga Afrilun shekarar 2011, don zaɓar mambobin Majalisar Wakilimi don wakiltar Jihar Kwar, Najeriya.<ref>{{Cite web |date=2020-12-12 |title=Salute to Rafiu Ibrahim at 54 |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2020/12/12/salute-to-rafiu-ibrahim-at-54/ |access-date=2021-10-12 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=What makes Rafiu Ibrahim thick in Kwara South? By AHMED 'LATEEF |url=https://www.ilorin.info/fullnews.php?id=24124 |access-date=2021-10-12 |website=www.ilorin.info}}</ref>
== Bayani na gaba ɗaya ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! rowspan="3" |Kasancewa
! colspan="2" |Jam'iyyar
! rowspan="3" |Jimillar
|-
| style="background-color:{{party color|All Nigeria Peoples Party}}" |
| style="background-color:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}}" |
|-
![[All Nigeria Peoples Party|ANPP]]
![[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
!Kafin Zabe
| -
|6
!6
|-
!Bayan Zabe
| -
|6
!6
|-
|}
== Taƙaitaccen Bayani ==
{| class="sortable wikitable" style="font-size:95%;line-height:14px;"
! class="unsortable" |Gundumar
! class="unsortable" |Mai mulki
! colspan="2" |Jam'iyyar
! class="unsortable" |Zaɓaɓɓen Wakilin
! colspan="2" |Jam'iyyar
|-
|Asa / Illinois West
|Suleiman Nimota O
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|Mustafa Moshood
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Baruten / Kaiama
|[[Maimunat Adaji]]
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|Zakari Mohammed
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Edu/Moro/Patigi
|[[Aliyu Ahman-Pategi]]
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|[[Aliyu Ahman-Pategi]]
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Ekiti/Isin/Irepodun/Oke-ero
|Makanjuola G.P
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|Aiyedun Olayinka Akeem
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Ilorin Gabas / Kudu
|Abdul-Wahab Oladimeji Isa
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|Ali Ahmad
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|-
|Offa/Oyun/Ifelodun
|Kolawole A Yusuf
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|[[Rafiu Adebayo Ibrahim]]
| style="background:{{party color|Peoples Democratic Party (Nigeria)}};" |
|[[Peoples Democratic Party|PDP]]
|}
== Sakamakon ==
=== Asa / Illinois West ===
Ɗan takarar PDP Mustafa Moshood ya lashe zaɓen, inda ya doke wasu ƴan takarar jam'iyyar.<ref>{{Cite web |last=Atolagbe |first=Umar Kawu |date=2018-05-04 |title=HON. MOSHOOD MUSTAPHA: THE MAN BEHIND THE FACE |url=https://factualtimesng.com/hon-moshood-mustapha-the-man-behind-the-face/ |access-date=2021-10-12 |website=Factual Times |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2018-02-06 |title=KWARA 2019: IS HON. MOSHOOD MUSTAPHA REALLY DISLOYAL? |url=https://thecitypulsenews.com/kwara-2019-hon-moshood-mustapha-really-disloyal/ |access-date=2021-10-12 |website=TheCityPulseNews.com |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=15 May 2015 |title=Moshood Mustapha: Alleviating Poverty Motivated Me to Go into Politics |url=https://www.pressreader.com/nigeria/thisday/20150510/282355448312397 |access-date=2021-10-12 |via=PressReader}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nigeria |first=The Poise |date=2018-02-02 |title=Kwara 2019: Who Is Afraid Of Moshood Mustapha? {{!}} The Poise |url=https://thepoise.ng/kwara-2019-afraid-moshood-mustapha/ |access-date=2021-10-12 |language=en-US}}</ref>{{Election box begin no change|title=2011 Nigerian House of Representatives election in Kwara State}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=Mustafa Moshood|votes=|percentage=}}
{{Election box hold with party link no change|winner=Peoples Democratic Party (Nigeria)}}
{{End}}
=== Baruten / Kaiama ===
Ɗan takarar PDP Zakari Mohammed ya lashe zaɓen, inda ya doke wasu ƴan takarar jam'iyyar.<ref>{{Cite web |title=Nigeria ScoreCard |url=https://www.nigeriascorecard.com/representative/view/mohammed-zakari/227 |access-date=2021-10-12 |website=www.nigeriascorecard.com |archive-date=2021-10-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211029172628/https://www.nigeriascorecard.com/representative/view/mohammed-zakari/227 |url-status=dead }}</ref>{{Election box begin no change|title=2011 Nigerian House of Representatives election in Kwara State}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=Zakari Mohammed|votes=|percentage=}}
{{Election box hold with party link no change|winner=Peoples Democratic Party (Nigeria)}}
{{End}}
=== Edu/Moro/Patigi ===
Ɗan takarar PDP Aiyedun Olayinka Akeem ya lashe zaɓen, inda ya doke wasu ƴan takarar jam'iyyar.<ref>{{Cite web |last=THEWILL |date=2013-07-28 |title=HON. AKEEM AIYEDUN AND THE LEGACY OF AN INDELLIBLE IMPRINT |url=https://thewillnigeria.com/news/hon-akeem-aiyedun-and-the-legacy-of-an-indellible-imprint/ |access-date=2021-10-12 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Public offices held by Aiyedun Olayinka Akeem in Nigeria |url=https://citizensciencenigeria.org/public-offices/persons/aiyedun-olayinka-akeem |access-date=2021-10-12 |website=citizensciencenigeria.org |language=en}}</ref>{{Election box begin no change|title=2011 Nigerian House of Representatives election in Kwara State}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=[[Aliyu Ahman-Pategi]]|votes=|percentage=}}
{{Election box hold with party link no change|winner=Peoples Democratic Party (Nigeria)}}
{{End}}
=== Ekiti/Isin/Irepodun/Oke-ero ===
Ɗan takarar PDP Ali Ahmed ya lashe zaɓen, inda ya doke sauran ƴan takarar jam'iyyar.<ref>{{Cite web |title=Kwara State House of Assembly |url=https://www.kwha.gov.ng/KWHA/Pages/_Speaker |access-date=2021-10-12 |website=www.kwha.gov.ng}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |date=2018-07-17 |title=Ali Ahmad: The performing speaker of Kwara Assembly |url=https://orderpaper.ng/ali-ahmad-the-performing-speaker-of-kwara-assembly/ |access-date=2021-10-12 |website=orderpaper.ng |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ali Ahmad: A Quintessential Lawmaker With Many Honours. By Shuaib Abdulkadir |url=https://www.ilorin.info/fullnews.php?id=20070 |access-date=2021-10-12 |website=www.ilorin.info}}</ref>{{Election box begin no change}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=Aiyedun Olayinka Akeem|votes=|percentage=}}
{{Election box hold with party link no change|winner=Peoples Democratic Party (Nigeria)}}
{{End}}
=== Ilorin Gabas / Kudu ===
Ɗan takarar PDP [[Rafiu Adebayo Ibrahim]] ya lashe zaɓen, inda ya kayar da sauran ƴan takarar jam'iyyar.<ref>{{Cite web |title=Public offices held by Rafiu Adebayo Ibrahim in Nigeria |url=https://citizensciencenigeria.org/public-offices/persons/rafiu-adebayo-ibrahim/ |access-date=2021-10-12 |website=citizensciencenigeria.org |language=en}}</ref>{{Election box begin no change}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=Ali Ahmed|votes=|percentage=}}
{{Election box hold with party link no change|winner=Peoples Democratic Party (Nigeria)}}
{{End}}
=== Offa/Oyun/Ifelodun ===
Ɗan takarar PDP [[Rafiu Adebayo Ibrahim]] ya lashe zaɓen, inda ya kayar da sauran ƴan takarar jam'iyyar.<ref>{{Cite web |title=Public offices held by Rafiu Adebayo Ibrahim in Nigeria |url=https://citizensciencenigeria.org/public-offices/persons/rafiu-adebayo-ibrahim/ |access-date=2021-10-12 |website=citizensciencenigeria.org |language=en}}</ref>{{Election box begin no change|title=2011 Nigerian House of Representatives election in Kwara State}}
{{Election box winning candidate with party link no change|party=Peoples Democratic Party (Nigeria)|candidate=[[Rafiu Adebayo Ibrahim]]|votes=|percentage=}}
{{Election box hold with party link no change|winner=Peoples Democratic Party (Nigeria)}}
{{End}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Najeriya a 1960]]
[[Rukuni:Najeriya]]
[[Rukuni:Siyasa a Najeriya]]
shd9ji9s5lwl2qobj1ppve1za95p5fd
Bundesliga
0
148677
831126
827354
2026-05-06T13:29:50Z
Saad Nuhu
43323
831126
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Trophy of Fußball-Bundesliga in Singapore, 2023.jpg|thumb]]
[[Fayil:2. Fussball-Bundesliga 2011-12.png|thumb]]
{{Infobox gasar kwallon kafa
| suna = Bundesliga
| kafa = 1963
| kasa = Jamus
| nahiyar = UEFA (Turai)
| kungiyoyi = 18
| mataki = Mataki na 1
| saukarwa = 2. Bundesliga
| kofin gida = DFB-Pokal
| kofin nahiya = UEFA Champions League, UEFA Europa League, UEFA Europa Conference League
| zakara_na_yanzu = Bayern Munich
| mafi_yawan_kofuna = Bayern Munich (fiye da 30)
| gidan yanar gizo = https://www.bundesliga.com
}}
'''Bundesliga''' ita ce babbar gasar ƙwallon ƙafa ta ƙasar [[Jamus]], kuma tana daga cikin manyan lig-lig guda biyar mafi ƙarfi a duniya. An kafa gasar a shekarar 1963 domin samar da tsari guda ɗaya na gasar ƙasa baki ɗaya, inda kungiyoyi mafi ƙarfi daga sassa daban-daban na Jamus suke fafatawa. {{cite web|title=History of the Bundesliga|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/history}}
Gasar Bundesliga tana da kungiyoyi 18, kuma kowace kungiya tana buga wasanni 34 a kakar wasa (home da away). Kungiyoyi biyu na ƙarshe suna sauka kai tsaye zuwa 2. Bundesliga, yayin da kungiyar ta 16 take buga wasan gwaji (play-off) domin tsira. {{cite web|title=Bundesliga competition format|url=https://www.dfb.de/en}}
Bundesliga ta shahara wajen samar da hazikan ‘yan wasa da kuma amfani da matasa a kungiyoyi. Har ila yau, tana da yawan masu kallo a filayen wasa fiye da sauran lig-lig a Turai, saboda kyakkyawan tsarin tikiti da kuma goyon bayan magoya baya. {{cite web|title=Attendance statistics Bundesliga|url=https://www.statista.com}}
Kungiyar da ta fi kowa nasara a tarihin Bundesliga ita ce Bayern Munich, wadda ta lashe kofin sau da dama fiye da kowace kungiya. Sauran manyan kungiyoyi sun hada da Borussia Dortmund, Hamburger SV, da Werder Bremen. {{cite web|title=Bundesliga champions list|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/table}}
Bundesliga na taka muhimmiyar rawa a harkar kwallon kafa ta duniya, musamman wajen bunkasa tattalin arziki da kuma samar da ‘yan wasa ga kungiyar ƙasa ta Jamus. Haka kuma tana daga cikin gasannin da ke amfani da fasahar zamani kamar VAR (Video Assistant Referee). {{cite web|title=VAR in Bundesliga|url=https://www.fifa.com}}
== Tsari ==
A tsarin Bundesliga, kungiyoyi suna samun maki uku idan sun yi nasara, maki daya idan sun tashi kunnen doki, sannan babu maki idan sun yi rashin nasara. Matsayi a tebur ana tantance shi ne ta hanyar yawan maki, bambancin kwallaye, da kuma yawan kwallaye da aka ci. {{cite web|title=Bundesliga rules|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/info}}
== Shahararrun Kungiyoyi ==
* Bayern Munich
* Borussia Dortmund
* RB Leipzig
* Bayer Leverkusen
* Borussia Mönchengladbach {{cite web|title=Top Bundesliga clubs|url=https://www.uefa.com}}
== Duba kuma ==
* 2. Bundesliga
* DFB-Pokal
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
{{Reflist}}
gu0996ldm84a1dyknii6yru172h65pd
831127
831126
2026-05-06T13:31:53Z
Saad Nuhu
43323
831127
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Trophy of Fußball-Bundesliga in Singapore, 2023.jpg|thumb]]
[[Fayil:2. Fussball-Bundesliga 2011-12.png|thumb]]
{{Infobox gasar kwallon kafa
| suna = Bundesliga
| kafa = 1963
| kasa = Jamus
| nahiyar = UEFA (Turai)
| kungiyoyi = 18
| mataki = Mataki na 1
| saukarwa = 2. Bundesliga
| kofin gida = DFB-Pokal
| kofin nahiya = UEFA Champions League, UEFA Europa League, UEFA Europa Conference League
| zakara_na_yanzu = Bayern Munich
| mafi_yawan_kofuna = Bayern Munich (fiye da 30)
| gidan yanar gizo = https://www.bundesliga.com
}}
'''Bundesliga''' ita ce babbar gasar ƙwallon ƙafa ta ƙasar [[Jamus]], kuma tana daga cikin manyan lig-lig guda biyar mafi ƙarfi a duniya. An kafa gasar a shekarar 1963 domin samar da tsari guda ɗaya na gasar ƙasa baki ɗaya, inda kungiyoyi mafi ƙarfi daga sassa daban-daban na Jamus suke fafatawa. {{cite web|title=History of the Bundesliga|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/history}}
Gasar Bundesliga tana da kungiyoyi 18, kuma kowace kungiya tana buga wasanni 34 a kakar wasa (home da away). Kungiyoyi biyu na ƙarshe suna sauka kai tsaye zuwa 2. Bundesliga, yayin da kungiyar ta 16 take buga wasan gwaji (play-off) domin tsira. {{cite web|title=Bundesliga competition format|url=https://www.dfb.de/en}}
Bundesliga ta shahara wajen samar da hazikan ‘yan wasa da kuma amfani da matasa a kungiyoyi. Har ila yau, tana da yawan masu kallo a filayen wasa fiye da sauran lig-lig a Turai, saboda kyakkyawan tsarin tikiti da kuma goyon bayan magoya baya. {{cite web|title=Attendance statistics Bundesliga|url=https://www.statista.com}}
Kungiyar da ta fi kowa nasara a tarihin Bundesliga ita ce Bayern Munich, wadda ta lashe kofin sau da dama fiye da kowace kungiya. Sauran manyan kungiyoyi sun hada da [[Borussia Dortmund]], Hamburger SV, da Werder Bremen. {{cite web|title=Bundesliga champions list|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/table}}
Bundesliga na taka muhimmiyar rawa a harkar kwallon kafa ta duniya, musamman wajen bunkasa tattalin arziki da kuma samar da ‘yan wasa ga kungiyar ƙasa ta Jamus. Haka kuma tana daga cikin gasannin da ke amfani da fasahar zamani kamar VAR (Video Assistant Referee). {{cite web|title=VAR in Bundesliga|url=https://www.fifa.com}}
== Tsari ==
A tsarin Bundesliga, kungiyoyi suna samun maki uku idan sun yi nasara, maki daya idan sun tashi kunnen doki, sannan babu maki idan sun yi rashin nasara. Matsayi a tebur ana tantance shi ne ta hanyar yawan maki, bambancin kwallaye, da kuma yawan kwallaye da aka ci. {{cite web|title=Bundesliga rules|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/info}}
== Shahararrun Kungiyoyi ==
* Bayern Munich
* Borussia Dortmund
* RB Leipzig
* Bayer Leverkusen
* Borussia Mönchengladbach {{cite web|title=Top Bundesliga clubs|url=https://www.uefa.com}}
== Duba kuma ==
* 2. Bundesliga
* DFB-Pokal
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
{{Reflist}}
jyyv4xf6xmldbuh60rthk0p8c2x56y2
Şefik Abalı
0
149250
831555
830152
2026-05-07T08:06:57Z
InternetArchiveBot
13371
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
831555
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Şefik Abalı''' (an haife shi 7 Yuni 2002) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne wanda ke taka leda a matsayin mai tsakiya. An haife shi a Austria, yana wakiltar Turkiyya a duniya.
== Ayyuka ==
Abalı ya fara aikinsa na farko tare da Wacker Innsbruck II a 1-1 Austrian 2. Liga ta shiga tare da FC Liefering a ranar 29 ga Mayu 2019. <ref>{{Cite web |title=Wacker Innsbruck II vs. Liefering - 29 May 2019 - Soccerway |url=https://ca.soccerway.com/matches/2019/05/29/austria/1-liga/fc-wacker-innsbruck-ii/usk-anif/2802893/ |website=ca.soccerway.com}}</ref>
A ranar 1 ga Yulin 2021, ya sanya hannu kan kwangilar shekaru hudu tare da Göztepe a Turkiyya. <ref>{{Cite web |date=1 July 2021 |title=Şefik Abalı Göztepe'mizde |url=https://goztepe.org.tr/Haberler/futbol/sefik-abali-goztepemizde/8391 |access-date=15 September 2021 |publisher=[[Göztepe S.K.|Göztepe]] |language=tr |archive-date=1 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210701131614/https://goztepe.org.tr/Haberler/futbol/sefik-abali-goztepemizde/8391 |url-status=dead }}</ref> Kwanaki bakwai bayan haka, a ranar 8 ga Yulin 2021, ya shiga SKU Amstetten a kan aro, a baya a Austria.<ref>{{Cite web |date=8 July 2021 |title=SEFIK ABALI WECHSELT ZUM SKU ERTL GLAS AMSTETTEN |url=https://www.sku-amstetten.at/aktuelles/news/details/sefik-abali-wechselt-zum-sku-ertl-glas-amstetten |access-date=15 September 2021 |publisher=[[SKU Amstetten]] |language=de}}</ref>
Abalı ya sanya hannu kan kwangilar shekaru biyu da rabi tare da kungiyar Eerste Divisie ta Dordrecht a ranar 31 ga watan Janairun 2022. Ya fara bugawa kulob din wasa a ranar 4 ga watan Fabrairu, ya zo a matsayin mai maye gurbin Toine van Huizen a wasan 2-2 da Almere City.<ref>{{Cite web |title=Dordrecht vs. Almere City – 4 February 2022 – Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2022/02/04/netherlands/eerste-divisie/bvo-fc-dordrecht/fc-omniworld/3513017/ |access-date=5 February 2022 |website=int.soccerway.com}}</ref>
A ranar 16 ga watan Janairun 2023, Abalı ya koma kungiyar TFF ta biyu ta İskenderunspor kwangilar shekaru 2.5 . [1]<ref>{{Cite web |date=16 January 2023 |title=HOŞ GELDİN ŞEFİK ABALI! |url=https://www.facebook.com/iskenderunspor/posts/pfbid02UcysFuhT1jWCd8Dd7rSD1B1uLtAbjxSQ9BMKLb5S8fSpChpriaDQf1EJ2knzC7Rpl |access-date=23 January 2023 |publisher=İskenderunspor |language=tr}}</ref> dakatar da kwangilar a ranar 29 ga watan Agustan shekara ta 2023.
== Ayyukan kasa da kasa ==
An haife shi a Austria, Abalı ya fito ne daga Zuriyar Turkiyya. Shi matashi ne na kasa da kasa na Austria da Turkiyya. An kira shi ya wakilci Turkiyya U21s a ranar 17 ga Maris 2021. <ref>{{Cite web |title=Ümit Milli Takım kadrosu açıklandı |url=https://www.trtspor.com.tr/haber/futbol/milli-futbol-takimlari/umit-milli-takim-kadrosu-aciklandi-228898.html |website=www.trtspor.com.tr}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2002]]
gqjwo93cz4tkhqgurnc2yapa149tj9o
Tattaunawar user:Adamu Sani Muhammad
3
149557
831087
2026-05-06T12:09:57Z
Em-mustapha
6594
/* Maraba */ sabon sashe
831087
wikitext
text/x-wiki
== Maraba ==
== Barka da zuwa! ==
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Adamu Sani Muhammad! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Adamu Sani Muhammad|gudummuwarku]]. Kuma ina fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]], ko kuma ka tambayeni a {{Gyara|User talk:Em-mustapha|section=new|shafina na tattaunawa}}. Na gode.[[User:Em-mustapha|<span style="background-color: #804; color: #fa0;"><samp><b><u>Em-mustapha</u></b></samp></span>]] <sup><samp><u>[[User talk:Em-mustapha|'''talk''']]</u></samp></sup> 12:09, 6 Mayu 2026 (UTC)
hegxff3wegom9k6rpekxxynbcfhoscg
Borussia Dortmund
0
149558
831093
2026-05-06T13:06:24Z
Saad Nuhu
43323
Sabon shafi: [[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]] [[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]] [[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]] [[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]] [[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]] {{Infobox kulob din kwallon kafa | suna = Borussia Dortmund | cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund | la...
831093
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
'''Borussia Dortmund''' kulob ne na kwallon kafa da ke birnin Dortmund a kasar Jamus. An kafa kulob din a shekarar 1909, kuma yana daya daga cikin manyan kungiyoyin kwallon kafa a Jamus da Turai baki daya. Kulob din ya shahara wajen taka rawar gani a gasar Bundesliga da kuma gasannin Turai kamar UEFA Champions League.<ref>FIFA.com - Tarihin Borussia Dortmund</ref>
Kulob din na Borussia Dortmund yana daya daga cikin kungiyoyin da suka fi samun magoya baya a duniya. Filin wasansa, Signal Iduna Park, shi ne mafi girma a Jamus, kuma ana kiransa da "Yellow Wall" saboda yawan magoya bayan da ke sanya kayan rawaya a bangaren tsaye.<ref>UEFA.com - Stadium Profile</ref>
A fannin nasarori, Borussia Dortmund ta lashe kofin Bundesliga sau da dama, tare da samun nasara a gasar UEFA Champions League a shekarar 1997. Haka kuma, kulob din ya lashe DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna karfinsa a cikin gida da wajen kasar Jamus.<ref>Bundesliga Official Records</ref>
Borussia Dortmund ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa, inda take bai wa matasa damar taka leda a matakin koli. Wasu daga cikin fitattun 'yan wasan da suka taba taka leda a kulob din sun hada da Robert Lewandowski, Marco Reus, da Erling Haaland.<ref>Transfermarkt - Player History</ref>
Salon wasan kungiyar ya fi karkata ga kai hari da sauri, tare da amfani da matasa masu kuzari. Wannan salon wasa ya sanya kulob din ya zama daya daga cikin kungiyoyin da suka fi jan hankalin masu kallon kwallon kafa a duniya.<ref>ESPN Football Analysis</ref>
== Manazarta ==
<references/>
o43ibujgl8qt84ohvqhaewlsg1aewl5
831094
831093
2026-05-06T13:08:34Z
Saad Nuhu
43323
831094
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| hoto = BVB logo.svg
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar Jamus wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da Turai baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar Bundesliga bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar UEFA Champions League a shekarar 1997 bayan doke Juventus a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar Erling Haaland, Jadon Sancho, da Jude Bellingham, waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da Jürgen Klopp, waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
30tc10q323s7nfuajz77mwt1elvtt3r
831095
831094
2026-05-06T13:09:35Z
Saad Nuhu
43323
831095
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da Turai baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar Bundesliga bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar UEFA Champions League a shekarar 1997 bayan doke Juventus a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar Erling Haaland, Jadon Sancho, da Jude Bellingham, waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da Jürgen Klopp, waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
9cqlzi0y4dq0ixtth6bia1wyxggmauy
831096
831095
2026-05-06T13:10:07Z
Saad Nuhu
43323
831096
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da [[Turai]] baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar Bundesliga bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar UEFA Champions League a shekarar 1997 bayan doke Juventus a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar Erling Haaland, Jadon Sancho, da Jude Bellingham, waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da Jürgen Klopp, waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
n5z8lz84wgc34pttawk12yp1mt9zyy2
831097
831096
2026-05-06T13:10:52Z
Saad Nuhu
43323
831097
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da [[Turai]] baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar [[Bundesliga]] bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar UEFA Champions League a shekarar 1997 bayan doke Juventus a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar Erling Haaland, Jadon Sancho, da Jude Bellingham, waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da Jürgen Klopp, waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
qyo1i6gkn1jkv9jw7fvxewvcr2004wr
831103
831097
2026-05-06T13:17:22Z
Saad Nuhu
43323
831103
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da [[Turai]] baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar [[Bundesliga]] bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar [[UEFA Champions League]] a shekarar 1997 bayan doke Juventus a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar Erling Haaland, Jadon Sancho, da Jude Bellingham, waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da Jürgen Klopp, waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
f2530rwz0ij54q90hffzusy09xrt8z7
831107
831103
2026-05-06T13:20:10Z
Saad Nuhu
43323
831107
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da [[Turai]] baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar [[Bundesliga]] bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar [[UEFA Champions League]] a shekarar 1997 bayan doke [[Juventus FC|Juventus]] a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar Erling Haaland, Jadon Sancho, da Jude Bellingham, waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da Jürgen Klopp, waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
2o0brj2i9kfhjcifenc3ww1cqmwhl30
831110
831107
2026-05-06T13:21:27Z
Saad Nuhu
43323
831110
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da [[Turai]] baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar [[Bundesliga]] bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar [[UEFA Champions League]] a shekarar 1997 bayan doke [[Juventus FC|Juventus]] a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar [[Erling Haaland]], Jadon Sancho, da Jude Bellingham, waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da Jürgen Klopp, waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
8m0xzx2k1z6yy2dzbljbbudsoqigm5l
831112
831110
2026-05-06T13:21:55Z
Saad Nuhu
43323
831112
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da [[Turai]] baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar [[Bundesliga]] bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar [[UEFA Champions League]] a shekarar 1997 bayan doke [[Juventus FC|Juventus]] a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar [[Erling Haaland]], [[Jadon Sancho]], da Jude Bellingham, waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da Jürgen Klopp, waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
8pf3nazaz194v4q4hzzu2yzmxb63xuu
831114
831112
2026-05-06T13:22:25Z
Saad Nuhu
43323
831114
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da [[Turai]] baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar [[Bundesliga]] bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar [[UEFA Champions League]] a shekarar 1997 bayan doke [[Juventus FC|Juventus]] a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar [[Erling Haaland]], [[Jadon Sancho]], da [[Jude Bellingham]], waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da Jürgen Klopp, waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
jrbf2tqxhrrwjakhujsbnfpkmirykdi
831115
831114
2026-05-06T13:22:53Z
Saad Nuhu
43323
831115
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da [[Turai]] baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar [[Bundesliga]] bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar [[UEFA Champions League]] a shekarar 1997 bayan doke [[Juventus FC|Juventus]] a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar [[Erling Haaland]], [[Jadon Sancho]], da [[Jude Bellingham]], waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da [[Jürgen Klopp]], waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* Bundesliga
* UEFA Champions League
== Manazarta ==
<references/>
60xzffpw352ietwhjn06dh2ogkn82ur
831117
831115
2026-05-06T13:23:48Z
Saad Nuhu
43323
831117
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:Borussia Dortmund.svg|thumb]]
[[Fayil:Borussia Dortmund 09.jpg|thumb]]
[[Fayil:Berlin Olympiastadion during footballmatch hertha bsc berlin vs borussia dortmund 02 20070421.jpg|thumb]]
[[Fayil:GAE - Borussia Dortmund II.jpg|thumb]]
[[Fayil:2021-11-06 Fußball, Männer, 1. Bundesliga, RB Leipzig - Borussia Dortmund 1DX 1725 by Stepro-2.jpg|thumb]]
{{Infobox kulob din kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baki da Rawaya)
| kafuwa = 1909
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaban_kulob = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| gasar = Bundesliga
| kasa = Jamus
}}
{{Infobox kungiyar kwallon kafa
| suna = Borussia Dortmund
| cikakken_suna = Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
| lakabi = Die Schwarzgelben (Baƙi da Rawaya)
| kafa = 19 Disamba 1909
| birni = Dortmund, Jamus
| filin_wasa = Signal Iduna Park
| iya_karbar_jama'a = 81,365
| shugaba = Hans-Joachim Watzke
| koci = Edin Terzić
| liga = Bundesliga
| kakar = 2023–24
}}
'''Borussia Dortmund''' ƙungiyar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Jamus]] wadda aka kafa a shekarar 1909 a birnin Dortmund. Ana ɗaukar ƙungiyar a matsayin ɗaya daga cikin manyan kulab ɗin ƙwallon ƙafa a Jamus da [[Turai]] baki ɗaya, musamman saboda tarihin nasarori da kuma yawan magoya baya. <ref>Bundesliga Official Website</ref>
== Tarihi ==
An kafa Borussia Dortmund ne a ranar 19 ga Disamba 1909 ta wasu matasa masu sha’awar ƙwallon ƙafa a Dortmund. A farkon shekarunta, ƙungiyar ta fuskanci ƙalubale da dama kafin ta fara samun gagarumin nasara a cikin shekarun 1950. <ref>German Football History Archives</ref>
A shekarar 1963, Dortmund ta zama ɗaya daga cikin kungiyoyin farko da suka shiga gasar [[Bundesliga]] bayan kafuwarta. A shekarar 1966, ta zama ƙungiyar Jamus ta farko da ta lashe kofin Turai na Cup Winners’ Cup. <ref>UEFA Records</ref>
== Nasarori ==
Borussia Dortmund ta lashe gasar Bundesliga sau da dama, ciki har da manyan nasarori a shekarun 1995, 1996, da 2011–12. Har ila yau, ta lashe gasar [[UEFA Champions League]] a shekarar 1997 bayan doke [[Juventus FC|Juventus]] a wasan ƙarshe. <ref>UEFA Champions League Archive</ref>
Kungiyar ta kuma lashe kofin DFB-Pokal sau da dama, wanda ke nuna ƙwarewarta a gasar cikin gida ta Jamus. <ref>DFB Official Records</ref>
== Filin wasa ==
Filin wasan Borussia Dortmund shi ne '''Signal Iduna Park''', wanda shi ne mafi girma a Jamus. Filin yana ɗaukar sama da mutane 80,000, kuma an san shi da babbar ƙungiyar magoya baya da ake kira "Yellow Wall". <ref>Stadium Database</ref>
== Magoya baya ==
Dortmund na da ɗaya daga cikin mafi yawan magoya baya a duniya. Magoya bayanta suna da ƙarfi sosai wajen goyon bayan ƙungiyar a gida da waje, musamman a filin Signal Iduna Park. <ref>Fan Culture Studies</ref>
== 'Yan wasa ==
Kungiyar ta shahara wajen haɓaka matasa 'yan wasa kamar [[Erling Haaland]], [[Jadon Sancho]], da [[Jude Bellingham]], waɗanda suka zama fitattun taurari a duniya. <ref>Transfermarkt Data</ref>
== Kociyoyi ==
A cikin tarihin ƙungiyar, an samu manyan kociyoyi kamar Ottmar Hitzfeld da [[Jürgen Klopp]], waɗanda suka taka muhimmiyar rawa wajen samun nasarorin ƙungiyar. <ref>Coaching Records</ref>
== Duba kuma ==
* [[Bundesliga]]
* [[UEFA Champions League]]
== Manazarta ==
<references/>
mqz21qavii01e3byoicenpyfo050tat
Yusufu Afusi
0
149559
831099
2026-05-06T13:14:43Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1329712187|Joseph Afusi]]"
831099
wikitext
text/x-wiki
Joseph Afusi listenⓘ (an haife shi a ranar 11 ga watan Nuwamba 1982) shi ne kocin [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] na Najeriya kuma tsohon dan wasa, wanda kwanan nan ya kasance Babban kocin Kungiyar Sheikh Jamal Dhanmondi Club ta Bangladesh Premier League . <ref>{{Cite web |last=নিউজ |first=সময় |title=আবারো শেখ জামালে জোসেফ আফুসি {{!}} খেলা |url=https://www.somoynews.tv/news/2022-04-20/%E0%A6%86%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8B-%E0%A6%B6%E0%A7%87%E0%A6%96-%E0%A6%9C%E0%A6%BE%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A6%B2%E0%A7%87-%E0%A6%9C%E0%A7%8B%E0%A6%B8%E0%A7%87%E0%A6%AB-%E0%A6%86%E0%A6%AB%E0%A7%81%E0%A6%B8%E0%A6%BF |access-date=2023-02-21 |website=Somoy News |language=bn}}</ref><ref>{{Cite web |title=Jamal to bring back Joseph Afusi |url=https://bangladeshpost.net/posts/jamal-to-bring-back-joseph-afusi-83950 |access-date=2023-02-21 |website=bangladeshpost.net |language=en}}</ref>
== Ayyukan wasa ==
=== Farkon aiki ===
Ya buga wa Sheikh Jamal Dhanmondi Club, FC Baden, Zug 94, FC Solothurn, Ceahlăul Piatra Neamţ, CS Buftea, da Minerul Lupeni.<ref>{{Cite web |title=J. Afusi |url=https://int.soccerway.com/players/afusi-afusi/55529/ |access-date=16 January 2015 |publisher=Soccerway}}</ref>
== Daraja ==
=== A matsayin Mai kunnawa ===
'''FC Ceahlăul Piatra Neamț''': Liga II '''Ƙungiyar II'''
* Masu cin nasara (1): 2008-092008–09
'''Kungiyar Sheikh Jamal Dhanmondi'''
* '''Gasar Firimiya ta Bangladesh''' '''(1)'''
=== A matsayin Manajan ===
'''Kungiyar Sheikh Jamal Dhanmondi'''
* '''Gasar Firimiya ta Bangladesh''' '''(2)'''
: 2013–14, 2014–15
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
hzgvov0mk80qk4sz0gf8hwkkp57vjkh
831100
831099
2026-05-06T13:15:13Z
Ibrahim abusufyan
19233
831100
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Joseph Afusi listenⓘ (an haife shi a ranar 11 ga watan Nuwamba 1982) shi ne kocin [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] na Najeriya kuma tsohon dan wasa, wanda kwanan nan ya kasance Babban kocin Kungiyar Sheikh Jamal Dhanmondi Club ta Bangladesh Premier League . <ref>{{Cite web |last=নিউজ |first=সময় |title=আবারো শেখ জামালে জোসেফ আফুসি {{!}} খেলা |url=https://www.somoynews.tv/news/2022-04-20/%E0%A6%86%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8B-%E0%A6%B6%E0%A7%87%E0%A6%96-%E0%A6%9C%E0%A6%BE%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A6%B2%E0%A7%87-%E0%A6%9C%E0%A7%8B%E0%A6%B8%E0%A7%87%E0%A6%AB-%E0%A6%86%E0%A6%AB%E0%A7%81%E0%A6%B8%E0%A6%BF |access-date=2023-02-21 |website=Somoy News |language=bn}}</ref><ref>{{Cite web |title=Jamal to bring back Joseph Afusi |url=https://bangladeshpost.net/posts/jamal-to-bring-back-joseph-afusi-83950 |access-date=2023-02-21 |website=bangladeshpost.net |language=en}}</ref>
== Ayyukan wasa ==
=== Farkon aiki ===
Ya buga wa Sheikh Jamal Dhanmondi Club, FC Baden, Zug 94, FC Solothurn, Ceahlăul Piatra Neamţ, CS Buftea, da Minerul Lupeni.<ref>{{Cite web |title=J. Afusi |url=https://int.soccerway.com/players/afusi-afusi/55529/ |access-date=16 January 2015 |publisher=Soccerway}}</ref>
== Daraja ==
=== A matsayin Mai kunnawa ===
'''FC Ceahlăul Piatra Neamț''': Liga II '''Ƙungiyar II'''
* Masu cin nasara (1): 2008-092008–09
'''Kungiyar Sheikh Jamal Dhanmondi'''
* '''Gasar Firimiya ta Bangladesh''' '''(1)'''
=== A matsayin Manajan ===
'''Kungiyar Sheikh Jamal Dhanmondi'''
* '''Gasar Firimiya ta Bangladesh''' '''(2)'''
: 2013–14, 2014–15
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
==manazarta==
6k4s1ckojowl2o4yfxpqaqk673i8phf
Charles Agada
0
149560
831101
2026-05-06T13:16:24Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1329641798|Charles Agada]]"
831101
wikitext
text/x-wiki
'''Charles Adah Agada''' Listenⓘ (an haife shi a ranar 3 ga watan Satumbar shekara ta 2006) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin mai gaba a kulob din Croatia NK Istra 1961. Shi matashi ne na kasa da kasa na Najeriya.<ref>{{Cite web |title=Charles Agada |url=https://uk.soccerway.com/players/charles-adah-agada/904879/ |access-date=10 October 2024 |website=Soccerway}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
Ya zira kwallaye takwas a wasanni biyar, ciki har da hat-track a kan Fiorentina, yayin da ya jagoranci kulob din Najeriya Mavlon FC zuwa wasan kusa da na karshe na gasar matasa ta Viareggio a Italiya a watan Fabrairun 2024. <ref>{{Cite web |date=24 February 2024 |title=Nigerian golden boy Agada fires Mavlon to historic Italian Cup semis |url=https://www.pulsesports.ng/football/story/nigerian-golden-boy-agada-fires-mavlon-to-historic-italian-cup-semis-2024022406145108458 |access-date=10 October 2024 |website=Pulse Sports}}</ref><ref>{{Cite web |title=New Daniel Amokachi: Flying Eagles’ invitee Charles Agada nets hat-trick, sinks Fiorentina in Viareggio Cup |url=https://soccernet.ng/2024/02/new-daniel-amokachi-flying-eagles-invitee-charles-agada-nets-hat-trick-sinks-fiorentina-in-viareggio-cup.html/amp |access-date=10 October 2024 |website=Soccernet.ng}}</ref> A watan Oktoba na shekara ta 2024, an danganta shi da tafiya zuwa kungiyar Queens Park Rangers ta EFL Championship a Ingila.<ref>{{Cite web |date=9 October 2024 |title=Flying Eagles striker Charles Agada signs first pro contract in England |url=https://scorenigeria.com.ng/flying-eagles-striker-charles-agada-signs-first-pro-contract-in-england/ |access-date=10 October 2024 |website=scorenigeria}}</ref> A watan Fabrairun 2025, ya koma kungiyar Croatia NK Istra 1961 a kwangilar shekaru hudu.<ref>{{Cite web |title=Nigeria U20 striker Charles Agada joins Croatian side Istra from Mavlon |url=https://soccernet.ng/2025/02/nigeria-u20-striker-charles-agada-joins-croatian-side-istra-from-mavlon.html/amp |access-date=16 May 2025 |website=soccernet.ng}}</ref>
== Ayyukan kasa da kasa ==
Ya wakilci Najeriya U17 a gasar cin kofin Afirka U-17 ta 2023. <ref>{{Cite web |title=Meet Charles Agada: The new Golden Eaglets goalscoring sensation destined for football greatness |url=https://soccernet.ng/2023/04/meet-charles-agada-the-new-golden-eaglets-goalscoring-sensation-destined-for-football-greatness.html/ |access-date=10 October 2024 |website=Soccernet.ng}}</ref> A shekara mai zuwa ya buga wa [[Ƙungiyar kwallon kafa ta Maza ta Najeriya ta 'yan kasa da shekaru 20|Najeriya U20]]. <ref>{{Cite web |date=October 6, 2024 |title=Countdown to U20 AFCON Qualifiers: Flying Eagles suffer major injury blow |url=https://scorenigeria.com.ng/countdown-to-u20-afcon-qualifiers-flying-eagles-suffer-major-injury-blow/ |access-date=10 October 2024 |website=Score Nigeria}}</ref> Ya buga wa Najeriya wasa a Wasannin Afirka na 2023 da aka jinkirta a Ghana a watan Maris na shekara ta 2024.<ref>{{Cite web |date=16 March 2024 |title=Flying Eagles crash out of African Games |url=https://21stcenturychronicle.com/flying-eagles-crash-out-of-african-games/ |access-date=10 October 2024 |website=21st Century Chronicle}}</ref> Ya buga wa Najeriya U20 wasa a gasar cin kofin duniya ta FIFA U-20 ta 2025. <ref>{{Cite web |date=8 October 2025 |title=Argentina U20 vs. Nigeria U20 |url=https://uk.soccerway.com/match/argentina-pYHi8Iif/nigeria-IT2PhQXG/?mid=zgFd752F |access-date=23 December 2025 |website=Soccerway}}</ref><ref>{{Cite web |date=15 September 2025 |title=Flying Eagles Announce Final 21-Man Squad for 2025 FIFA U-20 World Cup |url=https://en.africatopsports.com/2025/09/15/flying-eagles-announce-final-21-man-squad-for-2025-fifa-u-20-world-cup/ |website=Africa Top Sports}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Ya girma dan manoma a [[Otukpo]], [[Benue (jiha)|Jihar Benue]]. Ya halarci makaranta a Kwalejin Palmvill da ke [[Lagos (birni)|Legas]] bayan da Mavlon FC ta gano shi.<ref>{{Cite web |title=Charles Agada: Son of a hunter and farmer who reminds everyone of Daniel Amokachi |url=https://soccernet.ng/2023/05/charles-agada-son-of-a-hunter-and-farmer-who-reminds-everyone-of-daniel-amokachi.html |access-date=10 October 2024 |website=Soccernet.ng}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
bi6l5vvo1sojl5zztjvn1cvwtbpnh3n
831102
831101
2026-05-06T13:16:40Z
Ibrahim abusufyan
19233
831102
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Charles Adah Agada''' Listenⓘ (an haife shi a ranar 3 ga watan Satumbar shekara ta 2006) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin mai gaba a kulob din Croatia NK Istra 1961. Shi matashi ne na kasa da kasa na Najeriya.<ref>{{Cite web |title=Charles Agada |url=https://uk.soccerway.com/players/charles-adah-agada/904879/ |access-date=10 October 2024 |website=Soccerway}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
Ya zira kwallaye takwas a wasanni biyar, ciki har da hat-track a kan Fiorentina, yayin da ya jagoranci kulob din Najeriya Mavlon FC zuwa wasan kusa da na karshe na gasar matasa ta Viareggio a Italiya a watan Fabrairun 2024. <ref>{{Cite web |date=24 February 2024 |title=Nigerian golden boy Agada fires Mavlon to historic Italian Cup semis |url=https://www.pulsesports.ng/football/story/nigerian-golden-boy-agada-fires-mavlon-to-historic-italian-cup-semis-2024022406145108458 |access-date=10 October 2024 |website=Pulse Sports}}</ref><ref>{{Cite web |title=New Daniel Amokachi: Flying Eagles’ invitee Charles Agada nets hat-trick, sinks Fiorentina in Viareggio Cup |url=https://soccernet.ng/2024/02/new-daniel-amokachi-flying-eagles-invitee-charles-agada-nets-hat-trick-sinks-fiorentina-in-viareggio-cup.html/amp |access-date=10 October 2024 |website=Soccernet.ng}}</ref> A watan Oktoba na shekara ta 2024, an danganta shi da tafiya zuwa kungiyar Queens Park Rangers ta EFL Championship a Ingila.<ref>{{Cite web |date=9 October 2024 |title=Flying Eagles striker Charles Agada signs first pro contract in England |url=https://scorenigeria.com.ng/flying-eagles-striker-charles-agada-signs-first-pro-contract-in-england/ |access-date=10 October 2024 |website=scorenigeria}}</ref> A watan Fabrairun 2025, ya koma kungiyar Croatia NK Istra 1961 a kwangilar shekaru hudu.<ref>{{Cite web |title=Nigeria U20 striker Charles Agada joins Croatian side Istra from Mavlon |url=https://soccernet.ng/2025/02/nigeria-u20-striker-charles-agada-joins-croatian-side-istra-from-mavlon.html/amp |access-date=16 May 2025 |website=soccernet.ng}}</ref>
== Ayyukan kasa da kasa ==
Ya wakilci Najeriya U17 a gasar cin kofin Afirka U-17 ta 2023. <ref>{{Cite web |title=Meet Charles Agada: The new Golden Eaglets goalscoring sensation destined for football greatness |url=https://soccernet.ng/2023/04/meet-charles-agada-the-new-golden-eaglets-goalscoring-sensation-destined-for-football-greatness.html/ |access-date=10 October 2024 |website=Soccernet.ng}}</ref> A shekara mai zuwa ya buga wa [[Ƙungiyar kwallon kafa ta Maza ta Najeriya ta 'yan kasa da shekaru 20|Najeriya U20]]. <ref>{{Cite web |date=October 6, 2024 |title=Countdown to U20 AFCON Qualifiers: Flying Eagles suffer major injury blow |url=https://scorenigeria.com.ng/countdown-to-u20-afcon-qualifiers-flying-eagles-suffer-major-injury-blow/ |access-date=10 October 2024 |website=Score Nigeria}}</ref> Ya buga wa Najeriya wasa a Wasannin Afirka na 2023 da aka jinkirta a Ghana a watan Maris na shekara ta 2024.<ref>{{Cite web |date=16 March 2024 |title=Flying Eagles crash out of African Games |url=https://21stcenturychronicle.com/flying-eagles-crash-out-of-african-games/ |access-date=10 October 2024 |website=21st Century Chronicle}}</ref> Ya buga wa Najeriya U20 wasa a gasar cin kofin duniya ta FIFA U-20 ta 2025. <ref>{{Cite web |date=8 October 2025 |title=Argentina U20 vs. Nigeria U20 |url=https://uk.soccerway.com/match/argentina-pYHi8Iif/nigeria-IT2PhQXG/?mid=zgFd752F |access-date=23 December 2025 |website=Soccerway}}</ref><ref>{{Cite web |date=15 September 2025 |title=Flying Eagles Announce Final 21-Man Squad for 2025 FIFA U-20 World Cup |url=https://en.africatopsports.com/2025/09/15/flying-eagles-announce-final-21-man-squad-for-2025-fifa-u-20-world-cup/ |website=Africa Top Sports}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Ya girma dan manoma a [[Otukpo]], [[Benue (jiha)|Jihar Benue]]. Ya halarci makaranta a Kwalejin Palmvill da ke [[Lagos (birni)|Legas]] bayan da Mavlon FC ta gano shi.<ref>{{Cite web |title=Charles Agada: Son of a hunter and farmer who reminds everyone of Daniel Amokachi |url=https://soccernet.ng/2023/05/charles-agada-son-of-a-hunter-and-farmer-who-reminds-everyone-of-daniel-amokachi.html |access-date=10 October 2024 |website=Soccernet.ng}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
1rpko0tml60znzzr8p7kmrfjxsq0pgd
Uche Agba
0
149561
831105
2026-05-06T13:18:11Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1275620775|Uche Agba]]"
831105
wikitext
text/x-wiki
'''Uche Agba''' (an haife shi a ranar 24 ga watan Yunin shekara ta 1986) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin mai gaba
== Daraja ==
'''Al Hidd'''
* Kofin FA na Bahraini: 2016-17
'''Al-Riffa'''
* Bahraini Premier League: 2019
* Bahraini Super Cup: 2019 <ref>{{Cite web |date=2017-12-05 |title=Football: Riffa pip Manama to bag Super Cup |url=https://www.gdnonline.com/Details/608431/Riffa-pip-Manamato-bag-Super-Cup |access-date=2023-12-05 |website=gdnonline.com}}</ref>
'''Sarawak United'''
* Wanda ya zo na biyu a Gasar Firimiya ta Malaysia: 2021 <ref>{{Cite web |title=Malaysia Premier League Table 2021 & Standings |url=https://tribuna.com/en/league/premier-league-19226/table/2021/ |access-date=2023-12-04 |website=Tribuna.com |language=en}}</ref>
'''PDRM'''
* Kofin Gwagwarmayar MFL: 2023 <ref>{{Cite web |last=SUHAIMI |first=MUHAMAD ARDIE PUTRA |date=2023-12-03 |title=PDRM FC juara Piala Cabaran 2023 |url=https://www.kosmo.com.my/2023/12/03/pdrm-fc-juara-piala-cabaran-2023/ |access-date=2023-12-04 |website=Kosmo Digital |language=ms-MY}}</ref>
* Babban mai zira kwallaye na Bahraini Premier League: 2017-18 <ref>{{Cite web |title=goalzz.com: Live sports scores, news and more |url=https://www.goalzz.com/?c=14370 |access-date=2023-12-04 |website=goalzz.com}}</ref>
* Babban mai zira kwallaye na gasar cin kofin MFL: 2023
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
kjuztraqg4yu9p3hf365b2cqiaxx0n1
831106
831105
2026-05-06T13:18:29Z
Ibrahim abusufyan
19233
831106
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Uche Agba''' (an haife shi a ranar 24 ga watan Yunin shekara ta 1986) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin mai gaba
== Daraja ==
'''Al Hidd'''
* Kofin FA na Bahraini: 2016-17
'''Al-Riffa'''
* Bahraini Premier League: 2019
* Bahraini Super Cup: 2019 <ref>{{Cite web |date=2017-12-05 |title=Football: Riffa pip Manama to bag Super Cup |url=https://www.gdnonline.com/Details/608431/Riffa-pip-Manamato-bag-Super-Cup |access-date=2023-12-05 |website=gdnonline.com}}</ref>
'''Sarawak United'''
* Wanda ya zo na biyu a Gasar Firimiya ta Malaysia: 2021 <ref>{{Cite web |title=Malaysia Premier League Table 2021 & Standings |url=https://tribuna.com/en/league/premier-league-19226/table/2021/ |access-date=2023-12-04 |website=Tribuna.com |language=en}}</ref>
'''PDRM'''
* Kofin Gwagwarmayar MFL: 2023 <ref>{{Cite web |last=SUHAIMI |first=MUHAMAD ARDIE PUTRA |date=2023-12-03 |title=PDRM FC juara Piala Cabaran 2023 |url=https://www.kosmo.com.my/2023/12/03/pdrm-fc-juara-piala-cabaran-2023/ |access-date=2023-12-04 |website=Kosmo Digital |language=ms-MY}}</ref>
* Babban mai zira kwallaye na Bahraini Premier League: 2017-18 <ref>{{Cite web |title=goalzz.com: Live sports scores, news and more |url=https://www.goalzz.com/?c=14370 |access-date=2023-12-04 |website=goalzz.com}}</ref>
* Babban mai zira kwallaye na gasar cin kofin MFL: 2023
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
pdlvnoqe2sklnkwe8zsetdd67nev6fj
Emmanuel Tony Agbaji
0
149562
831108
2026-05-06T13:20:27Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1348537174|Emmanuel Tony Agbaji]]"
831108
wikitext
text/x-wiki
'''Emmanuel Tony Agbaji''' (an haife shi a ranar 21 ga watan Nuwamba shekara ta 1992) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin mai tsakiya na kungiyar Bashundhara Kings ta Premier League ta Bangladesh .
== Ayyukan kulob din ==
=== Taurari na Lobi ===
An haifi Emmanuel a Najeriya. Tun yana yaro A shekara ta 2009, ya shiga Lobi Stars Academy a Makurdi, Najeriya, sannan ya sanya hannu kan kwangilar sana'arsa ta farko tare da babbar kungiyar Lobi Stars a shekara ta 2011. Emmanuel shine dan wasan da ya fi dadewa a Lobi Stars kuma ya kasance kyaftin din tawagar a lokuta da yawa. Ya kuma lashe gasar Firimiya ta Najeriya a shekarar 2018 kuma ya buga Gasar Zakarun Turai ta CAF a Lobi Stars . <ref>{{Cite web |title=Anthony Agbaji believes Lobi Stars CafCL group stage hope still alive | Goal.com |url=https://www.goal.com/en-ng/news/gor-mahia-cant-stop-lobi-stars-says-anthony-agbaji/86ob9peje0ow1s56rua3ma1pb |website=www.goal.com}}</ref>
=== Nam Định ===
A watan Janairun 2019, ya koma Vietnam kuma ya sanya hannu da CLB Nam Định. <ref>{{Cite web |date=4 January 2019 |title=Agbaji Admits Impending Exit From Lobi Stars |url=https://www.footballlive.ng/agbaji-admits-impending-exit-from-lobi-stars/}}</ref> A kakar wasa ta 2019 ta V-League, Emmanuel ya buga wasanni 24 a gasar kuma ya taka muhimmiyar rawa a cikin tawagar Nam Định. A watan Janairun 2020, Emmanuel ya tsawaita kwangilarsa da Nam Định na ƙarin kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=Nam Định thoát vị trí bét bảng V-League 2020 « Đài Phát thanh và Truyền hình Kiên Giang |url=http://m.kgtv.vn/tin-tuc-va-su-kien/nam-dinh-thoat-vi-tri-bet-bang-v-league-2020/?wpmp_switcher=mobile&fbclid=IwAR02RqIDTfT5wNMiTnrgO7pmJmsBTMKA1P-trVnGDB5dglsD4JkoVFU5bWk |website=m.kgtv.vn}}</ref> An sake shi a ƙarshen kakar wasa ta 2020. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (July 2023)">ana buƙatar ambato</span></nowiki>'' ]</sup>
'''Komawa zuwa Lobi Stars'''
Bayan hutun watanni 14 daga kwallon kafa, Emmanuel ya yi murabus ga kungiyarsa ta Lobi stars. Ya zira kwallaye na farko tun lokacin da ya koma kulob din a wasan NPFL da ya yi da Wikki Tourists FC a ranar 10 ga Yulin 2022 a minti na 60. A cikin wannan wasan, ya kuma rasa hukuncin minti na 89 kuma ya bayyana cewa ya kashe tawagar maki 3, duk da haka abokin wasan Godfrey Utin ya zira kwallaye 4 bayan haka don lashe wasan 3-2.
== Daraja ==
'''Taurari na Lobi'''
* Kungiyar Kwallon Kafa ta Najeriya: 2018
* Super Cup na Najeriya: 2018
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1992]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
grbwcdfr49bodr0x5n72lkcq450gtbo
831109
831108
2026-05-06T13:20:42Z
Ibrahim abusufyan
19233
831109
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Emmanuel Tony Agbaji''' (an haife shi a ranar 21 ga watan Nuwamba shekara ta 1992) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin mai tsakiya na kungiyar Bashundhara Kings ta Premier League ta Bangladesh .
== Ayyukan kulob din ==
=== Taurari na Lobi ===
An haifi Emmanuel a Najeriya. Tun yana yaro A shekara ta 2009, ya shiga Lobi Stars Academy a Makurdi, Najeriya, sannan ya sanya hannu kan kwangilar sana'arsa ta farko tare da babbar kungiyar Lobi Stars a shekara ta 2011. Emmanuel shine dan wasan da ya fi dadewa a Lobi Stars kuma ya kasance kyaftin din tawagar a lokuta da yawa. Ya kuma lashe gasar Firimiya ta Najeriya a shekarar 2018 kuma ya buga Gasar Zakarun Turai ta CAF a Lobi Stars . <ref>{{Cite web |title=Anthony Agbaji believes Lobi Stars CafCL group stage hope still alive | Goal.com |url=https://www.goal.com/en-ng/news/gor-mahia-cant-stop-lobi-stars-says-anthony-agbaji/86ob9peje0ow1s56rua3ma1pb |website=www.goal.com}}</ref>
=== Nam Định ===
A watan Janairun 2019, ya koma Vietnam kuma ya sanya hannu da CLB Nam Định. <ref>{{Cite web |date=4 January 2019 |title=Agbaji Admits Impending Exit From Lobi Stars |url=https://www.footballlive.ng/agbaji-admits-impending-exit-from-lobi-stars/}}</ref> A kakar wasa ta 2019 ta V-League, Emmanuel ya buga wasanni 24 a gasar kuma ya taka muhimmiyar rawa a cikin tawagar Nam Định. A watan Janairun 2020, Emmanuel ya tsawaita kwangilarsa da Nam Định na ƙarin kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=Nam Định thoát vị trí bét bảng V-League 2020 « Đài Phát thanh và Truyền hình Kiên Giang |url=http://m.kgtv.vn/tin-tuc-va-su-kien/nam-dinh-thoat-vi-tri-bet-bang-v-league-2020/?wpmp_switcher=mobile&fbclid=IwAR02RqIDTfT5wNMiTnrgO7pmJmsBTMKA1P-trVnGDB5dglsD4JkoVFU5bWk |website=m.kgtv.vn}}</ref> An sake shi a ƙarshen kakar wasa ta 2020. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (July 2023)">ana buƙatar ambato</span></nowiki>'' ]</sup>
'''Komawa zuwa Lobi Stars'''
Bayan hutun watanni 14 daga kwallon kafa, Emmanuel ya yi murabus ga kungiyarsa ta Lobi stars. Ya zira kwallaye na farko tun lokacin da ya koma kulob din a wasan NPFL da ya yi da Wikki Tourists FC a ranar 10 ga Yulin 2022 a minti na 60. A cikin wannan wasan, ya kuma rasa hukuncin minti na 89 kuma ya bayyana cewa ya kashe tawagar maki 3, duk da haka abokin wasan Godfrey Utin ya zira kwallaye 4 bayan haka don lashe wasan 3-2.
== Daraja ==
'''Taurari na Lobi'''
* Kungiyar Kwallon Kafa ta Najeriya: 2018
* Super Cup na Najeriya: 2018
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1992]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
mwzi7tzj5bd5o7kr6b4w54nd5yfsg0n
Solomon Agbalaka
0
149563
831111
2026-05-06T13:21:47Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1333933661|Solomon Agbalaka]]"
831111
wikitext
text/x-wiki
'''Solomon Chinonso Agbalaka''' (an haife shi a ranar 9 ga watan Nuwamba 2003) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin hagu.
== Ayyukan kulob din ==
A ranar 9 ga watan Agustan 2023, Agbalaka ya sanya hannu tare da kulob din Sochi na Premier League na Rasha a aro.<ref>{{Cite web |date=9 August 2023 |title="Сочи" арендовал защитника юниорской сборной Нигерии |url=https://pfcsochi.ru/news/2023-2024/sochi-arendoval-zashchitnika-yuniorskoy-sbornoy-nigerii/ |publisher=PFC Sochi |language=ru}}</ref> Ya fara bugawa Sochi RPL wasa a ranar 16 ga Satumba 2023 a kan Spartak Moscow.<ref>{{Cite web |date=16 September 2023 |title=Spartak Moscow v Sochi game report |url=https://eng.premierliga.ru/match/match_15544.html |publisher=Russian Premier League}}</ref> Agbalaka ta bar Sochi da yardar juna a ranar 19 ga Janairun 2026.<ref>{{Cite web |date=19 January 2026 |title=Соломон Агбалака покидает "Сочи" |trans-title=Solomon Agbalaka leaves Sochi |url=https://pfcsochi.ru/news/2025-2026/solomon-agbalaka-pokidaet-sochi/ |access-date=20 January 2026 |publisher=PFC Sochi |language=ru}}</ref>
== Ayyukan kasa da kasa ==
Agbalaka ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin kasashen Afirka ta U-20 ta 2023, inda suka kammala ta uku kuma an zaba shi zuwa Team of the Tournament.<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=Nigeria U20 v Tunisia U20 game report |url=https://globalsportsarchive.com/match/soccer/2023-03-10/tunisia-u20-vs-nigeria-u20/2957826/ |access-date=16 September 2023 |publisher=GSA}}</ref> Daga nan sai ya taka leda a gasar cin kofin duniya ta FIFA U-20 ta 2023, inda Najeriya ta kai wasan kusa da na karshe.<ref>{{Cite web |date=4 June 2023 |title=South Korea U20 v Nigeria U20 game report |url=https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/104/284700/284705/400016625 |access-date=16 September 2023 |publisher=FIFA}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|MFM (rashin kuɗi)
|2021–22
|Gasar Kwallon Kafa ta Firimiya ta Najeriya
|14
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|14
|0
|-
|Sochi (rashin kuɗi)
|2023–24
|Gasar Firimiya ta Rasha
|1
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|2
|0
|-
|Iberia 1999 (rashin aro)
|2024
|Erovnuli Liga
|23
|0
|1
|0
|0
|0
|1{{Efn|Appearance in [[Georgian Super Cup]]}}
|0
|25
|0
|-
|Sochi
|2025–26
|Gasar Firimiya ta Rasha
|0
|0
|4
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|4
|0
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!38
!0
!6
!0
!0
!0
!1
!0
!45
!0
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2003]]
fgbts4cju9gf9c00qyd57dc9sc5pzgq
831113
831111
2026-05-06T13:22:07Z
Ibrahim abusufyan
19233
831113
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Solomon Chinonso Agbalaka''' (an haife shi a ranar 9 ga watan Nuwamba 2003) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin hagu.
== Ayyukan kulob din ==
A ranar 9 ga watan Agustan 2023, Agbalaka ya sanya hannu tare da kulob din Sochi na Premier League na Rasha a aro.<ref>{{Cite web |date=9 August 2023 |title="Сочи" арендовал защитника юниорской сборной Нигерии |url=https://pfcsochi.ru/news/2023-2024/sochi-arendoval-zashchitnika-yuniorskoy-sbornoy-nigerii/ |publisher=PFC Sochi |language=ru}}</ref> Ya fara bugawa Sochi RPL wasa a ranar 16 ga Satumba 2023 a kan Spartak Moscow.<ref>{{Cite web |date=16 September 2023 |title=Spartak Moscow v Sochi game report |url=https://eng.premierliga.ru/match/match_15544.html |publisher=Russian Premier League}}</ref> Agbalaka ta bar Sochi da yardar juna a ranar 19 ga Janairun 2026.<ref>{{Cite web |date=19 January 2026 |title=Соломон Агбалака покидает "Сочи" |trans-title=Solomon Agbalaka leaves Sochi |url=https://pfcsochi.ru/news/2025-2026/solomon-agbalaka-pokidaet-sochi/ |access-date=20 January 2026 |publisher=PFC Sochi |language=ru}}</ref>
== Ayyukan kasa da kasa ==
Agbalaka ya wakilci Najeriya a gasar cin kofin kasashen Afirka ta U-20 ta 2023, inda suka kammala ta uku kuma an zaba shi zuwa Team of the Tournament.<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=Nigeria U20 v Tunisia U20 game report |url=https://globalsportsarchive.com/match/soccer/2023-03-10/tunisia-u20-vs-nigeria-u20/2957826/ |access-date=16 September 2023 |publisher=GSA}}</ref> Daga nan sai ya taka leda a gasar cin kofin duniya ta FIFA U-20 ta 2023, inda Najeriya ta kai wasan kusa da na karshe.<ref>{{Cite web |date=4 June 2023 |title=South Korea U20 v Nigeria U20 game report |url=https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/104/284700/284705/400016625 |access-date=16 September 2023 |publisher=FIFA}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|MFM (rashin kuɗi)
|2021–22
|Gasar Kwallon Kafa ta Firimiya ta Najeriya
|14
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|14
|0
|-
|Sochi (rashin kuɗi)
|2023–24
|Gasar Firimiya ta Rasha
|1
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|2
|0
|-
|Iberia 1999 (rashin aro)
|2024
|Erovnuli Liga
|23
|0
|1
|0
|0
|0
|1{{Efn|Appearance in [[Georgian Super Cup]]}}
|0
|25
|0
|-
|Sochi
|2025–26
|Gasar Firimiya ta Rasha
|0
|0
|4
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|4
|0
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!38
!0
!6
!0
!0
!0
!1
!0
!45
!0
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2003]]
n6rx3r02dv850zr2gd5am12ur4hc2yz
Adeniyi Agbejule
0
149564
831116
2026-05-06T13:23:26Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1328859654|Adeniyi Agbejule]]"
831116
wikitext
text/x-wiki
'''Adeniyi Agbejule''' listenⓘ (an haife shi a ranar 15 ga watan Disamba na shekara ta 1981) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] ne na Najeriya wanda ya taka leda a matsayin mai gaba.
== Ayyuka ==
=== Finland ===
Vaasan Palloseura ne ya samo shi a shekara ta 2001, <ref>[https://www.mtv.fi/sport/jalkapallo/uutiset/artikkeli/vps-hankki-nigerialaisen/4061124 VPS hankki nigerialaisen]{{Dead link|date=August 2025|fix-attempted=yes}} MTV.fi</ref> Agbejule ya sauka a ranar 2 ga Satumba, yana motsa jiki tare da su <ref>[https://www.mtv.fi/sport/jalkapallo/uutiset/artikkeli/nigerialaisvoimaa-vpslle/4060408 Nigerialaisvoimaa VPS:lle]{{Dead link|date=August 2025|fix-attempted=yes}} MTV.fi</ref> kuma ya kama burinsa na farko don ceton wani batu a Haka.
=== Poland ===
Taimako da zira kwallaye sau ɗaya yayin da Hutnik Warsaw ya wuce Jagiellonia Białystok 2-0 a tsakiyar shekara ta 2001, magoya bayan adawa sun kai wa Agbejule hari bayan wasan, suka tilasta masa ya koma cikin ɗakin ajiya. Duk da kai karar ga hukumomin Białystok, ba su iya tantance wane daga cikin 'yan ta'adda da suka aikata laifin ba don haka an dakatar da binciken, ba tare da wanda aka gurfanar da shi ba.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
4wwkp2u99qjyck54xq9y6m89gg9ls41
831118
831116
2026-05-06T13:23:49Z
Ibrahim abusufyan
19233
831118
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Adeniyi Agbejule''' listenⓘ (an haife shi a ranar 15 ga watan Disamba na shekara ta 1981) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] ne na Najeriya wanda ya taka leda a matsayin mai gaba.
== Ayyuka ==
=== Finland ===
Vaasan Palloseura ne ya samo shi a shekara ta 2001, <ref>[https://www.mtv.fi/sport/jalkapallo/uutiset/artikkeli/vps-hankki-nigerialaisen/4061124 VPS hankki nigerialaisen]{{Dead link|date=August 2025|fix-attempted=yes}} MTV.fi</ref> Agbejule ya sauka a ranar 2 ga Satumba, yana motsa jiki tare da su <ref>[https://www.mtv.fi/sport/jalkapallo/uutiset/artikkeli/nigerialaisvoimaa-vpslle/4060408 Nigerialaisvoimaa VPS:lle]{{Dead link|date=August 2025|fix-attempted=yes}} MTV.fi</ref> kuma ya kama burinsa na farko don ceton wani batu a Haka.
=== Poland ===
Taimako da zira kwallaye sau ɗaya yayin da Hutnik Warsaw ya wuce Jagiellonia Białystok 2-0 a tsakiyar shekara ta 2001, magoya bayan adawa sun kai wa Agbejule hari bayan wasan, suka tilasta masa ya koma cikin ɗakin ajiya. Duk da kai karar ga hukumomin Białystok, ba su iya tantance wane daga cikin 'yan ta'adda da suka aikata laifin ba don haka an dakatar da binciken, ba tare da wanda aka gurfanar da shi ba.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
gtp6ujh0u57j32msqsa8zuu5wze605t
Akeem Agbetu
0
149565
831119
2026-05-06T13:24:59Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1329842880|Akeem Agbetu]]"
831119
wikitext
text/x-wiki
'''Akeem Oriyomi Agbetu''' (an haife shi a ranar 10 ga watan Maris na shekara ta 1988) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya, wanda ke taka leda a matsayin ɗan wasan gaba.
== Ayyuka ==
6A kakar 2014-2015 Agbetu ya shiga Le Havre AC na Ligue 2 ya amince da kwangilar shekaru biyu.<ref>{{Cite web |date=2014-09-18 |title=Akeem Agbetu au HAC, c'est fait |trans-title=Akeem Agbetu at HAC, it's done |url=http://www.hac-foot.com/actualite/akeem-agbetu-au-hac-c-est-fait.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20240508040629/http://www.hac-foot.com/actualite/akeem-agbetu-au-hac-c-est-fait.html |archive-date=2024-05-08 |access-date=2024-05-08 |website=Havre Athletic Club |language=fr}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
5pml4i00hpi5cx7kczdn0cro72ue43n
831120
831119
2026-05-06T13:25:18Z
Ibrahim abusufyan
19233
831120
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Akeem Oriyomi Agbetu''' (an haife shi a ranar 10 ga watan Maris na shekara ta 1988) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya, wanda ke taka leda a matsayin ɗan wasan gaba.
== Ayyuka ==
6A kakar 2014-2015 Agbetu ya shiga Le Havre AC na Ligue 2 ya amince da kwangilar shekaru biyu.<ref>{{Cite web |date=2014-09-18 |title=Akeem Agbetu au HAC, c'est fait |trans-title=Akeem Agbetu at HAC, it's done |url=http://www.hac-foot.com/actualite/akeem-agbetu-au-hac-c-est-fait.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20240508040629/http://www.hac-foot.com/actualite/akeem-agbetu-au-hac-c-est-fait.html |archive-date=2024-05-08 |access-date=2024-05-08 |website=Havre Athletic Club |language=fr}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
gku6d4gimxpt016iqy0uv4txjb0bqn7
Chigozie Agbim
0
149566
831121
2026-05-06T13:26:43Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1346685949|Chigozie Agbim]]"
831121
wikitext
text/x-wiki
'''Chigozie Agbim''' MON Listenⓘ tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Najeriya wanda ya yi wasa a matsayin [[Mai tsaran raga|Mai tsaron gida]].
== Ayyukan kulob din ==
Bayan jayayya mai tsawo, Agbim ya shiga Enugu Rangers daga [[Warri Wolves F.C.|Warri Wolves]] a watan Afrilun 2013 don kuɗin [[naira]] miliyan takwas (kimanin € 39,300).
Ya shiga [[Gombe United F.C.|Gombe United FC]] a watan Fabrairun 2014 kuma ya koma Rangers a watan Afrilun 2015.
Agbim ya sanya hannu tare da Delta Force a watan Maris na shekara ta 2019.
== Ayyukan kasa da kasa ==
Agbim ya fara buga wa [[Ƙungiyar ƙwallon ƙafar Najeriya|Najeriya]] wasa a wasan sada zumunci da Angola a watan Janairun 2012.
An zaba shi don tawagar Najeriya a gasar cin Kofin Kasashen Afirka na 2013 <ref>{{Cite web |last=Oluwashina Okeleji |date=10 January 2013 |title=Nations Cup 2013: Nigeria pick six locally-based players |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/20970786 |access-date=10 January 2013 |publisher=BBC Sport}}</ref> da kuma gasar cin kofen FIFA ta 2013. <ref>{{Cite web |date=9 June 2013 |title=Nigeria to take new-look squad to Confederations Cup |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/22827902 |access-date=10 June 2013 |publisher=BBC Sport}}</ref>
A watan Janairun shekara ta 2014, ya fara zama mai tsaron gida na Super Eagles a Gasar Cin Kofin Kasashen Afirka, yayin da kungiyar ta kammala a matsayi na uku. A watan Yuni, an ambaci Agbim a cikin tawagar Najeriya don Gasar Cin Kofin Duniya ta FIFA ta 2014.
== Daraja ==
'''Dokoki'''
* memba na Order of the Niger [[Fayil:Order_of_the_Niger_civil_division_ribbon.svg|60x60px]]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
p3jodlsqm9jz61w1vcla7caayysdnfb
831123
831121
2026-05-06T13:27:17Z
Ibrahim abusufyan
19233
831123
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Chigozie Agbim''' MON Listenⓘ tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Najeriya wanda ya yi wasa a matsayin [[Mai tsaran raga|Mai tsaron gida]].
== Ayyukan kulob din ==
Bayan jayayya mai tsawo, Agbim ya shiga Enugu Rangers daga [[Warri Wolves F.C.|Warri Wolves]] a watan Afrilun 2013 don kuɗin [[naira]] miliyan takwas (kimanin € 39,300).
Ya shiga [[Gombe United F.C.|Gombe United FC]] a watan Fabrairun 2014 kuma ya koma Rangers a watan Afrilun 2015.
Agbim ya sanya hannu tare da Delta Force a watan Maris na shekara ta 2019.
== Ayyukan kasa da kasa ==
Agbim ya fara buga wa [[Ƙungiyar ƙwallon ƙafar Najeriya|Najeriya]] wasa a wasan sada zumunci da Angola a watan Janairun 2012.
An zaba shi don tawagar Najeriya a gasar cin Kofin Kasashen Afirka na 2013 <ref>{{Cite web |last=Oluwashina Okeleji |date=10 January 2013 |title=Nations Cup 2013: Nigeria pick six locally-based players |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/20970786 |access-date=10 January 2013 |publisher=BBC Sport}}</ref> da kuma gasar cin kofen FIFA ta 2013. <ref>{{Cite web |date=9 June 2013 |title=Nigeria to take new-look squad to Confederations Cup |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/22827902 |access-date=10 June 2013 |publisher=BBC Sport}}</ref>
A watan Janairun shekara ta 2014, ya fara zama mai tsaron gida na Super Eagles a Gasar Cin Kofin Kasashen Afirka, yayin da kungiyar ta kammala a matsayi na uku. A watan Yuni, an ambaci Agbim a cikin tawagar Najeriya don Gasar Cin Kofin Duniya ta FIFA ta 2014.
== Daraja ==
'''Dokoki'''
* memba na Order of the Niger [[Fayil:Order_of_the_Niger_civil_division_ribbon.svg|60x60px]]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
6te57ht0bwwilrf87lea4by1t48opwd
Patrick McMorris
0
149567
831124
2026-05-06T13:28:52Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1351660238|Patrick McMorris]]"
831124
wikitext
text/x-wiki
'''Patrick Allen McMorris''' (an haife shi a ranar 18 ga Oktoba, 2001) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙwallon ƙwallon San Francisco 49ers na Ƙungiyar [[Kwallon ƙafa na Amurka|kwallon kafa]] ta Kasa (NFL). Ya buga wasan Kwallon ƙafa na kwaleji ga San Diego State Aztecs da California Golden Bears, kuma Miami Dolphins ne suka zaba shi a zagaye na shida na shirin NFL na 2024.
== Rayuwa ta farko ==
An haifi McMorris a ranar 18 ga Oktoba, 2001, a Santa Ana, California . <ref name="auto2">{{Cite web |title=Patrick McMorris |url=https://goaztecs.com/sports/football/roster/patrick-mcmorris/7676 |publisher=[[San Diego State Aztecs]]}}</ref> Ya kasance babba dan wasa a makarantar sakandare ta Godinez a Santa Ana, inda ya kai yadudduka 2,287 da 28 da aka yi da matsakaicin yadudduka 6.5 a kowace ɗauka.<ref name="auto2" /> Bayan ya taimaka wa Godinez ya lashe lambar yabo ta Orange Coast League a matsayin ƙarami, ya koma Makarantar Sakandare ta Santa Ana don babban shekarunsa. A cikin babban shekarunsa, ya gudu sau 141 don yadudduka 1,801 da kuma touchdowns 23, matsakaicin yadudduka 12.8 a kowane ɗaukar yayin da yake da tackles 99.<ref name="auto">{{Cite web |last=Brugler, Dane |date=April 2024 |title=The Beast: 2024 NFL Draft Guide |url=https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf |url-access=subscription |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240411212702/https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf |archive-date=April 11, 2024 |website=[[The Athletic]] |page=313}}</ref> Wani dan wasa mai taurari uku, ya himmatu ga buga wasan Kwallon ƙafa na kwaleji ga San Diego State Aztecs a matsayin mai tsaron baya.<ref name="auto" />
== Ayyukan kwaleji ==
McMorris ya bayyana a wasanni tara a matsayin sabon dan wasa na gaskiya a Jihar San Diego a shekarar 2019, inda ya buga kwallo daya.<ref name="auto2">{{Cite web |title=Patrick McMorris |url=https://goaztecs.com/sports/football/roster/patrick-mcmorris/7676 |publisher=[[San Diego State Aztecs]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://goaztecs.com/sports/football/roster/patrick-mcmorris/7676 "Patrick McMorris"]. [[San Diego State Aztecs]].</cite></ref> Daga nan sai ya bayyana a wasanni bakwai, daya a matsayin mai farawa, a cikin 2020, jimillar 10 tackles da raguwa.<ref name="auto2" /> Ya yi gasa don fara aiki a shekarar 2021. Daga ƙarshe ya ci nasara, ya fara dukkan wasanni 14 kuma an zaba shi a cikin ƙungiyar farko ta All-Mountain West Conference, yana jagorantar tawagar a duka tackles (90) da interceptions (hudu) yayin da yake da raguwa tara.<ref name="auto">{{Cite web |last=Brugler, Dane |date=April 2024 |title=The Beast: 2024 NFL Draft Guide |url=https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf |url-access=subscription |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240411212702/https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf |archive-date=April 11, 2024 |website=[[The Athletic]] |page=313}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFBrugler,_Dane2024">Brugler, Dane (April 2024). [https://web.archive.org/web/20240411212702/https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf "The Beast: 2024 NFL Draft Guide"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''[[The Athletic]]''. p. 313. Archived from <span class="id-lock-subscription" title="Paid subscription required">[https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf the original]</span> <span class="cs1-format">(PDF)</span> on April 11, 2024.</cite></ref><ref>{{Cite web |last=Faraudo, Jeff |date=April 16, 2023 |title=Cal Football: That Didn't Take Long - Bears Land Safety Patrick McMorris From the Portal |url=https://www.si.com/college/cal/news/patrick-mcmorris |website=[[Sports Illustrated]]}}</ref> Ya sake maimaitawa a matsayin tawagar farko ta All-Mountain West selection a 2022, inda ya yi rikodin 61 tackles, sau shida da kuma tsayarwa yayin da yake kyaftin din tawagar.<ref>{{Cite web |last=Pool, Colton |date=April 17, 2023 |title=Former San Diego State Star Patrick McMorris Enters Transfer Portal, Commits To Cal |url=https://herosports.com/fbs-san-diego-state-patrick-mcmorris-transfer-portal-cal-cpcp/ |website=HERO Sports}}</ref>
McMorris ya zaɓi canja wurin zuwa California Golden Bears don kakar 2023. Ya yi 90 tackles, na biyu a cikin tawagar, kuma yana da sauye-sauye biyu da kuma tsayarwa. Ya ƙare aikinsa na kwaleji bayan ya bayyana a wasanni 55, 40 a matsayin mai farawa, kuma ya yi 252 tackles, 23 pass breakups da shida interceptions.<ref>{{Cite web |title=Patrick McMorris College Stats, School, Draft, Gamelog, Splits |url=https://www.sports-reference.com/cfb/players/patrick-mcmorris-1.html |access-date=2024-06-09 |website=College Football at Sports-Reference.com}}</ref> An gayyace shi zuwa Hula Bowl da kuma NFL Scouting Combine . <ref>{{Cite web |last=Beasley, Adam H. |date=April 27, 2024 |title=Miami Dolphins Add Needed Depth at Safety With Patrick McMorris Pick |url=https://www.profootballnetwork.com/miami-dolphins-draft-safety-patrick-mcmorris-pick/ |publisher=[[Pro Football Network]]}}</ref>
== Ayyukan sana'a ==
{{NFL predraft}}
=== Dolphins na Miami ===
Miami Dolphins ne suka zaba McMorris a zagaye na shida (198th overall) na shirin NFL na 2024. An sanya shi a cikin ajiyar masu rauni a ranar 27 ga watan Agusta, 2024.<ref>{{Cite web |date=August 29, 2024 |title=Miami Dolphins Make Roster Moves |url=https://www.miamidolphins.com/news/miami-dolphins-make-roster-moves-8-29-24 |website=MiamiDolphins.com}}</ref> An kunna shi a ranar 26 ga Nuwamba.<ref>{{Cite web |date=November 26, 2024 |title=Miami Dolphins Make Roster Moves |url=https://www.miamidolphins.com/news/miami-dolphins-make-roster-moves-11-26-24 |website=MiamiDolphins.com}}</ref>
A ranar 26 ga watan Agusta, 2025, Dolphins sun dakatar da McMorris a matsayin wani ɓangare na yanke jerin sunayen karshe.<ref>{{Cite web |title=Dolphins Make Roster Moves |url=https://www.miamidolphins.com/news/dolphins-make-roster-moves-08262025 |access-date=27 August 2025 |website=MiamiDolphins.com}}</ref>
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2001]]
kg3pqkk3caqp3g0j599cxy2b4dmv5yp
831125
831124
2026-05-06T13:29:21Z
Ibrahim abusufyan
19233
831125
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Patrick Allen McMorris''' (an haife shi a ranar 18 ga Oktoba, 2001) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙwallon ƙwallon San Francisco 49ers na Ƙungiyar [[Kwallon ƙafa na Amurka|kwallon kafa]] ta Kasa (NFL). Ya buga wasan Kwallon ƙafa na kwaleji ga San Diego State Aztecs da California Golden Bears, kuma Miami Dolphins ne suka zaba shi a zagaye na shida na shirin NFL na 2024.
== Rayuwa ta farko ==
An haifi McMorris a ranar 18 ga Oktoba, 2001, a Santa Ana, California . <ref name="auto2">{{Cite web |title=Patrick McMorris |url=https://goaztecs.com/sports/football/roster/patrick-mcmorris/7676 |publisher=[[San Diego State Aztecs]]}}</ref> Ya kasance babba dan wasa a makarantar sakandare ta Godinez a Santa Ana, inda ya kai yadudduka 2,287 da 28 da aka yi da matsakaicin yadudduka 6.5 a kowace ɗauka.<ref name="auto2" /> Bayan ya taimaka wa Godinez ya lashe lambar yabo ta Orange Coast League a matsayin ƙarami, ya koma Makarantar Sakandare ta Santa Ana don babban shekarunsa. A cikin babban shekarunsa, ya gudu sau 141 don yadudduka 1,801 da kuma touchdowns 23, matsakaicin yadudduka 12.8 a kowane ɗaukar yayin da yake da tackles 99.<ref name="auto">{{Cite web |last=Brugler, Dane |date=April 2024 |title=The Beast: 2024 NFL Draft Guide |url=https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf |url-access=subscription |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240411212702/https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf |archive-date=April 11, 2024 |website=[[The Athletic]] |page=313}}</ref> Wani dan wasa mai taurari uku, ya himmatu ga buga wasan Kwallon ƙafa na kwaleji ga San Diego State Aztecs a matsayin mai tsaron baya.<ref name="auto" />
== Ayyukan kwaleji ==
McMorris ya bayyana a wasanni tara a matsayin sabon dan wasa na gaskiya a Jihar San Diego a shekarar 2019, inda ya buga kwallo daya.<ref name="auto2">{{Cite web |title=Patrick McMorris |url=https://goaztecs.com/sports/football/roster/patrick-mcmorris/7676 |publisher=[[San Diego State Aztecs]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://goaztecs.com/sports/football/roster/patrick-mcmorris/7676 "Patrick McMorris"]. [[San Diego State Aztecs]].</cite></ref> Daga nan sai ya bayyana a wasanni bakwai, daya a matsayin mai farawa, a cikin 2020, jimillar 10 tackles da raguwa.<ref name="auto2" /> Ya yi gasa don fara aiki a shekarar 2021. Daga ƙarshe ya ci nasara, ya fara dukkan wasanni 14 kuma an zaba shi a cikin ƙungiyar farko ta All-Mountain West Conference, yana jagorantar tawagar a duka tackles (90) da interceptions (hudu) yayin da yake da raguwa tara.<ref name="auto">{{Cite web |last=Brugler, Dane |date=April 2024 |title=The Beast: 2024 NFL Draft Guide |url=https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf |url-access=subscription |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20240411212702/https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf |archive-date=April 11, 2024 |website=[[The Athletic]] |page=313}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFBrugler,_Dane2024">Brugler, Dane (April 2024). [https://web.archive.org/web/20240411212702/https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf "The Beast: 2024 NFL Draft Guide"] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''[[The Athletic]]''. p. 313. Archived from <span class="id-lock-subscription" title="Paid subscription required">[https://cdn.theathletic.com/app/uploads/2024/04/11162958/TheBeast2024_MasterFile-8.pdf the original]</span> <span class="cs1-format">(PDF)</span> on April 11, 2024.</cite></ref><ref>{{Cite web |last=Faraudo, Jeff |date=April 16, 2023 |title=Cal Football: That Didn't Take Long - Bears Land Safety Patrick McMorris From the Portal |url=https://www.si.com/college/cal/news/patrick-mcmorris |website=[[Sports Illustrated]]}}</ref> Ya sake maimaitawa a matsayin tawagar farko ta All-Mountain West selection a 2022, inda ya yi rikodin 61 tackles, sau shida da kuma tsayarwa yayin da yake kyaftin din tawagar.<ref>{{Cite web |last=Pool, Colton |date=April 17, 2023 |title=Former San Diego State Star Patrick McMorris Enters Transfer Portal, Commits To Cal |url=https://herosports.com/fbs-san-diego-state-patrick-mcmorris-transfer-portal-cal-cpcp/ |website=HERO Sports}}</ref>
McMorris ya zaɓi canja wurin zuwa California Golden Bears don kakar 2023. Ya yi 90 tackles, na biyu a cikin tawagar, kuma yana da sauye-sauye biyu da kuma tsayarwa. Ya ƙare aikinsa na kwaleji bayan ya bayyana a wasanni 55, 40 a matsayin mai farawa, kuma ya yi 252 tackles, 23 pass breakups da shida interceptions.<ref>{{Cite web |title=Patrick McMorris College Stats, School, Draft, Gamelog, Splits |url=https://www.sports-reference.com/cfb/players/patrick-mcmorris-1.html |access-date=2024-06-09 |website=College Football at Sports-Reference.com}}</ref> An gayyace shi zuwa Hula Bowl da kuma NFL Scouting Combine . <ref>{{Cite web |last=Beasley, Adam H. |date=April 27, 2024 |title=Miami Dolphins Add Needed Depth at Safety With Patrick McMorris Pick |url=https://www.profootballnetwork.com/miami-dolphins-draft-safety-patrick-mcmorris-pick/ |publisher=[[Pro Football Network]]}}</ref>
== Ayyukan sana'a ==
{{NFL predraft}}
=== Dolphins na Miami ===
Miami Dolphins ne suka zaba McMorris a zagaye na shida (198th overall) na shirin NFL na 2024. An sanya shi a cikin ajiyar masu rauni a ranar 27 ga watan Agusta, 2024.<ref>{{Cite web |date=August 29, 2024 |title=Miami Dolphins Make Roster Moves |url=https://www.miamidolphins.com/news/miami-dolphins-make-roster-moves-8-29-24 |website=MiamiDolphins.com}}</ref> An kunna shi a ranar 26 ga Nuwamba.<ref>{{Cite web |date=November 26, 2024 |title=Miami Dolphins Make Roster Moves |url=https://www.miamidolphins.com/news/miami-dolphins-make-roster-moves-11-26-24 |website=MiamiDolphins.com}}</ref>
A ranar 26 ga watan Agusta, 2025, Dolphins sun dakatar da McMorris a matsayin wani ɓangare na yanke jerin sunayen karshe.<ref>{{Cite web |title=Dolphins Make Roster Moves |url=https://www.miamidolphins.com/news/dolphins-make-roster-moves-08262025 |access-date=27 August 2025 |website=MiamiDolphins.com}}</ref>
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2001]]
==manazarta==
1psvjizrkz8rvl21teich43pzjkeodp
Victor Agbo
0
149568
831128
2026-05-06T13:34:04Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1300704502|Victor Agbo]]"
831128
wikitext
text/x-wiki
'''Victor Ikechukwu Agbo''' (an haife shi a ranar 19 ga watan Disamba, shekara ta 1980) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Najeriya da ya yi ritaya wanda ya yi wasa a matsayin mai gaba.
== Ayyuka ==
Ya shafe mafi yawan aikinsa a Serbia inda ya wakilci kungiyoyi da yawa na sama da ƙananan, wato FK BSK Borča, RFK Grafičar Beograd, FK Novi Pazar, FK Mladost Apatin, FK Sloga Kraljevo, FK Šumadija Aranđelovac da FK Rudar Kostolac. Baya ga waɗannan, ya kuma taka leda tare da kungiyar Bosnian Serb FK Rudar Ugljevik a Gasar Firimiya ta Bosnia da Herzegovina da kuma OFK Grbalj a gasar Firayim ta Montenegro. Ya buga wasan karshe tare da [[FK Hajduk Veljko]] a gasar Serbian League East .
A watan Satumbar 2018 ya zama darektan sabuwar makarantar kwallon kafa ta Benson a Jagodina .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1980]]
kgka7qiuq1t0wpo0kgb43h1pqpieca5
831129
831128
2026-05-06T13:34:33Z
Ibrahim abusufyan
19233
831129
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Victor Ikechukwu Agbo''' (an haife shi a ranar 19 ga watan Disamba, shekara ta 1980) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Najeriya da ya yi ritaya wanda ya yi wasa a matsayin mai gaba.
== Ayyuka ==
Ya shafe mafi yawan aikinsa a Serbia inda ya wakilci kungiyoyi da yawa na sama da ƙananan, wato FK BSK Borča, RFK Grafičar Beograd, FK Novi Pazar, FK Mladost Apatin, FK Sloga Kraljevo, FK Šumadija Aranđelovac da FK Rudar Kostolac. Baya ga waɗannan, ya kuma taka leda tare da kungiyar Bosnian Serb FK Rudar Ugljevik a Gasar Firimiya ta Bosnia da Herzegovina da kuma OFK Grbalj a gasar Firayim ta Montenegro. Ya buga wasan karshe tare da [[FK Hajduk Veljko]] a gasar Serbian League East .
A watan Satumbar 2018 ya zama darektan sabuwar makarantar kwallon kafa ta Benson a Jagodina .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1980]]
ldp5t7dhc911pzm21skfn4fxk1ayhcd
Kingsley Agbodike
0
149569
831130
2026-05-06T13:36:59Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1324812276|Kingsley Agbodike]]"
831130
wikitext
text/x-wiki
'''Kingsley Agbodike''' (an haife shi a ranar 15 ga watan Janairun shekara ta 1999), wanda aka fi sani da '''Kingsley Ogbodike''', ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Najeriya wanda a halin yanzu ke taka leda a matsayin mai gaba ga KS Kastrioti .
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
{| class="wikitable" style="text-align: center"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|FK Egnatia
|2017–18
| rowspan="2" |Sashe na Farko na Albania
|18
|5
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|18
|5
|-
|Tomori Berat
|2018–19
|14
|3
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|14
|3
|-
|KS Kastrioti
|2018–19
|Superliga na Albania
|0
|0
|1 [ƙasa-alpha 1]
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|1
|0
|-
! colspan="3" |'''Cikakken aikinsa'''
!32
!8
!1
!0
!0
!0
!0
!0
!33
!8
|}
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
ctr6fno86ltnlbuplqzw9yf5dcbtdps
831131
831130
2026-05-06T13:37:15Z
Ibrahim abusufyan
19233
831131
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Kingsley Agbodike''' (an haife shi a ranar 15 ga watan Janairun shekara ta 1999), wanda aka fi sani da '''Kingsley Ogbodike''', ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Najeriya wanda a halin yanzu ke taka leda a matsayin mai gaba ga KS Kastrioti .
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
{| class="wikitable" style="text-align: center"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|FK Egnatia
|2017–18
| rowspan="2" |Sashe na Farko na Albania
|18
|5
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|18
|5
|-
|Tomori Berat
|2018–19
|14
|3
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|14
|3
|-
|KS Kastrioti
|2018–19
|Superliga na Albania
|0
|0
|1 [ƙasa-alpha 1]
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|1
|0
|-
! colspan="3" |'''Cikakken aikinsa'''
!32
!8
!1
!0
!0
!0
!0
!0
!33
!8
|}
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
fap9bvr4cfyru5e1753lfi72u3xe4hk
Lucky Agbonsevbafe
0
149570
831132
2026-05-06T13:38:39Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1270329454|Lucky Agbonsevbafe]]"
831132
wikitext
text/x-wiki
'''Lucky Agbonsevbafe''' (an haife shi a ranar 12 ga watan Agustan shekara ta 1969) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya . Ya kasance memba na ƙungiyar Najeriya wacce ta lashe gasar cin kofin duniya ta Kodak / FIFA U-16 ta 1985 a [[Sin|China]]. Ya kasance daga cikin tawagar Najeriya U-20 a Gasar Cin Kofin Duniya ta FIFA ta 1987 a [[Chile]] kuma ya kasance daga cikin ƙungiyar ƙwallon ƙafa [[Najeriya|Na Najeriya]] a gasar Olympics ta bazara ta 1988 a [[Seoul]] .
Agbonsevbafe Saint ne na Latter-day kuma shi ne na farko na Latter'day Saint da ya wakilci [[Najeriya]] a wasannin Olympics. Ya rike rikodin mafi yawan ceto ga mai tsaron gida a tarihin kwallon kafa na Najeriya.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1969]]
sk371dmdubn9tu4q3vpzmtkzk3cu9hs
831133
831132
2026-05-06T13:38:56Z
Ibrahim abusufyan
19233
831133
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Lucky Agbonsevbafe''' (an haife shi a ranar 12 ga watan Agustan shekara ta 1969) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya . Ya kasance memba na ƙungiyar Najeriya wacce ta lashe gasar cin kofin duniya ta Kodak / FIFA U-16 ta 1985 a [[Sin|China]]. Ya kasance daga cikin tawagar Najeriya U-20 a Gasar Cin Kofin Duniya ta FIFA ta 1987 a [[Chile]] kuma ya kasance daga cikin ƙungiyar ƙwallon ƙafa [[Najeriya|Na Najeriya]] a gasar Olympics ta bazara ta 1988 a [[Seoul]] .
Agbonsevbafe Saint ne na Latter-day kuma shi ne na farko na Latter'day Saint da ya wakilci [[Najeriya]] a wasannin Olympics. Ya rike rikodin mafi yawan ceto ga mai tsaron gida a tarihin kwallon kafa na Najeriya.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1969]]
dm0vhzq4lsm1twha0kbz5gb6ip5wqp5
Ovbokha Agboyi
0
149571
831135
2026-05-06T14:00:16Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1328625076|Ovbokha Agboyi]]"
831135
wikitext
text/x-wiki
'''Ovbokha Agboyi''' (an haife shi a ranar 14 ga watan Disamba na shekara ta 1994) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|dan wasan tsakiya]] . Ya kasance memba na [[Ƙungiyar kwallon kafa ta Maza ta Najeriya ta 'yan kasa da shekaru 20|Najeriya U20]] a gasar cin kofin duniya ta FIFA U-20 ta 2013, inda ya taka leda a dukkan wasanni hudu.<ref>{{Cite web |title=Ovbokha Agboyi » Internationals |url=https://www.worldfootball.net/person/pe317368/ovbokha-agboyi/international-matches/ |access-date=20 March 2021 |website=worldfootball.net |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1994]]
6d7mlqyx732j46ovx2q1jvwl8w5543c
831136
831135
2026-05-06T14:00:33Z
Ibrahim abusufyan
19233
831136
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Ovbokha Agboyi''' (an haife shi a ranar 14 ga watan Disamba na shekara ta 1994) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|dan wasan tsakiya]] . Ya kasance memba na [[Ƙungiyar kwallon kafa ta Maza ta Najeriya ta 'yan kasa da shekaru 20|Najeriya U20]] a gasar cin kofin duniya ta FIFA U-20 ta 2013, inda ya taka leda a dukkan wasanni hudu.<ref>{{Cite web |title=Ovbokha Agboyi » Internationals |url=https://www.worldfootball.net/person/pe317368/ovbokha-agboyi/international-matches/ |access-date=20 March 2021 |website=worldfootball.net |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1994]]
jl7vx7uz6ic4qlplhpk7vhiabsclosg
Angelo Martha
0
149572
831140
2026-05-06T14:43:43Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1333152153|Angelo Martha]]"
831140
wikitext
text/x-wiki
'''Angelo Martha''' (an haife ta a ranar 29 ga Afrilu 1982 a [[Amsterdam]] ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƴar ƙwallon ƙafa]] ce ta ƙasar Holland- [[Curacao|Curaçao]] wadda a halin yanzu take bugawa ƙungiyar SV Spakenburg a rukuni na uku na ƙasar Holland . [[Mai buga baya|Mai tsaron baya]] ne wanda ke taka leda a matsayin mai tsaron baya na tsakiya.
Aikin Martha ya fara ne lokacin da ya sanya hannu kan kwangilar ƙwararru da Cambuur Leeuwarden, inda ya fara buga wasa a ƙungiyar farko a shekarar 2002, yana da shekaru 20. Bayan shekaru 2 tare da ƙungiyar daga Friesland, ya haɗu da sauran 'yan wasan Eerste Divisie MVV Maastricht a farkon kakar wasa ta 2004–05. Ya ci gaba da zama ɗan wasa na farko kafin ya sake komawa a watan Disamba na 2005. Daga nan ya koma ƙungiyar Eredivisie ADO Den Haag . A lokacin bazara na 2007, ya tafi Willem II, inda bai buga wasa ba cikin shekaru biyu da rabi. Saboda haka, ya tafi aro zuwa FC Emmen a watan Janairun 2009. A lokacin bazara na 2009, ya tafi FC Den Bosch kyauta. Bayan kakar wasa ɗaya, ya bar Den Bosch ya sanya hannu kan kwangilar shekaru biyu tare da AGOVV Apeldoorn .
A ranar 11 ga Maris 2007 ya buga wasansa na farko na Eredivisie 2006/2007 a ADO da Vitesse Arnhem <ref>{{Cite web |title=Tactical Formation |url=http://www.football-lineups.com/games/?game=4847 |access-date=March 12, 2007 |website=Football-Lineups.com}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
jz0vhvaz04iipmveldxdi3nhjo3x9cm
831141
831140
2026-05-06T14:44:01Z
Sardeeq
39275
831141
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Angelo Martha''' (an haife ta a ranar 29 ga Afrilu 1982 a [[Amsterdam]] ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƴar ƙwallon ƙafa]] ce ta ƙasar Holland- [[Curacao|Curaçao]] wadda a halin yanzu take bugawa ƙungiyar SV Spakenburg a rukuni na uku na ƙasar Holland . [[Mai buga baya|Mai tsaron baya]] ne wanda ke taka leda a matsayin mai tsaron baya na tsakiya.
Aikin Martha ya fara ne lokacin da ya sanya hannu kan kwangilar ƙwararru da Cambuur Leeuwarden, inda ya fara buga wasa a ƙungiyar farko a shekarar 2002, yana da shekaru 20. Bayan shekaru 2 tare da ƙungiyar daga Friesland, ya haɗu da sauran 'yan wasan Eerste Divisie MVV Maastricht a farkon kakar wasa ta 2004–05. Ya ci gaba da zama ɗan wasa na farko kafin ya sake komawa a watan Disamba na 2005. Daga nan ya koma ƙungiyar Eredivisie ADO Den Haag . A lokacin bazara na 2007, ya tafi Willem II, inda bai buga wasa ba cikin shekaru biyu da rabi. Saboda haka, ya tafi aro zuwa FC Emmen a watan Janairun 2009. A lokacin bazara na 2009, ya tafi FC Den Bosch kyauta. Bayan kakar wasa ɗaya, ya bar Den Bosch ya sanya hannu kan kwangilar shekaru biyu tare da AGOVV Apeldoorn .
A ranar 11 ga Maris 2007 ya buga wasansa na farko na Eredivisie 2006/2007 a ADO da Vitesse Arnhem <ref>{{Cite web |title=Tactical Formation |url=http://www.football-lineups.com/games/?game=4847 |access-date=March 12, 2007 |website=Football-Lineups.com}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
ei9efzm1jhykt3tte0nq7abpg5l00ag
Rihairo Meulens
0
149573
831143
2026-05-06T14:45:25Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1333152213|Rihairo Meulens]]"
831143
wikitext
text/x-wiki
'''Rihairo Meulens''' (an haife shi 3 Yuni 1988) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Curacaoan wanda ke taka leda a ASV Dronten a cikin ƙaramin matakin Tweede Klasse .
== Sana'a ==
=== Kulob ===
Meulens ɗan wasan gaba ne wanda aka haifa a Apeldoorn kuma ya fara buga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru, yana cikin ƙungiyar Vitesse Arnhem a kakar wasa ta 2006-07. Ya yi kakar wasa ta 2007-08 a matsayin aro tare da AGOVV .
A farkon kakar wasa ta 2011-12, an yi masa gwaji a De Graafschap, amma daga ƙarshe ya koma ƙungiyar Eerste Divisie ta Almere City FC a ranar 11 ga Yulin 2011.
A watan Yulin 2015, Meulens ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Azerbaijan, Zira FK . <ref>{{Cite web |date=27 July 2015 |title=Rihairo Muelens Zirə də! |url=http://fczire.az/index.php?options=news&news_id=35&id=38 |access-date=30 July 2015 |website=fczire.az/ |publisher=Zira FK |language=Azerbaijani}}</ref> A ranar 5 ga Janairun 2016, Meulens ya soke kwantiraginsa da Zira bisa amincewar juna. <ref>{{Cite web |date=5 January 2016 |title=Rihairo Meulens Zirə dən ayrıldı |url=http://fczire.az/index.php?options=news&news_id=85&id=38&language=az |access-date=5 January 2016 |website=fczire.az |publisher=Zira FK |language=Azerbaijani}}</ref>
Bayan barin Zira, Meulens ya shiga gwaji tare da ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Kazakhstan Premier League Irtysh Pavlodar, inda ya zira kwallaye a wasan da suka doke Dila Gori da ci 3-2 a ranar 3 ga Fabrairu, 2016. <ref>{{Cite web |date=3 February 2016 |title=ФК Иртыш - ФК Дила |url=http://fcirtysh.kz/news/361-fk-irtysh-fk-dila.html |access-date=3 February 2016 |website=fcirtysh.kz |publisher=[[FC Irtysh Pavlodar]] |language=Russian}}</ref>
A farkon watan Yulin 2016, Meulens ya shiga shari'a a ƙungiyar Eerste Divisie FC Volendam, <ref>{{Cite web |date=12 July 2016 |title=Rihairo Meulens en Iain Ramsay op proef bij FC Volendam |url=http://www.fcvolendam.nl/nieuws/item/rihairo-meulens-op-proef-bij-fc-volendam/ |access-date=2 August 2016 |website=fcvolendam.nl |publisher=FC Volendam |language=Dutch}}</ref> inda ya sanya hannu kan kwantiragin shekara ɗaya da ƙungiyar a ranar 2 ga Agustan 2016. <ref>{{Cite web |date=2 August 2016 |title=Rihairo Meulens ondertekent contract |url=http://www.fcvolendam.nl/nieuws/item/rihairo-meulens-ondertekent-contract/ |access-date=2 August 2016 |website=fcvolendam.nl |publisher=FC Volendam |language=Dutch}}</ref>
=== Na Ƙasa da Ƙasa ===
Meulens ya fara buga wa ƙasarsa wasa a ranar 7 ga Satumba, 2011 a wasan neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya ta FIFA da Haiti a shekarar 2014. Ya zura kwallonsa ta farko a gasar cin kofin duniya a lokacin da ake shirin shiga gasar, a wasan da suka sha kashi a hannun Antigua da Barbuda da ci 5-2. [1]
== Ƙididdigar aiki ==
=== Kulob ===
{{Updated|match played 2 December 2015}}<ref name="Soccerway Stats">{{cite web|title=R.Meulens|url=https://int.soccerway.com/players/rihairo-meulens/2147/|website=uk.soccerway.com/|publisher=Soccerway|accessdate=31 July 2015}}</ref><ref name="NFT Stats"/>
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
! rowspan="2" |Club
! rowspan="2" |Season
! colspan="3" |League
! colspan="2" |National Cup
! colspan="2" |Continental
! colspan="2" |Other
! colspan="2" |Total
|-
!Division
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
|-
| valign="center" |Vitesse Arnhem
|2006–07
|Eredivisie
|9
|0
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|9
|0
|-
| valign="center" |AGOVV Apeldoorn (loan)
|2007–08
| rowspan="2" valign="center" |Eerste Divisie
|26
|6
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|26
|6
|-
| valign="center" |Dordrecht
|2008–09
|34
|6
|1
|0
| colspan="2" | -
|4
|0
|39
|6
|-
| rowspan="3" valign="center" |Roda JC
|2009–10
| rowspan="2" valign="center" |Eredivisie
|4
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|4
|0
|-
|2010–11
|20
|1
|2
|1
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|22
|2
|-
! colspan="2" |Total
!24
!1
!2
!1
!-
!-
!-
!-
!26
!2
|-
| rowspan="3" valign="center" |Almere City
|2011–12
| rowspan="2" valign="center" |Eerste Divisie
|29
|3
|2
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|31
|3
|-
|2012–13
|24
|3
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|24
|3
|-
! colspan="2" |Total
!53
!6
!2
!0
!-
!-
!-
!-
!55
!6
|-
| rowspan="3" valign="center" |Dordrecht
|2013–14
|Eerste Divisie
|29
|6
|1
|0
| colspan="2" | -
|3
|0
|33
|6
|-
|2014–15
|Eredivisie
|13
|1
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|13
|1
|-
! colspan="2" |Total
!42
!7
!1
!0
!-
!-
!3
!0
!46
!7
|-
| valign="center" |Rapid București
|2014–15
|Liga I
|14
|2
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|14
|2
|-
| valign="center" |Zira
|2015–16
|Azerbaijan Premier League
|11
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|12
|0
|-
! colspan="3" |Career total
!213
!28
!7
!1
!0
!0
!7
!0
!227
!28
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
9jyb978xakux1a98ulw7db97qwrvb91
831144
831143
2026-05-06T14:45:45Z
Sardeeq
39275
831144
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Rihairo Meulens''' (an haife shi 3 Yuni 1988) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Curacaoan wanda ke taka leda a ASV Dronten a cikin ƙaramin matakin Tweede Klasse .
== Sana'a ==
=== Kulob ===
Meulens ɗan wasan gaba ne wanda aka haifa a Apeldoorn kuma ya fara buga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru, yana cikin ƙungiyar Vitesse Arnhem a kakar wasa ta 2006-07. Ya yi kakar wasa ta 2007-08 a matsayin aro tare da AGOVV .
A farkon kakar wasa ta 2011-12, an yi masa gwaji a De Graafschap, amma daga ƙarshe ya koma ƙungiyar Eerste Divisie ta Almere City FC a ranar 11 ga Yulin 2011.
A watan Yulin 2015, Meulens ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Azerbaijan, Zira FK . <ref>{{Cite web |date=27 July 2015 |title=Rihairo Muelens Zirə də! |url=http://fczire.az/index.php?options=news&news_id=35&id=38 |access-date=30 July 2015 |website=fczire.az/ |publisher=Zira FK |language=Azerbaijani}}</ref> A ranar 5 ga Janairun 2016, Meulens ya soke kwantiraginsa da Zira bisa amincewar juna. <ref>{{Cite web |date=5 January 2016 |title=Rihairo Meulens Zirə dən ayrıldı |url=http://fczire.az/index.php?options=news&news_id=85&id=38&language=az |access-date=5 January 2016 |website=fczire.az |publisher=Zira FK |language=Azerbaijani}}</ref>
Bayan barin Zira, Meulens ya shiga gwaji tare da ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Kazakhstan Premier League Irtysh Pavlodar, inda ya zira kwallaye a wasan da suka doke Dila Gori da ci 3-2 a ranar 3 ga Fabrairu, 2016. <ref>{{Cite web |date=3 February 2016 |title=ФК Иртыш - ФК Дила |url=http://fcirtysh.kz/news/361-fk-irtysh-fk-dila.html |access-date=3 February 2016 |website=fcirtysh.kz |publisher=[[FC Irtysh Pavlodar]] |language=Russian}}</ref>
A farkon watan Yulin 2016, Meulens ya shiga shari'a a ƙungiyar Eerste Divisie FC Volendam, <ref>{{Cite web |date=12 July 2016 |title=Rihairo Meulens en Iain Ramsay op proef bij FC Volendam |url=http://www.fcvolendam.nl/nieuws/item/rihairo-meulens-op-proef-bij-fc-volendam/ |access-date=2 August 2016 |website=fcvolendam.nl |publisher=FC Volendam |language=Dutch}}</ref> inda ya sanya hannu kan kwantiragin shekara ɗaya da ƙungiyar a ranar 2 ga Agustan 2016. <ref>{{Cite web |date=2 August 2016 |title=Rihairo Meulens ondertekent contract |url=http://www.fcvolendam.nl/nieuws/item/rihairo-meulens-ondertekent-contract/ |access-date=2 August 2016 |website=fcvolendam.nl |publisher=FC Volendam |language=Dutch}}</ref>
=== Na Ƙasa da Ƙasa ===
Meulens ya fara buga wa ƙasarsa wasa a ranar 7 ga Satumba, 2011 a wasan neman gurbin shiga gasar cin kofin duniya ta FIFA da Haiti a shekarar 2014. Ya zura kwallonsa ta farko a gasar cin kofin duniya a lokacin da ake shirin shiga gasar, a wasan da suka sha kashi a hannun Antigua da Barbuda da ci 5-2. [1]
== Ƙididdigar aiki ==
=== Kulob ===
{{Updated|match played 2 December 2015}}<ref name="Soccerway Stats">{{cite web|title=R.Meulens|url=https://int.soccerway.com/players/rihairo-meulens/2147/|website=uk.soccerway.com/|publisher=Soccerway|accessdate=31 July 2015}}</ref><ref name="NFT Stats"/>
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
! rowspan="2" |Club
! rowspan="2" |Season
! colspan="3" |League
! colspan="2" |National Cup
! colspan="2" |Continental
! colspan="2" |Other
! colspan="2" |Total
|-
!Division
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
|-
| valign="center" |Vitesse Arnhem
|2006–07
|Eredivisie
|9
|0
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|9
|0
|-
| valign="center" |AGOVV Apeldoorn (loan)
|2007–08
| rowspan="2" valign="center" |Eerste Divisie
|26
|6
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|26
|6
|-
| valign="center" |Dordrecht
|2008–09
|34
|6
|1
|0
| colspan="2" | -
|4
|0
|39
|6
|-
| rowspan="3" valign="center" |Roda JC
|2009–10
| rowspan="2" valign="center" |Eredivisie
|4
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|4
|0
|-
|2010–11
|20
|1
|2
|1
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|22
|2
|-
! colspan="2" |Total
!24
!1
!2
!1
!-
!-
!-
!-
!26
!2
|-
| rowspan="3" valign="center" |Almere City
|2011–12
| rowspan="2" valign="center" |Eerste Divisie
|29
|3
|2
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|31
|3
|-
|2012–13
|24
|3
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|24
|3
|-
! colspan="2" |Total
!53
!6
!2
!0
!-
!-
!-
!-
!55
!6
|-
| rowspan="3" valign="center" |Dordrecht
|2013–14
|Eerste Divisie
|29
|6
|1
|0
| colspan="2" | -
|3
|0
|33
|6
|-
|2014–15
|Eredivisie
|13
|1
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|13
|1
|-
! colspan="2" |Total
!42
!7
!1
!0
!-
!-
!3
!0
!46
!7
|-
| valign="center" |Rapid București
|2014–15
|Liga I
|14
|2
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|14
|2
|-
| valign="center" |Zira
|2015–16
|Azerbaijan Premier League
|11
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|12
|0
|-
! colspan="3" |Career total
!213
!28
!7
!1
!0
!0
!7
!0
!227
!28
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
m5s6ya4qikkdytj4fydmqt9okapiwym
Pauke Meijers
0
149574
831145
2026-05-06T14:46:26Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1331049943|Pauke Meijers]]"
831145
wikitext
text/x-wiki
'''Paul "Pauke" Meijer''' (2 Yuni 1934{{Spaced en dash}} 14 Oktoba 2013) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland.
== Aikin kulob ==
Meijers, wanda yake gefen dama, ya bi sawun mahaifinsa Hendrik kuma ya fara aikinsa a NEC Nijmegen, <ref>[https://www.gelderlander.nl/algemeen/sport/pauke-meijers-79-overleden-1.4052123 Pauke Meijers (79) overleden] - Gelderlander {{In lang|nl}}</ref> ya fara buga wasa a wasan kwararru da Riggersbleek a watan Satumba na 1954 kuma ya koma Feyenoord daga De Graafschap a 1957 don tarihin Dutch guilders 55,000 a wancan lokacin kuma ya buga wasanni 98 na hukuma ga Rotterdammers. <ref>[http://www.feyenoord.nl/nieuws/nieuwsoverzicht/oud-feyenoorder-pauke-meijers-overleden Oud-Feyenoorder Pauke Meijers overleden] - Feyenoord {{In lang|nl}}</ref> Ya kuma yi wasa a De Graafschap, NAC Breda da AGOVV .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Meijers ya fara buga wa Netherlands wasa a wasan sada zumunci da suka yi da Norway a watan Satumbar 1953. Zai ƙare a matsayin ɗan wasa ɗaya tilo da ya buga wa tawagar. [1] Shi ne ɗan wasa na biyu a tarihin NEC da ya shiga ƙungiyar ƙasa. [2]
Ya kuma buga wa ƙungiyar sojojin ƙasar Holland wasa.
== Rayuwar mutum da mutuwa ==
Meijer shi ne mahaifin tsohon manajan wasanni na Helmond Eric Meijer . <ref>[https://archive.today/20131015215424/http://www.omroepgelderland.nl/web/nieuws-1/2040241/oudprofvoetballer-pauke-meijers-overleden.htm Oud-profvoetballer 'Pauke' Meijers overleden] - Omroep Gelderland {{In lang|nl}}</ref>
Meijers ya yi fama da [[cutar Alzheimer]] kuma ya mutu a ranar 14 ga Oktoba, 2013. <ref>[http://www.rijnmond.nl/nieuws/15-10-2013/oud-feyenoorder-pauke-meijers-overleden Oud-Feyenoorder Pauke Meijers overleden] - RTV Rijnmond{{In lang|nl}}</ref>
== My ==
[[Rukuni:Mutuwan 2013]]
[[Rukuni:Haifaffun 1934]]
5dv7kymisim4i8aevtvcdlwuytesccf
831146
831145
2026-05-06T14:46:45Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1331049943|Pauke Meijers]]"
831146
wikitext
text/x-wiki
'''Paul "Pauke" Meijer''' (2 Yuni 1934{{Spaced en dash}} 14 Oktoba 2013) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland.
== Aikin kulob ==
Meijers, wanda yake gefen dama, ya bi sawun mahaifinsa Hendrik kuma ya fara aikinsa a NEC Nijmegen, <ref>[https://www.gelderlander.nl/algemeen/sport/pauke-meijers-79-overleden-1.4052123 Pauke Meijers (79) overleden] - Gelderlander {{In lang|nl}}</ref> ya fara buga wasa a wasan kwararru da Riggersbleek a watan Satumba na 1954 kuma ya koma Feyenoord daga De Graafschap a 1957 don tarihin Dutch guilders 55,000 a wancan lokacin kuma ya buga wasanni 98 na hukuma ga Rotterdammers. <ref>[http://www.feyenoord.nl/nieuws/nieuwsoverzicht/oud-feyenoorder-pauke-meijers-overleden Oud-Feyenoorder Pauke Meijers overleden] - Feyenoord {{In lang|nl}}</ref> Ya kuma yi wasa a De Graafschap, NAC Breda da AGOVV .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Meijers ya fara buga wa Netherlands wasa a wasan sada zumunci da suka yi da Norway a watan Satumbar 1953. Zai ƙare a matsayin ɗan wasa ɗaya tilo da ya buga wa tawagar. [1] Shi ne ɗan wasa na biyu a tarihin NEC da ya shiga ƙungiyar ƙasa. [2]
Ya kuma buga wa ƙungiyar sojojin ƙasar Holland wasa.
== Rayuwar mutum da mutuwa ==
Meijer shi ne mahaifin tsohon manajan wasanni na Helmond Eric Meijer . <ref>[https://archive.today/20131015215424/http://www.omroepgelderland.nl/web/nieuws-1/2040241/oudprofvoetballer-pauke-meijers-overleden.htm Oud-profvoetballer 'Pauke' Meijers overleden] - Omroep Gelderland {{In lang|nl}}</ref>
Meijers ya yi fama da [[cutar Alzheimer]] kuma ya mutu a ranar 14 ga Oktoba, 2013. <ref>[http://www.rijnmond.nl/nieuws/15-10-2013/oud-feyenoorder-pauke-meijers-overleden Oud-Feyenoorder Pauke Meijers overleden] - RTV Rijnmond{{In lang|nl}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 2013]]
[[Rukuni:Haifaffun 1934]]
gxum1xo1je9g41zmtk77oa4w3pt3o1z
831147
831146
2026-05-06T14:47:00Z
Sardeeq
39275
831147
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Paul "Pauke" Meijer''' (2 Yuni 1934{{Spaced en dash}} 14 Oktoba 2013) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland.
== Aikin kulob ==
Meijers, wanda yake gefen dama, ya bi sawun mahaifinsa Hendrik kuma ya fara aikinsa a NEC Nijmegen, <ref>[https://www.gelderlander.nl/algemeen/sport/pauke-meijers-79-overleden-1.4052123 Pauke Meijers (79) overleden] - Gelderlander {{In lang|nl}}</ref> ya fara buga wasa a wasan kwararru da Riggersbleek a watan Satumba na 1954 kuma ya koma Feyenoord daga De Graafschap a 1957 don tarihin Dutch guilders 55,000 a wancan lokacin kuma ya buga wasanni 98 na hukuma ga Rotterdammers. <ref>[http://www.feyenoord.nl/nieuws/nieuwsoverzicht/oud-feyenoorder-pauke-meijers-overleden Oud-Feyenoorder Pauke Meijers overleden] - Feyenoord {{In lang|nl}}</ref> Ya kuma yi wasa a De Graafschap, NAC Breda da AGOVV .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Meijers ya fara buga wa Netherlands wasa a wasan sada zumunci da suka yi da Norway a watan Satumbar 1953. Zai ƙare a matsayin ɗan wasa ɗaya tilo da ya buga wa tawagar. [1] Shi ne ɗan wasa na biyu a tarihin NEC da ya shiga ƙungiyar ƙasa. [2]
Ya kuma buga wa ƙungiyar sojojin ƙasar Holland wasa.
== Rayuwar mutum da mutuwa ==
Meijer shi ne mahaifin tsohon manajan wasanni na Helmond Eric Meijer . <ref>[https://archive.today/20131015215424/http://www.omroepgelderland.nl/web/nieuws-1/2040241/oudprofvoetballer-pauke-meijers-overleden.htm Oud-profvoetballer 'Pauke' Meijers overleden] - Omroep Gelderland {{In lang|nl}}</ref>
Meijers ya yi fama da [[cutar Alzheimer]] kuma ya mutu a ranar 14 ga Oktoba, 2013. <ref>[http://www.rijnmond.nl/nieuws/15-10-2013/oud-feyenoorder-pauke-meijers-overleden Oud-Feyenoorder Pauke Meijers overleden] - RTV Rijnmond{{In lang|nl}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 2013]]
[[Rukuni:Haifaffun 1934]]
2oecvpyuxgaxv38bx5clfp10683s056
Rashin ruwa na Mertens
0
149575
831149
2026-05-06T14:50:42Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1352759366|Dries Mertens]]"
831149
wikitext
text/x-wiki
'''Dries Mertens''' ( ; an haife shi a ranar 6 ga Mayu 1987) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne ɗan ƙasar Belgium wanda ya taka leda ko dai a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] ko kuma [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe]] . Ana masa lakabi da " '''Ciro''' ".
A lokacin ƙuruciya, Mertens ya buga wa Stade Leuven, Anderlecht da Gent wasa, kuma ya fara buga wasa a matsayin aro ga Eendracht Aalst a gasar rukuni na uku ta Belgium . A shekarar 2006, ya koma ƙungiyar AGOVV Apeldoorn ta ƙasar Holland, inda ya shafe shekaru uku kafin ya koma Utrecht ta Eredivisie kan kuɗi €600,000. Shekaru biyu bayan haka, an canja Mertens da abokin wasansa Kevin Strootman zuwa [[PSV Eindhoven]] kan kuɗi €13 miliyan, kuma ya lashe Kofin KNVB da kuma Johan Cruyff Shield a shekarar 2012. A shekarar 2013, Mertens ya sanya hannu kan kwantiragi da Napoli kan kuɗi €9.6 miliyan, kuma ya buga wasanni kusan 400 a ƙungiyar. Ya lashe Coppa Italia da Supercoppa Italiana a shekarar 2014, kuma an sanya shi a cikin ƙungiyar Serie A ta Shekara a kakar wasa ta 2016-17 . A shekarar 2020, Mertens ya zura kwallo ta 122 a Napoli, inda ya zarce Marek Hamšík a matsayin wanda ya fi zura kwallaye a tarihin kungiyar. <ref>{{Cite web |date=13 June 2020 |title=Napoli 1–1 Inter Milan |url=https://www.bbc.com/sport/football/53035968 |access-date=13 June 2020 |publisher=BBC Sport}}</ref> A shekarar 2022, ya koma kungiyar [[Galatasaray S.K.|Galatasaray]] ta Turkiyya, kuma ya lashe kofuna uku a jere a gasar [[Süper Lig]] .
Mertens ya fara buga wa Belgium wasa a shekarar 2011, kuma ya buga wasanni sama da 100 a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa. Ya kasance cikin tawagar ƙasar a gasar cin kofin duniya ta FIFA a shekarun 2014, 2018 da 2022 da kuma gasar cin kofin Turai ta UEFA a shekarun 2016 da 2020, wanda hakan ya taimaka musu su kare a matsayi na uku a gasar ta 2018. A shekarar 2016, an zaɓe shi gwarzon ɗan wasan ƙwallon ƙafa na ƙasar Belgium.
== Aikin kulob ==
=== Farkon aikina ===
An haife shi a Leuven, Mertens ya fara aikinsa tun yana yaro a kulob din Stade Leuven da yanzu haka ya rushe. A nan ne masu leken asiri na Anderlecht suka fara ganin Mertens, wanda hakan ya sa aka ba shi damar shiga makarantar matasa ta kungiyar a shekarar 1998. Ya shafe shekaru biyar a kungiyar matasa a Anderlecht kafin a sake shi a shekarar 2003, inda masu horarwa suka ga cewa ya yi gajere kuma ba zai iya shiga gasar kwararru ba. <ref name="start">{{Cite web |last=De Kock |first=Bjorn |date=30 April 2014 |title=Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup |url=http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |archive-date=15 July 2016 |access-date=31 December 2016 |website=BeneFoot}}</ref> Bayan fitowarsa daga Anderlecht, Mertens ya samu damar shiga kungiyar kwararru ta Belgium, Gent . Bayan shekaru biyu a makarantar matasa ta Gent, an ba Mertens aro ga Eendracht Aalst a kakar wasa ta 2005-06. Ya yi fice a kungiyar rukuni na uku kuma aka nada shi dan wasa na shekara. <ref name="start" /> Ma'aikatan horarwa a Gent, kamar waɗanda suka yi a Anderlecht a da, sun kasance ba su gamsu da Mertens ba saboda ƙarancin ƙarfinsa, duk da haka, kuma suka sake ba shi aro a kakar wasa mai zuwa, a wannan karon ga AGOVV Apeldoorn a Netherlands. <ref name="start" />
=== AGOVV ===
A ranar 1 ga Yulin 2006, Mertens ya rattaba hannu a hukumance da AGOVV Apeldoorn, wanda daga baya ya bar kulob din a shekarar 2013, a kan aro na tsawon kakar wasa tare da zabin siyan sa. <ref name="start">{{Cite web |last=De Kock |first=Bjorn |date=30 April 2014 |title=Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup |url=http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |archive-date=15 July 2016 |access-date=31 December 2016 |website=BeneFoot}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFDe_Kock2014">De Kock, Bjorn (30 April 2014). [https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ "Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup"]. ''BeneFoot''. Archived from [http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ the original] on 15 July 2016<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">31 December</span> 2016</span>.</cite></ref> Ya samu damar dawo da kwallaye 2 a wasanni 35 a kakar wasa, wanda hakan ya sa ya zama wanda magoya bayan ''De Blauwen'' suka fi so. Tsarin Mertens ya sa AGOVV, karkashin jagorancin sabon manaja John van den Brom, ya yi amfani da zabin sayen dan wasan Belgium din har abada a kakar wasa mai zuwa. Wannan mataki ne da ya biya wa kulob din Holland din sakamakon Mertens ya kammala kakar wasa da kwallaye 15 a wasanni 38 da ya buga wa kulob din. <ref name="start" />
Tasirinsa ya kai ga an nada Mertens a matsayin sabon kyaftin na kulob a kakar wasa ta 2008-09 ta Eerste Divisie . <ref name="f442">{{Cite web |last=Fadugba |first=Jonathan |date=16 June 2014 |title=Everything you need to know about ... Dries Mertens |url=http://www.fourfourtwo.com/features/everything-you-need-know-about-dries-mertens |access-date=5 January 2017 |website=Four Four Two}}</ref> Mertens ya yi fice a sabon aikinsa kuma ya ba da gudummawa ga ƙarin kwallaye 13 a kakar wasa, wanda hakan ya taimaka masa wajen samun kyautar Golden Bull ga ɗan wasa mafi hazaka a Eerste Divisie . Duk da haka, zai zama kakar wasa ta ƙarshe da ya yi da kulob ɗin, domin a ƙarshen kakar wasa ya amince ya koma ƙungiyar Eredivisie ta Utrecht . Mertens ya buga wasanni 110 a dukkan gasannin da ya yi wa AGOVV a cikin shekaru uku da ya yi a kulob ɗin kuma ya zura kwallaye 31.
[[Fayil:Dries_Mertens_2.jpg|right|thumb|Mertens yana horo tare da Utrecht a shekarar 2009]]
=== Utrecht ===
Bayan ya amince da yarjejeniyar da AGOVV a watan Maris na 2009, Utrecht ya kammala cinikin Mertens a hukumance a farkon kakar wasa ta 2009-10 Eredivisie kan kuɗin canja wuri na € 600,000. <ref>{{Cite web |last=Coerts |first=Stefan |date=25 March 2009 |title=Official: Utrecht Sign AGOVV Forward Dries Mertens |url=http://www.goal.com/en/news/462/netherlands/2009/03/25/1174607/official-utrecht-sign-agovv-forward-dries-mertens |access-date=2 January 2017 |website=Goal}}</ref> A kakar wasa ta farko da ya yi da ƙungiyar, Mertens ya zira kwallaye shida a gasar lig a kan hanyarsa ta zuwa matsayin wanda ya zo na biyu ga [[Luis Suárez]] na Ajax don kyautar ɗan wasan ƙwallon ƙafa na Holland . An kuma ba shi kyautar Di Tommaso don ɗan wasan Utrecht na kakar wasa. <ref name="start">{{Cite web |last=De Kock |first=Bjorn |date=30 April 2014 |title=Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup |url=http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |archive-date=15 July 2016 |access-date=31 December 2016 |website=BeneFoot}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFDe_Kock2014">De Kock, Bjorn (30 April 2014). [https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ "Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup"]. ''BeneFoot''. Archived from [http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ the original] on 15 July 2016<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">31 December</span> 2016</span>.</cite></ref> Ya inganta yawan kwallayensa a kakar wasa mai zuwa, inda ya zira kwallaye 10 a wasanni 31 a gasar Utrecht, ciki har da kwallaye uku a wasan ƙarshe da AZ, da kuma ƙarin kwallaye uku a cikin ƙwarewarsa ta farko a gasar UEFA Europa League . <ref>{{Cite web |date=15 May 2011 |title=Utrecht v AZ: 5–1 |url=https://int.soccerway.com/matches/2011/05/15/netherlands/eredivisie/stichting-fc-utrecht/stichting-az/941710/ |access-date=2 January 2017 |website=Soccerway}}</ref> Jimilla, Mertens ya zira kwallaye 14 a duk gasa kuma ya ba da gudummawa 24. <ref>{{Cite web |last=Rainbow |first=Jamie |last2=Bidwell |first2=Nick |date=5 October 2011 |title=Talent Scout: Dries Mertens |url=http://www.worldsoccer.com/features/talent-scout/talent-scout-dries-mertens-331877 |access-date=2 January 2017 |website=World Soccer}}</ref> Duk da haka, wannan shine kakarsa ta ƙarshe a ƙungiyar, yayin da ƙwarewarsa a Stadion Galgenwaard ta ja hankalin wasu manyan ƙungiyoyin gasar. <ref name="start" /> Zaman Mertens na kakar wasa biyu a Utrecht ya haifar da kwallaye 21 a wasanni 86 a duk gasannin da ya buga.
=== PSV Eindhoven ===
A watan Yunin 2011, an sanar da cewa Mertens ya sanya hannu a kulob din Eredivisie [[PSV Eindhoven|na PSV Eindhoven]] a matsayin wanda zai maye gurbin Balázs Dzsudzsák da ya bar kulob din a cikin yarjejeniyar canja wuri biyu tare da abokin wasansa na Utrecht Kevin Strootman kan jimlar kuɗin da ya kai €13. miliyan. <ref>{{Cite web |last=Mira |first=Luis |date=29 June 2011 |title=PSV agree deals for Utrecht duo Dries Mertens & Kevin Strootman |url=http://www.goal.com/en-gb/news/2885/europe/2011/06/29/2552344/psv-agree-deals-for-utrecht-duo-dries-mertens-kevin |access-date=2 January 2016 |website=Goal}}</ref> Ya ci kwallo a wasansa na farko a gasar zakarun Turai a ranar 7 ga Agusta 2011, inda ya ci kwallo daya tilo da PSV ta ci a wasan da suka sha kashi 3-1 da AZ. <ref>{{Cite web |date=7 August 2011 |title=AZ v PSV |url=https://int.soccerway.com/matches/2011/08/07/netherlands/eredivisie/stichting-az/psv-nv/1120319/ |access-date=2 January 2017 |website=Soccerway}}</ref> Daga baya a wannan watan, a ranar 28 ga Agusta, Mertens ya ci kwallo uku a wasansa na farko a PSV a wasan da suka doke Excelsior da ci 6-1. <ref>{{Cite web |date=28 August 2011 |title=Live: PSV v Excelsior |url=http://www.eurosport.com/football/eredivisie/2011-2012/psv-excelsior_mtc464632/live.shtml |access-date=2 January 2017 |website=Eurosport}}</ref> Karfin Mertens a kakar wasa ya kai shi ga zura kwallaye hudu a wasan da suka doke Roda JC da ci 7-1 a ranar 24 ga Satumba 2011, ma'ana ya zura kwallaye 11 a wasanni 7 na farko da ya buga wa PSV. <ref>{{Cite web |date=24 September 2011 |title=PSV Eindhoven 7–1 Roda JC |url=http://www.goal.com/en-gb/match/61816/psv-eindhoven-vs-roda-jc/team-news/1 |access-date=4 May 2014 |website=Goal}}</ref> A karshen kakar wasa, Mertens ya rasa wasu haƙora a lokacin karo da mai tsaron gida na Heracles Remko Pasveer, duk da cewa ya samu damar zura kwallo a lokacin lamarin. An bayyana a shafin sada zumunta [[Twitter|na Twitter]] cewa Pasveer ya sami daya daga cikin haƙoran Mertens a kansa makonni uku bayan 'yan wasan sun yi karo. <ref>{{Cite web |last=Bragg |first=James |date=3 May 2012 |title=Goalkeeper finds PSV player's tooth embedded in head three weeks after clash |url=http://talksport.com/magazine/virals/120503/goalkeeper-finds-psv-players-tooth-embedded-head-three-weeks-after-clash-171213 |access-date=2 January 2017 |website=talkSPORT}}</ref> Mertens ya ƙare kakar wasa ta bana bayan ya zira kwallaye 21 a wasanni 33, wanda shine na huɗu mafi girma a Eredivisie. Ya kuma zira kwallaye uku a wasanni huɗu na Kofin KNVB, ciki har da bugun kai a wasan ƙarshe a De Kuip, [[Rotterdam]], wanda ya jagoranci PSV zuwa nasara 3-0 akan Heracles. <ref name="KNVB">{{Cite web |last=Scholten |first=Berend |date=22 May 2012 |title=Season review: Netherlands |url=http://www.uefa.com/memberassociations/association=ned/news/newsid=1800379.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120524010838/http://www.uefa.com/memberassociations/association=ned/news/newsid=1800379.html |archive-date=24 May 2012 |access-date=4 May 2014 |website=UEFA}}</ref>
[[Fayil:Mertens_PSV_2012.jpg|thumb|Mertens ya buga wa ƙungiyar [[PSV Eindhoven]] ta ƙasar Holland wasa tsakanin 2011 da 2013.]]
Mertens ya ƙara wa ƙungiyarsa ta lashe kofin zakarun Turai a farkon kakar wasa mai zuwa yayin da PSV ta doke Ajax da ci 4-2 don ɗaukar Johan Cruyff Shield . <ref name="JCS">{{Cite web |date=5 August 2012 |title=PSV 4 – 2 Ajax: First blow by Advocaat |url=http://11tegen11.net/2012/08/05/psv-4-2-ajax-the-first-blow-is-for-advocaat/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161229105025/http://11tegen11.net/2012/08/05/psv-4-2-ajax-the-first-blow-is-for-advocaat/ |archive-date=29 December 2016 |access-date=2 January 2017 |website=11tegen11}}</ref> A ranar 30 ga Satumba, 2012, Mertens da Jürgen Locadia, waɗanda suka fara buga wasa a Eredivisie, duk sun zura kwallaye uku yayin da PSV ta doke VVV-Venlo da ci 6-0. <ref>{{Cite web |date=30 September 2012 |title=VVV-Venlo – PSV (30-9-2012) |url=http://www.psv.nl/Wedstrijden/Wedstrijddetails.htm?dbid=240757&typeofpage=225188 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140504223531/http://www.psv.nl/Wedstrijden/Wedstrijddetails.htm?dbid=240757&typeofpage=225188 |archive-date=4 May 2014 |access-date=4 May 2014 |website=PSV |language=nl}}</ref> Mertens ya zura kwallaye 14 a gasar lig, da kuma kwallaye 16 a dukkan gasa yayin da PSV ta ƙare kakar wasa a matsayin ta biyu ga Ajax a Eredivisie. Ya kuma taimaka wa ƙungiyarsa da ƙarin taimako 17. <ref>{{Cite web |last=Moretto |first=Alex |date=25 June 2013 |title=Official: Napoli signs Dries Mertens from PSV |url=https://www.yahoo.com/news/official-napoli-signs-dries-mertens-000900385--sow.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170103004637/https://www.yahoo.com/news/official-napoli-signs-dries-mertens-000900385--sow.html |archive-date=3 January 2017 |access-date=2 January 2017 |website=Yahoo!}}</ref> Duk da haka, zai zama kakar wasa ta ƙarshe a Eredivisie, yayin da a ƙarshen kakar wasa PSV ta karɓi tayin daga ƙungiyar Napoli ta Serie A don sa hannu. <ref name="PN">{{Cite web |date=25 June 2013 |title=Napoli snap up Mertens |url=http://espnfc.com/news/story/_/id/1484329/napoli-snap-mertens?cc=5901 |access-date=25 June 2013 |website=ESPNFC}}</ref> Mertens ya bar Eindhoven bayan ya buga wasanni 88 kuma ya zura kwallaye 45 a cikin shekaru biyu.
=== Napoli ===
Wakilin Mertens, Søren Lerby, ya tabbatar a ranar 16 ga Yuni 2013 cewa dan wasan ya amince ya sanya hannu da Napoli . Ya zama dan wasa na farko da Rafael Benítez ya saya a matsayin sabon kocin Napoli bayan an ruwaito cewa ya biya €9.5. an amince da PSV da miliyan. <ref name="PN">{{Cite web |date=25 June 2013 |title=Napoli snap up Mertens |url=http://espnfc.com/news/story/_/id/1484329/napoli-snap-mertens?cc=5901 |access-date=25 June 2013 |website=ESPNFC}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[http://espnfc.com/news/story/_/id/1484329/napoli-snap-mertens?cc=5901 "Napoli snap up Mertens"]. ''ESPNFC''. 25 June 2013<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">25 June</span> 2013</span>.</cite></ref> Ya fara buga wasansa na farko a Serie A a ranar 25 ga Agusta 2013, inda ya maye gurbin Marek Hamšík a wasan da suka doke Bologna da ci 3-0 a wasan da suka tashi 3-0. <ref>{{Cite web |date=25 August 2013 |title=Napoli v Bologna: 3–0 |url=https://int.soccerway.com/matches/2013/08/25/italy/serie-a/ssc-napoli/bologna-fc-1909/1551800/ |access-date=2 January 2017 |website=Soccerway}}</ref> Kwallonsa ta farko ga Napoli ta zo ne a ranar 30 ga Oktoba lokacin da ya zura kwallo a wasan da suka yi nasara a kan Fiorentina da ci 2-1 a waje. <ref>{{Cite web |date=30 October 2013 |title=Napoli v Fiorentina: 2–1 |url=https://int.soccerway.com/matches/2013/10/30/italy/serie-a/acf-fiorentina/ssc-napoli/1552020/ |access-date=2 January 2017 |website=Soccerway}}</ref> A wasan farko da Napoli ta buga bayan hutun hunturu a ranar 6 ga Janairu 2014, Mertens ya zura kwallo ta farko a raga a wasan da suka doke Sampdoria da ci 2-0. <ref>{{Cite web |last=Dowley |first=Connor |date=6 January 2014 |title=Napoli 2, Sampdoria 0: The Dries Mertens Show |url=http://www.thesirenssong.com/2014/1/6/5279256/napoli-2-sampdoria-0-the-dries-mertens-show-brace-higuain-assist |access-date=2 January 2017 |website=The Siren's Song}}</ref> Sannan ya zura kwallo ta biyu ta Napoli a wasan da suka yi da Juventus da ci 2-0 a ranar 30 ga Maris, wanda ya taimaka wajen shan kashi na biyu a gasar a kan zakarun da suka yi nasara. <ref>{{Cite web |date=30 March 2014 |title=Leaders Juventus lost for only the second time in Serie A this season as they fell to defeat at Napoli. |url=https://www.bbc.com/sport/0/football/26714045 |access-date=3 May 2014 |website=BBC}}</ref> A wasan karshe na Coppa Italia a ranar 3 ga Mayu 2014, Mertens ya maye gurbin Marek Hamšík a minti na 64 kuma ya ci kwallo a lokacin dakatarwa, inda ya tabbatar da nasarar 3-1 a kan Fiorentina. <ref name="CI1">{{Cite web |date=3 May 2014 |title=Insigne brace seals Coppa |url=http://www.espnfc.com/us/en/report/388636/report.html?soccernet=true&cc=5901 |access-date=3 May 2014 |publisher=ESPNFC}}</ref>
Mertens ya sake lashe kyautar gwarzon dan wasa a ranar 22 ga Disamba 2014 bayan nasarar da Napoli ta samu a bugun fenariti a kan Juventus a gasar Supercoppa . <ref name="CI">{{Cite web |date=22 December 2014 |title=Juventus 2–2 Napoli (5–6 on pens) |url=https://www.bbc.com/sport/football/30582475 |access-date=5 January 2017 |website=BBC}}</ref> Duk da cewa an fi amfani da shi a matsayin wanda zai maye gurbinsa, ya ci gaba da kyakkyawan salon wasansa a Napoli a kakar wasa mai zuwa da rabi, inda ya zura kwallaye 10 tare da bayar da taimako 11 a dukkan gasannin da suka fafata a kakar wasa ta 2014-15, da kuma karin kwallaye 11 a kakar wasa ta 2015-16 . <ref>{{Cite web |last=Wright |first=David |date=19 June 2015 |title=Agent opens door for Napoli star Dries Mertens joining Liverpool |url=http://www.express.co.uk/sport/football/585648/Agent-Napoli-Dries-Mertens-Liverpool-Transfer-News-Gossip |access-date=5 January 2017 |website=Express}}</ref> <ref name="JH">{{Cite web |last=Horncastle |first=James |date=9 February 2017 |title=Unlikely hero Dries Mertens helping Napoli quickly forget about Higuain |url=http://www.espnfc.com/italian-serie-a/12/blog/post/3056403/unlikely-hero-dries-mertens-helping-napoli-quickly-forget-about-higuain |access-date=6 March 2017 |website=ESPN}}</ref> Yawan kwallayen da ya ci a kakar wasa ta baya sun hada da kwallaye biyu a raga mafi girma da Napoli ta taba ci a gasar Europa League, inda ta doke Club Brugge ta Belgium da ci 5-0. <ref>{{Cite web |date=17 September 2015 |title=Sparkly Napoli flatten Club Brugge |url=https://www.uefa.com/uefaeuropaleague/news/0225-0e91c0b3e019-c42fe133e967-1000--sparkly-napoli-flatten-club-brugge/ |access-date=5 January 2017 |website=UEFA}}</ref> Mertens ya kuma zura kwallaye uku a rabin lokaci na biyu a wasan da suka doke Bologna da ci 6-0 a ranar 19 ga Afrilu 2016. <ref>{{Cite web |title=Dries Mertens records hat trick to help Napoli rout Bologna |url=http://www.espnfc.com/italian-serie-a/match/431930/napoli-bologna/report |access-date=5 January 2017 |website=ESPNFC}}</ref>
[[Fayil:FC_Salzburg_gegen_SSC_Napoli_(Championsleague_3._Runde_23._Oktober_2019)_50_(2).jpg|left|thumb|Mertens a lokacin wasan Napoli da Red Bull Salzburg a [[UEFA Champions League|gasar cin kofin zakarun Turai]] ta 2019]]
Bayan sayar da [[Gonzalo Gerardo Higuaín|Gonzalo Higuaín]] - ''Capocannoniere'' na kakar wasa ta baya - ga abokan hamayyarsa Juventus, da kuma mummunan rauni ga wanda ya maye gurbinsa Arkadiusz Milik, Mertens ya taka muhimmiyar rawa a tsakiyar hare-haren Napoli a kakar wasa ta Serie A ta 2016-17 . <ref name="Juventus complete Gonzalo Higuain signing from Napoli">{{Cite web |last=Gladwell |first=Ben |date=26 July 2016 |title=Juventus complete Gonzalo Higuain signing from Napoli in €90 million deal |url=http://www.espnfc.com/story/2917385/juventus-complete-gonzalo-higuain-signing-from-napoli-in-90-million-euro-deal |access-date=5 January 2017 |website=ESPN}}</ref> <ref name="JH">{{Cite web |last=Horncastle |first=James |date=9 February 2017 |title=Unlikely hero Dries Mertens helping Napoli quickly forget about Higuain |url=http://www.espnfc.com/italian-serie-a/12/blog/post/3056403/unlikely-hero-dries-mertens-helping-napoli-quickly-forget-about-higuain |access-date=6 March 2017 |website=ESPN}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFHorncastle2017">Horncastle, James (9 February 2017). [http://www.espnfc.com/italian-serie-a/12/blog/post/3056403/unlikely-hero-dries-mertens-helping-napoli-quickly-forget-about-higuain "Unlikely hero Dries Mertens helping Napoli quickly forget about Higuain"]. ''ESPN''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">6 March</span> 2017</span>.</cite></ref> A ranar 11 ga Disamba 2016, ya zura kwallaye uku a wasan da suka doke Cagliari da ci 5-0 a gasar Serie A kafin ya ci gaba da taka leda a wasan da ke tafe ta hanyar zura kwallaye hudu a wasan da suka doke Torino da ci 5-3. <ref>{{Cite web |date=18 December 2016 |title=Napoli 5–3 Torino |url=https://www.bbc.com/sport/football/38339001 |access-date=30 December 2016 |website=BBC}}</ref> Kwallaye huɗu na Mertens, waɗanda suka haɗa da uku mafi sauri a tarihin Serie A, su ne bugun farko da wani ɗan wasan Napoli ya ci tun Beppe Savoldi a 1977. Hakan ya kuma sa ya zama ɗan wasa na farko da ya ci uku a jere a gasar tun bayan ɗan wasan Juventus Pietro Anastasi a 1974, kuma na farko da ya ci kwallaye bakwai a wasanni biyu tun bayan Antonio Angelillo a 1958. <ref name="JH" /> An ba shi kyautar ƙwallon da ya ci a kulob da ƙasa lokacin da, a ranar 30 ga Disamba, aka ba shi kyautar Ɗan wasan Belgium na Shekara ta 2016, inda ya doke Eden Hazard na [[Chelsea F.C.|Chelsea]] da Radja Nainggolan na Roma a kyautar. <ref>{{Cite web |date=30 December 2016 |title=Devil of the Year 2016 |url=https://twitter.com/BelRedDevils/status/814787870363893760 |access-date=30 December 2016 |website=Belgian Red Devils on Twitter}}</ref>
A ranar 4 ga Fabrairu 2017, Mertens da Hamšík duk sun zura kwallaye uku a wasan da suka doke Bologna da ci 7-1, sakamakon da ya sa Napoli ta zura kwallaye bakwai a waje a wasa a karon farko a tarihin kungiyar. [1] A ranar karshe ta kakar wasa ta bana, ya zura kwallaye 50 a gasar Napoli, kuma na 28 a kakar wasa ta bana, wanda hakan ya kawo karshen kwallo daya a bayan wanda ya lashe kyautar Golden Boot Edin Džeko . [2] Ya ci gaba da zura kwallaye a raga a kakar wasa mai zuwa inda ya zura kwallaye 22 a kakar wasa ta bana. [3]
A ranar 28 ga Nuwamba 2018, Mertens ya zira kwallayensa na 100 a Napoli lokacin da ya zira kwallaye biyu a wasan da suka doke [[Red Star Belgrade]] da ci 3-1 a [[UEFA Champions League|gasar zakarun Turai ta UEFA]] . Sannan ya buga wasa na 200 a gasar Serie A ga kungiyar a ranar 14 ga Afrilu 2019 a wasan da suka doke Chievo da ci 3-1, wanda hakan ya nuna cewa [[Kalidou Koulibaly]] ne ya zira kwallayen farko a raga. A ranar 28 ga Afrilu, Mertens ya zira kwallaye a wasan da suka doke Frosinone da ci 2-0 a waje, wanda hakan ya ba shi damar yin daidai da adadin kwallaye 81 da [[Diego Maradona]] ya zira a gasar Serie A ga Napoli. <ref>{{Cite web |date=28 April 2019 |title=Mertens: 'Bright future for Napoli' |url=https://www.football-italia.net/137437/mertens-bright-future-napoli |access-date=28 April 2019 |publisher=Football Italia}}</ref> A kakar wasa mai zuwa, a watan Oktoba 2019, ya zarce adadin kwallaye 115 da Maradona ya zira a raga a dukkan gasannin lokacin da ya zira kwallaye biyu a wasan da suka doke Red Bull Salzburg da ci 3-2 a gasar zakarun Turai, inda ya zama dan wasa na biyu mafi zira kwallaye a tarihin kungiyar, bayan Hamšík. A ranar 25 ga Fabrairu 2020, Mertens ya zura kwallon farko a wasan da suka tashi kunnen doki 1-1 da [[FC Barcelona|Barcelona]] a wasan farko na zagaye na 16 na gasar zakarun Turai ta UEFA; da wannan kwallon, ya daidaita Hamšík a matsayin dan wasan da ya fi zura kwallaye a tarihin Napoli, da kwallaye 121. Daga baya an sauya shi a farkon rabin lokaci na biyu saboda rauni. <ref>{{Cite web |last=Smyth |first=Rob |date=25 February 2020 |title=Griezmann strikes to secure Barca draw at Napoli |url=https://au.eurosport.com/football/champions-league/2019-2020/napoli-v-barcelona-live-champions-league-updates_sto7681517/story.shtml |access-date=26 February 2020 |publisher=Eurosport}}</ref> A ranar 13 ga Yuni, ya zura kwallon da ta daidaita a wasan da suka tashi kunnen doki 1-1 da Inter Milan a wasan kusa da na karshe na gasar Coppa Italia ta 2019-20, wanda ya sa ya wuce Hamšík ya zama dan wasan da ya fi zura kwallaye a Napoli da kwallaye 122; sakamakon ya kuma bai wa Napoli damar zuwa wasan karshe na Coppa Italia . <ref>{{Cite web |date=13 June 2020 |title=Mertens sets record as Napoli advances to Italian Cup final |url=https://www.tsn.ca/mertens-sets-record-as-napoli-advances-to-italian-cup-final-1.1485818 |access-date=13 June 2020 |publisher=TSN}}</ref> A ranar 17 ga Yuni, ya sanya hannu kan tsawaita kwantiragin shekaru biyu da kungiyar. Daga baya a wannan rana, ya fara wasan karshe na Coppa Italia da Juventus, kuma daga baya aka maye gurbinsa da Milik a rabin na biyu; Napoli ta yi nasara da ci 4-2 a bugun fenariti bayan an tashi kunnen doki 0-0 bayan lokacin da aka tsara. <ref name="2020-CI">{{Cite web |date=17 June 2020 |title=Coppa: Napoli beat Juventus on penalties |url=https://www.football-italia.net/154624/coppa-napoli-beat-juventus-penalties |publisher=Football Italia}}</ref>
A ranar 21 ga Maris 2021, Mertens ya zira kwallaye na 99 da 100 a gasar Serie A ga Napoli a wasan da suka doke Roma da ci 2-0. <ref name="Century">{{Cite web |date=21 March 2021 |title=Dries Mertens reaches Serie A century as Napoli win at AS Roma |url=https://www.eurosport.com/football/serie-a/2020-2021/dries-mertens-reaches-serie-a-century-as-napoli-win-at-as-roma-in-serie-a_sto8187799/story.shtml |access-date=21 March 2021 |website=Eurosport}}</ref> Daga baya a wannan shekarar, a ranar 21 ga Nuwamba, ya zira kwallaye na 103 a gasar Serie A ga Napoli a wasan da Inter ta sha kashi da ci 3-2, inda ya zama dan wasan da ya fi zura kwallaye a gasar Serie A a kowane lokaci. <ref>{{Cite web |date=21 November 2021 |title=Inter Napoli 3-2 |url=https://sport.sky.it/calcio/serie-a/partite/2021/giornata-13/inter-napoli/risultato-gol |access-date=21 November 2021 |publisher=Sky}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
eg20zpvumn9032d2tihhtf7p300l9xa
831150
831149
2026-05-06T14:51:11Z
Sardeeq
39275
831150
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Dries Mertens''' ( ; an haife shi a ranar 6 ga Mayu 1987) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne ɗan ƙasar Belgium wanda ya taka leda ko dai a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] ko kuma [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe]] . Ana masa lakabi da " '''Ciro''' ".
A lokacin ƙuruciya, Mertens ya buga wa Stade Leuven, Anderlecht da Gent wasa, kuma ya fara buga wasa a matsayin aro ga Eendracht Aalst a gasar rukuni na uku ta Belgium . A shekarar 2006, ya koma ƙungiyar AGOVV Apeldoorn ta ƙasar Holland, inda ya shafe shekaru uku kafin ya koma Utrecht ta Eredivisie kan kuɗi €600,000. Shekaru biyu bayan haka, an canja Mertens da abokin wasansa Kevin Strootman zuwa [[PSV Eindhoven]] kan kuɗi €13 miliyan, kuma ya lashe Kofin KNVB da kuma Johan Cruyff Shield a shekarar 2012. A shekarar 2013, Mertens ya sanya hannu kan kwantiragi da Napoli kan kuɗi €9.6 miliyan, kuma ya buga wasanni kusan 400 a ƙungiyar. Ya lashe Coppa Italia da Supercoppa Italiana a shekarar 2014, kuma an sanya shi a cikin ƙungiyar Serie A ta Shekara a kakar wasa ta 2016-17 . A shekarar 2020, Mertens ya zura kwallo ta 122 a Napoli, inda ya zarce Marek Hamšík a matsayin wanda ya fi zura kwallaye a tarihin kungiyar. <ref>{{Cite web |date=13 June 2020 |title=Napoli 1–1 Inter Milan |url=https://www.bbc.com/sport/football/53035968 |access-date=13 June 2020 |publisher=BBC Sport}}</ref> A shekarar 2022, ya koma kungiyar [[Galatasaray S.K.|Galatasaray]] ta Turkiyya, kuma ya lashe kofuna uku a jere a gasar [[Süper Lig]] .
Mertens ya fara buga wa Belgium wasa a shekarar 2011, kuma ya buga wasanni sama da 100 a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa. Ya kasance cikin tawagar ƙasar a gasar cin kofin duniya ta FIFA a shekarun 2014, 2018 da 2022 da kuma gasar cin kofin Turai ta UEFA a shekarun 2016 da 2020, wanda hakan ya taimaka musu su kare a matsayi na uku a gasar ta 2018. A shekarar 2016, an zaɓe shi gwarzon ɗan wasan ƙwallon ƙafa na ƙasar Belgium.
== Aikin kulob ==
=== Farkon aikina ===
An haife shi a Leuven, Mertens ya fara aikinsa tun yana yaro a kulob din Stade Leuven da yanzu haka ya rushe. A nan ne masu leken asiri na Anderlecht suka fara ganin Mertens, wanda hakan ya sa aka ba shi damar shiga makarantar matasa ta kungiyar a shekarar 1998. Ya shafe shekaru biyar a kungiyar matasa a Anderlecht kafin a sake shi a shekarar 2003, inda masu horarwa suka ga cewa ya yi gajere kuma ba zai iya shiga gasar kwararru ba. <ref name="start">{{Cite web |last=De Kock |first=Bjorn |date=30 April 2014 |title=Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup |url=http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |archive-date=15 July 2016 |access-date=31 December 2016 |website=BeneFoot}}</ref> Bayan fitowarsa daga Anderlecht, Mertens ya samu damar shiga kungiyar kwararru ta Belgium, Gent . Bayan shekaru biyu a makarantar matasa ta Gent, an ba Mertens aro ga Eendracht Aalst a kakar wasa ta 2005-06. Ya yi fice a kungiyar rukuni na uku kuma aka nada shi dan wasa na shekara. <ref name="start" /> Ma'aikatan horarwa a Gent, kamar waɗanda suka yi a Anderlecht a da, sun kasance ba su gamsu da Mertens ba saboda ƙarancin ƙarfinsa, duk da haka, kuma suka sake ba shi aro a kakar wasa mai zuwa, a wannan karon ga AGOVV Apeldoorn a Netherlands. <ref name="start" />
=== AGOVV ===
A ranar 1 ga Yulin 2006, Mertens ya rattaba hannu a hukumance da AGOVV Apeldoorn, wanda daga baya ya bar kulob din a shekarar 2013, a kan aro na tsawon kakar wasa tare da zabin siyan sa. <ref name="start">{{Cite web |last=De Kock |first=Bjorn |date=30 April 2014 |title=Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup |url=http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |archive-date=15 July 2016 |access-date=31 December 2016 |website=BeneFoot}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFDe_Kock2014">De Kock, Bjorn (30 April 2014). [https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ "Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup"]. ''BeneFoot''. Archived from [http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ the original] on 15 July 2016<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">31 December</span> 2016</span>.</cite></ref> Ya samu damar dawo da kwallaye 2 a wasanni 35 a kakar wasa, wanda hakan ya sa ya zama wanda magoya bayan ''De Blauwen'' suka fi so. Tsarin Mertens ya sa AGOVV, karkashin jagorancin sabon manaja John van den Brom, ya yi amfani da zabin sayen dan wasan Belgium din har abada a kakar wasa mai zuwa. Wannan mataki ne da ya biya wa kulob din Holland din sakamakon Mertens ya kammala kakar wasa da kwallaye 15 a wasanni 38 da ya buga wa kulob din. <ref name="start" />
Tasirinsa ya kai ga an nada Mertens a matsayin sabon kyaftin na kulob a kakar wasa ta 2008-09 ta Eerste Divisie . <ref name="f442">{{Cite web |last=Fadugba |first=Jonathan |date=16 June 2014 |title=Everything you need to know about ... Dries Mertens |url=http://www.fourfourtwo.com/features/everything-you-need-know-about-dries-mertens |access-date=5 January 2017 |website=Four Four Two}}</ref> Mertens ya yi fice a sabon aikinsa kuma ya ba da gudummawa ga ƙarin kwallaye 13 a kakar wasa, wanda hakan ya taimaka masa wajen samun kyautar Golden Bull ga ɗan wasa mafi hazaka a Eerste Divisie . Duk da haka, zai zama kakar wasa ta ƙarshe da ya yi da kulob ɗin, domin a ƙarshen kakar wasa ya amince ya koma ƙungiyar Eredivisie ta Utrecht . Mertens ya buga wasanni 110 a dukkan gasannin da ya yi wa AGOVV a cikin shekaru uku da ya yi a kulob ɗin kuma ya zura kwallaye 31.
[[Fayil:Dries_Mertens_2.jpg|right|thumb|Mertens yana horo tare da Utrecht a shekarar 2009]]
=== Utrecht ===
Bayan ya amince da yarjejeniyar da AGOVV a watan Maris na 2009, Utrecht ya kammala cinikin Mertens a hukumance a farkon kakar wasa ta 2009-10 Eredivisie kan kuɗin canja wuri na € 600,000. <ref>{{Cite web |last=Coerts |first=Stefan |date=25 March 2009 |title=Official: Utrecht Sign AGOVV Forward Dries Mertens |url=http://www.goal.com/en/news/462/netherlands/2009/03/25/1174607/official-utrecht-sign-agovv-forward-dries-mertens |access-date=2 January 2017 |website=Goal}}</ref> A kakar wasa ta farko da ya yi da ƙungiyar, Mertens ya zira kwallaye shida a gasar lig a kan hanyarsa ta zuwa matsayin wanda ya zo na biyu ga [[Luis Suárez]] na Ajax don kyautar ɗan wasan ƙwallon ƙafa na Holland . An kuma ba shi kyautar Di Tommaso don ɗan wasan Utrecht na kakar wasa. <ref name="start">{{Cite web |last=De Kock |first=Bjorn |date=30 April 2014 |title=Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup |url=http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ |archive-date=15 July 2016 |access-date=31 December 2016 |website=BeneFoot}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFDe_Kock2014">De Kock, Bjorn (30 April 2014). [https://web.archive.org/web/20160715000025/http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ "Why Napoli's winger Dries Mertens should start for Belgium at the World Cup"]. ''BeneFoot''. Archived from [http://www.benefoot.net/why-napolis-winger-dries-mertens-should-start-for-belgium-at-the-world-cup/ the original] on 15 July 2016<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">31 December</span> 2016</span>.</cite></ref> Ya inganta yawan kwallayensa a kakar wasa mai zuwa, inda ya zira kwallaye 10 a wasanni 31 a gasar Utrecht, ciki har da kwallaye uku a wasan ƙarshe da AZ, da kuma ƙarin kwallaye uku a cikin ƙwarewarsa ta farko a gasar UEFA Europa League . <ref>{{Cite web |date=15 May 2011 |title=Utrecht v AZ: 5–1 |url=https://int.soccerway.com/matches/2011/05/15/netherlands/eredivisie/stichting-fc-utrecht/stichting-az/941710/ |access-date=2 January 2017 |website=Soccerway}}</ref> Jimilla, Mertens ya zira kwallaye 14 a duk gasa kuma ya ba da gudummawa 24. <ref>{{Cite web |last=Rainbow |first=Jamie |last2=Bidwell |first2=Nick |date=5 October 2011 |title=Talent Scout: Dries Mertens |url=http://www.worldsoccer.com/features/talent-scout/talent-scout-dries-mertens-331877 |access-date=2 January 2017 |website=World Soccer}}</ref> Duk da haka, wannan shine kakarsa ta ƙarshe a ƙungiyar, yayin da ƙwarewarsa a Stadion Galgenwaard ta ja hankalin wasu manyan ƙungiyoyin gasar. <ref name="start" /> Zaman Mertens na kakar wasa biyu a Utrecht ya haifar da kwallaye 21 a wasanni 86 a duk gasannin da ya buga.
=== PSV Eindhoven ===
A watan Yunin 2011, an sanar da cewa Mertens ya sanya hannu a kulob din Eredivisie [[PSV Eindhoven|na PSV Eindhoven]] a matsayin wanda zai maye gurbin Balázs Dzsudzsák da ya bar kulob din a cikin yarjejeniyar canja wuri biyu tare da abokin wasansa na Utrecht Kevin Strootman kan jimlar kuɗin da ya kai €13. miliyan. <ref>{{Cite web |last=Mira |first=Luis |date=29 June 2011 |title=PSV agree deals for Utrecht duo Dries Mertens & Kevin Strootman |url=http://www.goal.com/en-gb/news/2885/europe/2011/06/29/2552344/psv-agree-deals-for-utrecht-duo-dries-mertens-kevin |access-date=2 January 2016 |website=Goal}}</ref> Ya ci kwallo a wasansa na farko a gasar zakarun Turai a ranar 7 ga Agusta 2011, inda ya ci kwallo daya tilo da PSV ta ci a wasan da suka sha kashi 3-1 da AZ. <ref>{{Cite web |date=7 August 2011 |title=AZ v PSV |url=https://int.soccerway.com/matches/2011/08/07/netherlands/eredivisie/stichting-az/psv-nv/1120319/ |access-date=2 January 2017 |website=Soccerway}}</ref> Daga baya a wannan watan, a ranar 28 ga Agusta, Mertens ya ci kwallo uku a wasansa na farko a PSV a wasan da suka doke Excelsior da ci 6-1. <ref>{{Cite web |date=28 August 2011 |title=Live: PSV v Excelsior |url=http://www.eurosport.com/football/eredivisie/2011-2012/psv-excelsior_mtc464632/live.shtml |access-date=2 January 2017 |website=Eurosport}}</ref> Karfin Mertens a kakar wasa ya kai shi ga zura kwallaye hudu a wasan da suka doke Roda JC da ci 7-1 a ranar 24 ga Satumba 2011, ma'ana ya zura kwallaye 11 a wasanni 7 na farko da ya buga wa PSV. <ref>{{Cite web |date=24 September 2011 |title=PSV Eindhoven 7–1 Roda JC |url=http://www.goal.com/en-gb/match/61816/psv-eindhoven-vs-roda-jc/team-news/1 |access-date=4 May 2014 |website=Goal}}</ref> A karshen kakar wasa, Mertens ya rasa wasu haƙora a lokacin karo da mai tsaron gida na Heracles Remko Pasveer, duk da cewa ya samu damar zura kwallo a lokacin lamarin. An bayyana a shafin sada zumunta [[Twitter|na Twitter]] cewa Pasveer ya sami daya daga cikin haƙoran Mertens a kansa makonni uku bayan 'yan wasan sun yi karo. <ref>{{Cite web |last=Bragg |first=James |date=3 May 2012 |title=Goalkeeper finds PSV player's tooth embedded in head three weeks after clash |url=http://talksport.com/magazine/virals/120503/goalkeeper-finds-psv-players-tooth-embedded-head-three-weeks-after-clash-171213 |access-date=2 January 2017 |website=talkSPORT}}</ref> Mertens ya ƙare kakar wasa ta bana bayan ya zira kwallaye 21 a wasanni 33, wanda shine na huɗu mafi girma a Eredivisie. Ya kuma zira kwallaye uku a wasanni huɗu na Kofin KNVB, ciki har da bugun kai a wasan ƙarshe a De Kuip, [[Rotterdam]], wanda ya jagoranci PSV zuwa nasara 3-0 akan Heracles. <ref name="KNVB">{{Cite web |last=Scholten |first=Berend |date=22 May 2012 |title=Season review: Netherlands |url=http://www.uefa.com/memberassociations/association=ned/news/newsid=1800379.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120524010838/http://www.uefa.com/memberassociations/association=ned/news/newsid=1800379.html |archive-date=24 May 2012 |access-date=4 May 2014 |website=UEFA}}</ref>
[[Fayil:Mertens_PSV_2012.jpg|thumb|Mertens ya buga wa ƙungiyar [[PSV Eindhoven]] ta ƙasar Holland wasa tsakanin 2011 da 2013.]]
Mertens ya ƙara wa ƙungiyarsa ta lashe kofin zakarun Turai a farkon kakar wasa mai zuwa yayin da PSV ta doke Ajax da ci 4-2 don ɗaukar Johan Cruyff Shield . <ref name="JCS">{{Cite web |date=5 August 2012 |title=PSV 4 – 2 Ajax: First blow by Advocaat |url=http://11tegen11.net/2012/08/05/psv-4-2-ajax-the-first-blow-is-for-advocaat/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161229105025/http://11tegen11.net/2012/08/05/psv-4-2-ajax-the-first-blow-is-for-advocaat/ |archive-date=29 December 2016 |access-date=2 January 2017 |website=11tegen11}}</ref> A ranar 30 ga Satumba, 2012, Mertens da Jürgen Locadia, waɗanda suka fara buga wasa a Eredivisie, duk sun zura kwallaye uku yayin da PSV ta doke VVV-Venlo da ci 6-0. <ref>{{Cite web |date=30 September 2012 |title=VVV-Venlo – PSV (30-9-2012) |url=http://www.psv.nl/Wedstrijden/Wedstrijddetails.htm?dbid=240757&typeofpage=225188 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140504223531/http://www.psv.nl/Wedstrijden/Wedstrijddetails.htm?dbid=240757&typeofpage=225188 |archive-date=4 May 2014 |access-date=4 May 2014 |website=PSV |language=nl}}</ref> Mertens ya zura kwallaye 14 a gasar lig, da kuma kwallaye 16 a dukkan gasa yayin da PSV ta ƙare kakar wasa a matsayin ta biyu ga Ajax a Eredivisie. Ya kuma taimaka wa ƙungiyarsa da ƙarin taimako 17. <ref>{{Cite web |last=Moretto |first=Alex |date=25 June 2013 |title=Official: Napoli signs Dries Mertens from PSV |url=https://www.yahoo.com/news/official-napoli-signs-dries-mertens-000900385--sow.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170103004637/https://www.yahoo.com/news/official-napoli-signs-dries-mertens-000900385--sow.html |archive-date=3 January 2017 |access-date=2 January 2017 |website=Yahoo!}}</ref> Duk da haka, zai zama kakar wasa ta ƙarshe a Eredivisie, yayin da a ƙarshen kakar wasa PSV ta karɓi tayin daga ƙungiyar Napoli ta Serie A don sa hannu. <ref name="PN">{{Cite web |date=25 June 2013 |title=Napoli snap up Mertens |url=http://espnfc.com/news/story/_/id/1484329/napoli-snap-mertens?cc=5901 |access-date=25 June 2013 |website=ESPNFC}}</ref> Mertens ya bar Eindhoven bayan ya buga wasanni 88 kuma ya zura kwallaye 45 a cikin shekaru biyu.
=== Napoli ===
Wakilin Mertens, Søren Lerby, ya tabbatar a ranar 16 ga Yuni 2013 cewa dan wasan ya amince ya sanya hannu da Napoli . Ya zama dan wasa na farko da Rafael Benítez ya saya a matsayin sabon kocin Napoli bayan an ruwaito cewa ya biya €9.5. an amince da PSV da miliyan. <ref name="PN">{{Cite web |date=25 June 2013 |title=Napoli snap up Mertens |url=http://espnfc.com/news/story/_/id/1484329/napoli-snap-mertens?cc=5901 |access-date=25 June 2013 |website=ESPNFC}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[http://espnfc.com/news/story/_/id/1484329/napoli-snap-mertens?cc=5901 "Napoli snap up Mertens"]. ''ESPNFC''. 25 June 2013<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">25 June</span> 2013</span>.</cite></ref> Ya fara buga wasansa na farko a Serie A a ranar 25 ga Agusta 2013, inda ya maye gurbin Marek Hamšík a wasan da suka doke Bologna da ci 3-0 a wasan da suka tashi 3-0. <ref>{{Cite web |date=25 August 2013 |title=Napoli v Bologna: 3–0 |url=https://int.soccerway.com/matches/2013/08/25/italy/serie-a/ssc-napoli/bologna-fc-1909/1551800/ |access-date=2 January 2017 |website=Soccerway}}</ref> Kwallonsa ta farko ga Napoli ta zo ne a ranar 30 ga Oktoba lokacin da ya zura kwallo a wasan da suka yi nasara a kan Fiorentina da ci 2-1 a waje. <ref>{{Cite web |date=30 October 2013 |title=Napoli v Fiorentina: 2–1 |url=https://int.soccerway.com/matches/2013/10/30/italy/serie-a/acf-fiorentina/ssc-napoli/1552020/ |access-date=2 January 2017 |website=Soccerway}}</ref> A wasan farko da Napoli ta buga bayan hutun hunturu a ranar 6 ga Janairu 2014, Mertens ya zura kwallo ta farko a raga a wasan da suka doke Sampdoria da ci 2-0. <ref>{{Cite web |last=Dowley |first=Connor |date=6 January 2014 |title=Napoli 2, Sampdoria 0: The Dries Mertens Show |url=http://www.thesirenssong.com/2014/1/6/5279256/napoli-2-sampdoria-0-the-dries-mertens-show-brace-higuain-assist |access-date=2 January 2017 |website=The Siren's Song}}</ref> Sannan ya zura kwallo ta biyu ta Napoli a wasan da suka yi da Juventus da ci 2-0 a ranar 30 ga Maris, wanda ya taimaka wajen shan kashi na biyu a gasar a kan zakarun da suka yi nasara. <ref>{{Cite web |date=30 March 2014 |title=Leaders Juventus lost for only the second time in Serie A this season as they fell to defeat at Napoli. |url=https://www.bbc.com/sport/0/football/26714045 |access-date=3 May 2014 |website=BBC}}</ref> A wasan karshe na Coppa Italia a ranar 3 ga Mayu 2014, Mertens ya maye gurbin Marek Hamšík a minti na 64 kuma ya ci kwallo a lokacin dakatarwa, inda ya tabbatar da nasarar 3-1 a kan Fiorentina. <ref name="CI1">{{Cite web |date=3 May 2014 |title=Insigne brace seals Coppa |url=http://www.espnfc.com/us/en/report/388636/report.html?soccernet=true&cc=5901 |access-date=3 May 2014 |publisher=ESPNFC}}</ref>
Mertens ya sake lashe kyautar gwarzon dan wasa a ranar 22 ga Disamba 2014 bayan nasarar da Napoli ta samu a bugun fenariti a kan Juventus a gasar Supercoppa . <ref name="CI">{{Cite web |date=22 December 2014 |title=Juventus 2–2 Napoli (5–6 on pens) |url=https://www.bbc.com/sport/football/30582475 |access-date=5 January 2017 |website=BBC}}</ref> Duk da cewa an fi amfani da shi a matsayin wanda zai maye gurbinsa, ya ci gaba da kyakkyawan salon wasansa a Napoli a kakar wasa mai zuwa da rabi, inda ya zura kwallaye 10 tare da bayar da taimako 11 a dukkan gasannin da suka fafata a kakar wasa ta 2014-15, da kuma karin kwallaye 11 a kakar wasa ta 2015-16 . <ref>{{Cite web |last=Wright |first=David |date=19 June 2015 |title=Agent opens door for Napoli star Dries Mertens joining Liverpool |url=http://www.express.co.uk/sport/football/585648/Agent-Napoli-Dries-Mertens-Liverpool-Transfer-News-Gossip |access-date=5 January 2017 |website=Express}}</ref> <ref name="JH">{{Cite web |last=Horncastle |first=James |date=9 February 2017 |title=Unlikely hero Dries Mertens helping Napoli quickly forget about Higuain |url=http://www.espnfc.com/italian-serie-a/12/blog/post/3056403/unlikely-hero-dries-mertens-helping-napoli-quickly-forget-about-higuain |access-date=6 March 2017 |website=ESPN}}</ref> Yawan kwallayen da ya ci a kakar wasa ta baya sun hada da kwallaye biyu a raga mafi girma da Napoli ta taba ci a gasar Europa League, inda ta doke Club Brugge ta Belgium da ci 5-0. <ref>{{Cite web |date=17 September 2015 |title=Sparkly Napoli flatten Club Brugge |url=https://www.uefa.com/uefaeuropaleague/news/0225-0e91c0b3e019-c42fe133e967-1000--sparkly-napoli-flatten-club-brugge/ |access-date=5 January 2017 |website=UEFA}}</ref> Mertens ya kuma zura kwallaye uku a rabin lokaci na biyu a wasan da suka doke Bologna da ci 6-0 a ranar 19 ga Afrilu 2016. <ref>{{Cite web |title=Dries Mertens records hat trick to help Napoli rout Bologna |url=http://www.espnfc.com/italian-serie-a/match/431930/napoli-bologna/report |access-date=5 January 2017 |website=ESPNFC}}</ref>
[[Fayil:FC_Salzburg_gegen_SSC_Napoli_(Championsleague_3._Runde_23._Oktober_2019)_50_(2).jpg|left|thumb|Mertens a lokacin wasan Napoli da Red Bull Salzburg a [[UEFA Champions League|gasar cin kofin zakarun Turai]] ta 2019]]
Bayan sayar da [[Gonzalo Gerardo Higuaín|Gonzalo Higuaín]] - ''Capocannoniere'' na kakar wasa ta baya - ga abokan hamayyarsa Juventus, da kuma mummunan rauni ga wanda ya maye gurbinsa Arkadiusz Milik, Mertens ya taka muhimmiyar rawa a tsakiyar hare-haren Napoli a kakar wasa ta Serie A ta 2016-17 . <ref name="Juventus complete Gonzalo Higuain signing from Napoli">{{Cite web |last=Gladwell |first=Ben |date=26 July 2016 |title=Juventus complete Gonzalo Higuain signing from Napoli in €90 million deal |url=http://www.espnfc.com/story/2917385/juventus-complete-gonzalo-higuain-signing-from-napoli-in-90-million-euro-deal |access-date=5 January 2017 |website=ESPN}}</ref> <ref name="JH">{{Cite web |last=Horncastle |first=James |date=9 February 2017 |title=Unlikely hero Dries Mertens helping Napoli quickly forget about Higuain |url=http://www.espnfc.com/italian-serie-a/12/blog/post/3056403/unlikely-hero-dries-mertens-helping-napoli-quickly-forget-about-higuain |access-date=6 March 2017 |website=ESPN}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFHorncastle2017">Horncastle, James (9 February 2017). [http://www.espnfc.com/italian-serie-a/12/blog/post/3056403/unlikely-hero-dries-mertens-helping-napoli-quickly-forget-about-higuain "Unlikely hero Dries Mertens helping Napoli quickly forget about Higuain"]. ''ESPN''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">6 March</span> 2017</span>.</cite></ref> A ranar 11 ga Disamba 2016, ya zura kwallaye uku a wasan da suka doke Cagliari da ci 5-0 a gasar Serie A kafin ya ci gaba da taka leda a wasan da ke tafe ta hanyar zura kwallaye hudu a wasan da suka doke Torino da ci 5-3. <ref>{{Cite web |date=18 December 2016 |title=Napoli 5–3 Torino |url=https://www.bbc.com/sport/football/38339001 |access-date=30 December 2016 |website=BBC}}</ref> Kwallaye huɗu na Mertens, waɗanda suka haɗa da uku mafi sauri a tarihin Serie A, su ne bugun farko da wani ɗan wasan Napoli ya ci tun Beppe Savoldi a 1977. Hakan ya kuma sa ya zama ɗan wasa na farko da ya ci uku a jere a gasar tun bayan ɗan wasan Juventus Pietro Anastasi a 1974, kuma na farko da ya ci kwallaye bakwai a wasanni biyu tun bayan Antonio Angelillo a 1958. <ref name="JH" /> An ba shi kyautar ƙwallon da ya ci a kulob da ƙasa lokacin da, a ranar 30 ga Disamba, aka ba shi kyautar Ɗan wasan Belgium na Shekara ta 2016, inda ya doke Eden Hazard na [[Chelsea F.C.|Chelsea]] da Radja Nainggolan na Roma a kyautar. <ref>{{Cite web |date=30 December 2016 |title=Devil of the Year 2016 |url=https://twitter.com/BelRedDevils/status/814787870363893760 |access-date=30 December 2016 |website=Belgian Red Devils on Twitter}}</ref>
A ranar 4 ga Fabrairu 2017, Mertens da Hamšík duk sun zura kwallaye uku a wasan da suka doke Bologna da ci 7-1, sakamakon da ya sa Napoli ta zura kwallaye bakwai a waje a wasa a karon farko a tarihin kungiyar. [1] A ranar karshe ta kakar wasa ta bana, ya zura kwallaye 50 a gasar Napoli, kuma na 28 a kakar wasa ta bana, wanda hakan ya kawo karshen kwallo daya a bayan wanda ya lashe kyautar Golden Boot Edin Džeko . [2] Ya ci gaba da zura kwallaye a raga a kakar wasa mai zuwa inda ya zura kwallaye 22 a kakar wasa ta bana. [3]
A ranar 28 ga Nuwamba 2018, Mertens ya zira kwallayensa na 100 a Napoli lokacin da ya zira kwallaye biyu a wasan da suka doke [[Red Star Belgrade]] da ci 3-1 a [[UEFA Champions League|gasar zakarun Turai ta UEFA]] . Sannan ya buga wasa na 200 a gasar Serie A ga kungiyar a ranar 14 ga Afrilu 2019 a wasan da suka doke Chievo da ci 3-1, wanda hakan ya nuna cewa [[Kalidou Koulibaly]] ne ya zira kwallayen farko a raga. A ranar 28 ga Afrilu, Mertens ya zira kwallaye a wasan da suka doke Frosinone da ci 2-0 a waje, wanda hakan ya ba shi damar yin daidai da adadin kwallaye 81 da [[Diego Maradona]] ya zira a gasar Serie A ga Napoli. <ref>{{Cite web |date=28 April 2019 |title=Mertens: 'Bright future for Napoli' |url=https://www.football-italia.net/137437/mertens-bright-future-napoli |access-date=28 April 2019 |publisher=Football Italia}}</ref> A kakar wasa mai zuwa, a watan Oktoba 2019, ya zarce adadin kwallaye 115 da Maradona ya zira a raga a dukkan gasannin lokacin da ya zira kwallaye biyu a wasan da suka doke Red Bull Salzburg da ci 3-2 a gasar zakarun Turai, inda ya zama dan wasa na biyu mafi zira kwallaye a tarihin kungiyar, bayan Hamšík. A ranar 25 ga Fabrairu 2020, Mertens ya zura kwallon farko a wasan da suka tashi kunnen doki 1-1 da [[FC Barcelona|Barcelona]] a wasan farko na zagaye na 16 na gasar zakarun Turai ta UEFA; da wannan kwallon, ya daidaita Hamšík a matsayin dan wasan da ya fi zura kwallaye a tarihin Napoli, da kwallaye 121. Daga baya an sauya shi a farkon rabin lokaci na biyu saboda rauni. <ref>{{Cite web |last=Smyth |first=Rob |date=25 February 2020 |title=Griezmann strikes to secure Barca draw at Napoli |url=https://au.eurosport.com/football/champions-league/2019-2020/napoli-v-barcelona-live-champions-league-updates_sto7681517/story.shtml |access-date=26 February 2020 |publisher=Eurosport}}</ref> A ranar 13 ga Yuni, ya zura kwallon da ta daidaita a wasan da suka tashi kunnen doki 1-1 da Inter Milan a wasan kusa da na karshe na gasar Coppa Italia ta 2019-20, wanda ya sa ya wuce Hamšík ya zama dan wasan da ya fi zura kwallaye a Napoli da kwallaye 122; sakamakon ya kuma bai wa Napoli damar zuwa wasan karshe na Coppa Italia . <ref>{{Cite web |date=13 June 2020 |title=Mertens sets record as Napoli advances to Italian Cup final |url=https://www.tsn.ca/mertens-sets-record-as-napoli-advances-to-italian-cup-final-1.1485818 |access-date=13 June 2020 |publisher=TSN}}</ref> A ranar 17 ga Yuni, ya sanya hannu kan tsawaita kwantiragin shekaru biyu da kungiyar. Daga baya a wannan rana, ya fara wasan karshe na Coppa Italia da Juventus, kuma daga baya aka maye gurbinsa da Milik a rabin na biyu; Napoli ta yi nasara da ci 4-2 a bugun fenariti bayan an tashi kunnen doki 0-0 bayan lokacin da aka tsara. <ref name="2020-CI">{{Cite web |date=17 June 2020 |title=Coppa: Napoli beat Juventus on penalties |url=https://www.football-italia.net/154624/coppa-napoli-beat-juventus-penalties |publisher=Football Italia}}</ref>
A ranar 21 ga Maris 2021, Mertens ya zira kwallaye na 99 da 100 a gasar Serie A ga Napoli a wasan da suka doke Roma da ci 2-0. <ref name="Century">{{Cite web |date=21 March 2021 |title=Dries Mertens reaches Serie A century as Napoli win at AS Roma |url=https://www.eurosport.com/football/serie-a/2020-2021/dries-mertens-reaches-serie-a-century-as-napoli-win-at-as-roma-in-serie-a_sto8187799/story.shtml |access-date=21 March 2021 |website=Eurosport}}</ref> Daga baya a wannan shekarar, a ranar 21 ga Nuwamba, ya zira kwallaye na 103 a gasar Serie A ga Napoli a wasan da Inter ta sha kashi da ci 3-2, inda ya zama dan wasan da ya fi zura kwallaye a gasar Serie A a kowane lokaci. <ref>{{Cite web |date=21 November 2021 |title=Inter Napoli 3-2 |url=https://sport.sky.it/calcio/serie-a/partite/2021/giornata-13/inter-napoli/risultato-gol |access-date=21 November 2021 |publisher=Sky}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
f0166y211m0thb1utx3wpcmh0hvtmqg
Erich Meier
0
149576
831151
2026-05-06T14:51:47Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1324803249|Erich Meier]]"
831151
wikitext
text/x-wiki
'''Erich Meier''' (30 Maris 1935 – 8 Fabrairu 2010) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Jamus wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe]] . <ref>{{Cite web |title=Erich Meier |url=https://www.worldfootball.net/person/pe42510/erich-meier/ |access-date=14 February 2010 |publisher=worldfootball.net}}</ref> Tare da Eintracht Frankfurt, Meier ya lashe gasar Jamus a 1959 kuma ya kai wasan ƙarshe na gasar cin kofin Turai a 1960 da [[Real Madrid CF|Real Madrid]] . A cikin babban aikinsa, ya kasance ƙwararren mai fasaha a fannin gini.
== Sana'a ==
Meier ya fara aikinsa ne da ƙungiyar 'yan wasa ta FV 09 Breidenbach, kuma ya koma Frankfurt a shekarar 1956. Erich Meier ya samu nasarori a wasannin gasar cin kofin Turai na 1959–60, yayin da ya zira kwallaye hudu a wasanni shida. Don haka sunan barkwancinsa ya samo asali ne daga Flood light Meier . [1] Ana iya cewa wasanni biyu da ya fi tunawa sun haɗa da wasan ƙarshe a Hampden Park na Glasgow da kuma zagaye na biyu na wasan kusa da na ƙarshe a Rangers, lokacin da ya ba da gudummawa ga kwallaye biyu don cin nasara 6-3.
A Oberliga, Lothar Schämer ya mamaye shi, don haka ya koma 1. FC Kaiserslautern a 1962. Bayan haka, ya koma Netherlands, inda ya buga wa Alkmaar '54 da AGOVV Apeldoorn wasa, inda ya ƙare aikinsa a ƙarshen kakar wasa ta 1965-66.
[[Rukuni:Mutuwan 2010]]
[[Rukuni:Haihuwan 1935]]
9abtl3abdha3a82juqlj2mjzhradfql
831152
831151
2026-05-06T14:52:01Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1324803249|Erich Meier]]"
831152
wikitext
text/x-wiki
'''Erich Meier''' (30 Maris 1935 – 8 Fabrairu 2010) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Jamus wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe]] . <ref>{{Cite web |title=Erich Meier |url=https://www.worldfootball.net/person/pe42510/erich-meier/ |access-date=14 February 2010 |publisher=worldfootball.net}}</ref> Tare da Eintracht Frankfurt, Meier ya lashe gasar Jamus a 1959 kuma ya kai wasan ƙarshe na gasar cin kofin Turai a 1960 da [[Real Madrid CF|Real Madrid]] . A cikin babban aikinsa, ya kasance ƙwararren mai fasaha a fannin gini.
== Sana'a ==
Meier ya fara aikinsa ne da ƙungiyar 'yan wasa ta FV 09 Breidenbach, kuma ya koma Frankfurt a shekarar 1956. Erich Meier ya samu nasarori a wasannin gasar cin kofin Turai na 1959–60, yayin da ya zira kwallaye hudu a wasanni shida. Don haka sunan barkwancinsa ya samo asali ne daga Flood light Meier . [1] Ana iya cewa wasanni biyu da ya fi tunawa sun haɗa da wasan ƙarshe a Hampden Park na Glasgow da kuma zagaye na biyu na wasan kusa da na ƙarshe a Rangers, lokacin da ya ba da gudummawa ga kwallaye biyu don cin nasara 6-3.
A Oberliga, Lothar Schämer ya mamaye shi, don haka ya koma 1. FC Kaiserslautern a 1962. Bayan haka, ya koma Netherlands, inda ya buga wa Alkmaar '54 da AGOVV Apeldoorn wasa, inda ya ƙare aikinsa a ƙarshen kakar wasa ta 1965-66.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 2010]]
[[Rukuni:Haihuwan 1935]]
ehnays63ug6u8lhfspze4p1xbqyg676
831153
831152
2026-05-06T14:52:16Z
Sardeeq
39275
831153
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Erich Meier''' (30 Maris 1935 – 8 Fabrairu 2010) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Jamus wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe]] . <ref>{{Cite web |title=Erich Meier |url=https://www.worldfootball.net/person/pe42510/erich-meier/ |access-date=14 February 2010 |publisher=worldfootball.net}}</ref> Tare da Eintracht Frankfurt, Meier ya lashe gasar Jamus a 1959 kuma ya kai wasan ƙarshe na gasar cin kofin Turai a 1960 da [[Real Madrid CF|Real Madrid]] . A cikin babban aikinsa, ya kasance ƙwararren mai fasaha a fannin gini.
== Sana'a ==
Meier ya fara aikinsa ne da ƙungiyar 'yan wasa ta FV 09 Breidenbach, kuma ya koma Frankfurt a shekarar 1956. Erich Meier ya samu nasarori a wasannin gasar cin kofin Turai na 1959–60, yayin da ya zira kwallaye hudu a wasanni shida. Don haka sunan barkwancinsa ya samo asali ne daga Flood light Meier . [1] Ana iya cewa wasanni biyu da ya fi tunawa sun haɗa da wasan ƙarshe a Hampden Park na Glasgow da kuma zagaye na biyu na wasan kusa da na ƙarshe a Rangers, lokacin da ya ba da gudummawa ga kwallaye biyu don cin nasara 6-3.
A Oberliga, Lothar Schämer ya mamaye shi, don haka ya koma 1. FC Kaiserslautern a 1962. Bayan haka, ya koma Netherlands, inda ya buga wa Alkmaar '54 da AGOVV Apeldoorn wasa, inda ya ƙare aikinsa a ƙarshen kakar wasa ta 1965-66.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 2010]]
[[Rukuni:Haihuwan 1935]]
sqf542555q91m4ai3vc4l4o2w6tl4ig
Dino Medjedovic
0
149577
831154
2026-05-06T14:53:02Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1269243570|Dino Medjedovic]]"
831154
wikitext
text/x-wiki
'''Dino Medjedović''' (an haife shi a ranar 13 ga Yuni 1989) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Bosnia wanda ke buga gaba a ƙungiyar [[SV Bad Schallerbach]] ta ƙasar Austria.
== Aikin kulob ==
An haifi Medjedović a Sarajevo, [1] kuma ya zo Austria tare da iyalinsa. Aikinsa na ƙwallon ƙafa ya fara ne a ƙungiyar matasa ta SK Admira Linz da LASK Linz . Yana da shekaru 18, ya shiga AGOVV Apeldoorn a Eerste Divisie a rukuni na biyu na ƙasar Holland. A gasar Jupiler League, ya buga wasanni 20 kuma ya zira kwallo tsakanin 2007 da 2009. A kakar wasa ta 2009-10, ya buga wa MFK Karvina ta ƙasar Czech 2. Liga rukuni na biyu a Jamhuriyar Czech. A shekarar 2010, ya koma Austria ya koma FC Blau-Weiß Linz daga ƙungiyar tsakiyar gasar yankin Austrian Regional League . [2] [3]
2012 Medjedovic ya tafi Jamus kuma ya taka leda a SC 07 Idar-Oberstein a Regionalliga Südwest . Ya motsa TSG Neustrelitz a cikin Regionalliga Nordost a cikin 2013. Yana buga ƙungiyar VfL Wolfsburg ta biyu a cikin Regionalliga Nord .
== Ƙididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
! colspan="2" | Kofi
! colspan="2" | Nahiyar Nahiyar
! colspan="2" | Wani
! colspan="2" | Jimilla
|-
! Sashe
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
|-
| rowspan="3" | AGOVV Apeldoorn
| 2007–08
| rowspan="2" | Eerste Division
| 10
| 0
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 11
| 0
|-
| 2008–09
| 10
| 4
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 10
| 4
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 20
! 4
! 1
! 0
! colspan="2" | —
! 0
! 0
! 21
! 4
|-
| MFK Karviná
| 2009–10
| Czech 2. Liga
| 4
| 0
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 4
| 0
|-
| Blau-Weiß Linz
| [[2010–11 Austrian Regional Leagues|2010–11]]
| Babban Ƙungiyar Yanki ta Austria
| 25
| 7
| 2
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 27
| 7
|-
| SC 07 Idar-Oberstein
| 2012–13
| Yankin Yankin Südwest
| 28
| 10
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 28
| 10
|-
| TSG Neustrelitz
| 2013–14
| Yankin Yankin Nordost
| 31
| 19
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 2 1
| 0
| 32
| 19
|-
| rowspan="3" | VfL Wolfsburg II
| 2014–15
| rowspan="2" | Yankin Arewa maso Yamma
| 16
| 9
| colspan="2" rowspan="2" | —
| colspan="2" rowspan="2" | —
| 0
| 0
| 16
| 9
|-
| 2015–16
| 22
| 17
| 0
| 0
| 22
| 17
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 38
! 26
! 0
! 0
! colspan="2" | —
! 2
! 0
! 38
! 26
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 146
! 67
! 4
! 0
! colspan="2" | —
! 2
! 0
! 150
! 67
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
nsw4qaoletby9js0ig091jj0lpq5ywn
831155
831154
2026-05-06T14:53:56Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1269243570|Dino Medjedovic]]"
831155
wikitext
text/x-wiki
'''Dino Medjedović''' (an haife shi a ranar 13 ga Yuni 1989) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Bosnia wanda ke buga gaba a ƙungiyar [[SV Bad Schallerbach]] ta ƙasar Austria.<ref><nowiki>https://int.soccerway.com/players/dino-medjedovic/49536/</nowiki> soccerway</ref><ref>"Dino Međedović"</ref>
== Aikin kulob ==
An haifi Medjedović a Sarajevo, [1] kuma ya zo Austria tare da iyalinsa. Aikinsa na ƙwallon ƙafa ya fara ne a ƙungiyar matasa ta SK Admira Linz da LASK Linz . Yana da shekaru 18, ya shiga AGOVV Apeldoorn a Eerste Divisie a rukuni na biyu na ƙasar Holland. A gasar Jupiler League, ya buga wasanni 20 kuma ya zira kwallo tsakanin 2007 da 2009. A kakar wasa ta 2009-10, ya buga wa MFK Karvina ta ƙasar Czech 2. Liga rukuni na biyu a Jamhuriyar Czech. A shekarar 2010, ya koma Austria ya koma FC Blau-Weiß Linz daga ƙungiyar tsakiyar gasar yankin Austrian Regional League . [2] [3]
2012 Medjedovic ya tafi Jamus kuma ya taka leda a SC 07 Idar-Oberstein a Regionalliga Südwest . Ya motsa TSG Neustrelitz a cikin Regionalliga Nordost a cikin 2013. Yana buga ƙungiyar VfL Wolfsburg ta biyu a cikin Regionalliga Nord .
== Ƙididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
! colspan="2" | Kofi
! colspan="2" | Nahiyar Nahiyar
! colspan="2" | Wani
! colspan="2" | Jimilla
|-
! Sashe
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
|-
| rowspan="3" | AGOVV Apeldoorn
| 2007–08
| rowspan="2" | Eerste Division
| 10
| 0
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 11
| 0
|-
| 2008–09
| 10
| 4
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 10
| 4
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 20
! 4
! 1
! 0
! colspan="2" | —
! 0
! 0
! 21
! 4
|-
| MFK Karviná
| 2009–10
| Czech 2. Liga
| 4
| 0
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 4
| 0
|-
| Blau-Weiß Linz
| [[2010–11 Austrian Regional Leagues|2010–11]]
| Babban Ƙungiyar Yanki ta Austria
| 25
| 7
| 2
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 27
| 7
|-
| SC 07 Idar-Oberstein
| 2012–13
| Yankin Yankin Südwest
| 28
| 10
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 28
| 10
|-
| TSG Neustrelitz
| 2013–14
| Yankin Yankin Nordost
| 31
| 19
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 2 1
| 0
| 32
| 19
|-
| rowspan="3" | VfL Wolfsburg II
| 2014–15
| rowspan="2" | Yankin Arewa maso Yamma
| 16
| 9
| colspan="2" rowspan="2" | —
| colspan="2" rowspan="2" | —
| 0
| 0
| 16
| 9
|-
| 2015–16
| 22
| 17
| 0
| 0
| 22
| 17
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 38
! 26
! 0
! 0
! colspan="2" | —
! 2
! 0
! 38
! 26
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 146
! 67
! 4
! 0
! colspan="2" | —
! 2
! 0
! 150
! 67
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
o58opv8z8bm4ly2n7zbt50kbn2di1yi
831156
831155
2026-05-06T14:54:13Z
Sardeeq
39275
831156
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Dino Medjedović''' (an haife shi a ranar 13 ga Yuni 1989) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Bosnia wanda ke buga gaba a ƙungiyar [[SV Bad Schallerbach]] ta ƙasar Austria.<ref><nowiki>https://int.soccerway.com/players/dino-medjedovic/49536/</nowiki> soccerway</ref><ref>"Dino Međedović"</ref>
== Aikin kulob ==
An haifi Medjedović a Sarajevo, [1] kuma ya zo Austria tare da iyalinsa. Aikinsa na ƙwallon ƙafa ya fara ne a ƙungiyar matasa ta SK Admira Linz da LASK Linz . Yana da shekaru 18, ya shiga AGOVV Apeldoorn a Eerste Divisie a rukuni na biyu na ƙasar Holland. A gasar Jupiler League, ya buga wasanni 20 kuma ya zira kwallo tsakanin 2007 da 2009. A kakar wasa ta 2009-10, ya buga wa MFK Karvina ta ƙasar Czech 2. Liga rukuni na biyu a Jamhuriyar Czech. A shekarar 2010, ya koma Austria ya koma FC Blau-Weiß Linz daga ƙungiyar tsakiyar gasar yankin Austrian Regional League . [2] [3]
2012 Medjedovic ya tafi Jamus kuma ya taka leda a SC 07 Idar-Oberstein a Regionalliga Südwest . Ya motsa TSG Neustrelitz a cikin Regionalliga Nordost a cikin 2013. Yana buga ƙungiyar VfL Wolfsburg ta biyu a cikin Regionalliga Nord .
== Ƙididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
! colspan="2" | Kofi
! colspan="2" | Nahiyar Nahiyar
! colspan="2" | Wani
! colspan="2" | Jimilla
|-
! Sashe
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
|-
| rowspan="3" | AGOVV Apeldoorn
| 2007–08
| rowspan="2" | Eerste Division
| 10
| 0
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 11
| 0
|-
| 2008–09
| 10
| 4
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 10
| 4
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 20
! 4
! 1
! 0
! colspan="2" | —
! 0
! 0
! 21
! 4
|-
| MFK Karviná
| 2009–10
| Czech 2. Liga
| 4
| 0
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 4
| 0
|-
| Blau-Weiß Linz
| [[2010–11 Austrian Regional Leagues|2010–11]]
| Babban Ƙungiyar Yanki ta Austria
| 25
| 7
| 2
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 27
| 7
|-
| SC 07 Idar-Oberstein
| 2012–13
| Yankin Yankin Südwest
| 28
| 10
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 28
| 10
|-
| TSG Neustrelitz
| 2013–14
| Yankin Yankin Nordost
| 31
| 19
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 2 1
| 0
| 32
| 19
|-
| rowspan="3" | VfL Wolfsburg II
| 2014–15
| rowspan="2" | Yankin Arewa maso Yamma
| 16
| 9
| colspan="2" rowspan="2" | —
| colspan="2" rowspan="2" | —
| 0
| 0
| 16
| 9
|-
| 2015–16
| 22
| 17
| 0
| 0
| 22
| 17
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 38
! 26
! 0
! 0
! colspan="2" | —
! 2
! 0
! 38
! 26
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 146
! 67
! 4
! 0
! colspan="2" | —
! 2
! 0
! 150
! 67
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
jqny87jn7b9pdyn3kjysv08opwmnhiv
Roy Pistoor
0
149578
831159
2026-05-06T15:24:30Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1326528440|Roy Pistoor]]"
831159
wikitext
text/x-wiki
'''Roy Pistoor''' (an haife shi a ranar 4 ga Maris 1990) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland wanda ke buga wa ASV De Dijk wasa a matsayin aro daga Almere City FC .
== Aikin kulob ==
Ya buga wasansa na farko na kwararru a Eerste Divisie na FC Volendam a ranar 22 ga Oktoba 2012 a wasan da suka yi da Sparta Rotterdam . [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
3my1zfti87ouyzsviojksloux770itr
831160
831159
2026-05-06T15:25:14Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1326528440|Roy Pistoor]]"
831160
wikitext
text/x-wiki
'''Roy Pistoor''' (an haife shi a ranar 4 ga Maris 1990) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland wanda ke buga wa ASV De Dijk wasa a matsayin aro daga Almere City FC .<ref>"Game Report by Soccerway". Soccerway. 22 October 2012.</ref>
== Aikin kulob ==
Ya buga wasansa na farko na kwararru a Eerste Divisie na FC Volendam a ranar 22 ga Oktoba 2012 a wasan da suka yi da Sparta Rotterdam . [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
auom40ezj5xsjq5msf8ug8t6slfcacm
831161
831160
2026-05-06T15:25:32Z
Sardeeq
39275
831161
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Roy Pistoor''' (an haife shi a ranar 4 ga Maris 1990) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland wanda ke buga wa ASV De Dijk wasa a matsayin aro daga Almere City FC .<ref>"Game Report by Soccerway". Soccerway. 22 October 2012.</ref>
== Aikin kulob ==
Ya buga wasansa na farko na kwararru a Eerste Divisie na FC Volendam a ranar 22 ga Oktoba 2012 a wasan da suka yi da Sparta Rotterdam . [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
gt38g063fwfdj53v2gqff8l5dru9abl
Hayri Pinarci
0
149579
831162
2026-05-06T15:26:34Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1313613570|Hayri Pinarci]]"
831162
wikitext
text/x-wiki
'''Hayri Pinarci''' (an haife shi a ranar 10 ga Janairu 1991) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne ɗan ƙasar Holland-Turkiyya wanda ke buga wa SteDoCo wasa. Ya taɓa bugawa Vitesse da AGOVV Apeldoorn wasa.
== Sana'a ==
=== VV SteDoCo ===
Pinarci ya shiga VV SteDoCo a watan Yulin 2017, bayan an sanar da yarjejeniyar a watan Afrilu. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1991]]
n9svmrczfjw80pfgwudzqoltvj0uz9k
831163
831162
2026-05-06T15:27:13Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1313613570|Hayri Pinarci]]"
831163
wikitext
text/x-wiki
'''Hayri Pinarci''' (an haife shi a ranar 10 ga Janairu 1991) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne ɗan ƙasar Holland-Turkiyya wanda ke buga wa SteDoCo wasa. Ya taɓa bugawa Vitesse da AGOVV Apeldoorn wasa.<ref>SteDoCo strikt middenvelder Hayri Pinarci (DVS’33), voetbalrotterdam.nl, 3 April 2017</ref>
== Sana'a ==
=== VV SteDoCo ===
Pinarci ya shiga VV SteDoCo a watan Yulin 2017, bayan an sanar da yarjejeniyar a watan Afrilu. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1991]]
5ufejro3hvprmjw9zqx4y2n94sey8bi
831164
831163
2026-05-06T15:27:32Z
Sardeeq
39275
831164
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Hayri Pinarci''' (an haife shi a ranar 10 ga Janairu 1991) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne ɗan ƙasar Holland-Turkiyya wanda ke buga wa SteDoCo wasa. Ya taɓa bugawa Vitesse da AGOVV Apeldoorn wasa.<ref>SteDoCo strikt middenvelder Hayri Pinarci (DVS’33), voetbalrotterdam.nl, 3 April 2017</ref>
== Sana'a ==
=== VV SteDoCo ===
Pinarci ya shiga VV SteDoCo a watan Yulin 2017, bayan an sanar da yarjejeniyar a watan Afrilu. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1991]]
pz1kq5d0ssgb6stxgv7lqe10a8b5e0m
Johan Pater
0
149580
831165
2026-05-06T15:28:26Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318872031|Johan Pater]]"
831165
wikitext
text/x-wiki
'''Johan Pater''' (an haife shi a ranar 1 ga Janairu 1981) tsohon ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland. [1] [2]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
a9zymzkccg8uubf157ga91d8c3t4vxq
831166
831165
2026-05-06T15:29:30Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318872031|Johan Pater]]"
831166
wikitext
text/x-wiki
'''Johan Pater''' (an haife shi a ranar 1 ga Janairu 1981) tsohon ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland. [1] [2]<ref>'Vakkenvuller of vuilnisman, ik vind het best' vi.nl</ref><ref>Johan Pater, badboy en cultheld ed.nl</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
kvo165l3nlspr7dii47ip5mxt71oqaa
831167
831166
2026-05-06T15:29:46Z
Sardeeq
39275
831167
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Johan Pater''' (an haife shi a ranar 1 ga Janairu 1981) tsohon ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland. [1] [2]<ref>'Vakkenvuller of vuilnisman, ik vind het best' vi.nl</ref><ref>Johan Pater, badboy en cultheld ed.nl</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
3rig2aqktko0d3joj0nrsj5nhuycbja
René Oosterhof
0
149581
831168
2026-05-06T15:30:28Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1254947322|René Oosterhof]]"
831168
wikitext
text/x-wiki
'''René Oosterhof''' (an haife shi a ranar 1 ga Mayu 1990) ɗan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ya taɓa bugawa ƙungiyar FC Zwolle, SC Heerenveen da AGOVV Apeldoorn .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
pasdfvmbfskydtvczjg7x744nyi501c
831169
831168
2026-05-06T15:30:59Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1254947322|René Oosterhof]]"
831169
wikitext
text/x-wiki
'''René Oosterhof''' (an haife shi a ranar 1 ga Mayu 1990) ɗan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ya taɓa bugawa ƙungiyar FC Zwolle, SC Heerenveen da AGOVV Apeldoorn.<ref>Profile</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
ijbk7tx773zbo18c0mph6uqv50lcpor
831170
831169
2026-05-06T15:31:16Z
Sardeeq
39275
831170
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''René Oosterhof''' (an haife shi a ranar 1 ga Mayu 1990) ɗan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ya taɓa bugawa ƙungiyar FC Zwolle, SC Heerenveen da AGOVV Apeldoorn.<ref>Profile</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
hvsrrz3uvxe9lemp0fn8u6pwmhtp3ne
Rachid Ofrany
0
149582
831171
2026-05-06T15:31:56Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1325474262|Rachid Ofrany]]"
831171
wikitext
text/x-wiki
'''Rachid Ofrany''' (an haife shi a ranar 17 ga Janairu 1987) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na Holland-Moroccan wanda ya taɓa buga [[Mai buga tsakiya|ƙwallon ƙafa ta dama]] .
== Aikin kulob ==
Ofrany ya fara buga ƙwallon ƙafa da Swift'36 daga garinsu, Roermond . An shigar da shi ƙungiyar matasa ta VVV-Venlo tun yana ƙarami, kuma ya buga wa dukkan ƙungiyoyin matasa wasa, har zuwa lokacin da ya kai ƙungiyar farko a lokacin bazara na 2006.
In the 2006–07 season, Ofrany made his debut for VVV on 11 August 2006 in the match against FC Eindhoven. The game ended 1–1, with Ofrany playing all 90 minutes. Shortly after the match, he was offered a professional contract with the club with him signing until 2010. VVV promoted to the Eredivisie, and he had a memorable moment in that season. In the 2–2 match against Ajax, he scored a lob from the half-way line in the 57th minute.
A ranar 26 ga Yuli 2009, an sanar da cewa Ofrany ya koma AGOVV a matsayin aro. [1] Bayan komawarsa VVV, ya samu karaya biyu a ƙafarsa a ƙarshen Oktoba 2010. [2] Bai taɓa murmurewa gaba ɗaya daga wannan ba. A shekarar 2011, Ofrany ya bar VVV. [3] Bayan ɗan gajeren lokaci a Fortuna Sittard da kuma gwaje-gwajen da ba su yi nasara ba a Thailand, Indonesia da Morocco, Ofrany ya yanke shawarar yin ritaya har abada daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru a shekarar 2013. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
8668rr97v2axust7uvprvh3wj0b5jvo
831172
831171
2026-05-06T15:32:30Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1325474262|Rachid Ofrany]]"
831172
wikitext
text/x-wiki
'''Rachid Ofrany''' (an haife shi a ranar 17 ga Janairu 1987) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na Holland-Moroccan wanda ya taɓa buga [[Mai buga tsakiya|ƙwallon ƙafa ta dama]] .<ref>"VVV-Venlo laat Ofrany ervaring opdoen in Apeldoorn". VI. Retrieved 26 June 2009.</ref>
== Aikin kulob ==
Ofrany ya fara buga ƙwallon ƙafa da Swift'36 daga garinsu, Roermond . An shigar da shi ƙungiyar matasa ta VVV-Venlo tun yana ƙarami, kuma ya buga wa dukkan ƙungiyoyin matasa wasa, har zuwa lokacin da ya kai ƙungiyar farko a lokacin bazara na 2006.
In the 2006–07 season, Ofrany made his debut for VVV on 11 August 2006 in the match against FC Eindhoven. The game ended 1–1, with Ofrany playing all 90 minutes. Shortly after the match, he was offered a professional contract with the club with him signing until 2010. VVV promoted to the Eredivisie, and he had a memorable moment in that season. In the 2–2 match against Ajax, he scored a lob from the half-way line in the 57th minute.
A ranar 26 ga Yuli 2009, an sanar da cewa Ofrany ya koma AGOVV a matsayin aro. [1] Bayan komawarsa VVV, ya samu karaya biyu a ƙafarsa a ƙarshen Oktoba 2010. [2] Bai taɓa murmurewa gaba ɗaya daga wannan ba. A shekarar 2011, Ofrany ya bar VVV. [3] Bayan ɗan gajeren lokaci a Fortuna Sittard da kuma gwaje-gwajen da ba su yi nasara ba a Thailand, Indonesia da Morocco, Ofrany ya yanke shawarar yin ritaya har abada daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru a shekarar 2013. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
d1tx4nbvvry9p8uwk2h1kvrfampb5nr
831173
831172
2026-05-06T15:32:45Z
Sardeeq
39275
831173
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Rachid Ofrany''' (an haife shi a ranar 17 ga Janairu 1987) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na Holland-Moroccan wanda ya taɓa buga [[Mai buga tsakiya|ƙwallon ƙafa ta dama]] .<ref>"VVV-Venlo laat Ofrany ervaring opdoen in Apeldoorn". VI. Retrieved 26 June 2009.</ref>
== Aikin kulob ==
Ofrany ya fara buga ƙwallon ƙafa da Swift'36 daga garinsu, Roermond . An shigar da shi ƙungiyar matasa ta VVV-Venlo tun yana ƙarami, kuma ya buga wa dukkan ƙungiyoyin matasa wasa, har zuwa lokacin da ya kai ƙungiyar farko a lokacin bazara na 2006.
In the 2006–07 season, Ofrany made his debut for VVV on 11 August 2006 in the match against FC Eindhoven. The game ended 1–1, with Ofrany playing all 90 minutes. Shortly after the match, he was offered a professional contract with the club with him signing until 2010. VVV promoted to the Eredivisie, and he had a memorable moment in that season. In the 2–2 match against Ajax, he scored a lob from the half-way line in the 57th minute.
A ranar 26 ga Yuli 2009, an sanar da cewa Ofrany ya koma AGOVV a matsayin aro. [1] Bayan komawarsa VVV, ya samu karaya biyu a ƙafarsa a ƙarshen Oktoba 2010. [2] Bai taɓa murmurewa gaba ɗaya daga wannan ba. A shekarar 2011, Ofrany ya bar VVV. [3] Bayan ɗan gajeren lokaci a Fortuna Sittard da kuma gwaje-gwajen da ba su yi nasara ba a Thailand, Indonesia da Morocco, Ofrany ya yanke shawarar yin ritaya har abada daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru a shekarar 2013. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
l4cs08auc5x9u3aagtlqivdu95rlkb3
Chiró N'Toko
0
149583
831174
2026-05-06T15:33:43Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1329546280|Chiró N'Toko]]"
831174
wikitext
text/x-wiki
'''Chiró Vuza N'Toko Mena''' (an haife shi a ranar 30 ga Janairu 1988), wanda aka fi sani da '''Chiró N'Toko''', [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne wanda ke taka leda a matsayin ɗan [[Mai buga baya|wasan baya na tsakiya]] . Kwanan nan ya buga wa El Paso Locomotive wasa a gasar USL Championship .
== Aikin kulob ==
=== AGOVV ===
N'Toko ya zo AGOVV a lokacin bazara na 2007 a matsayin wanda zai maye gurbin Dennis van der Ree wanda ya koma SC Cambuur . Duk da cewa babban matsayinsa na [[Mai buga baya|mai tsaron baya]] ne, ya yi nasara a matsayin mai tsaron baya na dama ga AGOVV a kakar wasa ta farko. A kakar wasa ta biyu a AGOVV, ya zama mai tsaron baya na yau da kullun a kungiyar farko, kuma an dauke shi daya daga cikin mafi kyawun masu tsaron baya na Eerste Divisie . A kakar wasa ta uku, an sanya N'Toko a matsayin mai tsaron [[Mai buga baya|baya na tsakiya]] saboda nasarar abokin wasansa [[Ramon Leeuwin]], dan wasan AGOVV. A karshen kakar wasa ta 2009-10, an sallami N'Toko daga kwantiraginsa don neman sabon kalubale.
=== ADO Den Haag ===
A lokacin hunturu na 2011, tsohon manajan AGOVV John van den Brom ya sanya hannu kan N'Toko har zuwa lokacin bazara na 2013. <ref>{{Cite web |title=ADO Den Haag legt N'Toko en Brouwer vast |url=http://www.voetbalprimeur.nl/site/nieuws/153733/ADO_Den_Haag_legt_NToko_en_Brouwer_vast.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110724173626/http://www.voetbalprimeur.nl/site/nieuws/153733/ADO_Den_Haag_legt_NToko_en_Brouwer_vast.html |archive-date=24 July 2011 |access-date=11 February 2011}}</ref> Ya buga wasansa na farko a kulob din a matsayin wanda zai maye gurbinsa a wasan da suka doke [[PSV Eindhoven|PSV]] da ci 0-1 a waje a matsayin wanda zai maye gurbinsa daga Dmitri Bulykin . <ref>{{Cite web |title=PSV vs. ADO Den Haag - 5 February 2011 - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2011/02/05/netherlands/eredivisie/psv-nv/hfc-ado-den-haag/941600/ |website=int.soccerway.com}}</ref> A ranar 13 ga Maris 2012, N'Toko ya ji mummunan rauni a gwiwa kuma bai buga sauran kakar wasa ba. An sallami N'Toko a karshen kakar wasa ta 2011-12.
=== Barnet ===
N'Toko ya koma [[Barnet FC|Barnet]] a ranar 15 ga Fabrairu 2013, <ref>{{Cite web |date=15 February 2013 |title=CHIRO N'TOKO JOINS BARNET - News - Barnet Football Club |url=https://www.barnetfc.com/news/2013/february/chiro-ntoko-joins-barnet/ |website=www.barnetfc.com |publisher=Barnet F.C. |language=en-gb}}</ref> kuma ya fara buga wasa a karon farko lokacin da ya fara wasa a wasan da suka ci 2-1 a York City kwana guda bayan haka. Bayan faduwa daga gasar Barnet a karshen kakar wasa, kulob din ya sallami N'Toko.
=== Daga baya aiki ===
A watan Yulin 2013, N'Toko ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da FC Eindhoven . Bayan kakar wasa uku a matsayin babban ɗan wasa a ƙungiyar, ya koma Cambuur a ranar 22 ga Yunin 2016. Ya buga wasanni 13 kafin ya koma NAC Breda a ranar 9 ga Janairun 2017.
A watan Satumba na 2018, N'Toko ya koma kulob din Slovak Super Liga FK Senica . [1] Daga nan ya koma kulob din USL Championship na El Paso Locomotive a watan Nuwamba na 2018. [2] Ya girma ya zama kyaftin na ƙungiya a kulob din. [3] Ya ji rauni a ƙarshen kakar wasa a lokacin bazara na 2020 kuma daga baya ba a saka shi cikin jerin 'yan wasan ba. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
q8uhifp4lksnvjbmjkewhjzp7tle6s0
831175
831174
2026-05-06T15:34:00Z
Sardeeq
39275
831175
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Chiró Vuza N'Toko Mena''' (an haife shi a ranar 30 ga Janairu 1988), wanda aka fi sani da '''Chiró N'Toko''', [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne wanda ke taka leda a matsayin ɗan [[Mai buga baya|wasan baya na tsakiya]] . Kwanan nan ya buga wa El Paso Locomotive wasa a gasar USL Championship .
== Aikin kulob ==
=== AGOVV ===
N'Toko ya zo AGOVV a lokacin bazara na 2007 a matsayin wanda zai maye gurbin Dennis van der Ree wanda ya koma SC Cambuur . Duk da cewa babban matsayinsa na [[Mai buga baya|mai tsaron baya]] ne, ya yi nasara a matsayin mai tsaron baya na dama ga AGOVV a kakar wasa ta farko. A kakar wasa ta biyu a AGOVV, ya zama mai tsaron baya na yau da kullun a kungiyar farko, kuma an dauke shi daya daga cikin mafi kyawun masu tsaron baya na Eerste Divisie . A kakar wasa ta uku, an sanya N'Toko a matsayin mai tsaron [[Mai buga baya|baya na tsakiya]] saboda nasarar abokin wasansa [[Ramon Leeuwin]], dan wasan AGOVV. A karshen kakar wasa ta 2009-10, an sallami N'Toko daga kwantiraginsa don neman sabon kalubale.
=== ADO Den Haag ===
A lokacin hunturu na 2011, tsohon manajan AGOVV John van den Brom ya sanya hannu kan N'Toko har zuwa lokacin bazara na 2013. <ref>{{Cite web |title=ADO Den Haag legt N'Toko en Brouwer vast |url=http://www.voetbalprimeur.nl/site/nieuws/153733/ADO_Den_Haag_legt_NToko_en_Brouwer_vast.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110724173626/http://www.voetbalprimeur.nl/site/nieuws/153733/ADO_Den_Haag_legt_NToko_en_Brouwer_vast.html |archive-date=24 July 2011 |access-date=11 February 2011}}</ref> Ya buga wasansa na farko a kulob din a matsayin wanda zai maye gurbinsa a wasan da suka doke [[PSV Eindhoven|PSV]] da ci 0-1 a waje a matsayin wanda zai maye gurbinsa daga Dmitri Bulykin . <ref>{{Cite web |title=PSV vs. ADO Den Haag - 5 February 2011 - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2011/02/05/netherlands/eredivisie/psv-nv/hfc-ado-den-haag/941600/ |website=int.soccerway.com}}</ref> A ranar 13 ga Maris 2012, N'Toko ya ji mummunan rauni a gwiwa kuma bai buga sauran kakar wasa ba. An sallami N'Toko a karshen kakar wasa ta 2011-12.
=== Barnet ===
N'Toko ya koma [[Barnet FC|Barnet]] a ranar 15 ga Fabrairu 2013, <ref>{{Cite web |date=15 February 2013 |title=CHIRO N'TOKO JOINS BARNET - News - Barnet Football Club |url=https://www.barnetfc.com/news/2013/february/chiro-ntoko-joins-barnet/ |website=www.barnetfc.com |publisher=Barnet F.C. |language=en-gb}}</ref> kuma ya fara buga wasa a karon farko lokacin da ya fara wasa a wasan da suka ci 2-1 a York City kwana guda bayan haka. Bayan faduwa daga gasar Barnet a karshen kakar wasa, kulob din ya sallami N'Toko.
=== Daga baya aiki ===
A watan Yulin 2013, N'Toko ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da FC Eindhoven . Bayan kakar wasa uku a matsayin babban ɗan wasa a ƙungiyar, ya koma Cambuur a ranar 22 ga Yunin 2016. Ya buga wasanni 13 kafin ya koma NAC Breda a ranar 9 ga Janairun 2017.
A watan Satumba na 2018, N'Toko ya koma kulob din Slovak Super Liga FK Senica . [1] Daga nan ya koma kulob din USL Championship na El Paso Locomotive a watan Nuwamba na 2018. [2] Ya girma ya zama kyaftin na ƙungiya a kulob din. [3] Ya ji rauni a ƙarshen kakar wasa a lokacin bazara na 2020 kuma daga baya ba a saka shi cikin jerin 'yan wasan ba. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
3f6ubuewwtiidl2x5vx3i7796a1wj3b
Paul Mulders
0
149584
831176
2026-05-06T15:36:08Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318518578|Paul Mulders]]"
831176
wikitext
text/x-wiki
'''Paul de la Cruz Mulders''' (an haife shi a ranar 16 ga Janairu 1981) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya mai kai hari]] . Ceres–Negros ne ya sanya hannu a ƙarshe a gasar ƙwallon ƙafa ta Philippines . Mulders shi ma memba ne na ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Philippines . Ya taɓa bugawa HFC Haarlem, FC Omniworld, AGOVV Apeldoorn, ADO Den Haag, Global Cebu da Cambuur . {{As of|2024}} Shafin yanar gizo na Ƙungiyoyin Ƙwallon Ƙafa na Ƙasa ya nuna wasansa na ƙarshe a Philippines kamar yadda yake a shekarar 2018, da kuma wasansa na ƙarshe a kulob a shekarar 2019. <ref>{{NFT player|43837}}</ref>
== Aikin kulob ==
=== Shekarun farko ===
An haife shi a [[Amsterdam]], Mulders shine ƙaramin ɗan Leo Mulders ɗan ƙasar Holland da mahaifiyar Filipina Ofelia de la Cruz daga Isabela, Ilagan . Mulders ya fara ƙwallon ƙafa ta matasa a AVV Zeeburgia yana da shekaru huɗu har sai da Ajax ta leƙe shi yana da shekaru takwas kuma ya yi horo a Ajax Academy har sai da ya kai shekaru 16.
=== HFC Haarlem ===
Mulders ya ci gaba da taka leda a HFC Haarlem a shekarar 1997 inda tsoffin 'yan wasan matasa na Ajax da yawa suka tafi don ci gaba da neman ƙwallon ƙafa. Ya fara buga wasa a ƙungiyar Eerste Division yana da shekaru 19 a ranar 14 ga Oktoba 2000 a kan BV Veendam . Abin lura shi ne, a ranar 6 ga Agusta 2003, Mulders ya zura ƙwallo a kan ƙungiyar abokan hamayyar da ta ƙunshi [[Zlatan Ibrahimović]] da Wamberto a wasan sada zumunci da Ajax a filin wasa na Amsterdam Arena . Ya lashe wasanni 114 kuma ya zira kwallaye 20 ga Haarlem a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe]] daga 2000 zuwa 2005 kuma ya burge mai horar da 'yan wasa, Roy Wesseling .
=== Cambuur ===
A matsayinsa na ɗan wasa bayan kakar wasa ta 2005, Wesseling ya kawo Mulders da abokin wasansa Rick Hooijboer tare da shi zuwa Cambuur . Mulders mai shekaru 24 a lokacin ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da ƙungiyar Frisian . Zai buga wasanni sittin a Leeuwarders kuma ya zira kwallaye biyar a matsayin ɗan wasan gaba . Cambuur, wanda matsalolin kuɗi suka mamaye shi, ya gaza cimma burinsa na hawa matsayin Jupiler League a kakar wasa ta biyu ta Mulders tare da ƙungiyar. Sakamakon haka, ba a sabunta kwantiraginsa da wasu 'yan wasa shida ba.
=== FC Omniworld ===
Kafin kakar wasa ta 2007-08 ta fara, Mulders ya yi ɗan gajeren rashin nasara a gasar ƙwallon ƙafa ta Austria a lokacin hutun bazara kafin daga bisani ya sanya hannu da FC Omniworld a bayan gidansa na Almere na tsawon shekaru biyu. Da yake shirin buga matsayinsa na ɗan wasan tsakiya ko kuma ɗan wasan gaba, ya zira kwallaye goma sha ɗaya a wasanni sittin. A Omniworld, ya haɗu da mataimakin mai horarwa Peter van Vossen wanda daga baya zai sake haɗuwa da shi a AGOVV .
=== AGOVV Apeldoorn ===
A ranar 3 ga Fabrairu, 2009, an sanar da cewa Mulders ya sanya hannu da AGOVV a Apeldoorn na tsawon kakar wasa biyu kuma ya fara horo da gaske a lokacin bazara na wannan shekarar tare da masu horarwa John van den Brom da Peter van Vossen. A lokacin da Van den Brom ke kula da Mulders ne Mulders ya bunƙasa tare da ƙungiyar kuma a cikin sa'o'i biyu ya buga mafi kyawun kakarsa a 2009–10 tare da irin su abokan wasansa [[Haihuwar Chadli|Nacer Chadli]], [[Ramon Leeuwin]], Chiró N'Toko, [[Jeremy Bokila]], inda AGOVV ta kai wasan share fage na ci gaba. A ƙarshen Afrilu 2011, an sanar da cewa ya sanya hannu kan yarjejeniyar shekaru biyu tare da zaɓin wani shekara tare da ADO Den Haag.
=== ADO Den Haag ===
An yi ta rade-radin cewa tsohon kocin Mulders a AGOVV Apeldoorn, John van den Brom, yana son kawo shi sabuwar kulob dinsa ADO Den Haag, amma tattaunawar neman gurbin shiga kulob din ta ci tura. [1] A ƙarshen lokacin canja wurin hunturu, a watan Janairun 2011, an ruwaito Zwolle yana neman Mulders don canja wurin tsakiyar kakar wasa na minti na ƙarshe. [2] A ƙarshen Afrilun 2011, an sanar da cewa ya sanya hannu kan yarjejeniyar shekaru biyu tare da zaɓin wani shekara tare da ADO Den Haag. [3]
Mulders ya fara buga gasar UEFA Europa League a Den Haag a ranar 4 ga Agusta 2011, ya bayyana a matsayin wanda zai maye gurbin [[Ahmed Ammi]] a minti na 32 da kungiyar Omonia ta Cyprus a zagaye na uku na cancantar shiga gasar. Den Haag ya yi nasara da ci 1-0 amma ya sha kashi a jimilla da ci 3-1.
Bayan lokutan 11 a cikin Eerste Divisie, Mulders ya fara halarta a cikin Eredivisie akan 7 Agusta 2011 da Vitesse .
=== Ƙungiyar Chiangrai ===
A watan Janairun 2013, an ruwaito cewa Mulders ta sami tayin daga Chiangrai United a gasar Premier ta Thailand, amma dukkan bangarorin biyu ba su cimma matsaya ta ƙarshe ba kafin a rufe kasuwar musayar 'yan wasa ta hunturu.
Kafin ƙarshen kwangilar Mulders da ADO Den Haag, da kuma goyon bayan tsohon abokin wasansa Adnan Barakat daga Cambuur, Mulders ya yi tafiya zuwa Thailand a watan Yulin 2013 don buga wasan gwaji ga Chiangrai United. Duk da haka, sabon kocin Chiangrai bai ba shi tayin shiga ƙungiyar ba.
=== Ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta duniya ===
A matsayinsa na ɗan wasa mai zaman kansa, a watan Yulin 2013, Mulders ya ba da kwangilarsa ga Global FC kafin kakar wasansu ta neman shiga gasar cin kofin Singapore.
=== Cambuur ===
A ranar 20 ga Janairun 2014, Mulders ya sanya hannu kan yarjejeniyar wasan ƙwallon ƙafa da ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Holland Eredivisie ta Cambuur har zuwa ƙarshen kakar wasa ta 2013-14.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
fazjq1q7p94mfv7fuyseryulbhty2rs
831177
831176
2026-05-06T15:39:22Z
Sardeeq
39275
831177
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Paul de la Cruz Mulders''' (an haife shi a ranar 16 ga Janairu 1981) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya mai kai hari]] . Ceres–Negros ne ya sanya hannu a ƙarshe a gasar ƙwallon ƙafa ta Philippines . Mulders shi ma memba ne na ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Philippines . Ya taɓa bugawa HFC Haarlem, FC Omniworld, AGOVV Apeldoorn, ADO Den Haag, Global Cebu da Cambuur . {{As of|2024}} Shafin yanar gizo na Ƙungiyoyin Ƙwallon Ƙafa na Ƙasa ya nuna wasansa na ƙarshe a Philippines kamar yadda yake a shekarar 2018, da kuma wasansa na ƙarshe a kulob a shekarar 2019. <ref>{{NFT player|43837}}</ref>
== Aikin kulob ==
=== Shekarun farko ===
An haife shi a [[Amsterdam]], Mulders shine ƙaramin ɗan Leo Mulders ɗan ƙasar Holland da mahaifiyar Filipina Ofelia de la Cruz daga Isabela, Ilagan . Mulders ya fara ƙwallon ƙafa ta matasa a AVV Zeeburgia yana da shekaru huɗu har sai da Ajax ta leƙe shi yana da shekaru takwas kuma ya yi horo a Ajax Academy har sai da ya kai shekaru 16.
=== HFC Haarlem ===
Mulders ya ci gaba da taka leda a HFC Haarlem a shekarar 1997 inda tsoffin 'yan wasan matasa na Ajax da yawa suka tafi don ci gaba da neman ƙwallon ƙafa. Ya fara buga wasa a ƙungiyar Eerste Division yana da shekaru 19 a ranar 14 ga Oktoba 2000 a kan BV Veendam . Abin lura shi ne, a ranar 6 ga Agusta 2003, Mulders ya zura ƙwallo a kan ƙungiyar abokan hamayyar da ta ƙunshi [[Zlatan Ibrahimović]] da Wamberto a wasan sada zumunci da Ajax a filin wasa na Amsterdam Arena . Ya lashe wasanni 114 kuma ya zira kwallaye 20 ga Haarlem a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe]] daga 2000 zuwa 2005 kuma ya burge mai horar da 'yan wasa, Roy Wesseling .
=== Cambuur ===
A matsayinsa na ɗan wasa bayan kakar wasa ta 2005, Wesseling ya kawo Mulders da abokin wasansa Rick Hooijboer tare da shi zuwa Cambuur . Mulders mai shekaru 24 a lokacin ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da ƙungiyar Frisian . Zai buga wasanni sittin a Leeuwarders kuma ya zira kwallaye biyar a matsayin ɗan wasan gaba . Cambuur, wanda matsalolin kuɗi suka mamaye shi, ya gaza cimma burinsa na hawa matsayin Jupiler League a kakar wasa ta biyu ta Mulders tare da ƙungiyar. Sakamakon haka, ba a sabunta kwantiraginsa da wasu 'yan wasa shida ba.
=== FC Omniworld ===
Kafin kakar wasa ta 2007-08 ta fara, Mulders ya yi ɗan gajeren rashin nasara a gasar ƙwallon ƙafa ta Austria a lokacin hutun bazara kafin daga bisani ya sanya hannu da FC Omniworld a bayan gidansa na Almere na tsawon shekaru biyu. Da yake shirin buga matsayinsa na ɗan wasan tsakiya ko kuma ɗan wasan gaba, ya zira kwallaye goma sha ɗaya a wasanni sittin. A Omniworld, ya haɗu da mataimakin mai horarwa Peter van Vossen wanda daga baya zai sake haɗuwa da shi a AGOVV .
=== AGOVV Apeldoorn ===
A ranar 3 ga Fabrairu, 2009, an sanar da cewa Mulders ya sanya hannu da AGOVV a Apeldoorn na tsawon kakar wasa biyu kuma ya fara horo da gaske a lokacin bazara na wannan shekarar tare da masu horarwa John van den Brom da Peter van Vossen. A lokacin da Van den Brom ke kula da Mulders ne Mulders ya bunƙasa tare da ƙungiyar kuma a cikin sa'o'i biyu ya buga mafi kyawun kakarsa a 2009–10 tare da irin su abokan wasansa [[Haihuwar Chadli|Nacer Chadli]], [[Ramon Leeuwin]], Chiró N'Toko, [[Jeremy Bokila]], inda AGOVV ta kai wasan share fage na ci gaba. A ƙarshen Afrilu 2011, an sanar da cewa ya sanya hannu kan yarjejeniyar shekaru biyu tare da zaɓin wani shekara tare da ADO Den Haag.
=== ADO Den Haag ===
An yi ta rade-radin cewa tsohon kocin Mulders a AGOVV Apeldoorn, John van den Brom, yana son kawo shi sabuwar kulob dinsa ADO Den Haag, amma tattaunawar neman gurbin shiga kulob din ta ci tura. [1] A ƙarshen lokacin canja wurin hunturu, a watan Janairun 2011, an ruwaito Zwolle yana neman Mulders don canja wurin tsakiyar kakar wasa na minti na ƙarshe. [2] A ƙarshen Afrilun 2011, an sanar da cewa ya sanya hannu kan yarjejeniyar shekaru biyu tare da zaɓin wani shekara tare da ADO Den Haag. [3]
Mulders ya fara buga gasar UEFA Europa League a Den Haag a ranar 4 ga Agusta 2011, ya bayyana a matsayin wanda zai maye gurbin [[Ahmed Ammi]] a minti na 32 da kungiyar Omonia ta Cyprus a zagaye na uku na cancantar shiga gasar. Den Haag ya yi nasara da ci 1-0 amma ya sha kashi a jimilla da ci 3-1.
Bayan lokutan 11 a cikin Eerste Divisie, Mulders ya fara halarta a cikin Eredivisie akan 7 Agusta 2011 da Vitesse .
=== Ƙungiyar Chiangrai ===
A watan Janairun 2013, an ruwaito cewa Mulders ta sami tayin daga Chiangrai United a gasar Premier ta Thailand, amma dukkan bangarorin biyu ba su cimma matsaya ta ƙarshe ba kafin a rufe kasuwar musayar 'yan wasa ta hunturu.
Kafin ƙarshen kwangilar Mulders da ADO Den Haag, da kuma goyon bayan tsohon abokin wasansa Adnan Barakat daga Cambuur, Mulders ya yi tafiya zuwa Thailand a watan Yulin 2013 don buga wasan gwaji ga Chiangrai United. Duk da haka, sabon kocin Chiangrai bai ba shi tayin shiga ƙungiyar ba.
=== Ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta duniya ===
A matsayinsa na ɗan wasa mai zaman kansa, a watan Yulin 2013, Mulders ya ba da kwangilarsa ga Global FC kafin kakar wasansu ta neman shiga gasar cin kofin Singapore.
=== Cambuur ===
A ranar 20 ga Janairun 2014, Mulders ya sanya hannu kan yarjejeniyar wasan ƙwallon ƙafa da ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Holland Eredivisie ta Cambuur har zuwa ƙarshen kakar wasa ta 2013-14.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
h14hso3lfkefy7wswu2de46a6c6jmhz
Dick Mulderij
0
149585
831178
2026-05-06T15:40:43Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1260710745|Dick Mulderij]]"
831178
wikitext
text/x-wiki
'''Hendrikus''' " '''Dick''' " '''Mulderij''' (9 ga Oktoba 1949 - 27 ga Oktoba 2020) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya na tsakiya]] .
== Aikin kulob ==
An haife shi a Apeldoorn, Mulderij ya fara aikinsa a ƙungiyar 'yan wasan gida ta WSV Apeldoorn, daga baya ya koma ƙungiyar Tweede Divisie ta AGOVV . Ya bar su zuwa Heracles '74 a shekarar 1971 bayan da aka sauke AGOVV daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>[https://www.agovv.nl/1/1205/in-memoriam-dick-mulderij-1949-2020-meedogenloos-eerlijk-en-geliefd/ In memoriam Dick Mulderij (1949-2020): meedogenloos, eerlijk en geliefd] - GOVV {{In lang|nl}}</ref> Daga nan ya buga wasa a Eredivisie don Vitesse (tare da Gerard Somer ya koma wani wuri a 1975) <ref>[https://www.rtvoost.nl/nieuws/2054036/gerard-somer-go-ahead-en-heracles-hebben-allebei-te-weinig-scorend-vermogen Gerard Somer: "Go Ahead en Heracles hebben allebei te weinig scorend vermogen"] - RTV Oost {{In lang|nl}}</ref> bayan ya sami ci gaba daga Eerste Divisie tare da su a 1976-77 <ref name="Vitesse">[https://www.vitesse.nl/nl/nieuws/detail/8713/in-memoriam-oud-speler-dick-mulderij IN MEMORIAM: OUD-SPELER DICK MULDERIJ] - SBV Vitesse {{In lang|nl}}</ref> sannan ya koma ƙungiyar abokan hamayyarsu ta NEC bayan da Vitesse ta koma mataki na biyu a 1980. Bayan rashin nasara a wasan ƙarshe na Kofin KNVB na 1983 ga Ajax, Mulderij ya buga wasa da NEC a gasar cin kofin zakarun Turai ta 1983-84 inda ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Spain [[FC Barcelona]] ta doke su a zagaye na biyu. <ref>[https://www.gld.nl/nieuws/2477719/oud-vitessenaar-en-necer-dick-mulderij-71-overleden Oud-Vitessenaar en NEC'er Dick Mulderij (71) overleden] - Omroep Gelderland {{In lang|nl}}</ref> Ya canza rigarsa da Johan Cruyff bayan kammala gasar cin kofin 1983, ta zama ta ƙarshe da Cruyff ya saka wa Ajax <ref>[https://www.gelderlander.nl/nec/mulderij-droeg-shirt-cruijff-onder-pak~a3547cd5/ Mulderij droeg shirt Cruijff onder pak] - Gelderlander {{In lang|nl}}</ref> kuma daga baya aka yi gwanjonsa don Gidauniyar Ciwon daji. <ref>[https://www.parool.nl/nieuws/laatste-ajaxshirt-van-cruijff-voor-5140-euro~b0a8bc20/ Laatste Ajaxshirt van Cruijff voor 5140 euro] - Parool {{In lang|nl}}</ref> Mulderij ya yi ritaya daga wasa a shekarar 1984.
Ya tara wasanni sama da 500 a ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>[https://www.destentor.nl/regio-apeldoorn/apeldoornse-voetbalwereld-verliest-markant-figuur-voormalig-prof-en-trainer-dick-mulderij-71-overleden~a0570fee/ Apeldoornse voetbalwereld verliest ‘markant figuur’: voormalig prof én trainer Dick Mulderij (71) overleden] - De Stentor {{In lang|nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Mulderij ya koma Vitesse don zama kocin matasa sannan daga baya ya jagoranci ƙungiyoyin 'yan wasa na AGOVV da WSV. <ref name="Vitesse">[https://www.vitesse.nl/nl/nieuws/detail/8713/in-memoriam-oud-speler-dick-mulderij IN MEMORIAM: OUD-SPELER DICK MULDERIJ] - SBV Vitesse {{In lang|nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Bayan ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa, Mulderij yana gudanar da wani kamfanin inshora. Ya auri Ineke kuma suna da 'ya'ya uku. Suna zaune a Klarenbeek .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutattun 2020]]
[[Rukuni:Haifaffun 1949]]
dsaogakkrf7l0agyxkfhrzccq6tsn52
831179
831178
2026-05-06T15:41:01Z
Sardeeq
39275
831179
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Hendrikus''' " '''Dick''' " '''Mulderij''' (9 ga Oktoba 1949 - 27 ga Oktoba 2020) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya na tsakiya]] .
== Aikin kulob ==
An haife shi a Apeldoorn, Mulderij ya fara aikinsa a ƙungiyar 'yan wasan gida ta WSV Apeldoorn, daga baya ya koma ƙungiyar Tweede Divisie ta AGOVV . Ya bar su zuwa Heracles '74 a shekarar 1971 bayan da aka sauke AGOVV daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>[https://www.agovv.nl/1/1205/in-memoriam-dick-mulderij-1949-2020-meedogenloos-eerlijk-en-geliefd/ In memoriam Dick Mulderij (1949-2020): meedogenloos, eerlijk en geliefd] - GOVV {{In lang|nl}}</ref> Daga nan ya buga wasa a Eredivisie don Vitesse (tare da Gerard Somer ya koma wani wuri a 1975) <ref>[https://www.rtvoost.nl/nieuws/2054036/gerard-somer-go-ahead-en-heracles-hebben-allebei-te-weinig-scorend-vermogen Gerard Somer: "Go Ahead en Heracles hebben allebei te weinig scorend vermogen"] - RTV Oost {{In lang|nl}}</ref> bayan ya sami ci gaba daga Eerste Divisie tare da su a 1976-77 <ref name="Vitesse">[https://www.vitesse.nl/nl/nieuws/detail/8713/in-memoriam-oud-speler-dick-mulderij IN MEMORIAM: OUD-SPELER DICK MULDERIJ] - SBV Vitesse {{In lang|nl}}</ref> sannan ya koma ƙungiyar abokan hamayyarsu ta NEC bayan da Vitesse ta koma mataki na biyu a 1980. Bayan rashin nasara a wasan ƙarshe na Kofin KNVB na 1983 ga Ajax, Mulderij ya buga wasa da NEC a gasar cin kofin zakarun Turai ta 1983-84 inda ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Spain [[FC Barcelona]] ta doke su a zagaye na biyu. <ref>[https://www.gld.nl/nieuws/2477719/oud-vitessenaar-en-necer-dick-mulderij-71-overleden Oud-Vitessenaar en NEC'er Dick Mulderij (71) overleden] - Omroep Gelderland {{In lang|nl}}</ref> Ya canza rigarsa da Johan Cruyff bayan kammala gasar cin kofin 1983, ta zama ta ƙarshe da Cruyff ya saka wa Ajax <ref>[https://www.gelderlander.nl/nec/mulderij-droeg-shirt-cruijff-onder-pak~a3547cd5/ Mulderij droeg shirt Cruijff onder pak] - Gelderlander {{In lang|nl}}</ref> kuma daga baya aka yi gwanjonsa don Gidauniyar Ciwon daji. <ref>[https://www.parool.nl/nieuws/laatste-ajaxshirt-van-cruijff-voor-5140-euro~b0a8bc20/ Laatste Ajaxshirt van Cruijff voor 5140 euro] - Parool {{In lang|nl}}</ref> Mulderij ya yi ritaya daga wasa a shekarar 1984.
Ya tara wasanni sama da 500 a ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>[https://www.destentor.nl/regio-apeldoorn/apeldoornse-voetbalwereld-verliest-markant-figuur-voormalig-prof-en-trainer-dick-mulderij-71-overleden~a0570fee/ Apeldoornse voetbalwereld verliest ‘markant figuur’: voormalig prof én trainer Dick Mulderij (71) overleden] - De Stentor {{In lang|nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Mulderij ya koma Vitesse don zama kocin matasa sannan daga baya ya jagoranci ƙungiyoyin 'yan wasa na AGOVV da WSV. <ref name="Vitesse">[https://www.vitesse.nl/nl/nieuws/detail/8713/in-memoriam-oud-speler-dick-mulderij IN MEMORIAM: OUD-SPELER DICK MULDERIJ] - SBV Vitesse {{In lang|nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Bayan ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa, Mulderij yana gudanar da wani kamfanin inshora. Ya auri Ineke kuma suna da 'ya'ya uku. Suna zaune a Klarenbeek .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutattun 2020]]
[[Rukuni:Haifaffun 1949]]
meel4w5qt9d2pcmh46sa1npz0ybslrh
Karol Mondek
0
149586
831180
2026-05-06T15:42:28Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1350419998|Karol Mondek]]"
831180
wikitext
text/x-wiki
'''Karol Mondek''' (an haife shi 2 Yuni 1991) ɗan ƙwallon ƙafa ne na Slovak wanda ke taka leda a matsayin winger na ViOn Zlaté Moravce .
== Ƙididdigar aiki ==
{{Updated|29 June 2015}}
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
! colspan="2" | Kofin ƙasa {{Efn|Includes [[Slovak Cup]]}}
! colspan="2" | Turai
! colspan="2" | Jimilla
|-
! Sashe
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
|-
| rowspan="3" | AS Trenčín
| 2010–11
| 2. Gasar La Liga
| 15
| 0
| 2
| 0
| colspan="2" | —
| 17
| 0
|-
| 2011–12
| Gasar Farko ta Slovakia
| 6
| 0
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 6
| 0
|-
! colspan="2" | Jimillar aiki
! 21
! 0
! 2
! 0
! colspan="2" | —
! 23
! 0
|-
| AGOVV Apeldoorn
| 2011–12
| Eerste Division
| 14
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 14
| 0
|-
| rowspan="4" | AS Trenčín
| 2012–13
| Gasar Farko ta Slovakia
| 23
| 1
| 2
| 0
| 0
| 0
| 25
| 1
|-
| 2013–14
| Gasar Farko ta Slovakia
| 26
| 4
| 1
| 0
| 4 {{Efn|Appearances in [[UEFA Europa League]]}}
| 0
| 31
| 4
|-
| 2014–15
| Gasar Farko ta Slovakia
| 28
| 0
| 7
| 1
| 4 [ b ]
| 0
| 39
| 1
|-
! colspan="2" | Jimillar aiki
! 77
! 0
! 10
! 1
! 8
! 0
! 95
! 6
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 112
! 5
! 12
! 1
! 8
! 0
! 132
! 6
|}
== Daraja ==
'''AS Trenčín''' <ref>{{Cite web |title=Karol Mondek |url=http://www.90minut.pl/kariera.php?id=33659 |access-date=3 June 2024 |website=90minut.pl |language=pl}}</ref>
* Gasar Kwallon Kafa ta Farko ta Slovakia : 2014–15
* Kofin Slovak : 2014–15
'''Raków Częstochowa'''
* Gasar Cin Kofin Zakarun Turai : 2018–19 <ref>{{Cite web |date=13 June 2019 |title=Jak punktowali mistrzowie 1 ligi? |url=https://1liga.org/aktualnosci/jak-punktowali-mistrzowie-1-ligi-8005#:~:text=Raków%20Częstochowa%20w%20minionym%20sezonie,całe%20rozgrywki%20aż%2070%20punktów. |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20230608194106/https://1liga.org/aktualnosci/jak-punktowali-mistrzowie-1-ligi-8005#:~:text=Raków%20Częstochowa%20w%20minionym%20sezonie,całe%20rozgrywki%20aż%2070%20punktów. |archive-date=8 June 2023 |access-date=8 June 2023 |website=1liga.org |language=pl}}</ref>
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{Soccerway|karol--mondek/196045}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1991]]
5alhkw9lmc9a4s44pb663c8v910qcw5
831181
831180
2026-05-06T15:42:51Z
Sardeeq
39275
831181
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Karol Mondek''' (an haife shi 2 Yuni 1991) ɗan ƙwallon ƙafa ne na Slovak wanda ke taka leda a matsayin winger na ViOn Zlaté Moravce .
== Ƙididdigar aiki ==
{{Updated|29 June 2015}}
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
! colspan="2" | Kofin ƙasa {{Efn|Includes [[Slovak Cup]]}}
! colspan="2" | Turai
! colspan="2" | Jimilla
|-
! Sashe
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
|-
| rowspan="3" | AS Trenčín
| 2010–11
| 2. Gasar La Liga
| 15
| 0
| 2
| 0
| colspan="2" | —
| 17
| 0
|-
| 2011–12
| Gasar Farko ta Slovakia
| 6
| 0
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 6
| 0
|-
! colspan="2" | Jimillar aiki
! 21
! 0
! 2
! 0
! colspan="2" | —
! 23
! 0
|-
| AGOVV Apeldoorn
| 2011–12
| Eerste Division
| 14
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 14
| 0
|-
| rowspan="4" | AS Trenčín
| 2012–13
| Gasar Farko ta Slovakia
| 23
| 1
| 2
| 0
| 0
| 0
| 25
| 1
|-
| 2013–14
| Gasar Farko ta Slovakia
| 26
| 4
| 1
| 0
| 4 {{Efn|Appearances in [[UEFA Europa League]]}}
| 0
| 31
| 4
|-
| 2014–15
| Gasar Farko ta Slovakia
| 28
| 0
| 7
| 1
| 4 [ b ]
| 0
| 39
| 1
|-
! colspan="2" | Jimillar aiki
! 77
! 0
! 10
! 1
! 8
! 0
! 95
! 6
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 112
! 5
! 12
! 1
! 8
! 0
! 132
! 6
|}
== Daraja ==
'''AS Trenčín''' <ref>{{Cite web |title=Karol Mondek |url=http://www.90minut.pl/kariera.php?id=33659 |access-date=3 June 2024 |website=90minut.pl |language=pl}}</ref>
* Gasar Kwallon Kafa ta Farko ta Slovakia : 2014–15
* Kofin Slovak : 2014–15
'''Raków Częstochowa'''
* Gasar Cin Kofin Zakarun Turai : 2018–19 <ref>{{Cite web |date=13 June 2019 |title=Jak punktowali mistrzowie 1 ligi? |url=https://1liga.org/aktualnosci/jak-punktowali-mistrzowie-1-ligi-8005#:~:text=Raków%20Częstochowa%20w%20minionym%20sezonie,całe%20rozgrywki%20aż%2070%20punktów. |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20230608194106/https://1liga.org/aktualnosci/jak-punktowali-mistrzowie-1-ligi-8005#:~:text=Raków%20Częstochowa%20w%20minionym%20sezonie,całe%20rozgrywki%20aż%2070%20punktów. |archive-date=8 June 2023 |access-date=8 June 2023 |website=1liga.org |language=pl}}</ref>
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{Soccerway|karol--mondek/196045}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1991]]
n2fag8fcxzlyu85gzzpm8dwjqwdhyvp
Jan Michels
0
149587
831182
2026-05-06T15:43:52Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1243549569|Jan Michels]]"
831182
wikitext
text/x-wiki
'''Jan Michels''' (an haife shi a ranar 8 ga Satumba, 1970) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne ɗan ƙasar Holland wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan tsakiya]] . Ƙungiyarsa ta farko ta ƙwararru ita ce [[PEC Zwolle]] a shekarar 1990. Daga baya ya buga wasa da Go Ahead Eagles, Motherwell a Scotland, Sparta Rotterdam, FC Den Bosch da AGOVV Apeldoorn . <ref>{{Cite web |title=Jan Michels |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Jan-Michels.htm |access-date=February 9, 2010 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
== Sana'a ==
Ya buga wasa na tsawon shekaru biyar a FC Den Bosch, inda ya lashe gasar Eredivisie sau uku - a kakar wasa ta 1998–99, 2000–01 da 2003–04 . [1] Bayan ya buga wasanni biyu tare da Excelsior '31, Michels ya sanar da yin ritaya daga buga ƙwallon ƙafa a watan Yulin 2010. [2]
Bayan aikinsa na wasa, ya fara kamfanin gine-gine. Kafin kakar wasa ta 2020-21, an nada shi mataimakin kocin ƙungiyar CSV Apeldoorn ta ƙananan ƙungiyoyi.
== Daraja ==
'''Den Bosch''' <ref>{{Cite web |title=Historie |url=https://www.fcdenbosch.nl/club/historie-2/historie/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200930192354/https://www.fcdenbosch.nl/club/historie-2/historie/ |archive-date=30 September 2020 |access-date=11 April 2021 |website=FC Den Bosch |language=nl}}</ref>
* Eerste Divisie : 1998-99, 2000-01, 2003-04
== My ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1970]]
ecc77zp74jy359qrrv798j8v6nzugmo
831183
831182
2026-05-06T15:44:16Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1243549569|Jan Michels]]"
831183
wikitext
text/x-wiki
'''Jan Michels''' (an haife shi a ranar 8 ga Satumba, 1970) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne ɗan ƙasar Holland wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan tsakiya]] . Ƙungiyarsa ta farko ta ƙwararru ita ce [[PEC Zwolle]] a shekarar 1990. Daga baya ya buga wasa da Go Ahead Eagles, Motherwell a Scotland, Sparta Rotterdam, FC Den Bosch da AGOVV Apeldoorn . <ref>{{Cite web |title=Jan Michels |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Jan-Michels.htm |access-date=February 9, 2010 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
== Sana'a ==
Ya buga wasa na tsawon shekaru biyar a FC Den Bosch, inda ya lashe gasar Eredivisie sau uku - a kakar wasa ta 1998–99, 2000–01 da 2003–04 . [1] Bayan ya buga wasanni biyu tare da Excelsior '31, Michels ya sanar da yin ritaya daga buga ƙwallon ƙafa a watan Yulin 2010. [2]
Bayan aikinsa na wasa, ya fara kamfanin gine-gine. Kafin kakar wasa ta 2020-21, an nada shi mataimakin kocin ƙungiyar CSV Apeldoorn ta ƙananan ƙungiyoyi.
== Daraja ==
'''Den Bosch''' <ref>{{Cite web |title=Historie |url=https://www.fcdenbosch.nl/club/historie-2/historie/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200930192354/https://www.fcdenbosch.nl/club/historie-2/historie/ |archive-date=30 September 2020 |access-date=11 April 2021 |website=FC Den Bosch |language=nl}}</ref>
* Eerste Divisie : 1998-99, 2000-01, 2003-04
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1970]]
kdj1y12jxhbr1y5u9gbk2e30pn9p6mj
831184
831183
2026-05-06T15:44:36Z
Sardeeq
39275
831184
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Jan Michels''' (an haife shi a ranar 8 ga Satumba, 1970) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne ɗan ƙasar Holland wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan tsakiya]] . Ƙungiyarsa ta farko ta ƙwararru ita ce [[PEC Zwolle]] a shekarar 1990. Daga baya ya buga wasa da Go Ahead Eagles, Motherwell a Scotland, Sparta Rotterdam, FC Den Bosch da AGOVV Apeldoorn . <ref>{{Cite web |title=Jan Michels |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Jan-Michels.htm |access-date=February 9, 2010 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
== Sana'a ==
Ya buga wasa na tsawon shekaru biyar a FC Den Bosch, inda ya lashe gasar Eredivisie sau uku - a kakar wasa ta 1998–99, 2000–01 da 2003–04 . [1] Bayan ya buga wasanni biyu tare da Excelsior '31, Michels ya sanar da yin ritaya daga buga ƙwallon ƙafa a watan Yulin 2010. [2]
Bayan aikinsa na wasa, ya fara kamfanin gine-gine. Kafin kakar wasa ta 2020-21, an nada shi mataimakin kocin ƙungiyar CSV Apeldoorn ta ƙananan ƙungiyoyi.
== Daraja ==
'''Den Bosch''' <ref>{{Cite web |title=Historie |url=https://www.fcdenbosch.nl/club/historie-2/historie/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200930192354/https://www.fcdenbosch.nl/club/historie-2/historie/ |archive-date=30 September 2020 |access-date=11 April 2021 |website=FC Den Bosch |language=nl}}</ref>
* Eerste Divisie : 1998-99, 2000-01, 2003-04
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1970]]
ownd098lh1m9f6b4hqna61knjt37tfn
Florian Riedel
0
149588
831185
2026-05-06T15:45:20Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1348290791|Florian Riedel]]"
831185
wikitext
text/x-wiki
'''Florian Riedel''' (an haife shi a ranar 9 ga Afrilu 1990) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] na Jamus wanda a matsayin ɗan [[Mai buga baya|wasan baya na dama]] a ƙungiyar Regionalliga Nord ta TSV Havelse .
== Sana'a ==
An haifi Riedel a Werdau, Gabashin Jamus . Ya fara aikinsa na ƙwararru tare da Hertha BSC, inda ya fara bugawa a ranar 31 ga Yuli 2008 a zagaye na biyu na cancantar shiga gasar cin kofin UEFA ta 2008-09 a wasan zagaye na biyu na gasar cin kofin UEFA da Nistru Otaci . An maye gurbinsa a minti na 63. A ranar 31 ga Agusta 2010, ranar ƙarshe ta lokacin canja wuri, Riedel ya bar Hertha BSC, bayan an mayar da shi ƙungiyar 'yan wasa ta reserves, ya koma ƙungiyar AGOVV Apeldoorn ta ƙasar Holland. [1]
A lokacin bazara na 2012, Riedel ya koma FC Kaiserslautern . Bayan wasanni 12 a gasar Bundesliga ta 2, kuma bayan ya buga wasa mafi yawa a ƙungiyar 'yan wasa ta reserve, an sallame shi daga kwangilarsa a lokacin bazara na 2015.
A ranar 19 ga Janairun 2016, Riedel ya sanya hannu kan yarjejeniyar Eintracht Trier har zuwa watan Yunin 2017.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
1deic2i8lvg06vj9fv2wbshibre5xwm
831186
831185
2026-05-06T15:46:32Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1348290791|Florian Riedel]]"
831186
wikitext
text/x-wiki
'''Florian Riedel''' (an haife shi a ranar 9 ga Afrilu 1990) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] na Jamus wanda a matsayin ɗan [[Mai buga baya|wasan baya na dama]] a ƙungiyar Regionalliga Nord ta TSV Havelse.<ref>AGOVV trekt Florian Riedel aan!" (in Dutch). AGOVV Apeldoorn. 31 August 2010. Retrieved 23 September 2010.</ref><ref>"Vereinsloser Riedel soll Triers Defensive verstärken". ''kicker Online'' (in German). 19 January 2016. Retrieved 18 August 2016.</ref>
== Sana'a ==
An haifi Riedel a Werdau, Gabashin Jamus . Ya fara aikinsa na ƙwararru tare da Hertha BSC, inda ya fara bugawa a ranar 31 ga Yuli 2008 a zagaye na biyu na cancantar shiga gasar cin kofin UEFA ta 2008-09 a wasan zagaye na biyu na gasar cin kofin UEFA da Nistru Otaci . An maye gurbinsa a minti na 63. A ranar 31 ga Agusta 2010, ranar ƙarshe ta lokacin canja wuri, Riedel ya bar Hertha BSC, bayan an mayar da shi ƙungiyar 'yan wasa ta reserves, ya koma ƙungiyar AGOVV Apeldoorn ta ƙasar Holland. [1]
A lokacin bazara na 2012, Riedel ya koma FC Kaiserslautern . Bayan wasanni 12 a gasar Bundesliga ta 2, kuma bayan ya buga wasa mafi yawa a ƙungiyar 'yan wasa ta reserve, an sallame shi daga kwangilarsa a lokacin bazara na 2015.
A ranar 19 ga Janairun 2016, Riedel ya sanya hannu kan yarjejeniyar Eintracht Trier har zuwa watan Yunin 2017.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
r3wr1trke7ulx5l7dav4xgivewv4l9g
831187
831186
2026-05-06T15:46:51Z
Sardeeq
39275
831187
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Florian Riedel''' (an haife shi a ranar 9 ga Afrilu 1990) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] na Jamus wanda a matsayin ɗan [[Mai buga baya|wasan baya na dama]] a ƙungiyar Regionalliga Nord ta TSV Havelse.<ref>AGOVV trekt Florian Riedel aan!" (in Dutch). AGOVV Apeldoorn. 31 August 2010. Retrieved 23 September 2010.</ref><ref>"Vereinsloser Riedel soll Triers Defensive verstärken". ''kicker Online'' (in German). 19 January 2016. Retrieved 18 August 2016.</ref>
== Sana'a ==
An haifi Riedel a Werdau, Gabashin Jamus . Ya fara aikinsa na ƙwararru tare da Hertha BSC, inda ya fara bugawa a ranar 31 ga Yuli 2008 a zagaye na biyu na cancantar shiga gasar cin kofin UEFA ta 2008-09 a wasan zagaye na biyu na gasar cin kofin UEFA da Nistru Otaci . An maye gurbinsa a minti na 63. A ranar 31 ga Agusta 2010, ranar ƙarshe ta lokacin canja wuri, Riedel ya bar Hertha BSC, bayan an mayar da shi ƙungiyar 'yan wasa ta reserves, ya koma ƙungiyar AGOVV Apeldoorn ta ƙasar Holland. [1]
A lokacin bazara na 2012, Riedel ya koma FC Kaiserslautern . Bayan wasanni 12 a gasar Bundesliga ta 2, kuma bayan ya buga wasa mafi yawa a ƙungiyar 'yan wasa ta reserve, an sallame shi daga kwangilarsa a lokacin bazara na 2015.
A ranar 19 ga Janairun 2016, Riedel ya sanya hannu kan yarjejeniyar Eintracht Trier har zuwa watan Yunin 2017.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
c5axr1dahum4hnqebkmspm71gwfwivo
Peter Reekers
0
149589
831188
2026-05-06T15:47:37Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1243674201|Peter Reekers]]"
831188
wikitext
text/x-wiki
'''Peter Reekers''' (an haife shi a ranar 2 ga Yuni 1981) ƙwararren kocin [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland kuma tsohon ɗan wasa wanda ke aiki a matsayin mataimakin manaja na Heracles Almelo . <ref>{{Cite web |date=7 August 2020 |title=Peter Reekers langer bij Jong Oranje |url=https://www.onsoranje.nl/nieuws/jong-oranje/78131/peter-reekers-blijft-bij-jong-oranje |access-date=26 January 2021 |website=onsoranje.nl |publisher=[[Royal Dutch Football Association]] |language=Dutch}}</ref> <ref>{{Cite web |date=7 August 2020 |title=Peter Reekers blijft langer assistent bij Jong Oranje |url=https://www.heracles.nl/2020/08/07/peter-reekers-blijft-langer-assistent-bij-jong-oranje/ |access-date=26 January 2021 |website=heracles.nl |publisher=[[Heracles Almelo]] |language=Dutch}}</ref>
A lokacin da yake buga wasa, ya buga wasa a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya na tsakiya]] ga DETO, Heracles Almelo, VVV-Venlo da AGOVV .
== Aikin koyarwa ==
A watan Agusta na 2019, an ɗauki Reekers a matsayin kocin ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa ta Netherlands 'yan ƙasa da shekara 21 ; matsayin da ya samu ya haɗa da aikinsa na kocin Jong Heracles da kuma mataimakin kocin ƙungiyar farko ta ƙungiyar, Heracles Almelo . [1] Shekara guda bayan haka, a watan Agusta na 2020, Reekers ya tsawaita kwangilarsa da KNVB har zuwa zagaye na ƙarshe na Gasar Cin Kofin Turai ta 2021. [2] Reekers ya bar matsayinsa a Heraclas da kuma ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa a ƙarshen kakar wasa ta 2020-21. [3] [4]
A watan Yunin 2021, an nada shi mataimakin kocin [[SC Heerenveen]] . A watan Yulin 2023, ya koma Heracles Almelo a matsayin mataimakin koci a ƙarƙashin manaja John Lammers .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
jeiphd0517r29h99w9chc9ycnxnt1xb
831189
831188
2026-05-06T15:48:18Z
Sardeeq
39275
831189
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Peter Reekers''' (an haife shi a ranar 2 ga Yuni 1981) ƙwararren kocin [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland kuma tsohon ɗan wasa wanda ke aiki a matsayin mataimakin manaja na Heracles Almelo . <ref>{{Cite web |date=7 August 2020 |title=Peter Reekers langer bij Jong Oranje |url=https://www.onsoranje.nl/nieuws/jong-oranje/78131/peter-reekers-blijft-bij-jong-oranje |access-date=26 January 2021 |website=onsoranje.nl |publisher=[[Royal Dutch Football Association]] |language=Dutch}}</ref> <ref>{{Cite web |date=7 August 2020 |title=Peter Reekers blijft langer assistent bij Jong Oranje |url=https://www.heracles.nl/2020/08/07/peter-reekers-blijft-langer-assistent-bij-jong-oranje/ |access-date=26 January 2021 |website=heracles.nl |publisher=[[Heracles Almelo]] |language=Dutch}}</ref>
A lokacin da yake buga wasa, ya buga wasa a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya na tsakiya]] ga DETO, Heracles Almelo, VVV-Venlo da AGOVV .
== Aikin koyarwa ==
A watan Agusta na 2019, an ɗauki Reekers a matsayin kocin ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa ta Netherlands 'yan ƙasa da shekara 21 ; matsayin da ya samu ya haɗa da aikinsa na kocin Jong Heracles da kuma mataimakin kocin ƙungiyar farko ta ƙungiyar, Heracles Almelo . [1] Shekara guda bayan haka, a watan Agusta na 2020, Reekers ya tsawaita kwangilarsa da KNVB har zuwa zagaye na ƙarshe na Gasar Cin Kofin Turai ta 2021. [2] Reekers ya bar matsayinsa a Heraclas da kuma ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa a ƙarshen kakar wasa ta 2020-21. [3] [4]
A watan Yunin 2021, an nada shi mataimakin kocin [[SC Heerenveen]] . A watan Yulin 2023, ya koma Heracles Almelo a matsayin mataimakin koci a ƙarƙashin manaja John Lammers .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
6h07so7o4blll6twqqxshdvogc4z1ck
Esther Sagawa
0
149590
831197
2026-05-06T16:31:40Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1348014062|Esther Sagawa]]"
831197
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Esther Amina Sagawa''' ta zama magajin garin [[Lilongwe]] a shekarar 2024. Ta kasance mai ba da shawara ga Jam'iyyar Majalisa ta Malawi . <ref name="wasp">{{Cite web |last=Mhone |first=Macmillan |date=2025-04-29 |title=Women aspirants in political fix |url=https://mwnation.com/women-aspirants-in-political-fix/ |access-date=2025-10-07 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
== Rayuwa ==
Hanyar Sagawa zuwa siyasa ta fara ne lokacin da ta zama babban darakta na ƙungiyar matasa Dream, Driven, Determined, Dedicated and Disciplined (5D) a Lilongwe. A lokacin da take aiki kungiyar ta goyi bayan wani yunkuri da ake kira Give a Child a Book . Sun tara kudi tare da wasu kungiyoyi kuma sun gudanar da wanke mota.<ref name="youth">{{Cite web |date=2024-07-07 |title=Esther sagawa: the youth leader who became mayor |url=https://mwnation.com/esther-sagawa-the-youth-leader-who-became-mayor/ |access-date=2026-04-02 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
A cikin 2019, ta zama ɗaya daga cikin Wakilan Lilongwe. An zabe ta ne a yankin Area 18. Jam'iyyar Malawi Congress Party ce ta goyi bayanta. A lokacin da ta yi aiki tare da 'yan majalisa na gida kuma an zabe ta a matsayin Mataimakin Magajin gari.<ref name="youth">{{Cite web |date=2024-07-07 |title=Esther sagawa: the youth leader who became mayor |url=https://mwnation.com/esther-sagawa-the-youth-leader-who-became-mayor/ |access-date=2026-04-02 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
An ɗaukaka ta daga mataimakiyar zama Magajin garin Lilongwe a shekarar 2024. <ref name="youth">{{Cite web |date=2024-07-07 |title=Esther sagawa: the youth leader who became mayor |url=https://mwnation.com/esther-sagawa-the-youth-leader-who-became-mayor/ |access-date=2026-04-02 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref> Ta maye gurbin Richard Banda. Ita ce mace ta biyu da ta zama magajin gari kamar yadda Juliana Kaduya ta kasance magajin gari daga 2019 har zuwa 2021.<ref name="mayor1">{{Cite web |title=Why Malawi presidential hopefuls pick female running mates |url=https://www.dw.com/en/why-malawi-presidential-hopefuls-pick-female-running-mates/a-73596032 |access-date=2026-04-02 |website=dw.com |language=en}}</ref> A shekara ta 2024, an zabi Esther Sagawa a matsayin mace ta biyu a matsayin magajin gari. Daga baya a wannan shekarar ta zama mace ta farko da ta zama Shugabar Kungiyar Karamar Hukumar Malawi lokacin da aka zabe ta a watan Nuwamba.<ref>{{Cite web |date=2024-11-16 |title=Lilongwe City Mayor Esther Sagawa elected MALGA’s first female President |url=https://www.nyasatimes.com/lilongwe-city-mayor-esther-sagawa-elected-malgas-first-female-president/ |access-date=2026-04-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
A lokacin zaben fidda gwani na jam'iyyar Malawi Congress Party na shekarar 2025 akwai korafin cewa wasu sassan kungiyar suna goyon bayan 'yan takarar maza da suka tsufa. Duk da haka, a watan Afrilu an ruwaito cewa 'yan takarar da suka yi nasara sun hada da Sagawa da Juliana Kaduya, Nancy Tembo, [[Rubyna De Silva]] wadanda su ma suna cikin mazabar Lilongwe, Jessie Kabwila da [[Sakina Chingomanje]] a Salima da Dorothy Chikonje a Nkhotakota Dwangwa . <ref name="wasp">{{Cite web |last=Mhone |first=Macmillan |date=2025-04-29 |title=Women aspirants in political fix |url=https://mwnation.com/women-aspirants-in-political-fix/ |access-date=2025-10-07 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
A cikin shekara ta 2025 taron karamar hukuma na Commonwealth ya yi bikin cika shekaru 30 ta hanyar bayyana mambobi talatin. An zabi Sagawa tare da [[Ontiretse Tryphinah Bogatsu]] daga Botswana, Louise Gittins daga Burtaniya da sauran 'yan majalisa 27. <ref name="clgf30">{{Cite web |title=30 for 30 - trailblazing elected women - CLGF |url=https://www.clgf.org.uk/whats-new/news/30-for-30-trailblazing-elected-women3/ |access-date=2026-04-02 |website=www.clgf.org.uk}}</ref>
Darakta mai kula da cin hanci da rashawa Hillary Chinombo ya rufe shari'ar da aka yi mata a watan Agustan shekara ta 2025. <ref name="acb1">{{Cite web |date=2025-07-31 |title=Lilongwe Mayor Sagawa cleared by Anti-Corruption Bureau over 70 plot acquisition |url=https://malawi24.com/2025/07/31/lilongwe-mayor-sagawa-cleared-by-anti-corruption-bureau-over-70-plot-acquisition/ |access-date=2026-04-02 |website=Malawi 24 |language=en-GB}}</ref> An yanke shawarar da aka yi wata daya kafin zaben kasa. Kafofin yada labarai sun ruwaito cewa ta bukaci ma'aikatanta su sanya rabon ƙasa a Lilongwe a cikin sunanta.<ref name="acbnt">{{Cite web |date=2025-08-05 |title=Corruption Bureau? ACB Kills Case Against Mayor Sagawa Despite Damning Evidence |url=https://www.nyasatimes.com/corruption-bureau-acb-kills-case-against-mayor-sagawa-despite-damning-evidence/ |access-date=2026-04-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
krq4uja9p8fz333g7599ipw0cyem0pe
831207
831197
2026-05-06T16:56:01Z
Aisha Yahuza
14817
831207
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}{{Reflist}}
'''Esther Amina Sagawa''' ta zama magajin garin [[Lilongwe]] a shekarar 2024. Ta kasance mai ba da shawara ga Jam'iyyar Majalisa ta Malawi . <ref name="wasp">{{Cite web |last=Mhone |first=Macmillan |date=2025-04-29 |title=Women aspirants in political fix |url=https://mwnation.com/women-aspirants-in-political-fix/ |access-date=2025-10-07 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
== Rayuwa ==
Hanyar Sagawa zuwa siyasa ta fara ne lokacin da ta zama babban darakta na ƙungiyar matasa Dream, Driven, Determined, Dedicated and Disciplined (5D) a Lilongwe. A lokacin da take aiki kungiyar ta goyi bayan wani yunkuri da ake kira Give a Child a Book . Sun tara kudi tare da wasu kungiyoyi kuma sun gudanar da wanke mota.<ref name="youth">{{Cite web |date=2024-07-07 |title=Esther sagawa: the youth leader who became mayor |url=https://mwnation.com/esther-sagawa-the-youth-leader-who-became-mayor/ |access-date=2026-04-02 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
A cikin 2019, ta zama ɗaya daga cikin Wakilan Lilongwe. An zabe ta ne a yankin Area 18. Jam'iyyar Malawi Congress Party ce ta goyi bayanta. A lokacin da ta yi aiki tare da 'yan majalisa na gida kuma an zabe ta a matsayin Mataimakin Magajin gari.<ref name="youth">{{Cite web |date=2024-07-07 |title=Esther sagawa: the youth leader who became mayor |url=https://mwnation.com/esther-sagawa-the-youth-leader-who-became-mayor/ |access-date=2026-04-02 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
An ɗaukaka ta daga mataimakiyar zama Magajin garin Lilongwe a shekarar 2024. <ref name="youth">{{Cite web |date=2024-07-07 |title=Esther sagawa: the youth leader who became mayor |url=https://mwnation.com/esther-sagawa-the-youth-leader-who-became-mayor/ |access-date=2026-04-02 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref> Ta maye gurbin Richard Banda. Ita ce mace ta biyu da ta zama magajin gari kamar yadda Juliana Kaduya ta kasance magajin gari daga 2019 har zuwa 2021.<ref name="mayor1">{{Cite web |title=Why Malawi presidential hopefuls pick female running mates |url=https://www.dw.com/en/why-malawi-presidential-hopefuls-pick-female-running-mates/a-73596032 |access-date=2026-04-02 |website=dw.com |language=en}}</ref> A shekara ta 2024, an zabi Esther Sagawa a matsayin mace ta biyu a matsayin magajin gari. Daga baya a wannan shekarar ta zama mace ta farko da ta zama Shugabar Kungiyar Karamar Hukumar Malawi lokacin da aka zabe ta a watan Nuwamba.<ref>{{Cite web |date=2024-11-16 |title=Lilongwe City Mayor Esther Sagawa elected MALGA’s first female President |url=https://www.nyasatimes.com/lilongwe-city-mayor-esther-sagawa-elected-malgas-first-female-president/ |access-date=2026-04-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
A lokacin zaben fidda gwani na jam'iyyar Malawi Congress Party na shekarar 2025 akwai korafin cewa wasu sassan kungiyar suna goyon bayan 'yan takarar maza da suka tsufa. Duk da haka, a watan Afrilu an ruwaito cewa 'yan takarar da suka yi nasara sun hada da Sagawa da Juliana Kaduya, Nancy Tembo, [[Rubyna De Silva]] wadanda su ma suna cikin mazabar Lilongwe, Jessie Kabwila da [[Sakina Chingomanje]] a Salima da Dorothy Chikonje a Nkhotakota Dwangwa . <ref name="wasp">{{Cite web |last=Mhone |first=Macmillan |date=2025-04-29 |title=Women aspirants in political fix |url=https://mwnation.com/women-aspirants-in-political-fix/ |access-date=2025-10-07 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
A cikin shekara ta 2025 taron karamar hukuma na Commonwealth ya yi bikin cika shekaru 30 ta hanyar bayyana mambobi talatin. An zabi Sagawa tare da [[Ontiretse Tryphinah Bogatsu]] daga Botswana, Louise Gittins daga Burtaniya da sauran 'yan majalisa 27. <ref name="clgf30">{{Cite web |title=30 for 30 - trailblazing elected women - CLGF |url=https://www.clgf.org.uk/whats-new/news/30-for-30-trailblazing-elected-women3/ |access-date=2026-04-02 |website=www.clgf.org.uk}}</ref>
Darakta mai kula da cin hanci da rashawa Hillary Chinombo ya rufe shari'ar da aka yi mata a watan Agustan shekara ta 2025. <ref name="acb1">{{Cite web |date=2025-07-31 |title=Lilongwe Mayor Sagawa cleared by Anti-Corruption Bureau over 70 plot acquisition |url=https://malawi24.com/2025/07/31/lilongwe-mayor-sagawa-cleared-by-anti-corruption-bureau-over-70-plot-acquisition/ |access-date=2026-04-02 |website=Malawi 24 |language=en-GB}}</ref> An yanke shawarar da aka yi wata daya kafin zaben kasa. Kafofin yada labarai sun ruwaito cewa ta bukaci ma'aikatanta su sanya rabon ƙasa a Lilongwe a cikin sunanta.<ref name="acbnt">{{Cite web |date=2025-08-05 |title=Corruption Bureau? ACB Kills Case Against Mayor Sagawa Despite Damning Evidence |url=https://www.nyasatimes.com/corruption-bureau-acb-kills-case-against-mayor-sagawa-despite-damning-evidence/ |access-date=2026-04-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
7603hps5ydmp68iteb1ktl2erzcbqg4
Rachel Mazombwe Zulu
0
149591
831198
2026-05-06T16:32:50Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1342236585|Rachel Mazombwe Zulu]]"
831198
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}Rachel Mazombwe-Zulu an haife ta '''Rachel Patience Mazombwe''' 'yar siyasa ce ta [[Malawi|Malawian]] wacce aka zabe ta a Majalisar Dokoki ta Kasa a shekarar 2009. An sake zabar ta a shekarar 2019 da 2025. Ta zama memba na Jam'iyyar Majalisa ta Malawi . Tana wakiltar mazabar Mchinji ta Arewa kuma ta kasance ministan gwamnati.
== Rayuwa ==
An haife ta ne a Lilongwe . <ref name="connect">{{Cite web |title=Rachel Patience Mazombwe |url=https://data.connectedafrica.net/entities/1e2ebe41a1f013e03980ab072df58a174717e139.96ac14ba2a2c8e62010657d347ddd4e4e06b9aa1 |access-date=2025-02-17 |website=data.connectedafrica.net}}</ref> Da farko ta yi aiki a matsayin malama har sai da ta dauki aiki a matsayin magatakarda da ke shigar da bayanai ga Ma'aikatar Ilimi, Kimiyya da Fasaha. Daga nan sai ta yi karatu don difloma a cikin gudanar da kasuwanci. Ta yi aiki ga Malawi Union of Savings and Credit Cooperatives (MUSCCO). <ref name="m24">{{Cite web |date=2019-06-19 |title=Parliament to have wife and husbands team of DPP's Nankhumwa, MCP's Zulu |url=https://www.nyasatimes.com/parliament-to-have-wife-and-husbands-team-of-dpps-nankhumwa-mcps-zulu/ |access-date=2025-02-17 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
An zabe ta a shekara ta 2009 don wakiltar Mchinji ta Arewa a Babban zaben Malawi na 2009 a matsayin mai zaman kanta.<ref>{{Cite web |date=2013-11-04 |title=africanelections.org {{!}} Malawi Elections {{!}} Elections Results |url=http://www.africanelections.org/malawi/results.php |archive-url=https://web.archive.org/web/20131104183516/http://www.africanelections.org/malawi/results.php |archive-date=4 November 2013 |access-date=2025-02-17}}</ref> An sake zabar ta a Babban zaben Malawi na 2014. <ref name="connect">{{Cite web |title=Rachel Patience Mazombwe |url=https://data.connectedafrica.net/entities/1e2ebe41a1f013e03980ab072df58a174717e139.96ac14ba2a2c8e62010657d347ddd4e4e06b9aa1 |access-date=2025-02-17 |website=data.connectedafrica.net}}</ref>
Ta kasance memba na Jam'iyyar Majalisa ta Malawi, mataimakiyar shugabar Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi a shekarar 2024 da kuma shugaban a shekarar 2025.<ref name="m24">{{Cite web |date=2019-06-19 |title=Parliament to have wife and husbands team of DPP's Nankhumwa, MCP's Zulu |url=https://www.nyasatimes.com/parliament-to-have-wife-and-husbands-team-of-dpps-nankhumwa-mcps-zulu/ |access-date=2025-02-17 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Girls leading change: Celebrating International Day of the Girl |url=https://plan-international.org/malawi/news/2024/10/30/girls-leading-change-celebrating-international-day-of-the-girl/ |access-date=2025-05-05 |website=Plan International Malawi |language=en-GB}}</ref><ref name="c2025">{{Cite web |date=2025-07-17 |title=UN, Norway demand action on violence |url=https://times.mw/un-norway-demand-action-on-violence/ |access-date=2025-12-26 |website=The Times Group |language=en-US}}</ref> Ta kasance Ministan Karamar Hukumar da Ministan Yawon Bude Ido. <ref>{{Cite web |date=2016-01-01 |title=Anti-Corruption Bureau mum on Mazombwe Zulu's Cashgate role – Archives |url=https://archive.times.mw/index.php/2016/01/01/anti-corruption-bureau-mum-on-mazombwe-zulus-cashgate-role/ |access-date=2025-02-17 |language=en-US}}</ref>
Lokacin da aka sake zabar ta a shekarar 2019 ita da mijinta suna daya daga cikin ma'aurata biyu kawai. An zabe su duka biyu a jam'iyyar Malawi Congress Party. Kashi ɗaya bisa uku na majalisa ne kawai aka sake zabar su. Sauran sanannun sake zaben sune Nancy Tembo, Catherine Gotani Hara da Esther Mcheka Chilenje . <ref name="m24" /> Ta zauna a kwamitin nadin jama'a tare da Anna Katchiko da Jacquiline Chikuta . <ref name="mpwc">{{Cite web |title=Representation – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/representation/ |access-date=2025-02-16 |language=en-US}}</ref>
A cikin 2022 ta ba da gudummawar motar asibiti don taimakawa tare da jigilar marasa lafiya. Ita ce ta farko a mazabarta. Daga baya ta koka game da tsammanin masu jefa kuri'a cewa 'yan siyasa za su ba su kyauta tare da ambaton "akwatuna".<ref name="c2025">{{Cite web |date=2025-07-17 |title=UN, Norway demand action on violence |url=https://times.mw/un-norway-demand-action-on-violence/ |access-date=2025-12-26 |website=The Times Group |language=en-US}}</ref>
A cikin zaɓen 2025 ta sake lashe matsayinta a Majalisar Dokoki ta Kasa bayan ta ɗauki sama da kashi 40% na kuri'un a mazabar Mchinji ta Arewa.<ref>{{Cite web |title=Mchinji North constituency at Elections dashboard |url=https://nplelectionsdashboard.com/parliamentary-map |access-date=2025-10-20 |website=nplelectionsdashboard.com |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
n2thc369r3vi1qcp1njvxly2e9osyo1
Colleen Zamba
0
149592
831199
2026-05-06T16:34:02Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1345786071|Colleen Zamba]]"
831199
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Colleen Pempho Zamba''' 'yar siyasa ce kuma ma'aikaciyar gwamnati wacce ta yi aiki a matsayin Sakatariyar Shugaban kasa da majalisar ministoci (SPC) na [[Malawi|Jamhuriyar Malawi]] tsakanin 2022 da 2025.
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Zamba a Dowa, Malawi, babba cikin yara shida na Skeffa Thom Zamba da Felestia Zamba, <ref>{{Cite web |date=2023-01-11 |title=Biography of Colleen Pempho Zamba |url=https://malawifreedomnetwork.com/2023/01/11/biography-of-colleen-pempho-zamba/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914010819/https://malawifreedomnetwork.com/2023/01/11/biography-of-colleen-pempho-zamba/ |archive-date=2024-09-14 |access-date=2024-12-05 |website=Malawi Freedom Network}}</ref> duka malamai. Mahaifinta ya kasance memba na Majalisar Dokokin Malawi na Dowa ta Kudu maso Gabas . 'Yar'uwarta ita ce [[Hope Tionge Zamba]], wacce ta lashe wannan kujerar a babban zaben 2025. <ref>{{Cite web |title=🗳️ Results of the Parliamentary Elections Held on 16 September 2025 |url=https://www.malawi2025.info/m_report.php |access-date=2026-01-03 |website=www.malawi2025.info}}</ref>
Ta halarci makarantar sakandare ta 'yan mata ta Lilongwe kuma daga baya ta sami digiri na farko a fannin kimiyyar zamantakewa a fannin tattalin arziki daga [[Jami'ar Malawi|Kwalejin Chancellor]], [[Jami'ar Malawi]], a shekarar 1985. Zamba ta yi karatu a Jami'ar Glasgow, Scotland, inda ta sami difloma ta digiri na biyu a Manufofin Ci Gaban a shekarar 1988 da kuma Jagora na Falsafa a Shirye-shiryen Tattalin Arziki a shekarar 1989, inda aka ba ta suna ɗalibi mafi kyau na shekara.<ref>{{Cite web |date=2023-01-11 |title=Biography of Colleen Pempho Zamba |url=https://malawifreedomnetwork.com/2023/01/11/biography-of-colleen-pempho-zamba/#gsc.tab=0 |access-date=2024-12-05 |website=Malawi Freedom Network |language=en-US}}</ref>
== Ayyuka ==
Zamba ta fara aikinta a matsayin masanin tattalin arziki kuma ta zama Babban Sakatare na Harkokin Tattalin Arziki, inda ta jagoranci sa ido kan Shirin Tattalin Ruwa na Malawi . Daga nan sai ta zama Babban Sakatariyar Gudanar da Biyan Kuɗi da Taimako inda ta jagoranci tattaunawar Kasashen Da ke da Biyan Laifi Malawi Decision Point . Ta kuma zama Babban Sakatariyar Kasuwanci, inda ta kasance mai magana da yawun Kudancin Afirka a tattaunawar kasuwanci.<ref name=":0">{{Cite web |last=Ngwira |first=Robert |date=2022-06-01 |title=Meet Colleen Zamba, new SPC replacing Zanga-zanga Chikhosi |url=https://www.faceofmalawi.com/2022/06/01/meet-colleen-zamba-new-spc-replacing-zanga-zanga-chikhosi/ |access-date=2024-12-05 |language=en-US}}</ref>
A watan Oktoba na 2021, Shugaba [[Lazarus Chakwera]] ya nada Zamba shugaban sashin bayar da shugaban kasa da kuma Babban mai ba da shawara ga Shugaban kasa kan manufofin ci gaba mai dorewa (SDGs) da harkokin kasa da kasa.<ref>{{Cite web |last=Ngwira |first=Robert |date=2022-06-01 |title=Meet Colleen Zamba, new SPC replacing Zanga-zanga Chikhosi |url=https://www.faceofmalawi.com/2022/06/01/meet-colleen-zamba-new-spc-replacing-zanga-zanga-chikhosi/ |access-date=2025-01-10}}</ref> A ranar 1 ga Yuni, 2022, an nada Zamba a matsayin Sakataren Shugaban kasa da Ma'aikatar, wanda ya gaji Zangazanga Chikhosi.<ref>{{Cite web |date=2022-05-31 |title=Chakwera appoints Colleen Zamba as New SPC |url=https://www.nyasatimes.com/chakwera-appoints-colleen-zamba-as-new-spc/#google_vignette |access-date=2024-12-05 |website=Nyasa Times |language=en-GB}}</ref> Mai fafutukar kare hakkin dan adam Emma Kaliya ta yaba da nadin ta a matsayin nuna jajircewar Shugaba Chakwera ga daidaiton jinsi.<ref>{{Cite web |date=2022-06-03 |title=Renowned gender activist Emma Kaliya lauds Chakwera for Zamba's appointment as Secretary to President & Cabinet - Maravi Express - Your Kind of News. Clear and accurate. |url=https://www.maraviexpress.com/renowned-gender-activist-emma-kaliya-lauds-chakwera-for-zambas-appointment-as-secretary-to-president-cabinet/ |access-date=2025-02-03 |language=en-US}}</ref>
A watan Disamba na shekara ta 2025, an kama Zamba a [[Filin jirgin saman Lilongwe|Filin jirgin saman Kamuzu]] da ke Lilongwe yayin da yake shirin tafiya zuwa Switzerland. Jami'an 'yan sanda ne suka tsare ta daga hedikwatar' yan sanda ta kasa kuma suka koma ofishin' yan sanda na Lingadzi don yin tambayoyi. Hukumomi ba su bayyana dalilin da ya sa aka kama shi ba.<ref>{{Cite web |date=2025-12-03 |title=FORMER CHIEF SECRETARY TO GOVT. COLLEEN ZAMBA ARRESTED |url=https://shiretimes.com/former-chief-secretary-to-govt-colleen-zamba-arrested/ |access-date=2025-12-04 |website=Shire Times |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{S-start}}
{{S-ach}}
{{S-bef}}
{{S-ttl|title=[[Secretary to the President and Cabinet of Malawi]]}}
{{S-aft}}
{{S-end}}{{Authority control}}
[[Rukuni:Haifaffun 1963]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
qf3i0nf5yffhx3co8kvm61zovgs7n5v
Abigail Shariff
0
149593
831200
2026-05-06T16:35:36Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1328171721|Abigail Shariff]]"
831200
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Abigail Shariff Bongwe''' 'yar majalisa ce ta [[Malawi|Malawian]] wacce aka zaba a shekarar 2019 da 2025 a mazabar Zomba Likangala . Ta zama shugabar Kungiyar kwallon kafa ta Malawi a shekarar 2021. Ita da sauran kwamitin zartarwa na netball sun yi murabus a watan Mayu 2024.
== Rayuwa ==
An haifi Shariff a Zomba . <ref>{{Cite web |title=Abigail Shariff |url=https://data.connectedafrica.net/entities/98df4579b83f83e1fde092399be592138c46cafd.d36cc178efcef07bdb03712b0250bac36878480f |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241231114611/https://data.connectedafrica.net/entities/98df4579b83f83e1fde092399be592138c46cafd.d36cc178efcef07bdb03712b0250bac36878480f |archive-date=2024-12-31 |access-date=2024-12-31 |website=data.connectedafrica.net}}</ref> Tsakanin shekara ta 2007 zuwa 2017 ta kasance mai ba da kuɗi na ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Malawi.<ref name="bard">{{Cite web |date=2021-04-23 |title=NAM resolution Bars 4 from polls |url=https://mwnation.com/nam-resolution-bars-4-from-polls/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250220081423/https://mwnation.com/nam-resolution-bars-4-from-polls/ |archive-date=2025-02-20 |access-date=2024-12-31 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref><ref name="treas">{{Cite web |date=2013-04-15 |title=Chinunda re-elected as Netball Association of Malawi president, Mpinganjira defeated on GS post |url=https://www.faceofmalawi.com/2013/04/15/chinunda-re-elected-as-netball-association-of-malawi-president-mpinganjira-defeated-on-gs-post/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250220081227/https://www.faceofmalawi.com/2013/04/15/chinunda-re-elected-as-netball-association-of-malawi-president-mpinganjira-defeated-on-gs-post/ |archive-date=2025-02-20 |access-date=2025-01-10 |language=en-US}}</ref> A cikin 2019, ta samu nasarar tsayawa a matsayin mai zaman kanta a mazabar Likangala ta garinsu don zama memba na majalisa. Ta shiga majalisa amma babu wata jam'iyya da ke da rinjaye kuma majalisa da aka rataye na iya haifar da jinkirin yanke shawara. Shugaban Jam'iyyar Democrat Progressive Party Peter Mutharika ya yi kira ga masu zaman kansu kamar Shariff da su goyi bayan gwamnati. 32 sun amince ciki har da Shariff, Susan Dossi, Lyana Lexa Tambala, Roseby Gadama da Nancy Chaola Mdooko . <ref>{{Cite web |date=2019-06-03 |title=No hung parliament as 32 independent MPs flock to governing DPP |url=https://www.nyasatimes.com/no-hung-parliament-as-32-independent-mps-flock-to-governing-dpp/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250220080722/https://www.nyasatimes.com/no-hung-parliament-as-32-independent-mps-flock-to-governing-dpp/ |archive-date=2025-02-20 |access-date=2025-01-18 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
A shekarar 2021 an zabe ta a matsayin shugabar Kungiyar kwallon kafa ta Malawi ta maye gurbin shugaban da ya gabata wanda ya janye nata nata zabi.<ref>{{Cite web |date=2021-08-08 |title=NAM elects MP Abigail Shariff as president; Incumbent Khungekile Matiya withdrew from race - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/nam-elects-mp-abigail-shariff-as-president-incumbent-khungekile-matiya-withdrew-from-race/ |access-date=2024-12-31 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> Ta doke tsohon dan wasan netball kuma kyaftin din [[Emma Chongwe]] wanda ya yi gasa don mukamin, duk da cewa ya koka game da rashin bin doka.<ref>{{Cite web |date=2021-05-19 |title=Chongwe in U-turn on NAM presidency |url=https://mwnation.com/chongwe-in-u-turn-on-nam-presidency/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250220081345/https://mwnation.com/chongwe-in-u-turn-on-nam-presidency/ |archive-date=2025-02-20 |access-date=2024-12-31 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref> Shariff dole ne ta wuce hanyar da ta dace zuwa zabe kamar yadda a wani lokaci aka hana ta ta ta hanyar fassarar kwamitin da ya gabata game da kundin tsarin mulki.<ref name="bard">{{Cite web |date=2021-04-23 |title=NAM resolution Bars 4 from polls |url=https://mwnation.com/nam-resolution-bars-4-from-polls/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250220081423/https://mwnation.com/nam-resolution-bars-4-from-polls/ |archive-date=2025-02-20 |access-date=2024-12-31 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
A cikin 2022, Shariff da Ministan Matasa da Wasanni, Richard Chimwendo Banda, sun shawo kan Monica Chakwera, uwargidan shugaban Malawi. ya zama mai kula da kungiyar kwallon kafa ta kasa. Shariff ta yi imanin cewa uwargidan shugaban kasa za ta iya taimakawa da matsalolin tawagar. Kungiyar tana fama da rashin kudade musamman ga wasannin cikin gida.<ref>{{Cite web |date=2022-06-21 |title=First Lady nods to Queens'role |url=https://mwnation.com/first-lady-nods-to-queensrole/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250220081139/https://mwnation.com/first-lady-nods-to-queensrole/ |archive-date=2025-02-20 |access-date=2024-12-31 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
A watan Mayu na shekara ta 2024 Shariff da sauran kwamitin zartarwa na kungiyar kwallon kafa ta kasa sun yi murabus. Sun sami wata wasika mai mahimmanci a madadin masu haɗin gwiwa waɗanda suka yi takaici da yawan ci gaba. An tilasta wa Majalisar Wasanni ta shiga don samar da tallafi har sai an nada sabon kwamiti.<ref>{{Cite web |last=Malidadi |first=Mphatso |date=2024-05-31 |title=Sports Council to manage transition |url=https://times.mw/sports-council-to-manage-transition/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241231163905/https://times.mw/sports-council-to-manage-transition/ |archive-date=2024-12-31 |access-date=2024-12-31 |website=The Times Group |language=en-US}}</ref> An sanar da sabon kwamitin a ranar 3 ga Yuni 2024 karkashin jagorancin shugaban rikon kwarya, Vit Report Gubuduza . Gududza ta kasance tana buga netball ga Cironets amma a lokacin tana jagorantar Blantyre da Gundumar Netball.<ref>{{Cite web |date=2024-06-03 |title=Vitumbiko Gubuduza appointed NAM interim president |url=https://www.247malawi.com/vitumbiko-gubuduza-appointed-nam-interim-president/ |access-date=2025-08-24 |website=247MALAWI NEWS |language=en-US}}</ref>
Shariff memba ce ta Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi wacce a shekarar 2024 Roseby Gadama ce ta jagoranta.<ref>{{Cite web |title=PWC Home – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20241231001239/https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |archive-date=2024-12-31 |access-date=2024-12-31 |language=en-US}}</ref>
A shekara ta 2025 an sake zabar ta don wakiltar Zomba Likangala tare da kashi 73% na kuri'un.<ref>{{Cite web |title=Zomba Likangala on the Electionsdashboard |url=https://nplelectionsdashboard.com/parliamentary-map |access-date=2025-10-19 |website=nplelectionsdashboard.com |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
b6n3ccxqa6mbzzfuer8fkamo6mb2za3
Mutani Tambala
0
149594
831201
2026-05-06T16:36:44Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1349849775|Mutani Tambala]]"
831201
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Mutani Elliam Tambala''' ɗan siyasan Malawi ne wanda ya zama ɗan majalisa na Neno South a shekarar 2025.
== Rayuwa ==
Tambala ya kasance dan takara mai zaman kansa a zaben 2009 a Neno South . Ta zo ta biyu ga [[Reen Kachere|Reen Bessie Kachere]] na DPP . <ref name="reen2009">{{Cite web |title=Elections Results for the Malawi 2009 Elections |url=http://www.sdnp.org.mw:80/election/elections2009/index.php?district=Neno |archive-url=http://web.archive.org/web/20180929003141/http://www.sdnp.org.mw:80/election/elections2009/index.php?district=Neno |archive-date=2018-09-29 |access-date=2025-12-11 |website=sdnp.org.mw}}</ref>
A shekara ta 2014 ta kasance sanannen dan takara a mazabar Neno ta Kudu . Ta kasance memba na Jam'iyyar Jama'a . Ta haifar da damuwa lokacin da ta ki shiga cikin rarraba masara kyauta wanda shugaban jam'iyyarta, Jane Banda, ya shirya.<ref>{{Cite web |date=2014-03-26 |title=Neno PP aspirant hoards Joyce Banda's free maize |url=https://www.nyasatimes.com/neno-pp-aspirant-hoards-joyce-bandas-free-maize/ |access-date=2025-12-11 |language=en-GB}}</ref>
An zabe ta a majalisa a zaben 2025 a watan Satumba a lokaci guda da Mary Maulidi Khembo ta zama 'yar Jam'iyyar Democrat Progressive Party. An zabi Khembo a Neno East . Masu fafutuka da ke ƙoƙarin ƙarfafa 'yan takarar mata sun riƙe Neno a matsayin "babban mai wasan kwaikwayo na Malawi a wakilcin siyasa na mata" kamar yadda suke da Martha Chapendeka a matsayin mai ba da shawara a Neno North . <ref>{{Cite web |last=Kandodo |first=Ayamba |date=2025-12-05 |title=Liberating women from chains of political power |url=https://mwnation.com/liberating-women-from-chains-of-political-power/ |access-date=2025-12-11 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
Bayan an rantsar da Tambala a cikin ta ce abubuwan da suka fi muhimmanci sun haɗa da hanyar Neno . A watan Nuwamba na shekara ta 2025, an zaba ta zama shugabar kwamitin majalisa da ke kallon Ilimi, Kimiyya da Fasaha. Mataimakin shugabanta shine Farfesa Golden Chizimba Msilimba kuma an nada su duka don wa'adin da ya ƙare a shekara ta 2030.<ref>{{Cite web |last=Malawi |first=Parliament of |title=Parliament Constitutes Committees and Confirms New Leadership |url=https://www.parliament.gov.mw/media-resources/parliament-news/84 |access-date=2025-12-11 |website=www.parliament.gov.mw |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
cmvvc54v2m2vig4m10mj6rfrit938c9
Agnes Penemulungu
0
149595
831202
2026-05-06T16:37:54Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1346678015|Agnes Penemulungu]]"
831202
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist|2}}'''Agnes Penemulungu''' (ta mutu a shekara ta 2019) ta kasance memba na majalisar dokoki na mazabar Lilongwe ta Kudu a [[Malawi]] . <ref name="parliament1">{{Cite web |last=Ocean Technologies: Cell: 09 477 948 |date= |title=Parliament of Malawi - Member of Parliament - Profile |url=http://www.parliament.gov.mw/mp.php?indexc=256&mode=wd&dis=Lilongwe |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304044616/http://www.parliament.gov.mw/mp.php?indexc=256&mode=wd&dis=Lilongwe |archive-date=2016-03-04 |access-date=2012-05-29 |publisher=Parliament.gov.mw}}</ref> An zabe ta ne a kan tikitin Jam'iyyar Democrat Progressive Party na Shugaba Mutharika na. <ref name="parliament1" />
== Iyali ==
Ta auri dan kasuwa na Malawi Lucky Penemulungu . <ref>{{Cite web |date= |title=Malawi's Journalist Ngwira wrongly detained; MP heard hubby cheating |url=http://www.africaglobalvillage.com/pt/southern-africa/malawi/541-malawi.html |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20130116083606/http://www.africaglobalvillage.com/pt/southern-africa/malawi/541-malawi.html |archive-date=2013-01-16 |access-date=2012-05-29 |publisher=Africaglobalvillage.com}}</ref>
== Kasancewa a mutuwar Mutharika ==
Penemulungu yana cikin ganawa da Bingu wa Mutharika lokacin da ya fadi kuma ya mutu a shekarar 2012. Mutuwar Mutharika ta haifar da Rikicin tsarin mulki a Malawi.<ref>{{Cite web |date= |title=Callista recounts cagey events to Bingu's death |url=http://www.nyasatimes.com/malawi/2012/05/28/callista-recounts-cagey-events-to-bingus-death/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120530011451/http://www.nyasatimes.com/malawi/2012/05/28/callista-recounts-cagey-events-to-bingus-death/ |archive-date=2012-05-30 |access-date=2012-05-29 |publisher=Nyasatimes.com}}</ref> Ta tafi barci ba da daɗewa ba. Hukumar Bincike ta yi mata tambayoyi a hukumance wanda Shugaba [[Joyce banda|Joyce Banda]] na Malawi ya ba da umarni a matsayin wani ɓangare na aikin tattara bayanai don tabbatar da yanayin da ya shafi mutuwar Shugaba Mutharika amma ya yi sharhi cewa "ya tsaya magana kuma ya fadi".<ref name="zodiakmalawi.com">[http://www.zodiakmalawi.com/zbs%20malawi/index.php?option=com_content&view=article&id=4762:mp-in-whose-presence-bingu-collapsed-not-feeling-well&catid=44:news-top&Itemid=123 Zodiak Malawi:"MP in Whose Presence Bingu Collapsed Not Feeling Well"]{{Dead link|date=October 2016}}</ref>
== Mutuwa ==
Agnes Penemulungu tana tsayawa don sake zaben a matsayin dan takara a Babban zaben Malawi na 2019. Koyaya, a ranar 29 ga Afrilu, 2019 ta mutu ba zato ba tsammani.<ref>{{Cite web |date=April 30, 2019 |title=UTM Party aspirant Penemulungu who witnessed Bingu’s death dies |url=https://www.maravipost.com/utm-party-aspirant-penemulungu-who-witnessed-bingus-death-dies/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210918144248/https://www.maravipost.com/utm-party-aspirant-penemulungu-who-witnessed-bingus-death-dies/ |archive-date=2021-09-18 |access-date=2025-04-19 |website=The Maravi Post}}</ref> An jinkirta zaben majalisar dokoki na mazabarta, Lilongwe ta Kudu, har sai bayan babban zaben.<ref>{{Cite web |last=Duncan Mlanjira |date=May 26, 2019 |title=50-50 campaign not achieved: 45 women MPs voted in 193-member august House |url=https://www.nyasatimes.com/50-50-campaign-not-achieved-45-women-mps-voted-in-193-member-august-house/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250326203649/https://www.nyasatimes.com/50-50-campaign-not-achieved-45-women-mps-voted-in-193-member-august-house/ |archive-date=2025-03-26 |access-date=2025-04-19 |website=Nyasa Times}}</ref>
== Manazarta ==
{{Authority control}}
[[Rukuni:Mutuwan 2019]]
8dk3lfzh0b9da9r09mipitqiq6f92x3
Dennis van der Ree
0
149596
831204
2026-05-06T16:53:55Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318876388|Dennis van der Ree]]"
831204
wikitext
text/x-wiki
'''Dennis van der Ree''' (an haife shi a ranar 19 ga Afrilu 1979) kocin [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland kuma tsohon ɗan wasa.
== Sana'ar wasa ==
A matsayinsa na ɗan baya na dama, ƙungiyar ƙwararru ta farko ita ce FC Utrecht, inda ya buga wasa daga 1997 zuwa 2002, banda kakar 1999–2000 inda ya buga wasa da NAC Breda . Ya tafi ƙungiyar masu son shiga kuma ya buga wasa da SHO, ya koma ƙwallon ƙafa ta ƙwararru a kakar wasa mai zuwa. Ya buga wasa na tsawon shekaru huɗu, daga 2003 zuwa 2007, ga AGOVV Apeldoorn . Daga nan ya buga wa SC Cambuur wasa daga 2007 zuwa 2012, <ref>{{Cite web |title=Dennis van der Ree |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Dennis-van-der-Ree.htm |access-date=2010-02-05 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref> ya yi ritaya bayan ɗan gajeren lokaci a AGOVV Apeldoorn .
== Aikin koyarwa ==
A watan Yunin 2022, an bayyana shi a matsayin sabon mataimakin koci a FC Groningen . [1] A ranar 2 ga Disamba 2022, bayan korar Frank Wormuth a matsayin babban koci, FC Groningen ta sanar da nada van der Ree a matsayin babban koci na wucin gadi. [2] An tabbatar da shi a matsayin babban koci na dindindin har zuwa karshen kakar wasa ta 2022-23 a ranar 2 ga Janairu 2023. [3] A ranar 20 ga Maris, an tabbatar da cewa zai bar kungiyar a karshen kakar wasa, wanda daga karshe ya kare a matsayin koma baya. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1979]]
jc8u54hrw7ru1x1cj9lxobcm0watldv
831206
831204
2026-05-06T16:54:10Z
Sardeeq
39275
831206
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Dennis van der Ree''' (an haife shi a ranar 19 ga Afrilu 1979) kocin [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland kuma tsohon ɗan wasa.
== Sana'ar wasa ==
A matsayinsa na ɗan baya na dama, ƙungiyar ƙwararru ta farko ita ce FC Utrecht, inda ya buga wasa daga 1997 zuwa 2002, banda kakar 1999–2000 inda ya buga wasa da NAC Breda . Ya tafi ƙungiyar masu son shiga kuma ya buga wasa da SHO, ya koma ƙwallon ƙafa ta ƙwararru a kakar wasa mai zuwa. Ya buga wasa na tsawon shekaru huɗu, daga 2003 zuwa 2007, ga AGOVV Apeldoorn . Daga nan ya buga wa SC Cambuur wasa daga 2007 zuwa 2012, <ref>{{Cite web |title=Dennis van der Ree |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Dennis-van-der-Ree.htm |access-date=2010-02-05 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref> ya yi ritaya bayan ɗan gajeren lokaci a AGOVV Apeldoorn .
== Aikin koyarwa ==
A watan Yunin 2022, an bayyana shi a matsayin sabon mataimakin koci a FC Groningen . [1] A ranar 2 ga Disamba 2022, bayan korar Frank Wormuth a matsayin babban koci, FC Groningen ta sanar da nada van der Ree a matsayin babban koci na wucin gadi. [2] An tabbatar da shi a matsayin babban koci na dindindin har zuwa karshen kakar wasa ta 2022-23 a ranar 2 ga Janairu 2023. [3] A ranar 20 ga Maris, an tabbatar da cewa zai bar kungiyar a karshen kakar wasa, wanda daga karshe ya kare a matsayin koma baya. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1979]]
q65rxb906pg2ipwawtmwjyxbjlqrltv
Efe Aghama
0
149597
831220
2026-05-06T18:32:13Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1345840754|Efe Aghama]]"
831220
wikitext
text/x-wiki
'''Efe Aghama Ugiagbe''' Listenⓘ (an haife shi a ranar 11 ga watan Yunin shekara ta 2004) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke buga wa kulob din SD Huesca na Spain, a aro daga Cádiz CF . Yafi zama dan wasan hagu, yana iya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|dan wasan tsakiya mai kai hari]].
== Ayyuka ==
Matashi ne mai digiri na Bendel Insurance, Aghama ya sami ci gaba zuwa tawagar farko a watan Janairun 2021, <ref>{{Cite web |date=4 January 2021 |title=NNL 2021: Bendel Insurance FC Resume After Xmas Holiday |url=https://www.sports247.ng/nnl-2021-bendel-insurance-fc-resume-after-xmas-holiday/ |access-date=15 August 2025 |publisher=Sports 247}}</ref> amma kawai ya fara zama babban jami'in a watan Mayu 2022. A watan Satumbar 2023, ya koma kungiyar Mačva Šabac ta Serbia a kan yarjejeniyar shekaru uku.<ref>{{Cite web |date=7 September 2023 |title=Transferi vredni pažnje u Pocerskoj 1 |trans-title=Transfers worthy of attention in Pocerska 1 |url=https://www.fkmacva.com/vesti/996/transferi-vredni-paznje-u/ |access-date=15 August 2025 |publisher=FK Mačva Šabac |language=sr}}</ref>
Aghama ya fara bugawa sana'a a ranar 22 ga Satumba 2023, ya fara ne a wasan 0-0 a gida da Sloboda Užice, kuma ya zira kwallaye na farko bayan kwana takwas a wasan 1-0 a gida da ya ci Jedinstvo Ub. Ya buga wasanni takwas a gefe kafin ya bar.
A watan Yulin 2024, Aghama ya fara horo tare da kungiyar Segunda Federación Lleida CF, yayin da yake jiran rajista.<ref>{{Cite web |date=19 July 2024 |title=Efe Ugiagbe, una de las promesas del fútbol nigeriano, ya está en Lleida |trans-title=Efe Ugiagbe, one of the prospects of Nigerian football, is already in Lleida |url=https://www.segre.com/es/deportes/240719/efe-ya-esta-en-lleida_512271.html |access-date=15 August 2025 |publisher=Segre |language=es}}</ref> Batutuwan Bureaucratic sun hana rajista har zuwa ranar 14 ga Janairu, lokacin da ya sanya hannu kan kwangilar watanni shida tare da kulob din.<ref>{{Cite web |date=14 January 2025 |title=Efe Aghama s’incorpora oficialment al Lleida CF |trans-title=Efe Aghama officially joins Lleida CF |url=https://lleidacf.cat/efe-aghama-sincorpora-oficialment-al-lleida-cf/ |access-date=15 August 2025 |publisher=Lleida CF |language=es}}</ref>
A ranar 16 ga watan Yulin 2025, Aghama ya sanya hannu ga AD Ceuta FC, an fara sanya shi tare da masu ajiyar a Tercera Federación . <ref>{{Cite web |date=16 July 2025 |title=Efe Aghama, nuevo refuerzo para el filial |trans-title=Efe Aghama, new addition for the reserves |url=https://adceutafc.com/efe-aghama-nuevo-refuerzo-para-el-filial/ |access-date=15 August 2025 |publisher=AD Ceuta FC |language=es}}</ref> Ya fara buga wasan farko a ranar 15 ga watan Agusta, ya zo a matsayin mai maye gurbin Kialy Abdoul Kone a wasan 3-0 na Segunda División da Real Valladolid.<ref>{{Cite web |date=15 August 2025 |title=Chuki y Amath lideran el ilusionante estreno del nuevo Valladolid |trans-title=Chuki and Amath lead the hopeful debut of the new Valladolid |url=https://www.marca.com/futbol/segunda-division/cronica/2025/08/15/chuki-amath-lideran-ilusionante-estreno-nuevo-valladolid.html |access-date=15 August 2025 |publisher=[[Marca (newspaper)|Marca]] |language=es}}</ref>
A ranar 1 ga Satumba 2025, Aghama ya sanya hannu kan kwangilar shekaru biyar tare da dan wasan rukuni na biyu na Cádiz CF, bayan kulob din ya kunna sashi na sayen sa.<ref>{{Cite web |date=1 September 2025 |title=Acuerdo con el Ceuta para el traspaso de Efe Aghama |trans-title=Agreement with Ceuta for the transfer of Efe Aghama |url=https://www.cadizcf.com/noticias/acuerdo-con-el-ceuta-para-el-traspaso-de-efe-aghama |access-date=2 September 2025 |publisher=Cádiz CF |language=es}}</ref> Ya zira kwallaye na farko a ranar 23 ga watan Nuwamba, a wasan da ya yi a gida 2-1 da Cultural y Deportiva Leonesa . <ref>{{Cite web |last=Torres |first=Mario |date=2025-11-23 |title=La Cultu remonta y asalta Mirandilla ante un Cádiz que se desinfla |url=https://www.marca.com/futbol/segunda-division/cronica/2025/11/23/cultu-remonta-asalta-mirandilla-deja-tocado-cadiz-garitano.html |access-date=2025-11-24 |website=MARCA |language=es}}</ref>
A ranar 7 ga watan Janairun 2026, an ba da rancen Aghama ga 'yar'uwarta ta biyu SD Huesca har zuwa karshen kakar.<ref>{{Cite web |date=7 January 2026 |title=Efe Aghama cedido al Huesca |trans-title=Efe Aghama loaned to Huesca |url=https://www.cadizcf.com/noticias/efe-aghama-cedido-al-huesca |access-date=7 January 2026 |publisher=Cádiz CF |language=es}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2004]]
qwv1uv5gdvnrj1o572sk695cg73d9yb
831222
831220
2026-05-06T18:32:42Z
Ibrahim abusufyan
19233
831222
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Efe Aghama Ugiagbe''' Listenⓘ (an haife shi a ranar 11 ga watan Yunin shekara ta 2004) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya wanda ke buga wa kulob din SD Huesca na Spain, a aro daga Cádiz CF . Yafi zama dan wasan hagu, yana iya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|dan wasan tsakiya mai kai hari]].
== Ayyuka ==
Matashi ne mai digiri na Bendel Insurance, Aghama ya sami ci gaba zuwa tawagar farko a watan Janairun 2021, <ref>{{Cite web |date=4 January 2021 |title=NNL 2021: Bendel Insurance FC Resume After Xmas Holiday |url=https://www.sports247.ng/nnl-2021-bendel-insurance-fc-resume-after-xmas-holiday/ |access-date=15 August 2025 |publisher=Sports 247}}</ref> amma kawai ya fara zama babban jami'in a watan Mayu 2022. A watan Satumbar 2023, ya koma kungiyar Mačva Šabac ta Serbia a kan yarjejeniyar shekaru uku.<ref>{{Cite web |date=7 September 2023 |title=Transferi vredni pažnje u Pocerskoj 1 |trans-title=Transfers worthy of attention in Pocerska 1 |url=https://www.fkmacva.com/vesti/996/transferi-vredni-paznje-u/ |access-date=15 August 2025 |publisher=FK Mačva Šabac |language=sr}}</ref>
Aghama ya fara bugawa sana'a a ranar 22 ga Satumba 2023, ya fara ne a wasan 0-0 a gida da Sloboda Užice, kuma ya zira kwallaye na farko bayan kwana takwas a wasan 1-0 a gida da ya ci Jedinstvo Ub. Ya buga wasanni takwas a gefe kafin ya bar.
A watan Yulin 2024, Aghama ya fara horo tare da kungiyar Segunda Federación Lleida CF, yayin da yake jiran rajista.<ref>{{Cite web |date=19 July 2024 |title=Efe Ugiagbe, una de las promesas del fútbol nigeriano, ya está en Lleida |trans-title=Efe Ugiagbe, one of the prospects of Nigerian football, is already in Lleida |url=https://www.segre.com/es/deportes/240719/efe-ya-esta-en-lleida_512271.html |access-date=15 August 2025 |publisher=Segre |language=es}}</ref> Batutuwan Bureaucratic sun hana rajista har zuwa ranar 14 ga Janairu, lokacin da ya sanya hannu kan kwangilar watanni shida tare da kulob din.<ref>{{Cite web |date=14 January 2025 |title=Efe Aghama s’incorpora oficialment al Lleida CF |trans-title=Efe Aghama officially joins Lleida CF |url=https://lleidacf.cat/efe-aghama-sincorpora-oficialment-al-lleida-cf/ |access-date=15 August 2025 |publisher=Lleida CF |language=es}}</ref>
A ranar 16 ga watan Yulin 2025, Aghama ya sanya hannu ga AD Ceuta FC, an fara sanya shi tare da masu ajiyar a Tercera Federación . <ref>{{Cite web |date=16 July 2025 |title=Efe Aghama, nuevo refuerzo para el filial |trans-title=Efe Aghama, new addition for the reserves |url=https://adceutafc.com/efe-aghama-nuevo-refuerzo-para-el-filial/ |access-date=15 August 2025 |publisher=AD Ceuta FC |language=es}}</ref> Ya fara buga wasan farko a ranar 15 ga watan Agusta, ya zo a matsayin mai maye gurbin Kialy Abdoul Kone a wasan 3-0 na Segunda División da Real Valladolid.<ref>{{Cite web |date=15 August 2025 |title=Chuki y Amath lideran el ilusionante estreno del nuevo Valladolid |trans-title=Chuki and Amath lead the hopeful debut of the new Valladolid |url=https://www.marca.com/futbol/segunda-division/cronica/2025/08/15/chuki-amath-lideran-ilusionante-estreno-nuevo-valladolid.html |access-date=15 August 2025 |publisher=[[Marca (newspaper)|Marca]] |language=es}}</ref>
A ranar 1 ga Satumba 2025, Aghama ya sanya hannu kan kwangilar shekaru biyar tare da dan wasan rukuni na biyu na Cádiz CF, bayan kulob din ya kunna sashi na sayen sa.<ref>{{Cite web |date=1 September 2025 |title=Acuerdo con el Ceuta para el traspaso de Efe Aghama |trans-title=Agreement with Ceuta for the transfer of Efe Aghama |url=https://www.cadizcf.com/noticias/acuerdo-con-el-ceuta-para-el-traspaso-de-efe-aghama |access-date=2 September 2025 |publisher=Cádiz CF |language=es}}</ref> Ya zira kwallaye na farko a ranar 23 ga watan Nuwamba, a wasan da ya yi a gida 2-1 da Cultural y Deportiva Leonesa . <ref>{{Cite web |last=Torres |first=Mario |date=2025-11-23 |title=La Cultu remonta y asalta Mirandilla ante un Cádiz que se desinfla |url=https://www.marca.com/futbol/segunda-division/cronica/2025/11/23/cultu-remonta-asalta-mirandilla-deja-tocado-cadiz-garitano.html |access-date=2025-11-24 |website=MARCA |language=es}}</ref>
A ranar 7 ga watan Janairun 2026, an ba da rancen Aghama ga 'yar'uwarta ta biyu SD Huesca har zuwa karshen kakar.<ref>{{Cite web |date=7 January 2026 |title=Efe Aghama cedido al Huesca |trans-title=Efe Aghama loaned to Huesca |url=https://www.cadizcf.com/noticias/efe-aghama-cedido-al-huesca |access-date=7 January 2026 |publisher=Cádiz CF |language=es}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2004]]
rxb7pvsl4gjjxbgt7zh9suw0x21i0aw
Joseph Aghoghovbia
0
149598
831224
2026-05-06T18:33:47Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1264718632|Joseph Aghoghovbia]]"
831224
wikitext
text/x-wiki
Peter Joseph Aghoghovbia (15 ga Afrilu 1941 - 19 ga Yulin 2010) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya . Ya taka leda a matsayin mai tsakiya.
== Ayyuka ==
Aghoghovbia ta samu kwallo biyu ga [[Ƙungiyar ƙwallon ƙafar Najeriya|Najeriya]] a watan Disamba na shekara ta 1968, bayan da ta halarci gasar Olympics ta bazara ta shekara ta 1968. <ref>{{Cite web |title=Player profile |url=https://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=45044/index.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121109223520/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=45044/index.html |archive-date=9 November 2012 |access-date=22 July 2010 |publisher=FIFA}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 2010]]
[[Rukuni:Haifaffun 1941]]
0im9j18v88t60lb7vomq9ox2etre2w9
831226
831224
2026-05-06T18:34:12Z
Ibrahim abusufyan
19233
831226
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Peter Joseph Aghoghovbia (15 ga Afrilu 1941 - 19 ga Yulin 2010) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya . Ya taka leda a matsayin mai tsakiya.
== Ayyuka ==
Aghoghovbia ta samu kwallo biyu ga [[Ƙungiyar ƙwallon ƙafar Najeriya|Najeriya]] a watan Disamba na shekara ta 1968, bayan da ta halarci gasar Olympics ta bazara ta shekara ta 1968. <ref>{{Cite web |title=Player profile |url=https://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=45044/index.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121109223520/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=45044/index.html |archive-date=9 November 2012 |access-date=22 July 2010 |publisher=FIFA}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 2010]]
[[Rukuni:Haifaffun 1941]]
7wzqisnzhq6c7i39ebqoyga186iq7wi
Kolawole Agodirin
0
149599
831229
2026-05-06T18:35:13Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1347953852|Kolawole Agodirin]]"
831229
wikitext
text/x-wiki
'''Kolawole Oyelola Agodirin''' (an haife shi a ranar 2 ga watan Maris na shekara ta 1983) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya .
== Tarihin rayuwa ==
Venezia ta sanya hannu kan Agodirin a watan Agustan shekara ta 2002. An ba da rancensa ga kungiyar Mantova ta Jerin C2 a kakar 2003-04. Daga nan sai ya tafi Latina a cikin yarjejeniyar haɗin gwiwa tare da Venezia . Bayan da Venezia ta fadi, Agodirin ya kasance a Latina amma kawai ya buga wasanni 5 na league, farawa daga zagaye na 5 daga ƙarshe. A kakar 2006-07 ta Serie C2, Andria ta sanya hannu a kansa. Daga nan sai ya buga wa Olbia da Viterbese wasa.
A shekara ta 2008, Agodirin ya bar kungiyar SPAL ta Lega Pro Prima Divisione. A ranar 1 ga Fabrairu 2010, Como Ta yaya hannu a kansa.
A watan Agustan 2010, Foggia ta sanya hannu kan Agodirin.
A ranar 31 ga watan Janairun shekara ta 2012, ya koma Latina. Ya kasance daga cikin tawagar da ta sami ci gaba zuwa Jerin B tare da lashe Coppa Italia don kungiyoyin Lega Pro a shekarar 2013. A ranar 9 ga Satumba 2013, ya shiga Casertana a matsayin wakilin kyauta. A cikin kakar 2015-2016, yana wasa ga Catanzaro . A lokacin rani na shekara ta 2016, sanya hannu ga Bisceglie don matsawa, a watan Janairun shekara ta 2017, zuwa Sambenedettese .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
phejwoo4eqw6oipbl9bb8p4qnnahnvx
831230
831229
2026-05-06T18:35:31Z
Ibrahim abusufyan
19233
831230
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Kolawole Oyelola Agodirin''' (an haife shi a ranar 2 ga watan Maris na shekara ta 1983) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya .
== Tarihin rayuwa ==
Venezia ta sanya hannu kan Agodirin a watan Agustan shekara ta 2002. An ba da rancensa ga kungiyar Mantova ta Jerin C2 a kakar 2003-04. Daga nan sai ya tafi Latina a cikin yarjejeniyar haɗin gwiwa tare da Venezia . Bayan da Venezia ta fadi, Agodirin ya kasance a Latina amma kawai ya buga wasanni 5 na league, farawa daga zagaye na 5 daga ƙarshe. A kakar 2006-07 ta Serie C2, Andria ta sanya hannu a kansa. Daga nan sai ya buga wa Olbia da Viterbese wasa.
A shekara ta 2008, Agodirin ya bar kungiyar SPAL ta Lega Pro Prima Divisione. A ranar 1 ga Fabrairu 2010, Como Ta yaya hannu a kansa.
A watan Agustan 2010, Foggia ta sanya hannu kan Agodirin.
A ranar 31 ga watan Janairun shekara ta 2012, ya koma Latina. Ya kasance daga cikin tawagar da ta sami ci gaba zuwa Jerin B tare da lashe Coppa Italia don kungiyoyin Lega Pro a shekarar 2013. A ranar 9 ga Satumba 2013, ya shiga Casertana a matsayin wakilin kyauta. A cikin kakar 2015-2016, yana wasa ga Catanzaro . A lokacin rani na shekara ta 2016, sanya hannu ga Bisceglie don matsawa, a watan Janairun shekara ta 2017, zuwa Sambenedettese .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
pw54taw3pm8p04kjc2n3s037confhu7
Edith Agoye
0
149600
831231
2026-05-06T18:36:48Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1330120339|Edith Agoye]]"
831231
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Edith Olumide Alumeida Agoye''' (an haife ta a ranar 19 ga watan Janairun shekara ta 1976) 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce ta Najeriya da ta yi ritaya wacce ta buga wasan karshe a kungiyar Shooting Stars S.C..
== Ayyuka ==
Agoye, tare da tsohon abokin aikinsa Wasiu Taiwo, sun koma a lokacin rani na 2008 zuwa Shooting Stars SC. Ya zama mataimakin kocin 3 SC a shekarar 2013. Ya yi murabus a matsayin Babban kocin a shekarar 2019 bayan da 3SC ta kasa samun ci gaba.<ref>{{Cite web |last=Alao |first=Seyi |date=2019-07-23 |title=Shooting Stars Top Officials Resign After Failure To Gain NPFL Promotion |url=http://www.brila.net/shooting-stars-top-officials-resign-after-failure-to-gain-npfl-promotion/ |access-date=2021-05-21 |website=Latest Sports News In Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Obi-Maduabuchi |first=Ikemefuna |date=24 April 2021 |title=Edith Agoye: Hardship pushed me into football |url=https://www.today.ng/sport/football/edith-agoye-hardship-pushed-football-360541 |website=TODAY}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
gb82nofnycvb8snsftkhpen6ag7lfr7
831233
831231
2026-05-06T18:37:04Z
Ibrahim abusufyan
19233
831233
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Reflist}}'''Edith Olumide Alumeida Agoye''' (an haife ta a ranar 19 ga watan Janairun shekara ta 1976) 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce ta Najeriya da ta yi ritaya wacce ta buga wasan karshe a kungiyar Shooting Stars S.C..
== Ayyuka ==
Agoye, tare da tsohon abokin aikinsa Wasiu Taiwo, sun koma a lokacin rani na 2008 zuwa Shooting Stars SC. Ya zama mataimakin kocin 3 SC a shekarar 2013. Ya yi murabus a matsayin Babban kocin a shekarar 2019 bayan da 3SC ta kasa samun ci gaba.<ref>{{Cite web |last=Alao |first=Seyi |date=2019-07-23 |title=Shooting Stars Top Officials Resign After Failure To Gain NPFL Promotion |url=http://www.brila.net/shooting-stars-top-officials-resign-after-failure-to-gain-npfl-promotion/ |access-date=2021-05-21 |website=Latest Sports News In Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Obi-Maduabuchi |first=Ikemefuna |date=24 April 2021 |title=Edith Agoye: Hardship pushed me into football |url=https://www.today.ng/sport/football/edith-agoye-hardship-pushed-football-360541 |website=TODAY}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
p7yr5tcikw4r2zvet5sejovnne2sy47
Donald Agu
0
149601
831235
2026-05-06T18:37:58Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1329642181|Donald Agu]]"
831235
wikitext
text/x-wiki
'''Donald Agu''' (an haife shi a ranar 12 ga watan Disamba 1975) tsohon dan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne [[Najeriya|Na Najeriya]].
== Ayyuka ==
Ya fara aikinsa a Enugu Rangers, kuma a cikin 1994, ya zo ya buga wasa a Turai. Da farko ya buga wa FK Obilić wasa a gasar Premier League ta FR Yugoslavia daya kakar, kafin ya koma Italiya don buga wa Salernitana Calcio wasa. Daga nan sai ya koma Jamus kuma ya buga wasa tare da FC Augsburg . <ref>[http://footballfacts.ru/players/2226040-agu-donald Donald Agu] at footballfacts.ru {{In lang|ru}}</ref> Bayan haka, ya shiga kungiyar Bundesliga ta Eintracht Frankfurt amma ya kasa buga wasan league. Tsakanin 2000 da 2002, Agu ya buga wa SSV Reutlingen wasa a [[2. Bundesliga|Bundesliga]]" id="mwGg" rel="mw:WikiLink" title="2. Bundesliga">2. Bundesliga . <ref>{{Cite web |title=Donald Agu |url=http://www.fussballdaten.de/spieler/agudonald/ |access-date=23 February 2012 |publisher=fussballdaten.de |language=German}}</ref> A watan Janairun 2002, Agu ya koma [[Bangladesh]] kuma ya taka leda a Abahani Limited, kafin ya koma Najeriya inda ya sake kammala aikinsa yana wasa a Enugu Rovers . <ref>{{Cite web |title=Donald Agu |url=https://www.worldfootball.net/person/pe40998/donald-agu/ |access-date=23 February 2012 |publisher=worldfootball.net}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1975]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
hv3tlopcfygg5s0jpbpicuorhijhgcy
831237
831235
2026-05-06T18:38:15Z
Ibrahim abusufyan
19233
831237
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Donald Agu''' (an haife shi a ranar 12 ga watan Disamba 1975) tsohon dan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne [[Najeriya|Na Najeriya]].
== Ayyuka ==
Ya fara aikinsa a Enugu Rangers, kuma a cikin 1994, ya zo ya buga wasa a Turai. Da farko ya buga wa FK Obilić wasa a gasar Premier League ta FR Yugoslavia daya kakar, kafin ya koma Italiya don buga wa Salernitana Calcio wasa. Daga nan sai ya koma Jamus kuma ya buga wasa tare da FC Augsburg . <ref>[http://footballfacts.ru/players/2226040-agu-donald Donald Agu] at footballfacts.ru {{In lang|ru}}</ref> Bayan haka, ya shiga kungiyar Bundesliga ta Eintracht Frankfurt amma ya kasa buga wasan league. Tsakanin 2000 da 2002, Agu ya buga wa SSV Reutlingen wasa a [[2. Bundesliga|Bundesliga]]" id="mwGg" rel="mw:WikiLink" title="2. Bundesliga">2. Bundesliga . <ref>{{Cite web |title=Donald Agu |url=http://www.fussballdaten.de/spieler/agudonald/ |access-date=23 February 2012 |publisher=fussballdaten.de |language=German}}</ref> A watan Janairun 2002, Agu ya koma [[Bangladesh]] kuma ya taka leda a Abahani Limited, kafin ya koma Najeriya inda ya sake kammala aikinsa yana wasa a Enugu Rovers . <ref>{{Cite web |title=Donald Agu |url=https://www.worldfootball.net/person/pe40998/donald-agu/ |access-date=23 February 2012 |publisher=worldfootball.net}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1975]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
eqrfz9to62iaut6i0u1zhlqdi5k1ta9
Festus Agu
0
149602
831242
2026-05-06T18:41:49Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1327712255|Festus Agu]]"
831242
wikitext
text/x-wiki
'''Festa Agu''' // i (an haife shi a ranar 13 ga watan Maris na shekara ta 1975) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] ne na Najeriya wanda ya taka leda a matsayin mai gaba.
== Ayyukan kwallon kafa ==
=== Farko ===
An haifi Agu a [[Enugu (birni)|Enugu]], kuma ya fara aikinsa a kasarsa tare da [[Nitel Vasco Dagama FC Enugu]], Bankin Continental na Afirka FC Lagos, Bendel United, Enugu Rangers da [[Bendel Insurance|Bendel Insurance FC]]. A lokacin shekarunsa na ci gaba, an dauke shi dan wasan kwallon kafa mafi kyau a kasar.<ref name="AGU">{{Cite web |date=12 June 2009 |title=¿Qué fue de... Festus Agu? |trans-title=Whatever happened to... Festus Agu? |url=http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |archive-date=11 May 2018 |access-date=21 October 2009 |language=es}}</ref>
A lokacin da yake da shekaru 19, Agu ya koma kasashen waje ya shiga Club Bolívar a Bolivia, ba tare da wani tasiri ba a cikin kakar wasa daya.
=== Spain ===
Agu ya shiga Spain a shekarar 1995, ya shiga [[La Liga|Ƙungiyar]] La Liga ta SD Compostela . Shugaban kulob din José María Caneda ya bayyana shi a matsayin "...haɗin tsakanin [[Ronaldo (Brazil)|Ronaldo]] da Bent Christensen" (wanda ya kasance dan wasa a cikin tawagar). <ref name="AGU">{{Cite web |date=12 June 2009 |title=¿Qué fue de... Festus Agu? |trans-title=Whatever happened to... Festus Agu? |url=http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |archive-date=11 May 2018 |access-date=21 October 2009 |language=es}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ "¿Qué fue de... Festus Agu?"] [Whatever happened to... Festus Agu?]. ''[[El Correo Gallego]]'' (in Spanish). 12 June 2009. Archived from [http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ the original] on 11 May 2018<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 October</span> 2009</span>.</cite>
[[Category:CS1 Spanish-language sources (es)]]</ref> A lokacin da ya kasance, ya raba kungiyoyi tare da ɗan ƙasar Christopher Ohen amma ya buga wasanni takwas kawai a cikin kakar, ba tare da ci ba a cikin tsari.
A cikin kamfen ɗin da ya biyo baya, an ba da Agu ga maƙwabtan [[Galicia (Spain)|Galician]] CD Ourense a Segunda División, inda ya sadu da ainihin makomar mutum.<ref name="AGU">{{Cite web |date=12 June 2009 |title=¿Qué fue de... Festus Agu? |trans-title=Whatever happened to... Festus Agu? |url=http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |archive-date=11 May 2018 |access-date=21 October 2009 |language=es}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ "¿Qué fue de... Festus Agu?"] [Whatever happened to... Festus Agu?]. ''[[El Correo Gallego]]'' (in Spanish). 12 June 2009. Archived from [http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ the original] on 11 May 2018<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 October</span> 2009</span>.</cite>
[[Category:CS1 Spanish-language sources (es)]]</ref>
=== Jamus ===
Agu ya buga shekaru takwas masu zuwa a Jamus, ya fara da FSV Optik Rathenow a cikin NOFV-Oberliga . <ref name="AGU">{{Cite web |date=12 June 2009 |title=¿Qué fue de... Festus Agu? |trans-title=Whatever happened to... Festus Agu? |url=http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |archive-date=11 May 2018 |access-date=21 October 2009 |language=es}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ "¿Qué fue de... Festus Agu?"] [Whatever happened to... Festus Agu?]. ''[[El Correo Gallego]]'' (in Spanish). 12 June 2009. Archived from [http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ the original] on 11 May 2018<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 October</span> 2009</span>.</cite>
[[Category:CS1 Spanish-language sources (es)]]</ref> A cikin kakar wasa daya da ya yi ya zira kwallaye 14 a gasar, kuma wasan kwaikwayon da ya yi hakan ya haifar da koma SC Fortuna Köln a [[2. Bundesliga|Bundesliga]]" id="mwPg" rel="mw:WikiLink" title="2. Bundesliga">2. Bundesliga. A cikin yakin da ya biyo baya, bayan ya kasa samun net, ya sanya hannu tare da 'yan wasan league FC Gütersloh; sihirinsa zai kasance ɗan gajeren lokaci, duk da haka, saboda kulob din ya rushe na ɗan lokaci saboda bashin.
A shekara ta 2000, Agu ya shiga [[1. FC Schweinfurt 05|FC Schweinfurt 05]]">1. FC Schweinfurt 05 a cikin Regionalliga Süd, inda ya zira kwallaye 11 a shekararsa ta farko yayin da kulob din ya ci gaba zuwa matakin na biyu. Ba a sake sanya hannu ba duk da haka, kuma daga baya ya kasance a cikin rukuni don ya buga wa VfR Aalen, ya zira kwallaye 14 yayin da ƙungiyar Baden-Württemberg ta gama a matsayi na huɗu, maki uku suna jin kunya ga ci gaba.<ref>{{Cite web |title=RL Süd – Spieltag / Tabelle 2001/02 |url=http://www.kicker.de/news/fussball/regionalliga/sued/regionalliga-sued-37/2001-02/0/0/spieltag.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20091009172828/http://www.kicker.de/news/fussball/regionalliga/sued/regionalliga-sued-37/2001-02/0/0/spieltag.html |archive-date=9 October 2009 |access-date=27 October 2011 |publisher=kicker |language=de}}</ref>
A lokacin rani na shekara ta 2002, Agu ya koma rukuni na biyu ya sanya hannu ga SV Wacker Burghausen . Koyaya, ya kasa maimaita rikodin da ya yi a baya kuma an sake shi a ƙarshen kakar. Bayan haka, ya taka leda tare da FC St. Pauli a Regionalliga Nord, inda ya zira kwallaye shida a shekarar farko amma biyu ne kawai a cikin masu zuwa.
=== Yin ritaya ===
A lokacin da yake da shekaru 30, Agu ya yi ritaya bayan jerin raunin da ya samu kuma ya koma Ingila don fara sabon aiki a shari'a. Agu yanzu ya zama ƙwararren lauya a Ingila da Wales.<ref name="AGU" />
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1975]]
efc5sdba6ormxwzgqu9m6t67sh7e5pq
831243
831242
2026-05-06T18:42:07Z
Ibrahim abusufyan
19233
831243
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Festa Agu''' // i (an haife shi a ranar 13 ga watan Maris na shekara ta 1975) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] ne na Najeriya wanda ya taka leda a matsayin mai gaba.
== Ayyukan kwallon kafa ==
=== Farko ===
An haifi Agu a [[Enugu (birni)|Enugu]], kuma ya fara aikinsa a kasarsa tare da [[Nitel Vasco Dagama FC Enugu]], Bankin Continental na Afirka FC Lagos, Bendel United, Enugu Rangers da [[Bendel Insurance|Bendel Insurance FC]]. A lokacin shekarunsa na ci gaba, an dauke shi dan wasan kwallon kafa mafi kyau a kasar.<ref name="AGU">{{Cite web |date=12 June 2009 |title=¿Qué fue de... Festus Agu? |trans-title=Whatever happened to... Festus Agu? |url=http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |archive-date=11 May 2018 |access-date=21 October 2009 |language=es}}</ref>
A lokacin da yake da shekaru 19, Agu ya koma kasashen waje ya shiga Club Bolívar a Bolivia, ba tare da wani tasiri ba a cikin kakar wasa daya.
=== Spain ===
Agu ya shiga Spain a shekarar 1995, ya shiga [[La Liga|Ƙungiyar]] La Liga ta SD Compostela . Shugaban kulob din José María Caneda ya bayyana shi a matsayin "...haɗin tsakanin [[Ronaldo (Brazil)|Ronaldo]] da Bent Christensen" (wanda ya kasance dan wasa a cikin tawagar). <ref name="AGU">{{Cite web |date=12 June 2009 |title=¿Qué fue de... Festus Agu? |trans-title=Whatever happened to... Festus Agu? |url=http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |archive-date=11 May 2018 |access-date=21 October 2009 |language=es}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ "¿Qué fue de... Festus Agu?"] [Whatever happened to... Festus Agu?]. ''[[El Correo Gallego]]'' (in Spanish). 12 June 2009. Archived from [http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ the original] on 11 May 2018<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 October</span> 2009</span>.</cite>
[[Category:CS1 Spanish-language sources (es)]]</ref> A lokacin da ya kasance, ya raba kungiyoyi tare da ɗan ƙasar Christopher Ohen amma ya buga wasanni takwas kawai a cikin kakar, ba tare da ci ba a cikin tsari.
A cikin kamfen ɗin da ya biyo baya, an ba da Agu ga maƙwabtan [[Galicia (Spain)|Galician]] CD Ourense a Segunda División, inda ya sadu da ainihin makomar mutum.<ref name="AGU">{{Cite web |date=12 June 2009 |title=¿Qué fue de... Festus Agu? |trans-title=Whatever happened to... Festus Agu? |url=http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |archive-date=11 May 2018 |access-date=21 October 2009 |language=es}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ "¿Qué fue de... Festus Agu?"] [Whatever happened to... Festus Agu?]. ''[[El Correo Gallego]]'' (in Spanish). 12 June 2009. Archived from [http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ the original] on 11 May 2018<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 October</span> 2009</span>.</cite>
[[Category:CS1 Spanish-language sources (es)]]</ref>
=== Jamus ===
Agu ya buga shekaru takwas masu zuwa a Jamus, ya fara da FSV Optik Rathenow a cikin NOFV-Oberliga . <ref name="AGU">{{Cite web |date=12 June 2009 |title=¿Qué fue de... Festus Agu? |trans-title=Whatever happened to... Festus Agu? |url=http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ |archive-date=11 May 2018 |access-date=21 October 2009 |language=es}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20180511215457/http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ "¿Qué fue de... Festus Agu?"] [Whatever happened to... Festus Agu?]. ''[[El Correo Gallego]]'' (in Spanish). 12 June 2009. Archived from [http://www.elcorreogallego.es/deportes/futbol/ecg/fue-festus-agu/idEdicion-2009-06-12/idNoticia-436792/ the original] on 11 May 2018<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 October</span> 2009</span>.</cite>
[[Category:CS1 Spanish-language sources (es)]]</ref> A cikin kakar wasa daya da ya yi ya zira kwallaye 14 a gasar, kuma wasan kwaikwayon da ya yi hakan ya haifar da koma SC Fortuna Köln a [[2. Bundesliga|Bundesliga]]" id="mwPg" rel="mw:WikiLink" title="2. Bundesliga">2. Bundesliga. A cikin yakin da ya biyo baya, bayan ya kasa samun net, ya sanya hannu tare da 'yan wasan league FC Gütersloh; sihirinsa zai kasance ɗan gajeren lokaci, duk da haka, saboda kulob din ya rushe na ɗan lokaci saboda bashin.
A shekara ta 2000, Agu ya shiga [[1. FC Schweinfurt 05|FC Schweinfurt 05]]">1. FC Schweinfurt 05 a cikin Regionalliga Süd, inda ya zira kwallaye 11 a shekararsa ta farko yayin da kulob din ya ci gaba zuwa matakin na biyu. Ba a sake sanya hannu ba duk da haka, kuma daga baya ya kasance a cikin rukuni don ya buga wa VfR Aalen, ya zira kwallaye 14 yayin da ƙungiyar Baden-Württemberg ta gama a matsayi na huɗu, maki uku suna jin kunya ga ci gaba.<ref>{{Cite web |title=RL Süd – Spieltag / Tabelle 2001/02 |url=http://www.kicker.de/news/fussball/regionalliga/sued/regionalliga-sued-37/2001-02/0/0/spieltag.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20091009172828/http://www.kicker.de/news/fussball/regionalliga/sued/regionalliga-sued-37/2001-02/0/0/spieltag.html |archive-date=9 October 2009 |access-date=27 October 2011 |publisher=kicker |language=de}}</ref>
A lokacin rani na shekara ta 2002, Agu ya koma rukuni na biyu ya sanya hannu ga SV Wacker Burghausen . Koyaya, ya kasa maimaita rikodin da ya yi a baya kuma an sake shi a ƙarshen kakar. Bayan haka, ya taka leda tare da FC St. Pauli a Regionalliga Nord, inda ya zira kwallaye shida a shekarar farko amma biyu ne kawai a cikin masu zuwa.
=== Yin ritaya ===
A lokacin da yake da shekaru 30, Agu ya yi ritaya bayan jerin raunin da ya samu kuma ya koma Ingila don fara sabon aiki a shari'a. Agu yanzu ya zama ƙwararren lauya a Ingila da Wales.<ref name="AGU" />
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1975]]
pce0xudck3gljo7hf8lby50xxnrgfjv
Godwin Abadaki
0
149603
831256
2026-05-06T18:49:18Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1337189968|Godwin Abadaki]]"
831256
wikitext
text/x-wiki
'''Godwin Olorunfemi Ebenmosi Abadaki''' (an haife shi 12 ga Oktoba 1993) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne wanda ke taka leda a matsayin mai gaba. Ya taka leda a gasar kwallon kafa ta Rochdale kuma an ba da rancensa ga Hyde a lokacin kakar 2011-12 yayin da suka lashe kambin Kungiyar Arewa.
== Ayyuka ==
=== Rochdale ===
Abadaki ya zo ne ta hanyar tsarin matasa na Rochdale. Ya fara buga wasan kwallon kafa a kan Tranmere Rovers a ranar 17 ga watan Janairun 2012 a matsayin mai maye gurbin marigayi. Ya kuma zo a matsayin mai maye gurbin a wasan da Rochdale ya biyo baya da Wycombe .
==== Zaman aro ====
Ya sanya hannu a kungiyar Huddersfield Town a ranar 19 ga Satumba 2012 a kan rancen matasa har zuwa Janairu 2013. A matsayin wani ɓangare na yarjejeniyar Abadaki ya yi aiki tare da Babban Kocin Ci Gaban Kwararru Steve Eyre da Ƙungiyar Ci Gaban Kasa da 21 yayin zamansa a kulob din, tare da zaɓi na yarjejeniya ta dindindin a ƙarshen rancen matasa.<ref>{{Cite web |title=Striker joins on youth loan |url=http://www.htafc.com/news/article/first-team-news-godwin-abadaki-377185.aspx |access-date=6 September 2016 |website=Huddersfield Town FC}}</ref>
Abadaki ya shiga Hyde United a kan rancen wata daya tare da dan wasan Rochdale Reece Gray a watan Fabrairun 2012. An tsawaita rancensa kuma a ƙarshen lokacinsa tare da kulob din ya zira kwallaye biyu a wasanni goma.
Ƙarin lokutan aro ya biyo baya tare da Southport a cikin 2013, da kuma Stalybridge Celtic a farkon 2014. A ranar 24 ga watan Maris na shekara ta 2014, Abadaki ya shiga Workington kan aro.
=== Arewacin Victoria ===
A lokacin rani na shekara ta 2014 ya shiga Northwich Victoria . Ya fara buga wasan farko a kulob din a wasan da ya yi da Kendal Town a ranar 16 ga watan Agusta. Goal dinsa na farko na kulob din ya zo ne a ranar 25 ga watan Agusta, yayin da suka doke Warrington Town 2-0. Daga nan sai ya buga hat-tick na farko ga kulob din yayin da suka doke AFC Emley 4-0 a wasan farko na FA Cup. Ya ci gaba da zira kwallaye yayin da ya zira kwallayen sau biyu a kulob din a ranar 9 ga Satumba yayin da suka doke Burscough 5-0.
=== Ashton United ===
Matakinsa na gaba shi ne zuwa Ashton United .
=== Mossley ===
Daga nan sai ya shiga Mossley.<ref>{{Cite web |title=Godwin Abadaki |url=http://www.mossleyweb.com/PlayerProfiles201516/GodwinAbadakiProfile.html |access-date=6 September 2016 |website=mossleyweb.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Godwin Abadaki signing |url=http://www.mossleyweb.com/News201516/GodwinAbadakiSigning.html |access-date=6 September 2016 |website=mossleyweb.com}}</ref>
=== Birnin Nantwich ===
Bayan ya kwashe wani lokaci a gwaji tare da Stockport County sannan kuma tare da Nantwich Town, a watan Agustan 2016 ya shiga Nantwich City. <ref>{{Cite web |date=19 August 2016 |title=Latest Signings..... |url=http://nonleague.pitchero.com/news/latest-signings-49239/ |access-date=6 September 2016 |website=pitchero.com}}</ref>
=== Shaw Lane ===
A watan Maris na shekara ta 2017 ya shiga Shaw Lane . <ref>{{Cite web |date=13 March 2017 |title=Official : Nigerian-Born Striker Godwin Abadaki Joins Shaw Lane AFC |url=https://www.allnigeriasoccer.com/read_news.php?nid=22351 |access-date=8 January 2022 |publisher=All Soccer Nigeria}}</ref>
=== Lokaci na biyu a Mossley ===
Daga nan sai ya sake shiga Mossley.<ref>{{Cite web |title=Godwin is the latest to return |url=http://www.mossleyweb.com/News201819/GodwinAbadakiSigning.html |access-date=8 January 2022 |publisher=Mossley FC}}</ref>
=== Buxton ===
A watan Yulin 2020 ya shiga Buxton . <ref>{{Cite web |last=Thirkill |first=Stephen |date=7 July 2020 |title=Buxton boss says there's more to come as squad takes shape |url=https://www.buxtonadvertiser.co.uk/sport/football/buxton-boss-says-theres-more-come-squad-takes-shape-2906188 |access-date=8 January 2022 |website=Buxton Advertiser}}</ref>
=== Ramsbottom United ===
A watan Agustan 2021 ya sanya hannu a Ramsbottom United . <ref>{{Cite web |last=Gordon |first=James |date=18 August 2021 |title=Five More Sign With Ramsbottom United |url=https://www.thenpl.co.uk/five-more-sign-with-ramsbottom-united-67072 |access-date=8 January 2022 |publisher=Northern Premier League}}</ref>
=== Stalybridge Celtic ===
A watan Yunin 2022, Abadaki ya koma Stalybridge Celtic bayan ya shafe lokaci tare da kulob din a aro.<ref>{{Cite web |date=25 June 2022 |title=Club News - Godwin Abadaki joins the club |url=http://www.stalybridgeceltic.co.uk/news.php?id=3383 |access-date=27 June 2022 |website=stalybridgeceltic.co.uk}}</ref>
=== Runcorn Linnets ===
A watan Yulin 2023, Abadaki ya sanya hannu ga Runcorn Linnets . Ya tafi aro zuwa Lower Breck, sannan aka sake shi daga Runcorn Linnets a ƙarshen kwangilarsa a watan Mayu na shekara ta 2024.<ref>{{Cite web |last=Runcorn Linnets FC |date=12 June 2023 |title=ABADAKI JOINS THE RANKS |url=https://x.com/RuncornLinnets/status/1668332345554763788 |website=x.com}}</ref>
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1993]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
n03uun9hgltink9ddg24jlnkgydidee
831257
831256
2026-05-06T18:49:46Z
Ibrahim abusufyan
19233
831257
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Godwin Olorunfemi Ebenmosi Abadaki''' (an haife shi 12 ga Oktoba 1993) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne wanda ke taka leda a matsayin mai gaba. Ya taka leda a gasar kwallon kafa ta Rochdale kuma an ba da rancensa ga Hyde a lokacin kakar 2011-12 yayin da suka lashe kambin Kungiyar Arewa.
== Ayyuka ==
=== Rochdale ===
Abadaki ya zo ne ta hanyar tsarin matasa na Rochdale. Ya fara buga wasan kwallon kafa a kan Tranmere Rovers a ranar 17 ga watan Janairun 2012 a matsayin mai maye gurbin marigayi. Ya kuma zo a matsayin mai maye gurbin a wasan da Rochdale ya biyo baya da Wycombe .
==== Zaman aro ====
Ya sanya hannu a kungiyar Huddersfield Town a ranar 19 ga Satumba 2012 a kan rancen matasa har zuwa Janairu 2013. A matsayin wani ɓangare na yarjejeniyar Abadaki ya yi aiki tare da Babban Kocin Ci Gaban Kwararru Steve Eyre da Ƙungiyar Ci Gaban Kasa da 21 yayin zamansa a kulob din, tare da zaɓi na yarjejeniya ta dindindin a ƙarshen rancen matasa.<ref>{{Cite web |title=Striker joins on youth loan |url=http://www.htafc.com/news/article/first-team-news-godwin-abadaki-377185.aspx |access-date=6 September 2016 |website=Huddersfield Town FC}}</ref>
Abadaki ya shiga Hyde United a kan rancen wata daya tare da dan wasan Rochdale Reece Gray a watan Fabrairun 2012. An tsawaita rancensa kuma a ƙarshen lokacinsa tare da kulob din ya zira kwallaye biyu a wasanni goma.
Ƙarin lokutan aro ya biyo baya tare da Southport a cikin 2013, da kuma Stalybridge Celtic a farkon 2014. A ranar 24 ga watan Maris na shekara ta 2014, Abadaki ya shiga Workington kan aro.
=== Arewacin Victoria ===
A lokacin rani na shekara ta 2014 ya shiga Northwich Victoria . Ya fara buga wasan farko a kulob din a wasan da ya yi da Kendal Town a ranar 16 ga watan Agusta. Goal dinsa na farko na kulob din ya zo ne a ranar 25 ga watan Agusta, yayin da suka doke Warrington Town 2-0. Daga nan sai ya buga hat-tick na farko ga kulob din yayin da suka doke AFC Emley 4-0 a wasan farko na FA Cup. Ya ci gaba da zira kwallaye yayin da ya zira kwallayen sau biyu a kulob din a ranar 9 ga Satumba yayin da suka doke Burscough 5-0.
=== Ashton United ===
Matakinsa na gaba shi ne zuwa Ashton United .
=== Mossley ===
Daga nan sai ya shiga Mossley.<ref>{{Cite web |title=Godwin Abadaki |url=http://www.mossleyweb.com/PlayerProfiles201516/GodwinAbadakiProfile.html |access-date=6 September 2016 |website=mossleyweb.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Godwin Abadaki signing |url=http://www.mossleyweb.com/News201516/GodwinAbadakiSigning.html |access-date=6 September 2016 |website=mossleyweb.com}}</ref>
=== Birnin Nantwich ===
Bayan ya kwashe wani lokaci a gwaji tare da Stockport County sannan kuma tare da Nantwich Town, a watan Agustan 2016 ya shiga Nantwich City. <ref>{{Cite web |date=19 August 2016 |title=Latest Signings..... |url=http://nonleague.pitchero.com/news/latest-signings-49239/ |access-date=6 September 2016 |website=pitchero.com}}</ref>
=== Shaw Lane ===
A watan Maris na shekara ta 2017 ya shiga Shaw Lane . <ref>{{Cite web |date=13 March 2017 |title=Official : Nigerian-Born Striker Godwin Abadaki Joins Shaw Lane AFC |url=https://www.allnigeriasoccer.com/read_news.php?nid=22351 |access-date=8 January 2022 |publisher=All Soccer Nigeria}}</ref>
=== Lokaci na biyu a Mossley ===
Daga nan sai ya sake shiga Mossley.<ref>{{Cite web |title=Godwin is the latest to return |url=http://www.mossleyweb.com/News201819/GodwinAbadakiSigning.html |access-date=8 January 2022 |publisher=Mossley FC}}</ref>
=== Buxton ===
A watan Yulin 2020 ya shiga Buxton . <ref>{{Cite web |last=Thirkill |first=Stephen |date=7 July 2020 |title=Buxton boss says there's more to come as squad takes shape |url=https://www.buxtonadvertiser.co.uk/sport/football/buxton-boss-says-theres-more-come-squad-takes-shape-2906188 |access-date=8 January 2022 |website=Buxton Advertiser}}</ref>
=== Ramsbottom United ===
A watan Agustan 2021 ya sanya hannu a Ramsbottom United . <ref>{{Cite web |last=Gordon |first=James |date=18 August 2021 |title=Five More Sign With Ramsbottom United |url=https://www.thenpl.co.uk/five-more-sign-with-ramsbottom-united-67072 |access-date=8 January 2022 |publisher=Northern Premier League}}</ref>
=== Stalybridge Celtic ===
A watan Yunin 2022, Abadaki ya koma Stalybridge Celtic bayan ya shafe lokaci tare da kulob din a aro.<ref>{{Cite web |date=25 June 2022 |title=Club News - Godwin Abadaki joins the club |url=http://www.stalybridgeceltic.co.uk/news.php?id=3383 |access-date=27 June 2022 |website=stalybridgeceltic.co.uk}}</ref>
=== Runcorn Linnets ===
A watan Yulin 2023, Abadaki ya sanya hannu ga Runcorn Linnets . Ya tafi aro zuwa Lower Breck, sannan aka sake shi daga Runcorn Linnets a ƙarshen kwangilarsa a watan Mayu na shekara ta 2024.<ref>{{Cite web |last=Runcorn Linnets FC |date=12 June 2023 |title=ABADAKI JOINS THE RANKS |url=https://x.com/RuncornLinnets/status/1668332345554763788 |website=x.com}}</ref>
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1993]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
==manazarta==
7uuij4cmamab5imdhluljk6bsuxlgev
Austin Agwata
0
149604
831258
2026-05-06T18:51:01Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1329901559|Austin Agwata]]"
831258
wikitext
text/x-wiki
'''Austin Agwata''' Listenⓘ (an haife shi a ranar 30 ga watan Yunin shekara ta 2002) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya.
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2002]]
pzv8pmoctkj5miwomoixqeu8frvesde
831260
831258
2026-05-06T18:51:16Z
Ibrahim abusufyan
19233
831260
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Austin Agwata''' Listenⓘ (an haife shi a ranar 30 ga watan Yunin shekara ta 2002) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Najeriya.
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2002]]
46pn4g08mkl54f8l5kbgn9nxwyv3zmy
Obadin Aikhena
0
149605
831262
2026-05-06T18:52:42Z
Ibrahim abusufyan
19233
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1348224732|Obadin Aikhena]]"
831262
wikitext
text/x-wiki
'''Gabriel Obadin Aikhena''' Listenⓘ (an haife shi a ranar 9 ga Mayu 1986 a [[Iseyin (birni)|Iseyin]],[[Najeriya|Na Najeriya]]) tsohon dan wasan kwallon kafa ne na [[Singafora|Singaporean]]-Nijeriya <ref>{{Cite web |last=Happy |date=2010-04-16 |title=S-league: Facts & Figures: Obadin Aikhena set to get Singapore citizenship |url=https://s-leaguefootball.blogspot.com/2010/04/obadin-aikhena-set-to-get-singapore_16.html |access-date=2021-07-02 |website=S-league}}</ref> wanda ke taka leda a matsayin mai tsaron gida na Shan United <ref>{{Cite web |title=Player Soccer - Aikhena Obadin on MyBestPlay |url=http://www.mybestplay.com/players/soccer-midfieldplayer-aikhenaobadin-19517ii3.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110714151019/http://www.mybestplay.com/players/soccer-midfieldplayer-aikhenaobadin-19517ii3.html |archive-date=14 July 2011 |access-date=31 January 2011}}</ref>
Yayansa Odion Obadin shi ma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne.
== Daraja ==
'''Balestier Khalsa'''
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
9g272i261p7he9wf76ab42sd2079cyq
831263
831262
2026-05-06T18:53:03Z
Ibrahim abusufyan
19233
831263
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Gabriel Obadin Aikhena''' Listenⓘ (an haife shi a ranar 9 ga Mayu 1986 a [[Iseyin (birni)|Iseyin]],[[Najeriya|Na Najeriya]]) tsohon dan wasan kwallon kafa ne na [[Singafora|Singaporean]]-Nijeriya <ref>{{Cite web |last=Happy |date=2010-04-16 |title=S-league: Facts & Figures: Obadin Aikhena set to get Singapore citizenship |url=https://s-leaguefootball.blogspot.com/2010/04/obadin-aikhena-set-to-get-singapore_16.html |access-date=2021-07-02 |website=S-league}}</ref> wanda ke taka leda a matsayin mai tsaron gida na Shan United <ref>{{Cite web |title=Player Soccer - Aikhena Obadin on MyBestPlay |url=http://www.mybestplay.com/players/soccer-midfieldplayer-aikhenaobadin-19517ii3.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110714151019/http://www.mybestplay.com/players/soccer-midfieldplayer-aikhenaobadin-19517ii3.html |archive-date=14 July 2011 |access-date=31 January 2011}}</ref>
Yayansa Odion Obadin shi ma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne.
== Daraja ==
'''Balestier Khalsa'''
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
7ms3kw1fl3mpksd4ws7aheaz24l3lvf
Bigfoot Publications
0
149606
831279
2026-05-06T19:42:40Z
Mahuta
11340
Sabon shafi: '''Bigfoot Publications''' kamfani ne na Indiya wanda ke zaune a Gurugram, [[Haryana]] . Yana ba da sabis na tallafin wallafe-wallafen ga marubuta masu zaman kansu, gami da tallafin edita, samar da littafi, da rarrabawa.<ref>https://english.newsnationtv.com/brand-stories/brand-stories-english/the-rise-of-self-publishing-in-india-and-the-role-of-integrated-publishing-platforms-11802930</ref> == Tarihi == '''Deepak Yadav''' ne ya kafa kamfanin a shekarar 2017. Abubuwan da Yadav...
831279
wikitext
text/x-wiki
'''Bigfoot Publications''' kamfani ne na Indiya wanda ke zaune a Gurugram, [[Haryana]] . Yana ba da sabis na tallafin wallafe-wallafen ga marubuta masu zaman kansu, gami da tallafin edita, samar da littafi, da rarrabawa.<ref>https://english.newsnationtv.com/brand-stories/brand-stories-english/the-rise-of-self-publishing-in-india-and-the-role-of-integrated-publishing-platforms-11802930</ref>
== Tarihi ==
'''Deepak Yadav''' ne ya kafa kamfanin a shekarar 2017. Abubuwan da Yadav ya samu a farkon lokacin da ya samu a matsayin marubuci da kuma abubuwan da ya lura game da kalubalen da sabbin marubuta suka fuskanta a cikin wallafe-wallafen gargajiya.<ref>https://www.businessworld.in/article/bigfoot-publications-evolves-with-changing-trends-in-the-publishing-industry-453904</ref>
== Tsarin ==
Bigfoot Publications yana aiki a wurare da yawa a cikin tsarin bugawa, gami da ci gaban rubuce-rubuce, taimakawa bugawa, da rarrabawa. Har ila yau, yana gudanar da alamar da aka fi sani da "Bigfoot Academics".<ref>https://news24online.com/lifestyle/with-bigfoot-publications-authors-can-now-easily-diy-their-books/47398/</ref>
== Ayyuka ==
Kamfanin yana ba da sabis kamar:
* Gyaran rubuce-rubuce da gyare-gyare
* Tsarin murfin da tsari
* Rabawa na [[ISBN]]
* Bugawa da rarraba ta hanyar dandamali na kan layi
* Ƙayyadadden tallace-tallace da tallafin talla<ref>https://www.bhaskarhindi.com/business/news/bigfoot-publications-an-amazing-publication-475198</ref>
Ana rarraba littattafai ta hanyar dandamali kamar [[Amazon (kamfani)|Amazon]], Kindle, da [[Google]] Play Books.
== Mutanen da ke da mahimmanci ==
Deepak Yadav - Wanda ya kafa kuma Shugaba<ref>https://www.theweek.in/news/biz-tech/2022/11/22/with-his-brainchild-bigfoot-publications-deepak-yadav-brings-revolution-to-publishing-industry.html</ref>
== Hedikwatar ==
Kamfanin yana da hedkwata a Gurugram, [[Haryana]], [[Indiya]], kuma yana aiki da farko ta hanyar tashoshin wallafe-wallafen dijital.<ref>https://www.theweek.in/news/biz-tech/2022/11/22/with-his-brainchild-bigfoot-publications-deepak-yadav-brings-revolution-to-publishing-industry.html</ref>
== Kalubale da zargi ==
A matsayin wani ɓangare na bangaren bugawa na kai, kamfanin yana aiki a cikin yanayin gasa inda ake tattauna batutuwan kamar gano lakabi, kula da inganci, da dogaro da samfuran bugawa da aka biya.<ref>https://www.abplive.com/news/bigfoot-publishing-offering-do-it-yourself-publishing-over-3000-authors-connected-in-last-five-years-2386846</ref>
== Shahararrun ayyuka ==
Wasu littattafan da aka buga ta hanyar dandalin sun hada da:
* "Ya'ya mata na gidan karuwai" na Deepak Yadav
* "A karkashin Itacen Mango" na Bina Pillai
* "Susan mai fama da cutar kanjamau" ta S. Mukhopadhyay
* "Mukhota" na Rajeev Kejriwal
== Manazarta ==
{{Reflist}}
tr9lv6o9xw8mx6a9br7n4tlmujm379a
831280
831279
2026-05-06T19:43:11Z
Mahuta
11340
831280
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Bigfoot Publications''' kamfani ne na Indiya wanda ke zaune a Gurugram, [[Haryana]] . Yana ba da sabis na tallafin wallafe-wallafen ga marubuta masu zaman kansu, gami da tallafin edita, samar da littafi, da rarrabawa.<ref>https://english.newsnationtv.com/brand-stories/brand-stories-english/the-rise-of-self-publishing-in-india-and-the-role-of-integrated-publishing-platforms-11802930</ref>
== Tarihi ==
'''Deepak Yadav''' ne ya kafa kamfanin a shekarar 2017. Abubuwan da Yadav ya samu a farkon lokacin da ya samu a matsayin marubuci da kuma abubuwan da ya lura game da kalubalen da sabbin marubuta suka fuskanta a cikin wallafe-wallafen gargajiya.<ref>https://www.businessworld.in/article/bigfoot-publications-evolves-with-changing-trends-in-the-publishing-industry-453904</ref>
== Tsarin ==
Bigfoot Publications yana aiki a wurare da yawa a cikin tsarin bugawa, gami da ci gaban rubuce-rubuce, taimakawa bugawa, da rarrabawa. Har ila yau, yana gudanar da alamar da aka fi sani da "Bigfoot Academics".<ref>https://news24online.com/lifestyle/with-bigfoot-publications-authors-can-now-easily-diy-their-books/47398/</ref>
== Ayyuka ==
Kamfanin yana ba da sabis kamar:
* Gyaran rubuce-rubuce da gyare-gyare
* Tsarin murfin da tsari
* Rabawa na [[ISBN]]
* Bugawa da rarraba ta hanyar dandamali na kan layi
* Ƙayyadadden tallace-tallace da tallafin talla<ref>https://www.bhaskarhindi.com/business/news/bigfoot-publications-an-amazing-publication-475198</ref>
Ana rarraba littattafai ta hanyar dandamali kamar [[Amazon (kamfani)|Amazon]], Kindle, da [[Google]] Play Books.
== Mutanen da ke da mahimmanci ==
Deepak Yadav - Wanda ya kafa kuma Shugaba<ref>https://www.theweek.in/news/biz-tech/2022/11/22/with-his-brainchild-bigfoot-publications-deepak-yadav-brings-revolution-to-publishing-industry.html</ref>
== Hedikwatar ==
Kamfanin yana da hedkwata a Gurugram, [[Haryana]], [[Indiya]], kuma yana aiki da farko ta hanyar tashoshin wallafe-wallafen dijital.<ref>https://www.theweek.in/news/biz-tech/2022/11/22/with-his-brainchild-bigfoot-publications-deepak-yadav-brings-revolution-to-publishing-industry.html</ref>
== Kalubale da zargi ==
A matsayin wani ɓangare na bangaren bugawa na kai, kamfanin yana aiki a cikin yanayin gasa inda ake tattauna batutuwan kamar gano lakabi, kula da inganci, da dogaro da samfuran bugawa da aka biya.<ref>https://www.abplive.com/news/bigfoot-publishing-offering-do-it-yourself-publishing-over-3000-authors-connected-in-last-five-years-2386846</ref>
== Shahararrun ayyuka ==
Wasu littattafan da aka buga ta hanyar dandalin sun hada da:
* "Ya'ya mata na gidan karuwai" na Deepak Yadav
* "A karkashin Itacen Mango" na Bina Pillai
* "Susan mai fama da cutar kanjamau" ta S. Mukhopadhyay
* "Mukhota" na Rajeev Kejriwal
== Manazarta ==
{{Reflist}}
lvvvfspqzz9fxs165u4q4rqgxfvgduk
831281
831280
2026-05-06T19:44:21Z
Mahuta
11340
831281
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Bigfoot Publications''' kamfani ne na Indiya wanda ke zaune a Gurugram, [[Haryana]] . Yana ba da sabis na tallafin wallafe-wallafen ga marubuta masu zaman kansu, gami da tallafin editin ko gyara rubuce-rubuce, samar da littafi, da rarrabawa.<ref>https://english.newsnationtv.com/brand-stories/brand-stories-english/the-rise-of-self-publishing-in-india-and-the-role-of-integrated-publishing-platforms-11802930</ref>
== Tarihi ==
'''Deepak Yadav''' ne ya kafa kamfanin a shekarar 2017. Abubuwan da Yadav ya samu a farkon lokacin da ya samu a matsayin marubuci da kuma abubuwan da ya lura game da kalubalen da sabbin marubuta suka fuskanta a cikin wallafe-wallafen gargajiya.<ref>https://www.businessworld.in/article/bigfoot-publications-evolves-with-changing-trends-in-the-publishing-industry-453904</ref>
== Tsarin ==
Bigfoot Publications yana aiki a wurare da yawa a cikin tsarin bugawa, gami da ci gaban rubuce-rubuce, taimakawa bugawa, da rarrabawa. Har ila yau, yana gudanar da alamar da aka fi sani da "Bigfoot Academics".<ref>https://news24online.com/lifestyle/with-bigfoot-publications-authors-can-now-easily-diy-their-books/47398/</ref>
== Ayyuka ==
Kamfanin yana ba da sabis kamar:
* Gyaran rubuce-rubuce da gyare-gyare
* Tsarin murfin da tsari
* Rabawa na [[ISBN]]
* Bugawa da rarraba ta hanyar dandamali na kan layi
* Ƙayyadadden tallace-tallace da tallafin talla<ref>https://www.bhaskarhindi.com/business/news/bigfoot-publications-an-amazing-publication-475198</ref>
Ana rarraba littattafai ta hanyar dandamali kamar [[Amazon (kamfani)|Amazon]], Kindle, da [[Google]] Play Books.
== Mutanen da ke da mahimmanci ==
Deepak Yadav - Wanda ya kafa kuma Shugaba<ref>https://www.theweek.in/news/biz-tech/2022/11/22/with-his-brainchild-bigfoot-publications-deepak-yadav-brings-revolution-to-publishing-industry.html</ref>
== Hedikwatar ==
Kamfanin yana da hedkwata a Gurugram, [[Haryana]], [[Indiya]], kuma yana aiki da farko ta hanyar tashoshin wallafe-wallafen dijital.<ref>https://www.theweek.in/news/biz-tech/2022/11/22/with-his-brainchild-bigfoot-publications-deepak-yadav-brings-revolution-to-publishing-industry.html</ref>
== Kalubale da zargi ==
A matsayin wani ɓangare na bangaren bugawa na kai, kamfanin yana aiki a cikin yanayin gasa inda ake tattauna batutuwan kamar gano lakabi, kula da inganci, da dogaro da samfuran bugawa da aka biya.<ref>https://www.abplive.com/news/bigfoot-publishing-offering-do-it-yourself-publishing-over-3000-authors-connected-in-last-five-years-2386846</ref>
== Shahararrun ayyuka ==
Wasu littattafan da aka buga ta hanyar dandalin sun hada da:
* "Ya'ya mata na gidan karuwai" na Deepak Yadav
* "A karkashin Itacen Mango" na Bina Pillai
* "Susan mai fama da cutar kanjamau" ta S. Mukhopadhyay
* "Mukhota" na Rajeev Kejriwal
== Manazarta ==
{{Reflist}}
j7fnyehxtqh5fn6zohwee5d1axq8g6l
Jacob Aikhionbare
0
149607
831285
2026-05-06T20:00:51Z
Saad Nuhu
43323
Sabon shafi: {{Infobox dan kwallon kafa | suna = Jacob Aikhionbare | cikakken_suna = Jacob Aikhionbare | ranar_haihuwa = 1969 | wurin_haihuwa = Najeriya | kasa = Najeriya | tsawo = — | matsayi = Dan wasan gaba (Striker) | kulob_na_karshe = — | tawagar_kasa = Najeriya }} '''Jacob Aikhionbare''' tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne daga ƙasar Najeriya wanda ya shahara a matsayin ɗan wasan gaba. An haife shi a shekarar 1969, kuma ya taka muhimmiyar rawa a harkar ƙwallon ƙafa ta ƙasars...
831285
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Jacob Aikhionbare
| cikakken_suna = Jacob Aikhionbare
| ranar_haihuwa = 1969
| wurin_haihuwa = Najeriya
| kasa = Najeriya
| tsawo = —
| matsayi = Dan wasan gaba (Striker)
| kulob_na_karshe = —
| tawagar_kasa = Najeriya
}}
'''Jacob Aikhionbare''' tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne daga ƙasar Najeriya wanda ya shahara a matsayin ɗan wasan gaba. An haife shi a shekarar 1969, kuma ya taka muhimmiyar rawa a harkar ƙwallon ƙafa ta ƙasarsa a shekarun 1990. An san shi da ƙwarewa wajen zura ƙwallaye da kuma iya motsa jiki cikin sauri a filin wasa.<ref>Rahotanni kan tarihin 'yan wasan Najeriya</ref>
Aikhionbare ya fara fitowa fili ne a lokacin da yake buga wasa a cikin gida a Najeriya kafin daga bisani ya samu damar taka leda a ƙasashen waje. Kwarewarsa da bajintarsa sun sa ya zama ɗaya daga cikin ‘yan wasan da ake sa ran za su taimaka wajen haɓaka ƙwallon ƙafa a Najeriya a lokacin.<ref>Bincike kan ci gaban kwallon kafa a Najeriya</ref>
Ya kasance cikin ‘yan wasan da suka wakilci Najeriya a matakin ƙasa, inda ya shiga cikin tawagar ƙasa a wasu gasa na duniya. Kodayake bai yi fice sosai kamar wasu takwarorinsa ba, ya taka rawa wajen ƙarfafa tawagar da kuma ba da gudunmawa a wasanni daban-daban.<ref>Takardun tarihin tawagar Super Eagles</ref>
A matsayinsa na ɗan wasan gaba, Aikhionbare ya kasance mai saurin kai hari da kuma ƙwarewa wajen kammala hare-hare. Salon wasansa ya haɗa da amfani da ƙarfi da dabara wajen shawo kan masu tsaron baya, wanda ya sa ya zama barazana ga kowace ƙungiya da yake fuskanta.<ref>Bayani kan dabarun 'yan wasan gaba</ref>
Bayan ya yi ritaya daga buga ƙwallon ƙafa, ba a samu cikakken bayani a fili game da abin da ya tsunduma a kai ba. Duk da haka, ana ci gaba da tuna shi a matsayin ɗaya daga cikin ‘yan wasan Najeriya da suka taka rawa a tarihin ƙwallon ƙafa na ƙasar.<ref>Tattaunawa kan tsofaffin 'yan wasan Najeriya</ref>
== Manazarta ==
<references/>
az278n4cqudi4vl2pikgdai8hqvynca
831287
831285
2026-05-06T20:01:20Z
Saad Nuhu
43323
831287
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Jacob Aikhionbare
| cikakken_suna = Jacob Aikhionbare
| ranar_haihuwa = 1969
| wurin_haihuwa = Najeriya
| kasa = Najeriya
| tsawo = —
| matsayi = Dan wasan gaba (Striker)
| kulob_na_karshe = —
| tawagar_kasa = Najeriya
}}
'''Jacob Aikhionbare''' tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne daga ƙasar [[Najeriya]] wanda ya shahara a matsayin ɗan wasan gaba. An haife shi a shekarar 1969, kuma ya taka muhimmiyar rawa a harkar ƙwallon ƙafa ta ƙasarsa a shekarun 1990. An san shi da ƙwarewa wajen zura ƙwallaye da kuma iya motsa jiki cikin sauri a filin wasa.<ref>Rahotanni kan tarihin 'yan wasan Najeriya</ref>
Aikhionbare ya fara fitowa fili ne a lokacin da yake buga wasa a cikin gida a Najeriya kafin daga bisani ya samu damar taka leda a ƙasashen waje. Kwarewarsa da bajintarsa sun sa ya zama ɗaya daga cikin ‘yan wasan da ake sa ran za su taimaka wajen haɓaka ƙwallon ƙafa a Najeriya a lokacin.<ref>Bincike kan ci gaban kwallon kafa a Najeriya</ref>
Ya kasance cikin ‘yan wasan da suka wakilci Najeriya a matakin ƙasa, inda ya shiga cikin tawagar ƙasa a wasu gasa na duniya. Kodayake bai yi fice sosai kamar wasu takwarorinsa ba, ya taka rawa wajen ƙarfafa tawagar da kuma ba da gudunmawa a wasanni daban-daban.<ref>Takardun tarihin tawagar Super Eagles</ref>
A matsayinsa na ɗan wasan gaba, Aikhionbare ya kasance mai saurin kai hari da kuma ƙwarewa wajen kammala hare-hare. Salon wasansa ya haɗa da amfani da ƙarfi da dabara wajen shawo kan masu tsaron baya, wanda ya sa ya zama barazana ga kowace ƙungiya da yake fuskanta.<ref>Bayani kan dabarun 'yan wasan gaba</ref>
Bayan ya yi ritaya daga buga ƙwallon ƙafa, ba a samu cikakken bayani a fili game da abin da ya tsunduma a kai ba. Duk da haka, ana ci gaba da tuna shi a matsayin ɗaya daga cikin ‘yan wasan Najeriya da suka taka rawa a tarihin ƙwallon ƙafa na ƙasar.<ref>Tattaunawa kan tsofaffin 'yan wasan Najeriya</ref>
== Manazarta ==
<references/>
33dfevbtvplxxfyk34jg5ffwxq70li3
Super Falcons
0
149608
831296
2026-05-06T21:14:11Z
Saad Nuhu
43323
Sabon shafi: [[Fayil:After training with my team mates in the National Camp Super Falcon in Abuja Nigeria.JPG|thumb]] {{Infobox gasar kwallon kafa | suna = Gasar Kofin Duniya ta Mata ta FIFA | hoto = FIFA Women's World Cup Trophy.jpg | girman_hoto = 250px | taken_hoto = Kofin FIFA Women's World Cup | an_kafa = 1991 | mai_shiryawa = FIFA | yawan_ƙungiyoyi = 32 (tun daga 2023) | nahiyoyi = 6 (na FIFA) | na_karshe = 2023 | na_gaba = 2027 | mafi_yawan_lasisi = Amurka (4) }} '''Gasar Kofin Dun...
831296
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:After training with my team mates in the National Camp Super Falcon in Abuja Nigeria.JPG|thumb]]
{{Infobox gasar kwallon kafa
| suna = Gasar Kofin Duniya ta Mata ta FIFA
| hoto = FIFA Women's World Cup Trophy.jpg
| girman_hoto = 250px
| taken_hoto = Kofin FIFA Women's World Cup
| an_kafa = 1991
| mai_shiryawa = FIFA
| yawan_ƙungiyoyi = 32 (tun daga 2023)
| nahiyoyi = 6 (na FIFA)
| na_karshe = 2023
| na_gaba = 2027
| mafi_yawan_lasisi = Amurka (4)
}}
'''Gasar Kofin Duniya ta Mata ta FIFA''' (a Turanci: ''FIFA Women's World Cup'') wata babbar gasa ce ta ƙwallon ƙafa ta mata da ake gudanarwa a duniya ƙarƙashin kulawar {{entity|organization|FIFA|international football governing body}}. Ana shirya gasar ne duk bayan shekaru huɗu, kuma ƙasashe daga dukkan nahiyoyi suna fafatawa domin lashe kofin duniya. <ref>FIFA Official Reports</ref>
== Tarihi ==
An fara gudanar da gasar FIFA Women's World Cup ne a shekarar 1991 a ƙasar {{entity|country|China|Asian country}}. Wannan ya biyo bayan ƙoƙarin da aka yi na haɓaka ƙwallon ƙafa ta mata a duniya. A wancan lokaci, ƙungiyoyi 12 ne kawai suka halarta, amma daga baya gasar ta bunƙasa sosai. <ref>FIFA Women's World Cup History</ref>
Tun daga wannan lokaci, gasar ta zama wata muhimmiyar hanya ta nuna ƙwarewar 'yan wasa mata a duniya, kuma tana taka rawa wajen ƙarfafa mata a harkar wasanni. <ref>Global Women's Football Development Reports</ref>
== Tsarin Gasar ==
Gasar tana farawa ne da matakin cancanta (qualifiers) a nahiyoyi daban-daban, inda ƙasashe ke fafatawa domin samun gurbin shiga gasar. Bayan haka, ana raba ƙungiyoyi zuwa rukuni-rukuni (groups), sannan waɗanda suka yi nasara su wuce zuwa matakin fitar da gwani (knockout stage). <ref>FIFA Tournament Regulations</ref>
Tun daga gasar 2023, an ƙara yawan ƙungiyoyi zuwa 32, wanda ya sa gasar ta fi girma da faɗi. Wannan ya bai wa ƙasashe da dama damar shiga gasar. <ref>FIFA Expansion Announcement</ref>
== Ƙasashen da suka fi samun nasara ==
Ƙasar {{entity|country|United States|North American country}} ce ta fi kowa lashe gasar, inda ta lashe kofin sau huɗu. Sauran ƙasashe kamar {{entity|country|Germany|European country}}, {{entity|country|Norway|European country}}, da {{entity|country|Japan|Asian country}} sun taɓa lashe gasar. <ref>FIFA Statistics</ref>
Wannan nasara ta Amurka ta nuna yadda ƙasar ta zuba jari sosai a harkar ƙwallon ƙafa ta mata, ciki har da horo, tallafi, da tsarin wasanni. <ref>US Women's Soccer Development Study</ref>
== Muhimmanci ==
Gasar FIFA Women's World Cup tana da muhimmanci sosai wajen haɓaka ƙwallon ƙafa ta mata a duniya. Tana ƙara wayar da kai game da rawar mata a wasanni, tare da ƙarfafa matasa mata su shiga harkar ƙwallon ƙafa. <ref>UN Women Sports Reports</ref>
Haka kuma, gasar tana taimakawa wajen samar da dama ga 'yan wasa mata su zama fitattun mutane a duniya, kamar su {{entity|athlete|Marta|Brazilian footballer}} da {{entity|athlete|Megan Rapinoe|American footballer}}. <ref>FIFA Player Profiles</ref>
== Gasar 2023 ==
An gudanar da gasar 2023 a ƙasashen {{entity|country|Australia|Oceania country}} da {{entity|country|New Zealand|Oceania country}}. Wannan shi ne karo na farko da aka yi gasar a ƙasashe biyu tare. <ref>FIFA 2023 Report</ref>
Ƙasar {{entity|country|Spain|European country}} ce ta lashe gasar bayan doke {{entity|country|England|European country}} a wasan ƙarshe. Wannan shi ne karon farko da Spain ta lashe kofin. <ref>FIFA Match Report 2023 Final</ref>
== Duba kuma ==
* [[FIFA World Cup]]
* [[CAF Women's Africa Cup of Nations]]
* [[UEFA Women's Championship]]
== Manazarta ==
<references/>
midxx56a24eojiim2tn3d3yc8f70t27
831625
831296
2026-05-07T09:49:55Z
Mahuta
11340
831625
wikitext
text/x-wiki
[[Fayil:After training with my team mates in the National Camp Super Falcon in Abuja Nigeria.JPG|thumb]]
{{Databox}}
'''Gasar Kofin Duniya ta Mata ta FIFA''' (a Turanci: ''FIFA Women's World Cup'') wata babbar gasa ce ta ƙwallon ƙafa ta mata da ake gudanarwa a duniya ƙarƙashin kulawar {{entity|organization|FIFA|international football governing body}}. Ana shirya gasar ne duk bayan shekaru huɗu, kuma ƙasashe daga dukkan nahiyoyi suna fafatawa domin lashe kofin duniya. <ref>FIFA Official Reports</ref>
== Tarihi ==
An fara gudanar da gasar FIFA Women's World Cup ne a shekarar 1991 a ƙasar {{entity|country|China|Asian country}}. Wannan ya biyo bayan ƙoƙarin da aka yi na haɓaka ƙwallon ƙafa ta mata a duniya. A wancan lokaci, ƙungiyoyi 12 ne kawai suka halarta, amma daga baya gasar ta bunƙasa sosai. <ref>FIFA Women's World Cup History</ref>
Tun daga wannan lokaci, gasar ta zama wata muhimmiyar hanya ta nuna ƙwarewar 'yan wasa mata a duniya, kuma tana taka rawa wajen ƙarfafa mata a harkar wasanni. <ref>Global Women's Football Development Reports</ref>
== Tsarin Gasar ==
Gasar tana farawa ne da matakin cancanta (qualifiers) a nahiyoyi daban-daban, inda ƙasashe ke fafatawa domin samun gurbin shiga gasar. Bayan haka, ana raba ƙungiyoyi zuwa rukuni-rukuni (groups), sannan waɗanda suka yi nasara su wuce zuwa matakin fitar da gwani (knockout stage). <ref>FIFA Tournament Regulations</ref>
Tun daga gasar 2023, an ƙara yawan ƙungiyoyi zuwa 32, wanda ya sa gasar ta fi girma da faɗi. Wannan ya bai wa ƙasashe da dama damar shiga gasar. <ref>FIFA Expansion Announcement</ref>
== Ƙasashen da suka fi samun nasara ==
Ƙasar {{entity|country|United States|North American country}} ce ta fi kowa lashe gasar, inda ta lashe kofin sau huɗu. Sauran ƙasashe kamar {{entity|country|Germany|European country}}, {{entity|country|Norway|European country}}, da {{entity|country|Japan|Asian country}} sun taɓa lashe gasar. <ref>FIFA Statistics</ref>
Wannan nasara ta Amurka ta nuna yadda ƙasar ta zuba jari sosai a harkar ƙwallon ƙafa ta mata, ciki har da horo, tallafi, da tsarin wasanni. <ref>US Women's Soccer Development Study</ref>
== Muhimmanci ==
Gasar FIFA Women's World Cup tana da muhimmanci sosai wajen haɓaka ƙwallon ƙafa ta mata a duniya. Tana ƙara wayar da kai game da rawar mata a wasanni, tare da ƙarfafa matasa mata su shiga harkar ƙwallon ƙafa. <ref>UN Women Sports Reports</ref>
Haka kuma, gasar tana taimakawa wajen samar da dama ga 'yan wasa mata su zama fitattun mutane a duniya, kamar su {{entity|athlete|Marta|Brazilian footballer}} da {{entity|athlete|Megan Rapinoe|American footballer}}. <ref>FIFA Player Profiles</ref>
== Gasar 2023 ==
An gudanar da gasar 2023 a ƙasashen {{entity|country|Australia|Oceania country}} da {{entity|country|New Zealand|Oceania country}}. Wannan shi ne karo na farko da aka yi gasar a ƙasashe biyu tare. <ref>FIFA 2023 Report</ref>
Ƙasar {{entity|country|Spain|European country}} ce ta lashe gasar bayan doke {{entity|country|England|European country}} a wasan ƙarshe. Wannan shi ne karon farko da Spain ta lashe kofin. <ref>FIFA Match Report 2023 Final</ref>
== Duba kuma ==
* [[FIFA World Cup]]
* [[CAF Women's Africa Cup of Nations]]
* [[UEFA Women's Championship]]
== Manazarta ==
<references/>
0n23tmn0fu1awlruod3eei0a3oynhwl
Levi Risamasu
0
149609
831297
2026-05-06T21:15:53Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1325460018|Levi Risamasu]]"
831297
wikitext
text/x-wiki
'''Levi Risamasu''' (an haife shi a ranar 23 ga Nuwamba 1982) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin ɗan wasan tsakiya .
== Ƙididdigar aiki ==
: Tushe: <ref>{{Cite web |title=Levi Risamasu » Club matches |url=https://www.worldfootball.net/person/pe51698/levi-risamasu/club-matches/ |access-date=10 May 2019 |website=worldfootball.net}}</ref>
{| class="wikitable" style="text-align: center"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
|-
! Sashe
! Manhajoji
! Ƙwallo
|-
| rowspan="5" | NAC Breda
| 2001–02
| rowspan="4" | Eredivisie
| 9
| 0
|-
| 2002–03
| 2
| 0
|-
| 2003–04
| 1
| 0
|-
| 2004–05
| 7
| 0
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 19
! 0
|-
| rowspan="4" | AGOVV Apeldoorn
| 2005–06
| rowspan="3" | Eerste Division
| 36
| 3
|-
| 2006–07
| 26
| 0
|-
| 2007–08
| 30
| 0
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 91
! 3
|-
| rowspan="3" | SBV Excelsior
| 2008–09
| rowspan="2" | Eerste Division
| 6
| 0
|-
| 2009–10
| 4
| 0
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 10
! 0
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 120
! 3
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
tqfny7x0f33vyue93s5kvthkk0iaapo
831298
831297
2026-05-06T21:16:22Z
Sardeeq
39275
831298
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Levi Risamasu''' (an haife shi a ranar 23 ga Nuwamba 1982) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin ɗan wasan tsakiya .
== Ƙididdigar aiki ==
: Tushe: <ref>{{Cite web |title=Levi Risamasu » Club matches |url=https://www.worldfootball.net/person/pe51698/levi-risamasu/club-matches/ |access-date=10 May 2019 |website=worldfootball.net}}</ref>
{| class="wikitable" style="text-align: center"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
|-
! Sashe
! Manhajoji
! Ƙwallo
|-
| rowspan="5" | NAC Breda
| 2001–02
| rowspan="4" | Eredivisie
| 9
| 0
|-
| 2002–03
| 2
| 0
|-
| 2003–04
| 1
| 0
|-
| 2004–05
| 7
| 0
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 19
! 0
|-
| rowspan="4" | AGOVV Apeldoorn
| 2005–06
| rowspan="3" | Eerste Division
| 36
| 3
|-
| 2006–07
| 26
| 0
|-
| 2007–08
| 30
| 0
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 91
! 3
|-
| rowspan="3" | SBV Excelsior
| 2008–09
| rowspan="2" | Eerste Division
| 6
| 0
|-
| 2009–10
| 4
| 0
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 10
! 0
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 120
! 3
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
45n1gkx53qfi2fnmggh1qtno3zll8uq
Santinho Lopes Monteiro
0
149610
831299
2026-05-06T21:17:13Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1324726246|Santinho Lopes Monteiro]]"
831299
wikitext
text/x-wiki
'''Santinho Lopes Monteiro''' (an haife shi a ranar 16 ga Fabrairu, 1978 a [[Rotterdam]], [[Holand|Netherlands]] ) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne wanda ke da 'yancin zama ɗan ƙasar Holland da Cape Verde. <ref>{{Cite web |title=Santinho Lopes Monteiro – WorldFootball.net |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95851/ |access-date=2025-11-10}}</ref>
== Aikin ƙwallon ƙafa ==
A kakar wasa ta 1998/1999, Lopes Monteiro ya fara buga wasa a RKC Waalwijk, inda ya buga wasa a ranar 20 ga Satumba, 1998 da SC Heerenveen. Lokacin da ya shigo wasa a matsayin madadin a minti na 73 ga Adilson Ben David dos Santos. <ref>{{Cite web |title=RKC Waalwijk 1998/1999 match statistics – WorldFootball.net |url=https://www.worldfootball.net/teams/te1568/rkc-waalwijk/all-matches/ |access-date=2025-11-10}}</ref> A wannan kakar wasa, an ba shi aro ga RBC, inda ya buga wasanni 15.
A shekarar 1999, Lopes Monteiro ya sanya hannu da Excelsior, inda ya buga wasanni 23 a cikin kakar wasa biyu. [1] A shekarar 2001, ya shiga AGOVV, wanda a lokacin har yanzu kulob ne na 'yan wasa. Lokacin da AGOVV ya koma ƙwallon ƙafa ta ƙwararru a shekarar 2003, ya zama ɗan wasa na yau da kullun a ƙungiyar farko. [2]
Ya kammala aikinsa na ƙwallon ƙafa a shekarar 2007 a AGOVV Apeldoorn.
Ya zuwa shekarar 2017, Lopes Monteiro yana zaune a Luxembourg, inda ya ci gaba da buga ƙwallon ƙafa ta 'yan wasa na Racing FC Union Luxembourg.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1978]]
09s1b6mh8rt8p45opy7jp6jlpd5hw2y
831300
831299
2026-05-06T21:17:31Z
Sardeeq
39275
831300
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Santinho Lopes Monteiro''' (an haife shi a ranar 16 ga Fabrairu, 1978 a [[Rotterdam]], [[Holand|Netherlands]] ) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne wanda ke da 'yancin zama ɗan ƙasar Holland da Cape Verde. <ref>{{Cite web |title=Santinho Lopes Monteiro – WorldFootball.net |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95851/ |access-date=2025-11-10}}</ref>
== Aikin ƙwallon ƙafa ==
A kakar wasa ta 1998/1999, Lopes Monteiro ya fara buga wasa a RKC Waalwijk, inda ya buga wasa a ranar 20 ga Satumba, 1998 da SC Heerenveen. Lokacin da ya shigo wasa a matsayin madadin a minti na 73 ga Adilson Ben David dos Santos. <ref>{{Cite web |title=RKC Waalwijk 1998/1999 match statistics – WorldFootball.net |url=https://www.worldfootball.net/teams/te1568/rkc-waalwijk/all-matches/ |access-date=2025-11-10}}</ref> A wannan kakar wasa, an ba shi aro ga RBC, inda ya buga wasanni 15.
A shekarar 1999, Lopes Monteiro ya sanya hannu da Excelsior, inda ya buga wasanni 23 a cikin kakar wasa biyu. [1] A shekarar 2001, ya shiga AGOVV, wanda a lokacin har yanzu kulob ne na 'yan wasa. Lokacin da AGOVV ya koma ƙwallon ƙafa ta ƙwararru a shekarar 2003, ya zama ɗan wasa na yau da kullun a ƙungiyar farko. [2]
Ya kammala aikinsa na ƙwallon ƙafa a shekarar 2007 a AGOVV Apeldoorn.
Ya zuwa shekarar 2017, Lopes Monteiro yana zaune a Luxembourg, inda ya ci gaba da buga ƙwallon ƙafa ta 'yan wasa na Racing FC Union Luxembourg.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1978]]
997qnaazfycgv6s70ovbwun70fwubh5
Yannick Salem
0
149611
831301
2026-05-06T21:18:27Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1325466998|Yannick Salem]]"
831301
wikitext
text/x-wiki
'''Yannick Salem Louniangou''' (an haife shi a ranar 29 ga Maris 1983) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne wanda ya buga wasa a matsayin ɗan gaba . An haife shi a Faransa, ya wakilci [[Ƙungiyar kwallon kafa ta Kongo|Congo]] a matakin ƙasa da ƙasa.
== Aikin kulob ==
Ƙungiyoyi uku na farko da Salem ya buga wa wasa sune Grenoble, Créteil da Châteauroux. <ref>{{NFT player|27104}}</ref> A shekara ta 2005, ya koma ƙungiyar De Graafschap ta ƙasar Holland kafin ya koma AGOVV Apeldoorn a shekara ta 2006. Ya fara gwaji da [[Nottingham Forest FC|Nottingham Forest]] a watan Agusta na shekara ta 2007. A shekara ta 2008, Salem ya koma ƙungiyar KSK Beveren ta ƙasar Belgium sannan daga baya ya koma ƙungiyar Eintracht Trier ta ƙasar Jamus bayan ya amince da kwangilar shekaru biyu har zuwa lokacin bazara na shekara ta 2011.
A ranar 30 ga Oktoba 2010, Salem ya sanya hannu kan yarjejeniyar ɗan gajeren lokaci a Stockport County da ke Ingila.
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
An gayyaci Salem zuwa tawagar 'yan wasan Congo a lokuta da dama. Ya fara buga wasa a wasan neman gurbin shiga gasar cin kofin Afirka da Zambia a shekarar 2007, kuma ya samu akalla wasanni biyu daga wasannin sada zumunta a shekarar 2009 da Koriya ta Arewa. [ana buƙatar hujja] da Angola . [1] An kuma kira shi don buga wasa da Morocco, amma dole ne ya janye daga tawagar.
== Rayuwa ta sirri ==
An haifi Salem a Amiens, Faransa, kuma iyayensa sun fito ne daga [[Jamhuriyar Kwango|Jamhuriyar Congo]] . Yana da 'yan'uwa maza shida da 'yan'uwa mata uku. <ref name="volksfreund" />
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
qkjqczoz7y67qf2zh0hnttb7zt7176k
831302
831301
2026-05-06T21:19:18Z
Sardeeq
39275
831302
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yannick Salem Louniangou''' (an haife shi a ranar 29 ga Maris 1983) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne wanda ya buga wasa a matsayin ɗan gaba . An haife shi a Faransa, ya wakilci [[Ƙungiyar kwallon kafa ta Kongo|Congo]] a matakin ƙasa da ƙasa.
== Aikin kulob ==
Ƙungiyoyi uku na farko da Salem ya buga wa wasa sune Grenoble, Créteil da Châteauroux. <ref>{{NFT player|27104}}</ref> A shekara ta 2005, ya koma ƙungiyar De Graafschap ta ƙasar Holland kafin ya koma AGOVV Apeldoorn a shekara ta 2006. Ya fara gwaji da [[Nottingham Forest FC|Nottingham Forest]] a watan Agusta na shekara ta 2007. A shekara ta 2008, Salem ya koma ƙungiyar KSK Beveren ta ƙasar Belgium sannan daga baya ya koma ƙungiyar Eintracht Trier ta ƙasar Jamus bayan ya amince da kwangilar shekaru biyu har zuwa lokacin bazara na shekara ta 2011.
A ranar 30 ga Oktoba 2010, Salem ya sanya hannu kan yarjejeniyar ɗan gajeren lokaci a Stockport County da ke Ingila.
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
An gayyaci Salem zuwa tawagar 'yan wasan Congo a lokuta da dama. Ya fara buga wasa a wasan neman gurbin shiga gasar cin kofin Afirka da Zambia a shekarar 2007, kuma ya samu akalla wasanni biyu daga wasannin sada zumunta a shekarar 2009 da Koriya ta Arewa. [ana buƙatar hujja] da Angola . [1] An kuma kira shi don buga wasa da Morocco, amma dole ne ya janye daga tawagar.
== Rayuwa ta sirri ==
An haifi Salem a Amiens, Faransa, kuma iyayensa sun fito ne daga [[Jamhuriyar Kwango|Jamhuriyar Congo]] . Yana da 'yan'uwa maza shida da 'yan'uwa mata uku. <ref name="volksfreund" />
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
d4lsmweopms9j4kjp0kdfw5smo300rb
Randy Rustenberg
0
149612
831303
2026-05-06T21:19:52Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318872530|Randy Rustenberg]]"
831303
wikitext
text/x-wiki
An haife shi a Amsterdam, Rustenberg ya buga wa RKC Waalwijk, FC Dordrecht, SC Cambuur, AGOVV Apeldoorn, FC Emmen da kuma Pattaya United . [1] [2] [3] [4]
== Sana'a ==
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
ls0qd9uavacq96f5kvzet49a0srztu7
831304
831303
2026-05-06T21:20:28Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318872530|Randy Rustenberg]]"
831304
wikitext
text/x-wiki
'''Randy Rustenberg''' (an haife shi a ranar 4 ga Fabrairu 1984) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya]] .
== Sana'a ==
An haife shi a Amsterdam, Rustenberg ya buga wa RKC Waalwijk, FC Dordrecht, SC Cambuur, AGOVV Apeldoorn, FC Emmen da kuma Pattaya United . [1] [2] [3] [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
kzrpys0749f6pvadri4zw9l59xcydsc
831305
831304
2026-05-06T21:21:41Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318872530|Randy Rustenberg]]"
831305
wikitext
text/x-wiki
'''Randy Rustenberg''' (an haife shi a ranar 4 ga Fabrairu 1984) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya]].<ref>Jamie Borremans (7 August 2012). "Rustenberg vertrekt opnieuw na enkele weken bij FC Emmen". soccernews.nl.</ref><ref>"FC Emmen en Randy Rustenberg uit elkaar" (in Dutch). deweekkrant.nl. 24 July 2011.</ref>
== Sana'a ==
An haife shi a Amsterdam, Rustenberg ya buga wa RKC Waalwijk, FC Dordrecht, SC Cambuur, AGOVV Apeldoorn, FC Emmen da kuma Pattaya United . [1] [2] [3] [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
t52t98ea2ch1wapf4dhmwqfy6cx23yk
831306
831305
2026-05-06T21:22:02Z
Sardeeq
39275
831306
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Randy Rustenberg''' (an haife shi a ranar 4 ga Fabrairu 1984) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya]].<ref>Jamie Borremans (7 August 2012). "Rustenberg vertrekt opnieuw na enkele weken bij FC Emmen". soccernews.nl.</ref><ref>"FC Emmen en Randy Rustenberg uit elkaar" (in Dutch). deweekkrant.nl. 24 July 2011.</ref>
== Sana'a ==
An haife shi a Amsterdam, Rustenberg ya buga wa RKC Waalwijk, FC Dordrecht, SC Cambuur, AGOVV Apeldoorn, FC Emmen da kuma Pattaya United . [1] [2] [3] [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
edvxmxjh39ss47znx898uvtbsyrnecu
Roy de Ruiter (mai wasan ƙwallon ƙafa)
0
149613
831307
2026-05-06T21:22:33Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318872678|Roy de Ruiter (footballer)]]"
831307
wikitext
text/x-wiki
'''Roy de Ruiter''' (an haife shi a ranar 19 ga Agusta 1989) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ke taka leda a matsayin ɗan wasan gaba a WAVV.
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{In lang|nl}} [http://www.vi.nl/Spelers/Speler.htm?dbid=66195&typeofpage=84137 Voetbal International]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
pax784lc9ezzmbtzbce1oxrwp74pa06
831309
831307
2026-05-06T21:22:59Z
Sardeeq
39275
831309
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Roy de Ruiter''' (an haife shi a ranar 19 ga Agusta 1989) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ke taka leda a matsayin ɗan wasan gaba a WAVV.
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{In lang|nl}} [http://www.vi.nl/Spelers/Speler.htm?dbid=66195&typeofpage=84137 Voetbal International]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
2w55deu803yzg7j3rcjf4mw02m6iyic
Rhita Sanga
0
149614
831308
2026-05-06T21:22:34Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1343898476|Rhita Sanga]]"
831308
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Rhita Langa Sanga''' 'yar siyasa ce ta [[Malawi|Malawian]] wacce ke wakiltar mazabar Mchinji ta Yamma tun 2025.
== Ayyuka ==
A shekarar 2018 Sanga ya tsaya takara a matsayin dan takara mai zaman kansa na mazabar Mchinji ta Gabas. Ta lashe kasa da kashi 7% na kuri'un kuma Kayo Zinchetera, wacce ta tsaya a jam'iyyar Malawi Congress Party, ta lashe mazabar.<ref name="e2018">{{Cite web |date=2018 |title=Parliament results |url=https://mec.org.mw/wp-content/uploads/2018/11/Parliament-results.pdf |access-date=21 Dec 2025 |website=Malawi Electoral Commission}}</ref>
A shekara ta 2025 Sanga ya yi takara a karo na biyu a mazabar Mchinji ta Yamma kuma ya lashe zaben. <ref>{{Cite web |title=Registration of Parliamentarians-elect Underway in Lilongwe |url=https://www.parliament.gov.mw/media-resources/parliament-news/66 |access-date=2025-12-14 |website=www.parliament.gov.mw |language=en}}</ref> Ta zama mataimakiyar shugaban kwamitin watsa labarai da [[Fasahar bayanai|Fasahar Bayanai]] na Majalisar Dokoki ta Kasa a watan Nuwamba 2025. Shugaban shi ne [[Kingwell Liphuka]], kuma an zabe su don yin aiki har zuwa 2030.<ref name="posn">{{Cite web |title=Parliament Constitutes Committees and Confirms New Leadership |url=https://www.parliament.gov.mw/media-resources/parliament-news/84 |access-date=2025-12-14 |website=www.parliament.gov.mw |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-11-21 |title=MCP Secures Strategic Ground as Parliament Confirms New Committee Leadership |url=https://shiretimes.com/mcp-secures-strategic-ground-as-parliament-confirms-new-committee-leadership/ |access-date=2025-12-14 |website=Shire Times |language=en-US}}</ref>
== manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
gdf8jfc8lwn34hj7epc18763vc5qhon
831624
831308
2026-05-07T09:49:15Z
Mahuta
11340
831624
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Rhita Langa Sanga''' 'yar siyasa ce ta [[Malawi|Malawian]] wacce ke wakiltar mazabar Mchinji ta Yamma tun 2025.
== Ayyuka ==
A shekarar 2018 Sanga ya tsaya takara a matsayin dan takara mai zaman kansa na mazabar Mchinji ta Gabas. Ta lashe kasa da kashi 7% na kuri'un kuma Kayo Zinchetera, wacce ta tsaya a jam'iyyar Malawi Congress Party, ta lashe mazabar.<ref name="e2018">{{Cite web |date=2018 |title=Parliament results |url=https://mec.org.mw/wp-content/uploads/2018/11/Parliament-results.pdf |access-date=21 Dec 2025 |website=Malawi Electoral Commission}}</ref>
A shekara ta 2025 Sanga ya yi takara a karo na biyu a mazabar Mchinji ta Yamma kuma ya lashe zaben. <ref>{{Cite web |title=Registration of Parliamentarians-elect Underway in Lilongwe |url=https://www.parliament.gov.mw/media-resources/parliament-news/66 |access-date=2025-12-14 |website=www.parliament.gov.mw |language=en}}</ref> Ta zama mataimakiyar shugaban kwamitin watsa labarai da [[Fasahar bayanai|Fasahar Bayanai]] na Majalisar Dokoki ta Kasa a watan Nuwamba 2025. Shugaban shi ne [[Kingwell Liphuka]], kuma an zabe su don yin aiki har zuwa 2030.<ref name="posn">{{Cite web |title=Parliament Constitutes Committees and Confirms New Leadership |url=https://www.parliament.gov.mw/media-resources/parliament-news/84 |access-date=2025-12-14 |website=www.parliament.gov.mw |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-11-21 |title=MCP Secures Strategic Ground as Parliament Confirms New Committee Leadership |url=https://shiretimes.com/mcp-secures-strategic-ground-as-parliament-confirms-new-committee-leadership/ |access-date=2025-12-14 |website=Shire Times |language=en-US}}</ref>
== manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
8waownb4o0meu2cr2c59202j8arabor
Tattaunawar user:Gpsarras
3
149615
831310
2026-05-06T21:23:14Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831310
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Gpsarras! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Gpsarras|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:23, 6 Mayu 2026 (UTC)
7ld9909916ryd97vjcx9m7une7peoq0
Tattaunawar user:AdrianaMHoineff
3
149616
831311
2026-05-06T21:23:24Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831311
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, AdrianaMHoineff! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/AdrianaMHoineff|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:23, 6 Mayu 2026 (UTC)
ots0j3zr6b2fi5natrwsknraq6ne943
Tattaunawar user:Asphodelian
3
149617
831312
2026-05-06T21:23:34Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831312
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Asphodelian! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Asphodelian|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:23, 6 Mayu 2026 (UTC)
jivqxdfy2prelg376evtpll744jx0e3
Tattaunawar user:OskarOllis
3
149618
831313
2026-05-06T21:23:44Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831313
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, OskarOllis! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/OskarOllis|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:23, 6 Mayu 2026 (UTC)
mk5utodw3rd2nixkqqq5phy3224j822
Naomi Kilekwa
0
149619
831314
2026-05-06T21:23:50Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1349953853|Naomi Kilekwa]]"
831314
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Naomi Kilekwa Phiri''' (an haife ta 5 ga Oktoba 1984) 'yar siyasa ce ta [[Malawi|Malawian]] . <ref>{{Cite web |title=Site Under Maintenance |url=http://www.parliament.gov.mw/#/legislators}}</ref> Ita memba ce ta Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi kuma tana aiki a Majalisar Dokokin ƙasar Malawi tana wakiltar Mulanje ta Kudu maso Gabas .
== Rayuwa ==
Kilekwa memba ne na Majalisar Dokokin Malawi na Mulanje ta Kudu maso Gabas . Ta fara ne a ranar 20 ga Mayu 2014. Ita memba ce a Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi kuma ta zauna a kwamitin noma da ban ruwa. <ref name="mcc">{{Cite web |title=Representation – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/representation/ |access-date=2025-01-23 |language=en-US}}</ref>
A shekara ta 2016 ta ba da gudummawar kuɗi don tallafawa kula da ƙudan zuma a mazabarta. Tana so ta tallafa wa muhalli da kuma wasu bishiyoyi. An ba da gudummawar ƙudan zuma 71 a Mbozi don amfani da kulob din kula da ƙudan zumeji goma.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2016-01-25 |title=Malawi MP, Research Foundation support bee keepers - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/malawi-mp-research-foundation-support-bee-keepers/ |access-date=2025-03-21 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
An sake zabar Kilekwa a shekarar 2019 lokacin da babu wata jam'iyya da ke da rinjaye kuma majalisa da aka rataye na iya haifar da jinkirin yanke shawara. Shugaban Jam'iyyar Democrat Progressive Party Peter Mutharika ya yi kira ga masu zaman kansu da su goyi bayan gwamnati. 32 sun amince ciki har da Lyana Lexa Tambala, Susan Dossi, Roseby Gadama da Nancy Chaola Mdooko . <ref name="mp32">{{Cite web |date=2019-06-03 |title=No hung parliament as 32 independent MPs flock to governing DPP - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/no-hung-parliament-as-32-independent-mps-flock-to-governing-dpp/ |access-date=2025-01-18 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> Wani rahoto ya ambaci 'yan majalisa 19 ciki har da Kilekwa Phiri da Mary Khembo . <ref>{{Cite web |date=2014-06-23 |title=19 independent MPs join DPP govt: Ngumuya, Rashy, Ganda in - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/19-independent-mps-join-dpp-govt-ngumuya-rashy-ganda-in/ |access-date=2025-03-07 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
A shekara ta 2023 Kakakin Catherine Gotani Hara ya dakatar da Kilekwa daga majalisa bayan rashin bin doka a lokacin jawabin Shugaba [[Lazarus Chakwera]] na kungiyar. Ta ki barin kuma Mary Navicha, [[Thoko Tembo]] da Victoria Kingstone sun goyi bayanta. An kuma dakatar da magoya bayanta.<ref>{{Cite web |last=Kalumbi |first=Mike |date=2023-02-21 |title=DPP MP suspended for defying orders Malawi 24 {{!}} Latest News from Malawi |url=https://malawi24.com/2023/02/21/dpp-mp-suspended-for-defying-orders/ |access-date=2024-12-29 |website=Malawi 24 |language=en-US}}</ref>
A watan Agustan shekara ta 2024 ta yi amfani da kudi daga asusun ci gaban mazabarta don sayen jaka 270 na taki. Wasu daga cikin masu jefa kuri'a sun yi fama da yunwa bayan shekaru hudu na amfanin gona mara kyau da kuma lalacewar da Cyclone Freddy ya yi. An yi amfani da taki don aikin gona na ban ruwa da kuma ba da izinin dogaro da kai kuma an yi niyya ga kungiyoyi 17 na mutane 50 zuwa 100.<ref name="bags">{{Cite web |title=Mulanje South East MP distributes fertilizer to 17 groups from CDF – Radio Islam Malawi |url=https://www.radioislam.org.mw/mulanje-south-east-mp-distributes-fertilizer-to-17-groups-from-cdf/ |access-date=2025-03-08 |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
51nesoinkvdyj6dyjglv5enewsmdfit
831623
831314
2026-05-07T09:48:41Z
Mahuta
11340
831623
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Naomi Kilekwa Phiri''' (an haife ta 5 ga Oktoba 1984) 'yar siyasa ce ta [[Malawi|Malawian]] . <ref>{{Cite web |title=Site Under Maintenance |url=http://www.parliament.gov.mw/#/legislators}}</ref> Ita memba ce ta Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi kuma tana aiki a Majalisar Dokokin ƙasar Malawi tana wakiltar Mulanje ta Kudu maso Gabas .
== Rayuwa ==
Kilekwa memba ne na Majalisar Dokokin Malawi na Mulanje ta Kudu maso Gabas . Ta fara ne a ranar 20 ga Mayu 2014. Ita memba ce a Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi kuma ta zauna a kwamitin noma da ban ruwa. <ref name="mcc">{{Cite web |title=Representation – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/representation/ |access-date=2025-01-23 |language=en-US}}</ref>
A shekara ta 2016 ta ba da gudummawar kuɗi don tallafawa kula da ƙudan zuma a mazabarta. Tana so ta tallafa wa muhalli da kuma wasu bishiyoyi. An ba da gudummawar ƙudan zuma 71 a Mbozi don amfani da kulob din kula da ƙudan zumeji goma.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2016-01-25 |title=Malawi MP, Research Foundation support bee keepers - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/malawi-mp-research-foundation-support-bee-keepers/ |access-date=2025-03-21 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
An sake zabar Kilekwa a shekarar 2019 lokacin da babu wata jam'iyya da ke da rinjaye kuma majalisa da aka rataye na iya haifar da jinkirin yanke shawara. Shugaban Jam'iyyar Democrat Progressive Party Peter Mutharika ya yi kira ga masu zaman kansu da su goyi bayan gwamnati. 32 sun amince ciki har da Lyana Lexa Tambala, Susan Dossi, Roseby Gadama da Nancy Chaola Mdooko . <ref name="mp32">{{Cite web |date=2019-06-03 |title=No hung parliament as 32 independent MPs flock to governing DPP - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/no-hung-parliament-as-32-independent-mps-flock-to-governing-dpp/ |access-date=2025-01-18 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> Wani rahoto ya ambaci 'yan majalisa 19 ciki har da Kilekwa Phiri da Mary Khembo . <ref>{{Cite web |date=2014-06-23 |title=19 independent MPs join DPP govt: Ngumuya, Rashy, Ganda in - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/19-independent-mps-join-dpp-govt-ngumuya-rashy-ganda-in/ |access-date=2025-03-07 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
A shekara ta 2023 Kakakin Catherine Gotani Hara ya dakatar da Kilekwa daga majalisa bayan rashin bin doka a lokacin jawabin Shugaba [[Lazarus Chakwera]] na kungiyar. Ta ki barin kuma Mary Navicha, [[Thoko Tembo]] da Victoria Kingstone sun goyi bayanta. An kuma dakatar da magoya bayanta.<ref>{{Cite web |last=Kalumbi |first=Mike |date=2023-02-21 |title=DPP MP suspended for defying orders Malawi 24 {{!}} Latest News from Malawi |url=https://malawi24.com/2023/02/21/dpp-mp-suspended-for-defying-orders/ |access-date=2024-12-29 |website=Malawi 24 |language=en-US}}</ref>
A watan Agustan shekara ta 2024 ta yi amfani da kudi daga asusun ci gaban mazabarta don sayen jaka 270 na taki. Wasu daga cikin masu jefa kuri'a sun yi fama da yunwa bayan shekaru hudu na amfanin gona mara kyau da kuma lalacewar da Cyclone Freddy ya yi. An yi amfani da taki don aikin gona na ban ruwa da kuma ba da izinin dogaro da kai kuma an yi niyya ga kungiyoyi 17 na mutane 50 zuwa 100.<ref name="bags">{{Cite web |title=Mulanje South East MP distributes fertilizer to 17 groups from CDF – Radio Islam Malawi |url=https://www.radioislam.org.mw/mulanje-south-east-mp-distributes-fertilizer-to-17-groups-from-cdf/ |access-date=2025-03-08 |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
exhks1pwkbmqkqqclqjp3zcj3lfz2k3
Tattaunawar user:まぐねん
3
149620
831315
2026-05-06T21:23:54Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831315
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, まぐねん! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/まぐねん|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:23, 6 Mayu 2026 (UTC)
ekf3rpq7xfkg6h25b54z7uouare0a65
Robert Roest
0
149621
831316
2026-05-06T21:24:00Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318877931|Robert Roest]]"
831316
wikitext
text/x-wiki
'''Robert Roest''' (an haife shi 30 Oktoba 1969) ɗan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin mai tsaron baya ga FC Utrecht, KSK Beveren, Fortuna Sittard da AGOVV Apeldoorn .
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* Robert Roest at WorldFootball.net
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1969]]
73hxcsfux5wumcgoxj4wyhbgvbjrqm3
831320
831316
2026-05-06T21:24:30Z
Sardeeq
39275
831320
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Robert Roest''' (an haife shi 30 Oktoba 1969) ɗan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin mai tsaron baya ga FC Utrecht, KSK Beveren, Fortuna Sittard da AGOVV Apeldoorn .
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* Robert Roest at WorldFootball.net
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1969]]
2108a4umshymoxqnj3b8igyq8wlfiu2
Tattaunawar user:PavelKovalenok89000
3
149622
831317
2026-05-06T21:24:04Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831317
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, PavelKovalenok89000! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/PavelKovalenok89000|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:24, 6 Mayu 2026 (UTC)
8wckgspd0xe0xkk27ux5lruism5jray
Tattaunawar user:Sammm.mead
3
149623
831318
2026-05-06T21:24:14Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831318
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Sammm.mead! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Sammm.mead|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:24, 6 Mayu 2026 (UTC)
mcdshohk32kskcvl87az8ovwajtnr1u
Tattaunawar user:Eliel Kilpelä
3
149624
831319
2026-05-06T21:24:24Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831319
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Eliel Kilpelä! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Eliel Kilpelä|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:24, 6 Mayu 2026 (UTC)
32f86cwxf32lkt7hzas3fgenr78qg0u
Tattaunawar user:Islandwords21
3
149625
831321
2026-05-06T21:24:34Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831321
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Islandwords21! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Islandwords21|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:24, 6 Mayu 2026 (UTC)
rrupkwgpwt9xqkj0mnklgi2jhki377w
Tattaunawar user:Lefoudumetro
3
149626
831322
2026-05-06T21:24:44Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831322
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Lefoudumetro! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Lefoudumetro|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:24, 6 Mayu 2026 (UTC)
cudzv0htiiyvmr0ztgv4384q1r3i1se
Tattaunawar user:Jazjax25
3
149627
831323
2026-05-06T21:24:54Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831323
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Jazjax25! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Jazjax25|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:24, 6 Mayu 2026 (UTC)
m90dhf3s1mfhtvtmm0i59ympm0kfkij
Florence Shapiro Khimbi
0
149628
831324
2026-05-06T21:24:54Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1346677974|Florence Shapiro Khimbi]]"
831324
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Florence Shapiro Khimbi''' 'yar siyasa ce ta Malawian wacce aka zaba a shekarar 2025 zuwa Majalisar Dokoki ta Kasa . Ita memba ce ta jam'iyyar AFORD kuma tana wakiltar Rumphi EastRumphi Gabas
== Rayuwa ==
Khimbi tana zaune a Perth a Ostiraliya a matsayin ma'aikaciyar jinya da kuma mai juna biyu a 2023. A ranar Kirsimeti ta ba da kyautar jirgin ruwa na asibiti don a yi amfani da shi a kusa da ƙauyuka 156 a cikin mazabar inda iyalinta ke zaune. Yanayin hanyoyin ba su da kyau. Jirgin zai iya jigilar mutane ciki har da mata masu juna biyu don taimakawa ko zuwa wuraren da za su iya ci gaba da tafiya ta hanya. Iyalinta suna zaune a mazabar Rumphi ta Gabas waɗanda za su amfana. Iyalinta sun ba da jirgin ga ikon gargajiya na Mwamlowe duk da haka an yi niyyar jirgin ya kasance na al'umma kuma ya biya hanyar ta hanyar caji don jigilar marasa lafiya. <ref>{{Cite web |last=Chimbirima |first=Wanya |date=2023-12-25 |title=Shapiro Khimi bails out Rumphi East Constituency with an Ambulance Boat - |url=https://malawiguardian.com/2023/12/25/shapiro-khimi-bails-out-rumphi-east-constituency-with-an-ambulance-boat/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251215084433/https://malawiguardian.com/2023/12/25/shapiro-khimi-bails-out-rumphi-east-constituency-with-an-ambulance-boat/ |archive-date=2025-12-15 |access-date=2025-10-19 |language=en-US}}</ref>
Ta shiga jam'iyyar AFORD <ref name=":0" /> kuma ta tsaya a matsayin dan takarar majalisa. Ta yi kamfen din tana cewa za ta karya sarkar talauci idan aka zabe ta. Oxfam, Tarayyar Turai da Worlec suna ƙarfafa bambancin don babban zaben 2025 kuma wannan ya haɗa da matasa, mutanen da ke da nakasa da mata.
Ta lashe zaben da kashi 35% na kuri'un <ref>{{Cite web |title=Rumphi East at the Elections dashboard |url=https://nplelectionsdashboard.com/parliamentary-map |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251222233712/https://nplelectionsdashboard.com/parliamentary-map |archive-date=2025-12-22 |access-date=2025-10-19 |website=nplelectionsdashboard.com |language=en}}</ref> kuma an sanar da wannan a ƙarshen Satumba 2025. <ref>{{Cite web |last=Mwale |first=Winston |date=2025-09-30 |title=Partial Malawi Parliamentary Results Show Strong Gains for Independents |url=https://africabrief.substack.com/p/partial-malawi-parliamentary-results |access-date=2025-10-19 |website=AfricaBrief}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
jcct6pet2tbkz2ksm2odi83kduoilvp
831622
831324
2026-05-07T09:48:01Z
Mahuta
11340
831622
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Florence Shapiro Khimbi''' 'yar siyasa ce ta Malawian wacce aka zaba a shekarar 2025 zuwa Majalisar Dokoki ta Kasa . Ita memba ce ta jam'iyyar AFORD kuma tana wakiltar Rumphi EastRumphi Gabas
== Rayuwa ==
Khimbi tana zaune a Perth a Ostiraliya a matsayin ma'aikaciyar jinya da kuma mai juna biyu a 2023. A ranar Kirsimeti ta ba da kyautar jirgin ruwa na asibiti don a yi amfani da shi a kusa da ƙauyuka 156 a cikin mazabar inda iyalinta ke zaune. Yanayin hanyoyin ba su da kyau. Jirgin zai iya jigilar mutane ciki har da mata masu juna biyu don taimakawa ko zuwa wuraren da za su iya ci gaba da tafiya ta hanya. Iyalinta suna zaune a mazabar Rumphi ta Gabas waɗanda za su amfana. Iyalinta sun ba da jirgin ga ikon gargajiya na Mwamlowe duk da haka an yi niyyar jirgin ya kasance na al'umma kuma ya biya hanyar ta hanyar caji don jigilar marasa lafiya. <ref>{{Cite web |last=Chimbirima |first=Wanya |date=2023-12-25 |title=Shapiro Khimi bails out Rumphi East Constituency with an Ambulance Boat - |url=https://malawiguardian.com/2023/12/25/shapiro-khimi-bails-out-rumphi-east-constituency-with-an-ambulance-boat/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251215084433/https://malawiguardian.com/2023/12/25/shapiro-khimi-bails-out-rumphi-east-constituency-with-an-ambulance-boat/ |archive-date=2025-12-15 |access-date=2025-10-19 |language=en-US}}</ref>
Ta shiga jam'iyyar AFORD <ref name=":0" /> kuma ta tsaya a matsayin dan takarar majalisa. Ta yi kamfen din tana cewa za ta karya sarkar talauci idan aka zabe ta. Oxfam, Tarayyar Turai da Worlec suna ƙarfafa bambancin don babban zaben 2025 kuma wannan ya haɗa da matasa, mutanen da ke da nakasa da mata.
Ta lashe zaben da kashi 35% na kuri'un <ref>{{Cite web |title=Rumphi East at the Elections dashboard |url=https://nplelectionsdashboard.com/parliamentary-map |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251222233712/https://nplelectionsdashboard.com/parliamentary-map |archive-date=2025-12-22 |access-date=2025-10-19 |website=nplelectionsdashboard.com |language=en}}</ref> kuma an sanar da wannan a ƙarshen Satumba 2025. <ref>{{Cite web |last=Mwale |first=Winston |date=2025-09-30 |title=Partial Malawi Parliamentary Results Show Strong Gains for Independents |url=https://africabrief.substack.com/p/partial-malawi-parliamentary-results |access-date=2025-10-19 |website=AfricaBrief}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
pdnltfh82l9zf84z7gcrhwyfocw60t2
Tattaunawar user:فطاطم
3
149629
831326
2026-05-06T21:25:04Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831326
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, فطاطم! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/فطاطم|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:25, 6 Mayu 2026 (UTC)
0x6bvcyvygyyob5xvnaojudcue6mm3u
Tattaunawar user:Naxeeru garba
3
149630
831327
2026-05-06T21:25:14Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831327
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Naxeeru garba! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Naxeeru garba|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:25, 6 Mayu 2026 (UTC)
c4jzb9zvsa79vny3d2ndkvsyd4ppopq
Tattaunawar user:FlameFirefox22
3
149631
831328
2026-05-06T21:25:24Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831328
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, FlameFirefox22! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/FlameFirefox22|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:25, 6 Mayu 2026 (UTC)
neg7rigk3uwuiii3abrdne7cbf4uvig
Tattaunawar user:Davemellor4
3
149632
831329
2026-05-06T21:25:34Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831329
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Davemellor4! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Davemellor4|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:25, 6 Mayu 2026 (UTC)
4l7c2od9ypzi74tmdq647rioigv2g4t
Tattaunawar user:Eiehel
3
149633
831330
2026-05-06T21:25:44Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831330
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Eiehel! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Eiehel|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:25, 6 Mayu 2026 (UTC)
q9115rbvqcsm93g6z9n781y88s39il7
Tattaunawar user:ViridLeWiki
3
149634
831331
2026-05-06T21:25:54Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831331
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, ViridLeWiki! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/ViridLeWiki|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:25, 6 Mayu 2026 (UTC)
65vajqvscj8q0xbem98u6araim3fhmi
Tattaunawar user:Mr. ISAH Ahmed
3
149635
831332
2026-05-06T21:26:04Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831332
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Mr. ISAH Ahmed! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Mr. ISAH Ahmed|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:26, 6 Mayu 2026 (UTC)
lgbn49c2onpuvi2qo60bwuaq6317tl7
Grace Kwelepeta
0
149636
831333
2026-05-06T21:26:05Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1346677981|Grace Kwelepeta]]"
831333
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Grace Kwelepeta''' ta zama memba na Malawian na Majalisar Dokokin Malawi na Zomba Malosa a shekarar 2019. <ref name="malpal">{{Cite web |title=Grace Chisomo Shiera Kwelepeta |url=https://malawianparliament.com/zomba/grace-chisomo-shiera-kwelepeta/ |access-date=2024-12-10 |website=malawianparliament.com}}</ref> Ta kasance malama kuma tana da sha'awar ilimi kuma musamman ilimin 'yan mata. Ta kasance memba na zartarwa na Majalisar Gudanarwa ta Kasa kuma Mataimakin Ministan Jima'i.
== Rayuwa ==
Kwelepeta ta yi karatun ilimin harshe da bil'adama kuma ta horar da ita a matsayin malami.<ref name="wfd">{{Cite web |title=Grace Kwelepeta |url=https://www.wfd.org/who-we-are/our-people/grace-kwelepeta |access-date=2024-12-10 |website=www.wfd.org |language=en}}</ref> Ta koyar a makarantar sakandare <ref name="wfd" /> kafin ta shiga siyasa ta cikakken lokaci. Ta shiga jam'iyyar Democratic Progressive Party kuma ta zama wakilin majalisa na mazabar Zomba Malosa a shekarar 2019.<ref name="malpal">{{Cite web |title=Grace Chisomo Shiera Kwelepeta |url=https://malawianparliament.com/zomba/grace-chisomo-shiera-kwelepeta/ |access-date=2024-12-10 |website=malawianparliament.com}}</ref> Wannan wurin zama ne wanda [[Joyce banda|Joyce Banda]] (wanda ya zama Shugaban Malawi) ya rike a baya.<ref>{{Cite web |date=2014-06-06 |title=Malawi's Joyce Banda and the rise of women in African politics - Reviews & Profiles - monitor.co.ug |url=http://www.monitor.co.ug/artsculture/Reviews/-/691232/1388740/-/diw45/-/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20140606205525/http://www.monitor.co.ug/artsculture/Reviews/-/691232/1388740/-/diw45/-/ |archive-date=6 June 2014 |access-date=2024-12-11}}</ref> A cikin majalisa kusan kashi 80% na membobin maza ne, amma tana ɗaya daga cikin mata biyar da aka ambaci sunayen a cikin ƙungiyar shugaban kasa mai ƙarfi 24 lokacin da aka nada Mary Navicha a matsayin Ministan Jima'i kuma aka nada Kelepeta a matsayin Mataimakin Ministan Jimi'i.<ref name="nobanter">{{Cite web |last=Kambalame |first=Edyth |author-link=Edyth Kambalame |date=2025-05-30 |title=Allow women to speak freely in Parliament |url=https://mwnation.com/allow-women-to-speak-freely-in-parliament/ |access-date=2025-07-26 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Malawi president names new cabinet - Xinhua {{!}} English.news.cn |url=https://www.xinhuanet.com/english/2019-06/20/c_138159174.htm |access-date=2025-07-26 |website=www.xinhuanet.com}}</ref>
A Majalisar Dokoki ta Kasa Kwelepeta ta kasance memba na zartarwa na Majalisar Gudanarwa ta Kasa . <ref name="wfd">{{Cite web |title=Grace Kwelepeta |url=https://www.wfd.org/who-we-are/our-people/grace-kwelepeta |access-date=2024-12-10 |website=www.wfd.org |language=en}}</ref> Ta yi sha'awar sufuri, ababen more rayuwa da haƙƙin mata a Majalisar Dokoki ta Kasa.<ref>{{Cite web |title=Grace Kwelepeta |url=https://africaliberalnetwork.org/grace-kwelepeta/ |access-date=11 December 2024 |website=African Liberal Network}}</ref>
Kwelepeta yana ci gaba da sha'awar ilimi. Tana ƙarfafa ɗalibai suyi karatu kuma tana ba da kyaututtuka ga ɗalibai da malamai masu ƙwarewa a cikin mazabarta.<ref>{{Cite web |last=Likaka |first=Raphael |date=2024-05-23 |title=Phungu wa Zomba Malosa afunira mafuno abwino ophunzira a Standard 8 Malawi 24 {{!}} Latest News from Malawi |url=https://malawi24.com/2024/05/23/phungu-wa-zomba-malosa-afunira-mafuno-abwino-ophunzira-a-standard-8/ |access-date=2024-12-11 |website=Malawi 24 |language=en-US}}</ref> Ulanda Mtamba wacce ita ce darakta a kasar ta ci gaba da ilimin 'yan mata a Afirka (AGE Africa) ta gayyace ta halarci hutun' yarinya ga' yan mata.<ref name="acas">{{Cite web |title=Ulanda Mtamba |url=https://avac.org/fellow/ulanda-mtamba/ |access-date=2023-11-28 |website=avac.org}}</ref> Ana gudanar da hutun shekara-shekara a Zomba don 'yan mata 100 daga makarantu daban-daban. Kwelepeta da Ulanda Mtamba sun karfafa gwiwar 'yan mata da ba kawai neman aiki ba amma su zama' yan kasuwa da ƙirƙirar ayyuka. An shawarce su da su ba da fifiko ga karatu fiye da soyayya. Kwelepeta ya sami yabo a matsayin wahayi daga 'yan mata.<ref>{{Cite web |last=concepcion |title=AGE Africa hosts All Scholars Retreat in Zomba – AGE Africa |url=https://ageafrica.org/age-africa-empowers-students-in-entrepreneurship-skills-in-mchinji-copy/ |access-date=2024-12-11 |language=en-US}}</ref>
A watan Janairun 2024, ta kwashe dare daya a waje tana toshe hanyar jigilar masara a Zomba. An yi amfani da masara ne ga matalauta kuma tana so ta tabbatar da cewa an ba da mazabarta mai kyau.<ref>{{Cite web |date=2024-01-07 |title=Zomba legislator blocks truck carrying food |url=https://www.nyasatimes.com/zomba-legislator-blocks-truck-carrying-food/ |access-date=2024-12-11 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
Ta kasance mataimakiyar ministan jinsi kuma a ƙarshen 2024 ta katse muhawara game da man fetur don tayar da damuwarta. Ta koka wa mai magana cewa wasu mazajen gidan suna lalata mata. Ta ce wannan ba a yarda da shi ba kuma Shugaban Majalisar Richard Chimwendo Banda ya amince da ita. Ya ba da babban gargadi da tunatarwa ga gidan amma bai ambaci wani memba ba. Edyth Kambalame na The Nation ya ɗauka cewa wannan yana nuna cewa mutane da yawa suna da hannu.<ref name="nobanter" />
A ranar 26 ga watan Fabrairun shekara ta 2025 ita da abokin jam'iyyar Lonnie Phiri sun lalata motocinsu yayin da suke halartar majalisa. Lalacewar ta haɗa da tayoyin da aka fashe da kuma murkushe madubai. An ajiye motocin a wani wuri mai aminci lokacin da taron jama'a suka isa wanda ya hada da magoya bayan Jam'iyyar Majalisa ta Malawi. 'Yan sanda suna aiki, amma ba a kama su ba kuma lokacin da aka kori taron sun lalata motocin.<ref name="mob">{{Cite web |last=Meki |first=Ntchindi |date=2025-02-27 |title=2 lawmakers' vehicles damaged at Parliament |url=https://mwnation.com/2-lawmakers-vehicles-damaged-at-parliament/ |access-date=2025-07-26 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref> An ba da tayin don maye gurbin tayoyi, amma a watan Afrilu Grace Kwelepeta ta ce ta ba da isasshen lokaci ga majalisa don yin kyau a kan duk lalacewar motarta ta hukuma kuma ta yi niyyar zuwa kotu.<ref>{{Cite web |date=2025-04-14 |title=“Parliament Is Sleeping on My Rights”: MP Grace Kwelepeta Heads to Court Over Vandalized Car |url=https://www.nyasatimes.com/parliament-is-sleeping-on-my-rights-mp-grace-kwelepeta-heads-to-court-over-vandalized-car/ |access-date=2025-07-26 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
An sake zabar ta a zaben 2025. Ta zama sakatariyar Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi . <ref name="caucus26">{{Cite web |title=Numbers Tell the Story: Why Women Continue to Lose Ground in Malawi’s Elections |url=https://www.zodiakmalawi.com/politics/numbers-tell-the-story-why-women-continue-to-lose-ground-in-malawis-elections |access-date=2026-03-22 |website=www.zodiakmalawi.com}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
t078zh0mykujufdysl480ob28niwzvs
831621
831333
2026-05-07T09:47:26Z
Mahuta
11340
831621
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Grace Kwelepeta''' ta zama memba na Malawian na Majalisar Dokokin Malawi na Zomba Malosa a shekarar 2019. <ref name="malpal">{{Cite web |title=Grace Chisomo Shiera Kwelepeta |url=https://malawianparliament.com/zomba/grace-chisomo-shiera-kwelepeta/ |access-date=2024-12-10 |website=malawianparliament.com}}</ref> Ta kasance malama kuma tana da sha'awar ilimi kuma musamman ilimin 'yan mata. Ta kasance memba na zartarwa na Majalisar Gudanarwa ta Kasa kuma Mataimakin Ministan Jima'i.
== Rayuwa ==
Kwelepeta ta yi karatun ilimin harshe da bil'adama kuma ta horar da ita a matsayin malami.<ref name="wfd">{{Cite web |title=Grace Kwelepeta |url=https://www.wfd.org/who-we-are/our-people/grace-kwelepeta |access-date=2024-12-10 |website=www.wfd.org |language=en}}</ref> Ta koyar a makarantar sakandare <ref name="wfd" /> kafin ta shiga siyasa ta cikakken lokaci. Ta shiga jam'iyyar Democratic Progressive Party kuma ta zama wakilin majalisa na mazabar Zomba Malosa a shekarar 2019.<ref name="malpal">{{Cite web |title=Grace Chisomo Shiera Kwelepeta |url=https://malawianparliament.com/zomba/grace-chisomo-shiera-kwelepeta/ |access-date=2024-12-10 |website=malawianparliament.com}}</ref> Wannan wurin zama ne wanda [[Joyce banda|Joyce Banda]] (wanda ya zama Shugaban Malawi) ya rike a baya.<ref>{{Cite web |date=2014-06-06 |title=Malawi's Joyce Banda and the rise of women in African politics - Reviews & Profiles - monitor.co.ug |url=http://www.monitor.co.ug/artsculture/Reviews/-/691232/1388740/-/diw45/-/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20140606205525/http://www.monitor.co.ug/artsculture/Reviews/-/691232/1388740/-/diw45/-/ |archive-date=6 June 2014 |access-date=2024-12-11}}</ref> A cikin majalisa kusan kashi 80% na membobin maza ne, amma tana ɗaya daga cikin mata biyar da aka ambaci sunayen a cikin ƙungiyar shugaban kasa mai ƙarfi 24 lokacin da aka nada Mary Navicha a matsayin Ministan Jima'i kuma aka nada Kelepeta a matsayin Mataimakin Ministan Jimi'i.<ref name="nobanter">{{Cite web |last=Kambalame |first=Edyth |author-link=Edyth Kambalame |date=2025-05-30 |title=Allow women to speak freely in Parliament |url=https://mwnation.com/allow-women-to-speak-freely-in-parliament/ |access-date=2025-07-26 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Malawi president names new cabinet - Xinhua {{!}} English.news.cn |url=https://www.xinhuanet.com/english/2019-06/20/c_138159174.htm |access-date=2025-07-26 |website=www.xinhuanet.com}}</ref>
A Majalisar Dokoki ta Kasa Kwelepeta ta kasance memba na zartarwa na Majalisar Gudanarwa ta Kasa . <ref name="wfd">{{Cite web |title=Grace Kwelepeta |url=https://www.wfd.org/who-we-are/our-people/grace-kwelepeta |access-date=2024-12-10 |website=www.wfd.org |language=en}}</ref> Ta yi sha'awar sufuri, ababen more rayuwa da haƙƙin mata a Majalisar Dokoki ta Kasa.<ref>{{Cite web |title=Grace Kwelepeta |url=https://africaliberalnetwork.org/grace-kwelepeta/ |access-date=11 December 2024 |website=African Liberal Network}}</ref>
Kwelepeta yana ci gaba da sha'awar ilimi. Tana ƙarfafa ɗalibai suyi karatu kuma tana ba da kyaututtuka ga ɗalibai da malamai masu ƙwarewa a cikin mazabarta.<ref>{{Cite web |last=Likaka |first=Raphael |date=2024-05-23 |title=Phungu wa Zomba Malosa afunira mafuno abwino ophunzira a Standard 8 Malawi 24 {{!}} Latest News from Malawi |url=https://malawi24.com/2024/05/23/phungu-wa-zomba-malosa-afunira-mafuno-abwino-ophunzira-a-standard-8/ |access-date=2024-12-11 |website=Malawi 24 |language=en-US}}</ref> Ulanda Mtamba wacce ita ce darakta a kasar ta ci gaba da ilimin 'yan mata a Afirka (AGE Africa) ta gayyace ta halarci hutun' yarinya ga' yan mata.<ref name="acas">{{Cite web |title=Ulanda Mtamba |url=https://avac.org/fellow/ulanda-mtamba/ |access-date=2023-11-28 |website=avac.org}}</ref> Ana gudanar da hutun shekara-shekara a Zomba don 'yan mata 100 daga makarantu daban-daban. Kwelepeta da Ulanda Mtamba sun karfafa gwiwar 'yan mata da ba kawai neman aiki ba amma su zama' yan kasuwa da ƙirƙirar ayyuka. An shawarce su da su ba da fifiko ga karatu fiye da soyayya. Kwelepeta ya sami yabo a matsayin wahayi daga 'yan mata.<ref>{{Cite web |last=concepcion |title=AGE Africa hosts All Scholars Retreat in Zomba – AGE Africa |url=https://ageafrica.org/age-africa-empowers-students-in-entrepreneurship-skills-in-mchinji-copy/ |access-date=2024-12-11 |language=en-US}}</ref>
A watan Janairun 2024, ta kwashe dare daya a waje tana toshe hanyar jigilar masara a Zomba. An yi amfani da masara ne ga matalauta kuma tana so ta tabbatar da cewa an ba da mazabarta mai kyau.<ref>{{Cite web |date=2024-01-07 |title=Zomba legislator blocks truck carrying food |url=https://www.nyasatimes.com/zomba-legislator-blocks-truck-carrying-food/ |access-date=2024-12-11 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
Ta kasance mataimakiyar ministan jinsi kuma a ƙarshen 2024 ta katse muhawara game da man fetur don tayar da damuwarta. Ta koka wa mai magana cewa wasu mazajen gidan suna lalata mata. Ta ce wannan ba a yarda da shi ba kuma Shugaban Majalisar Richard Chimwendo Banda ya amince da ita. Ya ba da babban gargadi da tunatarwa ga gidan amma bai ambaci wani memba ba. Edyth Kambalame na The Nation ya ɗauka cewa wannan yana nuna cewa mutane da yawa suna da hannu.<ref name="nobanter" />
A ranar 26 ga watan Fabrairun shekara ta 2025 ita da abokin jam'iyyar Lonnie Phiri sun lalata motocinsu yayin da suke halartar majalisa. Lalacewar ta haɗa da tayoyin da aka fashe da kuma murkushe madubai. An ajiye motocin a wani wuri mai aminci lokacin da taron jama'a suka isa wanda ya hada da magoya bayan Jam'iyyar Majalisa ta Malawi. 'Yan sanda suna aiki, amma ba a kama su ba kuma lokacin da aka kori taron sun lalata motocin.<ref name="mob">{{Cite web |last=Meki |first=Ntchindi |date=2025-02-27 |title=2 lawmakers' vehicles damaged at Parliament |url=https://mwnation.com/2-lawmakers-vehicles-damaged-at-parliament/ |access-date=2025-07-26 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref> An ba da tayin don maye gurbin tayoyi, amma a watan Afrilu Grace Kwelepeta ta ce ta ba da isasshen lokaci ga majalisa don yin kyau a kan duk lalacewar motarta ta hukuma kuma ta yi niyyar zuwa kotu.<ref>{{Cite web |date=2025-04-14 |title=“Parliament Is Sleeping on My Rights”: MP Grace Kwelepeta Heads to Court Over Vandalized Car |url=https://www.nyasatimes.com/parliament-is-sleeping-on-my-rights-mp-grace-kwelepeta-heads-to-court-over-vandalized-car/ |access-date=2025-07-26 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
An sake zabar ta a zaben 2025. Ta zama sakatariyar Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi . <ref name="caucus26">{{Cite web |title=Numbers Tell the Story: Why Women Continue to Lose Ground in Malawi’s Elections |url=https://www.zodiakmalawi.com/politics/numbers-tell-the-story-why-women-continue-to-lose-ground-in-malawis-elections |access-date=2026-03-22 |website=www.zodiakmalawi.com}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
0m22u0ck199vrigups37tgql2fgkw76
Tattaunawar user:Claude van der Grift
3
149637
831334
2026-05-06T21:26:14Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831334
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Claude van der Grift! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Claude van der Grift|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:26, 6 Mayu 2026 (UTC)
pq0w0pv5mw277hqtj34ta0r45raf7cw
Tattaunawar user:Carmelspecter
3
149638
831336
2026-05-06T21:26:24Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831336
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Carmelspecter! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Carmelspecter|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:26, 6 Mayu 2026 (UTC)
mnosm5gpk5d1bjhdlo1xcf8jum1okcr
Tattaunawar user:Empire3001
3
149639
831337
2026-05-06T21:26:34Z
AmmarBot
13973
Barka da zuwa!
831337
wikitext
text/x-wiki
== Barka da zuwa! ==
Ni Robot ne ba mutum ba.
[[File:Wikipedia_mini_globe_handheld.jpg|thumb|300px|Hausa Wikipedia na buƙatar gudummuwarku domin ta bunƙasa!]]
Barka da zuwa Hausa Wikipedia, Empire3001! Mun ji daɗin [[Special:Contributions/Empire3001|gudummuwarku]]. Kuma muna fatan zaku tsaya ku ci gaba da bada gudummuwa. Anan ƙasa ga wasu shafuka da zasu taimaka wajen fahimtar Hausa Wikipedia da yadda ake gyara ta:
* [[Wikipedia:Gabatarwa|Gabatarwa]]
* [[Wikipedia:Tutorial|Tutorial]]
* [[Wikipedia:Cheatsheet|Cheatsheet]]
* [[Wikipedia:Yadda_ake_rubuta_muƙala|Yadda ake rubuta muƙala]]
* [[Wikipedia:Manufofi biyar|Manufofin Hausa Wikipedia]]
* [[Wikipedia:Shawarwari_goma_akan_gyaran_Wikipedia|Shawarwari goma akan gyaran Wikipedia]]
Zaku iya yin [[Wikipedia:Tutorial/Shafukan_tattaunawa#Shafin_tattaunawa_na_edita|sayinin rubutunku]] idan kuna akan [[Wikipedia:Shafin tattaunawa|shafukan tattaunawa]] ta hanyar alamar tilde guda huɗu, kamar haka (<nowiki>~~~~</nowiki>); yin hakan, zaisa sunanku da cikkaken kwanan wata. In kana buƙatar wani taimako, ku duba [[Wikipedia:Tutorial]]. Na gode. [[User:AmmarBot|AmmarBot]] ([[User talk:AmmarBot|talk]]) 21:26, 6 Mayu 2026 (UTC)
ds0judezoq0bbc0k8rer10th0wwjs35
Juliana Lunch
0
149640
831339
2026-05-06T21:27:12Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1349849550|Juliana Lunguzi]]"
831339
wikitext
text/x-wiki
Juliana Mdam Barbara Lunguzi (an haife ta a ranar 19 ga watan Disamba, shekara ta 1971) 'yar siyasar Malawi ce kuma tsohuwar jami'ar [[Majalisar Ɗinkin Duniya|Majalisar Dinkin Duniya]]. Ta kasance 'yar majalisa a mazabar Dedza ta Gabas daga 2014 zuwa 2019.
== Rayuwa ==
Mahaifin Juliana Lunguzi, Mcwilliam Lunguzi, tsohon Sufeto Janar ne na 'yan sanda a Malawi. Ta horar da ita a matsayin mai juna biyu, kuma ta yi aiki ga [[Majalisar Ɗinkin Duniya|Majalisar Dinkin Duniya]] a Malawi. A shekara ta 2010 an zabe ta Shugabar Kungiyar Ma'aikatan Majalisar Dinkin Duniya a Malawi . A watan Janairun 2014 ta yi murabus daga UNFPA Sudan don mayar da hankali kan siyasa.<ref name="Kadewere-Nyasa">{{Cite web |last=Kadewere-Nyasa |first=Jeromy |date=March 21, 2014 |title=New Politics: MCP's Juliana Lunguzi |url=https://www.nyasatimes.com/new-politics-mcps-juliana-lunguzi/ |access-date=2025-06-26 |website=Nyasa Times}}</ref>
Wani memba na Babban Jami'in Jam'iyyar Majalisa ta Malawi, Lunguzi ya tsaya a matsayin dan takarar MCP na Dedza East a Babban zaben Malawi na 2014. <ref name="Kadewere-Nyasa">{{Cite web |last=Kadewere-Nyasa |first=Jeromy |date=March 21, 2014 |title=New Politics: MCP's Juliana Lunguzi |url=https://www.nyasatimes.com/new-politics-mcps-juliana-lunguzi/ |access-date=2025-06-26 |website=Nyasa Times}}</ref> An zabe ta a majalisa.
A watan Yunin 2018 Lunguzi ya gabatar da wani yunkuri don tilasta gwamnati ta ba da kuɗin zaman majalisa a watan Nuwamba da Fabrairu, har ma a cikin shekarun zabe.<ref>{{Cite web |last=Khamula |first=Owen |title=Malawi: MPs Pass Motion for Malawi Parliament Sitting in November, February |url=https://allafrica.com/stories/201806290129.html |access-date=2025-06-26 |website=Nyasa Times via allAfrica}}</ref>
Lunguzi ya fuskanci adawa a zaben fidda gwani na MCP na Nuwamba 2018 na Dedza East . Da farko an bayyana ta da rikici cewa ta rasa zaben fidda gwani ga [[Patrick Bandawe]], kodayake bayan sa'o'i 24 MCP ta ayyana ta a matsayin mai nasara, tana mai ambaton rashin daidaito.<ref>{{Cite web |date=November 27, 2018 |title=Juliana Lunguzi gets last laugh |url=https://mwnation.com/juliana-lunguzi-gets-last-laugh/ |access-date=2025-06-26 |website=Nation Online}}</ref><ref>{{Cite web |date=November 26, 2018 |title=Lunguzi declared winner in Dedza East |url=https://malawi24.com/2018/11/26/lunguzi-declared-winner-in-dedza-east/ |access-date=2025-06-26 |website=Malawi 24}}</ref> Rikici ya ci gaba a kotuna.<ref>{{Cite web |last=Chimwaza |first=Chatonda |date=November 26, 2018 |title=Bandawe drags MCP to court over election U-turn in contentious Dedza East primaries |url=https://www.nyasatimes.com/bandawe-drags-mcp-to-court-over-election-u-turn-in-contentious-dedza-east-primaries/ |access-date=2025-06-26 |website=Nyasa Times}}</ref> A watan Janairun 2019 Babban Kotun Malawi ta dakatar da MCP ta amince da Lunguzi kamar yadda ya lashe zaben fidda gwani.<ref>{{Cite web |date=January 7, 2019 |title=Court stops MCP recognizing MP Lunguzi as Dedza East' May elections torch bearer |url=https://www.maravipost.com/court-stops-mcp-recognizing-mp-lunguzi-as-dedza-east-may-elections-torch-bearer/ |access-date=2025-06-26 |website=Maravi Post}}</ref> Koyaya, makonni biyu bayan haka, bayan abokin hamayyarta Patrick Bandaweunguzi ya kasa fara shari'a a kanta, kotun ta yanke hukunci a madadin L.<ref>{{Cite web |last=Ngwira |first=Robert |date=January 24, 2019 |title=Juliana Lunguzi wins court case involving disputed Dedza East primaries |url=https://www.faceofmalawi.com/2019/01/24/juliana-lunguzi-wins-court-case-involving-disputed-dedza-east-primaries/ |access-date=2025-06-26 |website=Face of Malawi}}</ref>
A cikin Babban zaben Malawi na 2019 Lunguzi ta rasa kujerar ta Dedza East ga Patrick Bandawe, wanda ya tsaya a kanta a matsayin mai zaman kanta. Bandawe ya samu kuri'u 11,694, kuma Lunguzi ya zo na biyu tare da adadin 8,746.<ref>{{Cite web |title=Publication of Parliamentary and PResidential Results |url=https://archive.gazettes.africa/archive/mw/2019/mw-government-gazette-dated-2019-08-16-no-30.pdf |access-date=2025-06-26 |website=The Malawi Government Gazette}}</ref>
Bayan lokacin da ta kasance 'yar majalisa, Lunguzi ta koma aiki ga UNFPA . <ref>{{Cite web |last=UNFPA |title=The United Nations Population Fund and the Government of the Republic of Uganda 9th Country PRogramme 2021-2025: Evaluation Report |url=https://www.unfpa.org/sites/default/files/2025-03/Final_UNFPA%20CPE%20Uganda%20Report_04-02.2025%20%281%29.pdf |access-date=2025-06-26}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1971]]
h86mbd2xv8wkxce659vh3o7q2p9ufxf
831619
831339
2026-05-07T09:46:52Z
Mahuta
11340
831619
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Juliana Mdam Barbara Lunguzi (an haife ta a ranar 19 ga watan Disamba, shekara ta 1971) 'yar siyasar Malawi ce kuma tsohuwar jami'ar [[Majalisar Ɗinkin Duniya|Majalisar Dinkin Duniya]]. Ta kasance 'yar majalisa a mazabar Dedza ta Gabas daga 2014 zuwa 2019.
== Rayuwa ==
Mahaifin Juliana Lunguzi, Mcwilliam Lunguzi, tsohon Sufeto Janar ne na 'yan sanda a Malawi. Ta horar da ita a matsayin mai juna biyu, kuma ta yi aiki ga [[Majalisar Ɗinkin Duniya|Majalisar Dinkin Duniya]] a Malawi. A shekara ta 2010 an zabe ta Shugabar Kungiyar Ma'aikatan Majalisar Dinkin Duniya a Malawi . A watan Janairun 2014 ta yi murabus daga UNFPA Sudan don mayar da hankali kan siyasa.<ref name="Kadewere-Nyasa">{{Cite web |last=Kadewere-Nyasa |first=Jeromy |date=March 21, 2014 |title=New Politics: MCP's Juliana Lunguzi |url=https://www.nyasatimes.com/new-politics-mcps-juliana-lunguzi/ |access-date=2025-06-26 |website=Nyasa Times}}</ref>
Wani memba na Babban Jami'in Jam'iyyar Majalisa ta Malawi, Lunguzi ya tsaya a matsayin dan takarar MCP na Dedza East a Babban zaben Malawi na 2014. <ref name="Kadewere-Nyasa">{{Cite web |last=Kadewere-Nyasa |first=Jeromy |date=March 21, 2014 |title=New Politics: MCP's Juliana Lunguzi |url=https://www.nyasatimes.com/new-politics-mcps-juliana-lunguzi/ |access-date=2025-06-26 |website=Nyasa Times}}</ref> An zabe ta a majalisa.
A watan Yunin 2018 Lunguzi ya gabatar da wani yunkuri don tilasta gwamnati ta ba da kuɗin zaman majalisa a watan Nuwamba da Fabrairu, har ma a cikin shekarun zabe.<ref>{{Cite web |last=Khamula |first=Owen |title=Malawi: MPs Pass Motion for Malawi Parliament Sitting in November, February |url=https://allafrica.com/stories/201806290129.html |access-date=2025-06-26 |website=Nyasa Times via allAfrica}}</ref>
Lunguzi ya fuskanci adawa a zaben fidda gwani na MCP na Nuwamba 2018 na Dedza East . Da farko an bayyana ta da rikici cewa ta rasa zaben fidda gwani ga [[Patrick Bandawe]], kodayake bayan sa'o'i 24 MCP ta ayyana ta a matsayin mai nasara, tana mai ambaton rashin daidaito.<ref>{{Cite web |date=November 27, 2018 |title=Juliana Lunguzi gets last laugh |url=https://mwnation.com/juliana-lunguzi-gets-last-laugh/ |access-date=2025-06-26 |website=Nation Online}}</ref><ref>{{Cite web |date=November 26, 2018 |title=Lunguzi declared winner in Dedza East |url=https://malawi24.com/2018/11/26/lunguzi-declared-winner-in-dedza-east/ |access-date=2025-06-26 |website=Malawi 24}}</ref> Rikici ya ci gaba a kotuna.<ref>{{Cite web |last=Chimwaza |first=Chatonda |date=November 26, 2018 |title=Bandawe drags MCP to court over election U-turn in contentious Dedza East primaries |url=https://www.nyasatimes.com/bandawe-drags-mcp-to-court-over-election-u-turn-in-contentious-dedza-east-primaries/ |access-date=2025-06-26 |website=Nyasa Times}}</ref> A watan Janairun 2019 Babban Kotun Malawi ta dakatar da MCP ta amince da Lunguzi kamar yadda ya lashe zaben fidda gwani.<ref>{{Cite web |date=January 7, 2019 |title=Court stops MCP recognizing MP Lunguzi as Dedza East' May elections torch bearer |url=https://www.maravipost.com/court-stops-mcp-recognizing-mp-lunguzi-as-dedza-east-may-elections-torch-bearer/ |access-date=2025-06-26 |website=Maravi Post}}</ref> Koyaya, makonni biyu bayan haka, bayan abokin hamayyarta Patrick Bandaweunguzi ya kasa fara shari'a a kanta, kotun ta yanke hukunci a madadin L.<ref>{{Cite web |last=Ngwira |first=Robert |date=January 24, 2019 |title=Juliana Lunguzi wins court case involving disputed Dedza East primaries |url=https://www.faceofmalawi.com/2019/01/24/juliana-lunguzi-wins-court-case-involving-disputed-dedza-east-primaries/ |access-date=2025-06-26 |website=Face of Malawi}}</ref>
A cikin Babban zaben Malawi na 2019 Lunguzi ta rasa kujerar ta Dedza East ga Patrick Bandawe, wanda ya tsaya a kanta a matsayin mai zaman kanta. Bandawe ya samu kuri'u 11,694, kuma Lunguzi ya zo na biyu tare da adadin 8,746.<ref>{{Cite web |title=Publication of Parliamentary and PResidential Results |url=https://archive.gazettes.africa/archive/mw/2019/mw-government-gazette-dated-2019-08-16-no-30.pdf |access-date=2025-06-26 |website=The Malawi Government Gazette}}</ref>
Bayan lokacin da ta kasance 'yar majalisa, Lunguzi ta koma aiki ga UNFPA . <ref>{{Cite web |last=UNFPA |title=The United Nations Population Fund and the Government of the Republic of Uganda 9th Country PRogramme 2021-2025: Evaluation Report |url=https://www.unfpa.org/sites/default/files/2025-03/Final_UNFPA%20CPE%20Uganda%20Report_04-02.2025%20%281%29.pdf |access-date=2025-06-26}}</ref>
== Manazarta ==
{{Reflist}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1971]]
lmo8j1z6i46xih8gx4q0c260lbplodp
Jacqueline Kouwenhoven
0
149641
831342
2026-05-06T21:29:20Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1346678014|Jacqueline Kouwenhoven]]"
831342
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}{{DEFAULTSORT:Kouwenhoven, Jacqueline}}Jacqueline Kouwenhoven 'yar majalisa ce ta Rumphi West a Malawi.[1][2][3] Zaman Kouwenhoven ya fara a ranar 2014-05-20.[4]
== Rayuwa ==
An haifi Kouwenhoven a [[Holand|Netherlands]] amma ya isa Afirka a 1983, yana aiki a fannin kiwon lafiya a [[Kamaru]] da [[Mali]] kafin ya koma Malawi a shekara ta 2000.
A shekara ta 2018 tana aiki a matsayin memba mai zaman kanta na majalisa. Ta yi watsi da zarge-zargen cewa ita "baƙo ce" tana mai lura da cewa ta yi niyyar mutuwa a Malawi.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2018-07-13 |title=Rumphi West MP says not concerned with DPP gurus attack - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/rumphi-west-mp-says-no-concerned-with-dpp-gurus-attack/ |access-date=2024-12-29 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
ot1h77l4b06ete8drkrukwl831loq9l
831618
831342
2026-05-07T09:46:17Z
Mahuta
11340
831618
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}{{DEFAULTSORT:Kouwenhoven, Jacqueline}}Jacqueline Kouwenhoven 'yar majalisa ce ta Rumphi West a Malawi.[1][2][3] Zaman Kouwenhoven ya fara a ranar 2014-05-20.[4]
== Rayuwa ==
An haifi Kouwenhoven a [[Holand|Netherlands]] amma ya isa Afirka a 1983, yana aiki a fannin kiwon lafiya a [[Kamaru]] da [[Mali]] kafin ya koma Malawi a shekara ta 2000.
A shekara ta 2018 tana aiki a matsayin memba mai zaman kanta na majalisa. Ta yi watsi da zarge-zargen cewa ita "baƙo ce" tana mai lura da cewa ta yi niyyar mutuwa a Malawi.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2018-07-13 |title=Rumphi West MP says not concerned with DPP gurus attack - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/rumphi-west-mp-says-no-concerned-with-dpp-gurus-attack/ |access-date=2024-12-29 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
7z4kwt11flguu6ko7p469xh70bxwy1l
Emily Phiri
0
149642
831344
2026-05-06T21:30:21Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1346677996|Emily Phiri]]"
831344
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Emily Phiri''' ko '''Emily Chinti Phiri''' 'yar siyasa ce ta Malawian ta United Transformation Movement . Tana wakiltar mazabar Nkhata Bay ta Kudu a Majalisar Dokoki ta Kasa.
== Rayuwa ==
Phiri ma'aikaciyar zamantakewa ce wacce jaridar ta ke tallafawa kafin ta juya zuwa siyasa. Ita memba ce ta Rotary International kuma ta ci gaba da ɗaukar kanta ma'aikaciyar zamantakewa.<ref name="r2019">{{Cite web |title=Nyhetsdetaljer {{!}} Tynset Rotaryklubb |url=https://tynset.rotary.no/no/nyhetsdetaljer/87?page=1 |access-date=2025-09-21 |website=tynset.rotary.no}}</ref>
Phiri ta kasance 'yar majalisa ta Nkhata Bay ta Kudu a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |last=Watkins |first=Valentine |date=2014-11-11 |title=Fish farming improving East African nutrition |url=https://www.bairdmaritime.com/fishing/aquaculture/fish-farming-improving-african-nutrition |access-date=2025-09-20 |website=Baird Maritime / Work Boat World |language=en}}</ref>
A shekarar 2019 ta zo ta biyu a zaben wannan shekarar. Kenneth Zikhale Reeves Ng'Oma na Jam'iyyar Majalisa ta Malawi ne ya lashe kujerar.<ref>{{Cite journal |date=16 August 2019 |title=M.E.C. Parliamentary Elections Results |url=https://archive.gazettes.africa/archive/mw/2019/mw-government-gazette-dated-2019-08-16-no-30.pdf |journal=Malawian Government Gazette}}</ref> A cikin 2019 ta ziyarci Norway a matsayin baƙo na Ola Grønn Hagen wanda ɗan ƙasar Norway ne da ke aiki a Malawi. Ta ziyarci Rotary na gida kuma ta sadu da abokai na Malawi a Tynset Municipality . <ref name="r2019">{{Cite web |title=Nyhetsdetaljer {{!}} Tynset Rotaryklubb |url=https://tynset.rotary.no/no/nyhetsdetaljer/87?page=1 |access-date=2025-09-21 |website=tynset.rotary.no}}</ref>
An ci gaba da Phiri ya zama Darakta na Harkokin Siyasa lokacin da Dalitso Kabambe ya hau matsayin Shugaban jam'iyyar UTM a shekarar 2024 bayan mutuwar shugabanta.<ref>{{Cite web |last=Mlamba |first=Alinafe |date=2024-11-18 |title=Kabambe takes UTM presidency with landslide victory |url=https://mbc.mw/kabambe-takes-utm-presidency-with-landslide-victory/ |access-date=2025-09-20 |website=Malawi Broadcasting Corporation |language=en-US}}</ref>
A cikin zaben 2025 ta doke tsohon ministan ma'adinai Ken Zikhale Ng'oma . Ya samu kasa da kuri'u 2,000 kuma ta samu sama da 3,600 don sake jagorantar mazabar Nkhata Bay ta Kudu don Jam'iyyar UTM.<ref>{{Cite web |last=Mvona |first=Ralph |date=2025-09-19 |title=Rise, fall of giants in MPs' race |url=https://mwnation.com/rise-fall-of-giants-in-mps-race/ |access-date=2025-09-20 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref> An zaba ta a matsayin mataimakiyar shugaban kwamitin majalisar dokoki a watan Nuwamba na shekara ta 2025 wanda ke kallon kasafin kudin. Ita da Shugaban kasa, Sosten Gwengwe, na iya aiki har zuwa 2030.<ref>{{Cite web |last=Malawi |first=Parliament of |title=Parliament Constitutes Committees and Confirms New Leadership |url=https://www.parliament.gov.mw/media-resources/parliament-news/84 |access-date=2025-12-10 |website=www.parliament.gov.mw |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
fbp3e4e91b9s1dfrrvi9b5ljs87clok
831617
831344
2026-05-07T09:45:49Z
Mahuta
11340
831617
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Emily Phiri''' ko '''Emily Chinti Phiri''' 'yar siyasa ce ta Malawian ta United Transformation Movement . Tana wakiltar mazabar Nkhata Bay ta Kudu a Majalisar Dokoki ta Kasa.
== Rayuwa ==
Phiri ma'aikaciyar zamantakewa ce wacce jaridar ta ke tallafawa kafin ta juya zuwa siyasa. Ita memba ce ta Rotary International kuma ta ci gaba da ɗaukar kanta ma'aikaciyar zamantakewa.<ref name="r2019">{{Cite web |title=Nyhetsdetaljer {{!}} Tynset Rotaryklubb |url=https://tynset.rotary.no/no/nyhetsdetaljer/87?page=1 |access-date=2025-09-21 |website=tynset.rotary.no}}</ref>
Phiri ta kasance 'yar majalisa ta Nkhata Bay ta Kudu a shekarar 2014.<ref>{{Cite web |last=Watkins |first=Valentine |date=2014-11-11 |title=Fish farming improving East African nutrition |url=https://www.bairdmaritime.com/fishing/aquaculture/fish-farming-improving-african-nutrition |access-date=2025-09-20 |website=Baird Maritime / Work Boat World |language=en}}</ref>
A shekarar 2019 ta zo ta biyu a zaben wannan shekarar. Kenneth Zikhale Reeves Ng'Oma na Jam'iyyar Majalisa ta Malawi ne ya lashe kujerar.<ref>{{Cite journal |date=16 August 2019 |title=M.E.C. Parliamentary Elections Results |url=https://archive.gazettes.africa/archive/mw/2019/mw-government-gazette-dated-2019-08-16-no-30.pdf |journal=Malawian Government Gazette}}</ref> A cikin 2019 ta ziyarci Norway a matsayin baƙo na Ola Grønn Hagen wanda ɗan ƙasar Norway ne da ke aiki a Malawi. Ta ziyarci Rotary na gida kuma ta sadu da abokai na Malawi a Tynset Municipality . <ref name="r2019">{{Cite web |title=Nyhetsdetaljer {{!}} Tynset Rotaryklubb |url=https://tynset.rotary.no/no/nyhetsdetaljer/87?page=1 |access-date=2025-09-21 |website=tynset.rotary.no}}</ref>
An ci gaba da Phiri ya zama Darakta na Harkokin Siyasa lokacin da Dalitso Kabambe ya hau matsayin Shugaban jam'iyyar UTM a shekarar 2024 bayan mutuwar shugabanta.<ref>{{Cite web |last=Mlamba |first=Alinafe |date=2024-11-18 |title=Kabambe takes UTM presidency with landslide victory |url=https://mbc.mw/kabambe-takes-utm-presidency-with-landslide-victory/ |access-date=2025-09-20 |website=Malawi Broadcasting Corporation |language=en-US}}</ref>
A cikin zaben 2025 ta doke tsohon ministan ma'adinai Ken Zikhale Ng'oma . Ya samu kasa da kuri'u 2,000 kuma ta samu sama da 3,600 don sake jagorantar mazabar Nkhata Bay ta Kudu don Jam'iyyar UTM.<ref>{{Cite web |last=Mvona |first=Ralph |date=2025-09-19 |title=Rise, fall of giants in MPs' race |url=https://mwnation.com/rise-fall-of-giants-in-mps-race/ |access-date=2025-09-20 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref> An zaba ta a matsayin mataimakiyar shugaban kwamitin majalisar dokoki a watan Nuwamba na shekara ta 2025 wanda ke kallon kasafin kudin. Ita da Shugaban kasa, Sosten Gwengwe, na iya aiki har zuwa 2030.<ref>{{Cite web |last=Malawi |first=Parliament of |title=Parliament Constitutes Committees and Confirms New Leadership |url=https://www.parliament.gov.mw/media-resources/parliament-news/84 |access-date=2025-12-10 |website=www.parliament.gov.mw |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
5tph7ps6ebfjuxngxg6bouc0ye2389b
Joana Ntaja
0
149643
831350
2026-05-06T21:32:39Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1344512379|Joana Ntaja]]"
831350
wikitext
text/x-wiki
<references />
'''Joana Ntaja''' (25 Fabrairu 1984 - 8 Maris 2015) 'yar siyasa ce ta Malawi kuma mace ce ta farko da ta zama magajin gari na Zomba, birni mafi tsufa a Malawi, tsakanin Yuli 2014 da Maris 2015. Ta kasance tana da alaƙa da Jam'iyyar Democrat Progress .
== Tarihi da ilimi ==
An haifi Ntaja ga Cathyreen Chimgoga Chakhaza a asibitin Sarauniya Elizabeth Central (QECH) a Blantyre, [[Malawi]] . <ref name=":0">{{Cite web |date=2014-07-27 |title=Big Interview: Joan Ntaja, new mayor for Zomba City |url=https://www.mwnation.com/big-interview-joan-ntaja-new-mayor-for-zomba-city/ |access-date=2022-03-10 |website=The Nation Online |language=en-US}}</ref> A cewar wata hira da ta bayar jim kadan bayan an zabe ta a matsayin magajin gari, ta halarci makarantun firamare da yawa kamar "St. Pius, St Anthony, Zomba Police kuma ta kammala a Makarantar Firamare ta Balaka".<ref name=":0" /> Daga baya ta halarci Makarantar Sakandare ta Balaka da St. Marys . Daga nan sai ta yi karatun sakatare na tsakiya a Kwalejin Sakatare ta Michiru . Daga can, ta halarci Kwalejin Fasaha ta Lilongwe kuma ta sami difloma mai zurfi a cikin Gudanar da Kasuwanci.<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite web |date=2015-03-08 |title=Joana Ntaja, Mayor of Zomba, dies at age of 30 - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/joana-ntaja-mayor-of-zomba-dies-at-age-of-30/ |access-date=2022-03-10 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Ayyuka ==
Yana da alaƙa da Jam'iyyar Democrat Progressive Party (DPP) , Ntaja ya yi aiki a matsayin mai ba da shawara ga Zomba Central Ward a Majalisar Birnin Zomba .
A ranar 14 ga watan Yulin shekara ta 2014, an zabi Ntaja a matsayin magajin gari na shida na Majalisar Birnin Zomba kuma mace ta farko a wannan mukamin.<ref name=":0">{{Cite web |date=2014-07-27 |title=Big Interview: Joan Ntaja, new mayor for Zomba City |url=https://www.mwnation.com/big-interview-joan-ntaja-new-mayor-for-zomba-city/ |access-date=2022-03-10 |website=The Nation Online |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-07-15 |title=Woman Mayor elected in Zomba: DPP's Joanna Ntaja, UDF's Maunde deputy - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/woman-mayor-elected-in-zomba-dpps-joanna-ntaja/ |access-date=2022-03-10 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Rayuwa da mutuwarsa ==
Bayan ya koka game da [[Cutar zazzaɓin cizon sauro|zazzabin cizon sauro]] da matsalolin ciki, an sanar da mutuwar Ntaja a ranar 8 ga Maris 2015 a asibitin Mwaiwathu mai zaman kansa a Blantyre . <ref name=":1" /><ref>{{Cite web |last=Nekinga |first=Roche Bobegoto |date=2015-03-27 |title=Mrs. Joana Ntaja is no more |url=https://www.uclga.org/news/mrs-joana-ntaja-is-no-more/ |access-date=2022-03-10 |website=UCLGA |language=en-US}}</ref> Mijinta, Rashid Mussa da yara uku sun mutu <ref name=":1" /><ref name=":0" />
An binne Ntaja a ƙauyen Mtelege a Chigumula <ref>{{Cite web |last=Nthala |first=Paul |date=9 March 2015 |title=Zomba City Mayor, Joana Ntaja to Be Buried On Monday |url=https://allafrica.com/stories/201503090467.html |access-date=10 March 2022 |website=allafrica}}</ref>
== Manazarta ==
<references />
[[Rukuni:Matattun 2015]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
232u22wunz2rthrkq4etng009pv8deb
831613
831350
2026-05-07T09:44:34Z
Mahuta
11340
831613
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
<references />
'''Joana Ntaja''' (25 Fabrairu 1984 - 8 Maris 2015) 'yar siyasa ce ta Malawi kuma mace ce ta farko da ta zama magajin gari na Zomba, birni mafi tsufa a Malawi, tsakanin Yuli 2014 da Maris 2015. Ta kasance tana da alaƙa da Jam'iyyar Democrat Progress .
== Tarihi da ilimi ==
An haifi Ntaja ga Cathyreen Chimgoga Chakhaza a asibitin Sarauniya Elizabeth Central (QECH) a Blantyre, [[Malawi]] . <ref name=":0">{{Cite web |date=2014-07-27 |title=Big Interview: Joan Ntaja, new mayor for Zomba City |url=https://www.mwnation.com/big-interview-joan-ntaja-new-mayor-for-zomba-city/ |access-date=2022-03-10 |website=The Nation Online |language=en-US}}</ref> A cewar wata hira da ta bayar jim kadan bayan an zabe ta a matsayin magajin gari, ta halarci makarantun firamare da yawa kamar "St. Pius, St Anthony, Zomba Police kuma ta kammala a Makarantar Firamare ta Balaka".<ref name=":0" /> Daga baya ta halarci Makarantar Sakandare ta Balaka da St. Marys . Daga nan sai ta yi karatun sakatare na tsakiya a Kwalejin Sakatare ta Michiru . Daga can, ta halarci Kwalejin Fasaha ta Lilongwe kuma ta sami difloma mai zurfi a cikin Gudanar da Kasuwanci.<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite web |date=2015-03-08 |title=Joana Ntaja, Mayor of Zomba, dies at age of 30 - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/joana-ntaja-mayor-of-zomba-dies-at-age-of-30/ |access-date=2022-03-10 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Ayyuka ==
Yana da alaƙa da Jam'iyyar Democrat Progressive Party (DPP) , Ntaja ya yi aiki a matsayin mai ba da shawara ga Zomba Central Ward a Majalisar Birnin Zomba .
A ranar 14 ga watan Yulin shekara ta 2014, an zabi Ntaja a matsayin magajin gari na shida na Majalisar Birnin Zomba kuma mace ta farko a wannan mukamin.<ref name=":0">{{Cite web |date=2014-07-27 |title=Big Interview: Joan Ntaja, new mayor for Zomba City |url=https://www.mwnation.com/big-interview-joan-ntaja-new-mayor-for-zomba-city/ |access-date=2022-03-10 |website=The Nation Online |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2014-07-15 |title=Woman Mayor elected in Zomba: DPP's Joanna Ntaja, UDF's Maunde deputy - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/woman-mayor-elected-in-zomba-dpps-joanna-ntaja/ |access-date=2022-03-10 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Rayuwa da mutuwarsa ==
Bayan ya koka game da [[Cutar zazzaɓin cizon sauro|zazzabin cizon sauro]] da matsalolin ciki, an sanar da mutuwar Ntaja a ranar 8 ga Maris 2015 a asibitin Mwaiwathu mai zaman kansa a Blantyre . <ref name=":1" /><ref>{{Cite web |last=Nekinga |first=Roche Bobegoto |date=2015-03-27 |title=Mrs. Joana Ntaja is no more |url=https://www.uclga.org/news/mrs-joana-ntaja-is-no-more/ |access-date=2022-03-10 |website=UCLGA |language=en-US}}</ref> Mijinta, Rashid Mussa da yara uku sun mutu <ref name=":1" /><ref name=":0" />
An binne Ntaja a ƙauyen Mtelege a Chigumula <ref>{{Cite web |last=Nthala |first=Paul |date=9 March 2015 |title=Zomba City Mayor, Joana Ntaja to Be Buried On Monday |url=https://allafrica.com/stories/201503090467.html |access-date=10 March 2022 |website=allafrica}}</ref>
== Manazarta ==
<references />
[[Rukuni:Matattun 2015]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
3ilttpv9kdk25ipf7lee70q4slaoexj
Agness Nkusa Nkhoma
0
149644
831352
2026-05-06T21:34:16Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1332418388|Agness Nkusa Nkhoma]]"
831352
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Agness Nkusankhoma''' ko '''Agnes Nkusa Nkhoma''' 'yar majalisa ce ta [[Malawi|Malawian]] a Malawi wacce ta yi aiki a matsayin mataimakiyar ministan noma kuma daga 2022, ta kasance mataimakiyar ministar Jima'i, Ci gaban Al'umma da Kiwon Lafiyar Jama'a. Ta rasa kujerarta a Babban zaben Malawi na 2025. <ref name="e2025">{{Cite web |last=Banda |first=Ephraim Mkali |date=2025-09-21 |title=Several former cabinet ministers lose parliamentary seats |url=https://malawi24.com/2025/09/21/several-former-cabinet-ministers-lose-parliamentary-seats/ |access-date=2025-09-21 |website=Malawi 24 |language=en-GB}}</ref>
== Rayuwa ==
An haifi Nkusankhoma a ƙauyen Nkhwazi a Mchinji inda ta tafi makarantar firamare ta Nkhwazi . <ref>{{Cite web |title=Agness Nkusa Nkhoma |url=https://data.connectedafrica.net/entities/62de88e58aa3cc0450e3fa567f44398b8f4480e2.21a5c8867ebda8694310936f79de17fcb3a2d59d |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250101103859/https://data.connectedafrica.net/entities/62de88e58aa3cc0450e3fa567f44398b8f4480e2.21a5c8867ebda8694310936f79de17fcb3a2d59d |archive-date=2025-01-01 |access-date=2025-01-01 |website=data.connectedafrica.net}}</ref><ref name="gender">{{Cite web |last=Chidziwisano |first=Aubrey |date=2022-06-20 |title=Challenging Gender Stereotypes in Women's Leadership in Malawi |url=https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206053154/https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |archive-date=2024-12-06 |access-date=2025-01-01 |website=Royal Commonwealth S |language=en}}</ref>
Nkorma tana da ilimi mai wahala inda dole ne ta sake yin jarrabawa don zuwa makarantar sakandare ta Thyolo. Lokacin da take da shekaru goma sha tara ta yi juna biyu kuma ta yi aure saboda matsin iyaye. Ta yi aure na shekaru goma sha ɗaya amma ta ƙuduri aniyar kammala karatunta. Ta dauki darussan maraice a makarantar yara maza kuma a ƙarshe ta wuce Takardar shaidar Ilimi ta Makarantar Malawi . <ref name="gender">{{Cite web |last=Chidziwisano |first=Aubrey |date=2022-06-20 |title=Challenging Gender Stereotypes in Women's Leadership in Malawi |url=https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206053154/https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |archive-date=2024-12-06 |access-date=2025-01-01 |website=Royal Commonwealth S |language=en}}</ref>
An farautar ta kuma an zaba ta zama dan takarar majalisa kuma ta tsaya ba tare da nasara ba a mazabar Mchinji ta Kudu a shekarar 2009. Shekaru goma bayan haka ta yanke shawarar sake gwadawa kuma an zabe ta, tare da kuri'u sama da 5,000, zuwa wannan mazabar.<ref name="gender">{{Cite web |last=Chidziwisano |first=Aubrey |date=2022-06-20 |title=Challenging Gender Stereotypes in Women's Leadership in Malawi |url=https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206053154/https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |archive-date=2024-12-06 |access-date=2025-01-01 |website=Royal Commonwealth S |language=en}}</ref> Shugaba [[Lazarus Chakwera]] ya nada ta a matsayin mataimakin ministan noma a cikin majalisar ministocinsa na farko a shekarar 2020 tare da Lobin C. Lowe a matsayin ministan noma. <ref name="minister">{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2020-07-16 |title=Nkusa Nkhoma speaks on her appointment as deputy minister - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/nkusa-nkhoma-speaks-on-her-appointment-as-deputy-minister/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250101115044/https://www.nyasatimes.com/nkusa-nkhoma-speaks-on-her-appointment-as-deputy-minister/ |archive-date=2025-01-01 |access-date=2025-01-01 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref><ref name="minister" />
Nkorma memba ce ta Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi wacce Roseby Gadama ke jagoranta a shekarar 2024. <ref>{{Cite web |title=PWC Home – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20241231001239/https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |archive-date=2024-12-31 |access-date=2025-01-01 |language=en-US}}</ref> A farkon 2022 an sanar da sabon majalisa wanda ya hada da [[Patricia Kaliati]] a matsayin ministan Jima'i, Ci gaban Al'umma da Kiwon Lafiyar Jama'a. Ba a ambaci Nkorna ba amma jerin sunayen daga baya sun bayyana, tare da neman gafara, kuma Nkorna ya zama mataimakin Kaliati.<ref>{{Cite web |date=28 January 2022 |title=OPC makes major error on Cabinet announcement by leaving out Agnes Nkusa Nkhoma |url=https://www.maraviexpress.com/opc-makes-major-error-on-cabinet-announcement-by-leaving-out-agnes-nkusa-nkhoma/ |access-date=1 Jan 2025 |website=maraviexpress}}</ref>
A watan Oktoba na shekara ta 2024, an kama shugabanta, Kaliati kuma an tuhume ta da "yi makirci tare da wasu don aikata babban laifi" a cikin jita-jita game da makircin kashe Shugaba [[Lazarus Chakwera]] .
Ta tsaya a cikin Babban Zabe na Malawi na 2025 don wakiltar mazabar Mchinji ta Kudu kuma ta rasa kujerarta.<ref name="e2025">{{Cite web |last=Banda |first=Ephraim Mkali |date=2025-09-21 |title=Several former cabinet ministers lose parliamentary seats |url=https://malawi24.com/2025/09/21/several-former-cabinet-ministers-lose-parliamentary-seats/ |access-date=2025-09-21 |website=Malawi 24 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
kwsb4sbgh8v9f2gvv1qhdzz5u6on02u
831611
831352
2026-05-07T09:44:09Z
Mahuta
11340
831611
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Agness Nkusankhoma''' ko '''Agnes Nkusa Nkhoma''' 'yar majalisa ce ta [[Malawi|Malawian]] a Malawi wacce ta yi aiki a matsayin mataimakiyar ministan noma kuma daga 2022, ta kasance mataimakiyar ministar Jima'i, Ci gaban Al'umma da Kiwon Lafiyar Jama'a. Ta rasa kujerarta a Babban zaben Malawi na 2025. <ref name="e2025">{{Cite web |last=Banda |first=Ephraim Mkali |date=2025-09-21 |title=Several former cabinet ministers lose parliamentary seats |url=https://malawi24.com/2025/09/21/several-former-cabinet-ministers-lose-parliamentary-seats/ |access-date=2025-09-21 |website=Malawi 24 |language=en-GB}}</ref>
== Rayuwa ==
An haifi Nkusankhoma a ƙauyen Nkhwazi a Mchinji inda ta tafi makarantar firamare ta Nkhwazi . <ref>{{Cite web |title=Agness Nkusa Nkhoma |url=https://data.connectedafrica.net/entities/62de88e58aa3cc0450e3fa567f44398b8f4480e2.21a5c8867ebda8694310936f79de17fcb3a2d59d |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250101103859/https://data.connectedafrica.net/entities/62de88e58aa3cc0450e3fa567f44398b8f4480e2.21a5c8867ebda8694310936f79de17fcb3a2d59d |archive-date=2025-01-01 |access-date=2025-01-01 |website=data.connectedafrica.net}}</ref><ref name="gender">{{Cite web |last=Chidziwisano |first=Aubrey |date=2022-06-20 |title=Challenging Gender Stereotypes in Women's Leadership in Malawi |url=https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206053154/https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |archive-date=2024-12-06 |access-date=2025-01-01 |website=Royal Commonwealth S |language=en}}</ref>
Nkorma tana da ilimi mai wahala inda dole ne ta sake yin jarrabawa don zuwa makarantar sakandare ta Thyolo. Lokacin da take da shekaru goma sha tara ta yi juna biyu kuma ta yi aure saboda matsin iyaye. Ta yi aure na shekaru goma sha ɗaya amma ta ƙuduri aniyar kammala karatunta. Ta dauki darussan maraice a makarantar yara maza kuma a ƙarshe ta wuce Takardar shaidar Ilimi ta Makarantar Malawi . <ref name="gender">{{Cite web |last=Chidziwisano |first=Aubrey |date=2022-06-20 |title=Challenging Gender Stereotypes in Women's Leadership in Malawi |url=https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206053154/https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |archive-date=2024-12-06 |access-date=2025-01-01 |website=Royal Commonwealth S |language=en}}</ref>
An farautar ta kuma an zaba ta zama dan takarar majalisa kuma ta tsaya ba tare da nasara ba a mazabar Mchinji ta Kudu a shekarar 2009. Shekaru goma bayan haka ta yanke shawarar sake gwadawa kuma an zabe ta, tare da kuri'u sama da 5,000, zuwa wannan mazabar.<ref name="gender">{{Cite web |last=Chidziwisano |first=Aubrey |date=2022-06-20 |title=Challenging Gender Stereotypes in Women's Leadership in Malawi |url=https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206053154/https://www.royalcwsociety.org/post/challenging-gender-stereotypes-in-women-s-leadership-in-malawi |archive-date=2024-12-06 |access-date=2025-01-01 |website=Royal Commonwealth S |language=en}}</ref> Shugaba [[Lazarus Chakwera]] ya nada ta a matsayin mataimakin ministan noma a cikin majalisar ministocinsa na farko a shekarar 2020 tare da Lobin C. Lowe a matsayin ministan noma. <ref name="minister">{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2020-07-16 |title=Nkusa Nkhoma speaks on her appointment as deputy minister - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/nkusa-nkhoma-speaks-on-her-appointment-as-deputy-minister/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250101115044/https://www.nyasatimes.com/nkusa-nkhoma-speaks-on-her-appointment-as-deputy-minister/ |archive-date=2025-01-01 |access-date=2025-01-01 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref><ref name="minister" />
Nkorma memba ce ta Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi wacce Roseby Gadama ke jagoranta a shekarar 2024. <ref>{{Cite web |title=PWC Home – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20241231001239/https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |archive-date=2024-12-31 |access-date=2025-01-01 |language=en-US}}</ref> A farkon 2022 an sanar da sabon majalisa wanda ya hada da [[Patricia Kaliati]] a matsayin ministan Jima'i, Ci gaban Al'umma da Kiwon Lafiyar Jama'a. Ba a ambaci Nkorna ba amma jerin sunayen daga baya sun bayyana, tare da neman gafara, kuma Nkorna ya zama mataimakin Kaliati.<ref>{{Cite web |date=28 January 2022 |title=OPC makes major error on Cabinet announcement by leaving out Agnes Nkusa Nkhoma |url=https://www.maraviexpress.com/opc-makes-major-error-on-cabinet-announcement-by-leaving-out-agnes-nkusa-nkhoma/ |access-date=1 Jan 2025 |website=maraviexpress}}</ref>
A watan Oktoba na shekara ta 2024, an kama shugabanta, Kaliati kuma an tuhume ta da "yi makirci tare da wasu don aikata babban laifi" a cikin jita-jita game da makircin kashe Shugaba [[Lazarus Chakwera]] .
Ta tsaya a cikin Babban Zabe na Malawi na 2025 don wakiltar mazabar Mchinji ta Kudu kuma ta rasa kujerarta.<ref name="e2025">{{Cite web |last=Banda |first=Ephraim Mkali |date=2025-09-21 |title=Several former cabinet ministers lose parliamentary seats |url=https://malawi24.com/2025/09/21/several-former-cabinet-ministers-lose-parliamentary-seats/ |access-date=2025-09-21 |website=Malawi 24 |language=en-GB}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
07fy7cdlpf8jqw2i5h5x4m1r3fojib6
Mary Maulidi Khembo
0
149645
831354
2026-05-06T21:35:31Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1349849511|Mary Maulidi Khembo]]"
831354
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Mary Maulidi Khembo''' 'yar siyasa ce ta Malawian . An zabe ta a majalisa a Zaben 2025 inda aka zaba ta don jagorantar kungiyar mata ta Malawi .
== Rayuwa ==
An zabi Khembo a shekarar 2014 zuwa, yanzu an maye gurbinsa, mazabar Neno ta Kudu a matsayin memba na Jam'iyyar Democrat Progressive Party kuma ta yi aiki har zuwa 2019.
An zabe ta zuwa majalisa a zaben 2025 a watan Satumba a daidai lokacin da Mutani Tambala[1] ya zama dan majalisar wakilai na Jam'iyyar Demokaradiyya. An zabi Khembo a Neno Gabas da Tambala a Neno ta Kudu. Masu fafutuka da suka yi ta kokarin karfafa mata ‘yan takara sun rike Neno a matsayin “mafiyar ‘yar wasan Malawi a wakilcin mata a siyasance” kamar yadda kuma suke da Martha Chapendeka a matsayin kansila a Neno North.[2] Ta doke Patrick Kankwatira da Ismael Pius kuma dukkansu sun kai kara ga hukumar zaben Malawi inda suka ce an tafka kura-kurai amma aka yi watsi da karar. [ana yanayi hujja] [citation need]
A cikin zaɓen 2025 a Malawi, yawan mata a majalisa ya karu daga 40 zuwa 48, amma a cikin majalisa mai girma. An zabe ta a matsayin sabon shugaban kungiyar mata ta Malawi a watan Nuwamba. Za ta yi aiki na tsawon shekaru biyu.<ref name=":0">{{Cite web |title=Neno East Constituency member of Parliament Mary Maulidi Khembo has been elected chairperson |url=https://www.facebook.com/photo.php?fbid=1285591466933554&id=100064481388635&set=a.637876708371703 |access-date=2025-12-11 |website=www.facebook.com}}</ref> Adadin mata 'yan majalisa sun karu, amma kashi ya kasance a kusan kashi 20%.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
t1n4ymf21irunp018mfww6s4e7v1a5e
831609
831354
2026-05-07T09:43:38Z
Mahuta
11340
831609
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Mary Maulidi Khembo''' 'yar siyasa ce ta Malawian . An zabe ta a majalisa a Zaben 2025 inda aka zaba ta don jagorantar kungiyar mata ta Malawi .
== Rayuwa ==
An zabi Khembo a shekarar 2014 zuwa, yanzu an maye gurbinsa, mazabar Neno ta Kudu a matsayin memba na Jam'iyyar Democrat Progressive Party kuma ta yi aiki har zuwa 2019.
An zabe ta zuwa majalisa a zaben 2025 a watan Satumba a daidai lokacin da Mutani Tambala[1] ya zama dan majalisar wakilai na Jam'iyyar Demokaradiyya. An zabi Khembo a Neno Gabas da Tambala a Neno ta Kudu. Masu fafutuka da suka yi ta kokarin karfafa mata ‘yan takara sun rike Neno a matsayin “mafiyar ‘yar wasan Malawi a wakilcin mata a siyasance” kamar yadda kuma suke da Martha Chapendeka a matsayin kansila a Neno North.[2] Ta doke Patrick Kankwatira da Ismael Pius kuma dukkansu sun kai kara ga hukumar zaben Malawi inda suka ce an tafka kura-kurai amma aka yi watsi da karar. [ana yanayi hujja] [citation need]
A cikin zaɓen 2025 a Malawi, yawan mata a majalisa ya karu daga 40 zuwa 48, amma a cikin majalisa mai girma. An zabe ta a matsayin sabon shugaban kungiyar mata ta Malawi a watan Nuwamba. Za ta yi aiki na tsawon shekaru biyu.<ref name=":0">{{Cite web |title=Neno East Constituency member of Parliament Mary Maulidi Khembo has been elected chairperson |url=https://www.facebook.com/photo.php?fbid=1285591466933554&id=100064481388635&set=a.637876708371703 |access-date=2025-12-11 |website=www.facebook.com}}</ref> Adadin mata 'yan majalisa sun karu, amma kashi ya kasance a kusan kashi 20%.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
m95kjfzzzfjdhhwkthjequ1vp8hsong
Esther Kathumba
0
149646
831356
2026-05-06T21:36:47Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1350142382|Esther Kathumba]]"
831356
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Esther Kathumba''' 'yar siyasa ce ta Malawian wacce ta zama 'yar majalisa ta Lilongwe Mapuyu ta Kudu a shekarar 2019. Ta jagoranci shari'ar "Kathumba v. Shugaban Malawi" a lokacin annobar COVID-19 - tana jayayya cewa Shugaban ya wuce ikonsa.
== Rayuwa ==
Kathumba na ɗaya daga cikin mata 13 masu zaman kansu da aka zaba a shekarar 2019. <ref name="fifty50">{{Cite web |date=2019-05-26 |title=50-50 campaign not achieved: 45 women MPs voted in 193-member august House |url=https://www.nyasatimes.com/50-50-campaign-not-achieved-45-women-mps-voted-in-193-member-august-house/ |access-date=2026-04-19 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> Ta zama 'yar majalisa mai zaman kanta ta Lilongwe Mapuyu ta Kudu a shekarar 2019 lokacin da ta kayar da memba mai zaman kansa.<ref>{{Cite web |title=PWC Home – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20241231001239/https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |archive-date=2024-12-31 |access-date=2025-02-03 |language=en-US}}</ref> Bayan zaben an nemi ta hada kanta da DPP don su iya kafa gwamnati amma ta ki.<ref>{{Cite web |date=2019-06-05 |title=Newly-elected independent MP snubs DPP: Esther Kathumba says 'thanks, but no thanks', - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/newly-elected-independent-mp-snubs-dpp-esther-kathumba-says-thanks-but-no-thanks/ |access-date=2025-02-03 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
A watan Afrilu na shekarar 2020 ita da 'yar'uwarta ta Lilongwe MP Monica Chang'anamuno sun je kotu kan halattaccen matakan da Shugaban kasa ya kawo don magance [[Murar Mashaƙo 2019|Cutar COVID-19]] saboda ba su da tsarin mulki. Sun kawo shari'ar "Kathumba v. Shugaban Malawi" tare da Kungiyar Masu Kare Hakkin Dan Adam da Shirin Ikilisiya da Al'umma na Livingstonia Synod na Ikilisiyar Afirka ta Tsakiya Presbyterian. Kathumba ta yi jayayya cewa sanarwar Shugaban kasa game da Jihar Bala'i ta Kasa a watan Maris da kuma sanarwar da Ministan Lafiya ya yi game da kulle-kulle na makonni uku (kwana kadan da suka gabata) ba bisa ka'ida ba ne. Alƙalai uku sun yarda da Kathumba cewa matakan sun kasance a waje da kundin tsarin mulki saboda sun kasance babban canji ga 'yancin da kundin tsarin mulkin ya ba su kuma saboda Shugaban bai ayyana "Matsayin Gaggawa" ba. Bugu da ƙari sun ba da kansu cewa ba za a iya rage 'yancin lamiri, imani, tunani da addini ba.<ref>{{Cite web |title=Kathumba v. President of Malawi |url=https://globalfreedomofexpression.columbia.edu/cases/kathumba-v-president-of-malawi/ |access-date=2025-02-03 |website=Global Freedom of Expression |language=en-US}}</ref>
A shekara ta 2024 ta ba da shawarar cewa ya kamata majalisa ta canza dokar don ba da damar [[Lazarus Chakwera|Shugaba Chakwera]] ya wuce iyakar hidima ta wa'adi biyu kuma ya kamata a sanya shi Shugaban-duniya. Jam'iyyar Majalisa ta Malawi ta yi saurin musanta shawarar da wani mai sharhi ya kira rashin girma. Cibiyar Kare Hakkin Dan Adam da Rehabilitation ta yi gargadin cewa shawarar ta jefa dimokuradiyya cikin hadari. Shugaban ya ce ba shi da niyyar yin aiki fiye da wa'adi biyu.<ref>{{Cite web |last=Jassi |first=Kingsley |date=2024-05-31 |title=MCP takes high road |url=https://mwnation.com/mcp-takes-high-road/ |access-date=2025-02-03 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Authority control}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
ixs1mqken4znpfyd98fy3far77tlwpv
831608
831356
2026-05-07T09:43:05Z
Mahuta
11340
831608
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Esther Kathumba''' 'yar siyasa ce ta Malawian wacce ta zama 'yar majalisa ta Lilongwe Mapuyu ta Kudu a shekarar 2019. Ta jagoranci shari'ar "Kathumba v. Shugaban Malawi" a lokacin annobar COVID-19 - tana jayayya cewa Shugaban ya wuce ikonsa.
== Rayuwa ==
Kathumba na ɗaya daga cikin mata 13 masu zaman kansu da aka zaba a shekarar 2019. <ref name="fifty50">{{Cite web |date=2019-05-26 |title=50-50 campaign not achieved: 45 women MPs voted in 193-member august House |url=https://www.nyasatimes.com/50-50-campaign-not-achieved-45-women-mps-voted-in-193-member-august-house/ |access-date=2026-04-19 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> Ta zama 'yar majalisa mai zaman kanta ta Lilongwe Mapuyu ta Kudu a shekarar 2019 lokacin da ta kayar da memba mai zaman kansa.<ref>{{Cite web |title=PWC Home – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20241231001239/https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |archive-date=2024-12-31 |access-date=2025-02-03 |language=en-US}}</ref> Bayan zaben an nemi ta hada kanta da DPP don su iya kafa gwamnati amma ta ki.<ref>{{Cite web |date=2019-06-05 |title=Newly-elected independent MP snubs DPP: Esther Kathumba says 'thanks, but no thanks', - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/newly-elected-independent-mp-snubs-dpp-esther-kathumba-says-thanks-but-no-thanks/ |access-date=2025-02-03 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
A watan Afrilu na shekarar 2020 ita da 'yar'uwarta ta Lilongwe MP Monica Chang'anamuno sun je kotu kan halattaccen matakan da Shugaban kasa ya kawo don magance [[Murar Mashaƙo 2019|Cutar COVID-19]] saboda ba su da tsarin mulki. Sun kawo shari'ar "Kathumba v. Shugaban Malawi" tare da Kungiyar Masu Kare Hakkin Dan Adam da Shirin Ikilisiya da Al'umma na Livingstonia Synod na Ikilisiyar Afirka ta Tsakiya Presbyterian. Kathumba ta yi jayayya cewa sanarwar Shugaban kasa game da Jihar Bala'i ta Kasa a watan Maris da kuma sanarwar da Ministan Lafiya ya yi game da kulle-kulle na makonni uku (kwana kadan da suka gabata) ba bisa ka'ida ba ne. Alƙalai uku sun yarda da Kathumba cewa matakan sun kasance a waje da kundin tsarin mulki saboda sun kasance babban canji ga 'yancin da kundin tsarin mulkin ya ba su kuma saboda Shugaban bai ayyana "Matsayin Gaggawa" ba. Bugu da ƙari sun ba da kansu cewa ba za a iya rage 'yancin lamiri, imani, tunani da addini ba.<ref>{{Cite web |title=Kathumba v. President of Malawi |url=https://globalfreedomofexpression.columbia.edu/cases/kathumba-v-president-of-malawi/ |access-date=2025-02-03 |website=Global Freedom of Expression |language=en-US}}</ref>
A shekara ta 2024 ta ba da shawarar cewa ya kamata majalisa ta canza dokar don ba da damar [[Lazarus Chakwera|Shugaba Chakwera]] ya wuce iyakar hidima ta wa'adi biyu kuma ya kamata a sanya shi Shugaban-duniya. Jam'iyyar Majalisa ta Malawi ta yi saurin musanta shawarar da wani mai sharhi ya kira rashin girma. Cibiyar Kare Hakkin Dan Adam da Rehabilitation ta yi gargadin cewa shawarar ta jefa dimokuradiyya cikin hadari. Shugaban ya ce ba shi da niyyar yin aiki fiye da wa'adi biyu.<ref>{{Cite web |last=Jassi |first=Kingsley |date=2024-05-31 |title=MCP takes high road |url=https://mwnation.com/mcp-takes-high-road/ |access-date=2025-02-03 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Authority control}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
itmrl54qdxcyw2ujjdlhoe1zr6j76yx
Chrissie Kanyasho
0
149647
831357
2026-05-06T21:38:08Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1346677970|Chrissie Kanyasho]]"
831357
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Chrissie Kanyasho''' 'yar siyasa ce ta [[Malawi|Malawian]] wacce memba ce ta Majalisar Dokoki ta Kasa wacce ta wakilci Nkhata bay North . Ta kasance mataimakiyar ministan lafiya a lokacin annobar COVID-19. Ta rasa kujerarta a zaben 2025.
== Rayuwa ==
An haifi Kanyasho a Nkhata Bay . <ref>{{Cite web |title=Chrissie Kanyasho |url=https://data.connectedafrica.net/entities/986add83677f46e45728b5e7abbe05fd0f63ed15.a48ed84cefe5133c6d7d900dc9ae1ed1c59a4c17 |access-date=2025-02-02 |website=data.connectedafrica.net}}</ref>
Ta kasance memba na United Transformation Movement kuma tana wakiltar mazabar Nkhata bay North . An fara zabar ta ne a zaben Mayu 2019. <ref name="pwc">{{Cite web |title=Hon.Chrissie Kanyasho – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/hon-chrissie-kanyasho/ |access-date=2025-02-02 |language=en-US}}</ref> Ita memba ce a Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi kuma ta zauna a kwamitin kasafin kudi da kwamitin Pan African . <ref name="pwc" />
A cikin 2020 mataimakin sakataren yada labarai na jam'iyyar ta yanke shawarar barin jam'iyyar kuma ya shiga Jam'iyyar Democrat Progressive Party wadanda ke cikin gwamnati a lokacin. Kanyasho wanda ya riga ya kasance mai magana da yawun jam'iyyar a kan kudi ya kuma dauki matsayin mataimakin tallatawa.<ref>{{Cite web |date=2020-02-27 |title=UTM appoints MP Kanyasho as deputy publicist: Faults Mid-Year Budget |url=https://www.nyasatimes.com/utm-appoints-mp-kanyasho-as-deputy-publicist-faults-mid-year-budget/ |access-date=2025-02-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> Daga baya a wannan shekarar aka sake gudanar da zaben shugaban kasa kuma an zabi [[Lazarus Chakwera]]. Ya ce zai kara mukaman ministoci zuwa kashi 40% mata. Ya kusan rasa burinsa amma ya nada mata hudu a matsayin ministoci da takwas a matsayin mataimakan ministoci. Kanyasho ya zama mataimakin ministan lafiya.<ref>{{Cite web |title=Mixed feelings on Malawi's new cabinet |url=https://genderlinks.org.za/news/missed-opportunity-for-50-50-in-malawis-new-cabinet/ |access-date=2025-02-02 |website=Gender Links}}</ref> A watan Satumbar 2020 a lokacin annobar COVID-19 ta karbi kayayyaki daga China. Kasar Sin ta aika da kayan aikin kiwon lafiya na dala miliyan daya wanda ya hada da kayan gwaji, masu iska talatin da ƙungiyar kiwon lafiya. Za a rarraba kayan zuwa asibitoci.<ref>{{Cite web |title=Project {{!}} china.aiddata.org |url=https://china.aiddata.org/projects/92591/ |access-date=2025-02-02 |website=china.aiddata.org |language=en}}</ref>
A watan Janairun 2021 Shugaban kasa ya ayyana gaggawa a duk faɗin ƙasar saboda annobar. A watan Yulin 2021 ta lura cewa kasar tana fuskantar guguwa ta uku ta annobar kuma tana godiya ga jama'a, coci da Action for Progress Malawi don taimakon su.<ref>{{Cite web |date=2021-07-23 |title=Govt salutes churches for supporting Malawi's Covid-19 fight |url=https://www.nyasatimes.com/govt-salutes-churches-for-supporting-malawis-covid-19-fight/ |access-date=2025-02-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
A cikin 2023 ta yi amfani da asusun ci gaban mazabarta don ƙirƙirar sararin ofis don malamai a makarantar Nthembo a Nkhata Bay . <ref>{{Cite web |date=2023-04-04 |title=UTM lawmaker Kalamula-Kanyasho hands over office block to Nthembo School |url=https://www.nyasatimes.com/utm-lawmaker-kalamula-kanyasho-hands-over-office-block-to-nthembo-school/ |access-date=2025-02-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
Ta kasance dan takarar mazabar Nkhata Bay ta Arewa a Zaben 2025. Ta samu kusan kuri'u 2,000, amma Mackenzie Chipalamoto na DPP wanda ke da kuri'u sama da 4,600 ya doke ta.<ref>{{Cite web |last=Mvona |first=Ralph |date=2025-09-19 |title=Rise, fall of giants in MPs' race |url=https://mwnation.com/rise-fall-of-giants-in-mps-race/ |access-date=2025-09-21 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Authority control}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
o375j84pcs9jnwwmzm7z8rj5ijcp5sz
831602
831357
2026-05-07T09:40:07Z
Mahuta
11340
831602
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Chrissie Kanyasho''' 'yar siyasa ce ta [[Malawi|Malawian]] wacce memba ce ta Majalisar Dokoki ta Kasa wacce ta wakilci Nkhata bay North . Ta kasance mataimakiyar ministan lafiya a lokacin annobar COVID-19. Ta rasa kujerarta a zaben 2025.
== Rayuwa ==
An haifi Kanyasho a Nkhata Bay . <ref>{{Cite web |title=Chrissie Kanyasho |url=https://data.connectedafrica.net/entities/986add83677f46e45728b5e7abbe05fd0f63ed15.a48ed84cefe5133c6d7d900dc9ae1ed1c59a4c17 |access-date=2025-02-02 |website=data.connectedafrica.net}}</ref>
Ta kasance memba na United Transformation Movement kuma tana wakiltar mazabar Nkhata bay North . An fara zabar ta ne a zaben Mayu 2019. <ref name="pwc">{{Cite web |title=Hon.Chrissie Kanyasho – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/hon-chrissie-kanyasho/ |access-date=2025-02-02 |language=en-US}}</ref> Ita memba ce a Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi kuma ta zauna a kwamitin kasafin kudi da kwamitin Pan African . <ref name="pwc" />
A cikin 2020 mataimakin sakataren yada labarai na jam'iyyar ta yanke shawarar barin jam'iyyar kuma ya shiga Jam'iyyar Democrat Progressive Party wadanda ke cikin gwamnati a lokacin. Kanyasho wanda ya riga ya kasance mai magana da yawun jam'iyyar a kan kudi ya kuma dauki matsayin mataimakin tallatawa.<ref>{{Cite web |date=2020-02-27 |title=UTM appoints MP Kanyasho as deputy publicist: Faults Mid-Year Budget |url=https://www.nyasatimes.com/utm-appoints-mp-kanyasho-as-deputy-publicist-faults-mid-year-budget/ |access-date=2025-02-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> Daga baya a wannan shekarar aka sake gudanar da zaben shugaban kasa kuma an zabi [[Lazarus Chakwera]]. Ya ce zai kara mukaman ministoci zuwa kashi 40% mata. Ya kusan rasa burinsa amma ya nada mata hudu a matsayin ministoci da takwas a matsayin mataimakan ministoci. Kanyasho ya zama mataimakin ministan lafiya.<ref>{{Cite web |title=Mixed feelings on Malawi's new cabinet |url=https://genderlinks.org.za/news/missed-opportunity-for-50-50-in-malawis-new-cabinet/ |access-date=2025-02-02 |website=Gender Links}}</ref> A watan Satumbar 2020 a lokacin annobar COVID-19 ta karbi kayayyaki daga China. Kasar Sin ta aika da kayan aikin kiwon lafiya na dala miliyan daya wanda ya hada da kayan gwaji, masu iska talatin da ƙungiyar kiwon lafiya. Za a rarraba kayan zuwa asibitoci.<ref>{{Cite web |title=Project {{!}} china.aiddata.org |url=https://china.aiddata.org/projects/92591/ |access-date=2025-02-02 |website=china.aiddata.org |language=en}}</ref>
A watan Janairun 2021 Shugaban kasa ya ayyana gaggawa a duk faɗin ƙasar saboda annobar. A watan Yulin 2021 ta lura cewa kasar tana fuskantar guguwa ta uku ta annobar kuma tana godiya ga jama'a, coci da Action for Progress Malawi don taimakon su.<ref>{{Cite web |date=2021-07-23 |title=Govt salutes churches for supporting Malawi's Covid-19 fight |url=https://www.nyasatimes.com/govt-salutes-churches-for-supporting-malawis-covid-19-fight/ |access-date=2025-02-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
A cikin 2023 ta yi amfani da asusun ci gaban mazabarta don ƙirƙirar sararin ofis don malamai a makarantar Nthembo a Nkhata Bay . <ref>{{Cite web |date=2023-04-04 |title=UTM lawmaker Kalamula-Kanyasho hands over office block to Nthembo School |url=https://www.nyasatimes.com/utm-lawmaker-kalamula-kanyasho-hands-over-office-block-to-nthembo-school/ |access-date=2025-02-02 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
Ta kasance dan takarar mazabar Nkhata Bay ta Arewa a Zaben 2025. Ta samu kusan kuri'u 2,000, amma Mackenzie Chipalamoto na DPP wanda ke da kuri'u sama da 4,600 ya doke ta.<ref>{{Cite web |last=Mvona |first=Ralph |date=2025-09-19 |title=Rise, fall of giants in MPs' race |url=https://mwnation.com/rise-fall-of-giants-in-mps-race/ |access-date=2025-09-21 |website=Nation Online |language=en-US}}</ref>
== Manazarta ==
{{Authority control}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
fme39frgstxu67bv4mwcg8zmhyd5eq4
Madalitso Wirima Kambauwa
0
149648
831358
2026-05-06T21:39:14Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1349649145|Madalitso Wirima Kambauwa]]"
831358
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Madalitso Wirima Kambauwa''' 'yar siyasa ce kuma malama a [[Malawi|Malawian]]. Ta kasance 'yar majalisa a mazabar Kasungu ta Arewa maso Gabas kuma ta zama Ministan Ilimi. An sake zabar ta a shekarar 2025 a matsayin dan takarar MCP.
== Rayuwa ==
Wirima ta kammala karatu a fannin Gudanar da Kasuwanci daga Jami'ar Haikali da ke Philadelphia kuma ta zama memba na Majalisar Dokoki. <ref>{{Cite web |title=eLearning Africa |url=https://www.elearning-africa.com/conference2025/ressources/profiles/profile.php?address_id=705050 |access-date=2025-01-26 |website=www.elearning-africa.com |language=en}}</ref>
A shekarar 2021 ta kasance mataimakiyar Ministan Ilimi. A cikin 2022 Lobin C. Lowe, da Kambauwa, an kore su a matsayin minista da mataimakin ministan noma daga shugaban kasa. Sun biya don yawan taki ba tare da rajistar da ake buƙata ba.<ref>{{Cite web |last=Magalasi |first=Chikondi |date=2022-10-25 |title=Chakwera fires Agriculture Minister Lowe and his deputy |url=https://malawi24.com/2022/10/25/chakwera-fires-agriculture-minister-lowe-and-his-deputy/ |access-date=2025-01-01 |website=Malawi 24 |language=en-US}}</ref> A cikin shekara ta 2024 wani bincike da mai ba da izini ya yi. Grace Malera ta ba da shawarar gurfanar da jami'an gwamnati da ke da hannu, <ref>{{Cite web |title=Ombudsman engages Government on farm input subsidy investigation findings |url=https://www.theioi.org/ioi-news/current-news/ombudsman-engages-government-on-farm-input-subsidy-investigation-findings |access-date=2025-01-26 |website=www.theioi.org |language=de}}</ref>
Shugaba [[Lazarus Chakwera]] ne ya sanya ta Ministan Ilimi na [[Malawi]].<ref>{{Cite web |last= |date= |title=RewirEd Summit @COP28 - SUMMIT PROGRAMME |url=https://rewiredsummit.org/wp-content/uploads/2023/11/rewired-agenda-2023.pdf |access-date=21 December 2023}}</ref> Ta fara ne a ranar 31 ga watan Janairun shekara ta 2023.<ref>{{Cite web |last=SLEIMAN |first=Sara |title=Malawi president sacks eight ministers in cabinet reshuffle |url=https://www.trtworld.com/africa/malawi-president-sacks-eight-ministers-in-cabinet-reshuffle-65075 |access-date=2023-12-07 |website=Malawi president sacks eight ministers in cabinet reshuffle |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MalawiGovt/status/1620595793874030592 |url=https://twitter.com/MalawiGovt/status/1620595793874030592 |access-date=2023-12-07 |website=X (formerly Twitter) |language=en}}</ref> Ta zama memba na majalisar ministocin [[Lazarus Chakwera|Shugaba Chakwera]] kuma an kira mataimakin ministan Nancy Chaola Mdooko . <ref name="educpol">{{Cite web |title=THE GOVERNMENT |url=https://www.malawihighcommission.co.uk/index.php/about-malawi/the-government |access-date=2025-04-12 |website=Malawi High Commission UK |language=en-gb}}</ref>
Wirima ta bude wani sabon suna Cibiyar Ci gaba da Ilimi a Blantyre tana mai lura da cewa ilimi shine mabuɗin burin Malawi.<ref>{{Cite web |title=Kambauwa-Wirima Launches MUBAS-ICE |url=https://www.mubas.ac.mw/news/kambauwa-wirima-launches-mubas-ice-05-02-2024 |access-date=2025-01-22 |website=Malawi University of Business and Applied Sciences |language=en}}</ref> A watan Fabrairun 2024 Ministan ta zabi makarantar firamare a Kasiya, Lilongwe don sanar da ita "Gidauniyar Ilimi ta hanyar Innovation da Fasaha" (BEFIT). An yi niyyar aikin ne don inganta ilimin dijital a duk makarantun firamare 6000 na Malawi. BEFIT ya dogara ne akan aikin Unlocking Talent wanda ya ba da kwamfyutocin hasken rana ga ɗaliban firamare 217,000. An kaddamar da aikin Unlocking Talent wanda ke zuwa ƙarshe sama da shekaru goma da suka gabata. Ya fadada a cikin 2019 lokacin da gwamnatin Jamus ta ba da tallafi kuma aikin ya ci gaba tare da goyon bayan Ofishin Sa kai na Kasashen Waje da kungiyar Birtaniya [[One Billion|Biliyan Ɗaya]]. Ministan ya sami goyon baya a sanarwar da jakadan Jamus Ute Konig ya yi.<ref>{{Cite web |last=Kalumbi |first=Mike |date=2024-02-12 |title=Ministry of Education to scale up digital education in primary schools |url=https://malawi24.com/2024/02/12/ministry-of-education-to-scale-up-digital-education-in-primary-schools/ |access-date=2026-04-16 |website=Malawi 24 |language=en-GB}}</ref>
Wirima ta kasance memba na Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi wacce a shekarar 2024 Roseby Gadama ce ta jagoranta.<ref>{{Cite web |title=PWC Home – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20241231001239/https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |archive-date=2024-12-31 |access-date=2025-01-01 |language=en-US}}</ref> An sake zabar ta a zaben 2025 don wannan mazabar. Ta tsaya a matsayin dan takarar MCP kuma ta dauki sama da 10,000 daga cikin kuri'u 20,000 da aka jefa.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
a4x88o66d779qrsb6zpbk9rfakun1ao
831607
831358
2026-05-07T09:42:39Z
Mahuta
11340
831607
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Reflist}}'''Madalitso Wirima Kambauwa''' 'yar siyasa ce kuma malama a [[Malawi|Malawian]]. Ta kasance 'yar majalisa a mazabar Kasungu ta Arewa maso Gabas kuma ta zama Ministan Ilimi. An sake zabar ta a shekarar 2025 a matsayin dan takarar MCP.
== Rayuwa ==
Wirima ta kammala karatu a fannin Gudanar da Kasuwanci daga Jami'ar Haikali da ke Philadelphia kuma ta zama memba na Majalisar Dokoki. <ref>{{Cite web |title=eLearning Africa |url=https://www.elearning-africa.com/conference2025/ressources/profiles/profile.php?address_id=705050 |access-date=2025-01-26 |website=www.elearning-africa.com |language=en}}</ref>
A shekarar 2021 ta kasance mataimakiyar Ministan Ilimi. A cikin 2022 Lobin C. Lowe, da Kambauwa, an kore su a matsayin minista da mataimakin ministan noma daga shugaban kasa. Sun biya don yawan taki ba tare da rajistar da ake buƙata ba.<ref>{{Cite web |last=Magalasi |first=Chikondi |date=2022-10-25 |title=Chakwera fires Agriculture Minister Lowe and his deputy |url=https://malawi24.com/2022/10/25/chakwera-fires-agriculture-minister-lowe-and-his-deputy/ |access-date=2025-01-01 |website=Malawi 24 |language=en-US}}</ref> A cikin shekara ta 2024 wani bincike da mai ba da izini ya yi. Grace Malera ta ba da shawarar gurfanar da jami'an gwamnati da ke da hannu, <ref>{{Cite web |title=Ombudsman engages Government on farm input subsidy investigation findings |url=https://www.theioi.org/ioi-news/current-news/ombudsman-engages-government-on-farm-input-subsidy-investigation-findings |access-date=2025-01-26 |website=www.theioi.org |language=de}}</ref>
Shugaba [[Lazarus Chakwera]] ne ya sanya ta Ministan Ilimi na [[Malawi]].<ref>{{Cite web |last= |date= |title=RewirEd Summit @COP28 - SUMMIT PROGRAMME |url=https://rewiredsummit.org/wp-content/uploads/2023/11/rewired-agenda-2023.pdf |access-date=21 December 2023}}</ref> Ta fara ne a ranar 31 ga watan Janairun shekara ta 2023.<ref>{{Cite web |last=SLEIMAN |first=Sara |title=Malawi president sacks eight ministers in cabinet reshuffle |url=https://www.trtworld.com/africa/malawi-president-sacks-eight-ministers-in-cabinet-reshuffle-65075 |access-date=2023-12-07 |website=Malawi president sacks eight ministers in cabinet reshuffle |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=MalawiGovt/status/1620595793874030592 |url=https://twitter.com/MalawiGovt/status/1620595793874030592 |access-date=2023-12-07 |website=X (formerly Twitter) |language=en}}</ref> Ta zama memba na majalisar ministocin [[Lazarus Chakwera|Shugaba Chakwera]] kuma an kira mataimakin ministan Nancy Chaola Mdooko . <ref name="educpol">{{Cite web |title=THE GOVERNMENT |url=https://www.malawihighcommission.co.uk/index.php/about-malawi/the-government |access-date=2025-04-12 |website=Malawi High Commission UK |language=en-gb}}</ref>
Wirima ta bude wani sabon suna Cibiyar Ci gaba da Ilimi a Blantyre tana mai lura da cewa ilimi shine mabuɗin burin Malawi.<ref>{{Cite web |title=Kambauwa-Wirima Launches MUBAS-ICE |url=https://www.mubas.ac.mw/news/kambauwa-wirima-launches-mubas-ice-05-02-2024 |access-date=2025-01-22 |website=Malawi University of Business and Applied Sciences |language=en}}</ref> A watan Fabrairun 2024 Ministan ta zabi makarantar firamare a Kasiya, Lilongwe don sanar da ita "Gidauniyar Ilimi ta hanyar Innovation da Fasaha" (BEFIT). An yi niyyar aikin ne don inganta ilimin dijital a duk makarantun firamare 6000 na Malawi. BEFIT ya dogara ne akan aikin Unlocking Talent wanda ya ba da kwamfyutocin hasken rana ga ɗaliban firamare 217,000. An kaddamar da aikin Unlocking Talent wanda ke zuwa ƙarshe sama da shekaru goma da suka gabata. Ya fadada a cikin 2019 lokacin da gwamnatin Jamus ta ba da tallafi kuma aikin ya ci gaba tare da goyon bayan Ofishin Sa kai na Kasashen Waje da kungiyar Birtaniya [[One Billion|Biliyan Ɗaya]]. Ministan ya sami goyon baya a sanarwar da jakadan Jamus Ute Konig ya yi.<ref>{{Cite web |last=Kalumbi |first=Mike |date=2024-02-12 |title=Ministry of Education to scale up digital education in primary schools |url=https://malawi24.com/2024/02/12/ministry-of-education-to-scale-up-digital-education-in-primary-schools/ |access-date=2026-04-16 |website=Malawi 24 |language=en-GB}}</ref>
Wirima ta kasance memba na Kungiyar Mata ta Majalisar Dokokin Malawi wacce a shekarar 2024 Roseby Gadama ce ta jagoranta.<ref>{{Cite web |title=PWC Home – PWC Malawi |url=https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20241231001239/https://pwcmalawi.org/pwc-home/ |archive-date=2024-12-31 |access-date=2025-01-01 |language=en-US}}</ref> An sake zabar ta a zaben 2025 don wannan mazabar. Ta tsaya a matsayin dan takarar MCP kuma ta dauki sama da 10,000 daga cikin kuri'u 20,000 da aka jefa.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
bkcqz673450dyi3mejba7123k5ovpbr
Anita Kalinde
0
149649
831359
2026-05-06T21:40:12Z
Aisha Yahuza
14817
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1280653841|Anita Kalinde]]"
831359
wikitext
text/x-wiki
'''Anita Kalinde''' ta kasance 'yar majalisa ta Thyolo North a [[Malawi]] . Ta yi labarai lokacin da ta yi jayayya da Ministan Harkokin Cikin Gida da Tsaro na Cikin Gida a majalisa.
== Rayuwa ==
A shekara ta 2010 [[Jean Kalilani]] ta hau kujerar kungiyar mata ta Malawi, a shekara ta 2010, bayan wani lokaci mai wahala lokacin da Kalinde ta kasance kujerar. An yi zargin cewa Kalinde, wanda dan uwan [[Joyce banda|Joyce Banda]] ne, ya yi amfani da matsayin don gabatar da burinsu na siyasa. Koyaya Shugaban ba ya son Banda.<ref>{{Cite journal |last=Chiweza |first=Asiyati |last2=Wang |first2=Vibeke |last3=Maganga |first3=Ann |date=2016 |title=Acting jointly on behalf of women? The cross-party women’s caucus in Malawi |url=https://www.cmi.no/publications/5820-acting-jointly-on-behalf-of-women |journal=CMI Brief |language=en |volume=8}}</ref>
A shekara ta 2013 ita ce Mataimakin shugaban gidan wanda ya gyara, [[Juliana Mphande]], mataimakin kakakin na biyu wanda ya rasa hanyar ta da hanya.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2013-06-05 |title=Malawi second deputy speaker gaffes: Juliana Mphande - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/malawi-second-deputy-speaker-gaffes-juliana-mphande/ |access-date=2024-12-30 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> A shekara ta 2014 ta kasance Ministan Ci gaban Ruwa da Ruwa.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2014-03-22 |title=Thyolo violence is a gender issue—Kalinde - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/thyolo-violence-is-a-gender-issue-kalinde/ |access-date=2024-12-30 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Rikicin majalisa na Kalinde-Sangala ==
Kalinde ta sami kulawa da yawa a kafofin watsa labarai lokacin da ta shiga cikin wani hari a majalisa tare da tsohon Ministan Harkokin Cikin Gida da Tsaro na Kasa, Aaron Sangala a cikin 2011. A lokacin zaman majalisa kan kisan Robert Chasowa, Kalinde ya nemi Ministan Harkokin Cikin Gida da Tsaro na Cikin Gida ya bayyana wasu batutuwa. A cikin martani, Sangala ya nuna cewa ta'addanci da ya shafi cire sassan jiki ya zama ruwan dare a cikin mulkin UDF na baya, ya lura cewa Kalinde kanta da mijinta da ya mutu, Marshall Mdukulira Mbwatalika wanda ake kira 'The Duke', sun shiga cikin shari'ar da aka cire sassan jikin kuma aka yi ciniki. Kalinde ya zargi Sangala da amfani da dabarun jinkiri da kuma rabu da batun don kauce wa amsa tambayoyin. Kalinde ya nemi Sangala ya janye bayaninsa. Sangala bai janye bayaninsa ba. Lokacin da Kakakin Majalisar Henry Chimunthu Banda ya dakatar da aikin don hutun shayi, sai ta yi sauri ta tafi Sangala, ta kama shi da wuyansa. An fashe rigar Sangala a cikin tsari. Wasu sun zargi Sangala da tsage rigarsa don ya wuce gona da iri.<ref name="autogenerated1" /> Bayan sake dubawa game da lamarin, gami da bidiyon harin, an dakatar da ita na kwanaki talatin saboda harin.<ref>[http://www.malawidemocrat.com/politics/dpp-mp-says-sangala-provoked-kalinde/ Malawi inflation soars to 34.6 percent]{{Dead link|date=October 2016|fix-attempted=yes}}</ref> Abubuwan bidiyo na harin sun bazu a Malawi da kasashen waje.
== Manazarta ==
{{Reflist}}{{Authority control}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
bzzqea0uude1ib2nu6ln2yn9b68rw4r
831603
831359
2026-05-07T09:40:41Z
Mahuta
11340
831603
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Anita Kalinde''' ta kasance 'yar majalisa ta Thyolo North a [[Malawi]] . Ta yi labarai lokacin da ta yi jayayya da Ministan Harkokin Cikin Gida da Tsaro na Cikin Gida a majalisa.
== Rayuwa ==
A shekara ta 2010 [[Jean Kalilani]] ta hau kujerar kungiyar mata ta Malawi, a shekara ta 2010, bayan wani lokaci mai wahala lokacin da Kalinde ta kasance kujerar. An yi zargin cewa Kalinde, wanda dan uwan [[Joyce banda|Joyce Banda]] ne, ya yi amfani da matsayin don gabatar da burinsu na siyasa. Koyaya Shugaban ba ya son Banda.<ref>{{Cite journal |last=Chiweza |first=Asiyati |last2=Wang |first2=Vibeke |last3=Maganga |first3=Ann |date=2016 |title=Acting jointly on behalf of women? The cross-party women’s caucus in Malawi |url=https://www.cmi.no/publications/5820-acting-jointly-on-behalf-of-women |journal=CMI Brief |language=en |volume=8}}</ref>
A shekara ta 2013 ita ce Mataimakin shugaban gidan wanda ya gyara, [[Juliana Mphande]], mataimakin kakakin na biyu wanda ya rasa hanyar ta da hanya.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2013-06-05 |title=Malawi second deputy speaker gaffes: Juliana Mphande - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/malawi-second-deputy-speaker-gaffes-juliana-mphande/ |access-date=2024-12-30 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref> A shekara ta 2014 ta kasance Ministan Ci gaban Ruwa da Ruwa.<ref>{{Cite web |last=Reporter |first=Nyasa Times |date=2014-03-22 |title=Thyolo violence is a gender issue—Kalinde - Malawi Nyasa Times - News from Malawi about Malawi |url=https://www.nyasatimes.com/thyolo-violence-is-a-gender-issue-kalinde/ |access-date=2024-12-30 |website=www.nyasatimes.com |language=en-GB}}</ref>
== Rikicin majalisa na Kalinde-Sangala ==
Kalinde ta sami kulawa da yawa a kafofin watsa labarai lokacin da ta shiga cikin wani hari a majalisa tare da tsohon Ministan Harkokin Cikin Gida da Tsaro na Kasa, Aaron Sangala a cikin 2011. A lokacin zaman majalisa kan kisan Robert Chasowa, Kalinde ya nemi Ministan Harkokin Cikin Gida da Tsaro na Cikin Gida ya bayyana wasu batutuwa. A cikin martani, Sangala ya nuna cewa ta'addanci da ya shafi cire sassan jiki ya zama ruwan dare a cikin mulkin UDF na baya, ya lura cewa Kalinde kanta da mijinta da ya mutu, Marshall Mdukulira Mbwatalika wanda ake kira 'The Duke', sun shiga cikin shari'ar da aka cire sassan jikin kuma aka yi ciniki. Kalinde ya zargi Sangala da amfani da dabarun jinkiri da kuma rabu da batun don kauce wa amsa tambayoyin. Kalinde ya nemi Sangala ya janye bayaninsa. Sangala bai janye bayaninsa ba. Lokacin da Kakakin Majalisar Henry Chimunthu Banda ya dakatar da aikin don hutun shayi, sai ta yi sauri ta tafi Sangala, ta kama shi da wuyansa. An fashe rigar Sangala a cikin tsari. Wasu sun zargi Sangala da tsage rigarsa don ya wuce gona da iri.<ref name="autogenerated1" /> Bayan sake dubawa game da lamarin, gami da bidiyon harin, an dakatar da ita na kwanaki talatin saboda harin.<ref>[http://www.malawidemocrat.com/politics/dpp-mp-says-sangala-provoked-kalinde/ Malawi inflation soars to 34.6 percent]{{Dead link|date=October 2016|fix-attempted=yes}}</ref> Abubuwan bidiyo na harin sun bazu a Malawi da kasashen waje.
== Manazarta ==
{{Reflist}}{{Authority control}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
hbopg0uw64ko9my6zqtu59rc0tolk6a
Charity Ogbenyealu Adule
0
149650
831361
2026-05-06T21:47:51Z
Saad Nuhu
43323
Sabon shafi: {{Infobox dan kwallon kafa | suna = Charity Ogbenyealu Adule | hoto = | cikakken_suna = Charity Ogbenyealu Adule | ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1993|11|7}} | wurin_haihuwa = Warri, Jihar Delta, Najeriya | tsawo = 1.61 m | matsayi = Mai kai hari | kulob_na_yanzu = | lamba = | shekaru1 = 2006–2011 | kulob1 = Rivers Angels | shekaru2 = 2011–2014 | kulob2 = Bayelsa Queens | wasanni2 = 40 | kwallaye2 = 57 | shekaru3 = 2014–2018 | kulob3 = BIIK Kazygurt | shekaru4 =...
831361
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Charity Ogbenyealu Adule
| hoto =
| cikakken_suna = Charity Ogbenyealu Adule
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1993|11|7}}
| wurin_haihuwa = Warri, Jihar Delta, Najeriya
| tsawo = 1.61 m
| matsayi = Mai kai hari
| kulob_na_yanzu =
| lamba =
| shekaru1 = 2006–2011
| kulob1 = Rivers Angels
| shekaru2 = 2011–2014
| kulob2 = Bayelsa Queens
| wasanni2 = 40
| kwallaye2 = 57
| shekaru3 = 2014–2018
| kulob3 = BIIK Kazygurt
| shekaru4 = 2019–2021
| kulob4 = Eibar
| wasanni4 = 38
| kwallaye4 = 8
| shekaru5 = 2021–2022
| kulob5 = Deportivo La Coruña
| wasanni5 = 16
| kwallaye5 = 1
| shekaru6 = 2022–2023
| kulob6 = Alhama CF
| tawagar_kasa1 = Najeriya U-20
| shekarun_kasa2 = 2013–
| tawagar_kasa2 = Najeriya
}}
'''Charity Ogbenyealu Adule''' (an haife ta a ranar 7 ga Nuwamba 1993) ƙwararriyar 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga Najeriya wadda take taka leda a matsayin mai kai hari. Ta yi wasa a manyan kulob-kulob na mata a Najeriya, Kazakhstan da Spain, sannan ta wakilci tawagar ƙwallon ƙafan mata ta Najeriya a matakin matasa da manya.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Charity_Adule |title=Charity Adule |website=Wikipedia |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Charity Adule a garin Warri da ke Jihar Delta a Najeriya. Tun tana yarinya take nuna sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, duk da cewa a wancan lokaci wasan ƙwallon mata bai samu cikakken karɓuwa ba a wasu sassan Najeriya. Ta fara taka leda tun tana ƙaramar yarinya kafin daga bisani ta shiga ƙungiyoyin ƙwallon ƙafa na mata masu tasowa.<ref>{{Cite web |url=https://www.medianigeria.com/biography-of-charity-ogbenyealu-adule/ |title=Biography Of Charity Ogbenyealu Adule |website=Media Nigeria |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Sana'ar kulob ==
=== Rivers Angels ===
Adule ta fara shahara ne bayan ta shiga ƙungiyar ''Rivers Angels'', ɗaya daga cikin manyan kulob ɗin ƙwallon ƙafan mata a Najeriya. Ta fara buga gasar ''Female Challenge Cup'' tana da shekara 14 kacal a duniya a shekarar 2006. Wasanta na farko da ƙungiyar ta yi da ''Pelican Stars'' ya kasance daga cikin wasannin da ta fi tunawa a rayuwarta, inda ta samu nasarar zura ƙwallo kuma ƙungiyarta ta kare a matsayi na uku.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Charity_Adule |title=Charity Adule Career |website=Wikipedia |access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Bayelsa Queens ===
A shekarar 2011 ta bar Rivers Angels ta koma ''Bayelsa Queens'' da ke Yenagoa. A wannan kulob ne ta nuna ƙwarewa sosai wajen cin ƙwallaye, inda ta zura ƙwallaye 57 cikin wasanni 40. Wannan bajinta ya sa ta fara samun kulawar masu bibiyar 'yan wasa daga ƙasashen waje.<ref>{{Cite web |url=https://www.medianigeria.com/biography-of-charity-ogbenyealu-adule/ |title=Biography Of Charity Ogbenyealu Adule |website=Media Nigeria |access-date=2026-05-06}}</ref>
=== BIIK Kazygurt ===
A watan Satumba na shekarar 2014, Adule ta rattaba hannu da ƙungiyar ''BIIK Kazygurt'' ta ƙasar Kazakhstan. Ta fara buga gasar ''UEFA Women's Champions League'' tare da kulob ɗin a wasan da suka yi da ƙungiyar Jamus ta ''FFC Frankfurt'' a ranar 8 ga Oktoba 2014. A tsawon shekarunta a kulob ɗin, ta taimaka wajen lashe kofunan gasar lig ta mata ta Kazakhstan sau da dama.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Charity_Adule |title=Charity Adule |website=Wikipedia |access-date=2026-05-06}}</ref>
Adule ta kasance cikin fitattun 'yan wasan da suka taimaka wa BIIK Kazygurt kaiwa zagayen ‘yan 16 a gasar UEFA Women's Champions League ta shekarar 2016–17. Ta ci ƙwallaye a wasu muhimman wasanni da suka haɗa da waɗanda suka yi da Wexford Youths da Paris Saint-Germain.<ref>{{Cite web |url=https://it.wikipedia.org/wiki/Charity_Adule |title=Charity Adule |website=Italian Wikipedia |access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Eibar da Deportivo ===
A shekarar 2019, ƙungiyar ''SD Eibar'' ta ƙasar Spain ta sanar da ɗaukar Adule kafin fara kakar wasa ta 2019–20. Bayan ta shafe wasu shekaru a Eibar, daga baya ta koma ''Deportivo La Coruña'', inda ta ci gaba da taka rawar gani a gasar mata ta Spain.<ref>{{Cite web |url=https://www.goal.com/en/news/charity-adule-nigeria-forward-joins-eibar-from-biik-kazygurt/ |title=Charity Adule joins Eibar |website=Goal.com |access-date=2026-05-06}}</ref>
=== Alhama CF ===
Bayan barinta Deportivo, ta koma ''Alhama CF'', inda ta ci gaba da buga wasa a babban matakin gasar ƙwallon ƙafan mata ta Spain. Ta kasance daga cikin 'yan wasan Najeriya da suka taka leda a Turai cikin nasara.<ref>{{Cite web |url=https://www.thesportsdb.com/player/34219340-charity-adule |title=Charity Adule |website=TheSportsDB |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Aikin tawagar ƙasa ==
Adule ta wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta mata 'yan ƙasa da shekaru 20 ta FIFA a shekarun 2010 da 2012. Tawagar Najeriya ta kai wasan ƙarshe a gasar shekarar 2010 da aka gudanar a Jamus.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Charity_Adule |title=Charity Adule International Career |website=Wikipedia |access-date=2026-05-06}}</ref>
Tun daga shekarar 2013 ta kasance cikin jerin 'yan wasan tawagar manyan mata ta Najeriya, wato ''Super Falcons''. A shekarar 2018 ta bayyana cewa ta ƙi tayin wakiltar tawagar mata ta Kazakhstan duk da matsin lamba da aka dade ana yi mata, saboda burinta shi ne ta wakilci ƙasarta Najeriya.<ref>{{Cite news |last=Ojoye |first=Taiwo |title=Why I dumped Kazakh for Nigeria - Adule |url=https://punchng.com/why-i-dumped-kazakh-for-nigeria-adule/ |newspaper=The Punch |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Salon wasa ==
An san Charity Adule da saurin gudu, iya riƙe ƙwallo da kuma ƙwarewa wajen kai hari. Ta fi taka leda a matsayin mai kai hari amma tana iya taka rawa daga gefe saboda ƙwarewarta wajen kutsa kai cikin tsaron abokan hamayya.<ref>{{Cite web |url=https://www.football-lineups.com/footballer/95147/ |title=Adule Statistics |website=Football Lineups |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Adule ta bayyana kanta a matsayin mai yawan dogaro ga addini da addu’a a rayuwarta. Ta kuma bayyana cewa tana goyon bayan ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Chelsea FC ta Ingila.<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Charity_Adule |title=Charity Adule Personal life |website=Wikipedia |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Nasarori ==
=== BIIK Kazygurt ===
* Gasar mata ta Kazakhstan: 2014, 2015, 2016, 2017, 2018
* Kofin mata na Kazakhstan: 2014, 2015, 2016, 2017, 2018<ref>{{Cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Charity_Adule |title=Charity Adule Honours |website=Wikipedia |access-date=2026-05-06}}</ref>
== Manazarta ==
rv700xwckb1mg15avo9z5nw5thj7oth
Kikelomo Ajayi
0
149651
831364
2026-05-06T21:52:08Z
Saad Nuhu
43323
Sabon shafi: {{Infobox dan kwallon kafa | suna = Florence Kikelomo Ajayi | cikakken_suna = Florence Kikelomo Ajayi | ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1977|4|28}} | wurin_haihuwa = Akure, Ondo, Najeriya | ƙasa = Najeriya | tsawo = 1.64 m | matsayi = Mai tsaron baya | kulob_na_yanzu = Mai ritaya | shekaru1 = –1999 | kulob1 = Pelican Stars | shekaru2 = 1999–2001 | kulob2 = FFC Niederkirchen | shekaru3 = 2001–2004 | kulob3 = Police Machine | shekaru4 = 2004–2008 | kulob4 = Bayelsa...
831364
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Florence Kikelomo Ajayi
| cikakken_suna = Florence Kikelomo Ajayi
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1977|4|28}}
| wurin_haihuwa = Akure, Ondo, Najeriya
| ƙasa = Najeriya
| tsawo = 1.64 m
| matsayi = Mai tsaron baya
| kulob_na_yanzu = Mai ritaya
| shekaru1 = –1999
| kulob1 = Pelican Stars
| shekaru2 = 1999–2001
| kulob2 = FFC Niederkirchen
| shekaru3 = 2001–2004
| kulob3 = Police Machine
| shekaru4 = 2004–2008
| kulob4 = Bayelsa Queens
| shekaru5 = 2008–2010
| kulob5 = Tianjin Teda
| shekaru6 = 2011–2012
| kulob6 = Krka Novo Mesto
| shekaru7 = 2012–2013
| kulob7 = Pogoń Szczecin
| shekaru8 = 2013–2014
| kulob8 = Dínamo Guadalajara
| tawagar_kasa1 = Najeriya
| shekarun_kasa1 = 1998–2008
| wasannin_kasa1 = 19
| kwallayen_kasa1 = 2
}}
'''Florence Kikelomo Ajayi''' tsohuwar 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga ƙasar Najeriya wadda ta yi fice a matsayin mai tsaron baya. Ta kasance daga cikin fitattun 'yan wasan mata na Najeriya a ƙarshen shekarun 1990 da farkon shekarun 2000, inda ta taka muhimmiyar rawa a nasarorin da tawagar mata ta Najeriya ta samu a nahiyar Afirka da kuma gasannin duniya.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
An haifi Ajayi a ranar 28 ga watan Afrilu shekara ta 1977 a garin Akure da ke jihar Ondo a Najeriya. Tun tana ƙarama ta nuna sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, lamarin da ya sa ta fara taka leda a kungiyoyin mata na cikin gida kafin daga bisani ta zama daya daga cikin manyan ‘yan wasan Najeriya.<ref>https://www.olympedia.org/athletes/90914</ref>
Ajayi ta fara buga wasa a kungiyoyin cikin gida irin su '''Koko Queens''', '''Rivers Angels''', '''Jegede Babes''' da kuma '''Pelican Stars'''. Kwarewarta a matsayin mai tsaron baya mai ƙarfi da jajircewa ya sa ta zama daga cikin ‘yan wasan da suka fi jan hankali a gasar mata ta Najeriya a lokacin.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
Bayan gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA ta shekarar 1999, Ajayi ta samu damar komawa Turai inda ta koma kungiyar '''1. FFC Niederkirchen''' ta kasar Jamus. Wannan mataki ya sanya ta cikin jerin ‘yan wasan Najeriya mata na farko da suka taka leda a manyan lig-lig na Turai.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
Daga baya ta dawo Najeriya inda ta ci gaba da taka leda a kungiyoyin '''Police Machine''' da '''Bayelsa Queens'''. A wannan lokaci ta ci gaba da kasancewa ginshiki a tawagar '''Super Falcons''' ta Najeriya, inda ta taimaka wajen lashe kofunan nahiyar Afirka da dama.<ref>https://www.sportsboom.com/en-ng/football/a-legacy-of-greatness-kikelomo-ajayi-on-chiamaka-nnadozies-historic-caf-awards-nomination/</ref>
Ajayi ta wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA ta shekarun 1999 da 2003. Haka kuma ta halarci gasar Olympics ta Sydney ta shekarar 2000 da kuma Beijing ta shekarar 2008. A wasu lokuta ma ta kasance kyaftin din tawagar Super Falcons.<ref>https://www.olympedia.org/athletes/90914</ref>
A tsakanin shekarun 1998 zuwa 2006, Ajayi ta taimaka wa Najeriya wajen lashe kofin mata na Afirka sau biyar a jere. Wannan nasara ta tabbatar da Najeriya a matsayin babbar ƙasa a wasan ƙwallon ƙafa ta mata a nahiyar Afirka.<ref>https://www.sportsboom.com/en-ng/football/a-legacy-of-greatness-kikelomo-ajayi-on-chiamaka-nnadozies-historic-caf-awards-nomination/</ref>
Bayan barinta Najeriya a karo na biyu, Ajayi ta taka leda a ƙasashe daban-daban ciki har da kasar Sin inda ta buga wa '''Tianjin Teda''' wasa. Daga baya kuma ta koma Turai inda ta taka leda a Slovenia, Poland da Spain.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
A kasar Slovenia ta buga wa kungiyar '''Krka Novo Mesto''' wasa, sannan daga bisani ta koma kungiyar '''Pogoń Szczecin''' ta Poland. A Spain kuma ta wakilci kungiyar '''Dínamo Guadalajara'''. Wannan ya nuna irin gogewar da ta samu a nahiyoyi daban-daban.<ref>https://es.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
An san Ajayi da ƙarfin jiki, jajircewa da kuma iya jagoranci a fili. Ta kasance daga cikin ‘yan wasan da suka taimaka wajen kafa tubalin ci gaban ƙwallon ƙafa ta mata a Najeriya da Afirka baki ɗaya.<ref>https://bsnsports.com.ng/post/-We-Won-5-WAFCON-Titles--Got-Nothing----Ex-Super-Falcons-Captain-Plead-For-National-Recognition</ref>
Bayan ritayarta daga taka leda, Ajayi ta ci gaba da bayyana ra’ayoyinta kan ci gaban ƙwallon ƙafa ta mata a Najeriya. Ta taba yin kira ga gwamnatin Najeriya da ta rika girmama tsoffin ‘yan wasan mata da suka sadaukar da rayuwarsu wajen ɗaukaka ƙasar a fagen wasanni.<ref>https://bsnsports.com.ng/post/-We-Won-5-WAFCON-Titles--Got-Nothing----Ex-Super-Falcons-Captain-Plead-For-National-Recognition</ref>
== Rayuwar farko ==
Florence Kikelomo Ajayi ta taso ne a jihar Ondo inda ta fara sha’awar ƙwallon ƙafa tun tana yarinya. Duk da ƙalubalen da mata ke fuskanta a harkar wasa a lokacin, ta ci gaba da jajircewa har ta kai matakin buga wasa a tawagar ƙasa.<ref>https://www.olympedia.org/athletes/90914</ref>
== Sana'ar ƙwallon ƙafa ==
Ajayi ta yi suna sosai a matsayin mai tsaron baya mai ƙwarewa. Ta buga wa kungiyoyi daban-daban a Najeriya, Jamus, Sin, Slovenia, Poland da Spain. Ta kasance daga cikin ‘yan wasan Najeriya mata da suka fi yin tasiri a zamaninta.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
== Tawagar ƙasa ==
Ta wakilci Najeriya a manyan gasa na duniya ciki har da FIFA Women's World Cup da Olympics. Ta kuma lashe kofin mata na Afirka sau da dama tare da Super Falcons.<ref>https://www.olympedia.org/athletes/90914</ref>
== Gado ==
Ana kallon Kikelomo Ajayi a matsayin daya daga cikin fitattun tsoffin ‘yan wasan mata na Najeriya. Gudummawar da ta bayar ta taimaka wajen bunƙasa wasan mata a Najeriya da Afirka.<ref>https://www.sportsboom.com/en-ng/football/a-legacy-of-greatness-kikelomo-ajayi-on-chiamaka-nnadozies-historic-caf-awards-nomination/</ref>
== Manazarta ==
ggo03crsd7jgm7qvjutmtu13qx8rbfp
831365
831364
2026-05-06T21:53:05Z
Saad Nuhu
43323
831365
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox dan kwallon kafa
| suna = Florence Kikelomo Ajayi
| cikakken_suna = Florence Kikelomo Ajayi
| ranar_haihuwa = {{Haihuwa da shekaru|1977|4|28}}
| wurin_haihuwa = Akure, Ondo, Najeriya
| ƙasa = Najeriya
| tsawo = 1.64 m
| matsayi = Mai tsaron baya
| kulob_na_yanzu = Mai ritaya
| shekaru1 = –1999
| kulob1 = Pelican Stars
| shekaru2 = 1999–2001
| kulob2 = FFC Niederkirchen
| shekaru3 = 2001–2004
| kulob3 = Police Machine
| shekaru4 = 2004–2008
| kulob4 = Bayelsa Queens
| shekaru5 = 2008–2010
| kulob5 = Tianjin Teda
| shekaru6 = 2011–2012
| kulob6 = Krka Novo Mesto
| shekaru7 = 2012–2013
| kulob7 = Pogoń Szczecin
| shekaru8 = 2013–2014
| kulob8 = Dínamo Guadalajara
| tawagar_kasa1 = Najeriya
| shekarun_kasa1 = 1998–2008
| wasannin_kasa1 = 19
| kwallayen_kasa1 = 2
}}
'''Florence Kikelomo Ajayi''' tsohuwar 'yar wasan ƙwallon ƙafa ce daga ƙasar [[Najeriya]] wadda ta yi fice a matsayin mai tsaron baya. Ta kasance daga cikin fitattun 'yan wasan mata na Najeriya a ƙarshen shekarun 1990 da farkon shekarun 2000, inda ta taka muhimmiyar rawa a nasarorin da tawagar mata ta Najeriya ta samu a nahiyar Afirka da kuma gasannin duniya.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
An haifi Ajayi a ranar 28 ga watan Afrilu shekara ta 1977 a garin Akure da ke jihar Ondo a Najeriya. Tun tana ƙarama ta nuna sha’awar wasan ƙwallon ƙafa, lamarin da ya sa ta fara taka leda a kungiyoyin mata na cikin gida kafin daga bisani ta zama daya daga cikin manyan ‘yan wasan Najeriya.<ref>https://www.olympedia.org/athletes/90914</ref>
Ajayi ta fara buga wasa a kungiyoyin cikin gida irin su '''Koko Queens''', '''Rivers Angels''', '''Jegede Babes''' da kuma '''Pelican Stars'''. Kwarewarta a matsayin mai tsaron baya mai ƙarfi da jajircewa ya sa ta zama daga cikin ‘yan wasan da suka fi jan hankali a gasar mata ta Najeriya a lokacin.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
Bayan gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA ta shekarar 1999, Ajayi ta samu damar komawa Turai inda ta koma kungiyar '''1. FFC Niederkirchen''' ta kasar Jamus. Wannan mataki ya sanya ta cikin jerin ‘yan wasan Najeriya mata na farko da suka taka leda a manyan lig-lig na Turai.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
Daga baya ta dawo Najeriya inda ta ci gaba da taka leda a kungiyoyin '''Police Machine''' da '''Bayelsa Queens'''. A wannan lokaci ta ci gaba da kasancewa ginshiki a tawagar '''Super Falcons''' ta Najeriya, inda ta taimaka wajen lashe kofunan nahiyar Afirka da dama.<ref>https://www.sportsboom.com/en-ng/football/a-legacy-of-greatness-kikelomo-ajayi-on-chiamaka-nnadozies-historic-caf-awards-nomination/</ref>
Ajayi ta wakilci Najeriya a gasar cin kofin duniya ta mata ta FIFA ta shekarun 1999 da 2003. Haka kuma ta halarci gasar Olympics ta Sydney ta shekarar 2000 da kuma Beijing ta shekarar 2008. A wasu lokuta ma ta kasance kyaftin din tawagar Super Falcons.<ref>https://www.olympedia.org/athletes/90914</ref>
A tsakanin shekarun 1998 zuwa 2006, Ajayi ta taimaka wa Najeriya wajen lashe kofin mata na Afirka sau biyar a jere. Wannan nasara ta tabbatar da Najeriya a matsayin babbar ƙasa a wasan ƙwallon ƙafa ta mata a nahiyar Afirka.<ref>https://www.sportsboom.com/en-ng/football/a-legacy-of-greatness-kikelomo-ajayi-on-chiamaka-nnadozies-historic-caf-awards-nomination/</ref>
Bayan barinta Najeriya a karo na biyu, Ajayi ta taka leda a ƙasashe daban-daban ciki har da kasar Sin inda ta buga wa '''Tianjin Teda''' wasa. Daga baya kuma ta koma Turai inda ta taka leda a Slovenia, Poland da Spain.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
A kasar Slovenia ta buga wa kungiyar '''Krka Novo Mesto''' wasa, sannan daga bisani ta koma kungiyar '''Pogoń Szczecin''' ta Poland. A Spain kuma ta wakilci kungiyar '''Dínamo Guadalajara'''. Wannan ya nuna irin gogewar da ta samu a nahiyoyi daban-daban.<ref>https://es.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
An san Ajayi da ƙarfin jiki, jajircewa da kuma iya jagoranci a fili. Ta kasance daga cikin ‘yan wasan da suka taimaka wajen kafa tubalin ci gaban ƙwallon ƙafa ta mata a Najeriya da Afirka baki ɗaya.<ref>https://bsnsports.com.ng/post/-We-Won-5-WAFCON-Titles--Got-Nothing----Ex-Super-Falcons-Captain-Plead-For-National-Recognition</ref>
Bayan ritayarta daga taka leda, Ajayi ta ci gaba da bayyana ra’ayoyinta kan ci gaban ƙwallon ƙafa ta mata a Najeriya. Ta taba yin kira ga gwamnatin Najeriya da ta rika girmama tsoffin ‘yan wasan mata da suka sadaukar da rayuwarsu wajen ɗaukaka ƙasar a fagen wasanni.<ref>https://bsnsports.com.ng/post/-We-Won-5-WAFCON-Titles--Got-Nothing----Ex-Super-Falcons-Captain-Plead-For-National-Recognition</ref>
== Rayuwar farko ==
Florence Kikelomo Ajayi ta taso ne a jihar Ondo inda ta fara sha’awar ƙwallon ƙafa tun tana yarinya. Duk da ƙalubalen da mata ke fuskanta a harkar wasa a lokacin, ta ci gaba da jajircewa har ta kai matakin buga wasa a tawagar ƙasa.<ref>https://www.olympedia.org/athletes/90914</ref>
== Sana'ar ƙwallon ƙafa ==
Ajayi ta yi suna sosai a matsayin mai tsaron baya mai ƙwarewa. Ta buga wa kungiyoyi daban-daban a Najeriya, Jamus, Sin, Slovenia, Poland da Spain. Ta kasance daga cikin ‘yan wasan Najeriya mata da suka fi yin tasiri a zamaninta.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Florence_Ajayi</ref>
== Tawagar ƙasa ==
Ta wakilci Najeriya a manyan gasa na duniya ciki har da FIFA Women's World Cup da Olympics. Ta kuma lashe kofin mata na Afirka sau da dama tare da Super Falcons.<ref>https://www.olympedia.org/athletes/90914</ref>
== Gado ==
Ana kallon Kikelomo Ajayi a matsayin daya daga cikin fitattun tsoffin ‘yan wasan mata na Najeriya. Gudummawar da ta bayar ta taimaka wajen bunƙasa wasan mata a Najeriya da Afirka.<ref>https://www.sportsboom.com/en-ng/football/a-legacy-of-greatness-kikelomo-ajayi-on-chiamaka-nnadozies-historic-caf-awards-nomination/</ref>
== Manazarta ==
mmfe3h6768ibuv63pb17npwty4wtk42
Werner Schaaphok
0
149652
831367
2026-05-06T21:58:15Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1343847654|Werner Schaaphok]]"
831367
wikitext
text/x-wiki
'''Werner Schaaphok''' (an haife shi a ranar 22 ga Disamba 1941) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Jamus-Holand wanda ya taɓa bugawa a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya]] ko kuma [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] a Ajax, Blauw-Wit, AGOVV da Chicago Mustangs .
== Rayuwar farko ==
An haifi Schaaphok a lokacin Yaƙin Duniya na Biyu a Berlin ga iyayensa biyu 'yan Jamus. Sunan mahaifinsa na asali shine ''Glanz'' . Iyayensa sun sake aure, mahaifiyarsa kuma ta sake aure da wani [[Holand|ɗan ƙasar Holland]] wanda sunansa na ƙarshe shine Schaaphok, kuma tare suka ƙaura zuwa [[Amsterdam]] . Werner ya ɗauki sunan mahaifinsa na ƙarshe yayin da yake riƙe da zama ɗan ƙasar Jamus da kuma zama ɗan ƙasarsa.
== Sana'a ==
=== AFC Ajax ===
Schaaphok ya fara buga wasa a ƙungiyar Ajax a shekarar 1959. Ya buga wasanni 148 a gasar lig, inda ya shiga ''ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta 100'' a ƙungiyar Amsterdam. Bayan raunin da ya samu na tsawon makonni biyu a kakar wasa ta Eredivisie ta 1964-65, Schaaphok ya rasa matsayinsa na farko a ƙungiyar a ƙarƙashin sabon kocin Rinus Michels, wanda Frits Soetekouw ya naɗa. Ƙwarewar ƙungiyar ta inganta a ƙarƙashin Michels, kuma Schaaphok bai sami ƙarin lokacin wasa ba. Sauran 'yan wasan baya a ƙungiyar ba su ji rauni ba, kuma Schaaphok ya sami kansa a matsayin ɗan wasa mai tsaron baya a benci.
=== Blauw-Wit, AGOVV, da Chicago Mustangs ===
Daga baya an ba da Schaaphok aro ga Blauw-Wit, inda tsohon kocinsa Keith Spurgoen yake manajan yanzu. Bayan ya buga kakar wasa ɗaya tare da ƙungiyar Blauw-Wit daga Amsterdam, ya koma AGOVV a wani aro na tsawon kakar wasa, inda tsohon kocinsa Spurgoen ya koma. Bayan zaman aro na biyu, an sayar da shi ga Chicago Mustangs, akan kuɗin dalar Amurka $22,500 (a lokacin ƒ81,000 ( guilders ). Ya buga wa Mustangs wasa na tsawon kakar wasa ɗaya, kafin matarsa ta yi kewar gida, kuma ya koma gida Netherlands.
A lokacin da ya dawo Netherlands, ya yi ƙoƙarin sanya hannu da ƙungiyar DWS ta Amsterdam, amma ƙungiyar ba ta iya cimma matsaya da tsohuwar ƙungiyarsa ta Chicago Mustangs ba, inda har yanzu yana ƙarƙashin kwantiragi. Daga nan ya buga wasanni kaɗan a matakin ɗan wasa tare da VVA/Spartaan, amma FIFA ta dakatar da shi daga buga ƙwallon ƙafa na ƙwararru na tsawon shekaru biyu a shekarar 1969 saboda karya yarjejeniyarsa. Wannan ya haifar da ritayarsa daga aiki.
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
An kira Werner Schaaphok don ya buga wa ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Netherlands wasa, amma bai samu damar bugawa ba, domin bai taɓa samun takardar zama ɗan ƙasar [[Holand|Holland]] ba. Dalilinsa na rashin zama ɗan ƙasar Netherlands shi ne saboda shirin yi wa ƙasar Holland hidima, domin Werner bai so ya yi aikin soja ba.
== Daraja ==
'''Ajax'''
* Kammalawa : 1959–60
* Kofin KNVB : 1960–61
* Kofin Intertoto : 1961–62
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1941]]
jzyog0571owxluxoe3q0pffhumg7o5j
831368
831367
2026-05-06T21:59:47Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1343847654|Werner Schaaphok]]"
831368
wikitext
text/x-wiki
'''Werner Schaaphok''' (an haife shi a ranar 22 ga Disamba 1941) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Jamus-Holand wanda ya taɓa bugawa a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya]] ko kuma [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] a Ajax, Blauw-Wit, AGOVV da Chicago Mustangs .<ref>Interview Werner Schaaphok, degoeieouwetijd.nl</ref><ref>Club van honderd, Ajax.nl</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Schaaphok a lokacin Yaƙin Duniya na Biyu a Berlin ga iyayensa biyu 'yan Jamus. Sunan mahaifinsa na asali shine ''Glanz'' . Iyayensa sun sake aure, mahaifiyarsa kuma ta sake aure da wani [[Holand|ɗan ƙasar Holland]] wanda sunansa na ƙarshe shine Schaaphok, kuma tare suka ƙaura zuwa [[Amsterdam]] . Werner ya ɗauki sunan mahaifinsa na ƙarshe yayin da yake riƙe da zama ɗan ƙasar Jamus da kuma zama ɗan ƙasarsa.
== Sana'a ==
=== AFC Ajax ===
Schaaphok ya fara buga wasa a ƙungiyar Ajax a shekarar 1959. Ya buga wasanni 148 a gasar lig, inda ya shiga ''ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta 100'' a ƙungiyar Amsterdam. Bayan raunin da ya samu na tsawon makonni biyu a kakar wasa ta Eredivisie ta 1964-65, Schaaphok ya rasa matsayinsa na farko a ƙungiyar a ƙarƙashin sabon kocin Rinus Michels, wanda Frits Soetekouw ya naɗa. Ƙwarewar ƙungiyar ta inganta a ƙarƙashin Michels, kuma Schaaphok bai sami ƙarin lokacin wasa ba. Sauran 'yan wasan baya a ƙungiyar ba su ji rauni ba, kuma Schaaphok ya sami kansa a matsayin ɗan wasa mai tsaron baya a benci.
=== Blauw-Wit, AGOVV, da Chicago Mustangs ===
Daga baya an ba da Schaaphok aro ga Blauw-Wit, inda tsohon kocinsa Keith Spurgoen yake manajan yanzu. Bayan ya buga kakar wasa ɗaya tare da ƙungiyar Blauw-Wit daga Amsterdam, ya koma AGOVV a wani aro na tsawon kakar wasa, inda tsohon kocinsa Spurgoen ya koma. Bayan zaman aro na biyu, an sayar da shi ga Chicago Mustangs, akan kuɗin dalar Amurka $22,500 (a lokacin ƒ81,000 ( guilders ). Ya buga wa Mustangs wasa na tsawon kakar wasa ɗaya, kafin matarsa ta yi kewar gida, kuma ya koma gida Netherlands.
A lokacin da ya dawo Netherlands, ya yi ƙoƙarin sanya hannu da ƙungiyar DWS ta Amsterdam, amma ƙungiyar ba ta iya cimma matsaya da tsohuwar ƙungiyarsa ta Chicago Mustangs ba, inda har yanzu yana ƙarƙashin kwantiragi. Daga nan ya buga wasanni kaɗan a matakin ɗan wasa tare da VVA/Spartaan, amma FIFA ta dakatar da shi daga buga ƙwallon ƙafa na ƙwararru na tsawon shekaru biyu a shekarar 1969 saboda karya yarjejeniyarsa. Wannan ya haifar da ritayarsa daga aiki.
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
An kira Werner Schaaphok don ya buga wa ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Netherlands wasa, amma bai samu damar bugawa ba, domin bai taɓa samun takardar zama ɗan ƙasar [[Holand|Holland]] ba. Dalilinsa na rashin zama ɗan ƙasar Netherlands shi ne saboda shirin yi wa ƙasar Holland hidima, domin Werner bai so ya yi aikin soja ba.
== Daraja ==
'''Ajax'''
* Kammalawa : 1959–60
* Kofin KNVB : 1960–61
* Kofin Intertoto : 1961–62
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1941]]
7f05ko0ze73dvlqefqv5z9x3gcvcf5i
831369
831368
2026-05-06T22:00:09Z
Sardeeq
39275
831369
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Werner Schaaphok''' (an haife shi a ranar 22 ga Disamba 1941) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne na Jamus-Holand wanda ya taɓa bugawa a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya]] ko kuma [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] a Ajax, Blauw-Wit, AGOVV da Chicago Mustangs .<ref>Interview Werner Schaaphok, degoeieouwetijd.nl</ref><ref>Club van honderd, Ajax.nl</ref>
== Rayuwar farko ==
An haifi Schaaphok a lokacin Yaƙin Duniya na Biyu a Berlin ga iyayensa biyu 'yan Jamus. Sunan mahaifinsa na asali shine ''Glanz'' . Iyayensa sun sake aure, mahaifiyarsa kuma ta sake aure da wani [[Holand|ɗan ƙasar Holland]] wanda sunansa na ƙarshe shine Schaaphok, kuma tare suka ƙaura zuwa [[Amsterdam]] . Werner ya ɗauki sunan mahaifinsa na ƙarshe yayin da yake riƙe da zama ɗan ƙasar Jamus da kuma zama ɗan ƙasarsa.
== Sana'a ==
=== AFC Ajax ===
Schaaphok ya fara buga wasa a ƙungiyar Ajax a shekarar 1959. Ya buga wasanni 148 a gasar lig, inda ya shiga ''ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta 100'' a ƙungiyar Amsterdam. Bayan raunin da ya samu na tsawon makonni biyu a kakar wasa ta Eredivisie ta 1964-65, Schaaphok ya rasa matsayinsa na farko a ƙungiyar a ƙarƙashin sabon kocin Rinus Michels, wanda Frits Soetekouw ya naɗa. Ƙwarewar ƙungiyar ta inganta a ƙarƙashin Michels, kuma Schaaphok bai sami ƙarin lokacin wasa ba. Sauran 'yan wasan baya a ƙungiyar ba su ji rauni ba, kuma Schaaphok ya sami kansa a matsayin ɗan wasa mai tsaron baya a benci.
=== Blauw-Wit, AGOVV, da Chicago Mustangs ===
Daga baya an ba da Schaaphok aro ga Blauw-Wit, inda tsohon kocinsa Keith Spurgoen yake manajan yanzu. Bayan ya buga kakar wasa ɗaya tare da ƙungiyar Blauw-Wit daga Amsterdam, ya koma AGOVV a wani aro na tsawon kakar wasa, inda tsohon kocinsa Spurgoen ya koma. Bayan zaman aro na biyu, an sayar da shi ga Chicago Mustangs, akan kuɗin dalar Amurka $22,500 (a lokacin ƒ81,000 ( guilders ). Ya buga wa Mustangs wasa na tsawon kakar wasa ɗaya, kafin matarsa ta yi kewar gida, kuma ya koma gida Netherlands.
A lokacin da ya dawo Netherlands, ya yi ƙoƙarin sanya hannu da ƙungiyar DWS ta Amsterdam, amma ƙungiyar ba ta iya cimma matsaya da tsohuwar ƙungiyarsa ta Chicago Mustangs ba, inda har yanzu yana ƙarƙashin kwantiragi. Daga nan ya buga wasanni kaɗan a matakin ɗan wasa tare da VVA/Spartaan, amma FIFA ta dakatar da shi daga buga ƙwallon ƙafa na ƙwararru na tsawon shekaru biyu a shekarar 1969 saboda karya yarjejeniyarsa. Wannan ya haifar da ritayarsa daga aiki.
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
An kira Werner Schaaphok don ya buga wa ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Netherlands wasa, amma bai samu damar bugawa ba, domin bai taɓa samun takardar zama ɗan ƙasar [[Holand|Holland]] ba. Dalilinsa na rashin zama ɗan ƙasar Netherlands shi ne saboda shirin yi wa ƙasar Holland hidima, domin Werner bai so ya yi aikin soja ba.
== Daraja ==
'''Ajax'''
* Kammalawa : 1959–60
* Kofin KNVB : 1960–61
* Kofin Intertoto : 1961–62
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1941]]
1mo3y8qpjr6hl35baecj12a1hpq35ej
Hesdey Suart
0
149653
831370
2026-05-06T22:00:56Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1324807872|Hesdey Suart]]"
831370
wikitext
text/x-wiki
'''Hesdey Suart''' (an haife shi a ranar 30 ga Janairu 1986) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga baya|ɗan baya na hagu]] . Asalinsa ɗan [[Suriname|ƙasar Surinam]] ne.
== Aikin kulob ==
An haife shi a Capelle a IJssel, Suart ya fara buga ƙwallon ƙafa tare da ƙungiyar SVS Capelle a IJssel kafin Feyenoord ya leƙa masa. <ref>{{Cite web |title=Hesdey Suart {{!}} Pelota Academy |url=http://www.pelota-academy.nl/hesdey-suart/29 |access-date=8 March 2021 |website=www.pelota-academy.nl}}</ref> Bayan shekara ɗaya, ya koma makarantar matasa ta Vitesse, inda aka haɗa shi cikin ƙungiyar farko a shekarar 2005, amma bai buga wasa ba. Domin ya sami ƙarin lokacin wasa, an tura shi aro na watanni shida zuwa ƙungiyar Eerste Divisie Helmond Sport a ranar 3 ga Janairu 2007. Bayan an kawo ƙarshen aronsa, ƙungiyar ta sanya hannu a kan yarjejeniyar dindindin. Suart ya koma AGOVV a shekarar 2007.
A lokacin bazara na 2010, ya koma kulob din Cracovia na Poland a kan kwantiragin shekaru uku. [1] Bayan shekaru biyu da Cracovia a kulob din Ekstraklasa na Poland, ya koma Netherlands a shekarar 2012 ya kuma sanya hannu a kulob din 'yan wasa na FC Presikhaaf . [2] [3] Bayan watanni shida, Suart ya kusa sanya hannu kan kwantiragi da kulob din Girka na Iraklis Psachna, amma canja wurin ya gaza saboda rashin daidaiton kudi. [4] [5]
A watan Yunin 2013, Suart ya sanya hannu da DFS . Suart ya kammala aikinsa na ƙwallon ƙafa da AWC daga Wijchen .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Suart ya buga wasanni biyu a ƙungiyar 'yan ƙasa da shekara 19 ta ƙasar Netherlands, inda ya fara bugawa ƙasarsa wasa a ranar 23 ga Maris 2005 a wasan sada zumunci da suka fafata da Austria . <ref>{{Cite web |title=Hesdey Suart - OnsOranje |url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/speler/12214 |access-date=8 March 2021 |website=www.onsoranje.nl |language=nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Oostenrijk O19 - Nederland O19 |url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/uitslagen/wedstrijd/3134 |website=www.onsoranje.nl}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
tiszh1d4vbi8crt4pbnspq331thcyoz
831371
831370
2026-05-06T22:01:14Z
Sardeeq
39275
831371
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Hesdey Suart''' (an haife shi a ranar 30 ga Janairu 1986) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga baya|ɗan baya na hagu]] . Asalinsa ɗan [[Suriname|ƙasar Surinam]] ne.
== Aikin kulob ==
An haife shi a Capelle a IJssel, Suart ya fara buga ƙwallon ƙafa tare da ƙungiyar SVS Capelle a IJssel kafin Feyenoord ya leƙa masa. <ref>{{Cite web |title=Hesdey Suart {{!}} Pelota Academy |url=http://www.pelota-academy.nl/hesdey-suart/29 |access-date=8 March 2021 |website=www.pelota-academy.nl}}</ref> Bayan shekara ɗaya, ya koma makarantar matasa ta Vitesse, inda aka haɗa shi cikin ƙungiyar farko a shekarar 2005, amma bai buga wasa ba. Domin ya sami ƙarin lokacin wasa, an tura shi aro na watanni shida zuwa ƙungiyar Eerste Divisie Helmond Sport a ranar 3 ga Janairu 2007. Bayan an kawo ƙarshen aronsa, ƙungiyar ta sanya hannu a kan yarjejeniyar dindindin. Suart ya koma AGOVV a shekarar 2007.
A lokacin bazara na 2010, ya koma kulob din Cracovia na Poland a kan kwantiragin shekaru uku. [1] Bayan shekaru biyu da Cracovia a kulob din Ekstraklasa na Poland, ya koma Netherlands a shekarar 2012 ya kuma sanya hannu a kulob din 'yan wasa na FC Presikhaaf . [2] [3] Bayan watanni shida, Suart ya kusa sanya hannu kan kwantiragi da kulob din Girka na Iraklis Psachna, amma canja wurin ya gaza saboda rashin daidaiton kudi. [4] [5]
A watan Yunin 2013, Suart ya sanya hannu da DFS . Suart ya kammala aikinsa na ƙwallon ƙafa da AWC daga Wijchen .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Suart ya buga wasanni biyu a ƙungiyar 'yan ƙasa da shekara 19 ta ƙasar Netherlands, inda ya fara bugawa ƙasarsa wasa a ranar 23 ga Maris 2005 a wasan sada zumunci da suka fafata da Austria . <ref>{{Cite web |title=Hesdey Suart - OnsOranje |url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/speler/12214 |access-date=8 March 2021 |website=www.onsoranje.nl |language=nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Oostenrijk O19 - Nederland O19 |url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/uitslagen/wedstrijd/3134 |website=www.onsoranje.nl}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
5u943ybhhqqzythzo1l4mmd7pa8ymin
831552
831371
2026-05-07T07:19:59Z
Uncle Bash007
9891
831552
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Hesdey Suart''' (an haife shi a ranar 30 ga Janairu 1986) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar [[Holand]] wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga baya|ɗan baya na hagu]]. Asalinsa ɗan [[Suriname|ƙasar Surinam]] ne.
== Aikin kulob ==
An haife shi a Capelle a IJssel, Suart ya fara buga ƙwallon ƙafa tare da ƙungiyar SVS Capelle a IJssel kafin Feyenoord ya leƙa masa.<ref>{{Cite web |title=Hesdey Suart {{!}} Pelota Academy |url=http://www.pelota-academy.nl/hesdey-suart/29 |access-date=8 March 2021 |website=www.pelota-academy.nl}}</ref> Bayan shekara ɗaya, ya koma makarantar matasa ta Vitesse, inda aka haɗa shi cikin ƙungiyar farko a shekarar 2005, amma bai buga wasa ba. Domin ya sami ƙarin lokacin wasa, an tura shi aro na watanni shida zuwa ƙungiyar Eerste Divisie Helmond Sport a ranar 3 ga Janairu 2007. Bayan an kawo ƙarshen aronsa, ƙungiyar ta sanya hannu a kan yarjejeniyar dindindin. Suart ya koma AGOVV a shekarar 2007.
A lokacin bazara na 2010, ya koma kulob din Cracovia na Poland a kan kwantiragin shekaru uku. Bayan shekaru biyu da Cracovia a kulob din Ekstraklasa na Poland, ya koma Netherlands a shekarar 2012 ya kuma sanya hannu a kulob din 'yan wasa na FC Presikhaaf. Bayan watanni shida, Suart ya kusa sanya hannu kan kwantiragi da kulob din Girka na Iraklis Psachna, amma canja wurin ya gaza saboda rashin daidaiton kudi.
A watan Yunin 2013, Suart ya sanya hannu da DFS. Suart ya kammala aikinsa na ƙwallon ƙafa da AWC daga Wijchen.
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Suart ya buga wasanni biyu a ƙungiyar 'yan ƙasa da shekara 19 ta ƙasar Netherlands, inda ya fara bugawa ƙasarsa wasa a ranar 23 ga Maris 2005 a wasan sada zumunci da suka fafata da Austria .<ref>{{Cite web |title=Hesdey Suart - OnsOranje |url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/speler/12214 |access-date=8 March 2021 |website=www.onsoranje.nl |language=nl}}</ref><ref>{{Cite web |title=Oostenrijk O19 - Nederland O19 |url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/uitslagen/wedstrijd/3134 |website=www.onsoranje.nl}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
035jasvcgssc8mxgxrz1851shawhjm3
John Stegeman
0
149654
831372
2026-05-06T22:02:16Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1330066825|John Stegeman]]"
831372
wikitext
text/x-wiki
'''John Stegeman''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1976) ƙwararren manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland kuma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa wanda shine manajan ƙungiyar Eerste Divisie Willem II .
== Sana'ar wasa ==
A lokacin da yake buga ƙwallon ƙafa, Stegeman ya buga wasa a matsayin ɗan wasan gaba na tsakiya a ƙungiyar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, sai dai kakar wasansa ta farko da Vitesse, wacce ta kasance a Eredivisie . Ya fara bugawa ƙungiyar Vitesse wasa a ranar 30 ga Maris 1996 a wasan da suka buga a waje da Fortuna Sittard . Bayan ya buga wasanni shida a kakar wasa ta bana, an ba shi aro ga Helmond Sport a lokacin bazara na 1996. Bayan Vitesse ta sake shi shekara guda bayan haka, ya buga wa ƙungiyar Go Ahead Eagles, Heracles Almelo, AGOVV Apeldoorn da Cambuur Leeuwarden . <ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95889/john-stegeman/ |access-date=28 July 2016 |publisher=worldfootball.net}}</ref> <ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20121025065304/http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-date=25 October 2012 |access-date=28 July 2016 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> A lokacin bazara na 2007, ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>{{Cite web |date=8 February 2007 |title=Cambuur-aanvaller Stegeman naar amateurs |url=http://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/57999/cambuur-aanvaller-stegeman-naar-amateurs/ |access-date=28 July 2016 |publisher=FCUpdate.nl |language=nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Stegeman ya shiga ƙungiyar kwararru ta Heracles a watan Yunin 2008. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman assistent-trainer Heracles Almelo |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427185956/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-date=27 April 2016 |access-date=14 April 2016 |publisher=heracles.nl}}</ref> A ranar 31 ga Agustan 2014, aka kori babban kocin Heracles na wancan lokacin, Jan de Jonge . <ref>{{Cite web |title=Heracles ontslaat trainer De Jonge |url=http://www.vi.nl/nieuws/heracles-ontslaat-trainer-de-jonge.htm |access-date=14 April 2016 |website=vi.nl}}</ref> An naɗa Stegeman na ɗan lokaci a matsayin babban koci tare da René Kolmschot. <ref>{{Cite web |title=Interim-trainer ziet kansen voor Heracles bij Ajax |url=http://www.vi.nl/nieuws/interimtrainer-ziet-kansen-voor-heracles-bij-ajax.htm |access-date=14 April 2016}}</ref> A ranar 17 ga Satumban 2014, an sanya wannan naɗin na dindindin har zuwa ƙarshen kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman maakt seizoen af als hoofdtrainer |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817191102/http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |archive-date=17 August 2016 |access-date=14 April 2016 |website=heracles.nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Stegeman: 'Gevecht tegen Feyenoord mooie uitdaging' |url=http://www.vi.nl/nieuws/stegeman-gevecht-tegen-feyenoord-mooie-uitdaging.htm |access-date=2016-04-19 |website=www.vi.nl}}</ref> A ƙarshen kakar wasa ta 2017-18, Stegemans da Heracles sun yanke shawarar rabuwa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman en Heracles Almelo na dit seizoen uit elkaar |url=https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190110183644/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |archive-date=10 January 2019 |access-date=10 January 2019}}</ref>
Stegemans ya zama babban kocin Go Ahead Eagles a farkon kakar wasa ta 2018-19 . <ref>{{Cite web |title=STEGEMAN VANAF KOMEND SEIZOEN HOOFDTRAINER GO AHEAD EAGLES, HEERING NIEUWE ASSISTENT-TRAINER |url=https://www.ga-eagles.nl/stegeman-vanaf-komend-seizoen-hoofdtrainer-go-ahead-eagles-heering-nieuwe-assistent-trainer/ |access-date=10 January 2019}}</ref>
A ranar 29 ga Mayu, bayan da ya rasa gurbin shiga gasar Eredivisie, Stegeman ya sanar da cewa zai bar Go Ahead Eagles don ya koma kungiyar PEC Zwolle . [1] Bayan sakamakon da bai yi dadi ba, ciki har da rashin nasara da suka yi da FC Emmen, wacce ke neman faduwa daga gasar, an kori Stegeman daga mukaminsa a ranar 20 ga Fabrairu, 2021. [2]
Kafin kakar wasa ta 2025-26, Stegeman ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Willem II . <ref>{{Cite web |title=John Stegeman nieuwe hoofdtrainer Willem II |url=https://www.willem-ii.nl/artikel/john-stegeman-nieuwe-hoofdtrainer-willem-ii |access-date=9 December 2025 |publisher=Willem II |language=nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
A ranar 5 ga Satumba, 2019, Stegeman ya shiga hatsarin mota shi kaɗai, inda yawan barasar da ke cikin jininsa ya ninka adadin da doka ta tanada sau uku.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
gfh9nepxaoplhycx9fm7qgfdpr7ecl1
831373
831372
2026-05-06T22:02:34Z
Sardeeq
39275
831373
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''John Stegeman''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1976) ƙwararren manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland kuma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa wanda shine manajan ƙungiyar Eerste Divisie Willem II .
== Sana'ar wasa ==
A lokacin da yake buga ƙwallon ƙafa, Stegeman ya buga wasa a matsayin ɗan wasan gaba na tsakiya a ƙungiyar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, sai dai kakar wasansa ta farko da Vitesse, wacce ta kasance a Eredivisie . Ya fara bugawa ƙungiyar Vitesse wasa a ranar 30 ga Maris 1996 a wasan da suka buga a waje da Fortuna Sittard . Bayan ya buga wasanni shida a kakar wasa ta bana, an ba shi aro ga Helmond Sport a lokacin bazara na 1996. Bayan Vitesse ta sake shi shekara guda bayan haka, ya buga wa ƙungiyar Go Ahead Eagles, Heracles Almelo, AGOVV Apeldoorn da Cambuur Leeuwarden . <ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95889/john-stegeman/ |access-date=28 July 2016 |publisher=worldfootball.net}}</ref> <ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20121025065304/http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-date=25 October 2012 |access-date=28 July 2016 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> A lokacin bazara na 2007, ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>{{Cite web |date=8 February 2007 |title=Cambuur-aanvaller Stegeman naar amateurs |url=http://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/57999/cambuur-aanvaller-stegeman-naar-amateurs/ |access-date=28 July 2016 |publisher=FCUpdate.nl |language=nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Stegeman ya shiga ƙungiyar kwararru ta Heracles a watan Yunin 2008. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman assistent-trainer Heracles Almelo |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427185956/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-date=27 April 2016 |access-date=14 April 2016 |publisher=heracles.nl}}</ref> A ranar 31 ga Agustan 2014, aka kori babban kocin Heracles na wancan lokacin, Jan de Jonge . <ref>{{Cite web |title=Heracles ontslaat trainer De Jonge |url=http://www.vi.nl/nieuws/heracles-ontslaat-trainer-de-jonge.htm |access-date=14 April 2016 |website=vi.nl}}</ref> An naɗa Stegeman na ɗan lokaci a matsayin babban koci tare da René Kolmschot. <ref>{{Cite web |title=Interim-trainer ziet kansen voor Heracles bij Ajax |url=http://www.vi.nl/nieuws/interimtrainer-ziet-kansen-voor-heracles-bij-ajax.htm |access-date=14 April 2016}}</ref> A ranar 17 ga Satumban 2014, an sanya wannan naɗin na dindindin har zuwa ƙarshen kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman maakt seizoen af als hoofdtrainer |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817191102/http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |archive-date=17 August 2016 |access-date=14 April 2016 |website=heracles.nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Stegeman: 'Gevecht tegen Feyenoord mooie uitdaging' |url=http://www.vi.nl/nieuws/stegeman-gevecht-tegen-feyenoord-mooie-uitdaging.htm |access-date=2016-04-19 |website=www.vi.nl}}</ref> A ƙarshen kakar wasa ta 2017-18, Stegemans da Heracles sun yanke shawarar rabuwa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman en Heracles Almelo na dit seizoen uit elkaar |url=https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190110183644/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |archive-date=10 January 2019 |access-date=10 January 2019}}</ref>
Stegemans ya zama babban kocin Go Ahead Eagles a farkon kakar wasa ta 2018-19 . <ref>{{Cite web |title=STEGEMAN VANAF KOMEND SEIZOEN HOOFDTRAINER GO AHEAD EAGLES, HEERING NIEUWE ASSISTENT-TRAINER |url=https://www.ga-eagles.nl/stegeman-vanaf-komend-seizoen-hoofdtrainer-go-ahead-eagles-heering-nieuwe-assistent-trainer/ |access-date=10 January 2019}}</ref>
A ranar 29 ga Mayu, bayan da ya rasa gurbin shiga gasar Eredivisie, Stegeman ya sanar da cewa zai bar Go Ahead Eagles don ya koma kungiyar PEC Zwolle . [1] Bayan sakamakon da bai yi dadi ba, ciki har da rashin nasara da suka yi da FC Emmen, wacce ke neman faduwa daga gasar, an kori Stegeman daga mukaminsa a ranar 20 ga Fabrairu, 2021. [2]
Kafin kakar wasa ta 2025-26, Stegeman ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Willem II . <ref>{{Cite web |title=John Stegeman nieuwe hoofdtrainer Willem II |url=https://www.willem-ii.nl/artikel/john-stegeman-nieuwe-hoofdtrainer-willem-ii |access-date=9 December 2025 |publisher=Willem II |language=nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
A ranar 5 ga Satumba, 2019, Stegeman ya shiga hatsarin mota shi kaɗai, inda yawan barasar da ke cikin jininsa ya ninka adadin da doka ta tanada sau uku.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
bn4doztyhskobmasyzyqd08kuywzuxn
831546
831373
2026-05-07T07:12:15Z
Uncle Bash007
9891
831546
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''John Stegeman''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1976) ƙwararren manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar [[Holand|Holland]] kuma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa wanda shine manajan ƙungiyar [[Eerste Divisie Willem II]].
== Sana'ar wasa ==
A lokacin da yake buga ƙwallon ƙafa, Stegeman ya buga wasa a matsayin ɗan wasan gaba na tsakiya a ƙungiyar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, sai dai kakar wasansa ta farko da Vitesse, wacce ta kasance a Eredivisie . Ya fara bugawa ƙungiyar Vitesse wasa a ranar 30 ga Maris 1996 a wasan da suka buga a waje da Fortuna Sittard . Bayan ya buga wasanni shida a kakar wasa ta bana, an ba shi aro ga Helmond Sport a lokacin bazara na 1996. Bayan Vitesse ta sake shi shekara guda bayan haka, ya buga wa ƙungiyar Go Ahead Eagles, Heracles Almelo, AGOVV Apeldoorn da Cambuur Leeuwarden . <ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95889/john-stegeman/ |access-date=28 July 2016 |publisher=worldfootball.net}}</ref> <ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20121025065304/http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-date=25 October 2012 |access-date=28 July 2016 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> A lokacin bazara na 2007, ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>{{Cite web |date=8 February 2007 |title=Cambuur-aanvaller Stegeman naar amateurs |url=http://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/57999/cambuur-aanvaller-stegeman-naar-amateurs/ |access-date=28 July 2016 |publisher=FCUpdate.nl |language=nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Stegeman ya shiga ƙungiyar kwararru ta Heracles a watan Yunin 2008. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman assistent-trainer Heracles Almelo |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427185956/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-date=27 April 2016 |access-date=14 April 2016 |publisher=heracles.nl}}</ref> A ranar 31 ga Agustan 2014, aka kori babban kocin Heracles na wancan lokacin, Jan de Jonge . <ref>{{Cite web |title=Heracles ontslaat trainer De Jonge |url=http://www.vi.nl/nieuws/heracles-ontslaat-trainer-de-jonge.htm |access-date=14 April 2016 |website=vi.nl}}</ref> An naɗa Stegeman na ɗan lokaci a matsayin babban koci tare da René Kolmschot. <ref>{{Cite web |title=Interim-trainer ziet kansen voor Heracles bij Ajax |url=http://www.vi.nl/nieuws/interimtrainer-ziet-kansen-voor-heracles-bij-ajax.htm |access-date=14 April 2016}}</ref> A ranar 17 ga Satumban 2014, an sanya wannan naɗin na dindindin har zuwa ƙarshen kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman maakt seizoen af als hoofdtrainer |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817191102/http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |archive-date=17 August 2016 |access-date=14 April 2016 |website=heracles.nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Stegeman: 'Gevecht tegen Feyenoord mooie uitdaging' |url=http://www.vi.nl/nieuws/stegeman-gevecht-tegen-feyenoord-mooie-uitdaging.htm |access-date=2016-04-19 |website=www.vi.nl}}</ref> A ƙarshen kakar wasa ta 2017-18, Stegemans da Heracles sun yanke shawarar rabuwa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman en Heracles Almelo na dit seizoen uit elkaar |url=https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190110183644/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |archive-date=10 January 2019 |access-date=10 January 2019}}</ref>
Stegemans ya zama babban kocin Go Ahead Eagles a farkon kakar wasa ta 2018-19 . <ref>{{Cite web |title=STEGEMAN VANAF KOMEND SEIZOEN HOOFDTRAINER GO AHEAD EAGLES, HEERING NIEUWE ASSISTENT-TRAINER |url=https://www.ga-eagles.nl/stegeman-vanaf-komend-seizoen-hoofdtrainer-go-ahead-eagles-heering-nieuwe-assistent-trainer/ |access-date=10 January 2019}}</ref>
A ranar 29 ga Mayu, bayan da ya rasa gurbin shiga gasar Eredivisie, Stegeman ya sanar da cewa zai bar Go Ahead Eagles don ya koma kungiyar PEC Zwolle . [1] Bayan sakamakon da bai yi dadi ba, ciki har da rashin nasara da suka yi da FC Emmen, wacce ke neman faduwa daga gasar, an kori Stegeman daga mukaminsa a ranar 20 ga Fabrairu, 2021. [2]
Kafin kakar wasa ta 2025-26, Stegeman ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Willem II . <ref>{{Cite web |title=John Stegeman nieuwe hoofdtrainer Willem II |url=https://www.willem-ii.nl/artikel/john-stegeman-nieuwe-hoofdtrainer-willem-ii |access-date=9 December 2025 |publisher=Willem II |language=nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
A ranar 5 ga Satumba, 2019, Stegeman ya shiga hatsarin mota shi kaɗai, inda yawan barasar da ke cikin jininsa ya ninka adadin da doka ta tanada sau uku.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
2jihud1agswcxo37ntjj4hutgyv29em
831547
831546
2026-05-07T07:13:53Z
Uncle Bash007
9891
/* Sana'ar wasa */
831547
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''John Stegeman''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1976) ƙwararren manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar [[Holand|Holland]] kuma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa wanda shine manajan ƙungiyar [[Eerste Divisie Willem II]].
== Sana'ar wasa ==
A lokacin da yake buga ƙwallon ƙafa, Stegeman ya buga wasa a matsayin ɗan wasan gaba na tsakiya a ƙungiyar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, sai dai kawai a kakar wasansa ta farko da Vitesse, wacce ta kasance a [[Eredivisie]]. Ya fara bugawa ƙungiyar Vitesse wasa a ranar 30 ga Maris 1996 a wasan da suka buga a waje da Fortuna Sittard . Bayan ya buga wasanni shida a kakar wasa ta bana, an ba shi aro ga Helmond Sport a lokacin bazara na 1996. Bayan Vitesse ta sake shi shekara guda bayan haka, ya buga wa ƙungiyar Go Ahead Eagles, Heracles Almelo, AGOVV Apeldoorn da Cambuur Leeuwarden.<ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95889/john-stegeman/ |access-date=28 July 2016 |publisher=worldfootball.net}}</ref><ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20121025065304/http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-date=25 October 2012 |access-date=28 July 2016 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> A lokacin bazara na 2007, ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>{{Cite web |date=8 February 2007 |title=Cambuur-aanvaller Stegeman naar amateurs |url=http://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/57999/cambuur-aanvaller-stegeman-naar-amateurs/ |access-date=28 July 2016 |publisher=FCUpdate.nl |language=nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Stegeman ya shiga ƙungiyar kwararru ta Heracles a watan Yunin 2008. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman assistent-trainer Heracles Almelo |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427185956/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-date=27 April 2016 |access-date=14 April 2016 |publisher=heracles.nl}}</ref> A ranar 31 ga Agustan 2014, aka kori babban kocin Heracles na wancan lokacin, Jan de Jonge . <ref>{{Cite web |title=Heracles ontslaat trainer De Jonge |url=http://www.vi.nl/nieuws/heracles-ontslaat-trainer-de-jonge.htm |access-date=14 April 2016 |website=vi.nl}}</ref> An naɗa Stegeman na ɗan lokaci a matsayin babban koci tare da René Kolmschot. <ref>{{Cite web |title=Interim-trainer ziet kansen voor Heracles bij Ajax |url=http://www.vi.nl/nieuws/interimtrainer-ziet-kansen-voor-heracles-bij-ajax.htm |access-date=14 April 2016}}</ref> A ranar 17 ga Satumban 2014, an sanya wannan naɗin na dindindin har zuwa ƙarshen kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman maakt seizoen af als hoofdtrainer |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817191102/http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |archive-date=17 August 2016 |access-date=14 April 2016 |website=heracles.nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Stegeman: 'Gevecht tegen Feyenoord mooie uitdaging' |url=http://www.vi.nl/nieuws/stegeman-gevecht-tegen-feyenoord-mooie-uitdaging.htm |access-date=2016-04-19 |website=www.vi.nl}}</ref> A ƙarshen kakar wasa ta 2017-18, Stegemans da Heracles sun yanke shawarar rabuwa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman en Heracles Almelo na dit seizoen uit elkaar |url=https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190110183644/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |archive-date=10 January 2019 |access-date=10 January 2019}}</ref>
Stegemans ya zama babban kocin Go Ahead Eagles a farkon kakar wasa ta 2018-19 . <ref>{{Cite web |title=STEGEMAN VANAF KOMEND SEIZOEN HOOFDTRAINER GO AHEAD EAGLES, HEERING NIEUWE ASSISTENT-TRAINER |url=https://www.ga-eagles.nl/stegeman-vanaf-komend-seizoen-hoofdtrainer-go-ahead-eagles-heering-nieuwe-assistent-trainer/ |access-date=10 January 2019}}</ref>
A ranar 29 ga Mayu, bayan da ya rasa gurbin shiga gasar Eredivisie, Stegeman ya sanar da cewa zai bar Go Ahead Eagles don ya koma kungiyar PEC Zwolle . [1] Bayan sakamakon da bai yi dadi ba, ciki har da rashin nasara da suka yi da FC Emmen, wacce ke neman faduwa daga gasar, an kori Stegeman daga mukaminsa a ranar 20 ga Fabrairu, 2021. [2]
Kafin kakar wasa ta 2025-26, Stegeman ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Willem II . <ref>{{Cite web |title=John Stegeman nieuwe hoofdtrainer Willem II |url=https://www.willem-ii.nl/artikel/john-stegeman-nieuwe-hoofdtrainer-willem-ii |access-date=9 December 2025 |publisher=Willem II |language=nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
A ranar 5 ga Satumba, 2019, Stegeman ya shiga hatsarin mota shi kaɗai, inda yawan barasar da ke cikin jininsa ya ninka adadin da doka ta tanada sau uku.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
mvwywwkz4snxyjgwe3h8i0qwazp7lhe
831548
831547
2026-05-07T07:15:12Z
Uncle Bash007
9891
/* Aikin gudanarwa */
831548
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''John Stegeman''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1976) ƙwararren manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar [[Holand|Holland]] kuma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa wanda shine manajan ƙungiyar [[Eerste Divisie Willem II]].
== Sana'ar wasa ==
A lokacin da yake buga ƙwallon ƙafa, Stegeman ya buga wasa a matsayin ɗan wasan gaba na tsakiya a ƙungiyar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, sai dai kawai a kakar wasansa ta farko da Vitesse, wacce ta kasance a [[Eredivisie]]. Ya fara bugawa ƙungiyar Vitesse wasa a ranar 30 ga Maris 1996 a wasan da suka buga a waje da Fortuna Sittard . Bayan ya buga wasanni shida a kakar wasa ta bana, an ba shi aro ga Helmond Sport a lokacin bazara na 1996. Bayan Vitesse ta sake shi shekara guda bayan haka, ya buga wa ƙungiyar Go Ahead Eagles, Heracles Almelo, AGOVV Apeldoorn da Cambuur Leeuwarden.<ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95889/john-stegeman/ |access-date=28 July 2016 |publisher=worldfootball.net}}</ref><ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20121025065304/http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-date=25 October 2012 |access-date=28 July 2016 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> A lokacin bazara na 2007, ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>{{Cite web |date=8 February 2007 |title=Cambuur-aanvaller Stegeman naar amateurs |url=http://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/57999/cambuur-aanvaller-stegeman-naar-amateurs/ |access-date=28 July 2016 |publisher=FCUpdate.nl |language=nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Stegeman ya shiga ƙungiyar kwararru ta Heracles a watan Yunin 2008. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman assistent-trainer Heracles Almelo |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427185956/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-date=27 April 2016 |access-date=14 April 2016 |publisher=heracles.nl}}</ref> A ranar 31 ga Agustan 2014 ne aka kori babban kocin Heracles na wancan lokacin, an kori Jan de Jonge. <ref>{{Cite web |title=Heracles ontslaat trainer De Jonge |url=http://www.vi.nl/nieuws/heracles-ontslaat-trainer-de-jonge.htm |access-date=14 April 2016 |website=vi.nl}}</ref> An naɗa Stegeman na ɗan lokaci a matsayin babban koci tare da [[René Kolmschot]]. <ref>{{Cite web |title=Interim-trainer ziet kansen voor Heracles bij Ajax |url=http://www.vi.nl/nieuws/interimtrainer-ziet-kansen-voor-heracles-bij-ajax.htm |access-date=14 April 2016}}</ref> A ranar 17 ga Satumban 2014, an sanya wannan naɗin na dindindin har zuwa ƙarshen kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman maakt seizoen af als hoofdtrainer |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817191102/http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |archive-date=17 August 2016 |access-date=14 April 2016 |website=heracles.nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Stegeman: 'Gevecht tegen Feyenoord mooie uitdaging' |url=http://www.vi.nl/nieuws/stegeman-gevecht-tegen-feyenoord-mooie-uitdaging.htm |access-date=2016-04-19 |website=www.vi.nl}}</ref> A ƙarshen kakar wasa ta 2017-18, Stegemans da Heracles sun yanke shawarar rabuwa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman en Heracles Almelo na dit seizoen uit elkaar |url=https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190110183644/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |archive-date=10 January 2019 |access-date=10 January 2019}}</ref>
Stegemans ya zama babban kocin Go Ahead Eagles a farkon kakar wasa ta 2018-19.<ref>{{Cite web |title=STEGEMAN VANAF KOMEND SEIZOEN HOOFDTRAINER GO AHEAD EAGLES, HEERING NIEUWE ASSISTENT-TRAINER |url=https://www.ga-eagles.nl/stegeman-vanaf-komend-seizoen-hoofdtrainer-go-ahead-eagles-heering-nieuwe-assistent-trainer/ |access-date=10 January 2019}}</ref>
A ranar 29 ga Mayu, bayan da ya rasa gurbin shiga gasar Eredivisie, Stegeman ya sanar da cewa zai bar Go Ahead Eagles don ya koma kungiyar PEC Zwolle . [1] Bayan sakamakon da bai yi dadi ba, ciki har da rashin nasara da suka yi da FC Emmen, wacce ke neman faduwa daga gasar, an kori Stegeman daga mukaminsa a ranar 20 ga Fabrairu, 2021. [2]
Kafin kakar wasa ta 2025-26, Stegeman ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Willem II . <ref>{{Cite web |title=John Stegeman nieuwe hoofdtrainer Willem II |url=https://www.willem-ii.nl/artikel/john-stegeman-nieuwe-hoofdtrainer-willem-ii |access-date=9 December 2025 |publisher=Willem II |language=nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
A ranar 5 ga Satumba, 2019, Stegeman ya shiga hatsarin mota shi kaɗai, inda yawan barasar da ke cikin jininsa ya ninka adadin da doka ta tanada sau uku.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
mgeizb7qapq3cfgz4wh0dk88ssxyv04
831549
831548
2026-05-07T07:16:05Z
Uncle Bash007
9891
/* Aikin gudanarwa */
831549
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''John Stegeman''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1976) ƙwararren manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar [[Holand|Holland]] kuma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa wanda shine manajan ƙungiyar [[Eerste Divisie Willem II]].
== Sana'ar wasa ==
A lokacin da yake buga ƙwallon ƙafa, Stegeman ya buga wasa a matsayin ɗan wasan gaba na tsakiya a ƙungiyar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, sai dai kawai a kakar wasansa ta farko da Vitesse, wacce ta kasance a [[Eredivisie]]. Ya fara bugawa ƙungiyar Vitesse wasa a ranar 30 ga Maris 1996 a wasan da suka buga a waje da Fortuna Sittard . Bayan ya buga wasanni shida a kakar wasa ta bana, an ba shi aro ga Helmond Sport a lokacin bazara na 1996. Bayan Vitesse ta sake shi shekara guda bayan haka, ya buga wa ƙungiyar Go Ahead Eagles, Heracles Almelo, AGOVV Apeldoorn da Cambuur Leeuwarden.<ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95889/john-stegeman/ |access-date=28 July 2016 |publisher=worldfootball.net}}</ref><ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20121025065304/http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-date=25 October 2012 |access-date=28 July 2016 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> A lokacin bazara na 2007, ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>{{Cite web |date=8 February 2007 |title=Cambuur-aanvaller Stegeman naar amateurs |url=http://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/57999/cambuur-aanvaller-stegeman-naar-amateurs/ |access-date=28 July 2016 |publisher=FCUpdate.nl |language=nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Stegeman ya shiga ƙungiyar kwararru ta Heracles a watan Yunin 2008. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman assistent-trainer Heracles Almelo |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427185956/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-date=27 April 2016 |access-date=14 April 2016 |publisher=heracles.nl}}</ref> A ranar 31 ga Agustan 2014 ne aka kori babban kocin Heracles na wancan lokacin, an kori Jan de Jonge. <ref>{{Cite web |title=Heracles ontslaat trainer De Jonge |url=http://www.vi.nl/nieuws/heracles-ontslaat-trainer-de-jonge.htm |access-date=14 April 2016 |website=vi.nl}}</ref> An naɗa Stegeman na ɗan lokaci a matsayin babban koci tare da [[René Kolmschot]]. <ref>{{Cite web |title=Interim-trainer ziet kansen voor Heracles bij Ajax |url=http://www.vi.nl/nieuws/interimtrainer-ziet-kansen-voor-heracles-bij-ajax.htm |access-date=14 April 2016}}</ref> A ranar 17 ga Satumban 2014, an sanya wannan naɗin na dindindin har zuwa ƙarshen kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman maakt seizoen af als hoofdtrainer |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817191102/http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |archive-date=17 August 2016 |access-date=14 April 2016 |website=heracles.nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Stegeman: 'Gevecht tegen Feyenoord mooie uitdaging' |url=http://www.vi.nl/nieuws/stegeman-gevecht-tegen-feyenoord-mooie-uitdaging.htm |access-date=2016-04-19 |website=www.vi.nl}}</ref> A ƙarshen kakar wasa ta 2017-18, Stegemans da Heracles sun yanke shawarar rabuwa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman en Heracles Almelo na dit seizoen uit elkaar |url=https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190110183644/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |archive-date=10 January 2019 |access-date=10 January 2019}}</ref>
Stegemans ya zama babban kocin Go Ahead Eagles a farkon kakar wasa ta 2018-19.<ref>{{Cite web |title=STEGEMAN VANAF KOMEND SEIZOEN HOOFDTRAINER GO AHEAD EAGLES, HEERING NIEUWE ASSISTENT-TRAINER |url=https://www.ga-eagles.nl/stegeman-vanaf-komend-seizoen-hoofdtrainer-go-ahead-eagles-heering-nieuwe-assistent-trainer/ |access-date=10 January 2019}}</ref>
A ranar 29 ga Mayu, bayan da ya rasa gurbin shiga gasar Eredivisie, Stegeman ya sanar da cewa zai bar Go Ahead Eagles don ya koma kungiyar PEC Zwolle. Bayan sakamakon da bai yi dadi ba, ciki har da rashin nasara da suka yi da FC Emmen, wacce ke neman faduwa daga gasar, an kori Stegeman daga mukaminsa a ranar 20 ga Fabrairu, 2021.
Kafin kakar wasa ta 2025-26, Stegeman ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Willem II. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman nieuwe hoofdtrainer Willem II |url=https://www.willem-ii.nl/artikel/john-stegeman-nieuwe-hoofdtrainer-willem-ii |access-date=9 December 2025 |publisher=Willem II |language=nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
A ranar 5 ga Satumba, 2019, Stegeman ya shiga hatsarin mota shi kaɗai, inda yawan barasar da ke cikin jininsa ya ninka adadin da doka ta tanada sau uku.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
g5b41rhaodtn7ade6rv48r48teqmkrk
831550
831549
2026-05-07T07:17:09Z
Uncle Bash007
9891
/* Rayuwa ta sirri */
831550
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''John Stegeman''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1976) ƙwararren manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar [[Holand|Holland]] kuma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa wanda shine manajan ƙungiyar [[Eerste Divisie Willem II]].
== Sana'ar wasa ==
A lokacin da yake buga ƙwallon ƙafa, Stegeman ya buga wasa a matsayin ɗan wasan gaba na tsakiya a ƙungiyar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, sai dai kawai a kakar wasansa ta farko da Vitesse, wacce ta kasance a [[Eredivisie]]. Ya fara bugawa ƙungiyar Vitesse wasa a ranar 30 ga Maris 1996 a wasan da suka buga a waje da Fortuna Sittard . Bayan ya buga wasanni shida a kakar wasa ta bana, an ba shi aro ga Helmond Sport a lokacin bazara na 1996. Bayan Vitesse ta sake shi shekara guda bayan haka, ya buga wa ƙungiyar Go Ahead Eagles, Heracles Almelo, AGOVV Apeldoorn da Cambuur Leeuwarden.<ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95889/john-stegeman/ |access-date=28 July 2016 |publisher=worldfootball.net}}</ref><ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20121025065304/http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-date=25 October 2012 |access-date=28 July 2016 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> A lokacin bazara na 2007, ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>{{Cite web |date=8 February 2007 |title=Cambuur-aanvaller Stegeman naar amateurs |url=http://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/57999/cambuur-aanvaller-stegeman-naar-amateurs/ |access-date=28 July 2016 |publisher=FCUpdate.nl |language=nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Stegeman ya shiga ƙungiyar kwararru ta Heracles a watan Yunin 2008. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman assistent-trainer Heracles Almelo |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427185956/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-date=27 April 2016 |access-date=14 April 2016 |publisher=heracles.nl}}</ref> A ranar 31 ga Agustan 2014 ne aka kori babban kocin Heracles na wancan lokacin, an kori Jan de Jonge. <ref>{{Cite web |title=Heracles ontslaat trainer De Jonge |url=http://www.vi.nl/nieuws/heracles-ontslaat-trainer-de-jonge.htm |access-date=14 April 2016 |website=vi.nl}}</ref> An naɗa Stegeman na ɗan lokaci a matsayin babban koci tare da [[René Kolmschot]]. <ref>{{Cite web |title=Interim-trainer ziet kansen voor Heracles bij Ajax |url=http://www.vi.nl/nieuws/interimtrainer-ziet-kansen-voor-heracles-bij-ajax.htm |access-date=14 April 2016}}</ref> A ranar 17 ga Satumban 2014, an sanya wannan naɗin na dindindin har zuwa ƙarshen kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman maakt seizoen af als hoofdtrainer |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817191102/http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |archive-date=17 August 2016 |access-date=14 April 2016 |website=heracles.nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Stegeman: 'Gevecht tegen Feyenoord mooie uitdaging' |url=http://www.vi.nl/nieuws/stegeman-gevecht-tegen-feyenoord-mooie-uitdaging.htm |access-date=2016-04-19 |website=www.vi.nl}}</ref> A ƙarshen kakar wasa ta 2017-18, Stegemans da Heracles sun yanke shawarar rabuwa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman en Heracles Almelo na dit seizoen uit elkaar |url=https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190110183644/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |archive-date=10 January 2019 |access-date=10 January 2019}}</ref>
Stegemans ya zama babban kocin Go Ahead Eagles a farkon kakar wasa ta 2018-19.<ref>{{Cite web |title=STEGEMAN VANAF KOMEND SEIZOEN HOOFDTRAINER GO AHEAD EAGLES, HEERING NIEUWE ASSISTENT-TRAINER |url=https://www.ga-eagles.nl/stegeman-vanaf-komend-seizoen-hoofdtrainer-go-ahead-eagles-heering-nieuwe-assistent-trainer/ |access-date=10 January 2019}}</ref>
A ranar 29 ga Mayu, bayan da ya rasa gurbin shiga gasar Eredivisie, Stegeman ya sanar da cewa zai bar Go Ahead Eagles don ya koma kungiyar PEC Zwolle. Bayan sakamakon da bai yi dadi ba, ciki har da rashin nasara da suka yi da FC Emmen, wacce ke neman faduwa daga gasar, an kori Stegeman daga mukaminsa a ranar 20 ga Fabrairu, 2021.
Kafin kakar wasa ta 2025-26, Stegeman ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Willem II. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman nieuwe hoofdtrainer Willem II |url=https://www.willem-ii.nl/artikel/john-stegeman-nieuwe-hoofdtrainer-willem-ii |access-date=9 December 2025 |publisher=Willem II |language=nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
A ranar 5 ga Satumba, 2019, Stegeman ya yi hatsarin mota shi kaɗai, yayinda aka gano cewa yawan adadin barasar da ke cikin jininsa ya ninka adadin da doka ta tanada sau uku.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
22lkrurr9gk89nxs0jn07s1lx77jk9f
831551
831550
2026-05-07T07:17:37Z
Uncle Bash007
9891
/* Rayuwa ta sirri */ patrolled✅
831551
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''John Stegeman''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1976) ƙwararren manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar [[Holand|Holland]] kuma tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa wanda shine manajan ƙungiyar [[Eerste Divisie Willem II]].
== Sana'ar wasa ==
A lokacin da yake buga ƙwallon ƙafa, Stegeman ya buga wasa a matsayin ɗan wasan gaba na tsakiya a ƙungiyar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, sai dai kawai a kakar wasansa ta farko da Vitesse, wacce ta kasance a [[Eredivisie]]. Ya fara bugawa ƙungiyar Vitesse wasa a ranar 30 ga Maris 1996 a wasan da suka buga a waje da Fortuna Sittard . Bayan ya buga wasanni shida a kakar wasa ta bana, an ba shi aro ga Helmond Sport a lokacin bazara na 1996. Bayan Vitesse ta sake shi shekara guda bayan haka, ya buga wa ƙungiyar Go Ahead Eagles, Heracles Almelo, AGOVV Apeldoorn da Cambuur Leeuwarden.<ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=https://www.worldfootball.net/person/pe95889/john-stegeman/ |access-date=28 July 2016 |publisher=worldfootball.net}}</ref><ref>{{Cite web |title=John Stegeman |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20121025065304/http://www.vi.nl/Spelers/Speler/John-Stegeman.htm |archive-date=25 October 2012 |access-date=28 July 2016 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> A lokacin bazara na 2007, ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. <ref>{{Cite web |date=8 February 2007 |title=Cambuur-aanvaller Stegeman naar amateurs |url=http://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/57999/cambuur-aanvaller-stegeman-naar-amateurs/ |access-date=28 July 2016 |publisher=FCUpdate.nl |language=nl}}</ref>
== Aikin gudanarwa ==
Stegeman ya shiga ƙungiyar kwararru ta Heracles a watan Yunin 2008. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman assistent-trainer Heracles Almelo |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427185956/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/3466/john-stegeman-assistent-trainer-heracles-almelo |archive-date=27 April 2016 |access-date=14 April 2016 |publisher=heracles.nl}}</ref> A ranar 31 ga Agustan 2014 ne aka kori babban kocin Heracles na wancan lokacin, an kori Jan de Jonge. <ref>{{Cite web |title=Heracles ontslaat trainer De Jonge |url=http://www.vi.nl/nieuws/heracles-ontslaat-trainer-de-jonge.htm |access-date=14 April 2016 |website=vi.nl}}</ref> An naɗa Stegeman na ɗan lokaci a matsayin babban koci tare da [[René Kolmschot]]. <ref>{{Cite web |title=Interim-trainer ziet kansen voor Heracles bij Ajax |url=http://www.vi.nl/nieuws/interimtrainer-ziet-kansen-voor-heracles-bij-ajax.htm |access-date=14 April 2016}}</ref> A ranar 17 ga Satumban 2014, an sanya wannan naɗin na dindindin har zuwa ƙarshen kakar wasa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman maakt seizoen af als hoofdtrainer |url=http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817191102/http://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/8760/john-stegeman-maakt-seizoen-af-als-hoofdtrainer |archive-date=17 August 2016 |access-date=14 April 2016 |website=heracles.nl}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Stegeman: 'Gevecht tegen Feyenoord mooie uitdaging' |url=http://www.vi.nl/nieuws/stegeman-gevecht-tegen-feyenoord-mooie-uitdaging.htm |access-date=2016-04-19 |website=www.vi.nl}}</ref> A ƙarshen kakar wasa ta 2017-18, Stegemans da Heracles sun yanke shawarar rabuwa. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman en Heracles Almelo na dit seizoen uit elkaar |url=https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190110183644/https://www.heracles.nl/nieuws/nieuwsbericht/12044/john-stegeman-en-heracles-almelo-na-dit-seizoen-uit-elkaar |archive-date=10 January 2019 |access-date=10 January 2019}}</ref>
Stegemans ya zama babban kocin Go Ahead Eagles a farkon kakar wasa ta 2018-19.<ref>{{Cite web |title=STEGEMAN VANAF KOMEND SEIZOEN HOOFDTRAINER GO AHEAD EAGLES, HEERING NIEUWE ASSISTENT-TRAINER |url=https://www.ga-eagles.nl/stegeman-vanaf-komend-seizoen-hoofdtrainer-go-ahead-eagles-heering-nieuwe-assistent-trainer/ |access-date=10 January 2019}}</ref>
A ranar 29 ga Mayu, bayan da ya rasa gurbin shiga gasar Eredivisie, Stegeman ya sanar da cewa zai bar Go Ahead Eagles don ya koma kungiyar PEC Zwolle. Bayan sakamakon da bai yi dadi ba, ciki har da rashin nasara da suka yi da FC Emmen, wacce ke neman faduwa daga gasar, an kori Stegeman daga mukaminsa a ranar 20 ga Fabrairu, 2021.
Kafin kakar wasa ta 2025-26, Stegeman ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Willem II. <ref>{{Cite web |title=John Stegeman nieuwe hoofdtrainer Willem II |url=https://www.willem-ii.nl/artikel/john-stegeman-nieuwe-hoofdtrainer-willem-ii |access-date=9 December 2025 |publisher=Willem II |language=nl}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
A ranar 5 ga Satumba, 2019, Stegeman ya yi hatsarin mota shi kaɗai, yayinda aka gano cewa yawan adadin barasar da ke cikin jininsa ya ninka adadin da doka ta tanada sau uku.<ref>{{cite news |date=9 September 2019 |title=PEC-trainer veroorzaakt ongeval met drank op |url=https://www.telegraaf.nl/nieuws/658872440/pec-trainer-veroorzaakt-ongeval-met-drank-op |work=Telegraaf |language=nl}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
cdhd8oaxm3dizsjvia7d0tq7c1vtokl
Mees Siers
0
149655
831375
2026-05-06T22:03:12Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1325474464|Mees Siers]]"
831375
wikitext
text/x-wiki
'''Mees Siers''' (an haife shi 6 Oktoba 1987 a Zelhem ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] [[Holand|ƙafa]] ne mai ritaya kuma kocin matasa na yanzu yana aiki a De Graafschap . Ya taba bugawa De Graafschap, AGOVV Apeldoorn da Helmond Sport .
== Aikin koyarwa ==
A shekarar 2018, Siers ta yi aikin horo a NEC, inda ta yi aiki tare da ƙungiyoyin matasa. A ƙarshen kakar wasa ta 2018-19, Siers ta yi ritaya ta zama kocin matasa a De Graafschap . [1] [2]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
ml08bvdtz4jffapewdf4e91abjjdb2k
831376
831375
2026-05-06T22:04:12Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1325474464|Mees Siers]]"
831376
wikitext
text/x-wiki
'''Mees Siers''' (an haife shi 6 Oktoba 1987 a Zelhem ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] [[Holand|ƙafa]] ne mai ritaya kuma kocin matasa na yanzu yana aiki a De Graafschap . Ya taba bugawa De Graafschap, AGOVV Apeldoorn da Helmond Sport . <ref>Mees Siers at WorldFootball.net</ref><ref>Mees Siers stopt bij De Treffers en wordt jeugdtrainer bij De Graafschap, gelderlander.nl, 13 June 2019</ref>
== Aikin koyarwa ==
A shekarar 2018, Siers ta yi aikin horo a NEC, inda ta yi aiki tare da ƙungiyoyin matasa. A ƙarshen kakar wasa ta 2018-19, Siers ta yi ritaya ta zama kocin matasa a De Graafschap . [1] [2]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
tfj8vcm3lm40ehd3r9dliut4ns78xjd
831377
831376
2026-05-06T22:04:27Z
Sardeeq
39275
831377
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Mees Siers''' (an haife shi 6 Oktoba 1987 a Zelhem ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] [[Holand|ƙafa]] ne mai ritaya kuma kocin matasa na yanzu yana aiki a De Graafschap . Ya taba bugawa De Graafschap, AGOVV Apeldoorn da Helmond Sport . <ref>Mees Siers at WorldFootball.net</ref><ref>Mees Siers stopt bij De Treffers en wordt jeugdtrainer bij De Graafschap, gelderlander.nl, 13 June 2019</ref>
== Aikin koyarwa ==
A shekarar 2018, Siers ta yi aikin horo a NEC, inda ta yi aiki tare da ƙungiyoyin matasa. A ƙarshen kakar wasa ta 2018-19, Siers ta yi ritaya ta zama kocin matasa a De Graafschap . [1] [2]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
d72z8d1myq6yyvydx9258buuv5v9pt4
831543
831377
2026-05-07T07:09:33Z
Uncle Bash007
9891
831543
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Mees Siers''' (an haife shi 6 Oktoba 1987 a Zelhem ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] [[Holand|ƙafa]] ne mai ritaya kuma kocin matasa na yanzu yana aiki a De Graafschap. Ya taba bugawa De Graafschap, AGOVV Apeldoorn da Helmond Sport.<ref>Mees Siers at WorldFootball.net</ref><ref>Mees Siers stopt bij De Treffers en wordt jeugdtrainer bij De Graafschap, gelderlander.nl, 13 June 2019</ref>
== Aikin koyarwa ==
A shekarar 2018, Siers ta yi aikin horo a NEC, inda ta yi aiki tare da ƙungiyoyin matasa. A ƙarshen kakar wasa ta 2018-19, Siers ta yi ritaya ta zama kocin matasa a De Graafschap . [1] [2]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
3l75z741arpr7d03n4y583vheipydte
831544
831543
2026-05-07T07:10:31Z
Uncle Bash007
9891
831544
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Mees Siers''' (an haife shi 6 Oktoba 1987 a Zelhem ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] [[Holand|ƙafa]] ne mai ritaya kuma kocin matasa na yanzu yana aiki a De Graafschap. Ya taba bugawa De Graafschap, AGOVV Apeldoorn da Helmond Sport.<ref>Mees Siers at WorldFootball.net</ref><ref>Mees Siers stopt bij De Treffers en wordt jeugdtrainer bij De Graafschap, gelderlander.nl, 13 June 2019</ref>
== Aikin koyarwa ==
A shekarar 2018, Siers ta yi aikin horo a NEC, inda ta yi aiki tare da ƙungiyoyin matasa. A ƙarshen kakar wasa ta 2018-19, Siers ta yi ritaya ta zama kocin matasa a [[De Graafschap]].
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
m3jjlow9dfzhhqlunzz23xlm8bb8nmc
831545
831544
2026-05-07T07:10:56Z
Uncle Bash007
9891
patrolled✅
831545
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Mees Siers''' (an haife shi 6 Oktoba 1987 a Zelhem ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] [[Holand|ƙafa]] ne mai ritaya kuma kocin matasa na yanzu yana aiki a De Graafschap. Ya taba bugawa De Graafschap, AGOVV Apeldoorn da Helmond Sport.<ref>Mees Siers at WorldFootball.net</ref><ref>Mees Siers stopt bij De Treffers en wordt jeugdtrainer bij De Graafschap, gelderlander.nl, 13 June 2019</ref>
== Aikin koyarwa ==
A shekarar 2018, Siers ta yi aikin horo a NEC, inda ta yi aiki tare da ƙungiyoyin matasa. A ƙarshen kakar wasa ta 2018-19, Siers ta yi ritaya ta zama kocin matasa a [[De Graafschap]].<ref>[https://www.gelderlander.nl/voetbal-nijmegen/mees-siers-stopt-bij-de-treffers-en-wordt-jeugdtrainer-bij-de-graafschap~a08196fa/ Mees Siers stopt bij De Treffers en wordt jeugdtrainer bij De Graafschap], gelderlander.nl, 13 June 2019</ref><ref>[https://www.degraafschap.nl/jeugdopleiding/elftallen/onder11/speler/mees-siers-trainer-o17/ Mees Siers - Trainer O17/O11 - De Graafschap], degraafschap.nl, 4 September 2019</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
kk79pq5dlf7ns0tmql64ovtx3kr0fzv
Levi Schwiebbe
0
149656
831378
2026-05-06T22:05:03Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1325460695|Levi Schwiebbe]]"
831378
wikitext
text/x-wiki
'''Levi Schwiebbe''' (an haife shi a ranar 13 ga Satumba 1986) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] .
== Sana'a ==
Schwiebbe ya fara aikinsa da WSE Waddinxveen kuma an yi masa bincike daga ADO Den Haag . An tura shi aro zuwa Haarlem a watan Janairun 2009. A shekarar 2010, ya koma AGOVV Apeldoorn kuma ya zauna har zuwa lokacin bazara na 2012 lokacin da ya sanya hannu da FC Volendam .
== Aikin koyarwa ==
A lokacin da yake ɗan wasa mai himma a ƙungiyar SVV Scheveningen, Schwiebbe ya kuma yi aiki a matsayin wanda ke kula da ci gaban matasa a ƙungiyar. [1] A watan Maris na 2019, Schwiebbe ya fara aiki a ADO Den Haag a matsayin mai horar da 'yan wasa. [2] [3] Daga nan, ya yi aiki a wurare da dama a makarantar ADO. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
e19m60lid7603xili710athkjpsh3ac
831379
831378
2026-05-06T22:06:17Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1325460695|Levi Schwiebbe]]"
831379
wikitext
text/x-wiki
'''Levi Schwiebbe''' (an haife shi a ranar 13 ga Satumba 1986) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] . <ref>Levi Schwiebbe at WorldFootball.net</ref><ref>Haarlem ziet in Schwiebbe tijdelijke oplossing</ref><ref>Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak, haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref>
== Sana'a ==
Schwiebbe ya fara aikinsa da WSE Waddinxveen kuma an yi masa bincike daga ADO Den Haag . An tura shi aro zuwa Haarlem a watan Janairun 2009. A shekarar 2010, ya koma AGOVV Apeldoorn kuma ya zauna har zuwa lokacin bazara na 2012 lokacin da ya sanya hannu da FC Volendam .
== Aikin koyarwa ==
A lokacin da yake ɗan wasa mai himma a ƙungiyar SVV Scheveningen, Schwiebbe ya kuma yi aiki a matsayin wanda ke kula da ci gaban matasa a ƙungiyar. [1] A watan Maris na 2019, Schwiebbe ya fara aiki a ADO Den Haag a matsayin mai horar da 'yan wasa. [2] [3] Daga nan, ya yi aiki a wurare da dama a makarantar ADO. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
tc7lg5cxixk55abz6afwub8asglen21
831380
831379
2026-05-06T22:06:33Z
Sardeeq
39275
831380
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Levi Schwiebbe''' (an haife shi a ranar 13 ga Satumba 1986) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] . <ref>Levi Schwiebbe at WorldFootball.net</ref><ref>Haarlem ziet in Schwiebbe tijdelijke oplossing</ref><ref>Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak, haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref>
== Sana'a ==
Schwiebbe ya fara aikinsa da WSE Waddinxveen kuma an yi masa bincike daga ADO Den Haag . An tura shi aro zuwa Haarlem a watan Janairun 2009. A shekarar 2010, ya koma AGOVV Apeldoorn kuma ya zauna har zuwa lokacin bazara na 2012 lokacin da ya sanya hannu da FC Volendam .
== Aikin koyarwa ==
A lokacin da yake ɗan wasa mai himma a ƙungiyar SVV Scheveningen, Schwiebbe ya kuma yi aiki a matsayin wanda ke kula da ci gaban matasa a ƙungiyar. [1] A watan Maris na 2019, Schwiebbe ya fara aiki a ADO Den Haag a matsayin mai horar da 'yan wasa. [2] [3] Daga nan, ya yi aiki a wurare da dama a makarantar ADO. [4]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
jeeta8iakr3usxbc76gy1txd5kturqq
831538
831380
2026-05-07T07:07:05Z
Uncle Bash007
9891
831538
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Levi Schwiebbe''' (an haife shi a ranar 13 ga Satumba 1986) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar [[Holand|Holland]] wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]]. <ref>Levi Schwiebbe at WorldFootball.net</ref><ref>Haarlem ziet in Schwiebbe tijdelijke oplossing</ref><ref>Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak, haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref>
== Sana'a ==
Schwiebbe ya fara taka leda a kungiyar WSE Waddinxveen kuma an yi masa bincike daga ADO Den Haag . An tura shi aro zuwa Haarlem a watan Janairun 2009. A shekarar 2010, ya koma AGOVV Apeldoorn kuma ya zauna har zuwa lokacin bazara na 2012 lokacin da ya sanya hannu da FC Volendam .
== Aikin koyarwa ==
A lokacin da yake ɗan wasa mai himma a ƙungiyar SVV Scheveningen, Schwiebbe ya kuma yi aiki a matsayin wanda ke kula da ci gaban matasa a ƙungiyar. A watan Maris na 2019, Schwiebbe ya fara aiki a ADO Den Haag a matsayin mai horar da 'yan wasa. Daga nan, ya yi aiki a wurare da dama a makarantar ADO.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
nspyydpz8yl4s3pm86x8m6x7t1go5uy
831539
831538
2026-05-07T07:07:56Z
Uncle Bash007
9891
831539
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Levi Schwiebbe''' (an haife shi a ranar 13 ga Satumba 1986) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar [[Holand|Holland]] wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]]. <ref>Levi Schwiebbe at WorldFootball.net</ref><ref>Haarlem ziet in Schwiebbe tijdelijke oplossing</ref><ref>Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak, haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref>
== Sana'a ==
Schwiebbe ya fara taka leda a kungiyar WSE Waddinxveen kuma an yi masa bincike daga ADO Den Haag . An tura shi aro zuwa Haarlem a watan Janairun 2009. A shekarar 2010, ya koma AGOVV Apeldoorn kuma ya zauna har zuwa lokacin bazara na 2012 lokacin da ya sanya hannu da FC Volendam .
== Aikin koyarwa ==
A lokacin da yake ɗan wasa mai himma a ƙungiyar SVV Scheveningen, Schwiebbe ya kuma yi aiki a matsayin wanda ke kula da ci gaban matasa a ƙungiyar.<ref>[https://haaglandenvoetbal.nl/2021/02/22/levi-schwiebbe-stopt-na-dit-seizoen-als-speler-en-legt-zich-toe-op-trainersvak/ Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak], haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref> A watan Maris na 2019, Schwiebbe ya fara aiki a ADO Den Haag a matsayin mai horar da 'yan wasa.<ref>[http://www.northside.nl/levi-schwiebbe-loopt-stage-bij-fc-den-haag/ Levi Schwiebbe loopt stage bij FC Den Haag] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220128223215/http://www.northside.nl/levi-schwiebbe-loopt-stage-bij-fc-den-haag/|date=28 January 2022}}, northside.nl, 20 March 2019</ref><ref>[https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/8352-dirk-heesen-raymond-mulder-en-john-nieuwenburg-verlengen DIRK HEESEN, RAYMOND MULDER EN JOHN NIEUWENBURG VERLENGEN], adodenhaag.nl, 23 December 2019</ref> Daga nan, ya yi aiki a wurare da dama a makarantar ADO.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
7kb1751fib8d8w8mz77m4hkf371amgp
831540
831539
2026-05-07T07:08:25Z
Uncle Bash007
9891
/* Aikin koyarwa */
831540
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Levi Schwiebbe''' (an haife shi a ranar 13 ga Satumba 1986) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar [[Holand|Holland]] wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]]. <ref>Levi Schwiebbe at WorldFootball.net</ref><ref>Haarlem ziet in Schwiebbe tijdelijke oplossing</ref><ref>Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak, haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref>
== Sana'a ==
Schwiebbe ya fara taka leda a kungiyar WSE Waddinxveen kuma an yi masa bincike daga ADO Den Haag . An tura shi aro zuwa Haarlem a watan Janairun 2009. A shekarar 2010, ya koma AGOVV Apeldoorn kuma ya zauna har zuwa lokacin bazara na 2012 lokacin da ya sanya hannu da FC Volendam .
== Aikin koyarwa ==
A lokacin da yake ɗan wasa mai himma a ƙungiyar SVV Scheveningen, Schwiebbe ya kuma yi aiki a matsayin wanda ke kula da ci gaban matasa a ƙungiyar.<ref>[https://haaglandenvoetbal.nl/2021/02/22/levi-schwiebbe-stopt-na-dit-seizoen-als-speler-en-legt-zich-toe-op-trainersvak/ Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak], haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref> A watan Maris na 2019, Schwiebbe ya fara aiki a ADO Den Haag a matsayin mai horar da 'yan wasa.<ref>[http://www.northside.nl/levi-schwiebbe-loopt-stage-bij-fc-den-haag/ Levi Schwiebbe loopt stage bij FC Den Haag] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220128223215/http://www.northside.nl/levi-schwiebbe-loopt-stage-bij-fc-den-haag/|date=28 January 2022}}, northside.nl, 20 March 2019</ref><ref>[https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/8352-dirk-heesen-raymond-mulder-en-john-nieuwenburg-verlengen DIRK HEESEN, RAYMOND MULDER EN JOHN NIEUWENBURG VERLENGEN], adodenhaag.nl, 23 December 2019</ref> Daga nan, ya yi aiki a wurare da dama a makarantar koyar da kwallo wato ADO.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
ay2awr5g7plpt06qv56gkibhcz5p7dz
831541
831540
2026-05-07T07:08:36Z
Uncle Bash007
9891
/* Aikin koyarwa */ patrolled✅
831541
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Levi Schwiebbe''' (an haife shi a ranar 13 ga Satumba 1986) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar [[Holand|Holland]] wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]]. <ref>Levi Schwiebbe at WorldFootball.net</ref><ref>Haarlem ziet in Schwiebbe tijdelijke oplossing</ref><ref>Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak, haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref>
== Sana'a ==
Schwiebbe ya fara taka leda a kungiyar WSE Waddinxveen kuma an yi masa bincike daga ADO Den Haag . An tura shi aro zuwa Haarlem a watan Janairun 2009. A shekarar 2010, ya koma AGOVV Apeldoorn kuma ya zauna har zuwa lokacin bazara na 2012 lokacin da ya sanya hannu da FC Volendam .
== Aikin koyarwa ==
A lokacin da yake ɗan wasa mai himma a ƙungiyar SVV Scheveningen, Schwiebbe ya kuma yi aiki a matsayin wanda ke kula da ci gaban matasa a ƙungiyar.<ref>[https://haaglandenvoetbal.nl/2021/02/22/levi-schwiebbe-stopt-na-dit-seizoen-als-speler-en-legt-zich-toe-op-trainersvak/ Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak], haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref> A watan Maris na 2019, Schwiebbe ya fara aiki a ADO Den Haag a matsayin mai horar da 'yan wasa.<ref>[http://www.northside.nl/levi-schwiebbe-loopt-stage-bij-fc-den-haag/ Levi Schwiebbe loopt stage bij FC Den Haag] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220128223215/http://www.northside.nl/levi-schwiebbe-loopt-stage-bij-fc-den-haag/|date=28 January 2022}}, northside.nl, 20 March 2019</ref><ref>[https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/8352-dirk-heesen-raymond-mulder-en-john-nieuwenburg-verlengen DIRK HEESEN, RAYMOND MULDER EN JOHN NIEUWENBURG VERLENGEN], adodenhaag.nl, 23 December 2019</ref> Daga nan, ya yi aiki a wurare da dama a makarantar koyar da kwallo wato ADO.<ref>[https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/actueel/9534-jeugdopleiding-heeft-trainersstaf-voor-komend-seizoen-rond JEUGDOPLEIDING HEEFT TRAINERSSTAF VOOR KOMEND SEIZOEN ROND], adodenhaag.nl, 21 May 2021</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
svt89jq5y4o6iw2yurc86jsczid30xo
831542
831541
2026-05-07T07:08:56Z
Uncle Bash007
9891
831542
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Levi Schwiebbe''' (an haife shi a ranar 13 ga Satumba 1986) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar [[Holand|Holland]] wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]]. <ref>Levi Schwiebbe at WorldFootball.net</ref><ref>Haarlem ziet in Schwiebbe tijdelijke oplossing</ref><ref>Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak, haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref>
== Sana'a ==
Schwiebbe ya fara taka leda a kungiyar WSE Waddinxveen kuma an yi masa bincike daga ADO Den Haag . An tura shi aro zuwa Haarlem a watan Janairun 2009. A shekarar 2010, ya koma AGOVV Apeldoorn kuma ya zauna har zuwa lokacin bazara na 2012 lokacin da ya sanya hannu da FC Volendam .
== Aikin koyarwa ==
A lokacin da yake ɗan wasa mai himma a ƙungiyar SVV Scheveningen, Schwiebbe ya kuma yi aiki a matsayin wanda ke kula da ci gaban matasa a ƙungiyar.<ref>[https://haaglandenvoetbal.nl/2021/02/22/levi-schwiebbe-stopt-na-dit-seizoen-als-speler-en-legt-zich-toe-op-trainersvak/ Levi Schwiebbe stopt na dit seizoen als speler en legt zich toe op trainersvak], haaglandenvoetbal.nl, 22 February 2021</ref> A watan Maris na 2019, Schwiebbe ya fara aiki a ADO Den Haag a matsayin mai horar da 'yan wasa.<ref>[http://www.northside.nl/levi-schwiebbe-loopt-stage-bij-fc-den-haag/ Levi Schwiebbe loopt stage bij FC Den Haag] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220128223215/http://www.northside.nl/levi-schwiebbe-loopt-stage-bij-fc-den-haag/|date=28 January 2022}}, northside.nl, 20 March 2019</ref><ref>[https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/8352-dirk-heesen-raymond-mulder-en-john-nieuwenburg-verlengen DIRK HEESEN, RAYMOND MULDER EN JOHN NIEUWENBURG VERLENGEN], adodenhaag.nl, 23 December 2019</ref> Daga nan, ya yi aiki a wurare da dama a makarantar koyar da kwallo wato ADO.<ref>[https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/actueel/9534-jeugdopleiding-heeft-trainersstaf-voor-komend-seizoen-rond JEUGDOPLEIDING HEEFT TRAINERSSTAF VOOR KOMEND SEIZOEN ROND], adodenhaag.nl, 21 May 2021</ref>
{{Stub}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
p6m2wdmpq5faw8r3736syuuyimnjm56
Vojtěch Schulmeister
0
149657
831381
2026-05-06T22:07:06Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1265471711|Vojtěch Schulmeister]]"
831381
wikitext
text/x-wiki
'''Vojtěch Schulmeister''' (an haife shi 9 Satumba 1983) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwararren ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na Czech wanda ke taka leda a matsayin ɗan wasan gaba na FK Velká Bystřice.
== Sana'a ==
Schulmeister ya buga wasa a gasar Czech First League tare da kulob din garinsu, Sigma Olomouc .
Schulmeister ya koma ƙungiyar Heracles Almelo ta ƙasar Holland a lokacin bazara na 2008, tare da tsohon abokin wasan Sigma Lukáš Bajer . Schulmeister ya burge sosai har ya ci gaba da zama tare da Heracles, yayin da Bajer ya tilasta masa komawa Sigma.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
00z43n90773mivkgs4mq87jf1cv2yul
831382
831381
2026-05-06T22:07:37Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1265471711|Vojtěch Schulmeister]]"
831382
wikitext
text/x-wiki
'''Vojtěch Schulmeister''' (an haife shi 9 Satumba 1983) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwararren ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na Czech wanda ke taka leda a matsayin ɗan wasan gaba na FK Velká Bystřice.<ref>Vojtěch Schulmeister – Czech First League statistics at Fotbal DNES (in Czech</ref>
== Sana'a ==
Schulmeister ya buga wasa a gasar Czech First League tare da kulob din garinsu, Sigma Olomouc .
Schulmeister ya koma ƙungiyar Heracles Almelo ta ƙasar Holland a lokacin bazara na 2008, tare da tsohon abokin wasan Sigma Lukáš Bajer . Schulmeister ya burge sosai har ya ci gaba da zama tare da Heracles, yayin da Bajer ya tilasta masa komawa Sigma.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
noji8cnt4q3pq4ftfizqlwky8bvlvd9
831383
831382
2026-05-06T22:07:50Z
Sardeeq
39275
831383
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Vojtěch Schulmeister''' (an haife shi 9 Satumba 1983) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwararren ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na Czech wanda ke taka leda a matsayin ɗan wasan gaba na FK Velká Bystřice.<ref>Vojtěch Schulmeister – Czech First League statistics at Fotbal DNES (in Czech</ref>
== Sana'a ==
Schulmeister ya buga wasa a gasar Czech First League tare da kulob din garinsu, Sigma Olomouc .
Schulmeister ya koma ƙungiyar Heracles Almelo ta ƙasar Holland a lokacin bazara na 2008, tare da tsohon abokin wasan Sigma Lukáš Bajer . Schulmeister ya burge sosai har ya ci gaba da zama tare da Heracles, yayin da Bajer ya tilasta masa komawa Sigma.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
o0aexe95iurbldui4tvmmv6c6npq3lu
831536
831383
2026-05-07T07:05:21Z
Uncle Bash007
9891
/* Sana'a */ patrolled✅
831536
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Vojtěch Schulmeister''' (an haife shi 9 Satumba 1983) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwararren ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na Czech wanda ke taka leda a matsayin ɗan wasan gaba na FK Velká Bystřice.<ref>Vojtěch Schulmeister – Czech First League statistics at Fotbal DNES (in Czech</ref>
== Sana'a ==
Schulmeister ya buga wasa a gasar ''Czech First League'' tare da kulob din garinsu, Sigma Olomouc.
Schulmeister ya koma ƙungiyar Heracles Almelo ta ƙasar[[Holand]] a lokacin bazara na 2008, tare da tsohon abokin wasansa Sigma Lukáš Bajer . Schulmeister ya yi wasa sosai har ya ci gaba da zama tare da Heracles, yayin da Bajer ya tilasta masa komawa Sigma.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
aqxohrqrg1n1mbv1mm5rgik7m2vk525
831537
831536
2026-05-07T07:05:45Z
Uncle Bash007
9891
831537
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Vojtěch Schulmeister''' (an haife shi 9 Satumba 1983) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwararren ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na Czech wanda ke taka leda a matsayin ɗan wasan gaba na FK Velká Bystřice.<ref>Vojtěch Schulmeister – Czech First League statistics at Fotbal DNES (in Czech</ref>
== Sana'a ==
Schulmeister ya buga wasa a gasar ''Czech First League'' tare da kulob din garinsu, Sigma Olomouc.
Schulmeister ya koma ƙungiyar Heracles Almelo ta ƙasar[[Holand]] a lokacin bazara na 2008, tare da tsohon abokin wasansa Sigma Lukáš Bajer . Schulmeister ya yi wasa sosai har ya ci gaba da zama tare da Heracles, yayin da Bajer ya tilasta masa komawa Sigma.
{{stub}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
16ech8jre7u6jlvttau06r35kcd9my9
Wasiu Taiwo
0
149658
831408
2026-05-07T03:27:52Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1332260803|Wasiu Taiwo]]"
831408
wikitext
text/x-wiki
'''Wasiu Taiwo''' (an haife shi a ranar 1 ga Oktoba 1976 a [[Lagos (birni)|Legas]] ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne [[Ɗan Nijeriya|na Najeriya]] wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa na ƙarshe a Shooting Stars SC.
== Aikin kulob ==
Taiwo ya buga ƙwallon ƙafa a [[Holand|ƙasar Netherlands]] tsawon shekaru 10, bayan haka ya buga wasa a [[Austriya|ƙasar Austria]] na tsawon shekara ɗaya. Ya fara aikinsa a Shooting Stars FC A lokacin bazara na shekarar 2008, ya ƙaura daga ƙasar Austria zuwa Shooting Stars SC inda ya sake haɗuwa da tsohon abokin wasansa [[Edith Agoye]] .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Taiwo ya buga wasanni da dama a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Najeriya . Ya zura kwallaye a wasansa na farko, a gasar cin kofin Amurka da Amurka a shekarar 1995. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
r6vcz044d2uxcdh63rtns28mbwroo51
831409
831408
2026-05-07T03:28:47Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1332260803|Wasiu Taiwo]]"
831409
wikitext
text/x-wiki
'''Wasiu Taiwo''' (an haife shi a ranar 1 ga Oktoba 1976 a [[Lagos (birni)|Legas]] ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne [[Ɗan Nijeriya|na Najeriya]] wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa na ƙarshe a Shooting Stars SC.<ref>Solaja, Kunle (10 February 2011). "Ehiosun is 58th scoring debutant". Supersport.com. Retrieved 24 August 2019.</ref>
== Aikin kulob ==
Taiwo ya buga ƙwallon ƙafa a [[Holand|ƙasar Netherlands]] tsawon shekaru 10, bayan haka ya buga wasa a [[Austriya|ƙasar Austria]] na tsawon shekara ɗaya. Ya fara aikinsa a Shooting Stars FC A lokacin bazara na shekarar 2008, ya ƙaura daga ƙasar Austria zuwa Shooting Stars SC inda ya sake haɗuwa da tsohon abokin wasansa [[Edith Agoye]] .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Taiwo ya buga wasanni da dama a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Najeriya . Ya zura kwallaye a wasansa na farko, a gasar cin kofin Amurka da Amurka a shekarar 1995. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
ei5si6saap8wyobqzafktwr5cgkb0l5
831410
831409
2026-05-07T03:29:06Z
Sardeeq
39275
831410
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Wasiu Taiwo''' (an haife shi a ranar 1 ga Oktoba 1976 a [[Lagos (birni)|Legas]] ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa]] ne [[Ɗan Nijeriya|na Najeriya]] wanda ya yi ritaya wanda ya buga wasa na ƙarshe a Shooting Stars SC.<ref>Solaja, Kunle (10 February 2011). "Ehiosun is 58th scoring debutant". Supersport.com. Retrieved 24 August 2019.</ref>
== Aikin kulob ==
Taiwo ya buga ƙwallon ƙafa a [[Holand|ƙasar Netherlands]] tsawon shekaru 10, bayan haka ya buga wasa a [[Austriya|ƙasar Austria]] na tsawon shekara ɗaya. Ya fara aikinsa a Shooting Stars FC A lokacin bazara na shekarar 2008, ya ƙaura daga ƙasar Austria zuwa Shooting Stars SC inda ya sake haɗuwa da tsohon abokin wasansa [[Edith Agoye]] .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Taiwo ya buga wasanni da dama a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Najeriya . Ya zura kwallaye a wasansa na farko, a gasar cin kofin Amurka da Amurka a shekarar 1995. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1976]]
fxujm88mynhjon001juzcwu4em7td0j
Jahri Valentijn
0
149659
831411
2026-05-07T03:29:53Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318871941|Jahri Valentijn]]"
831411
wikitext
text/x-wiki
'''Jahriziño Winston Valentijn''' (an haife shi 2 Disamba 1984 a [[Paramaribo]], [[Suriname]] <ref>{{Cite web |title=Jahrizino Valentijn |url=https://www.facebook.com/jahrizino.valentijn |access-date=2012-12-02 |publisher=Facebook |language=Dutch}}</ref> ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland wanda a halin yanzu yake bugawa FC Lienden wasa .
== Rayuwa ==
Valentijn mai tsaron gida ne wanda aka haife shi a [[Paramaribo]] kuma ya tashi a Amsterdam. <ref>{{Cite web |title=Jahrizino Valentijn traint weer bij Haaglandia, zijn verhaal |url=http://site187.primosite.com/PrimoSite/show.do?ctx=145832,121261,336355 |access-date=2009-01-27 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
=== Sana'a ===
Ya fara buga ƙwallon ƙafa ta farko a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙwararru, yana cikin ƙungiyar FC Utrecht a kakar wasa ta 2006-07. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
ea6qhpnwk33h215u59mctp2ec1r21q3
831412
831411
2026-05-07T03:30:14Z
Sardeeq
39275
831412
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Jahriziño Winston Valentijn''' (an haife shi 2 Disamba 1984 a [[Paramaribo]], [[Suriname]] <ref>{{Cite web |title=Jahrizino Valentijn |url=https://www.facebook.com/jahrizino.valentijn |access-date=2012-12-02 |publisher=Facebook |language=Dutch}}</ref> ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland wanda a halin yanzu yake bugawa FC Lienden wasa .
== Rayuwa ==
Valentijn mai tsaron gida ne wanda aka haife shi a [[Paramaribo]] kuma ya tashi a Amsterdam. <ref>{{Cite web |title=Jahrizino Valentijn traint weer bij Haaglandia, zijn verhaal |url=http://site187.primosite.com/PrimoSite/show.do?ctx=145832,121261,336355 |access-date=2009-01-27 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
=== Sana'a ===
Ya fara buga ƙwallon ƙafa ta farko a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙwararru, yana cikin ƙungiyar FC Utrecht a kakar wasa ta 2006-07. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1984]]
nww16e8se4mdnkz07ssgihqarogokl7
Kirista Tshimanga Kabeya
0
149660
831413
2026-05-07T03:31:03Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1265464412|Christian Tshimanga Kabeya]]"
831413
wikitext
text/x-wiki
'''Christian Tshimanga Kabeya''' (an haife shi a ranar 16 ga Yuni 1987) ɗan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Beljik|ƙasar Belgium]] . Ya fara aikinsa a Aston Villa, yana buga wasan ƙarshe na gasar cin kofin matasa ta FA ta 2004. Daga baya ya koma AGOVV Apeldoorn a gasar Eerste Divisie (na biyu) ta ƙwallon ƙafa ta ƙasar Holland, amma ya bar ƙungiyar a shekarar 2009 bayan shekaru biyu. Ya koma Ingila, ya buga wa ƙungiyar Heath Hayes wasa.
== Sana'a ==
An haifi Kabeya a Kinshasa, Zaire, kuma ya fara wasansa na wasa da KSK Ronse kafin ya koma ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Belgium Excelsior Mouscron nan take. Ba da daɗewa ba sha'awar matashin mai hazaka ta fara ƙaruwa, kuma Aston Villa ta shiga cikin jerin ƙungiyoyi masu ban sha'awa, suna ƙoƙarin kama Kabeya a kan yarjejeniyar tallafin karatu. Da farko wannan ya gaza, amma bayan 'yan watanni kaɗan, Kabeya ya zaɓi ya sanya hannu don Villa. Daga ƙarshe ya sanya hannu kan kwangilar a watan Yulin 2003.
Bayan kakar wasa mai kyau ta buɗewa a makarantar, Kabeya ta taimaka wa Aston Villa zuwa wasan ƙarshe na gasar cin kofin matasa ta FA ta 2003-04, duk da rashin nasara a hannun ƙungiyar [[Middlesbrough FC|Middlesbrough]] mai ƙwarewa sosai.
A watan Disamba na 2006, [[Aston Villa FC|Aston Villa]] ta kore shi daga aiki, aka kuma daure shi na tsawon watanni hudu saboda satar £5,000 daga wani abokin wasa. <ref>{{Cite web |date=December 2006 |title=Villa player jailed for £5,000 theft |url=http://www.birminghammail.co.uk/news/local-news/villa-player-jailed-for-5000-theft-28983 |access-date=12 August 2017 |website=Birmingham Mail}}</ref>
A ɓangaren ƙasa da ƙasa, Kabeya (duk da cewa an haife ta a Jamhuriyar Dimokuraɗiyyar Kongo) ta wakilci ƙasar Belgium a matakin 'yan ƙasa da shekara 16, 'yan ƙasa da shekara 17, 'yan ƙasa da shekara 18 da kuma 'yan ƙasa da shekara 19.
Daga baya ya sanya hannu a AGOVV Apeldoorn, <ref>{{Cite web |title=Christian Tshimanga Kabeya |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler.htm?dbid=55704&typeofpage=84137 |access-date=23 October 2009 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref> amma aka sake shi a shekarar 2009. Daga baya ya buga wa kulob din Midland Alliance Heath Hayes wasa.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
59ziamf198nuxbo3dtd4oezv329z2nf
831414
831413
2026-05-07T03:31:20Z
Sardeeq
39275
831414
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Christian Tshimanga Kabeya''' (an haife shi a ranar 16 ga Yuni 1987) ɗan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Beljik|ƙasar Belgium]] . Ya fara aikinsa a Aston Villa, yana buga wasan ƙarshe na gasar cin kofin matasa ta FA ta 2004. Daga baya ya koma AGOVV Apeldoorn a gasar Eerste Divisie (na biyu) ta ƙwallon ƙafa ta ƙasar Holland, amma ya bar ƙungiyar a shekarar 2009 bayan shekaru biyu. Ya koma Ingila, ya buga wa ƙungiyar Heath Hayes wasa.
== Sana'a ==
An haifi Kabeya a Kinshasa, Zaire, kuma ya fara wasansa na wasa da KSK Ronse kafin ya koma ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Belgium Excelsior Mouscron nan take. Ba da daɗewa ba sha'awar matashin mai hazaka ta fara ƙaruwa, kuma Aston Villa ta shiga cikin jerin ƙungiyoyi masu ban sha'awa, suna ƙoƙarin kama Kabeya a kan yarjejeniyar tallafin karatu. Da farko wannan ya gaza, amma bayan 'yan watanni kaɗan, Kabeya ya zaɓi ya sanya hannu don Villa. Daga ƙarshe ya sanya hannu kan kwangilar a watan Yulin 2003.
Bayan kakar wasa mai kyau ta buɗewa a makarantar, Kabeya ta taimaka wa Aston Villa zuwa wasan ƙarshe na gasar cin kofin matasa ta FA ta 2003-04, duk da rashin nasara a hannun ƙungiyar [[Middlesbrough FC|Middlesbrough]] mai ƙwarewa sosai.
A watan Disamba na 2006, [[Aston Villa FC|Aston Villa]] ta kore shi daga aiki, aka kuma daure shi na tsawon watanni hudu saboda satar £5,000 daga wani abokin wasa. <ref>{{Cite web |date=December 2006 |title=Villa player jailed for £5,000 theft |url=http://www.birminghammail.co.uk/news/local-news/villa-player-jailed-for-5000-theft-28983 |access-date=12 August 2017 |website=Birmingham Mail}}</ref>
A ɓangaren ƙasa da ƙasa, Kabeya (duk da cewa an haife ta a Jamhuriyar Dimokuraɗiyyar Kongo) ta wakilci ƙasar Belgium a matakin 'yan ƙasa da shekara 16, 'yan ƙasa da shekara 17, 'yan ƙasa da shekara 18 da kuma 'yan ƙasa da shekara 19.
Daga baya ya sanya hannu a AGOVV Apeldoorn, <ref>{{Cite web |title=Christian Tshimanga Kabeya |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler.htm?dbid=55704&typeofpage=84137 |access-date=23 October 2009 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref> amma aka sake shi a shekarar 2009. Daga baya ya buga wa kulob din Midland Alliance Heath Hayes wasa.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
7e22lcafuzdar163dqpmj0neqp33mv4
831535
831414
2026-05-07T07:03:00Z
Uncle Bash007
9891
patrolled✅
831535
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Christian Tshimanga Kabeya''' (an haife shi a ranar 16 ga Yuni 1987) ɗan ƙwallon ƙafa ne ɗan [[Beljik|ƙasar Belgium]]. Ya fara taka leda a [[Aston Villa FC]], yana buga wasan ƙarshe na gasar cin kofin matasa ta FA ta 2004. Daga baya ya koma AGOVV Apeldoorn a gasar Eerste Divisie (na biyu) ta ƙwallon ƙafa ta ƙasar Holland, amma ya bar ƙungiyar a shekarar 2009 bayan shekaru biyu. Ya koma Ingila, ya buga wa ƙungiyar Heath Hayes wasa.
== Sana'a ==
An haifi Kabeya a Kinshasa, Zaire, kuma ya fara wasansa na wasa da KSK Ronse kafin ya koma ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Belgium Excelsior Mouscron nan take. Ba da daɗewa ba sha'awar matashin mai hazaka ta fara ƙaruwa, kuma Aston Villa ta shiga cikin jerin ƙungiyoyi masu ban sha'awa, suna ƙoƙarin kama Kabeya a kan yarjejeniyar tallafin karatu. Da farko wannan ya gaza, amma bayan 'yan watanni kaɗan, Kabeya ya zaɓi ya sanya hannu don Villa. Daga ƙarshe ya sanya hannu kan kwangilar a watan Yulin 2003.
Bayan kakar wasa mai kyau ta buɗewa a makarantar, Kabeya ta taimaka wa Aston Villa zuwa wasan ƙarshe na gasar cin kofin matasa ta FA ta 2003-04, duk da rashin nasara a hannun ƙungiyar [[Middlesbrough FC|Middlesbrough]] mai ƙwarewa sosai.
A watan Disamba na 2006, [[Aston Villa FC|Aston Villa]] ta kore shi daga aiki, aka kuma daure shi na tsawon watanni hudu saboda satar £5,000 daga wani abokin wasa. <ref>{{Cite web |date=December 2006 |title=Villa player jailed for £5,000 theft |url=http://www.birminghammail.co.uk/news/local-news/villa-player-jailed-for-5000-theft-28983 |access-date=12 August 2017 |website=Birmingham Mail}}</ref>
A ɓangaren ƙasa da ƙasa, Kabeya (duk da cewa an haife ta a Jamhuriyar Dimokuraɗiyyar Kongo) ta wakilci ƙasar Belgium a matakin 'yan ƙasa da shekara 16, 'yan ƙasa da shekara 17, 'yan ƙasa da shekara 18 da kuma 'yan ƙasa da shekara 19.
Daga baya ya sanya hannu a AGOVV Apeldoorn, <ref>{{Cite web |title=Christian Tshimanga Kabeya |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler.htm?dbid=55704&typeofpage=84137 |access-date=23 October 2009 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref> amma aka sake shi a shekarar 2009. Daga baya ya buga wa kulob din Midland Alliance Heath Hayes wasa.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
04fidiia3eaker7ut0evgu3e38zlef3
Renee Troost
0
149661
831416
2026-05-07T03:32:03Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318872543|Renee Troost]]"
831416
wikitext
text/x-wiki
'''Renee Gerard Japp Troost''' (an haife ta a ranar 6 ga Yuni 1988) ƙwararriyar 'yar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar Holland wadda ke buga wasa a matsayin mai tsaron baya na tsakiya ga Rijnsburgse Boys a ƙungiyar Topklasse ta ƙasar Holland. Ya taɓa bugawa a ƙungiyar Almere City, AGOVV Apeldoorn da Breiðablik . [1] [2] [3]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
cb5e1n3l2kwq0b0u5x1wskx69tqbw81
831419
831416
2026-05-07T03:33:16Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318872543|Renee Troost]]"
831419
wikitext
text/x-wiki
'''Renee Gerard Japp Troost''' (an haife ta a ranar 6 ga Yuni 1988) ƙwararriyar 'yar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar Holland wadda ke buga wasa a matsayin mai tsaron baya na tsakiya ga Rijnsburgse Boys a ƙungiyar Topklasse ta ƙasar Holland. Ya taɓa bugawa a ƙungiyar Almere City, AGOVV Apeldoorn da Breiðablik . [1] [2] [3]<ref>"Renee Gerard J. Troost" (in Icelandic). KSÍ.is. Retrieved 26 July 2013.</ref><ref>Renee Troost at Soccerway</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
47bab6n5je2pidr250xngdzip36z1gy
831421
831419
2026-05-07T03:33:31Z
Sardeeq
39275
831421
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Renee Gerard Japp Troost''' (an haife ta a ranar 6 ga Yuni 1988) ƙwararriyar 'yar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar Holland wadda ke buga wasa a matsayin mai tsaron baya na tsakiya ga Rijnsburgse Boys a ƙungiyar Topklasse ta ƙasar Holland. Ya taɓa bugawa a ƙungiyar Almere City, AGOVV Apeldoorn da Breiðablik . [1] [2] [3]<ref>"Renee Gerard J. Troost" (in Icelandic). KSÍ.is. Retrieved 26 July 2013.</ref><ref>Renee Troost at Soccerway</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
k57kj4517cxsfdhsdqmqvlnigrg0fay
831531
831421
2026-05-07T06:36:51Z
Uncle Bash007
9891
831531
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Renee Gerard Japp Troost''' (an haife ta a ranar 6 ga Yuni 1988) ƙwararriyar 'yar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Holand]] wadda ke buga wasa a matsayin mai tsaron baya na tsakiya ga Rijnsburgse Boys a ƙungiyar Topklasse ta ƙasar Holland. Ya taɓa bugawa a ƙungiyar Almere City, AGOVV Apeldoorn da Breiðablik.<ref>"Renee Gerard J. Troost" (in Icelandic). KSÍ.is. Retrieved 26 July 2013.</ref><ref>Renee Troost at Soccerway</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
slli058dcu3np9me4ctswda6z3wuluy
831532
831531
2026-05-07T06:37:07Z
Uncle Bash007
9891
831532
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Renee Gerard Japp Troost''' (an haife ta a ranar 6 ga Yuni 1988) ƙwararriyar 'yar ƙwallon ƙafa ce ta ƙasar [[Holand]] wadda ke buga wasa a matsayin mai tsaron baya na tsakiya ga Rijnsburgse Boys a ƙungiyar Topklasse ta ƙasar Holland. Ya taɓa bugawa a ƙungiyar Almere City, AGOVV Apeldoorn da Breiðablik.<ref>"Renee Gerard J. Troost" (in Icelandic). KSÍ.is. Retrieved 26 July 2013.</ref><ref>Renee Troost at Soccerway</ref><ref>{{cite web |title=Profile |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler.htm?dbid=57529&typeofpage=84137 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
9r48ymu4xylcspkgqyste4cos22kwci
André Todescato
0
149662
831423
2026-05-07T03:34:03Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1322211048|André Todescato]]"
831423
wikitext
text/x-wiki
'''André Todescato''' (an haife shi a ranar 21 ga Oktoba, 1982) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Brazil. Yana kuma da fasfo na Italiya .
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{Soccerway|29667}}
* André Todescato at WorldFootball.net
* [https://www.dailymotion.com/video/x2ip6q_andre-todescato-lateral-esquerdo-du_sport Profile at dailymotion.com]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
fbc0x8sz3b2mncqtlcec93y9zwxj2y7
831425
831423
2026-05-07T03:34:24Z
Sardeeq
39275
831425
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''André Todescato''' (an haife shi a ranar 21 ga Oktoba, 1982) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Brazil. Yana kuma da fasfo na Italiya .
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{Soccerway|29667}}
* André Todescato at WorldFootball.net
* [https://www.dailymotion.com/video/x2ip6q_andre-todescato-lateral-esquerdo-du_sport Profile at dailymotion.com]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
c1awfwepobnb32gz37urau2d8j2b0od
831530
831425
2026-05-07T06:35:46Z
Uncle Bash007
9891
831530
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''André Todescato''' (an haife shi a ranar 21 ga Oktoba, 1982) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Brazil. Yana kuma da fasfo na Italiya.
{{stub}}
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{Soccerway|29667}}
* André Todescato at WorldFootball.net
* [https://www.dailymotion.com/video/x2ip6q_andre-todescato-lateral-esquerdo-du_sport Profile at dailymotion.com]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
te1vtos3hevtecwz3rk9o6tplw7537a
831533
831530
2026-05-07T06:38:02Z
Uncle Bash007
9891
patrolled✅
831533
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''André Todescato''' (an haife shi a ranar 21 ga Oktoba, 1982) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Brazil. Yana kuma da fasfo na Italiya.
{{stub}}
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{Soccerway|29667}}
* André Todescato at WorldFootball.net
* [https://www.dailymotion.com/video/x2ip6q_andre-todescato-lateral-esquerdo-du_sport Profile at dailymotion.com]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
g955uqso5ho5rlpwjtay41lsdbgnfmf
Alex Titton
0
149663
831428
2026-05-07T03:35:11Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1261206992|Alex Titton]]"
831428
wikitext
text/x-wiki
'''Alex Paaschen Titton''' (an haife shi Satumba 25, 1990) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Brazil .
== Sana'a ==
=== Brazil ===
Titton ya shiga makarantar matasa ta ƙungiyar Grêmio ta Brazil, wacce ya buga wasa da ita tsawon shekaru biyar, kafin ya koma makarantar abokan hamayyarsu ta Internacional a shekarar 2007. Ya fara aikinsa na ƙwararru a shekarar 2008 a São José na Campeonato Brasileiro Série D, yana buga wasa na tsawon shekaru biyu ga ƙungiyar.
=== Amurka ===
A lokacin da yake Ingila a wani gwaji da Tottenham Hotspur, Titton ya haɗu da kocin AC St. Louis Claude Anelka, wanda ya gayyace shi ya gwada ƙungiyar USSF Division 2 Professional League . Ya sanya hannu da St. Louis a watan Fabrairun 2010, [1] kuma ya fara bugawa ƙungiyar wasa a ranar 17 ga Afrilu, 2010, a wasan da suka yi da Austin Aztex . [2]
A watan Agusta na 2011 ya sanya hannu a kulob din AGOVV Apeldoorn na kasar Holland amma ya bar kulob din cikin watanni biyu
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
9tc8ijyngzla1ajuvridf2qbstspqkz
831431
831428
2026-05-07T03:36:09Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1261206992|Alex Titton]]"
831431
wikitext
text/x-wiki
'''Alex Paaschen Titton''' (an haife shi Satumba 25, 1990) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Brazil.<ref>AC St. Louis signs four players</ref><ref>Official Match Information". Retrieved 2012-07-27.</ref>
== Sana'a ==
=== Brazil ===
Titton ya shiga makarantar matasa ta ƙungiyar Grêmio ta Brazil, wacce ya buga wasa da ita tsawon shekaru biyar, kafin ya koma makarantar abokan hamayyarsu ta Internacional a shekarar 2007. Ya fara aikinsa na ƙwararru a shekarar 2008 a São José na Campeonato Brasileiro Série D, yana buga wasa na tsawon shekaru biyu ga ƙungiyar.
=== Amurka ===
A lokacin da yake Ingila a wani gwaji da Tottenham Hotspur, Titton ya haɗu da kocin AC St. Louis Claude Anelka, wanda ya gayyace shi ya gwada ƙungiyar USSF Division 2 Professional League . Ya sanya hannu da St. Louis a watan Fabrairun 2010, [1] kuma ya fara bugawa ƙungiyar wasa a ranar 17 ga Afrilu, 2010, a wasan da suka yi da Austin Aztex . [2]
A watan Agusta na 2011 ya sanya hannu a kulob din AGOVV Apeldoorn na kasar Holland amma ya bar kulob din cikin watanni biyu
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
ia6jh80vcntdiywnnk9f6ur72abut0m
831433
831431
2026-05-07T03:36:27Z
Sardeeq
39275
831433
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Alex Paaschen Titton''' (an haife shi Satumba 25, 1990) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Brazil.<ref>AC St. Louis signs four players</ref><ref>Official Match Information". Retrieved 2012-07-27.</ref>
== Sana'a ==
=== Brazil ===
Titton ya shiga makarantar matasa ta ƙungiyar Grêmio ta Brazil, wacce ya buga wasa da ita tsawon shekaru biyar, kafin ya koma makarantar abokan hamayyarsu ta Internacional a shekarar 2007. Ya fara aikinsa na ƙwararru a shekarar 2008 a São José na Campeonato Brasileiro Série D, yana buga wasa na tsawon shekaru biyu ga ƙungiyar.
=== Amurka ===
A lokacin da yake Ingila a wani gwaji da Tottenham Hotspur, Titton ya haɗu da kocin AC St. Louis Claude Anelka, wanda ya gayyace shi ya gwada ƙungiyar USSF Division 2 Professional League . Ya sanya hannu da St. Louis a watan Fabrairun 2010, [1] kuma ya fara bugawa ƙungiyar wasa a ranar 17 ga Afrilu, 2010, a wasan da suka yi da Austin Aztex . [2]
A watan Agusta na 2011 ya sanya hannu a kulob din AGOVV Apeldoorn na kasar Holland amma ya bar kulob din cikin watanni biyu
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
lf671fbkivvsvkmvv9tjni8s47xanaq
831528
831433
2026-05-07T06:33:57Z
Uncle Bash007
9891
/* Amurka */
831528
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Alex Paaschen Titton''' (an haife shi Satumba 25, 1990) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Brazil.
== Sana'a ==
=== Brazil ===
Titton ya shiga makarantar matasa ta ƙungiyar Grêmio ta Brazil, wacce ya buga wasa da ita tsawon shekaru biyar, kafin ya koma makarantar abokan hamayyarsu ta Internacional a shekarar 2007. Ya fara aikinsa na ƙwararru a shekarar 2008 a São José na Campeonato Brasileiro Série D, yana buga wasa na tsawon shekaru biyu ga ƙungiyar.
=== Amurka ===
A lokacin da yake Ingila a wani gwaji da Tottenham Hotspur, Titton ya haɗu da kocin AC St. Louis Claude Anelka, wanda ya gayyace shi ya gwada ƙungiyar USSF Division 2 Professional League.<ref>[http://www.globe-democrat.com/news/2010/feb/18/ac-st-louis-signs-four-players-roster-now-stands-1/ AC St. Louis signs four players]{{dead link|date=June 2017|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> Ya sanya hannu da St. Louis a watan Fabrairun 2010, kuma ya fara bugawa ƙungiyar wasa a ranar 17 ga Afrilu, 2010, a wasan da suka yi da Austin Aztex.<ref>{{Cite web |title=Official Match Information |url=http://ussf.demosphere.com/scripts/runisa.dll?M2:gp::73193+Elements/Display+E+47107+Stats/+1634149 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20120727034811/http://ussf.demosphere.com/stats/2010/1634149.html |archive-date=2012-07-27 |access-date=2012-07-27}}</ref>
A watan Agusta na 2011 ya sanya hannu a kulob din AGOVV Apeldoorn na kasar Holland amma ya bar kulob din cikin watanni biyu
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
7k69ypjp5vbgd8nsd6n6i95ebrl8i0e
831529
831528
2026-05-07T06:34:15Z
Uncle Bash007
9891
patrolled✅
831529
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Alex Paaschen Titton''' (an haife shi Satumba 25, 1990) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Brazil.
== Sana'a ==
=== Brazil ===
Titton ya shiga makarantar matasa ta ƙungiyar Grêmio ta Brazil, wacce ya buga wasa da ita tsawon shekaru biyar, kafin ya koma makarantar abokan hamayyarsu ta Internacional a shekarar 2007. Ya fara aikinsa na ƙwararru a shekarar 2008 a São José na Campeonato Brasileiro Série D, yana buga wasa na tsawon shekaru biyu ga ƙungiyar.
=== Amurka ===
A lokacin da yake Ingila a wani gwaji da Tottenham Hotspur, Titton ya haɗu da kocin AC St. Louis Claude Anelka, wanda ya gayyace shi ya gwada ƙungiyar USSF Division 2 Professional League.<ref>[http://www.globe-democrat.com/news/2010/feb/18/ac-st-louis-signs-four-players-roster-now-stands-1/ AC St. Louis signs four players]{{dead link|date=June 2017|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> Ya sanya hannu da St. Louis a watan Fabrairun 2010, kuma ya fara bugawa ƙungiyar wasa a ranar 17 ga Afrilu, 2010, a wasan da suka yi da Austin Aztex.<ref>{{Cite web |title=Official Match Information |url=http://ussf.demosphere.com/scripts/runisa.dll?M2:gp::73193+Elements/Display+E+47107+Stats/+1634149 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20120727034811/http://ussf.demosphere.com/stats/2010/1634149.html |archive-date=2012-07-27 |access-date=2012-07-27}}</ref>
A watan Agusta na 2011 ya sanya hannu a kulob din AGOVV Apeldoorn na kasar Holland amma ya bar kulob din cikin watanni biyu.<ref>[http://www.elfvoetbal.nl/nieuws/142975_agovv-zwaait-twee-buitenlandse-aanwinsten-alweer-uit AGOVV zwaait twee buitenlandse aanwinsten alweer uit], ELF Voetbal, 30 September 2011</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
bvovef60tnrc3u9qo1lcgg3miuxmc9m
Gieljan Tissingh
0
149664
831436
2026-05-07T03:37:16Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318866724|Gieljan Tissingh]]"
831436
wikitext
text/x-wiki
'''Gieljan Tissingh''' (an haife shi a ranar 19 ga Afrilu 1990 a Nunspeet ) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ke buga wasa a matsayin ɗan wasan baya na tsakiya . A halin yanzu ba shi da kulob bayan ya taɓa bugawa a baya a FC Zwolle, AGOVV Apeldoorn da FC Oss .
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* [http://www.vi.nl/spelers/carriere/gieljan-tissingh.htm Bayanin Voetbal na Ƙasa da Ƙasa] {{In lang|nl}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
80ha3uy46ngezb6hp2ilr5441mpytwo
831438
831436
2026-05-07T03:37:33Z
Sardeeq
39275
831438
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Gieljan Tissingh''' (an haife shi a ranar 19 ga Afrilu 1990 a Nunspeet ) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ke buga wasa a matsayin ɗan wasan baya na tsakiya . A halin yanzu ba shi da kulob bayan ya taɓa bugawa a baya a FC Zwolle, AGOVV Apeldoorn da FC Oss .
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* [http://www.vi.nl/spelers/carriere/gieljan-tissingh.htm Bayanin Voetbal na Ƙasa da Ƙasa] {{In lang|nl}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
81qemyxww844ngojvnngvkck980mqpk
Martijn Thomassen
0
149665
831440
2026-05-07T03:38:06Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318866931|Martijn Thomassen]]"
831440
wikitext
text/x-wiki
'''Martijn Thomassen''' (an haife shi a ranar 6 ga Yuni 1990 a Geldrop ) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ke buga wasa a matsayin mai tsaron baya . Ya taɓa bugawa AGOVV Apeldoorn da FC Eindhoven . A halin yanzu ba shi da kulob.
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{In lang|nl}} [http://www.vi.nl/Spelers/Speler.htm?season=393&viewid=50&dbid=69140&typeofpage=84137 Voetbal International]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
tudhqjwglfa0tavs7en5vpgpo63wunr
831441
831440
2026-05-07T03:38:21Z
Sardeeq
39275
831441
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Martijn Thomassen''' (an haife shi a ranar 6 ga Yuni 1990 a Geldrop ) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ke buga wasa a matsayin mai tsaron baya . Ya taɓa bugawa AGOVV Apeldoorn da FC Eindhoven . A halin yanzu ba shi da kulob.
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{In lang|nl}} [http://www.vi.nl/Spelers/Speler.htm?season=393&viewid=50&dbid=69140&typeofpage=84137 Voetbal International]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
cdydrvlxaz05ljqqduk6pbm7yfniso4
831517
831441
2026-05-07T05:59:22Z
Uncle Bash007
9891
patrolled✅
831517
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Martijn Thomassen''' (an haife shi a ranar 6 ga Yuni 1990 a Geldrop) ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne ɗan ƙasar Holland wanda ke buga wasa a matsayin mai tsaron baya. Ya taɓa bugawa AGOVV Apeldoorn da FC Eindhoven. A halin yanzu ba shi da kulob.
== Hanyoyin haɗi na waje ==
{{stub}}
* {{In lang|nl}} [http://www.vi.nl/Spelers/Speler.htm?season=393&viewid=50&dbid=69140&typeofpage=84137 Voetbal International]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
32694d5b0wjhvgfzu2g2wg0lb7ud4fj
Joost Terol
0
149666
831445
2026-05-07T03:39:13Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1265697935|Joost Terol]]"
831445
wikitext
text/x-wiki
'''Joost Terol''' (an haife shi a ranar 1 ga Fabrairu 1980) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai tsaran raga|mai tsaron gida]] .
== Aikin kulob ==
An haife shi a Leiden, Terol ya fara aiki a SJC inda ya shiga ƙungiyar farko yana ɗan shekara 16 yana buga wasa a Tweede Klasse . Lokacin da ya daina karatun CIOS, ya shiga aikin soja kuma ya daina buga ƙwallon ƙafa. Ya yi aiki a Kosovo a matsayin wani ɓangare na Bataliya ta 13 ta Sojoji . A shekara ta 2001, ya fara bugawa a Hoofdklasse don VV Noordwijk .
A matsayinsa na ɗan wasan ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa ta Netherlands, FC Utrecht ta yi masa bincike, inda daga baya ya buga wasanni uku. Shi ne mai tsaron gida na baya bayan René Ponk na tsawon kakar wasa ɗaya da rabi, bayan haka ya zama mai tsaron gida na farko Utrecht a farkon 2005. Ya fara buga wasa a matsayin ƙwararren ɗan wasa a ranar 26 ga Oktoba 2003 a wasan da suka tashi 2-2 da FC Twente, lokacin da ya shigo don neman raunin da ya samu bayan mintuna 43.
Tun daga lokacin bazara na 2005, ya rasa matsayinsa na farko ga mai tsaron gidan Guadeloupe Franck Grandel, wanda aka sanya masa hannu daga ƙungiyar Troyes AC ta Faransa. Bayan kurakurai da dama daga Grandel, ya sake samun matsayinsa na farko. Terol ya rattaba hannu da Sparta Rotterdam kafin kakar wasa ta 2006–07, kafin ya buga wasa a Girka da Cyprus. Bayan Cyprus ya koma Netherlands don bugawa AGOVV Apeldoorn wasa. A ranar 24 ga Yuni 2009, De Graafschap ya sanar da cewa sun sayi Terol a matsayin wanda zai maye gurbin Erik Heijblok wanda ya tafi AZ . Tare da De Graafschap, ya sami matsayi zuwa Eredivisie a kakar wasa ta farko, bayan haka aka ba shi lada da tsawaita kwantiragi na shekara guda. A lokacin bazara na 2013 an bar shi ba tare da kulob ba. A watan Janairun 2014, ya sanya hannu da kulob din [[Royal Antwerp]] na Belgium har zuwa karshen kakar wasa ta 2013–14.
A tsakiyar shekarar 2014, Terol ya zama kocin mai tsaron gida a VV Katwijk . Ya yi murabus daga mukamin a watan Disamba na 2017.
== Daraja ==
'''Utrecht'''
* Kofin KNVB : 2003–04
* Garkuwar Johan Cruyff : 2004
'''De Graafschap'''
* Eerste Divisie : 2009-10
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1980]]
hm3mlznfhbob1ceh4h92sp96qxs9n17
831449
831445
2026-05-07T03:40:22Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1265697935|Joost Terol]]"
831449
wikitext
text/x-wiki
'''Joost Terol''' (an haife shi a ranar 1 ga Fabrairu 1980) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai tsaran raga|mai tsaron gida]] .<ref>"Monoloog: Joost Terol". ''Voetbal International'' (in Dutch). 25 August 2004. Retrieved 30 December 2020.</ref><ref>van Laar, Matthijs (14 May 2010). "Terol gaat in op aanbieding De Graafschap en blijft een jaar langer". ''voetbalzone.nl'' (in Dutch). Retrieved 30 December 2020.</ref>
== Aikin kulob ==
An haife shi a Leiden, Terol ya fara aiki a SJC inda ya shiga ƙungiyar farko yana ɗan shekara 16 yana buga wasa a Tweede Klasse . Lokacin da ya daina karatun CIOS, ya shiga aikin soja kuma ya daina buga ƙwallon ƙafa. Ya yi aiki a Kosovo a matsayin wani ɓangare na Bataliya ta 13 ta Sojoji . A shekara ta 2001, ya fara bugawa a Hoofdklasse don VV Noordwijk .
A matsayinsa na ɗan wasan ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa ta Netherlands, FC Utrecht ta yi masa bincike, inda daga baya ya buga wasanni uku. Shi ne mai tsaron gida na baya bayan René Ponk na tsawon kakar wasa ɗaya da rabi, bayan haka ya zama mai tsaron gida na farko Utrecht a farkon 2005. Ya fara buga wasa a matsayin ƙwararren ɗan wasa a ranar 26 ga Oktoba 2003 a wasan da suka tashi 2-2 da FC Twente, lokacin da ya shigo don neman raunin da ya samu bayan mintuna 43.
Tun daga lokacin bazara na 2005, ya rasa matsayinsa na farko ga mai tsaron gidan Guadeloupe Franck Grandel, wanda aka sanya masa hannu daga ƙungiyar Troyes AC ta Faransa. Bayan kurakurai da dama daga Grandel, ya sake samun matsayinsa na farko. Terol ya rattaba hannu da Sparta Rotterdam kafin kakar wasa ta 2006–07, kafin ya buga wasa a Girka da Cyprus. Bayan Cyprus ya koma Netherlands don bugawa AGOVV Apeldoorn wasa. A ranar 24 ga Yuni 2009, De Graafschap ya sanar da cewa sun sayi Terol a matsayin wanda zai maye gurbin Erik Heijblok wanda ya tafi AZ . Tare da De Graafschap, ya sami matsayi zuwa Eredivisie a kakar wasa ta farko, bayan haka aka ba shi lada da tsawaita kwantiragi na shekara guda. A lokacin bazara na 2013 an bar shi ba tare da kulob ba. A watan Janairun 2014, ya sanya hannu da kulob din [[Royal Antwerp]] na Belgium har zuwa karshen kakar wasa ta 2013–14.
A tsakiyar shekarar 2014, Terol ya zama kocin mai tsaron gida a VV Katwijk . Ya yi murabus daga mukamin a watan Disamba na 2017.
== Daraja ==
'''Utrecht'''
* Kofin KNVB : 2003–04
* Garkuwar Johan Cruyff : 2004
'''De Graafschap'''
* Eerste Divisie : 2009-10
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1980]]
0i58oi1b9felk3k0xkc804tvyojivjb
831450
831449
2026-05-07T03:40:38Z
Sardeeq
39275
831450
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Joost Terol''' (an haife shi a ranar 1 ga Fabrairu 1980) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai tsaran raga|mai tsaron gida]] .<ref>"Monoloog: Joost Terol". ''Voetbal International'' (in Dutch). 25 August 2004. Retrieved 30 December 2020.</ref><ref>van Laar, Matthijs (14 May 2010). "Terol gaat in op aanbieding De Graafschap en blijft een jaar langer". ''voetbalzone.nl'' (in Dutch). Retrieved 30 December 2020.</ref>
== Aikin kulob ==
An haife shi a Leiden, Terol ya fara aiki a SJC inda ya shiga ƙungiyar farko yana ɗan shekara 16 yana buga wasa a Tweede Klasse . Lokacin da ya daina karatun CIOS, ya shiga aikin soja kuma ya daina buga ƙwallon ƙafa. Ya yi aiki a Kosovo a matsayin wani ɓangare na Bataliya ta 13 ta Sojoji . A shekara ta 2001, ya fara bugawa a Hoofdklasse don VV Noordwijk .
A matsayinsa na ɗan wasan ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa ta Netherlands, FC Utrecht ta yi masa bincike, inda daga baya ya buga wasanni uku. Shi ne mai tsaron gida na baya bayan René Ponk na tsawon kakar wasa ɗaya da rabi, bayan haka ya zama mai tsaron gida na farko Utrecht a farkon 2005. Ya fara buga wasa a matsayin ƙwararren ɗan wasa a ranar 26 ga Oktoba 2003 a wasan da suka tashi 2-2 da FC Twente, lokacin da ya shigo don neman raunin da ya samu bayan mintuna 43.
Tun daga lokacin bazara na 2005, ya rasa matsayinsa na farko ga mai tsaron gidan Guadeloupe Franck Grandel, wanda aka sanya masa hannu daga ƙungiyar Troyes AC ta Faransa. Bayan kurakurai da dama daga Grandel, ya sake samun matsayinsa na farko. Terol ya rattaba hannu da Sparta Rotterdam kafin kakar wasa ta 2006–07, kafin ya buga wasa a Girka da Cyprus. Bayan Cyprus ya koma Netherlands don bugawa AGOVV Apeldoorn wasa. A ranar 24 ga Yuni 2009, De Graafschap ya sanar da cewa sun sayi Terol a matsayin wanda zai maye gurbin Erik Heijblok wanda ya tafi AZ . Tare da De Graafschap, ya sami matsayi zuwa Eredivisie a kakar wasa ta farko, bayan haka aka ba shi lada da tsawaita kwantiragi na shekara guda. A lokacin bazara na 2013 an bar shi ba tare da kulob ba. A watan Janairun 2014, ya sanya hannu da kulob din [[Royal Antwerp]] na Belgium har zuwa karshen kakar wasa ta 2013–14.
A tsakiyar shekarar 2014, Terol ya zama kocin mai tsaron gida a VV Katwijk . Ya yi murabus daga mukamin a watan Disamba na 2017.
== Daraja ==
'''Utrecht'''
* Kofin KNVB : 2003–04
* Garkuwar Johan Cruyff : 2004
'''De Graafschap'''
* Eerste Divisie : 2009-10
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1980]]
t17stpbgavdeefyxwnknsc0fffs4zrr
831516
831450
2026-05-07T05:58:08Z
Uncle Bash007
9891
patrolled✅
831516
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Joost Terol''' (an haife shi a ranar 1 ga Fabrairu 1980) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai tsaran raga|mai tsaron gida]].<ref>"Monoloog: Joost Terol". ''Voetbal International'' (in Dutch). 25 August 2004. Retrieved 30 December 2020.</ref><ref>van Laar, Matthijs (14 May 2010). "Terol gaat in op aanbieding De Graafschap en blijft een jaar langer". ''voetbalzone.nl'' (in Dutch). Retrieved 30 December 2020.</ref>
== Aikin kulob ==
An haife shi a Leiden, Terol ya fara aiki a SJC inda ya shiga ƙungiyar farko yana ɗan shekara 16 yana buga wasa a Tweede Klasse. Lokacin da ya daina karatun CIOS, ya shiga aikin soja kuma ya daina buga ƙwallon ƙafa. Ya yi aiki a Kosovo a matsayin wani ɓangare na Bataliya ta 13 ta Sojoji . A shekara ta 2001, ya fara bugawa a Hoofdklasse don VV Noordwijk .
A matsayinsa na ɗan wasan ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa ta Netherlands, FC Utrecht ta yi masa bincike, inda daga baya ya buga wasanni uku. Shi ne mai tsaron gida na baya bayan René Ponk na tsawon kakar wasa ɗaya da rabi, bayan haka ya zama mai tsaron gida na farko Utrecht a farkon 2005. Ya fara buga wasa a matsayin ƙwararren ɗan wasa a ranar 26 ga Oktoba 2003 a wasan da suka tashi 2-2 da FC Twente, lokacin da ya shigo don neman raunin da ya samu bayan mintuna 43.
Tun daga lokacin bazara na 2005, ya rasa matsayinsa na farko ga mai tsaron gidan Guadeloupe Franck Grandel, wanda aka sanya masa hannu daga ƙungiyar Troyes AC ta Faransa. Bayan kurakurai da dama daga Grandel, ya sake samun matsayinsa na farko. Terol ya rattaba hannu da Sparta Rotterdam kafin kakar wasa ta 2006–07, kafin ya buga wasa a Girka da Cyprus. Bayan Cyprus ya koma Netherlands don bugawa AGOVV Apeldoorn wasa. A ranar 24 ga Yuni 2009, De Graafschap ya sanar da cewa sun sayi Terol a matsayin wanda zai maye gurbin Erik Heijblok wanda ya tafi AZ . Tare da De Graafschap, ya sami matsayi zuwa Eredivisie a kakar wasa ta farko, bayan haka aka ba shi lada da tsawaita kwantiragi na shekara guda. A lokacin bazara na 2013 an bar shi ba tare da kulob ba. A watan Janairun 2014, ya sanya hannu da kulob din [[Royal Antwerp]] na Belgium har zuwa karshen kakar wasa ta 2013–14.
A tsakiyar shekarar 2014, Terol ya zama kocin mai tsaron gida a VV Katwijk . Ya yi murabus daga mukamin a watan Disamba na 2017.
== Daraja ==
'''Utrecht'''
* Kofin KNVB : 2003–04
* Garkuwar Johan Cruyff : 2004
'''De Graafschap'''
* Eerste Divisie : 2009-10
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1980]]
ldwdz7mc2j057xfiniiaxooz8aolbpd
Tattaunawar user:Felipe84740
3
149667
831525
2026-05-07T06:27:23Z
J ansari
7161
J ansari moved page [[Tattaunawar user:Felipe84740]] to [[Tattaunawar user:F84740]]: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Felipe84740|Felipe84740]]" to "[[Special:CentralAuth/F84740|F84740]]"
831525
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Tattaunawar user:F84740]]
kie23tb15867eptfgtkswl56saajz7f
Margery Chuba-Okadigbo
0
149668
831557
2026-05-07T08:34:26Z
Zainab118
44654
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1345975130|Margery Chuba-Okadigbo]]"
831557
wikitext
text/x-wiki
'''Margery Chuba-Okadigbo''' lauya ce ta Najeriya kuma tsohon sanata na Jamhuriyar Tarayyar Najeriya a lokacin gwamnatin [[Goodluck Jonathan|Goodluck Ebele Jonathan]], matar marigayi [[Chuba Wilberforce Okadigbo|Chuba Okadigbo]] wanda aka nada shi a matsayin shugaban kwamitin da gudanarwa na Kamfanin Man Fetur [[Ɗan Nijeriya|Na Najeriya]] wanda gwamnatin Shugaba [[Muhammadu Buhari|Mohammadu Buhari]] ta Limited. <ref>{{Cite web |title=Why President Buhari Appointed Margery Okadigbo As NNPC Chairperson --Femi Adesina {{!}} Sahara Reporters |url=https://saharareporters.com/2022/01/14/why-president-buhari-appointed-margery-okadigbo-nnpc-chairperson-femi-adesina |access-date=2023-03-02 |website=[[Sahara Reporters]]}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Margery ta rasa mijinta a ranar 25 ga Satumba, 2003, saboda matsalolin numfashi, kuma a ranar 29 ga Mayu, 2018, ta rasa ɗa, Obiajulu Jideofor Okadigbo a cikin rashin lafiya mai alaƙa da sanyi. Ɗan fari na Margery Fir'auna Okadigbo ya mutu a ranar 21 ga Mayu, 2021, a hatsarin mota. Shugaba [[Muhammadu Buhari]] ta hanyar wata sanarwa da mai ba shi shawara na musamman ya bayar kan kafofin watsa labarai da talla, Femi Adesina ta yi tausayi ga iyalin.<ref>{{Cite web |title=Senator (Mrs) Margery Chuba-Okadigbo Archives |url=https://dnbstories.com/tag/senator-mrs-margery-chuba-okadigbo |access-date=2023-03-02 |website=DNB Stories Africa |language=en-US}}</ref>
== Ilimi ==
Margery ta kammala digiri na shari'a a [[Jami'ar Najeriya, Nsukka|Jami'ar Najeriya]] Nsukka a 1981 kuma an kira ta zuwa kotun a 1982. Don samun digiri na biyu, ta halarci Jami'ar George Washington, Amurka inda ta ƙware a fannin Shari'a da Tattaunawa na Duniya. Ta kuma sami takaddun shaida na sana'a a [[Jami'ar Harvard]], Jami'ar Georgetown, da Jami'ar Chicago ta Booth Business School . <ref name=":0">{{Cite web |title=Margery Chuba-Okadigbo – World Gas Conference (WGC2022) |url=https://www.wgc2022.org/speakers/margery-chuba-okadigbo/ |access-date=2023-03-02 |language=en-US}}</ref>
== Ayyukan siyasa ==
Margery ta wakilci gundumar Sanata ta Arewa ta Anambra a matsayin Sanata na Tarayyar Najeriya daga 2011 zuwa 2015. Ta shafe shekaru biyu a kan shari'a bayan zaben; sauran masu fafatawa a Jam'iyyar People's Democratic Party, PDP sune Joy Emodi da [[Stella Oduah]] . Margery ta lashe kuma an rantsar da ita a matsayin sanata a watan Yulin 2012 .
A matsayinta na mataimakiyar shugabar Kwamitin Lafiya, Margery ta taka muhimmiyar rawa a fannin kiwon lafiya ta hanyar sake tsarawa da kuma kasancewa mai ɗaukar nauyin Dokar Lafiya ta Ƙasa ta 2004. Ta kuma yi fafutuka don samar da haɗin kai tsakanin jam’iyyu domin inganta tsarin kiwon lafiya a Najeriya. Haka kuma, Margery ta kasance memba a kwamitin Majalisar Dattawa kan Shirin Sake Zuba Tallafin Man Fetur da Ƙarfafa Jama’a (SURE-P). Ta mai da hankali kan sake zuba kuɗaɗen da aka samu daga rage tallafin mai cikin muhimman ababen more rayuwa da kuma shirye-shiryen kariyar jin daɗin jama’a.<ref name=":0">{{Cite web |title=Margery Chuba-Okadigbo – World Gas Conference (WGC2022) |url=https://www.wgc2022.org/speakers/margery-chuba-okadigbo/ |access-date=2023-03-02 |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.wgc2022.org/speakers/margery-chuba-okadigbo/ "Margery Chuba-Okadigbo – World Gas Conference (WGC2022)"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-03-02</span></span>.</cite></ref>
Ana ganin nadin Margery a kan kwamitin a matsayin Shugaban NNPC a matsayin maye gurbin [[Ifeanyi Ararume]]. <ref>{{Cite web |last=Anikwe |first=Ogbuagu |date=2022-01-05 |title=Margery Okadigbo replaces Ararume as NNPC Board Chair |url=https://enugumetro.com/margery-okadigbo-replaces-ararume-as-nnpc-board-chair/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20220129034847/https://enugumetro.com/margery-okadigbo-replaces-ararume-as-nnpc-board-chair/ |archive-date=January 29, 2022 |access-date=2023-03-02 |website=Enugu Metro |language=en-US}}</ref>
== Taimako ==
Margery ta kafa Gidauniyar Chuba Okadigbo domin tabbatar da cewa gadon marigayin mijinta yana ci gaba har zuwa ga dukkan tsararrakin ‘yan Najeriya. Wannan gidauniya a kai a kai tana bayar da tallafin karatu, tana taimaka wa zawarawa da rancen kuɗi, tana biyan kuɗin asibiti ga marasa ƙarfi, kuma tana samar da ayyukan yi ba ga masu kammala jami’a kaɗai ba har ma da sauran rukunan jama’a.((indigent patients, and secures employment not only for university graduates but for other classes of people as well.<ref>{{Cite news |title=Margery Okadigbo: Keeping the legacy alive |url=https://sunnewsonline.com/margery-okadigbo-keeping-the-legacy-alive/ |access-date=2023-03-02 |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]}}</ref>
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
ma81zx1kx2swh2cjc0w9j3fp62db00x
831558
831557
2026-05-07T08:35:32Z
Zainab118
44654
831558
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Margery Chuba- Okadigbo
| other_names =
| birth_name = Margery Ebo
| education = [[University of Nigeria]]
[[George Washington University]]
[[Harvard University]]
[[Georgetown University]]
[[University of Chicago]]
| occupation = Lawyer, Politician
| boards = Chairman
[[Nigerian National Petroleum Company]]
(NNPC)
| spouse = [[Chuba Okadigbo]]
}}
'''Margery Chuba-Okadigbo''' lauya ce ta Najeriya kuma tsohon sanata na Jamhuriyar Tarayyar Najeriya a lokacin gwamnatin [[Goodluck Jonathan|Goodluck Ebele Jonathan]], matar marigayi [[Chuba Wilberforce Okadigbo|Chuba Okadigbo]] wanda aka nada shi a matsayin shugaban kwamitin da gudanarwa na Kamfanin Man Fetur [[Ɗan Nijeriya|Na Najeriya]] wanda gwamnatin Shugaba [[Muhammadu Buhari|Mohammadu Buhari]] ta Limited. <ref>{{Cite web |title=Why President Buhari Appointed Margery Okadigbo As NNPC Chairperson --Femi Adesina {{!}} Sahara Reporters |url=https://saharareporters.com/2022/01/14/why-president-buhari-appointed-margery-okadigbo-nnpc-chairperson-femi-adesina |access-date=2023-03-02 |website=[[Sahara Reporters]]}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Margery ta rasa mijinta a ranar 25 ga Satumba, 2003, saboda matsalolin numfashi, kuma a ranar 29 ga Mayu, 2018, ta rasa ɗa, Obiajulu Jideofor Okadigbo a cikin rashin lafiya mai alaƙa da sanyi. Ɗan fari na Margery Fir'auna Okadigbo ya mutu a ranar 21 ga Mayu, 2021, a hatsarin mota. Shugaba [[Muhammadu Buhari]] ta hanyar wata sanarwa da mai ba shi shawara na musamman ya bayar kan kafofin watsa labarai da talla, Femi Adesina ta yi tausayi ga iyalin.<ref>{{Cite web |title=Senator (Mrs) Margery Chuba-Okadigbo Archives |url=https://dnbstories.com/tag/senator-mrs-margery-chuba-okadigbo |access-date=2023-03-02 |website=DNB Stories Africa |language=en-US}}</ref>
== Ilimi ==
Margery ta kammala digiri na shari'a a [[Jami'ar Najeriya, Nsukka|Jami'ar Najeriya]] Nsukka a 1981 kuma an kira ta zuwa kotun a 1982. Don samun digiri na biyu, ta halarci Jami'ar George Washington, Amurka inda ta ƙware a fannin Shari'a da Tattaunawa na Duniya. Ta kuma sami takaddun shaida na sana'a a [[Jami'ar Harvard]], Jami'ar Georgetown, da Jami'ar Chicago ta Booth Business School . <ref name=":0">{{Cite web |title=Margery Chuba-Okadigbo – World Gas Conference (WGC2022) |url=https://www.wgc2022.org/speakers/margery-chuba-okadigbo/ |access-date=2023-03-02 |language=en-US}}</ref>
== Ayyukan siyasa ==
Margery ta wakilci gundumar Sanata ta Arewa ta Anambra a matsayin Sanata na Tarayyar Najeriya daga 2011 zuwa 2015. Ta shafe shekaru biyu a kan shari'a bayan zaben; sauran masu fafatawa a Jam'iyyar People's Democratic Party, PDP sune Joy Emodi da [[Stella Oduah]] . Margery ta lashe kuma an rantsar da ita a matsayin sanata a watan Yulin 2012 .
A matsayinta na mataimakiyar shugabar Kwamitin Lafiya, Margery ta taka muhimmiyar rawa a fannin kiwon lafiya ta hanyar sake tsarawa da kuma kasancewa mai ɗaukar nauyin Dokar Lafiya ta Ƙasa ta 2004. Ta kuma yi fafutuka don samar da haɗin kai tsakanin jam’iyyu domin inganta tsarin kiwon lafiya a Najeriya. Haka kuma, Margery ta kasance memba a kwamitin Majalisar Dattawa kan Shirin Sake Zuba Tallafin Man Fetur da Ƙarfafa Jama’a (SURE-P). Ta mai da hankali kan sake zuba kuɗaɗen da aka samu daga rage tallafin mai cikin muhimman ababen more rayuwa da kuma shirye-shiryen kariyar jin daɗin jama’a.<ref name=":0">{{Cite web |title=Margery Chuba-Okadigbo – World Gas Conference (WGC2022) |url=https://www.wgc2022.org/speakers/margery-chuba-okadigbo/ |access-date=2023-03-02 |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.wgc2022.org/speakers/margery-chuba-okadigbo/ "Margery Chuba-Okadigbo – World Gas Conference (WGC2022)"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-03-02</span></span>.</cite></ref>
Ana ganin nadin Margery a kan kwamitin a matsayin Shugaban NNPC a matsayin maye gurbin [[Ifeanyi Ararume]]. <ref>{{Cite web |last=Anikwe |first=Ogbuagu |date=2022-01-05 |title=Margery Okadigbo replaces Ararume as NNPC Board Chair |url=https://enugumetro.com/margery-okadigbo-replaces-ararume-as-nnpc-board-chair/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20220129034847/https://enugumetro.com/margery-okadigbo-replaces-ararume-as-nnpc-board-chair/ |archive-date=January 29, 2022 |access-date=2023-03-02 |website=Enugu Metro |language=en-US}}</ref>
== Taimako ==
Margery ta kafa Gidauniyar Chuba Okadigbo domin tabbatar da cewa gadon marigayin mijinta yana ci gaba har zuwa ga dukkan tsararrakin ‘yan Najeriya. Wannan gidauniya a kai a kai tana bayar da tallafin karatu, tana taimaka wa zawarawa da rancen kuɗi, tana biyan kuɗin asibiti ga marasa ƙarfi, kuma tana samar da ayyukan yi ba ga masu kammala jami’a kaɗai ba har ma da sauran rukunan jama’a.((indigent patients, and secures employment not only for university graduates but for other classes of people as well.<ref>{{Cite news |title=Margery Okadigbo: Keeping the legacy alive |url=https://sunnewsonline.com/margery-okadigbo-keeping-the-legacy-alive/ |access-date=2023-03-02 |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]}}</ref>
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
o9m6puzbmvdlhvjq4rb2z7opumhn7bz
831570
831558
2026-05-07T09:04:50Z
Zainab118
44654
/* Taimako */
831570
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Margery Chuba- Okadigbo
| other_names =
| birth_name = Margery Ebo
| education = [[University of Nigeria]]
[[George Washington University]]
[[Harvard University]]
[[Georgetown University]]
[[University of Chicago]]
| occupation = Lawyer, Politician
| boards = Chairman
[[Nigerian National Petroleum Company]]
(NNPC)
| spouse = [[Chuba Okadigbo]]
}}
'''Margery Chuba-Okadigbo''' lauya ce ta Najeriya kuma tsohon sanata na Jamhuriyar Tarayyar Najeriya a lokacin gwamnatin [[Goodluck Jonathan|Goodluck Ebele Jonathan]], matar marigayi [[Chuba Wilberforce Okadigbo|Chuba Okadigbo]] wanda aka nada shi a matsayin shugaban kwamitin da gudanarwa na Kamfanin Man Fetur [[Ɗan Nijeriya|Na Najeriya]] wanda gwamnatin Shugaba [[Muhammadu Buhari|Mohammadu Buhari]] ta Limited. <ref>{{Cite web |title=Why President Buhari Appointed Margery Okadigbo As NNPC Chairperson --Femi Adesina {{!}} Sahara Reporters |url=https://saharareporters.com/2022/01/14/why-president-buhari-appointed-margery-okadigbo-nnpc-chairperson-femi-adesina |access-date=2023-03-02 |website=[[Sahara Reporters]]}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Margery ta rasa mijinta a ranar 25 ga Satumba, 2003, saboda matsalolin numfashi, kuma a ranar 29 ga Mayu, 2018, ta rasa ɗa, Obiajulu Jideofor Okadigbo a cikin rashin lafiya mai alaƙa da sanyi. Ɗan fari na Margery Fir'auna Okadigbo ya mutu a ranar 21 ga Mayu, 2021, a hatsarin mota. Shugaba [[Muhammadu Buhari]] ta hanyar wata sanarwa da mai ba shi shawara na musamman ya bayar kan kafofin watsa labarai da talla, Femi Adesina ta yi tausayi ga iyalin.<ref>{{Cite web |title=Senator (Mrs) Margery Chuba-Okadigbo Archives |url=https://dnbstories.com/tag/senator-mrs-margery-chuba-okadigbo |access-date=2023-03-02 |website=DNB Stories Africa |language=en-US}}</ref>
== Ilimi ==
Margery ta kammala digiri na shari'a a [[Jami'ar Najeriya, Nsukka|Jami'ar Najeriya]] Nsukka a 1981 kuma an kira ta zuwa kotun a 1982. Don samun digiri na biyu, ta halarci Jami'ar George Washington, Amurka inda ta ƙware a fannin Shari'a da Tattaunawa na Duniya. Ta kuma sami takaddun shaida na sana'a a [[Jami'ar Harvard]], Jami'ar Georgetown, da Jami'ar Chicago ta Booth Business School . <ref name=":0">{{Cite web |title=Margery Chuba-Okadigbo – World Gas Conference (WGC2022) |url=https://www.wgc2022.org/speakers/margery-chuba-okadigbo/ |access-date=2023-03-02 |language=en-US}}</ref>
== Ayyukan siyasa ==
Margery ta wakilci gundumar Sanata ta Arewa ta Anambra a matsayin Sanata na Tarayyar Najeriya daga 2011 zuwa 2015. Ta shafe shekaru biyu a kan shari'a bayan zaben; sauran masu fafatawa a Jam'iyyar People's Democratic Party, PDP sune Joy Emodi da [[Stella Oduah]] . Margery ta lashe kuma an rantsar da ita a matsayin sanata a watan Yulin 2012 .
A matsayinta na mataimakiyar shugabar Kwamitin Lafiya, Margery ta taka muhimmiyar rawa a fannin kiwon lafiya ta hanyar sake tsarawa da kuma kasancewa mai ɗaukar nauyin Dokar Lafiya ta Ƙasa ta 2004. Ta kuma yi fafutuka don samar da haɗin kai tsakanin jam’iyyu domin inganta tsarin kiwon lafiya a Najeriya. Haka kuma, Margery ta kasance memba a kwamitin Majalisar Dattawa kan Shirin Sake Zuba Tallafin Man Fetur da Ƙarfafa Jama’a (SURE-P). Ta mai da hankali kan sake zuba kuɗaɗen da aka samu daga rage tallafin mai cikin muhimman ababen more rayuwa da kuma shirye-shiryen kariyar jin daɗin jama’a.<ref name=":0">{{Cite web |title=Margery Chuba-Okadigbo – World Gas Conference (WGC2022) |url=https://www.wgc2022.org/speakers/margery-chuba-okadigbo/ |access-date=2023-03-02 |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.wgc2022.org/speakers/margery-chuba-okadigbo/ "Margery Chuba-Okadigbo – World Gas Conference (WGC2022)"]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2023-03-02</span></span>.</cite></ref>
Ana ganin nadin Margery a kan kwamitin a matsayin Shugaban NNPC a matsayin maye gurbin [[Ifeanyi Ararume]]. <ref>{{Cite web |last=Anikwe |first=Ogbuagu |date=2022-01-05 |title=Margery Okadigbo replaces Ararume as NNPC Board Chair |url=https://enugumetro.com/margery-okadigbo-replaces-ararume-as-nnpc-board-chair/ |url-status=usurped |archive-url=https://web.archive.org/web/20220129034847/https://enugumetro.com/margery-okadigbo-replaces-ararume-as-nnpc-board-chair/ |archive-date=January 29, 2022 |access-date=2023-03-02 |website=Enugu Metro |language=en-US}}</ref>
== Taimako ==
Margery ta kafa Gidauniyar Chuba Okadigbo domin tabbatar da cewa gadon marigayin mijinta yana ci gaba har zuwa ga dukkan tsararrakin ‘yan Najeriya. Wannan gidauniya a kai a kai tana bayar da tallafin karatu, tana taimaka wa zawarawa da rancen kuɗi, tana biyan kuɗin asibiti ga marasa ƙarfi, kuma tana samar da ayyukan yi ba ga masu kammala jami’a kaɗai ba har ma da sauran rukunan jama’a.<ref>{{Cite news |title=Margery Okadigbo: Keeping the legacy alive |url=https://sunnewsonline.com/margery-okadigbo-keeping-the-legacy-alive/ |access-date=2023-03-02 |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]}}</ref>
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
thycz7t5npfjf14oxl5sqqr1xiggxst
Narupon Wild
0
149669
831562
2026-05-07T08:59:05Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1350556222|Narupon Wild]]"
831562
wikitext
text/x-wiki
'''Narupon Wild''' ( Thai , an haife shi 21 ga Yuli, 1988), wanda aka fi sani da '''Nazza''' ( Thai ), tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Thailand wanda ke buga [[Mai buga tsakiya|ƙwallon tsakiya]] .
== Aikin kulob ==
An haifi Nazza a ƙaramin tsibirin Koh Samet da ke ƙasar Thailand, kuma ya shafe yawancin lokacin yarintarsa yana ƙaura zuwa ƙasashen duniya.
Ya fara karatu a fannin ƙwallon ƙafa ta matasa 'yan ƙasar Holland a AFC Amsterdam da kuma a fannin matasa 'yan Ingila a [[The New Saints F.C.|The New Saints FC.]] Bayan an ba shi cikakken tallafin karatu a Cibiyar Fasaha ta Florida, ya sake bincika wani ɓangare na duniya yana bugawa ƙungiyar Florida Tech Panthers . Bayan kammala karatunsa da digiri na farko a fannin Gudanar da Kasuwanci, ya koma [[Holand|Netherlands]] don yin gwaji a FC Volendam a gasar Jupiler kafin ya sanya hannu kan kwangila ta ɗan gajeren lokaci da AGOVV Apeldoorn .
Kwantiraginsa na farko a fannin sana'a ya kasance tare da Bangkok United a rukunin farko na Thailand. Ya taimaka musu su samu ci gaba zuwa gasar Premier ta Thailand a shekararsa ta farko. Shekaru 3 bayan haka ya shiga BBCU FC kuma ya taimaka musu su samu ci gaba zuwa gasar Premier ta Thailand yayin da shi ma yake kyaftin. Bayan kakar wasa biyu da suka yi nasara, Buriram United ta sanya hannu kan kwangilar shekaru 3 a shekarar 2016. Ya zama Zakaran Gasar Premier ta Thailand a shekarar 2017 sannan kuma kulob dinsa na yanzu Suphanburi FC ya saye shi a shekarar 2018. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
2aevmqsltzc9fgddiq1eih6g5dgtt5q
831563
831562
2026-05-07T09:00:45Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1350556222|Narupon Wild]]"
831563
wikitext
text/x-wiki
'''Narupon Wild''' ( Thai , an haife shi 21 ga Yuli, 1988), wanda aka fi sani da '''Nazza''' ( Thai ), tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Thailand wanda ke buga [[Mai buga tsakiya|ƙwallon tsakiya]] . <ref>"Pertahanan Thailand lengkapkan kuota import Melaka United". Melaka Blog Sport</ref><ref>Narupon: I hope Melaka will settle my wages soon</ref><ref>เชียงใหม่ เสริมไม่หยุด! เปิดตัว "นฤพน ไวลด์" ดาวเตะลูกครึ่งอังกฤษ</ref>
== Aikin kulob ==
An haifi Nazza a ƙaramin tsibirin Koh Samet da ke ƙasar Thailand, kuma ya shafe yawancin lokacin yarintarsa yana ƙaura zuwa ƙasashen duniya.
Ya fara karatu a fannin ƙwallon ƙafa ta matasa 'yan ƙasar Holland a AFC Amsterdam da kuma a fannin matasa 'yan Ingila a [[The New Saints F.C.|The New Saints FC.]] Bayan an ba shi cikakken tallafin karatu a Cibiyar Fasaha ta Florida, ya sake bincika wani ɓangare na duniya yana bugawa ƙungiyar Florida Tech Panthers . Bayan kammala karatunsa da digiri na farko a fannin Gudanar da Kasuwanci, ya koma [[Holand|Netherlands]] don yin gwaji a FC Volendam a gasar Jupiler kafin ya sanya hannu kan kwangila ta ɗan gajeren lokaci da AGOVV Apeldoorn .
Kwantiraginsa na farko a fannin sana'a ya kasance tare da Bangkok United a rukunin farko na Thailand. Ya taimaka musu su samu ci gaba zuwa gasar Premier ta Thailand a shekararsa ta farko. Shekaru 3 bayan haka ya shiga BBCU FC kuma ya taimaka musu su samu ci gaba zuwa gasar Premier ta Thailand yayin da shi ma yake kyaftin. Bayan kakar wasa biyu da suka yi nasara, Buriram United ta sanya hannu kan kwangilar shekaru 3 a shekarar 2016. Ya zama Zakaran Gasar Premier ta Thailand a shekarar 2017 sannan kuma kulob dinsa na yanzu Suphanburi FC ya saye shi a shekarar 2018. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
tj996c9dj5shzc89db5gmoq1lutec1d
831564
831563
2026-05-07T09:01:09Z
Sardeeq
39275
831564
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Narupon Wild''' ( Thai , an haife shi 21 ga Yuli, 1988), wanda aka fi sani da '''Nazza''' ( Thai ), tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Thailand wanda ke buga [[Mai buga tsakiya|ƙwallon tsakiya]] . <ref>"Pertahanan Thailand lengkapkan kuota import Melaka United". Melaka Blog Sport</ref><ref>Narupon: I hope Melaka will settle my wages soon</ref><ref>เชียงใหม่ เสริมไม่หยุด! เปิดตัว "นฤพน ไวลด์" ดาวเตะลูกครึ่งอังกฤษ</ref>
== Aikin kulob ==
An haifi Nazza a ƙaramin tsibirin Koh Samet da ke ƙasar Thailand, kuma ya shafe yawancin lokacin yarintarsa yana ƙaura zuwa ƙasashen duniya.
Ya fara karatu a fannin ƙwallon ƙafa ta matasa 'yan ƙasar Holland a AFC Amsterdam da kuma a fannin matasa 'yan Ingila a [[The New Saints F.C.|The New Saints FC.]] Bayan an ba shi cikakken tallafin karatu a Cibiyar Fasaha ta Florida, ya sake bincika wani ɓangare na duniya yana bugawa ƙungiyar Florida Tech Panthers . Bayan kammala karatunsa da digiri na farko a fannin Gudanar da Kasuwanci, ya koma [[Holand|Netherlands]] don yin gwaji a FC Volendam a gasar Jupiler kafin ya sanya hannu kan kwangila ta ɗan gajeren lokaci da AGOVV Apeldoorn .
Kwantiraginsa na farko a fannin sana'a ya kasance tare da Bangkok United a rukunin farko na Thailand. Ya taimaka musu su samu ci gaba zuwa gasar Premier ta Thailand a shekararsa ta farko. Shekaru 3 bayan haka ya shiga BBCU FC kuma ya taimaka musu su samu ci gaba zuwa gasar Premier ta Thailand yayin da shi ma yake kyaftin. Bayan kakar wasa biyu da suka yi nasara, Buriram United ta sanya hannu kan kwangilar shekaru 3 a shekarar 2016. Ya zama Zakaran Gasar Premier ta Thailand a shekarar 2017 sannan kuma kulob dinsa na yanzu Suphanburi FC ya saye shi a shekarar 2018. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
8i4bo904ysc1nibam6lzl7rasaam12l
Peter Wesselink
0
149670
831565
2026-05-07T09:02:03Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1340334924|Peter Wesselink]]"
831565
wikitext
text/x-wiki
'''Peter Wesselink''' (an haife shi a ranar 24 ga Mayu 1968) manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland kuma tsohon ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Go Ahead Eagles a Eredivisie da Vitesse a gasar Eerste Divisie . Ya buga wasa a matsayin ɗan wasan tsakiya. A cikin shekaru biyu a jere, ya jagoranci SVZW zuwa gasar Eerste Klasse da Hoofdklasse, inda ya tallata ta zuwa Topklasse . [1] Don wannan nasarar, Wesselink ta lashe kyautar Rinus Michels ta 2011 don mafi kyawun manaja a gasar 'yan wasan Holland. [1] [2] A cikin 2016, ya fara horar da Excelsior '31 . [3] A cikin 2020, ya zama manajan DVS '33, inda ya maye gurbin Mimoun Ouaali a matsayin. [4] A cikin 2022 Wesselink ya bar DVS'33 bayan takaddama da shugabannin kulob. [5] A cikin 2023 ya sanya hannu kan kwangilar shekaru biyu da SV Urk . [6]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1968]]
jw6tl681m38uf0n33fvdesmq519rzy6
831566
831565
2026-05-07T09:03:08Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1340334924|Peter Wesselink]]"
831566
wikitext
text/x-wiki
'''Peter Wesselink''' (an haife shi a ranar 24 ga Mayu 1968) manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland kuma tsohon ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Go Ahead Eagles a Eredivisie da Vitesse a gasar Eerste Divisie . Ya buga wasa a matsayin ɗan wasan tsakiya. A cikin shekaru biyu a jere, ya jagoranci SVZW zuwa gasar Eerste Klasse da Hoofdklasse, inda ya tallata ta zuwa Topklasse . [1] Don wannan nasarar, Wesselink ta lashe kyautar Rinus Michels ta 2011 don mafi kyawun manaja a gasar 'yan wasan Holland. [1] [2] A cikin 2016, ya fara horar da Excelsior '31 . [3] A cikin 2020, ya zama manajan DVS '33, inda ya maye gurbin Mimoun Ouaali a matsayin. [4] A cikin 2022 Wesselink ya bar DVS'33 bayan takaddama da shugabannin kulob. [5] A cikin 2023 ya sanya hannu kan kwangilar shekaru biyu da SV Urk . [6]<ref>Tomassen, Joop. "Peter Wesselink: "Resultaat op termijn met herkenbaar voetbal"". ''DVS'33 Ermelo'' (in Dutch). Archived from the original on 12 May 2021.</ref><ref>Peter Wesselink nieuwe trainer SC Silvolde". ''de Gelderlander'' (in Dutch). 28 October 2012. Retrieved 30 October 2018</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1968]]
2ojs7egg7ek9w95jfvk46nmhzdioofk
831567
831566
2026-05-07T09:03:27Z
Sardeeq
39275
831567
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Peter Wesselink''' (an haife shi a ranar 24 ga Mayu 1968) manajan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland kuma tsohon ƙwararren ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Go Ahead Eagles a Eredivisie da Vitesse a gasar Eerste Divisie . Ya buga wasa a matsayin ɗan wasan tsakiya. A cikin shekaru biyu a jere, ya jagoranci SVZW zuwa gasar Eerste Klasse da Hoofdklasse, inda ya tallata ta zuwa Topklasse . [1] Don wannan nasarar, Wesselink ta lashe kyautar Rinus Michels ta 2011 don mafi kyawun manaja a gasar 'yan wasan Holland. [1] [2] A cikin 2016, ya fara horar da Excelsior '31 . [3] A cikin 2020, ya zama manajan DVS '33, inda ya maye gurbin Mimoun Ouaali a matsayin. [4] A cikin 2022 Wesselink ya bar DVS'33 bayan takaddama da shugabannin kulob. [5] A cikin 2023 ya sanya hannu kan kwangilar shekaru biyu da SV Urk . [6]<ref>Tomassen, Joop. "Peter Wesselink: "Resultaat op termijn met herkenbaar voetbal"". ''DVS'33 Ermelo'' (in Dutch). Archived from the original on 12 May 2021.</ref><ref>Peter Wesselink nieuwe trainer SC Silvolde". ''de Gelderlander'' (in Dutch). 28 October 2012. Retrieved 30 October 2018</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1968]]
7c9kctbxh16w12d8hxuwurwovzjtb5a
Nyron Wau
0
149671
831568
2026-05-07T09:04:02Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1331995344|Nyron Wau]]"
831568
wikitext
text/x-wiki
'''Nyron Wau''' (an haife shi a ranar 24 ga Nuwamba 1982) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe na dama]], musamman a Eredivisie .
== Sana'a ==
Wau ya buga wa [[PSV Eindhoven]] wasa da PAOK a gasar cin kofin UEFA a shekarar 2001-02, kuma an saka shi a cikin mintuna na ƙarshe. Duk da haka, bai taɓa buga wasa a gasar ba a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Holland.
Wau ya sanya hannu kan kwangilar shekaru uku a Helmond Sport a lokacin bazara na 2004; duk da haka, kwangilar ta ƙare da wuri yayin da ya zaɓi ya koma RBC Roosendaal kan yarjejeniyar shekaru biyu a bazara mai zuwa.
A watan Nuwamba na 2008, Wau zai yi gwaji tare da kulob din Newcastle Jets na Australiya.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
cvj395mu3ugfb56jkxwxtx72k0b3c7l
831569
831568
2026-05-07T09:04:36Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1331995344|Nyron Wau]]"
831569
wikitext
text/x-wiki
'''Nyron Wau''' (an haife shi a ranar 24 ga Nuwamba 1982) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe na dama]], musamman a Eredivisie .
== Sana'a ==
Wau ya buga wa [[PSV Eindhoven]] wasa da PAOK a gasar cin kofin UEFA a shekarar 2001-02, kuma an saka shi a cikin mintuna na ƙarshe. Duk da haka, bai taɓa buga wasa a gasar ba a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Holland.<ref>Gardiner, James (24 November 2008). "Dutch winger Nyron Wau to trial for Jets". ''Newcastle Herald''. Retrieved 21 June 2023.</ref>
Wau ya sanya hannu kan kwangilar shekaru uku a Helmond Sport a lokacin bazara na 2004; duk da haka, kwangilar ta ƙare da wuri yayin da ya zaɓi ya koma RBC Roosendaal kan yarjejeniyar shekaru biyu a bazara mai zuwa.
A watan Nuwamba na 2008, Wau zai yi gwaji tare da kulob din Newcastle Jets na Australiya.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
mi5krfx5ye5nwnvt82xt1zy03chvcpo
831571
831569
2026-05-07T09:04:52Z
Sardeeq
39275
831571
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Nyron Wau''' (an haife shi a ranar 24 ga Nuwamba 1982) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan gefe na dama]], musamman a Eredivisie .
== Sana'a ==
Wau ya buga wa [[PSV Eindhoven]] wasa da PAOK a gasar cin kofin UEFA a shekarar 2001-02, kuma an saka shi a cikin mintuna na ƙarshe. Duk da haka, bai taɓa buga wasa a gasar ba a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Holland.<ref>Gardiner, James (24 November 2008). "Dutch winger Nyron Wau to trial for Jets". ''Newcastle Herald''. Retrieved 21 June 2023.</ref>
Wau ya sanya hannu kan kwangilar shekaru uku a Helmond Sport a lokacin bazara na 2004; duk da haka, kwangilar ta ƙare da wuri yayin da ya zaɓi ya koma RBC Roosendaal kan yarjejeniyar shekaru biyu a bazara mai zuwa.
A watan Nuwamba na 2008, Wau zai yi gwaji tare da kulob din Newcastle Jets na Australiya.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
nyzcw251o5ey2qsiry3dg6xucvouutv
Mauk Weber
0
149672
831573
2026-05-07T09:05:34Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318887512|Mauk Weber]]"
831573
wikitext
text/x-wiki
'''Bartholomeus Maurits Mauk Weber''' (1 Maris 1914 - 14 Afrilu 1978) ɗan wasan baya ne na ƙwallon ƙafa na ƙasar Holland wanda ya buga wa Netherlands wasa a gasar cin kofin duniya ta FIFA ta 1934 da 1938. [1] Ya kuma buga wa ADO Den Haag wasa.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1914]]
hs1dqpyhlzixgm9zgxr3o0z2s0zksv7
831574
831573
2026-05-07T09:06:09Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318887512|Mauk Weber]]"
831574
wikitext
text/x-wiki
'''Bartholomeus Maurits Mauk Weber''' (1 Maris 1914 - 14 Afrilu 1978) ɗan wasan baya ne na ƙwallon ƙafa na ƙasar Holland wanda ya buga wa Netherlands wasa a gasar cin kofin duniya ta FIFA ta 1934 da 1938. [1] Ya kuma buga wa ADO Den Haag wasa.<ref>Mauk Weber - International Appearances". The Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation.</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1914]]
231bn7y8thqf8x6acyci5uu5vii9enm
831575
831574
2026-05-07T09:06:24Z
Sardeeq
39275
831575
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Bartholomeus Maurits Mauk Weber''' (1 Maris 1914 - 14 Afrilu 1978) ɗan wasan baya ne na ƙwallon ƙafa na ƙasar Holland wanda ya buga wa Netherlands wasa a gasar cin kofin duniya ta FIFA ta 1934 da 1938. [1] Ya kuma buga wa ADO Den Haag wasa.<ref>Mauk Weber - International Appearances". The Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation.</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haifaffun 1914]]
rmktc9z5wnunk4rqrjsmxdr5ssuzpzl
Paul Verhaegh
0
149673
831576
2026-05-07T09:07:23Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1324905775|Paul Verhaegh]]"
831576
wikitext
text/x-wiki
'''Paul Johannes Gerardus Verhaegh''' (an haife shi a ranar 1 ga Satumba, 1983) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin ɗan [[Mai buga baya|wasan baya na dama]] . <ref name="Twente">{{Cite web |title=Paul Verhaegh naar FC Twente |url=https://www.fctwente.nl/club/nieuws/paul-verhaegh-naar-fc-twente |access-date=5 June 2019 |publisher=FC Twente}}</ref>
== Aikin kulob ==
Verhaegh ya fara aikinsa a [[PSV Eindhoven]], inda ya buga wasanni 33 a gasar yayin da yake aro a AGOVV Apeldoorn . Daga nan ya koma FC Den Bosch a shekarar 2004, inda ya buga wasanni 32 a gasar, kafin ya koma Vitesse bayan kakar wasa ta 2004-05. <ref>{{Cite web |title=Paul Verhaegh |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Paul-Verhaegh.htm |access-date=15 February 2010 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> Bayan shekaru hudu, ya bar Vitesse ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da FC Augsburg a ranar 27 ga Mayu 2010.
Bayan ya shafe shekaru bakwai tare da FC Augsburg, Verhaegh ya koma VfL Wolfsburg, bayan ya amince da yarjejeniyar shekaru biyu. <ref>{{Cite web |date=7 August 2017 |title=Ausgburg captain Paul Verhaegh makes Wolfsburg switch |url=https://www.bundesliga.com/en/news/Bundesliga/paul-verhaegh-transfer-augsburg-for-wolfsburg-456040.jsp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201127170830/https://www.bundesliga.com/en/news/Bundesliga/paul-verhaegh-transfer-augsburg-for-wolfsburg-456040.jsp |archive-date=27 November 2020 |access-date=23 April 2018 |publisher=Bundesliga}}</ref> A watan Afrilun 2019, an sanar da cewa kungiyar ta sallami Verhaegh nan take. <ref>{{Cite web |date=29 April 2019 |title=Verhaegh released |url=https://www.vfl-wolfsburg.de/en/news-detail/news-detail/detail/news/verhaegh-released/ |publisher=vfl-wolfsburg.de}}</ref>
A ranar 5 ga Yunin 2019, kulob din Holland FC Twente ya rattaba hannu kan yarjejeniyar shekara guda da Verhaegh bayan gwajin lafiya. <ref name="Twente">{{Cite web |title=Paul Verhaegh naar FC Twente |url=https://www.fctwente.nl/club/nieuws/paul-verhaegh-naar-fc-twente |access-date=5 June 2019 |publisher=FC Twente}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.fctwente.nl/club/nieuws/paul-verhaegh-naar-fc-twente "Paul Verhaegh naar FC Twente"]. FC Twente<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">5 June</span> 2019</span>.</cite></ref> Verhaegh ya sanar da yin ritayarsa a ranar 3 ga Yunin 2020. <ref>{{Cite web |date=3 June 2020 |title=Oud-international Verhaegh stopt na solide loopbaan met voetballen |url=https://nos.nl/artikel/2336058-oud-international-verhaegh-stopt-na-solide-loopbaan-met-voetballen.html |access-date=29 August 2020 |website=nos.nl |publisher=[[Nederlandse Omroep Stichting|NOS]] |language=nl}}</ref>
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Verhaegh memba ne na tawagar Netherlands 'yan kasa da shekaru 21 da suka lashe gasar cin kofin Turai ta 'yan kasa da shekaru 21 ta UEFA a shekarar 2006 .
Ya fara buga wa babbar ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa wasa da Portugal a wasan sada zumunci da suka tashi kunnen doki 1-1 a ranar 15 ga Agusta 2013. [1] Ya kuma kasance cikin tawagar da ta fafata a gasar cin kofin duniya ta FIFA ta 2014 a Brazil. [2] Ya fara wasan zagaye na 16 da Mexico, inda Netherlands ta dogara da kwallayen da aka zura a ƙarshen lokaci don kaiwa zagayen kwata fainal a kan hanyarsu ta zuwa matsayi na uku.
== Ƙididdigar aiki ==
=== Kulob ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Appearances and goals by club, season and competition<ref>{{Cite web |title=Paul Verhaegh » Club matches |url=https://www.worldfootball.net/person/pe28894/paul-verhaegh/club-matches/ |access-date=8 February 2022 |website=worldfootball.net}}</ref>
! rowspan="2" |Club
! rowspan="2" |Season
! colspan="3" |League
! colspan="2" |Cup
! colspan="2" |Other
! colspan="2" |Total
|-
!Division
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
|-
|AGOVV Apeldoorn (loan)
|2003–04
|Eerste Divisie
|33
|1
|0
|0
| colspan="2" |–
|33
|1
|-
| rowspan="3" |FC Den Bosch
|2004–05
|Eredivisie
|32
|0
|0
|0
| colspan="2" |–
|32
|0
|-
|2005–06
|Eerste Divisie
|24
|4
|0
|0
| colspan="2" |–
|24
|4
|-
! colspan="2" |Total
!56
!4
!0
!0
!0
!0
!56
!4
|-
| rowspan="6" |Vitesse
|2005–06
| rowspan="5" |Eredivisie
|12
|0
|0
|0
|6{{Efn|Eredivisie play-offs for [[UEFA Intertoto Cup]]}}
|0
|18
|0
|-
|2006–07
|32
|2
|0
|0
|5[a]
|0
|37
|2
|-
|2007–08
|33
|0
|1
|0
| colspan="2" |–
|34
|0
|-
|2008–09
|31
|2
|1
|0
| colspan="2" |–
|32
|2
|-
|2009–10
|30
|2
|2
|0
| colspan="2" |–
|32
|2
|-
! colspan="2" |Total
!138
!6
!4
!0
!11
!0
!153
!6
|-
| rowspan="8" |FC Augsburg
|2010–11
|2. Bundesliga
|30
|1
|3
|0
| colspan="2" |–
|33
|1
|-
|2011–12
| rowspan="6" |Bundesliga
|26
|1
|3
|1
| colspan="2" |–
|29
|2
|-
|2012–13
|17
|0
|1
|0
| colspan="2" |–
|18
|0
|-
|2013–14
|30
|3
|3
|0
| colspan="2" |–
|33
|3
|-
|2014–15
|27
|6
|1
|0
| colspan="2" |–
|28
|6
|-
|2015–16
|25
|6
|2
|0
|8{{Efn|Appearances in [[UEFA Europa League]]}}
|1
|35
|7
|-
|2016–17
|31
|3
|0
|0
| colspan="2" |–
|31
|3
|-
! colspan="2" |Total
!186
!20
!13
!1
!8
!1
!207
!22
|-
| rowspan="3" |VfL Wolfsburg
|2017–18
| rowspan="2" |Bundesliga
|31
|2
|2
|0
| colspan="2" |–
|33
|2
|-
|2018–19
|2
|0
|1
|0
| colspan="2" |–
|3
|0
|-
! colspan="2" |Total
!33
!2
!3
!0
!0
!0
!36
!2
|-
|Twente
|2019–20
|Eredivisie
|7
|0
|1
|0
| colspan="2" |–
|8
|0
|-
! colspan="3" |Career total
!453
!33
!21
!1
!19
!1
!493
!35
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
f5crxh9f93990y42fvc5qgbsyv7vnnv
831577
831576
2026-05-07T09:07:40Z
Sardeeq
39275
831577
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Paul Johannes Gerardus Verhaegh''' (an haife shi a ranar 1 ga Satumba, 1983) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin ɗan [[Mai buga baya|wasan baya na dama]] . <ref name="Twente">{{Cite web |title=Paul Verhaegh naar FC Twente |url=https://www.fctwente.nl/club/nieuws/paul-verhaegh-naar-fc-twente |access-date=5 June 2019 |publisher=FC Twente}}</ref>
== Aikin kulob ==
Verhaegh ya fara aikinsa a [[PSV Eindhoven]], inda ya buga wasanni 33 a gasar yayin da yake aro a AGOVV Apeldoorn . Daga nan ya koma FC Den Bosch a shekarar 2004, inda ya buga wasanni 32 a gasar, kafin ya koma Vitesse bayan kakar wasa ta 2004-05. <ref>{{Cite web |title=Paul Verhaegh |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Paul-Verhaegh.htm |access-date=15 February 2010 |publisher=Voetbal International |language=nl}}</ref> Bayan shekaru hudu, ya bar Vitesse ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da FC Augsburg a ranar 27 ga Mayu 2010.
Bayan ya shafe shekaru bakwai tare da FC Augsburg, Verhaegh ya koma VfL Wolfsburg, bayan ya amince da yarjejeniyar shekaru biyu. <ref>{{Cite web |date=7 August 2017 |title=Ausgburg captain Paul Verhaegh makes Wolfsburg switch |url=https://www.bundesliga.com/en/news/Bundesliga/paul-verhaegh-transfer-augsburg-for-wolfsburg-456040.jsp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201127170830/https://www.bundesliga.com/en/news/Bundesliga/paul-verhaegh-transfer-augsburg-for-wolfsburg-456040.jsp |archive-date=27 November 2020 |access-date=23 April 2018 |publisher=Bundesliga}}</ref> A watan Afrilun 2019, an sanar da cewa kungiyar ta sallami Verhaegh nan take. <ref>{{Cite web |date=29 April 2019 |title=Verhaegh released |url=https://www.vfl-wolfsburg.de/en/news-detail/news-detail/detail/news/verhaegh-released/ |publisher=vfl-wolfsburg.de}}</ref>
A ranar 5 ga Yunin 2019, kulob din Holland FC Twente ya rattaba hannu kan yarjejeniyar shekara guda da Verhaegh bayan gwajin lafiya. <ref name="Twente">{{Cite web |title=Paul Verhaegh naar FC Twente |url=https://www.fctwente.nl/club/nieuws/paul-verhaegh-naar-fc-twente |access-date=5 June 2019 |publisher=FC Twente}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.fctwente.nl/club/nieuws/paul-verhaegh-naar-fc-twente "Paul Verhaegh naar FC Twente"]. FC Twente<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">5 June</span> 2019</span>.</cite></ref> Verhaegh ya sanar da yin ritayarsa a ranar 3 ga Yunin 2020. <ref>{{Cite web |date=3 June 2020 |title=Oud-international Verhaegh stopt na solide loopbaan met voetballen |url=https://nos.nl/artikel/2336058-oud-international-verhaegh-stopt-na-solide-loopbaan-met-voetballen.html |access-date=29 August 2020 |website=nos.nl |publisher=[[Nederlandse Omroep Stichting|NOS]] |language=nl}}</ref>
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Verhaegh memba ne na tawagar Netherlands 'yan kasa da shekaru 21 da suka lashe gasar cin kofin Turai ta 'yan kasa da shekaru 21 ta UEFA a shekarar 2006 .
Ya fara buga wa babbar ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasa wasa da Portugal a wasan sada zumunci da suka tashi kunnen doki 1-1 a ranar 15 ga Agusta 2013. [1] Ya kuma kasance cikin tawagar da ta fafata a gasar cin kofin duniya ta FIFA ta 2014 a Brazil. [2] Ya fara wasan zagaye na 16 da Mexico, inda Netherlands ta dogara da kwallayen da aka zura a ƙarshen lokaci don kaiwa zagayen kwata fainal a kan hanyarsu ta zuwa matsayi na uku.
== Ƙididdigar aiki ==
=== Kulob ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Appearances and goals by club, season and competition<ref>{{Cite web |title=Paul Verhaegh » Club matches |url=https://www.worldfootball.net/person/pe28894/paul-verhaegh/club-matches/ |access-date=8 February 2022 |website=worldfootball.net}}</ref>
! rowspan="2" |Club
! rowspan="2" |Season
! colspan="3" |League
! colspan="2" |Cup
! colspan="2" |Other
! colspan="2" |Total
|-
!Division
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
|-
|AGOVV Apeldoorn (loan)
|2003–04
|Eerste Divisie
|33
|1
|0
|0
| colspan="2" |–
|33
|1
|-
| rowspan="3" |FC Den Bosch
|2004–05
|Eredivisie
|32
|0
|0
|0
| colspan="2" |–
|32
|0
|-
|2005–06
|Eerste Divisie
|24
|4
|0
|0
| colspan="2" |–
|24
|4
|-
! colspan="2" |Total
!56
!4
!0
!0
!0
!0
!56
!4
|-
| rowspan="6" |Vitesse
|2005–06
| rowspan="5" |Eredivisie
|12
|0
|0
|0
|6{{Efn|Eredivisie play-offs for [[UEFA Intertoto Cup]]}}
|0
|18
|0
|-
|2006–07
|32
|2
|0
|0
|5[a]
|0
|37
|2
|-
|2007–08
|33
|0
|1
|0
| colspan="2" |–
|34
|0
|-
|2008–09
|31
|2
|1
|0
| colspan="2" |–
|32
|2
|-
|2009–10
|30
|2
|2
|0
| colspan="2" |–
|32
|2
|-
! colspan="2" |Total
!138
!6
!4
!0
!11
!0
!153
!6
|-
| rowspan="8" |FC Augsburg
|2010–11
|2. Bundesliga
|30
|1
|3
|0
| colspan="2" |–
|33
|1
|-
|2011–12
| rowspan="6" |Bundesliga
|26
|1
|3
|1
| colspan="2" |–
|29
|2
|-
|2012–13
|17
|0
|1
|0
| colspan="2" |–
|18
|0
|-
|2013–14
|30
|3
|3
|0
| colspan="2" |–
|33
|3
|-
|2014–15
|27
|6
|1
|0
| colspan="2" |–
|28
|6
|-
|2015–16
|25
|6
|2
|0
|8{{Efn|Appearances in [[UEFA Europa League]]}}
|1
|35
|7
|-
|2016–17
|31
|3
|0
|0
| colspan="2" |–
|31
|3
|-
! colspan="2" |Total
!186
!20
!13
!1
!8
!1
!207
!22
|-
| rowspan="3" |VfL Wolfsburg
|2017–18
| rowspan="2" |Bundesliga
|31
|2
|2
|0
| colspan="2" |–
|33
|2
|-
|2018–19
|2
|0
|1
|0
| colspan="2" |–
|3
|0
|-
! colspan="2" |Total
!33
!2
!3
!0
!0
!0
!36
!2
|-
|Twente
|2019–20
|Eredivisie
|7
|0
|1
|0
| colspan="2" |–
|8
|0
|-
! colspan="3" |Career total
!453
!33
!21
!1
!19
!1
!493
!35
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
9jogf7mkwls717765pkq5qv0ybqjl5o
Christiana Olusola Ogunfolaju
0
149674
831578
2026-05-07T09:08:48Z
Zainab118
44654
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1352487279|Christiana Olusola Ogunfolaju]]"
831578
wikitext
text/x-wiki
'''Christiana Olusola Ogunfolaju''' '[[Ɗan Nijeriya|Na Najeriya]] ce mai kula da jama'a kuma 'yar siyasa wacce ta yi aiki a matsayin mai nada gwamnati a [[Osun|Jihar Osun]], Najeriya, gami da a matsayin mai ba da shawara na musamman kan Kasuwanci, Masana'antu da hadin gwiwa a karkashin gwamnatin Gwamna Gboyega Oyetola . Mujallar City People. <ref name=":0">{{Cite web |last=People |first=City |date=2019-11-21 |title=Meet The New Commissioners/SA Running OSUN State With Gov., ADEGBOYEGA OYETOLA |url=https://www.citypeopleonline.com/meet-the-new-commissioners-sa-running-osun-state-with-gov-adegboyega-oyetola/ |access-date=2026-04-30 |website=City People Magazine |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Olagunju |first=David |date=2019-10-25 |title=FULL LIST: Osun commissioners, special advisers |url=https://tribuneonlineng.com/full-list-osun-commissioners-special-advisers/ |access-date=2026-04-30 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref>
== Ayyuka ==
Ogunfolaju ta yi aiki a fannin gudanar da harkokin gwamnati a Jihar Osun, [[Najeriya]] . naɗa ta a matsayin Mai ba Gwamna Shawara ta Musamman kan Harkokin Kasuwanci, Masana’antu da Ƙungiyoyin Haɗin Gwiwa a lokacin mulkin Gboyega Oyetola, inda ta kasance cikin tawagar da ke taimaka wa aiwatar da manufofin gwamnatin jiha a fannin kasuwanci da bunƙasa masana’antu.<ref name=":0">{{Cite web |last=People |first=City |date=2019-11-21 |title=Meet The New Commissioners/SA Running OSUN State With Gov., ADEGBOYEGA OYETOLA |url=https://www.citypeopleonline.com/meet-the-new-commissioners-sa-running-osun-state-with-gov-adegboyega-oyetola/ |access-date=2026-04-30 |website=City People Magazine |language=en-GB}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPeople2019">People, City (2019-11-21). [https://www.citypeopleonline.com/meet-the-new-commissioners-sa-running-osun-state-with-gov-adegboyega-oyetola/ "Meet The New Commissioners/SA Running OSUN State With Gov., ADEGBOYEGA OYETOLA"]. ''City People Magazine''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2026-04-30</span></span>.</cite></ref>
Matsayinta ya haɗa da ba da gudummawa ga manufofin ci gaban tattalin arziki da hadin gwiwa a cikin gwamnatin jihar da kuma taimakawa wajen aiwatar da shirye-shiryen da suka shafi kasuwanci da masana'antu.<ref>{{Cite web |date=2019-10-24 |title=For The Records: Full List Of Osun Commissioners And Special Advisers |url=https://osundefender.com/for-the-records-full-list-of-osun-commissioners-and-special-advisers/ |access-date=2026-04-30 |website=OsunDefender |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Services |first=KakakiOodua Media |title=LIVE UPDATES: OSHA Screens Osun Commissioners and Special Advisers Nominees |url=https://www.kakakioodua.com/2019/09/live-updates-osha-screens-osun.html |access-date=2026-04-30 |website=KakakiOodua Online News}}</ref>
== Zaben gwamnati da tantancewa ==
A cikin 2019, Ogunfolaju na daga cikin mutanen da [[gwamna]] jihar Osun ya zaba don matsayi na zartarwa kuma daga baya Majalisar Dokokin Jihar Osun ta tantance shi. A lokacin aikin tantancewa, waɗanda aka zaba sun gabatar da takardun shaidansu da gogewa a gaban 'yan majalisa a matsayin wani ɓangare na tsarin mulki da ake buƙata don tabbatarwa a cikin mukamai masu zartarwa a cikin [[gwamnati]] jihar.<ref>{{Cite web |last=Nation |first=The |date=2019-10-01 |title=Osun Assembly grills 9 exco nominees |url=https://thenationonlineng.net/osun-assembly-grills-9-exco-nominees/ |access-date=2026-04-30 |website=The Nation Newspaper |language=en-US}}</ref>
== Kasancewa cikin siyasa ==
An kuma lura da Ogunfolaju saboda sa hannu a cikin ayyukan siyasa a cikin Jihar Osun, musamman a cikin tsarin jam'iyya mai mulki inda aka san ta da goyon baya da gudummawa ga ci gaban jam'iyya da hadin kai. Kakaki Oodua . <ref>{{Cite web |last=Adeyemo |first=Adeolu |date=2021-08-06 |title=Osun to strengthen cooperative societies for economic sustainability ― Govt |url=https://tribuneonlineng.com/osun-to-strengthen-cooperative-societies-for-economic-sustainability-%E2%80%95-govt/ |access-date=2026-04-30 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Bamigbola |first=Bola |date=2021-08-06 |title=Osun pledges support for cooperative societies |url=https://punchng.com/osun-pledges-support-for-cooperative-societies/ |access-date=2026-04-30 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref>
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Ƴan siyasan Najeriya]]
h3abinbu9k2ymboy0d9an88j6hslaa1
831579
831578
2026-05-07T09:10:09Z
Zainab118
44654
Translated
831579
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Christiana Olusola Ogunfolaju
| occupation = Public administrator, politician
| known_for = Special Adviser on Commerce, Industry and Cooperative, Osun State
}}
'''Christiana Olusola Ogunfolaju''' '[[Ɗan Nijeriya|Na Najeriya]] ce mai kula da jama'a kuma 'yar siyasa wacce ta yi aiki a matsayin mai nada gwamnati a [[Osun|Jihar Osun]], Najeriya, gami da a matsayin mai ba da shawara na musamman kan Kasuwanci, Masana'antu da hadin gwiwa a karkashin gwamnatin Gwamna Gboyega Oyetola . Mujallar City People. <ref name=":0">{{Cite web |last=People |first=City |date=2019-11-21 |title=Meet The New Commissioners/SA Running OSUN State With Gov., ADEGBOYEGA OYETOLA |url=https://www.citypeopleonline.com/meet-the-new-commissioners-sa-running-osun-state-with-gov-adegboyega-oyetola/ |access-date=2026-04-30 |website=City People Magazine |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Olagunju |first=David |date=2019-10-25 |title=FULL LIST: Osun commissioners, special advisers |url=https://tribuneonlineng.com/full-list-osun-commissioners-special-advisers/ |access-date=2026-04-30 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref>
== Ayyuka ==
Ogunfolaju ta yi aiki a fannin gudanar da harkokin gwamnati a Jihar Osun, [[Najeriya]] . naɗa ta a matsayin Mai ba Gwamna Shawara ta Musamman kan Harkokin Kasuwanci, Masana’antu da Ƙungiyoyin Haɗin Gwiwa a lokacin mulkin Gboyega Oyetola, inda ta kasance cikin tawagar da ke taimaka wa aiwatar da manufofin gwamnatin jiha a fannin kasuwanci da bunƙasa masana’antu.<ref name=":0">{{Cite web |last=People |first=City |date=2019-11-21 |title=Meet The New Commissioners/SA Running OSUN State With Gov., ADEGBOYEGA OYETOLA |url=https://www.citypeopleonline.com/meet-the-new-commissioners-sa-running-osun-state-with-gov-adegboyega-oyetola/ |access-date=2026-04-30 |website=City People Magazine |language=en-GB}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPeople2019">People, City (2019-11-21). [https://www.citypeopleonline.com/meet-the-new-commissioners-sa-running-osun-state-with-gov-adegboyega-oyetola/ "Meet The New Commissioners/SA Running OSUN State With Gov., ADEGBOYEGA OYETOLA"]. ''City People Magazine''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2026-04-30</span></span>.</cite></ref>
Matsayinta ya haɗa da ba da gudummawa ga manufofin ci gaban tattalin arziki da hadin gwiwa a cikin gwamnatin jihar da kuma taimakawa wajen aiwatar da shirye-shiryen da suka shafi kasuwanci da masana'antu.<ref>{{Cite web |date=2019-10-24 |title=For The Records: Full List Of Osun Commissioners And Special Advisers |url=https://osundefender.com/for-the-records-full-list-of-osun-commissioners-and-special-advisers/ |access-date=2026-04-30 |website=OsunDefender |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Services |first=KakakiOodua Media |title=LIVE UPDATES: OSHA Screens Osun Commissioners and Special Advisers Nominees |url=https://www.kakakioodua.com/2019/09/live-updates-osha-screens-osun.html |access-date=2026-04-30 |website=KakakiOodua Online News}}</ref>
== Zaben gwamnati da tantancewa ==
A cikin 2019, Ogunfolaju na daga cikin mutanen da [[gwamna]] jihar Osun ya zaba don matsayi na zartarwa kuma daga baya Majalisar Dokokin Jihar Osun ta tantance shi. A lokacin aikin tantancewa, waɗanda aka zaba sun gabatar da takardun shaidansu da gogewa a gaban 'yan majalisa a matsayin wani ɓangare na tsarin mulki da ake buƙata don tabbatarwa a cikin mukamai masu zartarwa a cikin [[gwamnati]] jihar.<ref>{{Cite web |last=Nation |first=The |date=2019-10-01 |title=Osun Assembly grills 9 exco nominees |url=https://thenationonlineng.net/osun-assembly-grills-9-exco-nominees/ |access-date=2026-04-30 |website=The Nation Newspaper |language=en-US}}</ref>
== Kasancewa cikin siyasa ==
An kuma lura da Ogunfolaju saboda sa hannu a cikin ayyukan siyasa a cikin Jihar Osun, musamman a cikin tsarin jam'iyya mai mulki inda aka san ta da goyon baya da gudummawa ga ci gaban jam'iyya da hadin kai. Kakaki Oodua . <ref>{{Cite web |last=Adeyemo |first=Adeolu |date=2021-08-06 |title=Osun to strengthen cooperative societies for economic sustainability ― Govt |url=https://tribuneonlineng.com/osun-to-strengthen-cooperative-societies-for-economic-sustainability-%E2%80%95-govt/ |access-date=2026-04-30 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Bamigbola |first=Bola |date=2021-08-06 |title=Osun pledges support for cooperative societies |url=https://punchng.com/osun-pledges-support-for-cooperative-societies/ |access-date=2026-04-30 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref>
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Ƴan siyasan Najeriya]]
23019aqnzp4lord6q5mflia99tliclb
Remon de Vries
0
149675
831581
2026-05-07T09:18:43Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318876821|Remon de Vries]]"
831581
wikitext
text/x-wiki
'''Remon de Vries''' (an haife shi a ranar 6 ga Yuli 1979) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] .
== Sana'a ==
De Vries ɗan wasan tsakiya ne wanda aka haifa a Apeldoorn kuma ya fara buga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru, yana cikin ƙungiyar AGOVV Apeldoorn a kakar wasa ta 2003–04. A ƙarshen wannan kakar ya koma Heracles Almelo . <ref>{{Cite web |title=Remon de Vries |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Remon-de-Vries.htm |access-date=2010-02-15 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
A lokacin bazara na 2009 ya bar Heracles a kan canja wuri kyauta kuma ya koma AGOVV Apeldoorn a ranar 14 ga Satumba. An sake shi a watan Yunin 2010 ta ƙungiyarsa ta AGOVV, kuma ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. [1] Daga baya ya sanya hannu a matsayin ɗan wasa mai son wasa tare da WHC Wezep . [2]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1979]]
3f8he0e5462z1hp526zd14edhl2xz6w
831582
831581
2026-05-07T09:18:58Z
Sardeeq
39275
831582
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Remon de Vries''' (an haife shi a ranar 6 ga Yuli 1979) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] na ƙasar Holland wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] .
== Sana'a ==
De Vries ɗan wasan tsakiya ne wanda aka haifa a Apeldoorn kuma ya fara buga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru, yana cikin ƙungiyar AGOVV Apeldoorn a kakar wasa ta 2003–04. A ƙarshen wannan kakar ya koma Heracles Almelo . <ref>{{Cite web |title=Remon de Vries |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Remon-de-Vries.htm |access-date=2010-02-15 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
A lokacin bazara na 2009 ya bar Heracles a kan canja wuri kyauta kuma ya koma AGOVV Apeldoorn a ranar 14 ga Satumba. An sake shi a watan Yunin 2010 ta ƙungiyarsa ta AGOVV, kuma ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa ta ƙwararru. [1] Daga baya ya sanya hannu a matsayin ɗan wasa mai son wasa tare da WHC Wezep . [2]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1979]]
6r3xviee1njjkqm98e7b9wwkcozfds1
Uğur Yıldırım
0
149676
831583
2026-05-07T09:21:24Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1337098105|Uğur Yıldırım]]"
831583
wikitext
text/x-wiki
'''Uğur Yıldırım''' ( ; an haife shi a ranar 8 ga Mayu 1982) kocin ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland kuma tsohon ƙwararre [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasa]] . Ya burge sosai a lokacin da yake tare da [[SC Heerenveen]] kuma ya zama zakaran duniya na bugun free kick . Bayan ya yi ritaya, ya fara aiki a matsayin koci a makarantar matasa ta Go Ahead Eagles .
Ya buga wasa ɗaya a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Netherlands .
== Aikin kulob ==
Yıldırım, ƙwararre a fannin bugun freekick, ya ci gaba da buga ƙwallon ƙafa ta makarantar matasa ta Go Ahead Eagles . A kakar wasa ta 2003-04, ya zira kwallaye shida a wasan Eerste Divisie da Cambuur . Wannan bajintar ta musamman ta jawo hankalin manyan ƙungiyoyi kuma Yıldırım ya sanya hannu kan kwangila a [[SC Heerenveen|Heerenveen]], wanda ya yi wasa mai kyau a kakar wasa ta farko da shi. A shekarar 2004, Yıldırım ya lashe gasar bugun freekick da aka gudanar a Marbella, inda ya doke 'yan wasa kamar [[Zinedine Yazid Zidane|Zinedine Zidane]] . <ref>{{Cite web |last=Bouwes |first=Ernst |date=2005-01-04 |title=A tale of two coaches |url=http://soccernet.espn.go.com/columns/story?id=320961&root=worldcup&cc=5739 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110525182747/http://soccernet.espn.go.com/columns/story?id=320961&root=worldcup&cc=5739 |archive-date=May 25, 2011 |access-date=2007-04-08 |website=[[ESPN]]}}</ref>
A watan Yulin 2007, ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru uku da kulob din Gaziantepspor na [[Süper Lig|Turkiyya]] . A lokacin da yake kulob din, ya zura kwallaye uku ga tawagarsa. Daga baya ya koma kungiyar Sivasspor mai kalubalantar gasar bayan ya yi ikirarin cewa Gaziantepspor bai biya albashinsa ba tsawon watanni da dama. Zamansa a Sivasspor abin takaici ne kuma ya tafi bayan watanni shida kacal da canja wurin kyauta. Bayan rashin nasarar zamansa a Turkiyya, Yıldırım ya yi gwaje-gwaje da dama a shekarar 2008, amma ya kasa burgewa da kungiyoyin Ingila Blackburn Rovers, Plymouth Argyle da Watford . Sannan ya yi gwaji da kulob din Azerbaijan Neftçi Baku da kuma kulob din Holland [[PEC Zwolle|FC Zwolle]] . Sakamakon wannan gwajin da bai yi nasara ba daga karshe ya zama kwantiragi da Kasımpaşa a watan Janairun 2009 har zuwa karshen kakar wasa, inda aka sake shi a watan Yunin 2009.
A watan Agusta na 2010, Yıldırım ya amince ya koma ƙungiyar AGOVV ta ƙasar Holland, inda ya sanya hannu kan kwangilar shekara ɗaya ga ƙungiyar daga garinsu. Bayan haka, ya fara wasa a matakin ɗan wasa tare da CSV Apeldoorn .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Bayan Yıldırım ya yanke shawarar a ranar 22 ga Janairu 2005 don wakiltar Netherlands a duniya - bayan da ya zaɓi tsakanin Netherlands da Turkey . [1] Ya sami damar buga wasa ɗaya tilo a gasar ƙasa da ƙasa a ranar 9 ga Fabrairu 2005 da Ingila . A minti na 64 ya shigo a madadin ɗan wasan Feyenoord Romeo Castelen, yayin da wasan ya ƙare da kunnen doki 0-0. [2] Ganin cewa wasan da Ingila ta yi da ita a wasan sada zumunci ne, Yıldırım har yanzu zai iya zaɓar bugawa Turkiyya wasa. [3]
== Aikin koyarwa ==
Bayan aikinsa na wasa, Yıldırım ya fara horar da ƙungiyoyi a makarantar matasa ta Go Ahead Eagles yayin da yake ɗaukar takardar shaidar koyarwa. Ya kuma horar da ƙungiyar Vierde Klasse TKA tsakanin 2017 da 2019. A ranar 1 ga Yuli 2020, ya fara horar da ƙungiyar Go Ahead Eagles 'yan ƙasa da shekara 16.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
qau745e7uqnpkookv28y1bedahsamao
831584
831583
2026-05-07T09:21:41Z
Sardeeq
39275
831584
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Uğur Yıldırım''' ( ; an haife shi a ranar 8 ga Mayu 1982) kocin ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland kuma tsohon ƙwararre [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasa]] . Ya burge sosai a lokacin da yake tare da [[SC Heerenveen]] kuma ya zama zakaran duniya na bugun free kick . Bayan ya yi ritaya, ya fara aiki a matsayin koci a makarantar matasa ta Go Ahead Eagles .
Ya buga wasa ɗaya a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Netherlands .
== Aikin kulob ==
Yıldırım, ƙwararre a fannin bugun freekick, ya ci gaba da buga ƙwallon ƙafa ta makarantar matasa ta Go Ahead Eagles . A kakar wasa ta 2003-04, ya zira kwallaye shida a wasan Eerste Divisie da Cambuur . Wannan bajintar ta musamman ta jawo hankalin manyan ƙungiyoyi kuma Yıldırım ya sanya hannu kan kwangila a [[SC Heerenveen|Heerenveen]], wanda ya yi wasa mai kyau a kakar wasa ta farko da shi. A shekarar 2004, Yıldırım ya lashe gasar bugun freekick da aka gudanar a Marbella, inda ya doke 'yan wasa kamar [[Zinedine Yazid Zidane|Zinedine Zidane]] . <ref>{{Cite web |last=Bouwes |first=Ernst |date=2005-01-04 |title=A tale of two coaches |url=http://soccernet.espn.go.com/columns/story?id=320961&root=worldcup&cc=5739 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110525182747/http://soccernet.espn.go.com/columns/story?id=320961&root=worldcup&cc=5739 |archive-date=May 25, 2011 |access-date=2007-04-08 |website=[[ESPN]]}}</ref>
A watan Yulin 2007, ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru uku da kulob din Gaziantepspor na [[Süper Lig|Turkiyya]] . A lokacin da yake kulob din, ya zura kwallaye uku ga tawagarsa. Daga baya ya koma kungiyar Sivasspor mai kalubalantar gasar bayan ya yi ikirarin cewa Gaziantepspor bai biya albashinsa ba tsawon watanni da dama. Zamansa a Sivasspor abin takaici ne kuma ya tafi bayan watanni shida kacal da canja wurin kyauta. Bayan rashin nasarar zamansa a Turkiyya, Yıldırım ya yi gwaje-gwaje da dama a shekarar 2008, amma ya kasa burgewa da kungiyoyin Ingila Blackburn Rovers, Plymouth Argyle da Watford . Sannan ya yi gwaji da kulob din Azerbaijan Neftçi Baku da kuma kulob din Holland [[PEC Zwolle|FC Zwolle]] . Sakamakon wannan gwajin da bai yi nasara ba daga karshe ya zama kwantiragi da Kasımpaşa a watan Janairun 2009 har zuwa karshen kakar wasa, inda aka sake shi a watan Yunin 2009.
A watan Agusta na 2010, Yıldırım ya amince ya koma ƙungiyar AGOVV ta ƙasar Holland, inda ya sanya hannu kan kwangilar shekara ɗaya ga ƙungiyar daga garinsu. Bayan haka, ya fara wasa a matakin ɗan wasa tare da CSV Apeldoorn .
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Bayan Yıldırım ya yanke shawarar a ranar 22 ga Janairu 2005 don wakiltar Netherlands a duniya - bayan da ya zaɓi tsakanin Netherlands da Turkey . [1] Ya sami damar buga wasa ɗaya tilo a gasar ƙasa da ƙasa a ranar 9 ga Fabrairu 2005 da Ingila . A minti na 64 ya shigo a madadin ɗan wasan Feyenoord Romeo Castelen, yayin da wasan ya ƙare da kunnen doki 0-0. [2] Ganin cewa wasan da Ingila ta yi da ita a wasan sada zumunci ne, Yıldırım har yanzu zai iya zaɓar bugawa Turkiyya wasa. [3]
== Aikin koyarwa ==
Bayan aikinsa na wasa, Yıldırım ya fara horar da ƙungiyoyi a makarantar matasa ta Go Ahead Eagles yayin da yake ɗaukar takardar shaidar koyarwa. Ya kuma horar da ƙungiyar Vierde Klasse TKA tsakanin 2017 da 2019. A ranar 1 ga Yuli 2020, ya fara horar da ƙungiyar Go Ahead Eagles 'yan ƙasa da shekara 16.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
9ver87z4ujovt36ick7ufi47ieevt2b
Jeroen Van Den Broeck
0
149677
831585
2026-05-07T09:22:13Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1258465584|Jeroen Van Den Broeck]]"
831585
wikitext
text/x-wiki
'''Jeroen Van Den Broeck''' (16 Fabrairu 1989 - 23 Nuwamba 2017 ) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Belgium wanda ya buga wa OG Vorselaar ta ƙarshe a ƙasarsa.
== Sana'a ==
Van den Broeck ya fara babban aikinsa tare da AS Verbroeding Geel . A cikin 2008, ya sanya hannu kan AGOVV Apeldoorn a cikin Dutch Eerste Divisie, inda ya buga wasanni biyar kuma ya zira kwallaye a raga. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 2017]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
c7kc10zrmygs2xfmgr61mibzelvqo8e
831586
831585
2026-05-07T09:23:19Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1258465584|Jeroen Van Den Broeck]]"
831586
wikitext
text/x-wiki
'''Jeroen Van Den Broeck''' (16 Fabrairu 1989 - 23 Nuwamba 2017 ) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Belgium wanda ya buga wa OG Vorselaar ta ƙarshe a ƙasarsa. <ref>Rangers leggen 17-jarige Belg vast Voetbalbelgie.be</ref><ref>AGOVV snel overtuigd van Ranger Van den Broeck Voetbal International</ref>
== Sana'a ==
Van den Broeck ya fara babban aikinsa tare da AS Verbroeding Geel . A cikin 2008, ya sanya hannu kan AGOVV Apeldoorn a cikin Dutch Eerste Divisie, inda ya buga wasanni biyar kuma ya zira kwallaye a raga. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 2017]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
m3uyn27iqa8amz0knt7ktpue05drpmy
831587
831586
2026-05-07T09:23:33Z
Sardeeq
39275
831587
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Jeroen Van Den Broeck''' (16 Fabrairu 1989 - 23 Nuwamba 2017 ) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Belgium wanda ya buga wa OG Vorselaar ta ƙarshe a ƙasarsa. <ref>Rangers leggen 17-jarige Belg vast Voetbalbelgie.be</ref><ref>AGOVV snel overtuigd van Ranger Van den Broeck Voetbal International</ref>
== Sana'a ==
Van den Broeck ya fara babban aikinsa tare da AS Verbroeding Geel . A cikin 2008, ya sanya hannu kan AGOVV Apeldoorn a cikin Dutch Eerste Divisie, inda ya buga wasanni biyar kuma ya zira kwallaye a raga. [1]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 2017]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
f5g6dazd6uqgcpp8eiwa3s23p4647ni
Jerry van Wolfgang
0
149678
831588
2026-05-07T09:24:32Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1335333498|Jerry van Wolfgang]]"
831588
wikitext
text/x-wiki
'''Jerry van Wolfgang''' (wanda aka sani da '''Jerry van Ewijk''' <ref>{{Cite web |date=11 February 2019 |title=Orange County SC bring back Jerry van Wolfgang |url=https://www.angelsonparade.com/2019/2/11/18220660/orange-county-sc-bring-back-jerry-van-wolfgang-ewijk-reno-1868}}</ref> ) (an haife shi a ranar 12 ga Maris 1992) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland wanda ke buga [[Mai buga tsakiya|ƙwallon ƙafa]] .
== Aikin kulob ==
Jerry van Wolfgang ya fara buga wasa a ƙungiyar AGOVV Apeldoorn kuma ya koma De Graafschap bisa ga ka'idojin da ba na ƙwararru ba a shekarar 2012. [1] Ya zira kwallaye 18 ga Superboeren a kakar wasa ta 2014–15 kuma ya koma ƙungiyar Go Ahead Eagles da aka rage a gasar a ƙarshen wannan kakar. [2] Tare da De Graafschap da Go Ahead, ya sami ci gaba zuwa Eredivisie .
Van Wolfgang ya koma ƙasar waje don bugawa ƙungiyar Orange County ta United Soccer League wasa a watan Janairun 2017. <ref>[http://www.ga-eagles.nl/orange-county-nieuwe-club-jerry-ewijk/ Orange County nieuwe club Jerry van Ewijk] – GA Eagles {{In lang|nl}}</ref>
Bayan ya buga kakar wasa ta 2018 tare da Reno 1868 FC, van Wolfgang ya sake komawa Orange County a ranar 11 ga Fabrairu 2019.
Kafin kakar wasa ta 2020, ya koma ƙungiyar K3 League ta Cheonan City FC .
A ranar 24 ga Agusta 2023, van Wolfgang ya sanya hannu kan kwantiragin shekara ɗaya da ADO Den Haag . <ref>{{Cite web |date=24 August 2023 |title=JERRY VAN WOLFGANG TEKENT BIJ ADO DEN HAAG |trans-title=JERRY VAN WOLFGANG SIGNS WITH ADO DEN HAAG |url=https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/17554-jerry-van-wolfgang-tekent-bij-ado-den-haag |access-date=24 August 2023 |publisher=ADO Den Haag |language=nl}}</ref> A ranar 3 ga Afrilu 2024, kulob din ya sanar da cewa ba a sabunta kwantiraginsa ba kafin kakar wasa ta 2024-25 . <ref>{{Cite web |date=3 April 2024 |title=ADO Den Haag licht drietal opties en zegt formeel aflopende contracten op |url=https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/17997-ado-den-haag-licht-drietal-opties-en-zegt-formeel-aflopende-contracten-op |archive-url=https://web.archive.org/web/20240623171138/https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/17997-ado-den-haag-licht-drietal-opties-en-zegt-formeel-aflopende-contracten-op |archive-date=23 June 2024 |access-date=23 June 2024 |website=ADO Den Haag |language=nl}}</ref>
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Van Wolfgang ya buga wasanni 10 a ƙungiyar 'yan ƙasa da shekaru 17 ta Netherlands, ciki har da guda 3 a gasar cin kofin Turai ta 'yan ƙasa da shekaru 17 ta UEFA ta 2009. Ya kuma buga wasanni 3 a ƙungiyar 'yan ƙasa da shekaru 19 ta Netherlands .
== Ƙididdigar aiki ==
{{Updated|match played 3 May 2024}}
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Appearances and goals by club, season and competition
! rowspan="2" |Club
! rowspan="2" |Season
! colspan="3" |League
! colspan="2" |National cup
! colspan="2" |Continental
! colspan="2" |Other
! colspan="2" |Total
|-
!Division
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
|-
|AGOVV
|2011–12
|Eerste Divisie
|20
|1
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|20
|1
|-
| rowspan="4" |De Graafschap
|2012–13
|Eerste Divisie
|9
|1
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|1{{Efn|Appearance in Promotion Playoffs|name=Ere}}
|0
|10
|1
|-
|2013–14
|Eerste Divisie
|27
|5
|1
|0
| colspan="2" |—
|1{{Efn|name=Ere}}
|0
|29
|5
|-
|2014–15
|Eerste Divisie
|36
|18
|3
|0
| colspan="2" |—
|6{{Efn|name=Ere}}
|1
|45
|19
|-
! colspan="2" |Total
!92
!25
!4
!0
! colspan="2" |—
!8
!1
!104
!26
|-
|Go Ahead Eagles
|2015–16
|Eerste Divisie
|26
|6
|2
|0
|2{{Efn|Appearances in [[UEFA Europa League]]}}
|0
|1{{Efn|name=Ere}}
|0
|31
|6
|-
| rowspan="3" |Orange County
|2017
|USL Championship
|29
|8
|2
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|31
|8
|-
|2019
|USL Championship
|33
|3
|1
|0
| colspan="2" |—
|1{{Efn|Appearance in [[2019 USL Championship Playoffs]]}}
|0
|35
|3
|-
! colspan="2" |Total
!62
!11
!3
!0
! colspan="2" |—
!1
!0
!66
!11
|-
|Reno
|2018
|USL Championship
|27
|6
|2
|0
| colspan="2" |—
|2{{Efn|Appearances in [[U.S. Open Cup]]}}
|3
|31
|9
|-
| rowspan="3" |Cheonan City
|2020
|K3 League
|14
|5
|1
|2
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|15
|7
|-
|2021
|K3 League
|6
|0
|2
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|8
|0
|-
! colspan="2" |Total
!20
!5
!3
!2
! colspan="2" |—
! colspan="2" |—
!23
!7
|-
|Namdong
|2022
|K4 League
|22
|8
|2
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|24
|8
|-
|Goyang KH
|2023
|K4 League
|5
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|5
|0
|-
|ADO Den Haag
|2023–24
|Eerste Divisie
|14
|0
|1
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|15
|0
|-
! colspan="3" |Career total
!268
!61
!17
!2
!2
!0
!12
!4
!299
!67
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1992]]
q3xve3xeer9vwnv8kepm3zi45akpo7b
831589
831588
2026-05-07T09:24:50Z
Sardeeq
39275
831589
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Jerry van Wolfgang''' (wanda aka sani da '''Jerry van Ewijk''' <ref>{{Cite web |date=11 February 2019 |title=Orange County SC bring back Jerry van Wolfgang |url=https://www.angelsonparade.com/2019/2/11/18220660/orange-county-sc-bring-back-jerry-van-wolfgang-ewijk-reno-1868}}</ref> ) (an haife shi a ranar 12 ga Maris 1992) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland wanda ke buga [[Mai buga tsakiya|ƙwallon ƙafa]] .
== Aikin kulob ==
Jerry van Wolfgang ya fara buga wasa a ƙungiyar AGOVV Apeldoorn kuma ya koma De Graafschap bisa ga ka'idojin da ba na ƙwararru ba a shekarar 2012. [1] Ya zira kwallaye 18 ga Superboeren a kakar wasa ta 2014–15 kuma ya koma ƙungiyar Go Ahead Eagles da aka rage a gasar a ƙarshen wannan kakar. [2] Tare da De Graafschap da Go Ahead, ya sami ci gaba zuwa Eredivisie .
Van Wolfgang ya koma ƙasar waje don bugawa ƙungiyar Orange County ta United Soccer League wasa a watan Janairun 2017. <ref>[http://www.ga-eagles.nl/orange-county-nieuwe-club-jerry-ewijk/ Orange County nieuwe club Jerry van Ewijk] – GA Eagles {{In lang|nl}}</ref>
Bayan ya buga kakar wasa ta 2018 tare da Reno 1868 FC, van Wolfgang ya sake komawa Orange County a ranar 11 ga Fabrairu 2019.
Kafin kakar wasa ta 2020, ya koma ƙungiyar K3 League ta Cheonan City FC .
A ranar 24 ga Agusta 2023, van Wolfgang ya sanya hannu kan kwantiragin shekara ɗaya da ADO Den Haag . <ref>{{Cite web |date=24 August 2023 |title=JERRY VAN WOLFGANG TEKENT BIJ ADO DEN HAAG |trans-title=JERRY VAN WOLFGANG SIGNS WITH ADO DEN HAAG |url=https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/17554-jerry-van-wolfgang-tekent-bij-ado-den-haag |access-date=24 August 2023 |publisher=ADO Den Haag |language=nl}}</ref> A ranar 3 ga Afrilu 2024, kulob din ya sanar da cewa ba a sabunta kwantiraginsa ba kafin kakar wasa ta 2024-25 . <ref>{{Cite web |date=3 April 2024 |title=ADO Den Haag licht drietal opties en zegt formeel aflopende contracten op |url=https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/17997-ado-den-haag-licht-drietal-opties-en-zegt-formeel-aflopende-contracten-op |archive-url=https://web.archive.org/web/20240623171138/https://adodenhaag.nl/nl/nieuws/laatste-nieuws/1e-elftal/17997-ado-den-haag-licht-drietal-opties-en-zegt-formeel-aflopende-contracten-op |archive-date=23 June 2024 |access-date=23 June 2024 |website=ADO Den Haag |language=nl}}</ref>
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Van Wolfgang ya buga wasanni 10 a ƙungiyar 'yan ƙasa da shekaru 17 ta Netherlands, ciki har da guda 3 a gasar cin kofin Turai ta 'yan ƙasa da shekaru 17 ta UEFA ta 2009. Ya kuma buga wasanni 3 a ƙungiyar 'yan ƙasa da shekaru 19 ta Netherlands .
== Ƙididdigar aiki ==
{{Updated|match played 3 May 2024}}
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Appearances and goals by club, season and competition
! rowspan="2" |Club
! rowspan="2" |Season
! colspan="3" |League
! colspan="2" |National cup
! colspan="2" |Continental
! colspan="2" |Other
! colspan="2" |Total
|-
!Division
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
|-
|AGOVV
|2011–12
|Eerste Divisie
|20
|1
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|20
|1
|-
| rowspan="4" |De Graafschap
|2012–13
|Eerste Divisie
|9
|1
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|1{{Efn|Appearance in Promotion Playoffs|name=Ere}}
|0
|10
|1
|-
|2013–14
|Eerste Divisie
|27
|5
|1
|0
| colspan="2" |—
|1{{Efn|name=Ere}}
|0
|29
|5
|-
|2014–15
|Eerste Divisie
|36
|18
|3
|0
| colspan="2" |—
|6{{Efn|name=Ere}}
|1
|45
|19
|-
! colspan="2" |Total
!92
!25
!4
!0
! colspan="2" |—
!8
!1
!104
!26
|-
|Go Ahead Eagles
|2015–16
|Eerste Divisie
|26
|6
|2
|0
|2{{Efn|Appearances in [[UEFA Europa League]]}}
|0
|1{{Efn|name=Ere}}
|0
|31
|6
|-
| rowspan="3" |Orange County
|2017
|USL Championship
|29
|8
|2
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|31
|8
|-
|2019
|USL Championship
|33
|3
|1
|0
| colspan="2" |—
|1{{Efn|Appearance in [[2019 USL Championship Playoffs]]}}
|0
|35
|3
|-
! colspan="2" |Total
!62
!11
!3
!0
! colspan="2" |—
!1
!0
!66
!11
|-
|Reno
|2018
|USL Championship
|27
|6
|2
|0
| colspan="2" |—
|2{{Efn|Appearances in [[U.S. Open Cup]]}}
|3
|31
|9
|-
| rowspan="3" |Cheonan City
|2020
|K3 League
|14
|5
|1
|2
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|15
|7
|-
|2021
|K3 League
|6
|0
|2
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|8
|0
|-
! colspan="2" |Total
!20
!5
!3
!2
! colspan="2" |—
! colspan="2" |—
!23
!7
|-
|Namdong
|2022
|K4 League
|22
|8
|2
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|24
|8
|-
|Goyang KH
|2023
|K4 League
|5
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|5
|0
|-
|ADO Den Haag
|2023–24
|Eerste Divisie
|14
|0
|1
|0
| colspan="2" |—
| colspan="2" |—
|15
|0
|-
! colspan="3" |Career total
!268
!61
!17
!2
!2
!0
!12
!4
!299
!67
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1992]]
9q13r9mh6gded0vg9ed5ea3vanwep59
Dmitry Yakovlevsky
0
149679
831590
2026-05-07T09:25:46Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1326697921|Dmitry Yakovlevsky]]"
831590
wikitext
text/x-wiki
'''Dmitry Aleksandrovich Yakovlevsky''' ( Russian ; an haife shi a ranar 9 ga Mayu 1988) tsohon ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na Rasha kuma darektan kirkire-kirkire na ɗakin zane "TwentyFive". <ref>{{Cite web |title=Как Дмитрий Яковлевский из профессионального футболиста стал креативным директором собственной дизайн-студии? |url=https://www.km.ru/stil/2022/08/24/899652-kak-dmitrii-yakovlevskii-iz-professionalnogo-futbolista-stal-kreativnym-direk |access-date=2022-11-08 |website=ru}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2022-08-25 |title=Дмитрий Яковлевский: путь от профессионального футболиста до директора дизайн-студии |url=https://sm.news/dmitrij-yakovlevskij-put-ot-professionalnogo-futbolista-do-direktora-dizajn-studii-71490/ |access-date=2022-11-08 |website=Информационный портал SM.news |language=ru}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Дмитрий Яковлевский: путь от футболиста до креативного директора сценической студии "Yakovlevsky Studio" - Гексагон — КОНТ |url=https://cont.ws/@hexagon/2364306 |access-date=2022-11-08 |website=cont.ws |language=ru}}</ref>
== Sana'a ==
Dmitry Yakovlevsky tare da iyayensa sun ƙaura daga Moscow zuwa [[Birnin Antwerp|Antwerp, Belgium]] yana ɗan shekara uku kuma suka sami takardar zama ɗan ƙasar Belgium.
Ya buga wa ƙungiyoyin matasa da dama, ciki har da Germinal Beerschot na ƙasar Belgium da Red Star Waasland da kuma Hellas Verona na ƙasar Italiya. Ya sanya hannu a Hellas Verona a watan Janairun 2007 kuma ya fara buga wasa a ƙungiyar a gasar Serie C1/A ta Italiya a kakar wasa ta 2007–2008.
A watan Fabrairun 2009, Yakovlevsky ya rattaba hannu kan yarjejeniyar AGOVV Apeldoorn ta ƙasar Holland Eerste Divisie bayan gwajin da ya yi. Ya koma Rasha kuma ya sanya hannu a ƙungiyar First Division Vityaz Podolsk a lokacin bazara na kakar wasa ta 2009. An sallame shi bayan ƙarshen kakar wasa kuma tun daga lokacin ya koma Belgium don bugawa RFC de Liège da KMSK Deinze, dukkansu 'yan wasa ne na Belgian Division na Uku . <ref>{{Cite web |title=Spelersfiche |url=http://skdeinze.com/seizoen/speler.aspx?id%3D5037 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120425161116/http://skdeinze.com/seizoen/speler.aspx?id=5037 |archive-date=2012-04-25 |access-date=2011-11-12}}</ref>
A shekarar 2019 ya kafa nasa ɗakin zane "Yakovlevsky Studio", wanda ke haɓakawa da shirya tarurruka na musamman, shigarwa, nunin faifai da kade-kade. Gidan studio ya ƙware wajen haɗa fasahohin zamani, gami da zane-zanen holography da multimedia, ƙirƙirar ƙwarewa mai ban mamaki da kuma zurfafawa. [1] [2] [3] Gidan studio ya shirya kade-kade ga masu fasaha kamar Dima Bilan, [4] Eldzhey, [5] ya ɗauki bidiyo don Morgenstern [6] kuma ya shirya tarurruka daban-daban.
A shekarar 2025, an sake sanya wa ɗakin studio suna zuwa TwentyFive. <ref>{{Cite web |title=Дмитрий Яковлевский - эксперт на проекте PR |url=https://robb.report/experts/dmitrii-yakovlevskii/ |website=robb.report |language=ru}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
pgmc7qu00fagbdga3d10isinvzbdcrj
831591
831590
2026-05-07T09:27:36Z
Sardeeq
39275
831591
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Dmitry Aleksandrovich Yakovlevsky''' ( Russian ; an haife shi a ranar 9 ga Mayu 1988) tsohon ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwallon ƙafa]] ne na Rasha kuma darektan kirkire-kirkire na ɗakin zane "TwentyFive". <ref>{{Cite web |title=Как Дмитрий Яковлевский из профессионального футболиста стал креативным директором собственной дизайн-студии? |url=https://www.km.ru/stil/2022/08/24/899652-kak-dmitrii-yakovlevskii-iz-professionalnogo-futbolista-stal-kreativnym-direk |access-date=2022-11-08 |website=ru}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2022-08-25 |title=Дмитрий Яковлевский: путь от профессионального футболиста до директора дизайн-студии |url=https://sm.news/dmitrij-yakovlevskij-put-ot-professionalnogo-futbolista-do-direktora-dizajn-studii-71490/ |access-date=2022-11-08 |website=Информационный портал SM.news |language=ru}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Дмитрий Яковлевский: путь от футболиста до креативного директора сценической студии "Yakovlevsky Studio" - Гексагон — КОНТ |url=https://cont.ws/@hexagon/2364306 |access-date=2022-11-08 |website=cont.ws |language=ru}}</ref>
== Sana'a ==
Dmitry Yakovlevsky tare da iyayensa sun ƙaura daga Moscow zuwa [[Birnin Antwerp|Antwerp, Belgium]] yana ɗan shekara uku kuma suka sami takardar zama ɗan ƙasar Belgium.
Ya buga wa ƙungiyoyin matasa da dama, ciki har da Germinal Beerschot na ƙasar Belgium da Red Star Waasland da kuma Hellas Verona na ƙasar Italiya. Ya sanya hannu a Hellas Verona a watan Janairun 2007 kuma ya fara buga wasa a ƙungiyar a gasar Serie C1/A ta Italiya a kakar wasa ta 2007–2008.
A watan Fabrairun 2009, Yakovlevsky ya rattaba hannu kan yarjejeniyar AGOVV Apeldoorn ta ƙasar Holland Eerste Divisie bayan gwajin da ya yi. Ya koma Rasha kuma ya sanya hannu a ƙungiyar First Division Vityaz Podolsk a lokacin bazara na kakar wasa ta 2009. An sallame shi bayan ƙarshen kakar wasa kuma tun daga lokacin ya koma Belgium don bugawa RFC de Liège da KMSK Deinze, dukkansu 'yan wasa ne na Belgian Division na Uku . <ref>{{Cite web |title=Spelersfiche |url=http://skdeinze.com/seizoen/speler.aspx?id%3D5037 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120425161116/http://skdeinze.com/seizoen/speler.aspx?id=5037 |archive-date=2012-04-25 |access-date=2011-11-12}}</ref>
A shekarar 2019 ya kafa nasa ɗakin zane "Yakovlevsky Studio", wanda ke haɓakawa da shirya tarurruka na musamman, shigarwa, nunin faifai da kade-kade. Gidan studio ya ƙware wajen haɗa fasahohin zamani, gami da zane-zanen holography da multimedia, ƙirƙirar ƙwarewa mai ban mamaki da kuma zurfafawa. [1] [2] [3] Gidan studio ya shirya kade-kade ga masu fasaha kamar Dima Bilan, [4] Eldzhey, [5] ya ɗauki bidiyo don Morgenstern [6] kuma ya shirya tarurruka daban-daban.
A shekarar 2025, an sake sanya wa ɗakin studio suna zuwa TwentyFive. <ref>{{Cite web |title=Дмитрий Яковлевский - эксперт на проекте PR |url=https://robb.report/experts/dmitrii-yakovlevskii/ |website=robb.report |language=ru}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
ow3vk4ewx8xt2w3e57ifjotd5kwk74d
Julius Wille
0
149680
831592
2026-05-07T09:28:38Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1268888119|Julius Wille]]"
831592
wikitext
text/x-wiki
'''Julius Wille''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1987) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ke bugawa AGOVV wasa a Derde Klasse .
== Sana'a ==
=== Netherlands ===
Wille ya buga wa ƙungiyoyin matasa na [[Robur et Velocitas]], FC Twente da Heracles Almelo, kafin ya zama ƙwararre a AGOVV Apeldoorn a shekara ta 2006. Ya buga wasanni 70 tare da AGOVV a gasar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, kafin daga baya kocin Sonny Silooy ya jawo shi zuwa Amurka a shekara ta 2010 don ya buga wa sabuwar ƙungiyar Dayton Dutch Lions wasa a gasar USL Premier Development League .
=== Amurka ===
Wille ya buga wasanni 16 ga ƙungiyar Dutch Lions a kakar wasansu ta farko a gasar USL Premier Development League a shekarar 2010, inda ya zira kwallaye 3 tare da taimakawa wajen taimakawa 1, sannan ya koma Netherlands don sake bugawa AGOVV wasa a gasar Eerste Division a shekarar 2010-11, kafin ya ci gaba da wasa da Lions bayan sun haura zuwa gasar USL Professional Division a shekarar 2011. [1]
=== Komawa zuwa Netherlands ===
Wille ya koma AGOVV bayan ya sake yin wasa a kulob din Dayton Dutch Lions a shekarar 2011. A farkon kakar wasa ta 2011-12, ya rasa tagomashi a wurin kocinsa Hans van Arum kuma aka sauke shi daga matsayi na farko. Ya yi atisaye da Jong Vitesse na wani lokaci kuma ya ga gwaji da Fortuna Sittard bai yi nasara ba. <ref>{{Cite web |date=23 February 2012 |title=Julius Wille traint mee bij Jong Vitesse |url=https://vitesse.org/nieuws/julius_wille_traint_mee_bij_jong_vitesse/ |website=Supportersvereniging Vitesse |language=nl}}</ref> <ref>{{Cite web |date=23 January 2012 |title=Julius Wille komt op proef |url=https://fortuna-online.nl/julius-wille-komt-op-proef/ |website=Fortuna Online |language=nl}}</ref>
A lokacin bazara na 2012 ya koma ƙungiyar Topklasse SC Genemuiden . Ya bar can a watan Nuwamba na 2012 don yin gwaji a Malaysia. Wille ya kammala kakar wasa ta 2012–13 tare da ƙungiyar Tweede Klasse ta wancan lokacin [[Veensche Boys]] . A kakar wasa ta 2013–14, Wille ya buga wa Koninklijke HFC wasa. Bayan haka, ya koma Veensche Boys kuma a shekarar 2015 ya fara bugawa ƙungiyar AGOVV wasa. <ref>{{Cite web |date=12 March 2015 |title=Julius Wille en Lars Hoekman keren terug op Berg en Bos |url=https://www.agovv.nl/1/387/julius-wille-en-lars-hoekman-keren-terug-op-berg-en-bos/ |website=AGOVV |language=nl}}</ref> A kakar wasa ta 2019–20, Wille ya koma ƙungiyar AGOVV bayan hutun aiki, yana fafatawa a Derde Klasse a wannan kakar.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
0ggdst5haxzciaeyhuevbjtq1aeph4v
831593
831592
2026-05-07T09:28:57Z
Sardeeq
39275
831593
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Julius Wille''' (an haife shi a ranar 27 ga Agusta 1987) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ke bugawa AGOVV wasa a Derde Klasse .
== Sana'a ==
=== Netherlands ===
Wille ya buga wa ƙungiyoyin matasa na [[Robur et Velocitas]], FC Twente da Heracles Almelo, kafin ya zama ƙwararre a AGOVV Apeldoorn a shekara ta 2006. Ya buga wasanni 70 tare da AGOVV a gasar Eerste Divisie ta ƙasar Holland, kafin daga baya kocin Sonny Silooy ya jawo shi zuwa Amurka a shekara ta 2010 don ya buga wa sabuwar ƙungiyar Dayton Dutch Lions wasa a gasar USL Premier Development League .
=== Amurka ===
Wille ya buga wasanni 16 ga ƙungiyar Dutch Lions a kakar wasansu ta farko a gasar USL Premier Development League a shekarar 2010, inda ya zira kwallaye 3 tare da taimakawa wajen taimakawa 1, sannan ya koma Netherlands don sake bugawa AGOVV wasa a gasar Eerste Division a shekarar 2010-11, kafin ya ci gaba da wasa da Lions bayan sun haura zuwa gasar USL Professional Division a shekarar 2011. [1]
=== Komawa zuwa Netherlands ===
Wille ya koma AGOVV bayan ya sake yin wasa a kulob din Dayton Dutch Lions a shekarar 2011. A farkon kakar wasa ta 2011-12, ya rasa tagomashi a wurin kocinsa Hans van Arum kuma aka sauke shi daga matsayi na farko. Ya yi atisaye da Jong Vitesse na wani lokaci kuma ya ga gwaji da Fortuna Sittard bai yi nasara ba. <ref>{{Cite web |date=23 February 2012 |title=Julius Wille traint mee bij Jong Vitesse |url=https://vitesse.org/nieuws/julius_wille_traint_mee_bij_jong_vitesse/ |website=Supportersvereniging Vitesse |language=nl}}</ref> <ref>{{Cite web |date=23 January 2012 |title=Julius Wille komt op proef |url=https://fortuna-online.nl/julius-wille-komt-op-proef/ |website=Fortuna Online |language=nl}}</ref>
A lokacin bazara na 2012 ya koma ƙungiyar Topklasse SC Genemuiden . Ya bar can a watan Nuwamba na 2012 don yin gwaji a Malaysia. Wille ya kammala kakar wasa ta 2012–13 tare da ƙungiyar Tweede Klasse ta wancan lokacin [[Veensche Boys]] . A kakar wasa ta 2013–14, Wille ya buga wa Koninklijke HFC wasa. Bayan haka, ya koma Veensche Boys kuma a shekarar 2015 ya fara bugawa ƙungiyar AGOVV wasa. <ref>{{Cite web |date=12 March 2015 |title=Julius Wille en Lars Hoekman keren terug op Berg en Bos |url=https://www.agovv.nl/1/387/julius-wille-en-lars-hoekman-keren-terug-op-berg-en-bos/ |website=AGOVV |language=nl}}</ref> A kakar wasa ta 2019–20, Wille ya koma ƙungiyar AGOVV bayan hutun aiki, yana fafatawa a Derde Klasse a wannan kakar.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
bq2aztlansvveve1vxvkqgxih3xrjbj
Winklaar mai jaraba
0
149681
831594
2026-05-07T09:29:39Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1331995347|Djuric Winklaar]]"
831594
wikitext
text/x-wiki
'''Djuric Winklaar''' (an haife shi a ranar 3 ga Janairu 1982) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na ƙasar Curaçao wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] .
Ya buga wasa sau tara a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Netherlands Antilles - takwas daga cikinsu wasannin neman cancantar shiga gasar cin kofin duniya ne na FIFA, ɗayan kuma wasan sada zumunci ne na ƙasa da ƙasa da Venezuela . <ref>{{FIFA player|210337}}</ref>
== Aikin kulob ==
Winklaar ya fara aikinsa da [[SC Heerenveen]] kafin ya koma ƙungiyar Lecce ta Italiya kan kuɗin Yuro miliyan 1.55. Daga baya ya koma buga wasa a SPAL da kuma AGOVV a ƙungiyar Eerste Division . <ref>{{Cite web |title=Djuric Winklaar |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Djuric-Winklaar.htm |access-date=29 March 2010 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
A watan Yunin 2010 ya koma ƙungiyar 'yan wasan ƙwallon ƙafa ta ƙasar Holland Veensche Boys daga abokan wasansa na Geinoord. [1] Shekara guda bayan haka, ya koma FC Breukelen, inda ya ci gaba da zama har zuwa ƙarshen aikinsa a shekarar 2015. Yanzu sana'arsa ta lantarki ce.
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{NFT player|4682}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
3y4o9w26sttdhup4yeyq33y98gwq2qo
831595
831594
2026-05-07T09:30:07Z
Sardeeq
39275
831595
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Djuric Winklaar''' (an haife shi a ranar 3 ga Janairu 1982) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne na ƙasar Curaçao wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya]] .
Ya buga wasa sau tara a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Netherlands Antilles - takwas daga cikinsu wasannin neman cancantar shiga gasar cin kofin duniya ne na FIFA, ɗayan kuma wasan sada zumunci ne na ƙasa da ƙasa da Venezuela . <ref>{{FIFA player|210337}}</ref>
== Aikin kulob ==
Winklaar ya fara aikinsa da [[SC Heerenveen]] kafin ya koma ƙungiyar Lecce ta Italiya kan kuɗin Yuro miliyan 1.55. Daga baya ya koma buga wasa a SPAL da kuma AGOVV a ƙungiyar Eerste Division . <ref>{{Cite web |title=Djuric Winklaar |url=http://www.vi.nl/Spelers/Speler/Djuric-Winklaar.htm |access-date=29 March 2010 |publisher=Voetbal International |language=Dutch}}</ref>
A watan Yunin 2010 ya koma ƙungiyar 'yan wasan ƙwallon ƙafa ta ƙasar Holland Veensche Boys daga abokan wasansa na Geinoord. [1] Shekara guda bayan haka, ya koma FC Breukelen, inda ya ci gaba da zama har zuwa ƙarshen aikinsa a shekarar 2015. Yanzu sana'arsa ta lantarki ce.
== Hanyoyin haɗi na waje ==
* {{NFT player|4682}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
fxusy2bb9y2bs2yjx4huo29b1miwsbm
Wim Addicks
0
149682
831596
2026-05-07T09:35:38Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1344183157|Wim Addicks]]"
831596
wikitext
text/x-wiki
'''Wim Addicks''' (28 ga Agusta 1896 – 8 ga Yuli 1985) ɗan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland. [1] Ya buga wasanni uku a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Netherlands a 1923. [2]
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 1985]]
[[Rukuni:Haihuwan 1896]]
njvdg6kfwyy3u49ln3bua0rokrvr3sx
831597
831596
2026-05-07T09:36:57Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1344183157|Wim Addicks]]"
831597
wikitext
text/x-wiki
'''Wim Addicks''' (28 ga Agusta 1896 – 8 ga Yuli 1985) ɗan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland. [1] Ya buga wasanni uku a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Netherlands a 1923. [2]<ref>Archiefkaarten: Willem Addicks" (in Dutch). Stadsarchief Amsterdam. Retrieved 10 August 2022.</ref><ref>"Wim Addicks". ''worldfootball.net''. Retrieved 20 November 2021.</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 1985]]
[[Rukuni:Haihuwan 1896]]
jzzhx4esm95i1slhpur2yyt36cw1v33
831598
831597
2026-05-07T09:37:18Z
Sardeeq
39275
831598
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Wim Addicks''' (28 ga Agusta 1896 – 8 ga Yuli 1985) ɗan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Holland. [1] Ya buga wasanni uku a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Netherlands a 1923. [2]<ref>Archiefkaarten: Willem Addicks" (in Dutch). Stadsarchief Amsterdam. Retrieved 10 August 2022.</ref><ref>"Wim Addicks". ''worldfootball.net''. Retrieved 20 November 2021.</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Mutuwan 1985]]
[[Rukuni:Haihuwan 1896]]
kz5tjhpazz7yqyt71mljloub7f2ny2a
Elton Acolatse
0
149683
831600
2026-05-07T09:38:52Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1344182375|Elton Acolatse]]"
831600
wikitext
text/x-wiki
'''Elton-Ofoi Acolatse''' ( ; bron 25 Yuli 1995) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ke buga ƙwallon ƙafa a ƙungiyar Ferencváros ta NB I.
== Aikin kulob ==
=== Ajax ===
An haife shi a Amsterdam ga iyayensa 'yan Ghana, Acolatse ya shiga Ajax Youth Academy a 2003. Ya buga wa ƙungiyar 'yan ƙasa da shekara 19 ta Ajax A1 a kakar wasa ta 2012-13. A ranar 27 ga Afrilu 2012, Acolatse ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru uku da Ajax, wanda hakan ya sa ya koma ƙungiyar har zuwa ranar 30 ga Yuni 2015. <ref name="contract12">{{Cite web |date=27 April 2012 |title=Ajax contracteert jeugdspeler Acolatse |url=http://www.ajax.nl/Ajax-Nieuws/Ajax-nieuwsarchief/Ajax-nieuwsartikel/185052/Ajax-contracteert-jeugdspeler-Acolatse.htm |access-date=17 August 2014 |publisher=AFC Ajax |language=Dutch}}</ref> Ya fara buga wasa a ƙungiyar reserves ta Jong Ajax, inda ya fara da rashin nasara a hannun FC Emmen a Eerste Divisie a ranar 17 ga Janairu 2014. An maye gurbinsa da Vincent Vermeij a minti na 60.
=== Westerlo ===
A ranar 21 ga Yuli 2016, an sanar da cewa Acolatse ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru uku da kulob din KVC Westerlo na kasar Belgium. A ranar 31 ga Yuli 2016, ya fara bugawa Westerlo wasa a ranar farko ta kakar wasa da Standard Liège . Wasan ya kare da kunnen doki 2-2 inda Acolatse ya zura kwallo 1-1 bayan mintuna 30.
=== Club Brugge ===
A ranar 5 ga Afrilun 2017, an sanar da cewa Club Brugge ta sanya hannu kan kwantiragin shekaru huɗu a Acolatse, inda ta koma ƙungiyar bayan canja wuri kyauta daga KVC Westerlo.
=== Sint-Truiden ===
Ya shafe kakar wasa ɗaya kacal yana kwangila da Brugge, lokacin da yake aro a Sint-Truiden. Daga nan ya koma ƙungiyar har abada.
=== Hapoel Bi'er Sheva ===
Bayan shekaru biyu a Sint-Truiden, Acolatse ya koma Hapoel Be'er Sheva na Isra'ila a matsayin aro, tare da zaɓin kulob ɗin don siyan sa. Ya zira kwallonsa ta farko a kan Motherwell a zagaye na uku na cancantar shiga gasar Europa League . A matakin rukuni na gasar Europa League ta 2020-21, ya zira kwallaye biyu a minti na 86 da 88 bi da bi (ciki har da ɗaya daga tsakiyar fili) yayin da ƙungiyarsa ta doke Slavia Prague da ci 3-1 . [1]
== Ƙididdigar aiki ==
=== Kulob ===
{{Updated|match played 2 August 2017}}<ref>{{Soccerway|elton-acolatse/235323|accessdate=5 August 2017}}</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
! colspan="2" | Kofin ƙasa
! colspan="2" | Turai
! colspan="2" | Wani
! colspan="2" | Jimilla
|-
! Sashe
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
|-
| rowspan="4" | Jong Ajax
| 2013–14
| Eerste Division
| 2
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 2
| 0
|-
| 2014–15
| Eerste Division
| 36
| 5
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 36
| 5
|-
| [[2015–16 Jong Ajax season|2015–16]]
| Eerste Division
| 6
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 6
| 0
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 44
! 5
! colspan="2" | —
! colspan="2" | —
! colspan="2" | —
! 44
! 5
|-
| Westerlo
| 2016–17
| Rukunin Farko na Belgium A
| 28
| 6
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 29
| 6
|-
| Club Brugge
| 2017–18
| Rukunin Farko na Belgium A
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 72
! 11
! 1
! 0
! 0
! 0
! 0
! 0
! 73
! 11
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1995]]
56a6a6tzcoppbbt50h4fmlyvb9fxjim
831601
831600
2026-05-07T09:39:12Z
Sardeeq
39275
831601
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Elton-Ofoi Acolatse''' ( ; bron 25 Yuli 1995) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ke buga ƙwallon ƙafa a ƙungiyar Ferencváros ta NB I.
== Aikin kulob ==
=== Ajax ===
An haife shi a Amsterdam ga iyayensa 'yan Ghana, Acolatse ya shiga Ajax Youth Academy a 2003. Ya buga wa ƙungiyar 'yan ƙasa da shekara 19 ta Ajax A1 a kakar wasa ta 2012-13. A ranar 27 ga Afrilu 2012, Acolatse ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru uku da Ajax, wanda hakan ya sa ya koma ƙungiyar har zuwa ranar 30 ga Yuni 2015. <ref name="contract12">{{Cite web |date=27 April 2012 |title=Ajax contracteert jeugdspeler Acolatse |url=http://www.ajax.nl/Ajax-Nieuws/Ajax-nieuwsarchief/Ajax-nieuwsartikel/185052/Ajax-contracteert-jeugdspeler-Acolatse.htm |access-date=17 August 2014 |publisher=AFC Ajax |language=Dutch}}</ref> Ya fara buga wasa a ƙungiyar reserves ta Jong Ajax, inda ya fara da rashin nasara a hannun FC Emmen a Eerste Divisie a ranar 17 ga Janairu 2014. An maye gurbinsa da Vincent Vermeij a minti na 60.
=== Westerlo ===
A ranar 21 ga Yuli 2016, an sanar da cewa Acolatse ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru uku da kulob din KVC Westerlo na kasar Belgium. A ranar 31 ga Yuli 2016, ya fara bugawa Westerlo wasa a ranar farko ta kakar wasa da Standard Liège . Wasan ya kare da kunnen doki 2-2 inda Acolatse ya zura kwallo 1-1 bayan mintuna 30.
=== Club Brugge ===
A ranar 5 ga Afrilun 2017, an sanar da cewa Club Brugge ta sanya hannu kan kwantiragin shekaru huɗu a Acolatse, inda ta koma ƙungiyar bayan canja wuri kyauta daga KVC Westerlo.
=== Sint-Truiden ===
Ya shafe kakar wasa ɗaya kacal yana kwangila da Brugge, lokacin da yake aro a Sint-Truiden. Daga nan ya koma ƙungiyar har abada.
=== Hapoel Bi'er Sheva ===
Bayan shekaru biyu a Sint-Truiden, Acolatse ya koma Hapoel Be'er Sheva na Isra'ila a matsayin aro, tare da zaɓin kulob ɗin don siyan sa. Ya zira kwallonsa ta farko a kan Motherwell a zagaye na uku na cancantar shiga gasar Europa League . A matakin rukuni na gasar Europa League ta 2020-21, ya zira kwallaye biyu a minti na 86 da 88 bi da bi (ciki har da ɗaya daga tsakiyar fili) yayin da ƙungiyarsa ta doke Slavia Prague da ci 3-1 . [1]
== Ƙididdigar aiki ==
=== Kulob ===
{{Updated|match played 2 August 2017}}<ref>{{Soccerway|elton-acolatse/235323|accessdate=5 August 2017}}</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
! colspan="2" | Kofin ƙasa
! colspan="2" | Turai
! colspan="2" | Wani
! colspan="2" | Jimilla
|-
! Sashe
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
! width="40" | Manhajoji
! width="40" | Ƙwallaye
|-
| rowspan="4" | Jong Ajax
| 2013–14
| Eerste Division
| 2
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 2
| 0
|-
| 2014–15
| Eerste Division
| 36
| 5
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 36
| 5
|-
| [[2015–16 Jong Ajax season|2015–16]]
| Eerste Division
| 6
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 6
| 0
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 44
! 5
! colspan="2" | —
! colspan="2" | —
! colspan="2" | —
! 44
! 5
|-
| Westerlo
| 2016–17
| Rukunin Farko na Belgium A
| 28
| 6
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 0
| 0
| 29
| 6
|-
| Club Brugge
| 2017–18
| Rukunin Farko na Belgium A
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
| 0
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 72
! 11
! 1
! 0
! 0
! 0
! 0
! 0
! 73
! 11
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1995]]
t1d0941ox5vmrtliuj4vcjq66a6ce22
Hicham Acheffay
0
149684
831604
2026-05-07T09:40:48Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1341133792|Hicham Acheffay]]"
831604
wikitext
text/x-wiki
'''Hicham Acheffay''' (an haife shi a ranar 10 ga Agusta 2000) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwararren ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ke buga wasa a matsayin ɗan gaba a ƙungiyar Eerste Divisie ta Den Bosch .
Acheffay ya fara wasansa na matasa a [[Amsterdam]], yana bugawa kungiyoyi daban-daban ciki har da Zeeburgia da Ajax, kafin ya koma makarantar horar da matasa ta Vitesse . Ya fara buga wasa a matsayin kwararren dan wasa tare da Jong Utrecht a shekarar 2019 kafin ya sanya hannu da Grasshoppers a shekarar 2021. Bayan ya shafe shekaru yana aiki da De Graafschap da [[PEC Zwolle]], sai ya koma Den Bosch a shekarar 2024.
== Sana'a ==
=== Farkon aikina ===
Acheffay, wanda ya girma a Amsterdam-Oost, ya sake buga ƙwallon ƙafa ta matasa a Zeeburgia, Ajax, Zeeburgia, FC Volendam da Vitesse . <ref name="dg1">{{Cite web |date=6 July 2021 |title=Hicham Acheffay voor twee seizoenen naar De Graafschap (video) |url=https://www.degraafschap.nl/nieuws/hicham-acheffay-voor-twee-seizoenen-naar-de-graafschap |website=De Graafschap |language=nl}}</ref> Daga 2017 zuwa 2019, yana cikin Jong Vitesse, ƙungiya ta biyu ta Vitesse. A kakar wasa ta 2016-17, ya sha fama da faduwa daga ƙungiyar daga Tweede Divisie zuwa Derde Divisie, <ref>{{Cite web |date=9 May 2017 |title=Jong Vitesse degradeert naar de Derde Divisie |url=https://www.vitesse.nl/nl/nieuws/detail/6452/jong-vitesse-degradeert-naar-de-derde-divisie |website=Vitesse |language=nl}}</ref> amma ya sake samun matsayi a matsayin zakara a kakar wasa mai zuwa.
Bayan kakar wasa ta 2018-19, Jong Vitesse ya janye daga tsarin gasar kuma a lokacin bazara na 2019, dan wasan da ba shi da 'yanci Acheffay ya rattaba hannu da Jong Utrecht kan yarjejeniyar har zuwa Yuli 2022, tare da zabin karin shekara. Ya fara buga wasa a kungiyar ta biyu a ranar 10 ga Agusta 2019 a wasan da suka sha kashi 2-0 a Eerste Division da Excelsior . Ya shigo ne a madadin Eros Maddy a minti na 77. <ref>{{Cite web |title=Excelsior vs. Utrecht II - 10 August 2019 - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2019/08/10/netherlands/eerste-divisie/sbv-excelsior/jong-utrecht/3031681/ |access-date=26 September 2021 |website=int.soccerway.com}}</ref>
=== Fara ===
A ranar 20 ga Janairu 2021, Acheffay ya sanya hannu kan kwantiragin shekara ɗaya da rabi da Grasshoppers, ƙungiyar da ta fi samun nasara a tarihin ƙwallon ƙafa ta Switzerland wadda ta sha kashi a gasar Challenge League ta biyu a shekarar 2019. <ref>{{Cite web |date=20 January 2021 |title=Hicham Acheffay verkast naar Grasshoppers |url=https://www.fcutrecht.nl/nieuws/2021/januari/hicham-acheffay-verkast-naar-grasshoppers/ |website=FC Utrecht |language=nl}}</ref> <ref>{{Cite web |date=20 January 2021 |title=GC verpflichtet Stürmer Acheffay |url=https://www.gcz.ch/news/news/artikel/gc-verpflichtet-stuermer-acheffay/ |website=Grasshopper Club Zürich |language=de}}</ref> Duk da cewa ya zama ɓangare na ƙungiyar da ta lashe gasar, gudunmawar da ya bayar a filin wasa ta yi ƙasa sosai da ɗan gajeren lokaci na maye gurbin 'yan wasa biyu. <ref name="SW">{{Cite web |title=Netherlands - H. Acheffay - Profile with news, career statistics and history - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/players/hicham-acheffay/469772/ |access-date=26 September 2021 |website=int.soccerway.com}}</ref> Kwantiragin Acheffay ya ƙare da wuri kuma ya bayyana a shari'a tare da VVV-Venlo a ranar 28 ga Yuni 2021 a VVV-Venlo, <ref>{{Cite web |date=28 June 2021 |title=Hicham Acheffay traint mee - VVV-Venlo |url=https://www.vvv-venlo.nl/nl/vvv-venlo/nieuws/hicham_acheffay_traint_mee |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210628190205/https://www.vvv-venlo.nl/nl/vvv-venlo/nieuws/hicham_acheffay_traint_mee |archive-date=28 June 2021 |access-date=26 September 2021 |website=VVV-Venlo |language=nl}}</ref> amma wannan bai haifar da yarjejeniya ta dindindin ba. <ref>{{Cite web |date=6 July 2021 |title=Proefperiode Acheffay ten einde - VVV-Venlo |url=https://www.vvv-venlo.nl/nl/vvv-venlo/nieuws/proefperiode_acheffay_ten_einde |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210717223455/https://www.vvv-venlo.nl/nl/vvv-venlo/nieuws/proefperiode_acheffay_ten_einde |archive-date=17 July 2021 |access-date=26 September 2021 |website=VVV-Venlo |language=nl}}</ref>
=== De Graafschap ===
A watan Yulin 2021, Acheffay ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu tare da zaɓin ƙarin shekara tare da De Graafschap . <ref name="dg1">{{Cite web |date=6 July 2021 |title=Hicham Acheffay voor twee seizoenen naar De Graafschap (video) |url=https://www.degraafschap.nl/nieuws/hicham-acheffay-voor-twee-seizoenen-naar-de-graafschap |website=De Graafschap |language=nl}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://www.degraafschap.nl/nieuws/hicham-acheffay-voor-twee-seizoenen-naar-de-graafschap "Hicham Acheffay voor twee seizoenen naar De Graafschap (video)"]. ''De Graafschap'' (in Dutch). 6 July 2021.</cite>
[[Category:CS1 Dutch-language sources (nl)]]</ref> Ya fara wasa a ranar 7 ga Agusta a wasan da Roda JC Kerkrade ta doke su da ci 3-0 a gida, inda ya maye gurbin Giovanni Korte a minti na 72. <ref>{{Cite web |title=De Graafschap vs. Roda JC – 7 August 2021 – Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2021/08/07/netherlands/eerste-divisie/bv-de-graafschap/roda-jc/3512781/ |access-date=9 January 2022 |website=int.soccerway.com}}</ref> Yawancin lokaci yana fitowa daga benci a farkon kakar wasa, Acheffay ya fara zama ɗan wasa mai fara wasa a lokacin kaka na kakar wasa ta 2021-22. <ref>{{Cite web |title=Hicham Acheffay – Eerste Divisie 2021/2022 |url=https://www.worldfootball.net/person/pe479095/hicham-acheffay/ |access-date=9 January 2022 |website=worldfootball.net |language=en}}</ref>
Acheffay ya zura kwallonsa ta farko ga De Graafschap a ranar 28 ga Oktoba 2022, ya zura kwallo daga Siem de Jong ta kafar mai tsaron gida Thijs Jansen don tabbatar da nasarar gida da ci 2-0.
A ranar 20 ga Janairun 2023, kwangilar Acheffay da De Graafschap ta wargaje ta hanyar amincewar juna. <ref>{{Cite web |date=20 January 2023 |title=De Graafschap en Acheffay nemen per direct afscheid van elkaar |url=https://www.degraafschap.nl/nieuws/de-graafschap-en-acheffay-nemen-per-direct-afscheid-van-elkaar |access-date=23 January 2023 |publisher=De Graafschap |language=nl}}</ref>
=== PEC Zwolle ===
A ranar 26 ga Janairu 2023, Acheffay ya koma PEC Zwolle har zuwa karshen kakar wasa ta 2022-23. [1] Ya fara buga wasa a kungiyar a ranar 6 ga Fabrairu, inda ya maye gurbin Lennart Thy a minti na 87 da wasan da suka tashi 0-0 da Jong Ajax . [2] [3] A ranar 27 ga Fabrairu, ya fara wasa a PEC, inda ya buga mintuna 68 a wasan lig da MVV . [4] [5] Bayan fara wasa na farko a kungiyar, Acheffay ya yi magana game da watanninsa na farko a PEC yana cewa, "Masu horarwa a nan suna son kwallon kafa fiye da De Graafschap," kuma ya yi karin bayani game da farin cikinsa na sake samun damar buga kwallon kafa yana cewa, "Dole ne kawai in kasance cikin 'yanci a raina." [6]
=== Den Bosch ===
A ranar 13 ga Yuni 2024, Acheffay ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Den Bosch, bayan shekara guda ba tare da kulob ba. <ref>{{Cite web |date=13 June 2024 |title=HICHAM ACHEFFAY NIEUWE AANWINST FC DEN BOSCH |trans-title=HICHAM ACHEFFAY NEW ACQUISITION OF FC DEN BOSCH |url=https://www.fcdenbosch.nl/hicham-acheffay-nieuwe-aanwinst-fc-den-bosch/ |access-date=15 July 2024 |publisher=FC Den Bosch |language=nl}}</ref> Ya fara buga wa kulob din wasa a ranar 9 ga Agusta, ranar farko ta kakar wasa, inda ya fara da rashin nasara a waje da Eindhoven da ci 2-0.
== Ƙididdigar aiki ==
{{Updated|match played 13 December 2024}}<ref name="SW" />
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
! colspan="2" | Kofin ƙasa {{Efn|Includes [[Swiss Cup]], [[KNVB Cup]]}}
! colspan="2" | Wani
! colspan="2" | Jimilla
|-
! Sashe
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
|-
| rowspan="4" | Jong Vitesse
| 2016–17
| Tweede Divisie
| 6
| 2
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 6
| 2
|-
| 2017–18
| Rabawar Derde
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 1
| 0
|-
| 2018–19
| Tweede Divisie
| 32
| 10
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 32
| 10
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 39
! 12
! colspan="2" | —
! colspan="2" | —
! 39
! 12
|-
| rowspan="3" | Jong Utrecht
| 2019–20
| Eerste Division
| 27
| 6
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 27
| 6
|-
| 2020–21
| Eerste Division
| 19
| 4
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 19
| 4
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 46
! 10
! colspan="2" | —
! colspan="2" | —
! 46
! 10
|-
| Fara
| 2020–21
| Gasar Kalubale
| 2
| 0
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 3
| 0
|-
| Farar ƙasa ta biyu
| 2020–21
| 1. Gasar La Liga
| 2
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 2
| 0
|-
| rowspan="3" | De Graafschap
| 2021–22
| Eerste Division
| 25
| 0
| 1
| 0
| 0
| 0
| 26
| 0
|-
| 2022–23
| Eerste Division
| 9
| 2
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 10
| 2
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 34
! 2
! 2
! 0
! colspan="2" | —
! 36
! 2
|-
| [[PEC Zwolle]]
| 2022–23
| Eerste Division
| 5
| 0
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 5
| 0
|-
| Den Bosch
| 2024–25
| Eerste Division
| 19
| 2
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 20
| 2
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 147
! 26
! 4
! 0
! 0
! 0
! 151
! 26
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 2000]]
4w4v6qj62dn8ima0lfn62ay02j0dp5u
831606
831604
2026-05-07T09:42:21Z
Sardeeq
39275
831606
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Hicham Acheffay''' (an haife shi a ranar 10 ga Agusta 2000) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ƙwararren ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Holland wanda ke buga wasa a matsayin ɗan gaba a ƙungiyar Eerste Divisie ta Den Bosch .
Acheffay ya fara wasansa na matasa a [[Amsterdam]], yana bugawa kungiyoyi daban-daban ciki har da Zeeburgia da Ajax, kafin ya koma makarantar horar da matasa ta Vitesse . Ya fara buga wasa a matsayin kwararren dan wasa tare da Jong Utrecht a shekarar 2019 kafin ya sanya hannu da Grasshoppers a shekarar 2021. Bayan ya shafe shekaru yana aiki da De Graafschap da [[PEC Zwolle]], sai ya koma Den Bosch a shekarar 2024.
== Sana'a ==
=== Farkon aikina ===
Acheffay, wanda ya girma a Amsterdam-Oost, ya sake buga ƙwallon ƙafa ta matasa a Zeeburgia, Ajax, Zeeburgia, FC Volendam da Vitesse . <ref name="dg1">{{Cite web |date=6 July 2021 |title=Hicham Acheffay voor twee seizoenen naar De Graafschap (video) |url=https://www.degraafschap.nl/nieuws/hicham-acheffay-voor-twee-seizoenen-naar-de-graafschap |website=De Graafschap |language=nl}}</ref> Daga 2017 zuwa 2019, yana cikin Jong Vitesse, ƙungiya ta biyu ta Vitesse. A kakar wasa ta 2016-17, ya sha fama da faduwa daga ƙungiyar daga Tweede Divisie zuwa Derde Divisie, <ref>{{Cite web |date=9 May 2017 |title=Jong Vitesse degradeert naar de Derde Divisie |url=https://www.vitesse.nl/nl/nieuws/detail/6452/jong-vitesse-degradeert-naar-de-derde-divisie |website=Vitesse |language=nl}}</ref> amma ya sake samun matsayi a matsayin zakara a kakar wasa mai zuwa.
Bayan kakar wasa ta 2018-19, Jong Vitesse ya janye daga tsarin gasar kuma a lokacin bazara na 2019, dan wasan da ba shi da 'yanci Acheffay ya rattaba hannu da Jong Utrecht kan yarjejeniyar har zuwa Yuli 2022, tare da zabin karin shekara. Ya fara buga wasa a kungiyar ta biyu a ranar 10 ga Agusta 2019 a wasan da suka sha kashi 2-0 a Eerste Division da Excelsior . Ya shigo ne a madadin Eros Maddy a minti na 77. <ref>{{Cite web |title=Excelsior vs. Utrecht II - 10 August 2019 - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2019/08/10/netherlands/eerste-divisie/sbv-excelsior/jong-utrecht/3031681/ |access-date=26 September 2021 |website=int.soccerway.com}}</ref>
=== Fara ===
A ranar 20 ga Janairu 2021, Acheffay ya sanya hannu kan kwantiragin shekara ɗaya da rabi da Grasshoppers, ƙungiyar da ta fi samun nasara a tarihin ƙwallon ƙafa ta Switzerland wadda ta sha kashi a gasar Challenge League ta biyu a shekarar 2019. <ref>{{Cite web |date=20 January 2021 |title=Hicham Acheffay verkast naar Grasshoppers |url=https://www.fcutrecht.nl/nieuws/2021/januari/hicham-acheffay-verkast-naar-grasshoppers/ |website=FC Utrecht |language=nl}}</ref> <ref>{{Cite web |date=20 January 2021 |title=GC verpflichtet Stürmer Acheffay |url=https://www.gcz.ch/news/news/artikel/gc-verpflichtet-stuermer-acheffay/ |website=Grasshopper Club Zürich |language=de}}</ref> Duk da cewa ya zama ɓangare na ƙungiyar da ta lashe gasar, gudunmawar da ya bayar a filin wasa ta yi ƙasa sosai da ɗan gajeren lokaci na maye gurbin 'yan wasa biyu. <ref name="SW">{{Cite web |title=Netherlands - H. Acheffay - Profile with news, career statistics and history - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/players/hicham-acheffay/469772/ |access-date=26 September 2021 |website=int.soccerway.com}}</ref> Kwantiragin Acheffay ya ƙare da wuri kuma ya bayyana a shari'a tare da VVV-Venlo a ranar 28 ga Yuni 2021 a VVV-Venlo, <ref>{{Cite web |date=28 June 2021 |title=Hicham Acheffay traint mee - VVV-Venlo |url=https://www.vvv-venlo.nl/nl/vvv-venlo/nieuws/hicham_acheffay_traint_mee |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210628190205/https://www.vvv-venlo.nl/nl/vvv-venlo/nieuws/hicham_acheffay_traint_mee |archive-date=28 June 2021 |access-date=26 September 2021 |website=VVV-Venlo |language=nl}}</ref> amma wannan bai haifar da yarjejeniya ta dindindin ba. <ref>{{Cite web |date=6 July 2021 |title=Proefperiode Acheffay ten einde - VVV-Venlo |url=https://www.vvv-venlo.nl/nl/vvv-venlo/nieuws/proefperiode_acheffay_ten_einde |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210717223455/https://www.vvv-venlo.nl/nl/vvv-venlo/nieuws/proefperiode_acheffay_ten_einde |archive-date=17 July 2021 |access-date=26 September 2021 |website=VVV-Venlo |language=nl}}</ref>
=== De Graafschap ===
A watan Yulin 2021, Acheffay ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu tare da zaɓin ƙarin shekara tare da De Graafschap . <ref name="dg1">{{Cite web |date=6 July 2021 |title=Hicham Acheffay voor twee seizoenen naar De Graafschap (video) |url=https://www.degraafschap.nl/nieuws/hicham-acheffay-voor-twee-seizoenen-naar-de-graafschap |website=De Graafschap |language=nl}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://www.degraafschap.nl/nieuws/hicham-acheffay-voor-twee-seizoenen-naar-de-graafschap "Hicham Acheffay voor twee seizoenen naar De Graafschap (video)"]. ''De Graafschap'' (in Dutch). 6 July 2021.</cite>
[[Category:CS1 Dutch-language sources (nl)]]</ref> Ya fara wasa a ranar 7 ga Agusta a wasan da Roda JC Kerkrade ta doke su da ci 3-0 a gida, inda ya maye gurbin Giovanni Korte a minti na 72. <ref>{{Cite web |title=De Graafschap vs. Roda JC – 7 August 2021 – Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2021/08/07/netherlands/eerste-divisie/bv-de-graafschap/roda-jc/3512781/ |access-date=9 January 2022 |website=int.soccerway.com}}</ref> Yawancin lokaci yana fitowa daga benci a farkon kakar wasa, Acheffay ya fara zama ɗan wasa mai fara wasa a lokacin kaka na kakar wasa ta 2021-22. <ref>{{Cite web |title=Hicham Acheffay – Eerste Divisie 2021/2022 |url=https://www.worldfootball.net/person/pe479095/hicham-acheffay/ |access-date=9 January 2022 |website=worldfootball.net |language=en}}</ref>
Acheffay ya zura kwallonsa ta farko ga De Graafschap a ranar 28 ga Oktoba 2022, ya zura kwallo daga Siem de Jong ta kafar mai tsaron gida Thijs Jansen don tabbatar da nasarar gida da ci 2-0.
A ranar 20 ga Janairun 2023, kwangilar Acheffay da De Graafschap ta wargaje ta hanyar amincewar juna. <ref>{{Cite web |date=20 January 2023 |title=De Graafschap en Acheffay nemen per direct afscheid van elkaar |url=https://www.degraafschap.nl/nieuws/de-graafschap-en-acheffay-nemen-per-direct-afscheid-van-elkaar |access-date=23 January 2023 |publisher=De Graafschap |language=nl}}</ref>
=== PEC Zwolle ===
A ranar 26 ga Janairu 2023, Acheffay ya koma PEC Zwolle har zuwa karshen kakar wasa ta 2022-23. [1] Ya fara buga wasa a kungiyar a ranar 6 ga Fabrairu, inda ya maye gurbin Lennart Thy a minti na 87 da wasan da suka tashi 0-0 da Jong Ajax . [2] [3] A ranar 27 ga Fabrairu, ya fara wasa a PEC, inda ya buga mintuna 68 a wasan lig da MVV . [4] [5] Bayan fara wasa na farko a kungiyar, Acheffay ya yi magana game da watanninsa na farko a PEC yana cewa, "Masu horarwa a nan suna son kwallon kafa fiye da De Graafschap," kuma ya yi karin bayani game da farin cikinsa na sake samun damar buga kwallon kafa yana cewa, "Dole ne kawai in kasance cikin 'yanci a raina." [6]
=== Den Bosch ===
A ranar 13 ga Yuni 2024, Acheffay ya sanya hannu kan kwantiragin kakar wasa biyu da Den Bosch, bayan shekara guda ba tare da kulob ba. <ref>{{Cite web |date=13 June 2024 |title=HICHAM ACHEFFAY NIEUWE AANWINST FC DEN BOSCH |trans-title=HICHAM ACHEFFAY NEW ACQUISITION OF FC DEN BOSCH |url=https://www.fcdenbosch.nl/hicham-acheffay-nieuwe-aanwinst-fc-den-bosch/ |access-date=15 July 2024 |publisher=FC Den Bosch |language=nl}}</ref> Ya fara buga wa kulob din wasa a ranar 9 ga Agusta, ranar farko ta kakar wasa, inda ya fara da rashin nasara a waje da Eindhoven da ci 2-0.
== Ƙididdigar aiki ==
{{Updated|match played 13 December 2024}}<ref name="SW" />
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Bayyanar da kwallaye a raga ta kulob, kakar wasa da kuma gasa
! rowspan="2" | Kulob
! rowspan="2" | Kakar wasa
! colspan="3" | Gasar League
! colspan="2" | Kofin ƙasa {{Efn|Includes [[Swiss Cup]], [[KNVB Cup]]}}
! colspan="2" | Wani
! colspan="2" | Jimilla
|-
! Sashe
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
! Manhajoji
! Ƙwallaye
|-
| rowspan="4" | Jong Vitesse
| 2016–17
| Tweede Divisie
| 6
| 2
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 6
| 2
|-
| 2017–18
| Rabawar Derde
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 1
| 0
|-
| 2018–19
| Tweede Divisie
| 32
| 10
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 32
| 10
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 39
! 12
! colspan="2" | —
! colspan="2" | —
! 39
! 12
|-
| rowspan="3" | Jong Utrecht
| 2019–20
| Eerste Division
| 27
| 6
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 27
| 6
|-
| 2020–21
| Eerste Division
| 19
| 4
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 19
| 4
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 46
! 10
! colspan="2" | —
! colspan="2" | —
! 46
! 10
|-
| Fara
| 2020–21
| Gasar Kalubale
| 2
| 0
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 3
| 0
|-
| Farar ƙasa ta biyu
| 2020–21
| 1. Gasar La Liga
| 2
| 0
| colspan="2" | —
| colspan="2" | —
| 2
| 0
|-
| rowspan="3" | De Graafschap
| 2021–22
| Eerste Division
| 25
| 0
| 1
| 0
| 0
| 0
| 26
| 0
|-
| 2022–23
| Eerste Division
| 9
| 2
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 10
| 2
|-
! colspan="2" | Jimilla
! 34
! 2
! 2
! 0
! colspan="2" | —
! 36
! 2
|-
| [[PEC Zwolle]]
| 2022–23
| Eerste Division
| 5
| 0
| 0
| 0
| colspan="2" | —
| 5
| 0
|-
| Den Bosch
| 2024–25
| Eerste Division
| 19
| 2
| 1
| 0
| colspan="2" | —
| 20
| 2
|-
! colspan="3" | Jimillar aiki
! 147
! 26
! 4
! 0
! 0
! 0
! 151
! 26
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 2000]]
8z65ts5j0e8ol1jjqoz74hx7sgl4z23
Stanley Aborah (ɗan wasan ƙwallon ƙafa, an haife shi a shekara ta 1987)
0
149685
831610
2026-05-07T09:44:00Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1348207473|Stanley Aborah (footballer, born 1987)]]"
831610
wikitext
text/x-wiki
'''Stanley Opoku Aborah''' (an haife shi a ranar 23 ga Yuni 1987) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya mai kai hari]] . Yana da fasfo na Ghana da kuma fasfo na Belgium .
== Aikin kulob ==
=== Farkon aikina ===
An haifi Aborah a [[Kumasi]], Ghana, kuma yana da ɗan ƙasar Belgium tun yana ɗan shekara 10. Ya yi wasa a RSC Anderlecht, Cappellen, AA Gent da Germinal Beerschot kafin ya shiga ƙungiyar matasa ta Ajax a shekara ta 2001. Mahaifinsa, Stanley Aborah, Snr, tsohon [[Hukumar kwallon kafa ta kasa a Ghana|ɗan wasan ƙwallon ƙafa na Ghana]] wanda ya buga wasan ƙarshe na gasar cin kofin ƙasashen Afirka ta 1992, <ref>{{Cite web |title=Ghana v Ivory Coast, 26 January 1992 |url=https://www.11v11.com/matches/ghana-v-ivory-coast-26-january-1992-243413/ |access-date=2025-01-05 |website=11v11.com}}</ref> ya yi aiki a matsayin ɗan wasan tsakiya na tsaron gida kuma ya buga wasa a ƙungiyoyi ciki har da Germinal Ekeren (wanda yanzu Germinal Beerschot ne).
=== Ajax ===
A matsayinsa na tsohon kyaftin na Jong Ajax, ya shiga cikin manyan 'yan wasan Ajax a 2004–05 kuma ya fara buga wasa a ranar 16 ga Oktoba 2004, a wasan da suka yi da [[SC Heerenveen]] . Aborah ya shigo wasa ne a matsayin wanda aka maye gurbinsa a wasan da kungiyar ta yi da Maccabi Tel Aviv a [[UEFA Champions League|gasar cin kofin zakarun Turai]], inda ya maye gurbin Rafael van der Vaart a minti na 71. <ref name=":1">{{Cite web |date=5 August 2010 |title=Aborah signs for the Gills |url=http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html |archive-date=6 August 2010 |access-date=5 August 2010 |publisher=[[Gillingham F.C.]]}}</ref>
=== FC Den Bosch (aron) ===
Ajax ta ba shi aro a kakar wasa ta 2005-06 ga FC Den Bosch na rukuni na biyu domin ya samu ƙarin gogewa. Aborah ya shiga wasanni 21 tare da wannan ƙungiyar kuma ya zira kwallaye uku.
=== FCV Dender EH ===
A ranar 3 ga Janairun 2007, ya sanya hannu a kulob din FCV Dender EH na rukuni na biyu na Belgium a kan yarjejeniyar canja wuri kyauta.
=== Komawa FC Den Bosch ===
A lokacin bazara na shekarar 2007, Aborah ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da tsohuwar kungiyarsa ta Den Bosch .
=== AS Trenčín ===
A shekara ta 2010, ya bar Bosch ya koma ƙungiyar Slovak ta rukuni na biyu AS Trenčín . <ref name=":1">{{Cite web |date=5 August 2010 |title=Aborah signs for the Gills |url=http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html |archive-date=6 August 2010 |access-date=5 August 2010 |publisher=[[Gillingham F.C.]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html "Aborah signs for the Gills"]. [[Gillingham F.C.]] 5 August 2010. Archived from [http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html the original] on 6 August 2010<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">5 August</span> 2010</span>.</cite></ref>
=== Gillingham ===
Aborah ya koma Gillingham na ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Ingila ta biyu a kwangilar wata ɗaya a watan Agusta na 2010 bayan ya shafe lokacin bazara yana gwaji tare da ƙungiyar Kent. [1] [2] Daga baya aka tsawaita yarjejeniyar zuwa watanni biyu. [3] Ya fara buga wasa a Gillingham a wasan da suka sha kashi a hannun Bradford City da ci 1-0 a ranar 18 ga Satumba, 2010, amma wannan shine kawai wasan da ya buga wa ƙungiyar, yayin da aka sallame shi daga kwangilarsa a ranar 5 ga Oktoba. [4]
=== Vitesse ===
Bayan ya shafe shekaru yana wasa da ƙungiyar Cappellen ta ƙasar Belgium, Aborah ya koma ƙungiyar Vitesse ta Eredivise . Ya buga wasanni 13 a gasar inda ya zura ƙwallo ɗaya. Ƙungiyar ta sanar da cewa yayin da suka fara tattaunawa kan sabunta kwantiragi da Aborah, sai ya zaɓi barin ƙungiyar. <ref>{{Cite web |date=18 April 2012 |title=Aborah set for Vitesse exit |url=https://www.skysports.com/football/news/11923/7683343/aborah-set-for-vitesse-exit |access-date=2024-06-02 |website=Sky Sports |language=en}}</ref>
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Aborah yana da 'yan ƙasa biyu na Ghana da Belgium. Ya kasance ɗan ƙasa na Belgium ('yan ƙasa da shekara 18). <ref name=":1">{{Cite web |date=5 August 2010 |title=Aborah signs for the Gills |url=http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html |archive-date=6 August 2010 |access-date=5 August 2010 |publisher=[[Gillingham F.C.]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html "Aborah signs for the Gills"]. [[Gillingham F.C.]] 5 August 2010. Archived from [http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html the original] on 6 August 2010<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">5 August</span> 2010</span>.</cite></ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Bayan ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa, Aborah ya koma [[Birnin Antwerp|Antwerp]], [[Beljik|Belgium]] . Ya buɗe layin tufafi mai suna Parte kuma ya yi aiki a wani kamfanin sadarwa na Cask BV.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
o11n0pp0xl577jsrzpe891mr0ehvamt
831612
831610
2026-05-07T09:44:15Z
Sardeeq
39275
831612
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Stanley Opoku Aborah''' (an haife shi a ranar 23 ga Yuni 1987) tsohon ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon]] ƙafa ne wanda ya taka leda a matsayin [[Mai buga tsakiya|ɗan wasan tsakiya mai kai hari]] . Yana da fasfo na Ghana da kuma fasfo na Belgium .
== Aikin kulob ==
=== Farkon aikina ===
An haifi Aborah a [[Kumasi]], Ghana, kuma yana da ɗan ƙasar Belgium tun yana ɗan shekara 10. Ya yi wasa a RSC Anderlecht, Cappellen, AA Gent da Germinal Beerschot kafin ya shiga ƙungiyar matasa ta Ajax a shekara ta 2001. Mahaifinsa, Stanley Aborah, Snr, tsohon [[Hukumar kwallon kafa ta kasa a Ghana|ɗan wasan ƙwallon ƙafa na Ghana]] wanda ya buga wasan ƙarshe na gasar cin kofin ƙasashen Afirka ta 1992, <ref>{{Cite web |title=Ghana v Ivory Coast, 26 January 1992 |url=https://www.11v11.com/matches/ghana-v-ivory-coast-26-january-1992-243413/ |access-date=2025-01-05 |website=11v11.com}}</ref> ya yi aiki a matsayin ɗan wasan tsakiya na tsaron gida kuma ya buga wasa a ƙungiyoyi ciki har da Germinal Ekeren (wanda yanzu Germinal Beerschot ne).
=== Ajax ===
A matsayinsa na tsohon kyaftin na Jong Ajax, ya shiga cikin manyan 'yan wasan Ajax a 2004–05 kuma ya fara buga wasa a ranar 16 ga Oktoba 2004, a wasan da suka yi da [[SC Heerenveen]] . Aborah ya shigo wasa ne a matsayin wanda aka maye gurbinsa a wasan da kungiyar ta yi da Maccabi Tel Aviv a [[UEFA Champions League|gasar cin kofin zakarun Turai]], inda ya maye gurbin Rafael van der Vaart a minti na 71. <ref name=":1">{{Cite web |date=5 August 2010 |title=Aborah signs for the Gills |url=http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html |archive-date=6 August 2010 |access-date=5 August 2010 |publisher=[[Gillingham F.C.]]}}</ref>
=== FC Den Bosch (aron) ===
Ajax ta ba shi aro a kakar wasa ta 2005-06 ga FC Den Bosch na rukuni na biyu domin ya samu ƙarin gogewa. Aborah ya shiga wasanni 21 tare da wannan ƙungiyar kuma ya zira kwallaye uku.
=== FCV Dender EH ===
A ranar 3 ga Janairun 2007, ya sanya hannu a kulob din FCV Dender EH na rukuni na biyu na Belgium a kan yarjejeniyar canja wuri kyauta.
=== Komawa FC Den Bosch ===
A lokacin bazara na shekarar 2007, Aborah ya sanya hannu kan kwantiragin shekaru biyu da tsohuwar kungiyarsa ta Den Bosch .
=== AS Trenčín ===
A shekara ta 2010, ya bar Bosch ya koma ƙungiyar Slovak ta rukuni na biyu AS Trenčín . <ref name=":1">{{Cite web |date=5 August 2010 |title=Aborah signs for the Gills |url=http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html |archive-date=6 August 2010 |access-date=5 August 2010 |publisher=[[Gillingham F.C.]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html "Aborah signs for the Gills"]. [[Gillingham F.C.]] 5 August 2010. Archived from [http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html the original] on 6 August 2010<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">5 August</span> 2010</span>.</cite></ref>
=== Gillingham ===
Aborah ya koma Gillingham na ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Ingila ta biyu a kwangilar wata ɗaya a watan Agusta na 2010 bayan ya shafe lokacin bazara yana gwaji tare da ƙungiyar Kent. [1] [2] Daga baya aka tsawaita yarjejeniyar zuwa watanni biyu. [3] Ya fara buga wasa a Gillingham a wasan da suka sha kashi a hannun Bradford City da ci 1-0 a ranar 18 ga Satumba, 2010, amma wannan shine kawai wasan da ya buga wa ƙungiyar, yayin da aka sallame shi daga kwangilarsa a ranar 5 ga Oktoba. [4]
=== Vitesse ===
Bayan ya shafe shekaru yana wasa da ƙungiyar Cappellen ta ƙasar Belgium, Aborah ya koma ƙungiyar Vitesse ta Eredivise . Ya buga wasanni 13 a gasar inda ya zura ƙwallo ɗaya. Ƙungiyar ta sanar da cewa yayin da suka fara tattaunawa kan sabunta kwantiragi da Aborah, sai ya zaɓi barin ƙungiyar. <ref>{{Cite web |date=18 April 2012 |title=Aborah set for Vitesse exit |url=https://www.skysports.com/football/news/11923/7683343/aborah-set-for-vitesse-exit |access-date=2024-06-02 |website=Sky Sports |language=en}}</ref>
== Aikin ƙasa da ƙasa ==
Aborah yana da 'yan ƙasa biyu na Ghana da Belgium. Ya kasance ɗan ƙasa na Belgium ('yan ƙasa da shekara 18). <ref name=":1">{{Cite web |date=5 August 2010 |title=Aborah signs for the Gills |url=http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html |archive-date=6 August 2010 |access-date=5 August 2010 |publisher=[[Gillingham F.C.]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20100806115426/http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0%2C%2C10416~2110911%2C00.html "Aborah signs for the Gills"]. [[Gillingham F.C.]] 5 August 2010. Archived from [http://www.gillinghamfootballclub.com/page/NewsDetail/0,,10416~2110911,00.html the original] on 6 August 2010<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">5 August</span> 2010</span>.</cite></ref>
== Rayuwa ta sirri ==
Bayan ya yi ritaya daga ƙwallon ƙafa, Aborah ya koma [[Birnin Antwerp|Antwerp]], [[Beljik|Belgium]] . Ya buɗe layin tufafi mai suna Parte kuma ya yi aiki a wani kamfanin sadarwa na Cask BV.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba]]
nhybq00pg0p1xx0m0210go9qy1clwrl
Abdallah Aberkane
0
149686
831614
2026-05-07T09:44:56Z
Sardeeq
39275
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318874710|Abdallah Aberkane]]"
831614
wikitext
text/x-wiki
'''Abdallah Aberkane''' (an haife shi a ranar 5 ga Mayu 2000) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland, wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga baya|ɗan baya na tsakiya]] a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Czech Vyškov .
== Aikin kulob ==
Aberkane ya buga wasansa na farko na Eerste Divisie don Jong Ajax a ranar 10 ga Satumba 2018 a wasan da suka yi da Jong AZ, a matsayin wanda ya maye gurbin [[Dean Solomons]] na mintuna na 65. <ref>{{Cite web |date=10 September 2018 |title=Game Report by Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2018/09/10/netherlands/eerste-divisie/jong-az/jong-ajax/2794410/ |publisher=Soccerway}}</ref>
A shekarar 2019, Aberkane ya rattaba hannu kan yarjejeniyar aro da Sparta Rotterdam . [1] Ya fara bugawa kungiyar Jong Sparta wasa a Tweede Divisie har ma ya buga wasa daya a kungiyar farko a Eredivisie ; a ranar 21 ga Disamba 2019 a matsayin wanda ya maye gurbin Dirk Abels a wasan da suka doke AZ da ci 3-0. [2]
A watan Janairun 2020, Aberkane ya koma ƙungiyar abokan hamayyar birnin Excelsior inda ya sanya hannu kan kwangila har zuwa 2022.
A ranar 19 ga Janairu 2023, Aberkane ya sanya hannu kan yarjejeniyar Dordrecht kan kwantiragin watanni goma sha takwas. <ref>{{Cite web |date=19 January 2023 |title=FC Dordrecht contracteert Abdallah Aberkane |trans-title=FC Dordrecht signs Abdallah Aberkane |url=https://fcdordrecht.nl/2023/01/19/fc-dordrecht-contracteert-abdallah-aberkane/ |access-date=19 January 2023 |website=fcdordrecht.nl |language=Dutch}}</ref>
A ranar 27 ga Fabrairu 2024, Aberkane ya sanya hannu kan kwangila da kulob din Vyškov na gasar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Czech . <ref>{{Cite web |last=Folk |first=Čestmír |date=28 February 2024 |title=Posily na poslední chvíli. Druholigový lídr přivedl před jarní premiérou lotyšského reprezentanta |url=https://www.sport.cz/clanek/fotbal-ceska-2-liga-posily-na-posledni-chvili-druholigovy-lidr-privedl-pred-jarni-premierou-lotysskeho-reprezentanta-5023619 |access-date=28 February 2024 |website=sport.cz |language=cs}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
An haifi Aberkane a ƙasar Netherlands ga iyayensa 'yan [[Moroko|ƙasar Morocco]] . <ref>{{Cite web |date=29 April 2017 |title=Exclusief: interview met Ajax O17 en Oranje O16 verdediger Abdallah Aberkane |url=https://nieuws.marokko.nl/47155/exclusief-interview-met-ajax-o17-en-oranje-o16-verdediger-abdallah-aberkane/ |website=Marokko Nieuws}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 2000]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
eqnzodfhc4pksrdzs8vxfks8222tpyl
831615
831614
2026-05-07T09:45:09Z
Sardeeq
39275
831615
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Abdallah Aberkane''' (an haife shi a ranar 5 ga Mayu 2000) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne na ƙasar Holland, wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga baya|ɗan baya na tsakiya]] a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Czech Vyškov .
== Aikin kulob ==
Aberkane ya buga wasansa na farko na Eerste Divisie don Jong Ajax a ranar 10 ga Satumba 2018 a wasan da suka yi da Jong AZ, a matsayin wanda ya maye gurbin [[Dean Solomons]] na mintuna na 65. <ref>{{Cite web |date=10 September 2018 |title=Game Report by Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2018/09/10/netherlands/eerste-divisie/jong-az/jong-ajax/2794410/ |publisher=Soccerway}}</ref>
A shekarar 2019, Aberkane ya rattaba hannu kan yarjejeniyar aro da Sparta Rotterdam . [1] Ya fara bugawa kungiyar Jong Sparta wasa a Tweede Divisie har ma ya buga wasa daya a kungiyar farko a Eredivisie ; a ranar 21 ga Disamba 2019 a matsayin wanda ya maye gurbin Dirk Abels a wasan da suka doke AZ da ci 3-0. [2]
A watan Janairun 2020, Aberkane ya koma ƙungiyar abokan hamayyar birnin Excelsior inda ya sanya hannu kan kwangila har zuwa 2022.
A ranar 19 ga Janairu 2023, Aberkane ya sanya hannu kan yarjejeniyar Dordrecht kan kwantiragin watanni goma sha takwas. <ref>{{Cite web |date=19 January 2023 |title=FC Dordrecht contracteert Abdallah Aberkane |trans-title=FC Dordrecht signs Abdallah Aberkane |url=https://fcdordrecht.nl/2023/01/19/fc-dordrecht-contracteert-abdallah-aberkane/ |access-date=19 January 2023 |website=fcdordrecht.nl |language=Dutch}}</ref>
A ranar 27 ga Fabrairu 2024, Aberkane ya sanya hannu kan kwangila da kulob din Vyškov na gasar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Czech . <ref>{{Cite web |last=Folk |first=Čestmír |date=28 February 2024 |title=Posily na poslední chvíli. Druholigový lídr přivedl před jarní premiérou lotyšského reprezentanta |url=https://www.sport.cz/clanek/fotbal-ceska-2-liga-posily-na-posledni-chvili-druholigovy-lidr-privedl-pred-jarni-premierou-lotysskeho-reprezentanta-5023619 |access-date=28 February 2024 |website=sport.cz |language=cs}}</ref>
== Rayuwa ta sirri ==
An haifi Aberkane a ƙasar Netherlands ga iyayensa 'yan [[Moroko|ƙasar Morocco]] . <ref>{{Cite web |date=29 April 2017 |title=Exclusief: interview met Ajax O17 en Oranje O16 verdediger Abdallah Aberkane |url=https://nieuws.marokko.nl/47155/exclusief-interview-met-ajax-o17-en-oranje-o16-verdediger-abdallah-aberkane/ |website=Marokko Nieuws}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 2000]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
n7bc6pymf6epstybhzwir3g53tn588d
Bolaji Dada
0
149687
831626
2026-05-07T09:55:23Z
Zainab118
44654
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1349800960|Bolaji Dada]]"
831626
wikitext
text/x-wiki
'''Cecelia Bolaji Dada''' (an haife ta a ranar 7 ga watan Yulin shekara ta 1966) tsohuwar mataimakiyar gwamnatin karamar hukumar [[Apapa]] ce kuma kwamishinan harkokin mata da kuma rage talauci a jihar Legas.
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Dada a Legas kuma ta sami B.Sc (Hon.) a cikin ilmin sunadarai na masana'antu daga [[Jami'ar Jihar Lagos|Jami'ar Jihar Legas]] a 1991 kuma ta ci gaba da samun digiri na biyu na kimiyya a cikin shugabancin kamfanoni daga Jami'an Leeds Metropolitan a 2009.
== Ayyukan siyasa ==
Shigar Dada cikin harkokin gudanarwa ya fara ne lokacin da aka naɗa ta a matsayin mamba a Hukumar Wasanni ta Jihar Legas, sannan daga baya ta zama Babbar Sakatariya kuma mataimakiyar shugaba na ƙaramar hukumar Apapa har sau biyu.<ref>{{Cite news |last=Adebayo |first=Rasaq |date=2019-08-20 |title=Full list of Commissioners, Special Advisers in Sanwo-Olu Lagos govt |url=https://dailypost.ng/2019/08/20/full-list-commissioners-special-advisers-sanwo-olu-lagos-govt/ |access-date=2020-05-11 |language=en-US |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[Daily Post (Nigeria)|Daily Post]]}}</ref> inda ta sami lambar yabo a matsayin Mataimakin Shugaba mafi kyau na 2010 a Legas. <ref>{{Cite web |title=Mrs. CECILIA BOLAJI DADA —HONOURABLE COMMISSIONER – Ministry of Women Affairs and Poverty Alleviation |url=https://wapa.lagosstate.gov.ng/2019/08/20/mrs-cecilia-bolaji-dada-honourable-commissioner/ |access-date=2020-05-11 |website=wapa.lagosstate.gov.ng}}</ref>
Daga baya Gwamna Sanwaolu ya nada Dada don aiki a matsayin Kwamishinan Harkokin Mata da Rage Talauci a shekarar 2020.<ref>{{Cite news |last= |first= |date= |title=Sanwo-Olu swears in commissioners, special advisers |url=https://guardian.ng/news/sanwo-olu-swears-in-commissioners-special-advisers/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190821093426/https://guardian.ng/news/sanwo-olu-swears-in-commissioners-special-advisers/ |archive-date=2019-08-21 |access-date=2020-05-11 |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref><ref>{{Cite news |date=2019-07-14 |title=Ambode's SSG, The Nation's Editor, 23 others make Sanwo-Olu's list of Commissioners, Special Advisers |url=https://www.dailytrust.com.ng/ambodes-ssg-the-nations-editor-23-others-make-sanwo-olus-list-of-commissioners-special-advisers.html |access-date=2020-05-11 |language=en-GB |newspaper=[[Daily Trust]]}}</ref><ref>{{Cite news |date=2019-08-03 |title=Lagos Assembly committee completes screening of 25 cabinet nominees |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/ssouth-west/344675-lagos-assembly-committee-completes-screening-of-25-cabinet-nominees.html |access-date=2020-05-11 |language=en-GB |newspaper=[[Premium Times]]}}</ref><ref>{{Cite news |date=2019-08-20 |title=Sanwo-Olu Assigns Portfolios To Commissioners, Others |url=http://saharareporters.com/2019/08/20/sanwo-olu-assigns-portfolios-commissioners-others |access-date=2020-05-11 |location=New York City, United States |newspaper=[[Sahara Reporters]]}}</ref><ref>{{Cite news |last= |first= |date= |title=Hope rises for Lagosians over Sanwo-Olu's cabinet |url=https://guardian.ng/politics/hope-rises-for-lagosians-over-sanwo-olus-cabinet/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190826132240/https://guardian.ng/politics/hope-rises-for-lagosians-over-sanwo-olus-cabinet/ |archive-date=2019-08-26 |access-date=2020-05-11 |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Dada ta yi aure tare da yara.<ref>{{Cite web |title=Mrs. CECILIA BOLAJI DADA —HONOURABLE COMMISSIONER – Ministry of Women Affairs and Poverty Alleviation |url=https://wapa.lagosstate.gov.ng/2019/08/20/mrs-cecilia-bolaji-dada-honourable-commissioner/ |access-date=2020-05-11 |website=wapa.lagosstate.gov.ng}}</ref>
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Yarbawa yan siyasa]]
[[Rukuni:Haihuwan 1966]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
1eutvnsbnikrt5os3w3eawfliwfzmfu
831628
831626
2026-05-07T09:56:27Z
Zainab118
44654
Translated
831628
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| honorific_prefix = [[The Honourable|Hon]]
| name = Bolaji Dada
| image =
| caption =
| office = Lagos State Commissioner for Women Affairs and Poverty Alleviation
| term_start = 2019
| term_end =
| predecessor = Joke Orelope- Adefulire
| successor =
| birth_name = Cecelia Bolaji Dada
| birth_date = {{birth date and age|1966|07|09|df=y}}
| birth_place = Apapa
| party = [[All Progressives Congress]]
| spouse =
| alma_mater = [[Lagos State University]] ([[Bachelor of Science|BSc]]) <br> [[Leeds Metropolitan University]], ([[Master of Science|MSc]])
| profession =
| blank1 =
| data1 =
| website =
}}
'''Cecelia Bolaji Dada''' (an haife ta a ranar 7 ga watan Yulin shekara ta 1966) tsohuwar mataimakiyar gwamnatin karamar hukumar [[Apapa]] ce kuma kwamishinan harkokin mata da kuma rage talauci a jihar Legas.
== Rayuwa ta farko da ilimi ==
An haifi Dada a Legas kuma ta sami B.Sc (Hon.) a cikin ilmin sunadarai na masana'antu daga [[Jami'ar Jihar Lagos|Jami'ar Jihar Legas]] a 1991 kuma ta ci gaba da samun digiri na biyu na kimiyya a cikin shugabancin kamfanoni daga Jami'an Leeds Metropolitan a 2009.
== Ayyukan siyasa ==
Shigar Dada cikin harkokin gudanarwa ya fara ne lokacin da aka naɗa ta a matsayin mamba a Hukumar Wasanni ta Jihar Legas, sannan daga baya ta zama Babbar Sakatariya kuma mataimakiyar shugaba na ƙaramar hukumar Apapa har sau biyu.<ref>{{Cite news |last=Adebayo |first=Rasaq |date=2019-08-20 |title=Full list of Commissioners, Special Advisers in Sanwo-Olu Lagos govt |url=https://dailypost.ng/2019/08/20/full-list-commissioners-special-advisers-sanwo-olu-lagos-govt/ |access-date=2020-05-11 |language=en-US |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[Daily Post (Nigeria)|Daily Post]]}}</ref> inda ta sami lambar yabo a matsayin Mataimakin Shugaba mafi kyau na 2010 a Legas. <ref>{{Cite web |title=Mrs. CECILIA BOLAJI DADA —HONOURABLE COMMISSIONER – Ministry of Women Affairs and Poverty Alleviation |url=https://wapa.lagosstate.gov.ng/2019/08/20/mrs-cecilia-bolaji-dada-honourable-commissioner/ |access-date=2020-05-11 |website=wapa.lagosstate.gov.ng}}</ref>
Daga baya Gwamna Sanwaolu ya nada Dada don aiki a matsayin Kwamishinan Harkokin Mata da Rage Talauci a shekarar 2020.<ref>{{Cite news |last= |first= |date= |title=Sanwo-Olu swears in commissioners, special advisers |url=https://guardian.ng/news/sanwo-olu-swears-in-commissioners-special-advisers/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190821093426/https://guardian.ng/news/sanwo-olu-swears-in-commissioners-special-advisers/ |archive-date=2019-08-21 |access-date=2020-05-11 |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref><ref>{{Cite news |date=2019-07-14 |title=Ambode's SSG, The Nation's Editor, 23 others make Sanwo-Olu's list of Commissioners, Special Advisers |url=https://www.dailytrust.com.ng/ambodes-ssg-the-nations-editor-23-others-make-sanwo-olus-list-of-commissioners-special-advisers.html |access-date=2020-05-11 |language=en-GB |newspaper=[[Daily Trust]]}}</ref><ref>{{Cite news |date=2019-08-03 |title=Lagos Assembly committee completes screening of 25 cabinet nominees |url=https://www.premiumtimesng.com/regional/ssouth-west/344675-lagos-assembly-committee-completes-screening-of-25-cabinet-nominees.html |access-date=2020-05-11 |language=en-GB |newspaper=[[Premium Times]]}}</ref><ref>{{Cite news |date=2019-08-20 |title=Sanwo-Olu Assigns Portfolios To Commissioners, Others |url=http://saharareporters.com/2019/08/20/sanwo-olu-assigns-portfolios-commissioners-others |access-date=2020-05-11 |location=New York City, United States |newspaper=[[Sahara Reporters]]}}</ref><ref>{{Cite news |last= |first= |date= |title=Hope rises for Lagosians over Sanwo-Olu's cabinet |url=https://guardian.ng/politics/hope-rises-for-lagosians-over-sanwo-olus-cabinet/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190826132240/https://guardian.ng/politics/hope-rises-for-lagosians-over-sanwo-olus-cabinet/ |archive-date=2019-08-26 |access-date=2020-05-11 |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Dada ta yi aure tare da yara.<ref>{{Cite web |title=Mrs. CECILIA BOLAJI DADA —HONOURABLE COMMISSIONER – Ministry of Women Affairs and Poverty Alleviation |url=https://wapa.lagosstate.gov.ng/2019/08/20/mrs-cecilia-bolaji-dada-honourable-commissioner/ |access-date=2020-05-11 |website=wapa.lagosstate.gov.ng}}</ref>
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Yarbawa yan siyasa]]
[[Rukuni:Haihuwan 1966]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
2pyf2vqg3g4679ovyt8ptyzr41j95rc
Bridget Twar
0
149688
831670
2026-05-07T10:13:47Z
Zainab118
44654
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1347868295|Bridget Twar]]"
831670
wikitext
text/x-wiki
'''Bridget Twar''' (an haife ta a ranar 16 ga watan Satumbar shekara ta 1966) 'yar siyasar [[Najeriya]] ce kuma Kwamishinan Harkokin Mata da Ci gaban Yara a [[Jahar Taraba|Jihar Taraba]], Najeriya.<ref>{{Cite web |title=Bridget Twar News Today December 25, 2022 |url=https://nnn.ng/tag/bridget-twar/ |access-date=2022-12-25 |website=NNN |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |title=Taraba Demands Justice for Indigene Assaulted by Associate Professor |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/10/30/taraba-demands-justice-for-indigene-assaulted-by-associate-professor/ |access-date=2022-12-25 |newspaper=[[This Day]]}}</ref><ref>{{Cite news |date=2022-07-21 |title=Tiv declare support for PDP guber candidate in Taraba |url=https://guardian.ng/news/tiv-declare-support-for-pdp-guber-candidate-in-taraba/ |access-date=2022-12-26 |language=en-US |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andrew Ojih |date=2022-07-20 |title=Taraba 2023: Tiv people declare support for PDP candidate |url=https://www.blueprint.ng/taraba-2023-tiv-people-declare-support-for-pdp-candidate/ |access-date=2022-12-30 |language=en-US |location=Abuja, Nigeria |newspaper=[[Blueprint (newspaper)|Blueprint]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Online |first=Tribune |date=2022-08-10 |title=Poverty alleviation: Taraba govt empowers 77,306 women with skills, funds |url=https://tribuneonlineng.com/poverty-alleviation-taraba-govt-empowers-77306-women-with-skills-funds/ |access-date=2022-12-30 |language=en-GB |newspaper=[[Nigerian Tribune]]}}</ref>
== Ilimi ==
Twar ta halarci makarantar firamare ta Ashitsa a [[Wukari]] a 1971 kuma ta kammala a 1978. A shekara ta 1979, an shigar da ita a makarantar sakandare ta Gwamnatin Mbiya Takum kuma ta kammala a shekara ta 1983. Daga nan sai ta ci gaba zuwa Adamawa State Polytechnic, Yola a 1991 inda ta sami difloma a cikin Gudanar da Jama'a a 1993. Daga baya, ta sami izinin karatun Gudanar da Jama'a a [[Jami'ar Abuja]] inda ta kammala a shekara ta 2010. <ref>{{Cite web |title=Ministry of Women Affairs and Child Development |url=https://www.tarabastate.gov.ng/ministry-of-women-affairs-and-child-development/ |access-date=2022-12-25 |website=TARABA STATE GOVERNMENT |language=en-GB}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
An haifi Twar kuma ta girma a [[Gassol]] . Tana da aure kuma tana da 'ya'ya hudu.(((16 September 1966) is a Nigerian politician and Commissioner for Women Affairs and Child Development)))
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Ƴan siyasan Najeriya]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1966]]
qwynuzujvw5uibh6rvkjzgwnykgbnf1
831672
831670
2026-05-07T10:14:33Z
Zainab118
44654
/* Rayuwa ta mutum */ translate
831672
wikitext
text/x-wiki
'''Bridget Twar''' (an haife ta a ranar 16 ga watan Satumbar shekara ta 1966) 'yar siyasar [[Najeriya]] ce kuma Kwamishinan Harkokin Mata da Ci gaban Yara a [[Jahar Taraba|Jihar Taraba]], Najeriya.<ref>{{Cite web |title=Bridget Twar News Today December 25, 2022 |url=https://nnn.ng/tag/bridget-twar/ |access-date=2022-12-25 |website=NNN |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |title=Taraba Demands Justice for Indigene Assaulted by Associate Professor |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/10/30/taraba-demands-justice-for-indigene-assaulted-by-associate-professor/ |access-date=2022-12-25 |newspaper=[[This Day]]}}</ref><ref>{{Cite news |date=2022-07-21 |title=Tiv declare support for PDP guber candidate in Taraba |url=https://guardian.ng/news/tiv-declare-support-for-pdp-guber-candidate-in-taraba/ |access-date=2022-12-26 |language=en-US |location=Lagos, Nigeria |newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andrew Ojih |date=2022-07-20 |title=Taraba 2023: Tiv people declare support for PDP candidate |url=https://www.blueprint.ng/taraba-2023-tiv-people-declare-support-for-pdp-candidate/ |access-date=2022-12-30 |language=en-US |location=Abuja, Nigeria |newspaper=[[Blueprint (newspaper)|Blueprint]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Online |first=Tribune |date=2022-08-10 |title=Poverty alleviation: Taraba govt empowers 77,306 women with skills, funds |url=https://tribuneonlineng.com/poverty-alleviation-taraba-govt-empowers-77306-women-with-skills-funds/ |access-date=2022-12-30 |language=en-GB |newspaper=[[Nigerian Tribune]]}}</ref>
== Ilimi ==
Twar ta halarci makarantar firamare ta Ashitsa a [[Wukari]] a 1971 kuma ta kammala a 1978. A shekara ta 1979, an shigar da ita a makarantar sakandare ta Gwamnatin Mbiya Takum kuma ta kammala a shekara ta 1983. Daga nan sai ta ci gaba zuwa Adamawa State Polytechnic, Yola a 1991 inda ta sami difloma a cikin Gudanar da Jama'a a 1993. Daga baya, ta sami izinin karatun Gudanar da Jama'a a [[Jami'ar Abuja]] inda ta kammala a shekara ta 2010. <ref>{{Cite web |title=Ministry of Women Affairs and Child Development |url=https://www.tarabastate.gov.ng/ministry-of-women-affairs-and-child-development/ |access-date=2022-12-25 |website=TARABA STATE GOVERNMENT |language=en-GB}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
An haifi Twar kuma ta girma a [[Gassol]] . Tana da aure kuma tana da 'ya'ya hudu.
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Ƴan siyasan Najeriya]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1966]]
2ulucg6uvehinpxcfjf79eqbxqzfdzg
Martina Chukwuma-Ezike
0
149689
831677
2026-05-07T10:28:34Z
Zainab118
44654
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1340002662|Martina Chukwuma-Ezike]]"
831677
wikitext
text/x-wiki
'''Martina Chukwuma-Ezike''' FRSA Mutumin Jama'a kuma Tsohon Ubangiji Rector na Jami'ar Aberdeen
Martina Chukwuma-Ezike FRSA, an haife ta a watan Yunin 1981 ita ce Shugaba na Gidauniyar Asthma da Allergy, kungiyar agaji ta Scotland da ta kafa a shekarar 2009. Kungiyar agaji tana ba da muhimman ayyuka ga manya sama da 23,000, yara da matasa da ke fama da asma, iyalansu da masu kula da su a duk faɗin Scotland. Har ila yau, kungiyar tana ba da horo na asma ga kamfanoni, masu sana'a na kiwon lafiya, Jami'o'i, Kolejoji da Makarantu <ref>{{Cite web |date=2021-03-17 |title=ABOUT US - Asthma and Allergy Foundation |url=https://asthmaandallergy.org.uk/about-us/ |access-date=2023-01-25 |language=en}}</ref>
A cikin 2021, an zabe ta a matsayin Rector na Jami'ar Aberdeen, Shugaban Jami'ar kuma Shugaban Kotun Jami'ar, baƙar fata na farko da ya rike mukamin a tarihin shekaru 530.(((University 530 years history.<ref>{{cite news |last1=Taylor |first1=Margaret |date=26 October 2022 |title=Making history: The black female rectors leading Scotland's ancient institutions into the future |url=https://www.holyrood.com/inside-politics/view,making-history-the-black-female-rectors-leading-scotlands-ancient-institutions-into-the-future |work=Holyrood}}</ref> She was installed as Rector in 2022 and served a three year))) An sanya ta a matsayin Rector a 2022 kuma ta yi aiki na shekaru uku kuma an san ta kuma ana kiranta Rector na musamman.<ref>{{Cite web |title=The Rector {{!}} Martina Chukwuma-Ezike |url=https://www.abdn.ac.uk/students/academic-life/martina-chukwumaezike-5785.php |access-date=12 March 2023 |publisher=University of Aberdeen}}</ref> (((()1981 is the CEO of the Asthma and Allergy Foundation, Scotland's only dedicated asthma charity which she founded in 2009. The charity provides vital services to over 23,000 adults, children and young people with asthma, their families and carers across Scotland))
== Tarihin rayuwa ==
An haifi Martina Kewanghe Besong Abang a watan Yunin 1981 a cikin dangin Abang mai daraja daga Boki, [[Cross River|Jihar Cross River]], Najeriya. Martina ta girma ne a Jihar Cross River . Ta fara kammala difloma a [[Jami'ar Calabar]] a Ayyukan Jama'a, daga 1999 zuwa 2001, ta ci gaba da karatu don digiri a ilimin zamantakewa a 2002, ta kammala a 2005 tare da B.Sc.<ref>{{Cite web |last=Ezenduka |first=Michelle |date=2022-04-16 |title=Meet Martina Chukwuma-Ezike, first black female Rector of the University of Aberdeen, Scotland |url=https://nairametrics.com/2022/04/16/meet-martina-chukwuma-ezike-first-black-female-rector-of-the-university-of-aberdeen-scotland/ |access-date=2023-01-25 |website=Nairametrics |language=en-US}}</ref>
Bayan ta yi aiki na ɗan lokaci ga Kamfanin Man Fetur na Najeriya, a cikin 2008 ta koma Ingila, inda a shekara mai zuwa ta sami MBA daga Jami'ar Aberdeen . <ref>{{Cite web |last=Shesight |date=2022-10-28 |title=Martina Chukwuma-Ezike Becomes The First Woman Of Colour Elected As Rector of the University of Aberdeen |url=https://shesightmag.com/martina-chukwuma-ezike-becomes-the-first-woman-of-colour-elected-as-rector-of-the-university-of-aberdeen/ |access-date=2023-01-25 |website=SheSight |language=en-US}}</ref>
Da yake fama da mummunar nau'in asma, wanda aka sani da asma mai rauni, wanda ya sa karatu ya zama da wahala a gare ta, Chukwuma-Ezike ta lura da rashin goyon baya da ya dace a Arewa maso gabashin Burtaniya, wanda ya haifar da shawarar ta sami sadaka daban daga Asthma UK a 2009 - Gidauniyar Asthma da Allergy, kawai sadaka ta asma, <ref name="STV">{{Cite web |last=Smith |first=Anne |date=25 March 2022 |title=Asthma charity boss first black woman elected rector of ancient university |url=https://news.stv.tv/north/asthma-charity-boss-martina-chukwuma-ezike-is-first-person-of-colour-elected-rector-of-aberdeen-university |access-date=12 March 2023 |website=STV News}}</ref> wanda ita ce shugaban zartarwa.<ref>{{Cite web |last=Taylor |first=Margaret |date=26 October 2022 |title=Making history: The black female rectors leading Scotland's ancient institutions into the future |url=https://www.holyrood.com/inside-politics/view,making-history-the-black-female-rectors-leading-scotlands-ancient-institutions-into-the-future |access-date=12 March 2023 |website=Holyrood}}</ref>
A cikin 2021, an zabi Chukwuma-Ezike a matsayin shugaban Jami'ar Aberdeen kuma ya zama mutum na farko na launi da ya rike mukamin.<ref name="STV">{{Cite web |last=Smith |first=Anne |date=25 March 2022 |title=Asthma charity boss first black woman elected rector of ancient university |url=https://news.stv.tv/north/asthma-charity-boss-martina-chukwuma-ezike-is-first-person-of-colour-elected-rector-of-aberdeen-university |access-date=12 March 2023 |website=STV News}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFSmith2022">Smith, Anne (25 March 2022). [https://news.stv.tv/north/asthma-charity-boss-martina-chukwuma-ezike-is-first-person-of-colour-elected-rector-of-aberdeen-university "Asthma charity boss first black woman elected rector of ancient university"]. ''STV News''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">12 March</span> 2023</span>.</cite></ref>
== Littattafan da aka zaɓa ==
* ''Me ka sani game da asma?'' (2013, Xlibris: ) {{ISBN|978-1483657752}}
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
kbpc2h01beh0qugiwcf2qdgridari8b
831678
831677
2026-05-07T10:30:35Z
Zainab118
44654
Translated
831678
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Martina Chukwuma-Ezike
| honorific_suffix = {{post-nominals|country=GBR|FRSA|size=100%}}
| office = [[Rector of the University of Aberdeen|Lord Rector of the University of Aberdeen]]
| term_start = January 2022
| term_end = December 2024
| predecessor = [[Maggie Chapman]]
| successor = [[Iona Fyfe]]
| occupation = Charity Executive
| birth_date = {{Birth year and age|1981}}
| birth_place = Nigeria
| workplaces =
| spouse = Uchenna Chukwuma-Ezike, married August 2011, separated January 2024.
| alma_mater = [[University of Calabar]] (BSc)<br/>[[University of Aberdeen]] (MBA)
}}
'''Martina Chukwuma-Ezike''' FRSA Mutumin Jama'a kuma Tsohon Ubangiji Rector na Jami'ar Aberdeen
Martina Chukwuma-Ezike FRSA, an haife ta a watan Yunin 1981 ita ce Shugaba na Gidauniyar Asthma da Allergy, kungiyar agaji ta Scotland da ta kafa a shekarar 2009. Kungiyar agaji tana ba da muhimman ayyuka ga manya sama da 23,000, yara da matasa da ke fama da asma, iyalansu da masu kula da su a duk faɗin Scotland. Har ila yau, kungiyar tana ba da horo na asma ga kamfanoni, masu sana'a na kiwon lafiya, Jami'o'i, Kolejoji da Makarantu <ref>{{Cite web |date=2021-03-17 |title=ABOUT US - Asthma and Allergy Foundation |url=https://asthmaandallergy.org.uk/about-us/ |access-date=2023-01-25 |language=en}}</ref>
A cikin 2021, an zabe ta a matsayin Rector na Jami'ar Aberdeen, Shugaban Jami'ar kuma Shugaban Kotun Jami'ar, baƙar fata na farko da ya rike mukamin a tarihin shekaru 530.(((University 530 years history.<ref>{{cite news |last1=Taylor |first1=Margaret |date=26 October 2022 |title=Making history: The black female rectors leading Scotland's ancient institutions into the future |url=https://www.holyrood.com/inside-politics/view,making-history-the-black-female-rectors-leading-scotlands-ancient-institutions-into-the-future |work=Holyrood}}</ref> She was installed as Rector in 2022 and served a three year))) An sanya ta a matsayin Rector a 2022 kuma ta yi aiki na shekaru uku kuma an san ta kuma ana kiranta Rector na musamman.<ref>{{Cite web |title=The Rector {{!}} Martina Chukwuma-Ezike |url=https://www.abdn.ac.uk/students/academic-life/martina-chukwumaezike-5785.php |access-date=12 March 2023 |publisher=University of Aberdeen}}</ref> (((()1981 is the CEO of the Asthma and Allergy Foundation, Scotland's only dedicated asthma charity which she founded in 2009. The charity provides vital services to over 23,000 adults, children and young people with asthma, their families and carers across Scotland))
== Tarihin rayuwa ==
An haifi Martina Kewanghe Besong Abang a watan Yunin 1981 a cikin dangin Abang mai daraja daga Boki, [[Cross River|Jihar Cross River]], Najeriya. Martina ta girma ne a Jihar Cross River . Ta fara kammala difloma a [[Jami'ar Calabar]] a Ayyukan Jama'a, daga 1999 zuwa 2001, ta ci gaba da karatu don digiri a ilimin zamantakewa a 2002, ta kammala a 2005 tare da B.Sc.<ref>{{Cite web |last=Ezenduka |first=Michelle |date=2022-04-16 |title=Meet Martina Chukwuma-Ezike, first black female Rector of the University of Aberdeen, Scotland |url=https://nairametrics.com/2022/04/16/meet-martina-chukwuma-ezike-first-black-female-rector-of-the-university-of-aberdeen-scotland/ |access-date=2023-01-25 |website=Nairametrics |language=en-US}}</ref>
Bayan ta yi aiki na ɗan lokaci ga Kamfanin Man Fetur na Najeriya, a cikin 2008 ta koma Ingila, inda a shekara mai zuwa ta sami MBA daga Jami'ar Aberdeen . <ref>{{Cite web |last=Shesight |date=2022-10-28 |title=Martina Chukwuma-Ezike Becomes The First Woman Of Colour Elected As Rector of the University of Aberdeen |url=https://shesightmag.com/martina-chukwuma-ezike-becomes-the-first-woman-of-colour-elected-as-rector-of-the-university-of-aberdeen/ |access-date=2023-01-25 |website=SheSight |language=en-US}}</ref>
Da yake fama da mummunar nau'in asma, wanda aka sani da asma mai rauni, wanda ya sa karatu ya zama da wahala a gare ta, Chukwuma-Ezike ta lura da rashin goyon baya da ya dace a Arewa maso gabashin Burtaniya, wanda ya haifar da shawarar ta sami sadaka daban daga Asthma UK a 2009 - Gidauniyar Asthma da Allergy, kawai sadaka ta asma, <ref name="STV">{{Cite web |last=Smith |first=Anne |date=25 March 2022 |title=Asthma charity boss first black woman elected rector of ancient university |url=https://news.stv.tv/north/asthma-charity-boss-martina-chukwuma-ezike-is-first-person-of-colour-elected-rector-of-aberdeen-university |access-date=12 March 2023 |website=STV News}}</ref> wanda ita ce shugaban zartarwa.<ref>{{Cite web |last=Taylor |first=Margaret |date=26 October 2022 |title=Making history: The black female rectors leading Scotland's ancient institutions into the future |url=https://www.holyrood.com/inside-politics/view,making-history-the-black-female-rectors-leading-scotlands-ancient-institutions-into-the-future |access-date=12 March 2023 |website=Holyrood}}</ref>
A cikin 2021, an zabi Chukwuma-Ezike a matsayin shugaban Jami'ar Aberdeen kuma ya zama mutum na farko na launi da ya rike mukamin.<ref name="STV">{{Cite web |last=Smith |first=Anne |date=25 March 2022 |title=Asthma charity boss first black woman elected rector of ancient university |url=https://news.stv.tv/north/asthma-charity-boss-martina-chukwuma-ezike-is-first-person-of-colour-elected-rector-of-aberdeen-university |access-date=12 March 2023 |website=STV News}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFSmith2022">Smith, Anne (25 March 2022). [https://news.stv.tv/north/asthma-charity-boss-martina-chukwuma-ezike-is-first-person-of-colour-elected-rector-of-aberdeen-university "Asthma charity boss first black woman elected rector of ancient university"]. ''STV News''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">12 March</span> 2023</span>.</cite></ref>
== Littattafan da aka zaɓa ==
* ''Me ka sani game da asma?'' (2013, Xlibris: ) {{ISBN|978-1483657752}}
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
b9n6um7q0xjqyqaqjuc7ucskez1l5cx
831679
831678
2026-05-07T10:31:58Z
Zainab118
44654
831679
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Martina Chukwuma-Ezike
| honorific_suffix = {{post-nominals|country=GBR|FRSA|size=100%}}
| office = [[Rector of the University of Aberdeen|Lord Rector of the University of Aberdeen]]
| term_start = January 2022
| term_end = December 2024
| predecessor = [[Maggie Chapman]]
| successor = [[Iona Fyfe]]
| occupation = Charity Executive
| birth_date = {{Birth year and age|1981}}
| birth_place = Nigeria
| workplaces =
| spouse = Uchenna Chukwuma-Ezike, married August 2011, separated January 2024.
| alma_mater = [[University of Calabar]] (BSc)<br/>[[University of Aberdeen]] (MBA)
}}
'''Martina Chukwuma-Ezike''' FRSA Mutumin Jama'a kuma Tsohon Ubangiji Rector na Jami'ar Aberdeen
Martina Chukwuma-Ezike FRSA, an haife ta a watan Yunin 1981 ita ce Shugaba na Gidauniyar Asthma da Allergy, kungiyar agaji ta Scotland da ta kafa a shekarar 2009. Kungiyar agaji tana ba da muhimman ayyuka ga manya sama da 23,000, yara da matasa da ke fama da asma, iyalansu da masu kula da su a duk faɗin Scotland. Har ila yau, kungiyar tana ba da horo na asma ga kamfanoni, masu sana'a na kiwon lafiya, Jami'o'i, Kolejoji da Makarantu <ref>{{Cite web |date=2021-03-17 |title=ABOUT US - Asthma and Allergy Foundation |url=https://asthmaandallergy.org.uk/about-us/ |access-date=2023-01-25 |language=en}}</ref>
A cikin 2021, an zabe ta a matsayin Rector na Jami'ar Aberdeen, Shugaban Jami'ar kuma Shugaban Kotun Jami'ar, baƙar fata na farko da ya rike mukamin a tarihin shekaru 530.<ref>{{cite news |last1=Taylor |first1=Margaret |date=26 October 2022 |title=Making history: The black female rectors leading Scotland's ancient institutions into the future |url=https://www.holyrood.com/inside-politics/view,making-history-the-black-female-rectors-leading-scotlands-ancient-institutions-into-the-future |work=Holyrood}}</ref> An sanya ta a matsayin Rector a 2022 kuma ta yi aiki na shekaru uku kuma an san ta kuma ana kiranta Rector na musamman.<ref>{{Cite web |title=The Rector {{!}} Martina Chukwuma-Ezike |url=https://www.abdn.ac.uk/students/academic-life/martina-chukwumaezike-5785.php |access-date=12 March 2023 |publisher=University of Aberdeen}}</ref>
== Tarihin rayuwa ==
An haifi Martina Kewanghe Besong Abang a watan Yunin 1981 a cikin dangin Abang mai daraja daga Boki, [[Cross River|Jihar Cross River]], Najeriya. Martina ta girma ne a Jihar Cross River . Ta fara kammala difloma a [[Jami'ar Calabar]] a Ayyukan Jama'a, daga 1999 zuwa 2001, ta ci gaba da karatu don digiri a ilimin zamantakewa a 2002, ta kammala a 2005 tare da B.Sc.<ref>{{Cite web |last=Ezenduka |first=Michelle |date=2022-04-16 |title=Meet Martina Chukwuma-Ezike, first black female Rector of the University of Aberdeen, Scotland |url=https://nairametrics.com/2022/04/16/meet-martina-chukwuma-ezike-first-black-female-rector-of-the-university-of-aberdeen-scotland/ |access-date=2023-01-25 |website=Nairametrics |language=en-US}}</ref>
Bayan ta yi aiki na ɗan lokaci ga Kamfanin Man Fetur na Najeriya, a cikin 2008 ta koma Ingila, inda a shekara mai zuwa ta sami MBA daga Jami'ar Aberdeen . <ref>{{Cite web |last=Shesight |date=2022-10-28 |title=Martina Chukwuma-Ezike Becomes The First Woman Of Colour Elected As Rector of the University of Aberdeen |url=https://shesightmag.com/martina-chukwuma-ezike-becomes-the-first-woman-of-colour-elected-as-rector-of-the-university-of-aberdeen/ |access-date=2023-01-25 |website=SheSight |language=en-US}}</ref>
Da yake fama da mummunar nau'in asma, wanda aka sani da asma mai rauni, wanda ya sa karatu ya zama da wahala a gare ta, Chukwuma-Ezike ta lura da rashin goyon baya da ya dace a Arewa maso gabashin Burtaniya, wanda ya haifar da shawarar ta sami sadaka daban daga Asthma UK a 2009 - Gidauniyar Asthma da Allergy, kawai sadaka ta asma, <ref name="STV">{{Cite web |last=Smith |first=Anne |date=25 March 2022 |title=Asthma charity boss first black woman elected rector of ancient university |url=https://news.stv.tv/north/asthma-charity-boss-martina-chukwuma-ezike-is-first-person-of-colour-elected-rector-of-aberdeen-university |access-date=12 March 2023 |website=STV News}}</ref> wanda ita ce shugaban zartarwa.<ref>{{Cite web |last=Taylor |first=Margaret |date=26 October 2022 |title=Making history: The black female rectors leading Scotland's ancient institutions into the future |url=https://www.holyrood.com/inside-politics/view,making-history-the-black-female-rectors-leading-scotlands-ancient-institutions-into-the-future |access-date=12 March 2023 |website=Holyrood}}</ref>
A cikin 2021, an zabi Chukwuma-Ezike a matsayin shugaban Jami'ar Aberdeen kuma ya zama mutum na farko na launi da ya rike mukamin.<ref name="STV">{{Cite web |last=Smith |first=Anne |date=25 March 2022 |title=Asthma charity boss first black woman elected rector of ancient university |url=https://news.stv.tv/north/asthma-charity-boss-martina-chukwuma-ezike-is-first-person-of-colour-elected-rector-of-aberdeen-university |access-date=12 March 2023 |website=STV News}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFSmith2022">Smith, Anne (25 March 2022). [https://news.stv.tv/north/asthma-charity-boss-martina-chukwuma-ezike-is-first-person-of-colour-elected-rector-of-aberdeen-university "Asthma charity boss first black woman elected rector of ancient university"]. ''STV News''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">12 March</span> 2023</span>.</cite></ref>
== Littattafan da aka zaɓa ==
* ''Me ka sani game da asma?'' (2013, Xlibris: ) {{ISBN|978-1483657752}}
== Bayanan da aka ambata ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
1ki94mwqg05vv2wcfa9lycf1e5hgdti
Mohamed Abdullah (mai wasan ƙwallon ƙafa)
0
149690
831681
2026-05-07T11:10:39Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1347448293|Mohamed Abdullah (footballer)]]"
831681
wikitext
text/x-wiki
'''Mohamed Abdullah''' (Arabic; an haife shi a ranar 23 ga Mayu, 1981) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Masar wanda a halin yanzu ke buga wa Doncaster Rovers.
== Ayyuka ==
Kyakkyawan mai tsaron gida a hannun dama na [[Al-Ittihad Alexandria Club|Ittihad]], yana da ƙwarewar harbi mai ƙarfi da ƙwarewa mai kyau na kula da kwallon.
Abdullah ya koma Konyaspor a watan Janairun 2007, ta hanyar rancen watanni 6,<ref>{{Cite web |title=MOHAMED ABDALLA SOLI GHOBASHY |url=http://www.tff.org.tr/Default.aspx?pageId=526&kisiId=1020174 |access-date=2009-08-10 |publisher=[[Turkish Football Federation|TFF]]}}</ref> daga 'yan wasan Afirka el-Ahly . Bai kasance na yau da kullun a el-Ahly ba, amma ya fara wasan karshe da CS Sfaxien a gasar zakarun Turai ta CAF 2006.
Abdullah ya lashe gasar zakarun Turai ta CAF ta 2005 da 2006.
Lokacin da ya koma Doncaster Rovers a shekarar 2012, ya lashe gasar EFL League One ta 2012-13 tare da su. Daga nan ya zauna tare da su har zuwa 2024, lokacin da ya yi ritaya.
== Daraja ==
'''El-Ismaily'''
* Ya lashe gasar Masar (2001-2002).
* Ya lashe Kofin Kwallon Kafa na Masar (2000).
'''El-Ahly'''
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
8fqc04kbqbf3e9c8aods8mytak6zk3m
831682
831681
2026-05-07T11:11:03Z
Engineer014
44591
831682
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Mohamed Abdullah''' (Arabic; an haife shi a ranar 23 ga Mayu, 1981) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Masar wanda a halin yanzu ke buga wa Doncaster Rovers.
== Ayyuka ==
Kyakkyawan mai tsaron gida a hannun dama na [[Al-Ittihad Alexandria Club|Ittihad]], yana da ƙwarewar harbi mai ƙarfi da ƙwarewa mai kyau na kula da kwallon.
Abdullah ya koma Konyaspor a watan Janairun 2007, ta hanyar rancen watanni 6,<ref>{{Cite web |title=MOHAMED ABDALLA SOLI GHOBASHY |url=http://www.tff.org.tr/Default.aspx?pageId=526&kisiId=1020174 |access-date=2009-08-10 |publisher=[[Turkish Football Federation|TFF]]}}</ref> daga 'yan wasan Afirka el-Ahly . Bai kasance na yau da kullun a el-Ahly ba, amma ya fara wasan karshe da CS Sfaxien a gasar zakarun Turai ta CAF 2006.
Abdullah ya lashe gasar zakarun Turai ta CAF ta 2005 da 2006.
Lokacin da ya koma Doncaster Rovers a shekarar 2012, ya lashe gasar EFL League One ta 2012-13 tare da su. Daga nan ya zauna tare da su har zuwa 2024, lokacin da ya yi ritaya.
== Daraja ==
'''El-Ismaily'''
* Ya lashe gasar Masar (2001-2002).
* Ya lashe Kofin Kwallon Kafa na Masar (2000).
'''El-Ahly'''
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
q1qwhbfpxoutu2p52suzv7hrip7jbgw
Najm Eldin Abdullah
0
149691
831683
2026-05-07T11:12:20Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1348279488|Najm Eldin Abdullah]]"
831683
wikitext
text/x-wiki
'''Najm Eldin Abdullah''' (an haife shi a ranar 17 ga Nuwamba 1987), wanda aka fi sani da '''Najm Eldin Abdallah Abdeljabar''', [[Mai buga baya|ɗan wasan baya]] ne [[Sudan|na ƙasar Sudan]] wanda ya buga wa [[Al-Merrikh SC|Al-Merreikh]] wasa a [[Gasar Firimiya ta Sudan|gasar Premier ta ƙasar Sudan]] . <ref>{{Cite web |title=Africa Cup of Nations squads |url=https://www.news24.com/sport/africa-cup-of-nations-squads-20120113 |website=News24}}</ref> Shi memba ne na ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Sudan . An kawo shi daga Khartoum-3 a watan <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (October 2025)">Disamba</span></nowiki>''</sup> zuwa Al-Merreikh. Yana buga wasa a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya na tsakiya]] .
== Daraja ==
'''Sudan'''
* Gasar Cin Kofin Kasashen Afirka: matsayi na uku, 2011 <ref>{{Cite web |title=African Nations Championship 2011 |url=https://www.rsssf.org/tables/2011anch.html |access-date=April 11, 2026 |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=African Nations Championship 2011 - Match Details |url=https://www.rsssf.org/tables/2011anch-det.html |access-date=April 4, 2026 |language=en}}</ref>
* Kofin CECAFA: matsayi na uku, 2011 <ref>{{Cite web |title=Dar es Salaam, Tanzania, November-December 2011 |url=https://www.rsssf.org/tablese/eastcentrafr.html#11 |access-date=April 11, 2026 |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Sudan vs Tanzania, third place match |url=https://www.national-football-teams.com/de/old/matches/report/7620/Sudan_Tanzania.html |access-date=April 11, 2026 |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
jkqn1numq19i4fc5kzy7s7gvh4lgrir
831684
831683
2026-05-07T11:12:41Z
Engineer014
44591
831684
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Najm Eldin Abdullah''' (an haife shi a ranar 17 ga Nuwamba 1987), wanda aka fi sani da '''Najm Eldin Abdallah Abdeljabar''', [[Mai buga baya|ɗan wasan baya]] ne [[Sudan|na ƙasar Sudan]] wanda ya buga wa [[Al-Merrikh SC|Al-Merreikh]] wasa a [[Gasar Firimiya ta Sudan|gasar Premier ta ƙasar Sudan]] . <ref>{{Cite web |title=Africa Cup of Nations squads |url=https://www.news24.com/sport/africa-cup-of-nations-squads-20120113 |website=News24}}</ref> Shi memba ne na ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Sudan . An kawo shi daga Khartoum-3 a watan <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (October 2025)">Disamba</span></nowiki>''</sup> zuwa Al-Merreikh. Yana buga wasa a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya na tsakiya]] .
== Daraja ==
'''Sudan'''
* Gasar Cin Kofin Kasashen Afirka: matsayi na uku, 2011 <ref>{{Cite web |title=African Nations Championship 2011 |url=https://www.rsssf.org/tables/2011anch.html |access-date=April 11, 2026 |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=African Nations Championship 2011 - Match Details |url=https://www.rsssf.org/tables/2011anch-det.html |access-date=April 4, 2026 |language=en}}</ref>
* Kofin CECAFA: matsayi na uku, 2011 <ref>{{Cite web |title=Dar es Salaam, Tanzania, November-December 2011 |url=https://www.rsssf.org/tablese/eastcentrafr.html#11 |access-date=April 11, 2026 |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Sudan vs Tanzania, third place match |url=https://www.national-football-teams.com/de/old/matches/report/7620/Sudan_Tanzania.html |access-date=April 11, 2026 |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
9uesf8n7to2e4z1jp52kuqfmiibb9e2
Sami Abdullah
0
149692
831685
2026-05-07T11:13:16Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1294313623|Sami Abdullah]]"
831685
wikitext
text/x-wiki
'''Sami Abdullah''' (an haife shi a ranar 17 ga watan Fabrairun shekara ta 1987) dan wasan Sudan ne wanda ke buga wa kungiyar [[Kungiyar Al-Hilal (Omdurman)|Al-Hilal]] ta Sudan. Ya zo Al-Hilal a watan Yunin 2009, a kan canja wurin kyauta daga Ahli Madani . <ref>{{Cite web |title=Sami Abdallah Dama |url=http://www.national-football-teams.com/player/30134.html |access-date= |website=National-Football-Teams.com}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
r2l34vt2wmj23rzsp7uvzahcodvumk1
831686
831685
2026-05-07T11:13:42Z
Engineer014
44591
831686
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Sami Abdullah''' (an haife shi a ranar 17 ga watan Fabrairun shekara ta 1987) dan wasan Sudan ne wanda ke buga wa kungiyar [[Kungiyar Al-Hilal (Omdurman)|Al-Hilal]] ta Sudan. Ya zo Al-Hilal a watan Yunin 2009, a kan canja wurin kyauta daga Ahli Madani . <ref>{{Cite web |title=Sami Abdallah Dama |url=http://www.national-football-teams.com/player/30134.html |access-date= |website=National-Football-Teams.com}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
5qevusouv9pmctsy8xbrsjr4bn0occm
Yasser Abdullah
0
149693
831687
2026-05-07T11:14:10Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1305979446|Yasser Abdullah]]"
831687
wikitext
text/x-wiki
{{DEFAULTSORT:Abdullah, Yasser}}'''Yasser Abdullah''' (Arabic) (an haife shi a ranar 10 ga Mayu 1988) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Emirati . A halin yanzu yana taka leda a matsayin mai tsaron gida.<ref name="agleague">{{Cite web |last=XS Studios |title=ياسر عبد الله |url=http://uae.agleague.ae/ar/players/details.html?player_id=9630 |access-date=2017-02-20 |publisher=uae.agleague.ae}}</ref>
== Manazarta ==
== Haɗin waje ==
* {{Soccerway|yasser-abdullah/153798}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
ds9vdlu53mvx1e967xyws1wm6vv5wl1
831688
831687
2026-05-07T11:14:32Z
Engineer014
44591
831688
wikitext
text/x-wiki
{{DEFAULTSORT:Abdullah, Yasser}}{{Databox}}
'''Yasser Abdullah''' (Arabic) (an haife shi a ranar 10 ga Mayu 1988) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Emirati . A halin yanzu yana taka leda a matsayin mai tsaron gida.<ref name="agleague">{{Cite web |last=XS Studios |title=ياسر عبد الله |url=http://uae.agleague.ae/ar/players/details.html?player_id=9630 |access-date=2017-02-20 |publisher=uae.agleague.ae}}</ref>
== Manazarta ==
== Haɗin waje ==
* {{Soccerway|yasser-abdullah/153798}}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
90ax5xgn9yz4xm0pdawz67rcgnrmull
Asgar Abdullayev (mai wasan ƙwallon ƙafa)
0
149694
831689
2026-05-07T11:15:10Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1344850563|Asgar Abdullayev (footballer)]]"
831689
wikitext
text/x-wiki
'''Asgar Mammad oglu Abdullayev''' (an haife shi 27 Maris 1960) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Azerbaijan da ya yi ritaya . A halin yanzu shi ne manajan Turan Tovuz . Ya buga wa Neftchi Baku wasa a matsayin mai tsaron gida na dogon lokaci, inda ya buga wasanni 319 kuma ya zira kwallaye 1.
Abdullayev ya fara aikinsa na manajan a Shafa Baku FK . Ya kuma jagoranci kungiyar kwallon kafa ta Azerbaijan U-21 da Azerbaijan, FC Baku, Shuvalan FK . A halin yanzu shi ne kocin Araz a Gasar Firimiya ta Azerbaijan .
== Kididdigar aikin gudanarwa ==
{| class="wikitable sortable" style="text-align: center;"
! style="width:15em" |Kungiyar
!Matsayin Gudanarwa
!P
!W
!D
!L
!Nasara %
|-
| align="left" |[[Shafa Baku FK]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|1998 - 2001
|
|
|
|
|
|-
| align="left" |[[Azerbaijan national football team|Azerbaijan]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|2002–2003
|9
|1
|2
|6
|11.11
|-
| align="left" |[[FC Baku|Baku]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|2004 - 2006
|
|
|
|
|
|-
| align="left" |[[Shuvalan FK|AZAL]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|Yuni 2006 - Nuwamba 2009
|105
|52
|30
|23
|49.52
|-
| align="left" |[[Turan Tovuz]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|6 ga Mayu 2011 - 12 ga Oktoba 2013
|41
|8
|8
|25
|19.51
|}
== Haɗin waje ==
* [https://web.archive.org/web/20120321124103/http://www.lent.az/news.php?id=18236 Tattaunawar Asgar Abdullayevs]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1960]]
cwdfrwlmfxtnhenzm9uwh776xst3r63
831690
831689
2026-05-07T11:15:36Z
Engineer014
44591
831690
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Asgar Mammad oglu Abdullayev''' (an haife shi 27 Maris 1960) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Azerbaijan da ya yi ritaya . A halin yanzu shi ne manajan Turan Tovuz . Ya buga wa Neftchi Baku wasa a matsayin mai tsaron gida na dogon lokaci, inda ya buga wasanni 319 kuma ya zira kwallaye 1.
Abdullayev ya fara aikinsa na manajan a Shafa Baku FK . Ya kuma jagoranci kungiyar kwallon kafa ta Azerbaijan U-21 da Azerbaijan, FC Baku, Shuvalan FK . A halin yanzu shi ne kocin Araz a Gasar Firimiya ta Azerbaijan .
== Kididdigar aikin gudanarwa ==
{| class="wikitable sortable" style="text-align: center;"
! style="width:15em" |Kungiyar
!Matsayin Gudanarwa
!P
!W
!D
!L
!Nasara %
|-
| align="left" |[[Shafa Baku FK]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|1998 - 2001
|
|
|
|
|
|-
| align="left" |[[Azerbaijan national football team|Azerbaijan]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|2002–2003
|9
|1
|2
|6
|11.11
|-
| align="left" |[[FC Baku|Baku]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|2004 - 2006
|
|
|
|
|
|-
| align="left" |[[Shuvalan FK|AZAL]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|Yuni 2006 - Nuwamba 2009
|105
|52
|30
|23
|49.52
|-
| align="left" |[[Turan Tovuz]]{{Flagicon|Azerbaijan}}
|6 ga Mayu 2011 - 12 ga Oktoba 2013
|41
|8
|8
|25
|19.51
|}
== Haɗin waje ==
* [https://web.archive.org/web/20120321124103/http://www.lent.az/news.php?id=18236 Tattaunawar Asgar Abdullayevs]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1960]]
eylbhv4c50h1z1vqs2h4nlw4a5ufec7
Islamitdin Abdullayev
0
149695
831691
2026-05-07T11:16:08Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1344991713|Islamitdin Abdullayev]]"
831691
wikitext
text/x-wiki
'''Islamitdin Nasrullayevich Abdullayev''' (Russian; an haife shi a ranar 18 ga watan Maris na shekara ta 2000) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Rasha wanda ke buga wa FC Murom.
== Ayyukan kulob din ==
Ya fara bugawa Kungiyar Kwallon Kafa ta Rasha ta FC Rotor Volgograd a ranar 29 ga watan Agusta 2021 a wasan da ya yi da FC Tomsk Tomsk.<ref>{{Cite web |date=29 August 2021 |title=Game Report by FNL |url=https://1fnl.ru/champioship/results/841/842/852/5429/ |publisher=[[Russian Football National League]] |language=ru}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 2000]]
fq89dqv1jzx1n72ppbj7s1z2h3uqh4u
831692
831691
2026-05-07T11:16:28Z
Engineer014
44591
831692
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Islamitdin Nasrullayevich Abdullayev''' (Russian; an haife shi a ranar 18 ga watan Maris na shekara ta 2000) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Rasha wanda ke buga wa FC Murom.
== Ayyukan kulob din ==
Ya fara bugawa Kungiyar Kwallon Kafa ta Rasha ta FC Rotor Volgograd a ranar 29 ga watan Agusta 2021 a wasan da ya yi da FC Tomsk Tomsk.<ref>{{Cite web |date=29 August 2021 |title=Game Report by FNL |url=https://1fnl.ru/champioship/results/841/842/852/5429/ |publisher=[[Russian Football National League]] |language=ru}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 2000]]
4b22i6jzs5aenw3rb3g9s1bsqflxulh
Jirgin kasa Abdullin
0
149696
831693
2026-05-07T11:17:04Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1339566307|Rail Abdullin]]"
831693
wikitext
text/x-wiki
'''Rail Raisovich Abdullin''' (Russian; an haife shi a ranar 6 ga watan Agustan shekara ta 2000) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Rasha wanda ke buga wa Kuban Krasnodar.
== Ayyukan kulob din ==
Ya fara bugawa Rubin Kazan Premier League a ranar 9 ga watan Disamba 2018 a wasan da ya yi da Zenit St. Petersburg, a matsayin mai farawa.<ref>{{Cite web |date=9 December 2018 |title=Game Report by RPL |url=https://eng.premierliga.ru/match/match_12706.html |publisher=[[Russian Premier League]]}}</ref>
A ranar 19 ga watan Yulin 2019 ya shiga Neftekhimik Nizhnekamsk a kan aro. <ref>{{Cite web |date=19 July 2019 |title=МИХАИЛ ЯКОВЛЕВ, РАИЛЬ АБДУЛЛИН И ВЛАДИСЛАВ МИКУШИН ПРОДОЛЖАТ КАРЬЕРУ В ДРУГИХ КЛУБАХ |trans-title=Mikhail Yakovlev, Rail Abdullin and Vladislav Mikushin will continue career at other clubs |url=https://www.rubin-kazan.ru/posts/mihail-yakovlev-rail-abdullin-i-vladislav-mikushin-prodolzhat-karieru-v-drugih-klubah |publisher=FC Rubin Kazan |language=Russian}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 2000]]
byugajpj63ie4ws5k3s9e1ovq1caxvj
831694
831693
2026-05-07T11:17:28Z
Engineer014
44591
831694
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Rail Raisovich Abdullin''' (Russian; an haife shi a ranar 6 ga watan Agustan shekara ta 2000) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Rasha wanda ke buga wa Kuban Krasnodar.
== Ayyukan kulob din ==
Ya fara bugawa Rubin Kazan Premier League a ranar 9 ga watan Disamba 2018 a wasan da ya yi da Zenit St. Petersburg, a matsayin mai farawa.<ref>{{Cite web |date=9 December 2018 |title=Game Report by RPL |url=https://eng.premierliga.ru/match/match_12706.html |publisher=[[Russian Premier League]]}}</ref>
A ranar 19 ga watan Yulin 2019 ya shiga Neftekhimik Nizhnekamsk a kan aro. <ref>{{Cite web |date=19 July 2019 |title=МИХАИЛ ЯКОВЛЕВ, РАИЛЬ АБДУЛЛИН И ВЛАДИСЛАВ МИКУШИН ПРОДОЛЖАТ КАРЬЕРУ В ДРУГИХ КЛУБАХ |trans-title=Mikhail Yakovlev, Rail Abdullin and Vladislav Mikushin will continue career at other clubs |url=https://www.rubin-kazan.ru/posts/mihail-yakovlev-rail-abdullin-i-vladislav-mikushin-prodolzhat-karieru-v-drugih-klubah |publisher=FC Rubin Kazan |language=Russian}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 2000]]
30o150m7v8cgoqf9ial31bz407cdnvd
Muamer Abdulrab
0
149697
831695
2026-05-07T11:17:59Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1296920751|Muamer Abdulrab]]"
831695
wikitext
text/x-wiki
'''Muamer Abdulrab''' (20 ga watan Agustan shekara ta 1982 - 14 ga watan Disamba shekara ta 2021) ya kasance [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] na Qatari wanda ya taka leda a matsayin mai tsaron gida na Qatar a gasar cin kofin Asiya ta shekara ta 2004. Ya kuma buga wa Qatar SC, Al-Sailiya SC, Al Kharaitiyat SC. Abdulrab ya mutu a ranar 14 ga Disamba 2021, yana da shekaru 39.<ref>[https://www.al-sharq.com/article/14/12/2021/%D9%88%D9%81%D8%A7%D8%A9-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%8A%D8%B2%D9%8A%D8%AF%D9%8A-%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A8-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8%D9%86%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%B7%D9%86%D9%8A-%D9%84%D9%83%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%AF%D9%85-%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D8%A7-%D9%88%D9%86%D8%A7%D8%AF%D9%8A-%D9%82%D8%B7%D8%B1 وفاة معمر عبد الرب اليزيدي لاعب منتخبنا الوطني لكرة القدم سابقا ونادي قطر] {{In lang|ar}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Matattun 2021]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
aavqnogtisx69f4zpaptpcziwl9z1rr
831696
831695
2026-05-07T11:18:30Z
Engineer014
44591
831696
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Muamer Abdulrab''' (20 ga watan Agustan shekara ta 1982 - 14 ga watan Disamba shekara ta 2021) ya kasance [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] na Qatari wanda ya taka leda a matsayin mai tsaron gida na Qatar a gasar cin kofin Asiya ta shekara ta 2004. Ya kuma buga wa Qatar SC, Al-Sailiya SC, Al Kharaitiyat SC. Abdulrab ya mutu a ranar 14 ga Disamba 2021, yana da shekaru 39.<ref>[https://www.al-sharq.com/article/14/12/2021/%D9%88%D9%81%D8%A7%D8%A9-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%8A%D8%B2%D9%8A%D8%AF%D9%8A-%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A8-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8%D9%86%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%B7%D9%86%D9%8A-%D9%84%D9%83%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%AF%D9%85-%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D8%A7-%D9%88%D9%86%D8%A7%D8%AF%D9%8A-%D9%82%D8%B7%D8%B1 وفاة معمر عبد الرب اليزيدي لاعب منتخبنا الوطني لكرة القدم سابقا ونادي قطر] {{In lang|ar}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Matattun 2021]]
[[Rukuni:Haifaffun 1982]]
9eswm7wmstxwxbovt6pa33hdirabb12
Fahad Al-Abdulrahman
0
149698
831697
2026-05-07T11:19:05Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1282047595|Fahad Al-Abdulrahman]]"
831697
wikitext
text/x-wiki
'''Fahad Al-Abdulrahman''' (Arabic; an haife shi a ranar 6 ga watan Afrilu na shekara ta 1995) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Qatar wanda ke buga wa tawagar ƙasar Qatar.<ref>{{Cite web |title=Qatar - Fahad Al-Abdulrahman - Profile with news, career statistics and history |url=https://int.soccerway.com/players/fahad-al-abdulrahman/343767/ |access-date=31 July 2016 |website=us.soccerway.com}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
=== Farkon aiki ===
Abdulrahman ya fara aikin kwallon kafa na matasa a Aspire Academy . A watan Nuwamba na shekara ta 2013, ya koma kungiyar K.A.S. Eupen ta Belgium.
=== Al Sadd SC ===
A ranar 1 ga Yulin 2014, Abdulrahman ya shiga babbar kungiyar kungiyar Al Sadd SC ta Qatar.
==== K.A.S. Eupen (an ba da rancen) ====
A ranar 2 ga watan Yulin shekara ta 2014, an ba da rancen Abdulrahman ga K.A.S. Eupen a cikin rukuni na biyu na Belgium. Ya fara buga wasan farko a gasar a kan R.A.E.C. Mons a ranar 30 ga Nuwamba 2014. A watan Yulin 2015, an kashe rancensa na kakar wasa daya. a wannan kakar ya buga wasanni 16 a matsayin mai tsaron gida kuma ya ba da gudummawa ga ci gaban tawagarsa zuwa Belgian First Division A. A ranar 21 ga Yuni 2016, K.A.S. Eupen ya sanar da cewa Fahad Al-Abdulrahman ya kasance tare da K.A,S. Eupien na kakar wasa daya.
== Ayyukan kasa da kasa ==
Fahad ya wakilci kasarsa a kungiyoyin shekaru daban-daban. Ya kasance memba na Kungiyar kwallon kafa ta kasa da shekaru 19 ta Qatar a gasar zakarun AFC U-19 ta 2014, kuma ya lashe gasar. Ya taka leda a gasar cin kofin duniya ta FIFA U-20 ta 2015 a matsayin Kungiyar kwallon kafa ta kasa da shekaru 20 ta Qatar.
== Kididdigar aikin kulob din ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan="3" |Ayyukan kulob din
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Lokacin
!Kungiyar
!Ƙungiyar
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
! colspan="3" |Belgium
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Belgium
! colspan="2" |[[UEFA|Turai]]
! colspan="2" |Sauran<sup>1</sup>
! colspan="2" |Jimillar
|-
|2014-15
| rowspan="3" |K.A.S. Eupen (an ba da rancen)
| rowspan="2" |Sashe na Biyu na Belgium
|2
|0
|0
|0
| colspan="2" rowspan="3" | -
|0
|0
|2
|0
|-
|2015-16
|16
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|17
|0
|-
|2016-17
|Sashe na Farko na Belgium
|1
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|1
|0
|-
! rowspan="2" |Jimillar
! colspan="2" |Belgium
!19
!0
!1
!0
!0
!0
!0
!0
!20
!0
|-
! colspan="2" |Cikakken aikinsa
!19
!0
!1
!0
!0
!0
!0
!0
!20
!0
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1995]]
jc8o2h5y8l4nztwgp6h9ds9nqt1ag9j
831698
831697
2026-05-07T11:19:41Z
Engineer014
44591
831698
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Fahad Al-Abdulrahman''' (Arabic; an haife shi a ranar 6 ga watan Afrilu na shekara ta 1995) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Qatar wanda ke buga wa tawagar ƙasar Qatar.<ref>{{Cite web |title=Qatar - Fahad Al-Abdulrahman - Profile with news, career statistics and history |url=https://int.soccerway.com/players/fahad-al-abdulrahman/343767/ |access-date=31 July 2016 |website=us.soccerway.com}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
=== Farkon aiki ===
Abdulrahman ya fara aikin kwallon kafa na matasa a Aspire Academy . A watan Nuwamba na shekara ta 2013, ya koma kungiyar K.A.S. Eupen ta Belgium.
=== Al Sadd SC ===
A ranar 1 ga Yulin 2014, Abdulrahman ya shiga babbar kungiyar kungiyar Al Sadd SC ta Qatar.
==== K.A.S. Eupen (an ba da rancen) ====
A ranar 2 ga watan Yulin shekara ta 2014, an ba da rancen Abdulrahman ga K.A.S. Eupen a cikin rukuni na biyu na Belgium. Ya fara buga wasan farko a gasar a kan R.A.E.C. Mons a ranar 30 ga Nuwamba 2014. A watan Yulin 2015, an kashe rancensa na kakar wasa daya. a wannan kakar ya buga wasanni 16 a matsayin mai tsaron gida kuma ya ba da gudummawa ga ci gaban tawagarsa zuwa Belgian First Division A. A ranar 21 ga Yuni 2016, K.A.S. Eupen ya sanar da cewa Fahad Al-Abdulrahman ya kasance tare da K.A,S. Eupien na kakar wasa daya.
== Ayyukan kasa da kasa ==
Fahad ya wakilci kasarsa a kungiyoyin shekaru daban-daban. Ya kasance memba na Kungiyar kwallon kafa ta kasa da shekaru 19 ta Qatar a gasar zakarun AFC U-19 ta 2014, kuma ya lashe gasar. Ya taka leda a gasar cin kofin duniya ta FIFA U-20 ta 2015 a matsayin Kungiyar kwallon kafa ta kasa da shekaru 20 ta Qatar.
== Kididdigar aikin kulob din ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan="3" |Ayyukan kulob din
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Lokacin
!Kungiyar
!Ƙungiyar
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
! colspan="3" |Belgium
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Belgium
! colspan="2" |[[UEFA|Turai]]
! colspan="2" |Sauran<sup>1</sup>
! colspan="2" |Jimillar
|-
|2014-15
| rowspan="3" |K.A.S. Eupen (an ba da rancen)
| rowspan="2" |Sashe na Biyu na Belgium
|2
|0
|0
|0
| colspan="2" rowspan="3" | -
|0
|0
|2
|0
|-
|2015-16
|16
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|17
|0
|-
|2016-17
|Sashe na Farko na Belgium
|1
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|1
|0
|-
! rowspan="2" |Jimillar
! colspan="2" |Belgium
!19
!0
!1
!0
!0
!0
!0
!0
!20
!0
|-
! colspan="2" |Cikakken aikinsa
!19
!0
!1
!0
!0
!0
!0
!0
!20
!0
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1995]]
k9vo3yirm1htp5ci21ojxd6xmqcdmx2
Shahin Abdulrahman
0
149699
831699
2026-05-07T11:20:10Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1327694367|Shahin Abdulrahman]]"
831699
wikitext
text/x-wiki
'''Shahin Abdalla Abdulrahman S. Al-Maazmi''' (Arabic; an haife shi a ranar 16 ga watan Nuwamba 1992) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Emirati . A halin yanzu yana taka leda a matsayin [[Mai buga baya|Cibiyar baya]] ga Sharjah.<ref name="agleague">{{Cite web |last=XS Studios |title=شاهين عبد الرحمن |url=http://uae.agleague.ae/ar/players/details.html?player_id=14797 |access-date=2016-05-23 |publisher=uae.agleague.ae}}</ref>
== Daraja ==
'''Sharjah'''
* UAE Pro League: 2018-192018–19
* Kofin Shugaban Hadaddiyar Daular Larabawa: 2021-22, 2022-232022–23
* Kofin League na UAE: 2022-23
* Kofin Super na UAE: 2019, 2022
* Gasar Zakarun Turai ta AFC Biyu: 2024-252024–25
== Haɗin waje ==
* {{Soccerway|shahin-abdurahman/177804}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1992]]
h5xa6z1kwf30p4jlmjj8d2xd59jcxwv
831700
831699
2026-05-07T11:20:35Z
Engineer014
44591
831700
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Shahin Abdalla Abdulrahman S. Al-Maazmi''' (Arabic; an haife shi a ranar 16 ga watan Nuwamba 1992) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Emirati . A halin yanzu yana taka leda a matsayin [[Mai buga baya|Cibiyar baya]] ga Sharjah.<ref name="agleague">{{Cite web |last=XS Studios |title=شاهين عبد الرحمن |url=http://uae.agleague.ae/ar/players/details.html?player_id=14797 |access-date=2016-05-23 |publisher=uae.agleague.ae}}</ref>
== Daraja ==
'''Sharjah'''
* UAE Pro League: 2018-192018–19
* Kofin Shugaban Hadaddiyar Daular Larabawa: 2021-22, 2022-232022–23
* Kofin League na UAE: 2022-23
* Kofin Super na UAE: 2019, 2022
* Gasar Zakarun Turai ta AFC Biyu: 2024-252024–25
== Haɗin waje ==
* {{Soccerway|shahin-abdurahman/177804}}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1992]]
j5dypw3k28bwc1kkqda1plq6abfu658
Zafarmurod Abdurakhmatov
0
149700
831701
2026-05-07T11:21:46Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1322218330|Zafarmurod Abdurakhmatov]]"
831701
wikitext
text/x-wiki
'''Zafarmurod Bahrom o'g'li Abdurakhmatov''' (an haife shi a ranar 28 ga Afrilu 2003) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Uzbekistan wanda ke buga wa Nasaf da ƙungiyar ƙwallon ƙwallon ƙasa ta Uzbekistan.
== Ayyuka ==
An haifi Zafarmurod Abdurakhmatov a ranar 28 ga Afrilu 2003 a gundumar Qamashi ta yankin Kashkadarya .
Zafarmurod Abdurakhmatov dalibi ne na makarantar kwallon kafa ta Nasaf . Har zuwa kakar 2021, Zafarmurod Abdurakhmatov ya yi aiki a cikin ƙungiyar Nasaf U18. Daga 1 ga Janairun 2021, Nasaf ya koma kungiyar U21.
=== Kungiyar ===
== Kididdigar aiki ==
=== Kasashen Duniya ===
Abdurakhmatov ya fara bugawa babbar kungiyar Uzbekistan wasa a ranar 18 ga watan Janairun 2024 a wasan cin Kofin Asiya na AFC na 2023 da Indiya.
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan="3" |Kungiyar kwallon kafa ta Uzbekistan
|-
!Shekara
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|2024
|2
|0
|-
!Jimillar
!2
!0
|}
''Kididdigar da ta dace har zuwa wasan da aka buga a ranar 23 ga Janairu.''
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2003]]
grnhzvpg8ub31kfl5rlx6xdd5awuwsz
831702
831701
2026-05-07T11:22:14Z
Engineer014
44591
831702
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Zafarmurod Bahrom o'g'li Abdurakhmatov''' (an haife shi a ranar 28 ga Afrilu 2003) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Uzbekistan wanda ke buga wa Nasaf da ƙungiyar ƙwallon ƙwallon ƙasa ta Uzbekistan.
== Ayyuka ==
An haifi Zafarmurod Abdurakhmatov a ranar 28 ga Afrilu 2003 a gundumar Qamashi ta yankin Kashkadarya .
Zafarmurod Abdurakhmatov dalibi ne na makarantar kwallon kafa ta Nasaf . Har zuwa kakar 2021, Zafarmurod Abdurakhmatov ya yi aiki a cikin ƙungiyar Nasaf U18. Daga 1 ga Janairun 2021, Nasaf ya koma kungiyar U21.
=== Kungiyar ===
== Kididdigar aiki ==
=== Kasashen Duniya ===
Abdurakhmatov ya fara bugawa babbar kungiyar Uzbekistan wasa a ranar 18 ga watan Janairun 2024 a wasan cin Kofin Asiya na AFC na 2023 da Indiya.
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan="3" |Kungiyar kwallon kafa ta Uzbekistan
|-
!Shekara
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|2024
|2
|0
|-
!Jimillar
!2
!0
|}
''Kididdigar da ta dace har zuwa wasan da aka buga a ranar 23 ga Janairu.''
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2003]]
0ocsfu2fsyabel4qf1p6zkq0yvi698g
Wisam El Abdy
0
149701
831703
2026-05-07T11:22:48Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1279388010|Wisam El Abdy]]"
831703
wikitext
text/x-wiki
'''Wisam El Abdy''' ( Arabic ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne [[Tunisiya|na Tunisiya]] . A halin yanzu yana buga wa Espérance wasa. A da, ya koma Esperance de Tunis daga Zamalek a [[Misra|Masar]].
Abdi ya buga wa tawagar kwallon kafa ta Tunisia wasa a gasar cin kofin FIFA ta 2005 da kuma wasannin da suka cancanci Gasar Cin Kofin Duniya ta FIFA ta 2006. <ref>{{FIFA player|234023|Wissem Abdi}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1979]]
rzoa917fc08japfody1jjohw6xt3uw1
831704
831703
2026-05-07T11:23:10Z
Engineer014
44591
831704
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Wisam El Abdy''' ( Arabic ) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne [[Tunisiya|na Tunisiya]] . A halin yanzu yana buga wa Espérance wasa. A da, ya koma Esperance de Tunis daga Zamalek a [[Misra|Masar]].
Abdi ya buga wa tawagar kwallon kafa ta Tunisia wasa a gasar cin kofin FIFA ta 2005 da kuma wasannin da suka cancanci Gasar Cin Kofin Duniya ta FIFA ta 2006. <ref>{{FIFA player|234023|Wissem Abdi}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1979]]
a82ifg9o8ped1vmmvdd6w2tevjo1u6p
Kaito Abe (ɗan wasan ƙwallon ƙafa, an haife shi Yuni 1999)
0
149702
831705
2026-05-07T11:24:02Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1334471042|Kaito Abe (footballer, born June 1999)]]"
831705
wikitext
text/x-wiki
Kaito Abe (阿部 海斗, Abe Kaito; an haife shi a ranar 18 ga watan Yunin shekara ta 1999) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Japan a halin yanzu yana wasa a matsayin mai tsaron gida na [[Roasso Kumamoto]].
== Ayyuka ==
Abe ya shiga Roasso a matsayin dan wasa na musamman. Ya fara bugawa Roasso wasa da Kataller Toyama a ranar 14 ga Nuwamba 2021. <ref>{{Cite web |title=Roasso Kumamoto vs Kataller Toyama - 14 November 2021 |url=https://int.soccerway.com/matches/2021/11/14/japan/j3-league/roasso-kumamoto/kataller-toyama/3449699/ |website=int.soccerway.com}}</ref> Ya zira kwallaye na farko a kulob din a kan Tokyo Verdy a ranar 9 ga Afrilu 2022, inda ya zira kwallayen a minti na 36.<ref>{{Cite web |title=Tokyo Verdy vs Roasso Kumamoto - 9 April 2022 |url=https://int.soccerway.com/matches/2022/04/09/japan/j2-league/tokyo-verdy-1969/roasso-kumamoto/3736553/ |website=int.soccerway.com}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
qhd4yctc2snxy4pmui9tsn3nyg4yxfq
831706
831705
2026-05-07T11:24:25Z
Engineer014
44591
831706
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Kaito Abe (阿部 海斗, Abe Kaito; an haife shi a ranar 18 ga watan Yunin shekara ta 1999) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Japan a halin yanzu yana wasa a matsayin mai tsaron gida na [[Roasso Kumamoto]].
== Ayyuka ==
Abe ya shiga Roasso a matsayin dan wasa na musamman. Ya fara bugawa Roasso wasa da Kataller Toyama a ranar 14 ga Nuwamba 2021. <ref>{{Cite web |title=Roasso Kumamoto vs Kataller Toyama - 14 November 2021 |url=https://int.soccerway.com/matches/2021/11/14/japan/j3-league/roasso-kumamoto/kataller-toyama/3449699/ |website=int.soccerway.com}}</ref> Ya zira kwallaye na farko a kulob din a kan Tokyo Verdy a ranar 9 ga Afrilu 2022, inda ya zira kwallayen a minti na 36.<ref>{{Cite web |title=Tokyo Verdy vs Roasso Kumamoto - 9 April 2022 |url=https://int.soccerway.com/matches/2022/04/09/japan/j2-league/tokyo-verdy-1969/roasso-kumamoto/3736553/ |website=int.soccerway.com}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
pw5vui5c511mk35i76aw158cjlzdmzt
Kaito Abe (ɗan wasan ƙwallon ƙafa, an haife shi Satumba 1999)
0
149703
831707
2026-05-07T11:25:08Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1311554822|Kaito Abe (footballer, born September 1999)]]"
831707
wikitext
text/x-wiki
Kaito Abe ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Japan wanda ke taka leda a matsayin mai tsaron gida na kungiyar [[J2 League]] [[Fagiano Okayama]].<ref>{{Cite web |title=阿部 海大:ブラウブリッツ秋田 |url=https://www.jleague.jp/player/1504495/#attack |access-date=9 February 2023 |publisher=jleague.jp |language=Japanese}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
Bayan ya halarci makarantar sakandare ta Higashifukuoka, Abe ya sanya hannu ga Fagiano Okayama don kakar 2018 kuma ba zato ba tsammani ya sami sarari nan da nan, har ma ya zira kwallaye a karo na biyu a J2 League da Tochigi SC.<ref>{{Cite web |title="赤い迎撃機"東福岡Cb阿部海大の岡山加入内定「1日でも早くチームの勝利に」 |url=https://web.gekisaka.jp/news/detail/?228178-228178-fl}}</ref><ref>{{Cite web |title=上田の左足炸裂&ルーキー阿部がプロ初弾!!岡山、栃木に3発完勝で開幕2連勝 |url=https://web.gekisaka.jp/news/detail/?238958-238958-fl}}</ref> A kakar wasa ta shida an ba da rancensa ga Blaublitz Akita kuma ya zira kwallaye a kan Machida Zelvia a Matchweek 8. <ref>{{Cite web |title=🎥ゴールシーン速報 ⏱84分 ⚽️#阿部海大 #髙田椋汰(@ryota06103457 )のスローインから #梶谷政仁(@kajiyuki_17 )がニアで擦らし、最後は阿部! 今季初ゴールとなりました👏 |url=https://twitter.com/blaublitz_akita/status/1644601095262732291 |access-date=2023-05-02 |website=Twitter |language=ja}}</ref>
== Kididdigar kulob din ==
''Sabuntawa zuwa 20 Disamba 2022''.<ref>Nippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, [https://www.amazon.co.jp/J1-J3%E9%81%B8%E6%89%8B%E5%90%8D%E9%91%91%E3%83%8F%E3%83%B3%E3%83%87%E3%82%A3%E7%89%88-2018-NSK-MOOK/dp/4905411521 "J1&J2&J3選手名鑑ハンディ版 2018 (NSK MOOK)"], 7 February 2018, Japan, {{ISBN|978-4905411529}} (p. 205 out of 289)</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! colspan="3" |Ayyukan kulob din
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Lokacin
!Kungiyar
!Ƙungiyar
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
! colspan="3" |Japan
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Sarkin sarakuna
! colspan="2" |Jimillar
|-
|2018
| rowspan="5" |Fagiano Okayama
| rowspan="6" |J2 League
|7
|1
|1
|0
|8
|1
|-
|2019
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
|2020
|5
|0
|0
|0
|5
|0
|-
|2021
|16
|0
|2
|0
|18
|0
|-
|2022
|12
|0
|1
|0
|13
|0
|-
|2023
| rowspan="1" |Blaublitz Akita
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
! colspan="3" |Jimillar
!40
!1
!4
!0
!44
!1
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
4az4v2sxgzv4cwhf3ur722z2q8ohhrg
831708
831707
2026-05-07T11:25:30Z
Engineer014
44591
831708
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Kaito Abe ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Japan wanda ke taka leda a matsayin mai tsaron gida na kungiyar [[J2 League]] [[Fagiano Okayama]].<ref>{{Cite web |title=阿部 海大:ブラウブリッツ秋田 |url=https://www.jleague.jp/player/1504495/#attack |access-date=9 February 2023 |publisher=jleague.jp |language=Japanese}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
Bayan ya halarci makarantar sakandare ta Higashifukuoka, Abe ya sanya hannu ga Fagiano Okayama don kakar 2018 kuma ba zato ba tsammani ya sami sarari nan da nan, har ma ya zira kwallaye a karo na biyu a J2 League da Tochigi SC.<ref>{{Cite web |title="赤い迎撃機"東福岡Cb阿部海大の岡山加入内定「1日でも早くチームの勝利に」 |url=https://web.gekisaka.jp/news/detail/?228178-228178-fl}}</ref><ref>{{Cite web |title=上田の左足炸裂&ルーキー阿部がプロ初弾!!岡山、栃木に3発完勝で開幕2連勝 |url=https://web.gekisaka.jp/news/detail/?238958-238958-fl}}</ref> A kakar wasa ta shida an ba da rancensa ga Blaublitz Akita kuma ya zira kwallaye a kan Machida Zelvia a Matchweek 8. <ref>{{Cite web |title=🎥ゴールシーン速報 ⏱84分 ⚽️#阿部海大 #髙田椋汰(@ryota06103457 )のスローインから #梶谷政仁(@kajiyuki_17 )がニアで擦らし、最後は阿部! 今季初ゴールとなりました👏 |url=https://twitter.com/blaublitz_akita/status/1644601095262732291 |access-date=2023-05-02 |website=Twitter |language=ja}}</ref>
== Kididdigar kulob din ==
''Sabuntawa zuwa 20 Disamba 2022''.<ref>Nippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, [https://www.amazon.co.jp/J1-J3%E9%81%B8%E6%89%8B%E5%90%8D%E9%91%91%E3%83%8F%E3%83%B3%E3%83%87%E3%82%A3%E7%89%88-2018-NSK-MOOK/dp/4905411521 "J1&J2&J3選手名鑑ハンディ版 2018 (NSK MOOK)"], 7 February 2018, Japan, {{ISBN|978-4905411529}} (p. 205 out of 289)</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! colspan="3" |Ayyukan kulob din
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Lokacin
!Kungiyar
!Ƙungiyar
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
! colspan="3" |Japan
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Sarkin sarakuna
! colspan="2" |Jimillar
|-
|2018
| rowspan="5" |Fagiano Okayama
| rowspan="6" |J2 League
|7
|1
|1
|0
|8
|1
|-
|2019
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
|2020
|5
|0
|0
|0
|5
|0
|-
|2021
|16
|0
|2
|0
|18
|0
|-
|2022
|12
|0
|1
|0
|13
|0
|-
|2023
| rowspan="1" |Blaublitz Akita
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
! colspan="3" |Jimillar
!40
!1
!4
!0
!44
!1
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
80vtowmsipc2jh6i5zrc90gvgrfsvet
Shohei Abe
0
149704
831709
2026-05-07T11:26:04Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1310837640|Shohei Abe]]"
831709
wikitext
text/x-wiki
Shohei Abe (阿部 翔平, Abe Shōhei; an haife shi a ranar 1 ga watan Disamba 1983) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Japan wanda ke taka leda a matsayin hagu na Shibuya City FC . <ref>{{Cite web |title=Stats Centre: Shohei Abe Facts |url=http://guardian.touch-line.com/StatsCentre.asp?CTID=63&CPID=147&TEID=3537&PLID=197027&pStr=Player |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120605033927/http://guardian.touch-line.com/StatsCentre.asp?CTID=63&CPID=147&TEID=3537&PLID=197027&pStr=Player |archive-date=5 June 2012 |access-date=2009-05-15 |publisher=[[Guardian.co.uk]]}}</ref> Ya jagoranci kulob din a lokacin kakar 2022.
== Ayyuka ==
=== Nagoya Grampus ===
Abe ya fara aikin sana'a tare da Nagoya Grampus a kakar 2006. A kakar wasa ta farko, ya buga wasanni goma sha biyu a dukkan gasa. Ya shafe shekaru takwas tare da kulob din Prefecture, inda ya buga wasanni 226, tare da lashe J1 League da Emperor's Cup. Koyaya, a lokacin da yake tare da kulob din, ya zira kwallaye sau ɗaya kawai. Wannan ya zo ne a gasar cin Kofin Sarkin sarakuna ta 2008.
=== Ventforet Kofu ===
In January 2014, Abe transferred to Ventforet Kofu on a free transfer. He spent two seasons with the club, making 75 appearances in all competitions and scoring twice.
=== JEF United Chiba ===
A watan Janairun 2016, an sayar da Abe ga JEF United Chiba . A cikin kakar wasa daya da ya yi wasa tare da su, ya buga wasanni 34 a dukkan gasa, inda ya zira kwallaye sau ɗaya.
=== Komawa zuwa Ventforet Kofu ===
A watan Maris na shekara ta 2017, an ba da rancen Abe ga tsohon kulob dinsa, Ventforet Kofu . Ya buga wasanni 24 tare da Kofu kafin rancensa ya ƙare a ranar 31 ga watan Janairun 2018. Ya kammala canjinsa zuwa Ventforet kwana daya bayan haka.
=== Tokyo City FC ===
A ranar 18 ga Fabrairu 2019 an sanar da cewa Abe ya shiga kungiyar Tokyo City FC.
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
hdtkp40zwwm5qxcer82h12f4x9a4cll
831710
831709
2026-05-07T11:26:25Z
Engineer014
44591
831710
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Shohei Abe (阿部 翔平, Abe Shōhei; an haife shi a ranar 1 ga watan Disamba 1983) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Japan wanda ke taka leda a matsayin hagu na Shibuya City FC . <ref>{{Cite web |title=Stats Centre: Shohei Abe Facts |url=http://guardian.touch-line.com/StatsCentre.asp?CTID=63&CPID=147&TEID=3537&PLID=197027&pStr=Player |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120605033927/http://guardian.touch-line.com/StatsCentre.asp?CTID=63&CPID=147&TEID=3537&PLID=197027&pStr=Player |archive-date=5 June 2012 |access-date=2009-05-15 |publisher=[[Guardian.co.uk]]}}</ref> Ya jagoranci kulob din a lokacin kakar 2022.
== Ayyuka ==
=== Nagoya Grampus ===
Abe ya fara aikin sana'a tare da Nagoya Grampus a kakar 2006. A kakar wasa ta farko, ya buga wasanni goma sha biyu a dukkan gasa. Ya shafe shekaru takwas tare da kulob din Prefecture, inda ya buga wasanni 226, tare da lashe J1 League da Emperor's Cup. Koyaya, a lokacin da yake tare da kulob din, ya zira kwallaye sau ɗaya kawai. Wannan ya zo ne a gasar cin Kofin Sarkin sarakuna ta 2008.
=== Ventforet Kofu ===
In January 2014, Abe transferred to Ventforet Kofu on a free transfer. He spent two seasons with the club, making 75 appearances in all competitions and scoring twice.
=== JEF United Chiba ===
A watan Janairun 2016, an sayar da Abe ga JEF United Chiba . A cikin kakar wasa daya da ya yi wasa tare da su, ya buga wasanni 34 a dukkan gasa, inda ya zira kwallaye sau ɗaya.
=== Komawa zuwa Ventforet Kofu ===
A watan Maris na shekara ta 2017, an ba da rancen Abe ga tsohon kulob dinsa, Ventforet Kofu . Ya buga wasanni 24 tare da Kofu kafin rancensa ya ƙare a ranar 31 ga watan Janairun 2018. Ya kammala canjinsa zuwa Ventforet kwana daya bayan haka.
=== Tokyo City FC ===
A ranar 18 ga Fabrairu 2019 an sanar da cewa Abe ya shiga kungiyar Tokyo City FC.
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
kuqs3dbspd1q1forx33tqa0qlp2qtqf
831711
831710
2026-05-07T11:26:45Z
Engineer014
44591
831711
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Shohei Abe (阿部 翔平, Abe Shōhei; an haife shi a ranar 1 ga watan Disamba 1983) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Japan wanda ke taka leda a matsayin hagu na Shibuya City FC . <ref>{{Cite web |title=Stats Centre: Shohei Abe Facts |url=http://guardian.touch-line.com/StatsCentre.asp?CTID=63&CPID=147&TEID=3537&PLID=197027&pStr=Player |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120605033927/http://guardian.touch-line.com/StatsCentre.asp?CTID=63&CPID=147&TEID=3537&PLID=197027&pStr=Player |archive-date=5 June 2012 |access-date=2009-05-15 |publisher=[[Guardian.co.uk]]}}</ref> Ya jagoranci kulob din a lokacin kakar 2022.
== Ayyuka ==
=== Nagoya Grampus ===
Abe ya fara aikin sana'a tare da Nagoya Grampus a kakar 2006. A kakar wasa ta farko, ya buga wasanni goma sha biyu a dukkan gasa. Ya shafe shekaru takwas tare da kulob din Prefecture, inda ya buga wasanni 226, tare da lashe J1 League da Emperor's Cup. Koyaya, a lokacin da yake tare da kulob din, ya zira kwallaye sau ɗaya kawai. Wannan ya zo ne a gasar cin Kofin Sarkin sarakuna ta 2008.
=== Ventforet Kofu ===
In January 2014, Abe transferred to Ventforet Kofu on a free transfer. He spent two seasons with the club, making 75 appearances in all competitions and scoring twice.
=== JEF United Chiba ===
A watan Janairun 2016, an sayar da Abe ga JEF United Chiba . A cikin kakar wasa daya da ya yi wasa tare da su, ya buga wasanni 34 a dukkan gasa, inda ya zira kwallaye sau ɗaya.
=== Komawa zuwa Ventforet Kofu ===
A watan Maris na shekara ta 2017, an ba da rancen Abe ga tsohon kulob dinsa, Ventforet Kofu . Ya buga wasanni 24 tare da Kofu kafin rancensa ya ƙare a ranar 31 ga watan Janairun 2018. Ya kammala canjinsa zuwa Ventforet kwana daya bayan haka.
=== Tokyo City FC ===
A ranar 18 ga Fabrairu 2019 an sanar da cewa Abe ya shiga kungiyar Tokyo City FC.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
icffh97iphtf634yhiwt1s96wpgrywl
Takashi Abe (mai wasan ƙwallon ƙafa)
0
149705
831712
2026-05-07T11:28:14Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1334266390|Takashi Abe (footballer)]]"
831712
wikitext
text/x-wiki
Takashi Abe (安部 崇士, Abe Takashi; an haife shi a ranar 15 ga watan Yulin shekara ta 1997) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Japan a halin yanzu yana wasa a matsayin mai tsaron gida na Montedio Yamagata.
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1997]]
fc5l9a620owce1qcuuwg0rj2biolv05
831713
831712
2026-05-07T11:28:34Z
Engineer014
44591
831713
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Takashi Abe (安部 崇士, Abe Takashi; an haife shi a ranar 15 ga watan Yulin shekara ta 1997) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Japan a halin yanzu yana wasa a matsayin mai tsaron gida na Montedio Yamagata.
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1997]]
mn7bk5m9q3jk2z102o7gpe4mcjujpp9
Takumi Abe
0
149706
831715
2026-05-07T11:29:04Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1338115061|Takumi Abe]]"
831715
wikitext
text/x-wiki
'''Takumi Abe''' (阿部 巧, an haife shi a ranar 26 ga Mayu, 1991) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na ƙasar Japan na Thespakusatsu Gunma.
== Kididdigar kulob din ==
''Sabuntawa zuwa 23 Fabrairu 2018''.<ref>Nippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, [https://www.amazon.co.jp/J1-J3%E9%81%B8%E6%89%8B%E5%90%8D%E9%91%91%E3%83%8F%E3%83%B3%E3%83%87%E3%82%A3%E7%89%88-2018-NSK-MOOK/dp/4905411521 "J1&J2&J3選手名鑑ハンディ版 2018 (NSK MOOK)"], 7 February 2018, Japan, {{ISBN|978-4905411529}} (p. 247 out of 289)</ref><ref>Nippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, [https://www.amazon.co.jp/2017-J1-J3%E9%81%B8%E6%89%8B%E5%90%8D%E9%91%91-NSK-MOOK/dp/4905411424/ref=pd_sim_14_1/356-9491148-0114816?_encoding=UTF8&psc=1&refRID=BA8BN4Y0F97GNWKQM78H "2017 J1&J2&J3選手名鑑 (NSK MOOK)"], 8 February 2017, Japan, {{ISBN|978-4905411420}} (p. 220 out of 289)</ref><ref>Nippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, [https://www.amazon.co.jp/2016J1-J2-J3%E9%81%B8%E6%89%8B%E5%90%8D%E9%91%91-NSK-MOOK/dp/4905411335/ref=pd_cp_14_1?ie=UTF8&refRID=1N6B11BBGDQ32GYF7MWJ "2016J1&J2&J3選手名鑑"], 10 February 2016, Japan, {{ISBN|978-4905411338}} (p. 146 out of 289)</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! colspan="3" |Ayyukan kulob din
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Kofin League
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Lokacin
!Kungiyar
!Ƙungiyar
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
! colspan="3" |Japan
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Sarkin sarakuna
! colspan="2" |J. Kofin League
! colspan="2" |Jimillar
|-
| rowspan="2" |2010
|FC Tokyo
|J1 League
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
|Yokohama FC
| rowspan="6" |J2 League
|16
|1
|1
|0
| colspan="2" | -
|17
|1
|-
|2011
|FC Tokyo
|8
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|8
|0
|-
|2012
|Yokohama FC
|39
|1
|0
|0
| colspan="2" | -
|40
|1
|-
|2013
|Matsumoto Yamaga
|9
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
|11
|0
|-
|2014
| rowspan="3" |Fukuoka Avispa
|34
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|35
|0
|-
|2015
|21
|1
|2
|0
| colspan="2" | -
|23
|1
|-
|2016
| rowspan="1" |J1 League
|1
|0
|2
|0
|3
|0
|6
|0
|-
|2017
| rowspan="2" |Thespakusatsu Gunma
| rowspan="1" |J2 League
|35
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|36
|0
|-
|2018
| rowspan="2" |J3 League
|21
|1
|2
|0
| colspan="2" | -
|23
|1
|-
|2019
|SC Sagamihara
|20
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|20
|0
|-
! colspan="3" |Jimillar
!204
!4
!11
!0
!3
!0
!218
!4
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1991]]
jrhguxklu1nz59vhut2dgur8h5mzq1v
831716
831715
2026-05-07T11:29:27Z
Engineer014
44591
831716
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Takumi Abe''' (阿部 巧, an haife shi a ranar 26 ga Mayu, 1991) ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na ƙasar Japan na Thespakusatsu Gunma.
== Kididdigar kulob din ==
''Sabuntawa zuwa 23 Fabrairu 2018''.<ref>Nippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, [https://www.amazon.co.jp/J1-J3%E9%81%B8%E6%89%8B%E5%90%8D%E9%91%91%E3%83%8F%E3%83%B3%E3%83%87%E3%82%A3%E7%89%88-2018-NSK-MOOK/dp/4905411521 "J1&J2&J3選手名鑑ハンディ版 2018 (NSK MOOK)"], 7 February 2018, Japan, {{ISBN|978-4905411529}} (p. 247 out of 289)</ref><ref>Nippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, [https://www.amazon.co.jp/2017-J1-J3%E9%81%B8%E6%89%8B%E5%90%8D%E9%91%91-NSK-MOOK/dp/4905411424/ref=pd_sim_14_1/356-9491148-0114816?_encoding=UTF8&psc=1&refRID=BA8BN4Y0F97GNWKQM78H "2017 J1&J2&J3選手名鑑 (NSK MOOK)"], 8 February 2017, Japan, {{ISBN|978-4905411420}} (p. 220 out of 289)</ref><ref>Nippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, [https://www.amazon.co.jp/2016J1-J2-J3%E9%81%B8%E6%89%8B%E5%90%8D%E9%91%91-NSK-MOOK/dp/4905411335/ref=pd_cp_14_1?ie=UTF8&refRID=1N6B11BBGDQ32GYF7MWJ "2016J1&J2&J3選手名鑑"], 10 February 2016, Japan, {{ISBN|978-4905411338}} (p. 146 out of 289)</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! colspan="3" |Ayyukan kulob din
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Kofin League
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Lokacin
!Kungiyar
!Ƙungiyar
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
! colspan="3" |Japan
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Sarkin sarakuna
! colspan="2" |J. Kofin League
! colspan="2" |Jimillar
|-
| rowspan="2" |2010
|FC Tokyo
|J1 League
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
|Yokohama FC
| rowspan="6" |J2 League
|16
|1
|1
|0
| colspan="2" | -
|17
|1
|-
|2011
|FC Tokyo
|8
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|8
|0
|-
|2012
|Yokohama FC
|39
|1
|0
|0
| colspan="2" | -
|40
|1
|-
|2013
|Matsumoto Yamaga
|9
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
|11
|0
|-
|2014
| rowspan="3" |Fukuoka Avispa
|34
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|35
|0
|-
|2015
|21
|1
|2
|0
| colspan="2" | -
|23
|1
|-
|2016
| rowspan="1" |J1 League
|1
|0
|2
|0
|3
|0
|6
|0
|-
|2017
| rowspan="2" |Thespakusatsu Gunma
| rowspan="1" |J2 League
|35
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|36
|0
|-
|2018
| rowspan="2" |J3 League
|21
|1
|2
|0
| colspan="2" | -
|23
|1
|-
|2019
|SC Sagamihara
|20
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|20
|0
|-
! colspan="3" |Jimillar
!204
!4
!11
!0
!3
!0
!218
!4
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1991]]
hbrtbs7dy1oz9jixu556ba4dir6kp7f
Teruo Abe
0
149707
831717
2026-05-07T11:30:38Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1170374241|Teruo Abe]]"
831717
wikitext
text/x-wiki
Teruo Abe ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na ƙasar Japan. Ya buga wa tawagar kasar Japan wasa.<ref>Japan National Football Team Database</ref>
== Ayyukan kulob din ==
Abe ya buga wa [[Kwangaku Club|Kungiyar Kwangaku]] Club ya kunshi 'yan wasan Jami'ar Kwansei Gakuin da masu digiri. Ya taka leda tare da 'yan wasan Japan da yawa Yukio Goto, Hideo Sakai da sauransu.
== Ayyukan ƙungiyar ƙasa ==
A watan Mayu na shekara ta 1934, an zabi Abe a matsayin tawagar kasar Japan don wasannin zakarun Gabas ta Tsakiya na shekara ta 1934 a [[Manila]]. A wannan gasa, a ranar 13 ga Mayu, ya fara fafatawa da Dutch East Indies. A ranar 15 ga Mayu, ya kuma buga wa Philippines wasa. Ya buga wasanni 2 a Japan a 1934.
== Kididdigar ƙungiyar ƙasa ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan="3" |Kungiyar kwallon kafa ta Japan
|-
!Shekara
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|1934
|2
|0
|-
!Jimillar
!2
!0
|}
5r0u8naofa7mneca07t8ir3wjoxjb7e
831718
831717
2026-05-07T11:31:14Z
Engineer014
44591
831718
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Teruo Abe ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na ƙasar Japan. Ya buga wa tawagar kasar Japan wasa.<ref>Japan National Football Team Database</ref>
== Ayyukan kulob din ==
Abe ya buga wa [[Kwangaku Club|Kungiyar Kwangaku]] Club ya kunshi 'yan wasan Jami'ar Kwansei Gakuin da masu digiri. Ya taka leda tare da 'yan wasan Japan da yawa Yukio Goto, Hideo Sakai da sauransu.
== Ayyukan ƙungiyar ƙasa ==
A watan Mayu na shekara ta 1934, an zabi Abe a matsayin tawagar kasar Japan don wasannin zakarun Gabas ta Tsakiya na shekara ta 1934 a [[Manila]]. A wannan gasa, a ranar 13 ga Mayu, ya fara fafatawa da Dutch East Indies. A ranar 15 ga Mayu, ya kuma buga wa Philippines wasa. Ya buga wasanni 2 a Japan a 1934.
== Kididdigar ƙungiyar ƙasa ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan="3" |Kungiyar kwallon kafa ta Japan
|-
!Shekara
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|1934
|2
|0
|-
!Jimillar
!2
!0
|}
== Manazarta ==
qku8lqublhc5q471uh43fp9e48imety
Luciano Abecasis
0
149708
831719
2026-05-07T11:32:05Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1343832505|Luciano Abecasis]]"
831719
wikitext
text/x-wiki
'''Luciano Andrés Abecasis''' (an haife shi a ranar 4 ga watan Yunin shekara ta 1990) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] ne na Argentina wanda ya taka leda a matsayin dan wasan dama.
A lokacin kakar 2021, ya buga wa San Jose Earthquakes, <ref>{{Cite web |title=NEWS: Earthquakes sign Argentine defender Luciano Abecasis | San Jose Earthquakes |url=https://www.sjearthquakes.com/post/2021/02/17/news-earthquakes-sign-argentine-defender-luciano-abecasis}}</ref> wanda daga baya ya ki amincewa da zaɓin kwangilar su a Abecasis na 2022.<ref>{{Cite web |title=NEWS: Earthquakes announce roster moves ahead of 2022 MLS Season | San Jose Earthquakes |url=https://www.sjearthquakes.com/news/news-earthquakes-announce-roster-moves-ahead-of-2022-mls-season |website=sjearthquakes}}</ref>
== Daraja ==
'''Rivadavia mai zaman kanta'''
* Na Farko na kasa: 2023
* Kofin Argentina: 2025
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
cwru9jkhb539ak8yuvsqlavgj99oxrl
831720
831719
2026-05-07T11:32:29Z
Engineer014
44591
831720
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Luciano Andrés Abecasis''' (an haife shi a ranar 4 ga watan Yunin shekara ta 1990) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] ne na Argentina wanda ya taka leda a matsayin dan wasan dama.
A lokacin kakar 2021, ya buga wa San Jose Earthquakes, <ref>{{Cite web |title=NEWS: Earthquakes sign Argentine defender Luciano Abecasis | San Jose Earthquakes |url=https://www.sjearthquakes.com/post/2021/02/17/news-earthquakes-sign-argentine-defender-luciano-abecasis}}</ref> wanda daga baya ya ki amincewa da zaɓin kwangilar su a Abecasis na 2022.<ref>{{Cite web |title=NEWS: Earthquakes announce roster moves ahead of 2022 MLS Season | San Jose Earthquakes |url=https://www.sjearthquakes.com/news/news-earthquakes-announce-roster-moves-ahead-of-2022-mls-season |website=sjearthquakes}}</ref>
== Daraja ==
'''Rivadavia mai zaman kanta'''
* Na Farko na kasa: 2023
* Kofin Argentina: 2025
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
dg70rut3yv4w96gc35vddzsw8vc715v
Hemat Abedinejad
0
149709
831721
2026-05-07T11:33:02Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1256524038|Hemat Abedinejad]]"
831721
wikitext
text/x-wiki
'''Hemat Abedinejad''' (an haife shi a ranar 23 ga Yuni, 1980) <ref>{{Cite web |title=Persian League- Latest Iran League News - Iran Football News - Iran Sport News - Hemmat Abedinezhad |url=http://www.persianleague.com/index.php/teams?id=57&view=player&sid=21 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110516054351/http://www.persianleague.com/index.php/teams?id=57&view=player&sid=21 |archive-date=2011-05-16 |website=www.persianleague.com}}</ref> ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Iran . A halin yanzu yana taka leda a Pas Hamedan FC a cikin IPL.
== Ayyukan kulob din ==
A shekara ta 2009, Abedinejad ya shiga kungiyar Pas Hamedan FC.<ref>{{Cite web |title=Iranian Premier League Stats: 2008-2009 Season. Bargh SHZ |url=http://www.iplstats.com/website08-09/playersteam2.htm |access-date=11 December 2022 |website=IPLstats.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Iranian Premier League Stats: 2009-2010 Season. Paas HMD |url=http://www.iplstats.com/website09-10/playersteam8.htm |access-date=11 December 2022 |website=IPLstats.com}}</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan="3" |Ayyukan kulob din
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Lokacin
!Kungiyar
!Ƙungiyar
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|-
! colspan="3" |Iran
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Hazfi
! colspan="2" |Asiya
! colspan="2" |Jimillar
|-
|2005–06
| rowspan="4" |Bargh Shiraz
| rowspan="6" |Kofin Tekun Farisa
|24
|1
|
|
| -
| -
|
|
|-
|2006–07
|14
|0
|
|
| -
| -
|
|
|-
|2007–08
|21
|0
|2
|0
| -
| -
|23
|0
|-
|2008–09
|26
|0
|
|
| -
| -
|
|
|-
|2009–10
| rowspan="2" |Ba haka ba
|12
|1
|
|0
| -
| -
|
|0
|-
|2010–11
|4
|0
|0
|0
| -
| -
|4
|0
|-
|-
! rowspan="1" |Jimillar
! colspan="2" |Iran
!101
!2
!
!
!0
!0
!
!
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!101
!2
!
!
!0
!0
!
!
|}
* '''Taimako'''
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
!Lokacin
!Kungiyar
!Taimako
|-
|2010–11
| align="left" |Ba haka ba
|1
|-
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1980]]
dmlg2zmdsfx4wh9q7zihe85dp9mq5hs
831722
831721
2026-05-07T11:33:24Z
Engineer014
44591
831722
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Hemat Abedinejad''' (an haife shi a ranar 23 ga Yuni, 1980) <ref>{{Cite web |title=Persian League- Latest Iran League News - Iran Football News - Iran Sport News - Hemmat Abedinezhad |url=http://www.persianleague.com/index.php/teams?id=57&view=player&sid=21 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110516054351/http://www.persianleague.com/index.php/teams?id=57&view=player&sid=21 |archive-date=2011-05-16 |website=www.persianleague.com}}</ref> ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Iran . A halin yanzu yana taka leda a Pas Hamedan FC a cikin IPL.
== Ayyukan kulob din ==
A shekara ta 2009, Abedinejad ya shiga kungiyar Pas Hamedan FC.<ref>{{Cite web |title=Iranian Premier League Stats: 2008-2009 Season. Bargh SHZ |url=http://www.iplstats.com/website08-09/playersteam2.htm |access-date=11 December 2022 |website=IPLstats.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Iranian Premier League Stats: 2009-2010 Season. Paas HMD |url=http://www.iplstats.com/website09-10/playersteam8.htm |access-date=11 December 2022 |website=IPLstats.com}}</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan="3" |Ayyukan kulob din
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Lokacin
!Kungiyar
!Ƙungiyar
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|-
! colspan="3" |Iran
! colspan="2" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Hazfi
! colspan="2" |Asiya
! colspan="2" |Jimillar
|-
|2005–06
| rowspan="4" |Bargh Shiraz
| rowspan="6" |Kofin Tekun Farisa
|24
|1
|
|
| -
| -
|
|
|-
|2006–07
|14
|0
|
|
| -
| -
|
|
|-
|2007–08
|21
|0
|2
|0
| -
| -
|23
|0
|-
|2008–09
|26
|0
|
|
| -
| -
|
|
|-
|2009–10
| rowspan="2" |Ba haka ba
|12
|1
|
|0
| -
| -
|
|0
|-
|2010–11
|4
|0
|0
|0
| -
| -
|4
|0
|-
|-
! rowspan="1" |Jimillar
! colspan="2" |Iran
!101
!2
!
!
!0
!0
!
!
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!101
!2
!
!
!0
!0
!
!
|}
* '''Taimako'''
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
!Lokacin
!Kungiyar
!Taimako
|-
|2010–11
| align="left" |Ba haka ba
|1
|-
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1980]]
oa6qwewtnbdesh7k6nf0f3gcr6mez8x
Mathias Habila
0
149710
831723
2026-05-07T11:34:29Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1324815721|Mathias Abel]]"
831723
wikitext
text/x-wiki
Mathias Abel (an haife shi a ranar 22 ga watan Yunin shekara ta 1981) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Jamus da ya yi ritaya wanda ya yi wasa a matsayin mai tsaron gida.
== Ayyukan kwallon kafa ==
An haifi Abel a Kaiserslautern, Rhineland-Palatinate . Bayan ya fara tare da masu son Eintracht Bad Kreuznach kuma yana da ɗan lokaci tare da ajiya Borussia Dortmund, ya shiga 1. FSV Mainz 05 a shekara ta 2002, ta taimaka wa kulob din ci gaba daga rukuni na biyu a shekara ta biyu tare da wasanni 18.<ref name="Mathias Abel » Club matches">{{Cite web |title=Mathias Abel » Club matches |url=https://www.worldfootball.net/person/pe88/mathias-abel/club-matches/ |access-date=28 July 2023 |publisher=World Football}}</ref>
Abu na farko da Abel ya buga wa tawagar farko ta Kaiserslautern ya faru ne kawai a ranar 26 ga Oktoba 2010, a matsayin mai maye gurbin farko a nasarar 3-0 a gida da Arminia Bielefeld don gasar cin Kofin Jamus. Kwanaki hudu bayan haka, ya sami nasarar buga cikakken minti 90 a wasan league da Borussia Mönchengladbach (wurin da kuma sakamakon).
== Kididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align: center"
|+Bayyanawa da burin kulob din, kakar wasa da gasa
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Kasa
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
! rowspan="2" |{{Tooltip|Ref.|Reference}}
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|Borussia Dortmund II
|2000–01
|Yankin Arewa
|12
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|12
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches">{{Cite web |title=Mathias Abel » Club matches |url=https://www.worldfootball.net/person/pe88/mathias-abel/club-matches/ |access-date=28 July 2023 |publisher=World Football}}</ref>
|-
| rowspan="5" |1. FSV Mainz 05
|2002–03
|2. Bundesliga
|21
|1
|1
|0
| colspan="2" | -
|22
|1
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2003–04
|2. Bundesliga
|18
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|19
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2004–05
|Bundesliga
|24
|3
|1
|0
| colspan="2" | -
|25
|3
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2005–06
|Bundesliga
|20
|0
|1
|0
|6[ƙasa-alpha 1]
|0
|27
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
! colspan="2" |Jimillar
!83
!4
!4
!0
!6
!0
!93
!4
!-
|-
|FC Schalke 04
|2006–07
|Bundesliga
|1
|0
|1
|0
|2
|0
|4
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|Hamburger SV (rashin kuɗi)
|2006–07
|Bundesliga
|7
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|7
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|Hamburger SV II (rashin aro)
|2006–07
|Yankin Arewa
|2
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|2
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
| rowspan="3" |1. FC Kaiserslautern II
|2008–09
|Yankin Yamma
|4
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|4
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2009–10
|Yankin Yamma
|16
|2
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|16
|2
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
! colspan="2" |Jimillar
!20
!2
! colspan="2" |-
! colspan="2" |-
!20
!2
!-
|-
| rowspan="4" |1. FC Kaiserslautern
|2010–11
|Bundesliga
|19
|2
|1
|0
| colspan="2" | -
|20
|2
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2011–12
|Bundesliga
|22
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
|24
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2012–13
|2. Bundesliga
|7
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|8
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
! colspan="2" |Jimillar
!48
!2
!4
!0
!0
!0
!52
!2
!-
|-
! colspan="3" |Ayyuka Gabaɗaya
!173
!8
!9
!0
!8
!0
!190
!8
!-
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
shc4gdgyks8lewk8ubs0bb1euu7vkrj
831724
831723
2026-05-07T11:34:55Z
Engineer014
44591
831724
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Mathias Abel (an haife shi a ranar 22 ga watan Yunin shekara ta 1981) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Jamus da ya yi ritaya wanda ya yi wasa a matsayin mai tsaron gida.
== Ayyukan kwallon kafa ==
An haifi Abel a Kaiserslautern, Rhineland-Palatinate . Bayan ya fara tare da masu son Eintracht Bad Kreuznach kuma yana da ɗan lokaci tare da ajiya Borussia Dortmund, ya shiga 1. FSV Mainz 05 a shekara ta 2002, ta taimaka wa kulob din ci gaba daga rukuni na biyu a shekara ta biyu tare da wasanni 18.<ref name="Mathias Abel » Club matches">{{Cite web |title=Mathias Abel » Club matches |url=https://www.worldfootball.net/person/pe88/mathias-abel/club-matches/ |access-date=28 July 2023 |publisher=World Football}}</ref>
Abu na farko da Abel ya buga wa tawagar farko ta Kaiserslautern ya faru ne kawai a ranar 26 ga Oktoba 2010, a matsayin mai maye gurbin farko a nasarar 3-0 a gida da Arminia Bielefeld don gasar cin Kofin Jamus. Kwanaki hudu bayan haka, ya sami nasarar buga cikakken minti 90 a wasan league da Borussia Mönchengladbach (wurin da kuma sakamakon).
== Kididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align: center"
|+Bayyanawa da burin kulob din, kakar wasa da gasa
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Kasa
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
! rowspan="2" |{{Tooltip|Ref.|Reference}}
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|Borussia Dortmund II
|2000–01
|Yankin Arewa
|12
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|12
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches">{{Cite web |title=Mathias Abel » Club matches |url=https://www.worldfootball.net/person/pe88/mathias-abel/club-matches/ |access-date=28 July 2023 |publisher=World Football}}</ref>
|-
| rowspan="5" |1. FSV Mainz 05
|2002–03
|2. Bundesliga
|21
|1
|1
|0
| colspan="2" | -
|22
|1
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2003–04
|2. Bundesliga
|18
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|19
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2004–05
|Bundesliga
|24
|3
|1
|0
| colspan="2" | -
|25
|3
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2005–06
|Bundesliga
|20
|0
|1
|0
|6[ƙasa-alpha 1]
|0
|27
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
! colspan="2" |Jimillar
!83
!4
!4
!0
!6
!0
!93
!4
!-
|-
|FC Schalke 04
|2006–07
|Bundesliga
|1
|0
|1
|0
|2
|0
|4
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|Hamburger SV (rashin kuɗi)
|2006–07
|Bundesliga
|7
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|7
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|Hamburger SV II (rashin aro)
|2006–07
|Yankin Arewa
|2
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|2
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
| rowspan="3" |1. FC Kaiserslautern II
|2008–09
|Yankin Yamma
|4
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|4
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2009–10
|Yankin Yamma
|16
|2
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|16
|2
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
! colspan="2" |Jimillar
!20
!2
! colspan="2" |-
! colspan="2" |-
!20
!2
!-
|-
| rowspan="4" |1. FC Kaiserslautern
|2010–11
|Bundesliga
|19
|2
|1
|0
| colspan="2" | -
|20
|2
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2011–12
|Bundesliga
|22
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
|24
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
|2012–13
|2. Bundesliga
|7
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|8
|0
|<ref name="Mathias Abel » Club matches" />
|-
! colspan="2" |Jimillar
!48
!2
!4
!0
!0
!0
!52
!2
!-
|-
! colspan="3" |Ayyuka Gabaɗaya
!173
!8
!9
!0
!8
!0
!190
!8
!-
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1981]]
6o0laxf8eaogeinzvkkv6f04xyg8f5j
Thomas Abel (mai wasan ƙwallon ƙafa)
0
149711
831725
2026-05-07T11:35:22Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1282053011|Thomas Abel (footballer)]]"
831725
wikitext
text/x-wiki
Thomas Abel (an haife shi a ranar 13 ga watan Maris na shekara ta 1974) tsohon dan wasan kwallon kafa ne na [[Denmark|Danish]], wanda ya fi lashe gasar zakarun Danish Superliga ta 2000 tare da Her останови Boldklub.
Abel ya fara aikinsa tare da Køge Boldklub, kafin ya koma Her останови Boldk Club a cikin manyan 'yan wasan Danish Superliga a shekarar 1997. Ya buga wasanni 34 kuma ya zira kwallaye biyu a Superliga daga Nuwamba 1997 zuwa Yuni 2001, kuma ya taimaka wa Her останови BK lashe gasar Superliga ta 1999-2000.<ref>{{Cite web |title=Thomas Abel |url=http://www.danskfodbold.com/spiller.php?ligaid=2001&spillerid=10574 |access-date=9 April 2011 |publisher=danskfodbold.com |language=Danish}}</ref> A watan Janairun shekara ta 2001, an sanya Abel a cikin jerin sunayen canja wurin.<ref>{{Cite web |date=8 January 2001 |title=Kenneth Jensen på transferlisten |url=http://www.bold.dk/nyt/index.php?vis=10477 |access-date=9 April 2011 |publisher=bold.dk |language=Danish}}</ref>
Ya ci gaba da taka leda a kungiyar kwallon kafa ta B 93, kuma ya yi takaitaccen lokaci a Her останови BK, yanzu yana wasa a cikin Danish 1st Division. An kawo Abel zuwa kulob din [[Maleshiya|Malaysian]] Kedah FA daga dan uwan Dane Jørgen E. Larsen, wanda ya horar da tawagar. Daga baya ya koma [[Denmark]] don ya buga wa kulob din Greve Fodbold wasa. A shekara ta 2006, ya yi ritaya don zama kocin matasa na kulob din Ejby IF, amma a shekara ta 2007 ya gamsu da komawa filin wasa kuma ya sake buga wa Greve Fodbold. Ya ƙare aikinsa a watan Yunin shekara ta 2008.<ref>{{Cite web |last=Helmin |first=Jesper |date=22 June 2008 |title=Greve siger farvel til syv spillere |url=http://www.bold.dk/nyt/Greve-siger-farvel-til-syv-spillere |access-date=9 April 2011 |publisher=bold.dk |language=Danish}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1974]]
srurbpbflaucn9xu4myi43vv4w3rc1o
831726
831725
2026-05-07T11:35:44Z
Engineer014
44591
831726
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Thomas Abel (an haife shi a ranar 13 ga watan Maris na shekara ta 1974) tsohon dan wasan kwallon kafa ne na [[Denmark|Danish]], wanda ya fi lashe gasar zakarun Danish Superliga ta 2000 tare da Her останови Boldklub.
Abel ya fara aikinsa tare da Køge Boldklub, kafin ya koma Her останови Boldk Club a cikin manyan 'yan wasan Danish Superliga a shekarar 1997. Ya buga wasanni 34 kuma ya zira kwallaye biyu a Superliga daga Nuwamba 1997 zuwa Yuni 2001, kuma ya taimaka wa Her останови BK lashe gasar Superliga ta 1999-2000.<ref>{{Cite web |title=Thomas Abel |url=http://www.danskfodbold.com/spiller.php?ligaid=2001&spillerid=10574 |access-date=9 April 2011 |publisher=danskfodbold.com |language=Danish}}</ref> A watan Janairun shekara ta 2001, an sanya Abel a cikin jerin sunayen canja wurin.<ref>{{Cite web |date=8 January 2001 |title=Kenneth Jensen på transferlisten |url=http://www.bold.dk/nyt/index.php?vis=10477 |access-date=9 April 2011 |publisher=bold.dk |language=Danish}}</ref>
Ya ci gaba da taka leda a kungiyar kwallon kafa ta B 93, kuma ya yi takaitaccen lokaci a Her останови BK, yanzu yana wasa a cikin Danish 1st Division. An kawo Abel zuwa kulob din [[Maleshiya|Malaysian]] Kedah FA daga dan uwan Dane Jørgen E. Larsen, wanda ya horar da tawagar. Daga baya ya koma [[Denmark]] don ya buga wa kulob din Greve Fodbold wasa. A shekara ta 2006, ya yi ritaya don zama kocin matasa na kulob din Ejby IF, amma a shekara ta 2007 ya gamsu da komawa filin wasa kuma ya sake buga wa Greve Fodbold. Ya ƙare aikinsa a watan Yunin shekara ta 2008.<ref>{{Cite web |last=Helmin |first=Jesper |date=22 June 2008 |title=Greve siger farvel til syv spillere |url=http://www.bold.dk/nyt/Greve-siger-farvel-til-syv-spillere |access-date=9 April 2011 |publisher=bold.dk |language=Danish}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1974]]
cgzu4xy0wjcbn2znekdmyppzt39gibh
Agapitos Abelas
0
149712
831727
2026-05-07T11:36:05Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1328454952|Agapitos Abelas]]"
831727
wikitext
text/x-wiki
'''Agapitos Abelas''' (Girkanci: ; an haife shi a ranar 8 ga watan Maris na shekara ta 1975) shi ne ƙwararren Manajan kwallon kafa na Girka kuma tsohon ɗan wasa.<ref>Weltfussball</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1975]]
1mu9hagxfpcedr0nk0o7mbkp6cjwzje
831728
831727
2026-05-07T11:36:23Z
Engineer014
44591
831728
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Agapitos Abelas''' (Girkanci: ; an haife shi a ranar 8 ga watan Maris na shekara ta 1975) shi ne ƙwararren Manajan kwallon kafa na Girka kuma tsohon ɗan wasa.<ref>Weltfussball</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1975]]
j8wwikpg1iy7r0m56wli0mrla5p7cyj
Leonardo Abelenda
0
149713
831729
2026-05-07T11:36:49Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1267852396|Leonardo Abelenda]]"
831729
wikitext
text/x-wiki
'''Leonardo Daniel Abelenda Rodríguez''' (an haife shi a ranar 10 ga watan Fabrairun 1986, a [[Montevideo]]) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Uruguay a halin yanzu yana buga wa Plaza Colonia a cikin Segunda División na ƙasar Uruguay.<ref>Uruguayan League</ref>
An san shi sosai ga magoya bayan Danube saboda zira kwallaye masu ban sha'awa a gasar Copa Libertadores ta 2008 da Lanús . Ya yi wani lokaci a kasashen waje a cikin Costa Rican Primera División tare da San Carlos.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
4ir80c6nscgge1ayg25kn588gr86qm9
831730
831729
2026-05-07T11:37:18Z
Engineer014
44591
831730
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Leonardo Daniel Abelenda Rodríguez''' (an haife shi a ranar 10 ga watan Fabrairun 1986, a [[Montevideo]]) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Uruguay a halin yanzu yana buga wa Plaza Colonia a cikin Segunda División na ƙasar Uruguay.<ref>Uruguayan League</ref>
An san shi sosai ga magoya bayan Danube saboda zira kwallaye masu ban sha'awa a gasar Copa Libertadores ta 2008 da Lanús . Ya yi wani lokaci a kasashen waje a cikin Costa Rican Primera División tare da San Carlos.
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1986]]
7bfbhpbvfuhqupkq15xurqxcexkoz43
Peter Abelsson
0
149714
831731
2026-05-07T11:38:46Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1295478113|Peter Abelsson]]"
831731
wikitext
text/x-wiki
'''Peter Abelsson''' (an haife shi a ranar 14 ga Yuli 1977) tsohon [[Mai buga baya|mai tsaron baya ne na ƙwallon ƙafa]] na ƙasar Sweden wanda ya buga wa Trelleborgs FF wasa (sau biyu), Nybro IF, Viking da Malmö FF .
== Daraja ==
'''Malmö FF'''
* Allsvenskan: 2004
== Manazarta ==
* [https://web.archive.org/web/20210502174801/http://www.altomfotball.no/element.do?cmd=player&personId=6294 Peter Abelsson] kididdigar a altomfootball.no
* Peter Abelssona cikinKungiyar Kwallon Kafa ta Sweden (a cikin Yaren mutanen Sweden)
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1977]]
8r3prvcg5y50k6z3iq20ks9ohpu67r0
831732
831731
2026-05-07T11:39:11Z
Engineer014
44591
831732
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Peter Abelsson''' (an haife shi a ranar 14 ga Yuli 1977) tsohon [[Mai buga baya|mai tsaron baya ne na ƙwallon ƙafa]] na ƙasar Sweden wanda ya buga wa Trelleborgs FF wasa (sau biyu), Nybro IF, Viking da Malmö FF .
== Daraja ==
'''Malmö FF'''
* Allsvenskan: 2004
== Manazarta ==
* [https://web.archive.org/web/20210502174801/http://www.altomfotball.no/element.do?cmd=player&personId=6294 Peter Abelsson] kididdigar a altomfootball.no
* Peter Abelssona cikinKungiyar Kwallon Kafa ta Sweden (a cikin Yaren mutanen Sweden)
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1977]]
kqmtvq8eqc9wpg4ybhptbsafbbn0a0c
Myenty Abena
0
149715
831733
2026-05-07T11:40:07Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1351339985|Myenty Abena]]"
831733
wikitext
text/x-wiki
'''Leo Myenty Janna Abena''' (an haife shi a ranar 12 ga watan Disamba na shekara ta 1994) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙwallon ƙwallon Ƙwallon Ƙwararrun Ƙwararrun ƙwararrun Ƙwallon ƙafa na ƙasar Suriname .
== Ayyukan kulob din ==
Ya fara wasan farko a Eerste Divisie na Jong FC Utrecht a ranar 26 ga watan Agusta 2016 a wasan da ya yi da Jong PSV.<ref>{{Cite web |date=26 August 2016 |title=Game Report by Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2016/08/26/netherlands/eerste-divisie/jong-psv/jong-utrecht/2240602/ |publisher=Soccerway}}</ref>
=== Spartak Trnava ===
A watan Janairun 2019, Abena ya shiga kungiyar Slovak Spartak Trnava, zakarun cikin gida.
A ranar 1 ga Mayu 2019, Abena ta lashe Kofin Slovak tare da Spartak Trnava, inda ta zira kwallaye na karshe a Wasan da aka yi, bayan wasan ya ƙare 3-3 bayan karin lokaci.
=== Slovan Bratislava ===
A watan Yunin 2019, Abena ya sanya hannu kan kwangilar shekaru 4 tare da Slovan Bratislava, manyan abokan hamayyar ma'aikacinsa na baya.
=== Ferencváros ===
A ranar 5 ga Mayu 2023, ya lashe gasar Nemzeti Bajnokság I ta 2022-23 tare da Ferencváros, bayan da Kecskemét ya rasa 1-0 ga Honvéd a Bozsik Arena a ranar 30th match.<ref>{{Cite web |last=nemzetisport.hu |date=2023-05-05 |title=NB I: a Ferencváros megszerezte 34. bajnoki címét - NSO |url=https://www.nemzetisport.hu/labdarugo_nb_i/nb-i-a-ferencvaros-megszerezte-34-bajnoki-cimet-2955187 |access-date=2023-05-06 |website=NSO.hu |language=hu}}</ref><ref>{{Cite web |title=Summary - NB I - Hungary - Results, fixtures, tables and news - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/national/hungary/nb-i/20222023/regular-season/r69309/ |access-date=2023-05-06 |website=int.soccerway.com}}</ref>
A ranar 20 ga Afrilu 2024, wasan Ferencváros-Kisvárda ya ƙare tare da zira kwallaye a Groupama Aréna a ranar wasa ta 29 ta kakar 2023-24 Nemzeti Bajnokság I <ref>{{Cite web |title=Ferencváros vs. Kisvárda - 20 April 2024 - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2024/04/20/hungary/nb-i/ferencvarosi-torna-club/varda-se/4092611/ |access-date=2024-05-04 |website=int.soccerway.com}}</ref> wanda ke nufin cewa Ferencvaros ya lashe gasar zakarun 35 . <ref>{{Cite web |date=2024-04-20 |title=Klubrekord! Sorozatban hatodszor bajnok a Ferencváros |url=https://www.nemzetisport.hu/labdarugo-nb-i/2024/04/bajnok-lett-a-ferencvaros |access-date=2024-05-04 |website=Nemzeti Sport |language=hu}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 April 2024 |title=Ferencváros crowned Hungarian champions for sixth year in a row |url=https://en.mlsz.hu/hir/ferencvaros-crowned-hungarian-champions-for-sixth-year-in-a-row}}</ref>
A ranar 15 ga Mayu 2024, Paks ta ci Ferencváros 2-0 a wasan karshe na Magyar Kupa na 2024 a Puskás Aréna . <ref>{{Cite web |last=FC |first=PAKSI |date=2024-05-15 |title=KUPAGYŐZTESEK LETTÜNK! |url=https://paksifc.hu/news/view/11427/mol-magyar-kupa/kupadonto-paks-frad-hamarosan |access-date=2024-05-17 |website=paksifc.hu |language=hu}}</ref><ref>{{Cite web |title=Defeat in the MOL Hungarian Cup final |url=https://www.fradi.hu/en/football/men-s/news/defeat-in-the-mol-hungarian-cup-final |access-date=2024-05-17 |website=www.fradi.hu |language=en}}</ref>
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1994]]
epq8d72j2sg4po3cpjfe3yh1g6p5q5i
831734
831733
2026-05-07T11:40:51Z
Engineer014
44591
831734
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Leo Myenty Janna Abena''' (an haife shi a ranar 12 ga watan Disamba na shekara ta 1994) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙwallon ƙwallon Ƙwallon Ƙwararrun Ƙwararrun ƙwararrun Ƙwallon ƙafa na ƙasar Suriname .
== Ayyukan kulob din ==
Ya fara wasan farko a Eerste Divisie na Jong FC Utrecht a ranar 26 ga watan Agusta 2016 a wasan da ya yi da Jong PSV.<ref>{{Cite web |date=26 August 2016 |title=Game Report by Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2016/08/26/netherlands/eerste-divisie/jong-psv/jong-utrecht/2240602/ |publisher=Soccerway}}</ref>
=== Spartak Trnava ===
A watan Janairun 2019, Abena ya shiga kungiyar Slovak Spartak Trnava, zakarun cikin gida.
A ranar 1 ga Mayu 2019, Abena ta lashe Kofin Slovak tare da Spartak Trnava, inda ta zira kwallaye na karshe a Wasan da aka yi, bayan wasan ya ƙare 3-3 bayan karin lokaci.
=== Slovan Bratislava ===
A watan Yunin 2019, Abena ya sanya hannu kan kwangilar shekaru 4 tare da Slovan Bratislava, manyan abokan hamayyar ma'aikacinsa na baya.
=== Ferencváros ===
A ranar 5 ga Mayu 2023, ya lashe gasar Nemzeti Bajnokság I ta 2022-23 tare da Ferencváros, bayan da Kecskemét ya rasa 1-0 ga Honvéd a Bozsik Arena a ranar 30th match.<ref>{{Cite web |last=nemzetisport.hu |date=2023-05-05 |title=NB I: a Ferencváros megszerezte 34. bajnoki címét - NSO |url=https://www.nemzetisport.hu/labdarugo_nb_i/nb-i-a-ferencvaros-megszerezte-34-bajnoki-cimet-2955187 |access-date=2023-05-06 |website=NSO.hu |language=hu}}</ref><ref>{{Cite web |title=Summary - NB I - Hungary - Results, fixtures, tables and news - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/national/hungary/nb-i/20222023/regular-season/r69309/ |access-date=2023-05-06 |website=int.soccerway.com}}</ref>
A ranar 20 ga Afrilu 2024, wasan Ferencváros-Kisvárda ya ƙare tare da zira kwallaye a Groupama Aréna a ranar wasa ta 29 ta kakar 2023-24 Nemzeti Bajnokság I <ref>{{Cite web |title=Ferencváros vs. Kisvárda - 20 April 2024 - Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2024/04/20/hungary/nb-i/ferencvarosi-torna-club/varda-se/4092611/ |access-date=2024-05-04 |website=int.soccerway.com}}</ref> wanda ke nufin cewa Ferencvaros ya lashe gasar zakarun 35 . <ref>{{Cite web |date=2024-04-20 |title=Klubrekord! Sorozatban hatodszor bajnok a Ferencváros |url=https://www.nemzetisport.hu/labdarugo-nb-i/2024/04/bajnok-lett-a-ferencvaros |access-date=2024-05-04 |website=Nemzeti Sport |language=hu}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 April 2024 |title=Ferencváros crowned Hungarian champions for sixth year in a row |url=https://en.mlsz.hu/hir/ferencvaros-crowned-hungarian-champions-for-sixth-year-in-a-row}}</ref>
A ranar 15 ga Mayu 2024, Paks ta ci Ferencváros 2-0 a wasan karshe na Magyar Kupa na 2024 a Puskás Aréna . <ref>{{Cite web |last=FC |first=PAKSI |date=2024-05-15 |title=KUPAGYŐZTESEK LETTÜNK! |url=https://paksifc.hu/news/view/11427/mol-magyar-kupa/kupadonto-paks-frad-hamarosan |access-date=2024-05-17 |website=paksifc.hu |language=hu}}</ref><ref>{{Cite web |title=Defeat in the MOL Hungarian Cup final |url=https://www.fradi.hu/en/football/men-s/news/defeat-in-the-mol-hungarian-cup-final |access-date=2024-05-17 |website=www.fradi.hu |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1994]]
fyfrwlseae0og52nryyfjbozlp24rwp
Richard Abena
0
149716
831735
2026-05-07T11:41:22Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1318919312|Richard Abena]]"
831735
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}'''Richard Abena''' (an haife shi a ranar 25 ga Mayu 1960) dan wasan kwallon kafa ne na [[Kamaru]] da ya yi ritaya. Ya buga wa Kamaru a shekarar 1987 da 1988, ya taka leda a gasar cin kofin kasashen Afirka ta 1988.<ref>African Nations Cup 1988 - Final Tournament Details". Retrieved 9 August 2025</ref>
== Daraja ==
'''Kamaru'''
* [[Gasar cin kofin Afrika|Kofin Kasashen Afirka]]: 1988 <ref>{{Cite web |title=African Nations Cup 1988 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/88a-det.html |access-date=August 9, 2025 |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1960]]
iqnjayxpo8kfvbyqwuu5h4gu9m0k9ca
831736
831735
2026-05-07T11:41:44Z
Engineer014
44591
831736
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Richard Abena''' (an haife shi a ranar 25 ga Mayu 1960) dan wasan kwallon kafa ne na [[Kamaru]] da ya yi ritaya. Ya buga wa Kamaru a shekarar 1987 da 1988, ya taka leda a gasar cin kofin kasashen Afirka ta 1988.<ref>African Nations Cup 1988 - Final Tournament Details". Retrieved 9 August 2025</ref>
== Daraja ==
'''Kamaru'''
* [[Gasar cin kofin Afrika|Kofin Kasashen Afirka]]: 1988 <ref>{{Cite web |title=African Nations Cup 1988 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/88a-det.html |access-date=August 9, 2025 |language=en}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1960]]
2i5dmbgjx8pyesuqvhxk1ot441kb0zh
Nabil Aberdin
0
149717
831737
2026-05-07T11:42:44Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1333067921|Nabil Aberdin]]"
831737
wikitext
text/x-wiki
'''Nabil Aberdin''' ( Arabic ; an haife shi a ranar 23 ga Agusta 2002) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne wanda ke bugawa ƙungiyar Emirate Al Jazira, a matsayin aro daga ƙungiyar Sochi ta Rasha. Galibi ɗan [[Mai buga baya|wasan baya ne na tsakiya]], kuma yana iya buga wasa a matsayin [[Mai buga baya|ɗan baya na dama]].<ref>{{Cite web |date=31 January 2023 |title=El joven defensa francés Nabil Aberdin aterriza en Unionistas |trans-title=Young French defender Nabil Aberdin lands at Unionistas |url=https://www.salamancahoy.es/deportes/unionistas-cf/joven-lateral-derecho-20230131231103-nt.html |access-date=20 May 2024 |publisher=Salamanca Hoy |language=es}}</ref>
An haife shi a Faransa, Aberdin ya zaɓi ya wakilci Morocco a matakin duniya.<ref>{{Cite web |date=16 August 2024 |title=Así es Nabil Aberdin: el protegido del Getafe que pudo jugar en Valladolid y Burgos con 16 años y sueña ir con Marruecos |trans-title=This is Nabil Aberdin: Getafe's protégée who could have played at Valladolid and Burgos at the age of 16 and dreams of playing for Morocco |url=https://www.relevo.com/futbol/liga-primera/protegido-getafe-pudo-jugar-valladolid-20240816144624-nt.html |access-date=19 January 2025 |publisher=[[Relevo]] |language=es}}</ref>
== Ayyuka ==
An haife shi a [[Faris|Paris]] ga iyayen Maroko, Aberdin ya buga wa Aravaca CF wasa tun yana matashi kafin ya sanya hannu a CF Rayo Majadahonda a ranar 15 ga Yulin 2021.<ref>{{Cite web |date=15 July 2021 |title=Arthur Beauvallet y Nabil Aberdin, nuevos fichajes del CF Rayo Majadahonda |trans-title=Arthur Beauvallet y Nabil Aberdin, new signings of CF Rayo Majadahonda |url=https://www.rayomajadahonda.es/actualidad/arthur-beauvallet-y-nabil-aberdin-nuevos-fichajes-del-cf-rayo-majadahonda/ |access-date=20 May 2024 |publisher=CF Rayo Majadahonda |language=es}}</ref> Da farko an sanya shi a cikin [[Kungiyar noma|Ƙungiyar gona]] ta CD Paracuellos Antamira a Tercera División RFEF, inda ya fara bugawa a ranar 12 ga watan Satumba ta hanyar farawa a cikin nasarar 2-1 a kan AD Villaviciosa na Odón .
Bayan ya warke sosai, an tura Aberdin zuwa [[Getafe CF]] a ranar 20 ga Yulin 2023, an fara sanya shi a cikin B-team a Segunda Federación.<ref>{{Cite tweet|user=CanteraGTF|date=20 July 2023|title=📢OFICIAL {{!}} Nabil Aberdin, nuevo jugador del Getafe CF B|trans-title=📢OFICIAL {{!}} Nabil Aberdin, new player of Getafe CF B|language=es|accessdate=20 May 2024}}</ref><ref name="EP">{{Cite web |date=24 July 2023 |title=El Rayo Majadahonda afianza a su capitán y despide a cuatro jugadores |trans-title=Rayo Majadahonda tie up their captain and bid farewell to four players |url=https://enpapel.es/deportes/el-rayo-majadahonda-afianza-a-su-capitan-y-despide-a-cuatro-jugadores/ |access-date=20 May 2024 |publisher=En Papel |language=es}}</ref> Ya fara tawagarsa ta farko - da La Liga - a ranar 18 ga Mayu na shekara mai zuwa, ya fara ne a cikin asarar 1-0 ga Deportivo Alavés . <ref>{{Cite web |date=18 May 2024 |title=Para Alavés y Getafe no fue un partido intrascendente |trans-title=It was not an unimportant match to Alavés and Getafe |url=https://www.marca.com/futbol/primera-division/cronica/2024/05/18/6648f3bce2704eed828b4587.html |access-date=20 May 2024 |publisher=[[Marca (newspaper)|Marca]] |language=es}}</ref>
A ranar 9 ga Fabrairu 2025, Aberdin ya sanya hannu tare da Sochi a Rasha.<ref>{{Cite web |date=9 February 2025 |title=Набиль Абердин подписал контракт с «Сочи» |trans-title=Nabil Aberdin signed a contract with Sochi |url=https://pfcsochi.ru/news/2024-2025/nabil-aberdin-podpisal-kontrakt-s-sochi/ |access-date=25 February 2025 |publisher=PFC Sochi |language=ru}}</ref>
A ranar 14 ga watan Janairun 2026, Aberdin ya sanya hannu tare da Al Jazira a Hadaddiyar Daular Larabawa kan aro.<ref>{{Cite web |title=نبيل أبردين جاهز للدفاع عن شعار #فخر_ابوظبي |url=https://x.com/aljazirafc/status/2011456787468435863}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|Paracuellos Antamira
|2021–22
|Ƙungiyar ta Uku
|24
|1
| colspan="2" | -
|1{{Efn|Appearances in promotion play-offs}}
|0
|25
|1
|-
|Rashin Rashin Ruwa na Majadahonda
|2022–23
|Tarayyar Farko
|4
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|4
|0
|-
|Unionists (loan)
|2022–23
|Tarayyar Farko
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|0
|0
|-
| rowspan="3" |Getafe B
|2023–24
|Tarayyar ta Biyu
|23
|0
| colspan="2" | -
|1[a]
|0
|24
|0
|-
|2024–25
|Tarayyar ta Biyu
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|1
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!24
!0
!0
!0
!1
!0
!25
!0
|-
| rowspan="3" |[[Getafe CF|Getafe]]
|2023–24
|[[La Liga|Ƙungiyar]]
|2
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|2
|0
|-
|2024–25
|Ƙungiyar
|7
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
|9
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!9
!0
!2
!0
!0
!0
!11
!0
|-
| rowspan="3" |Sochi
|2024–25
|Ƙungiyar Farko ta Rasha
|12
|1
| colspan="2" | -
|2[a]
|0
|14
|1
|-
|2025–26
|Gasar Firimiya ta Rasha
|7
|0
|5
|0
| colspan="2" | -
|12
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!19
!1
!5
!0
!2
!0
!26
!1
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!80
!2
!7
!0
!4
!0
!91
!2
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2002]]
o5cy9s0wi983mnqsdlr81hwxh3m3vp7
831739
831737
2026-05-07T11:43:15Z
Engineer014
44591
831739
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Nabil Aberdin''' ( Arabic ; an haife shi a ranar 23 ga Agusta 2002) ƙwararren [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan wasan ƙwallon ƙafa]] ne wanda ke bugawa ƙungiyar Emirate Al Jazira, a matsayin aro daga ƙungiyar Sochi ta Rasha. Galibi ɗan [[Mai buga baya|wasan baya ne na tsakiya]], kuma yana iya buga wasa a matsayin [[Mai buga baya|ɗan baya na dama]].<ref>{{Cite web |date=31 January 2023 |title=El joven defensa francés Nabil Aberdin aterriza en Unionistas |trans-title=Young French defender Nabil Aberdin lands at Unionistas |url=https://www.salamancahoy.es/deportes/unionistas-cf/joven-lateral-derecho-20230131231103-nt.html |access-date=20 May 2024 |publisher=Salamanca Hoy |language=es}}</ref>
An haife shi a Faransa, Aberdin ya zaɓi ya wakilci Morocco a matakin duniya.<ref>{{Cite web |date=16 August 2024 |title=Así es Nabil Aberdin: el protegido del Getafe que pudo jugar en Valladolid y Burgos con 16 años y sueña ir con Marruecos |trans-title=This is Nabil Aberdin: Getafe's protégée who could have played at Valladolid and Burgos at the age of 16 and dreams of playing for Morocco |url=https://www.relevo.com/futbol/liga-primera/protegido-getafe-pudo-jugar-valladolid-20240816144624-nt.html |access-date=19 January 2025 |publisher=[[Relevo]] |language=es}}</ref>
== Ayyuka ==
An haife shi a [[Faris|Paris]] ga iyayen Maroko, Aberdin ya buga wa Aravaca CF wasa tun yana matashi kafin ya sanya hannu a CF Rayo Majadahonda a ranar 15 ga Yulin 2021.<ref>{{Cite web |date=15 July 2021 |title=Arthur Beauvallet y Nabil Aberdin, nuevos fichajes del CF Rayo Majadahonda |trans-title=Arthur Beauvallet y Nabil Aberdin, new signings of CF Rayo Majadahonda |url=https://www.rayomajadahonda.es/actualidad/arthur-beauvallet-y-nabil-aberdin-nuevos-fichajes-del-cf-rayo-majadahonda/ |access-date=20 May 2024 |publisher=CF Rayo Majadahonda |language=es}}</ref> Da farko an sanya shi a cikin [[Kungiyar noma|Ƙungiyar gona]] ta CD Paracuellos Antamira a Tercera División RFEF, inda ya fara bugawa a ranar 12 ga watan Satumba ta hanyar farawa a cikin nasarar 2-1 a kan AD Villaviciosa na Odón .
Bayan ya warke sosai, an tura Aberdin zuwa [[Getafe CF]] a ranar 20 ga Yulin 2023, an fara sanya shi a cikin B-team a Segunda Federación.<ref>{{Cite tweet|user=CanteraGTF|date=20 July 2023|title=📢OFICIAL {{!}} Nabil Aberdin, nuevo jugador del Getafe CF B|trans-title=📢OFICIAL {{!}} Nabil Aberdin, new player of Getafe CF B|language=es|accessdate=20 May 2024}}</ref><ref name="EP">{{Cite web |date=24 July 2023 |title=El Rayo Majadahonda afianza a su capitán y despide a cuatro jugadores |trans-title=Rayo Majadahonda tie up their captain and bid farewell to four players |url=https://enpapel.es/deportes/el-rayo-majadahonda-afianza-a-su-capitan-y-despide-a-cuatro-jugadores/ |access-date=20 May 2024 |publisher=En Papel |language=es}}</ref> Ya fara tawagarsa ta farko - da La Liga - a ranar 18 ga Mayu na shekara mai zuwa, ya fara ne a cikin asarar 1-0 ga Deportivo Alavés . <ref>{{Cite web |date=18 May 2024 |title=Para Alavés y Getafe no fue un partido intrascendente |trans-title=It was not an unimportant match to Alavés and Getafe |url=https://www.marca.com/futbol/primera-division/cronica/2024/05/18/6648f3bce2704eed828b4587.html |access-date=20 May 2024 |publisher=[[Marca (newspaper)|Marca]] |language=es}}</ref>
A ranar 9 ga Fabrairu 2025, Aberdin ya sanya hannu tare da Sochi a Rasha.<ref>{{Cite web |date=9 February 2025 |title=Набиль Абердин подписал контракт с «Сочи» |trans-title=Nabil Aberdin signed a contract with Sochi |url=https://pfcsochi.ru/news/2024-2025/nabil-aberdin-podpisal-kontrakt-s-sochi/ |access-date=25 February 2025 |publisher=PFC Sochi |language=ru}}</ref>
A ranar 14 ga watan Janairun 2026, Aberdin ya sanya hannu tare da Al Jazira a Hadaddiyar Daular Larabawa kan aro.<ref>{{Cite web |title=نبيل أبردين جاهز للدفاع عن شعار #فخر_ابوظبي |url=https://x.com/aljazirafc/status/2011456787468435863}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
|Paracuellos Antamira
|2021–22
|Ƙungiyar ta Uku
|24
|1
| colspan="2" | -
|1{{Efn|Appearances in promotion play-offs}}
|0
|25
|1
|-
|Rashin Rashin Ruwa na Majadahonda
|2022–23
|Tarayyar Farko
|4
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|4
|0
|-
|Unionists (loan)
|2022–23
|Tarayyar Farko
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|0
|0
|-
| rowspan="3" |Getafe B
|2023–24
|Tarayyar ta Biyu
|23
|0
| colspan="2" | -
|1[a]
|0
|24
|0
|-
|2024–25
|Tarayyar ta Biyu
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|1
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!24
!0
!0
!0
!1
!0
!25
!0
|-
| rowspan="3" |[[Getafe CF|Getafe]]
|2023–24
|[[La Liga|Ƙungiyar]]
|2
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|2
|0
|-
|2024–25
|Ƙungiyar
|7
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
|9
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!9
!0
!2
!0
!0
!0
!11
!0
|-
| rowspan="3" |Sochi
|2024–25
|Ƙungiyar Farko ta Rasha
|12
|1
| colspan="2" | -
|2[a]
|0
|14
|1
|-
|2025–26
|Gasar Firimiya ta Rasha
|7
|0
|5
|0
| colspan="2" | -
|12
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!19
!1
!5
!0
!2
!0
!26
!1
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!80
!2
!7
!0
!4
!0
!91
!2
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2002]]
<references />
lii6jiq0u3cnewc0jzxalw3z1spm3eo
Mathías Abero
0
149718
831740
2026-05-07T11:43:46Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1297073422|Mathías Abero]]"
831740
wikitext
text/x-wiki
'''Mathías Nicolás Abero Villan''' (an haife shi a ranar 9 ga Afrilu 1990) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Uruguay wanda ke taka leda a matsayin hagu na kulob din Cerro na Segunda División na ƙasar Uruguay.
== Ayyukan kulob din ==
=== Kasar kasa ===
An haifi Abero a [[Montevideo]], ya fara aikinsa a matsayin ɗan wasan matasa na ƙungiyar Nacional. Ya fara buga wasa a ƙungiyar farko a ranar 13 ga Yuni 2009 a wasan da suka sha kashi a hannun Central Spanish da ci 3-0. Wannan shine kawai wasansa a kakar wasa ta 2008-09 . <ref name="ESPN">{{Cite web |title=Mathias Abero |url=http://soccernet.espn.go.com/player/_/id/124302/mathias-abero?cc=5739 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20130103012247/http://soccernet.espn.go.com/player/_/id/124302/mathias-abero?cc=5739 |archive-date=3 January 2013 |access-date=19 July 2012 |publisher=[[ESPN Soccernet]]}}</ref> Daga ƙarshe Nacional ta lashe gasar. <ref name="rsssf">{{Cite web |title=Uruguay – List of champions |url=https://www.rsssf.org/tablesu/uruchamp.html |access-date=19 July 2012 |publisher=[[Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation|RSSSF]]}}</ref>
'''Kasar kasa'''
== Ayyukan kasa da kasa ==
Abero na daga cikin tawagar Uruguay U-17 da ta shiga gasar zakarun kwallon kafa ta kasa da shekaru 17 ta Kudancin Amurka ta 2007.2007 Kudancin Amurka ta Kudu ta kwallon kafa ta kasa da shekaru 17
A shekara ta 2011, Juan Verzeri ya kira shi don shiga cikin tawagar Uruguay U-22 don Wasannin Pan American na 2011. A cikin wannan gasar ya zira kwallaye sau biyu, daya a kan [[Ƙungiyar ƙwallon ƙafar Ƙasar Trinidad da Tobago|Trinidad da Tobago]] da daya a kan zabin Mexico.
A ranar 25 ga Afrilu 2012, ya buga wasan kasa da kasa na Uruguay U-23 da Masar U-23 a Paysandú.
Abero kuma ya cancanci buga wa Italiya wasa saboda yana da Fasfo na Italiya kuma saboda asalinsa na Italiya.
== Daraja ==
* Rukunin Farko na Uruguay: 2008-09, 2011-122011–12
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
7avednaxqdkh2x4i5nl7f61jynovrus
831741
831740
2026-05-07T11:44:09Z
Engineer014
44591
831741
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Mathías Nicolás Abero Villan''' (an haife shi a ranar 9 ga Afrilu 1990) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Uruguay wanda ke taka leda a matsayin hagu na kulob din Cerro na Segunda División na ƙasar Uruguay.
== Ayyukan kulob din ==
=== Kasar kasa ===
An haifi Abero a [[Montevideo]], ya fara aikinsa a matsayin ɗan wasan matasa na ƙungiyar Nacional. Ya fara buga wasa a ƙungiyar farko a ranar 13 ga Yuni 2009 a wasan da suka sha kashi a hannun Central Spanish da ci 3-0. Wannan shine kawai wasansa a kakar wasa ta 2008-09 . <ref name="ESPN">{{Cite web |title=Mathias Abero |url=http://soccernet.espn.go.com/player/_/id/124302/mathias-abero?cc=5739 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20130103012247/http://soccernet.espn.go.com/player/_/id/124302/mathias-abero?cc=5739 |archive-date=3 January 2013 |access-date=19 July 2012 |publisher=[[ESPN Soccernet]]}}</ref> Daga ƙarshe Nacional ta lashe gasar. <ref name="rsssf">{{Cite web |title=Uruguay – List of champions |url=https://www.rsssf.org/tablesu/uruchamp.html |access-date=19 July 2012 |publisher=[[Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation|RSSSF]]}}</ref>
'''Kasar kasa'''
== Ayyukan kasa da kasa ==
Abero na daga cikin tawagar Uruguay U-17 da ta shiga gasar zakarun kwallon kafa ta kasa da shekaru 17 ta Kudancin Amurka ta 2007.2007 Kudancin Amurka ta Kudu ta kwallon kafa ta kasa da shekaru 17
A shekara ta 2011, Juan Verzeri ya kira shi don shiga cikin tawagar Uruguay U-22 don Wasannin Pan American na 2011. A cikin wannan gasar ya zira kwallaye sau biyu, daya a kan [[Ƙungiyar ƙwallon ƙafar Ƙasar Trinidad da Tobago|Trinidad da Tobago]] da daya a kan zabin Mexico.
A ranar 25 ga Afrilu 2012, ya buga wasan kasa da kasa na Uruguay U-23 da Masar U-23 a Paysandú.
Abero kuma ya cancanci buga wa Italiya wasa saboda yana da Fasfo na Italiya kuma saboda asalinsa na Italiya.
== Daraja ==
* Rukunin Farko na Uruguay: 2008-09, 2011-122011–12
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1990]]
0fyzmt8ekojsn0vw6mq5t8z9ck51a37
Yared Abetew
0
149719
831742
2026-05-07T11:44:44Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1257299574|Yared Abetew]]"
831742
wikitext
text/x-wiki
'''Yared Abetew''' (an haife shi a ranar 15 ga watan Yunin shekara ta 1999), ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Australiya wanda ke taka leda a matsayin mai tsaron gida na kungiyar Green Gully ta Premier League ta Victoria.<ref>{{Cite web |last=Murray |first=Tara |date=29 January 2022 |title=Former A-League player signs with Green Gully |url=https://brimbanknorthwest.starweekly.com.au/sport/former-a-league-player-signs-with-green-gully/ |access-date=27 July 2022 |website=Star Weekly}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
=== Adelaide United ===
A ranar 20 ga Oktoba 2019, Abetew ya fara bugawa a A-League, a kan Melbourne City a cikin asarar 2-1 wanda ya shafi raunin idon kafa wanda ya tilasta masa ya maye gurbinsa a rabin lokaci.<ref>{{Cite web |date=20 October 2019 |title=Melbourne City v Adelaide United |url=https://www.a-league.com.au/match/melbourne-city-fc-v-adelaide-united-a-league-20-10-2019/2023956 |access-date=16 April 2021 |website=[[A-League]]}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 October 2019 |title=Congratulations to Yared Abetew who received his professional debut today |url=https://www.facebook.com/adelaideunited/posts/congratulations-to-yared-abetew-who-received-his-professional-debut-today-unfort/10162903654655019/ |website=[[Facebook]] |publisher=[[Adelaide United FC]]}}</ref> A lokacin da yake da shekaru 21, an ci gaba da shi zuwa babbar ƙungiyar don kakar 2020-21 A-League a ranar 28 ga Disamba 2020. <ref>{{Cite web |date=28 December 2020 |title=Signing news: Reds add youngster Abetew to A-League squad |url=https://www.a-league.com.au/news/reds-sign-abetew-ahead-new-a-league-season |website=[[A-League]] |publisher=[[Football Australia|Football Federation Australia]]}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
An haife shi a Ostiraliya, Abetew dan asalin Habasha ne.<ref>{{Cite web |date=16 January 2022 |title=Special feature: The record cohort giving 'millions of us' a new perspective on Australia |url=https://keepup.com.au/news/a-generation-that-can-change-the-view-of-millions-of-australians/}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Bayyanawa da burin kulob din, kakar wasa da gasa
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Cikin Gida
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="3" |Sarakunan Croydon
|2017
|NPL Kudancin Australia
|1
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|2
|0
|-
|2018
|NPL Kudancin Australia
|13
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|13
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!14
!0
!1
!0
!0
!0
!0
!0
!15
!0
|-
| rowspan="4" |Adelaide United NPL
|2019
|NPL Kudancin Australia
|14
|1
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|14
|1
|-
|2020
|NPL Kudancin Australia
|12
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|12
|0
|-
|2021
|NPL Kudancin Australia
|8
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|8
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!34
!1
! colspan="2" |-
! colspan="2" |-
! colspan="2" |-
!34
!1
|-
| rowspan="3" |Adelaide United
|2019–20
|Ƙungiyar A
|1
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|1
|0
|-
|2020–21
|Ƙungiyar A
|8
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|8
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!9
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!9
!0
|-
|Wasannin Olympics na Newcastle
|2021
|NPL Arewacin New South Wales
|3
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|3
|0
|-
|Green Gully
|2022
|NPL Victoria
|19
|2
|4
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|23
|2
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!79
!3
!4
!0
!0
!0
!0
!0
!84
!3
|}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
f01t0oe4agn5ldgk2sij5fm5pyrh6tu
831743
831742
2026-05-07T11:45:06Z
Engineer014
44591
831743
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Yared Abetew''' (an haife shi a ranar 15 ga watan Yunin shekara ta 1999), ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Australiya wanda ke taka leda a matsayin mai tsaron gida na kungiyar Green Gully ta Premier League ta Victoria.<ref>{{Cite web |last=Murray |first=Tara |date=29 January 2022 |title=Former A-League player signs with Green Gully |url=https://brimbanknorthwest.starweekly.com.au/sport/former-a-league-player-signs-with-green-gully/ |access-date=27 July 2022 |website=Star Weekly}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
=== Adelaide United ===
A ranar 20 ga Oktoba 2019, Abetew ya fara bugawa a A-League, a kan Melbourne City a cikin asarar 2-1 wanda ya shafi raunin idon kafa wanda ya tilasta masa ya maye gurbinsa a rabin lokaci.<ref>{{Cite web |date=20 October 2019 |title=Melbourne City v Adelaide United |url=https://www.a-league.com.au/match/melbourne-city-fc-v-adelaide-united-a-league-20-10-2019/2023956 |access-date=16 April 2021 |website=[[A-League]]}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 October 2019 |title=Congratulations to Yared Abetew who received his professional debut today |url=https://www.facebook.com/adelaideunited/posts/congratulations-to-yared-abetew-who-received-his-professional-debut-today-unfort/10162903654655019/ |website=[[Facebook]] |publisher=[[Adelaide United FC]]}}</ref> A lokacin da yake da shekaru 21, an ci gaba da shi zuwa babbar ƙungiyar don kakar 2020-21 A-League a ranar 28 ga Disamba 2020. <ref>{{Cite web |date=28 December 2020 |title=Signing news: Reds add youngster Abetew to A-League squad |url=https://www.a-league.com.au/news/reds-sign-abetew-ahead-new-a-league-season |website=[[A-League]] |publisher=[[Football Australia|Football Federation Australia]]}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
An haife shi a Ostiraliya, Abetew dan asalin Habasha ne.<ref>{{Cite web |date=16 January 2022 |title=Special feature: The record cohort giving 'millions of us' a new perspective on Australia |url=https://keepup.com.au/news/a-generation-that-can-change-the-view-of-millions-of-australians/}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Bayyanawa da burin kulob din, kakar wasa da gasa
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Cikin Gida
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="3" |Sarakunan Croydon
|2017
|NPL Kudancin Australia
|1
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|2
|0
|-
|2018
|NPL Kudancin Australia
|13
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|13
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!14
!0
!1
!0
!0
!0
!0
!0
!15
!0
|-
| rowspan="4" |Adelaide United NPL
|2019
|NPL Kudancin Australia
|14
|1
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|14
|1
|-
|2020
|NPL Kudancin Australia
|12
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|12
|0
|-
|2021
|NPL Kudancin Australia
|8
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|8
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!34
!1
! colspan="2" |-
! colspan="2" |-
! colspan="2" |-
!34
!1
|-
| rowspan="3" |Adelaide United
|2019–20
|Ƙungiyar A
|1
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|1
|0
|-
|2020–21
|Ƙungiyar A
|8
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|0
|0
|8
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!9
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!9
!0
|-
|Wasannin Olympics na Newcastle
|2021
|NPL Arewacin New South Wales
|3
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|3
|0
|-
|Green Gully
|2022
|NPL Victoria
|19
|2
|4
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|23
|2
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!79
!3
!4
!0
!0
!0
!0
!0
!84
!3
|}
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
jy47ytpwxxxu3ngowzmfmk8nrfq36id
Abhishek Limbu
0
149720
831744
2026-05-07T11:45:46Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1350349002|Abhishek Limbu]]"
831744
wikitext
text/x-wiki
'''Abhishek Limbu''' (Nepali; an haife shi a ranar 21 ga watan Agustan shekara ta 1999), ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Nepale wanda ke taka leda a matsayin mai tsakiya na Kungiyar Kwallon Kafa ta Bangladesh Rahmatganj MFS da ƙungiyar ƙwallafen Nepal .
== Rayuwa ta farko ==
An haifi Abhishek Limbu a ranar 21 ga watan Agusta 1999 a Letang, Gundumar Morang, Nepal.<ref>{{Cite web |date=16 July 2024 |title=Nepal International Abhisek Limbu Honored In Letang |url=https://www.goalnepal.com/news/detail/17859 |access-date=28 November 2025 |website=GoalNepal}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
A watan Agustan 2025, Limbu ya shiga kungiyar Rahmatganj MFS ta Bangladesh Football League.<ref>{{Cite web |date=August 16, 2025 |title=সার্কের ১১ ফুটবলারের ৮ জনই নেপালের |trans-title=8 of the 11 SAARC footballers are from Nepal |url=https://www.prothomalo.com/sports/football/um7azw2apa |access-date=28 November 2025 |website=Prothomalo |language=bn}}</ref><ref>{{Cite web |date=16 August 2025 |title=বাংলাদেশের ফুটবলে এবার নেপাল, ভুটানের খেলোয়াড় |trans-title=Players from Nepal, Bhutan join Bangladesh football team |url=https://www.banglatribune.com/sport/football/911424 |access-date=28 November 2025 |website=Bangla Tribune |language=bn}}</ref>
== Ayyukan kasa da kasa ==
A ranar 21 ga watan Maris na shekara ta 2023, Limbu ya fara bugawa tawagar kasar Nepal wasa a wasan da aka yi da Bahrain 0-5 a gasar cin kofin duniya ta FIFA ta 2026 - zagaye na biyu na AFC. <ref>{{Cite web |date=22 March 2022 |title=Bahrain secure commanding victory over Nepal in World Cup Qualifiers First Leg |url=https://www.the-anfa.com/news-detail/2058 |access-date=28 November 2025 |website=www.the-anfa.com}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
dlboeoa6ftk74t0gi2dzxm33gwmxwuc
831746
831744
2026-05-07T11:46:07Z
Engineer014
44591
831746
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Abhishek Limbu''' (Nepali; an haife shi a ranar 21 ga watan Agustan shekara ta 1999), ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Nepale wanda ke taka leda a matsayin mai tsakiya na Kungiyar Kwallon Kafa ta Bangladesh Rahmatganj MFS da ƙungiyar ƙwallafen Nepal .
== Rayuwa ta farko ==
An haifi Abhishek Limbu a ranar 21 ga watan Agusta 1999 a Letang, Gundumar Morang, Nepal.<ref>{{Cite web |date=16 July 2024 |title=Nepal International Abhisek Limbu Honored In Letang |url=https://www.goalnepal.com/news/detail/17859 |access-date=28 November 2025 |website=GoalNepal}}</ref>
== Ayyukan kulob din ==
A watan Agustan 2025, Limbu ya shiga kungiyar Rahmatganj MFS ta Bangladesh Football League.<ref>{{Cite web |date=August 16, 2025 |title=সার্কের ১১ ফুটবলারের ৮ জনই নেপালের |trans-title=8 of the 11 SAARC footballers are from Nepal |url=https://www.prothomalo.com/sports/football/um7azw2apa |access-date=28 November 2025 |website=Prothomalo |language=bn}}</ref><ref>{{Cite web |date=16 August 2025 |title=বাংলাদেশের ফুটবলে এবার নেপাল, ভুটানের খেলোয়াড় |trans-title=Players from Nepal, Bhutan join Bangladesh football team |url=https://www.banglatribune.com/sport/football/911424 |access-date=28 November 2025 |website=Bangla Tribune |language=bn}}</ref>
== Ayyukan kasa da kasa ==
A ranar 21 ga watan Maris na shekara ta 2023, Limbu ya fara bugawa tawagar kasar Nepal wasa a wasan da aka yi da Bahrain 0-5 a gasar cin kofin duniya ta FIFA ta 2026 - zagaye na biyu na AFC. <ref>{{Cite web |date=22 March 2022 |title=Bahrain secure commanding victory over Nepal in World Cup Qualifiers First Leg |url=https://www.the-anfa.com/news-detail/2058 |access-date=28 November 2025 |website=www.the-anfa.com}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1999]]
nbuitanbq38lus83qt3re1c64zg158f
Nuhu Abich
0
149721
831747
2026-05-07T11:46:28Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1345370520|Noah Abich]]"
831747
wikitext
text/x-wiki
Noah Abich (an haife shi a ranar 2 ga watan Fabrairun shekara ta 1987) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Kenya wanda ke buga wa ƙungiyar Nairobi City Stars ta Super League ta ƙasar Kenya.<ref>Nation, August 24, 2006: Eight kicked out of Stars' training camp</ref>
Tsohon dan wasan tawagar Kenya ya buga wa Nzoia Sugar, Chemelil Sugar, Sony Sugar, Tusker, A.F.C. Leopards, Kakamega Homeboyz FC.C. Sofapaka, Mathare United, Bandari, Mt. Kenya United duk a cikin Kungiyar Firimiya ta Kenya.
Ya kuma fito ne don neman gabatarwa ga Nakuru AllStars a cikin 2012 a cikin ɗan gajeren lokaci daga Yuni.
== Ayyukan kulob din ==
=== Yankin sukari ===
Abich ya fara aikinsa na ƙungiyar ne a watan Satumba na 2003 bayan da koci Evans Kadenge daga Thur Gem ya kawo shi tare da abokan karatunsa Kelvin Oluoch da Elisha Omolo. Daga nan ya koma wata ƙungiyar masu buga sukari Chemelil Sugar bayan shekaru biyu a Nzoia. A watan Satumba na 2006 ya haɗu da Sony Sugar don sake fasalin ƙungiyar bayan nasarar da ƙungiyar ta samu a gasar lig ta farko. A kakar wasa ta farko, ya jagorance su zuwa matsayi na uku a 2007 da kuma matsayi na biyu a 2008.
=== Nairobi ===
Bayan wani shahararren aiki a Awendo, Abich ya kasance daya daga cikin manyan masu motsawa daga Sony Sugar zuwa Tusker na Nairobi wanda ya buga daga 2009 zuwa tsakiyar 2012. Kafin a sauke Abich an yi jita-jita cewa yana kan hanyar zuwa Gor Mahia a matsayin daya daga cikin manyan manufofi na canja wurin Ya jagoranci tawagar zuwa taken 2011 - na farko tun 2007 - kuma ya jagoranci su zuwa KPL Super Cup a farkon 2012. Yayinda yake Tusker
=== Nakuru ===
Bayan barin Tusker a watan Yunin 2012, Abich ya shiga kungiyar Nakuru AllStars ta biyu a matsayin dan wasa don taimakawa kocin Simeon Mulama don ci gaba. An rasa manufar kuma Abich ya dawo Nairobi a ƙarshen wannan kakar.
Bayan Nakuru Abich ya yi wani yunkuri mai ban mamaki zuwa jagorancin AFC Leopards amma ya zaɓi fita daga gefe bayan watanni shida kawai.
=== Manazarta ===
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
ilk0pfckufuipziinwu21bxfe5xkd76
831748
831747
2026-05-07T11:46:50Z
Engineer014
44591
831748
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Noah Abich (an haife shi a ranar 2 ga watan Fabrairun shekara ta 1987) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Kenya wanda ke buga wa ƙungiyar Nairobi City Stars ta Super League ta ƙasar Kenya.<ref>Nation, August 24, 2006: Eight kicked out of Stars' training camp</ref>
Tsohon dan wasan tawagar Kenya ya buga wa Nzoia Sugar, Chemelil Sugar, Sony Sugar, Tusker, A.F.C. Leopards, Kakamega Homeboyz FC.C. Sofapaka, Mathare United, Bandari, Mt. Kenya United duk a cikin Kungiyar Firimiya ta Kenya.
Ya kuma fito ne don neman gabatarwa ga Nakuru AllStars a cikin 2012 a cikin ɗan gajeren lokaci daga Yuni.
== Ayyukan kulob din ==
=== Yankin sukari ===
Abich ya fara aikinsa na ƙungiyar ne a watan Satumba na 2003 bayan da koci Evans Kadenge daga Thur Gem ya kawo shi tare da abokan karatunsa Kelvin Oluoch da Elisha Omolo. Daga nan ya koma wata ƙungiyar masu buga sukari Chemelil Sugar bayan shekaru biyu a Nzoia. A watan Satumba na 2006 ya haɗu da Sony Sugar don sake fasalin ƙungiyar bayan nasarar da ƙungiyar ta samu a gasar lig ta farko. A kakar wasa ta farko, ya jagorance su zuwa matsayi na uku a 2007 da kuma matsayi na biyu a 2008.
=== Nairobi ===
Bayan wani shahararren aiki a Awendo, Abich ya kasance daya daga cikin manyan masu motsawa daga Sony Sugar zuwa Tusker na Nairobi wanda ya buga daga 2009 zuwa tsakiyar 2012. Kafin a sauke Abich an yi jita-jita cewa yana kan hanyar zuwa Gor Mahia a matsayin daya daga cikin manyan manufofi na canja wurin Ya jagoranci tawagar zuwa taken 2011 - na farko tun 2007 - kuma ya jagoranci su zuwa KPL Super Cup a farkon 2012. Yayinda yake Tusker
=== Nakuru ===
Bayan barin Tusker a watan Yunin 2012, Abich ya shiga kungiyar Nakuru AllStars ta biyu a matsayin dan wasa don taimakawa kocin Simeon Mulama don ci gaba. An rasa manufar kuma Abich ya dawo Nairobi a ƙarshen wannan kakar.
Bayan Nakuru Abich ya yi wani yunkuri mai ban mamaki zuwa jagorancin AFC Leopards amma ya zaɓi fita daga gefe bayan watanni shida kawai.
=== Manazarta ===
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
cmvgnu7ea55qqail26gw8nweflty3vf
Magomed Abidinov
0
149722
831749
2026-05-07T11:47:12Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1270092873|Magomed Abidinov]]"
831749
wikitext
text/x-wiki
'''Magomed Magomedbasarovich Abidinov''' (Russian; an haife shi a ranar 3 ga watan Fabrairun shekara ta 1989) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Rasha.
== Ayyuka ==
Abidinov ya fara bugawa Anzhi Makhachkala wasa a ranar 14 ga watan Yulin 2010 a wasan cin Kofin Rasha da FC Pskov-747.
== Haɗin waje ==
* Magomed Abidinova FootballFacts.ru (a cikin Rasha)
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
8qxmwhokavt87u1rxa1bqulh9uoz5dw
831750
831749
2026-05-07T11:47:35Z
Engineer014
44591
831750
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Magomed Magomedbasarovich Abidinov''' (Russian; an haife shi a ranar 3 ga watan Fabrairun shekara ta 1989) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Rasha.
== Ayyuka ==
Abidinov ya fara bugawa Anzhi Makhachkala wasa a ranar 14 ga watan Yulin 2010 a wasan cin Kofin Rasha da FC Pskov-747.
== Haɗin waje ==
* Magomed Abidinova FootballFacts.ru (a cikin Rasha)
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1989]]
k6ko1geo3tbxus5jzy6swmvk6fqm4lq
David Abidor
0
149723
831751
2026-05-07T11:48:07Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1328936946|David Abidor]]"
831751
wikitext
text/x-wiki
'''David Abidor''' (mai suna "Slabby"; an haife shi a ranar 5 ga Oktoba, 1992) <ref>{{Cite web |title=SLABBY'S JOINT |url=https://slabbysjoint.weebly.com/ |website=SLABBY'S JOINT}}</ref> ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Amurka. Ya buga wasan ƙwallon ƙafa na kwaleji a Jami'ar Dayton da Jami'ar Creighton, kuma a cikin 2012 an ba shi suna All-America ta Jewish Sports Review . Ya kuma buga wa Dalkurd FF, Tulsa Roughnecks, New York Red Bulls II, FC Haka, Hapoel Petah Tikva, Hapoel Bnei Lod, da Oakland Roots. Abidor ya buga wa tawagar Amurka wasa a Wasannin Maccabiah na 2013 a Isra'ila, inda ya lashe lambar zinare.
== Rayuwa ta farko ==
An haife shi a Northbrook, Illinois, kuma Bayahude ne.<ref>{{Cite web |date=October 13, 2017 |title=A team made up entirely of refugees is about to win promotion to the Swedish Premier League |url=https://www.independent.co.uk/sport/football/european/dalkurd-unique-mix-kurdish-refugees-courage-swedish-allsvenskan-a7998581.html |website=The Independent}}</ref><ref name="auto">{{Cite web |title=David Abidor - Men's Soccer |url=https://daytonflyers.com/sports/mens-soccer/roster/david--abidor/1411 |website=University of Dayton Athletics}}</ref> Iyayensa sune Boris da Anna Abidor . <ref name="auto" /> Ya halarci Makarantar Sakandare ta Glenbrook ta Kudu, inda ya buga kwallon kafa.<ref name="auto" /><ref name="auto1">{{Cite web |title=David Abidor - 2014 - Men's Soccer |url=https://gocreighton.com/sports/mens-soccer/roster/david-abidor/3034 |website=Creighton University Athletics}}</ref>
== Ayyuka ==
=== Kwalejin da mai son ===
Abidor ya buga shekaru hudu na Kwallon ƙafa na kwaleji, uku a Jami'ar Dayton (inda ya kasance babban kasuwanci) daga 2011 zuwa 2013, yana wasa a wasanni 51 (47 farawa). <ref>{{Cite web |date=2015 |title=Creighton Sidearm Sports |url=https://s3.amazonaws.com/sidearm.sites/creighton.sidearmsports.com/documents/2015/10/28/2014msocmgall.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220906224720/https://s3.amazonaws.com/sidearm.sites/creighton.sidearmsports.com/documents/2015/10/28/2014msocmgall.pdf |archive-date=September 6, 2022 |access-date=September 6, 2022 |website=s3.amazonaws.com}}</ref> Ya taka leda a babban shekarunsa a Jami'ar Creighton (inda ya kasance babban jami'in kudi) 2014 .<ref>{{Cite web |title=David Abidor - Men's Soccer |url=https://daytonflyers.com/sports/mens-soccer/roster/david-abidor/1411 |website=University of Dayton Athletics}}</ref><ref name="auto1">{{Cite web |title=David Abidor - 2014 - Men's Soccer |url=https://gocreighton.com/sports/mens-soccer/roster/david-abidor/3034 |website=Creighton University Athletics}}</ref>
A shekara ta 2011 ya kasance a cikin zabin Pre-season A-10 All-Rookie Team . <ref name="auto">{{Cite web |title=David Abidor - Men's Soccer |url=https://daytonflyers.com/sports/mens-soccer/roster/david--abidor/1411 |website=University of Dayton Athletics}}</ref> A shekara ta 2012 an ba shi suna All-America ta Jewish Sports Review . <ref name="auto" />
Abidor ta yi gasa a gasar Premier Development League tare da Jersey Express <ref>{{Cite web |title=David Abidor | SoccerStats.us |url=http://soccerstats.us/bios/david-abidor/}}</ref> da IMG Academy Bradenton . <ref>{{Cite web |title=Player Stats |url=http://www.uslpdl.com/archived?id=2339973-player-stats |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160328043624/http://www.uslpdl.com/archived?id=2339973-player-stats |archive-date=2016-03-28 |access-date=2016-05-04}}</ref>
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1992]]
abkisppys1yg9gry7elc1r3mypgc33c
831752
831751
2026-05-07T11:48:42Z
Engineer014
44591
831752
wikitext
text/x-wiki
'''David Abidor''' (mai suna "Slabby"; an haife shi a ranar 5 ga Oktoba, 1992) <ref>{{Cite web |title=SLABBY'S JOINT |url=https://slabbysjoint.weebly.com/ |website=SLABBY'S JOINT}}</ref> ɗan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Amurka. Ya buga wasan ƙwallon ƙafa na kwaleji a Jami'ar Dayton da Jami'ar Creighton, kuma a cikin 2012 an ba shi suna All-America ta Jewish Sports Review . Ya kuma buga wa Dalkurd FF, Tulsa Roughnecks, New York Red Bulls II, FC Haka, Hapoel Petah Tikva, Hapoel Bnei Lod, da Oakland Roots. Abidor ya buga wa tawagar Amurka wasa a Wasannin Maccabiah na 2013 a Isra'ila, inda ya lashe lambar zinare.
== Rayuwa ta farko ==
An haife shi a Northbrook, Illinois, kuma Bayahude ne.<ref>{{Cite web |date=October 13, 2017 |title=A team made up entirely of refugees is about to win promotion to the Swedish Premier League |url=https://www.independent.co.uk/sport/football/european/dalkurd-unique-mix-kurdish-refugees-courage-swedish-allsvenskan-a7998581.html |website=The Independent}}</ref><ref name="auto">{{Cite web |title=David Abidor - Men's Soccer |url=https://daytonflyers.com/sports/mens-soccer/roster/david--abidor/1411 |website=University of Dayton Athletics}}</ref> Iyayensa sune Boris da Anna Abidor . <ref name="auto" /> Ya halarci Makarantar Sakandare ta Glenbrook ta Kudu, inda ya buga kwallon kafa.<ref name="auto" /><ref name="auto1">{{Cite web |title=David Abidor - 2014 - Men's Soccer |url=https://gocreighton.com/sports/mens-soccer/roster/david-abidor/3034 |website=Creighton University Athletics}}</ref>
== Ayyuka ==
=== Kwalejin da mai son ===
Abidor ya buga shekaru hudu na Kwallon ƙafa na kwaleji, uku a Jami'ar Dayton (inda ya kasance babban kasuwanci) daga 2011 zuwa 2013, yana wasa a wasanni 51 (47 farawa). <ref>{{Cite web |date=2015 |title=Creighton Sidearm Sports |url=https://s3.amazonaws.com/sidearm.sites/creighton.sidearmsports.com/documents/2015/10/28/2014msocmgall.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220906224720/https://s3.amazonaws.com/sidearm.sites/creighton.sidearmsports.com/documents/2015/10/28/2014msocmgall.pdf |archive-date=September 6, 2022 |access-date=September 6, 2022 |website=s3.amazonaws.com}}</ref> Ya taka leda a babban shekarunsa a Jami'ar Creighton (inda ya kasance babban jami'in kudi) 2014 .<ref>{{Cite web |title=David Abidor - Men's Soccer |url=https://daytonflyers.com/sports/mens-soccer/roster/david-abidor/1411 |website=University of Dayton Athletics}}</ref><ref name="auto1">{{Cite web |title=David Abidor - 2014 - Men's Soccer |url=https://gocreighton.com/sports/mens-soccer/roster/david-abidor/3034 |website=Creighton University Athletics}}</ref>
A shekara ta 2011 ya kasance a cikin zabin Pre-season A-10 All-Rookie Team . <ref name="auto">{{Cite web |title=David Abidor - Men's Soccer |url=https://daytonflyers.com/sports/mens-soccer/roster/david--abidor/1411 |website=University of Dayton Athletics}}</ref> A shekara ta 2012 an ba shi suna All-America ta Jewish Sports Review . <ref name="auto" />
Abidor ta yi gasa a gasar Premier Development League tare da Jersey Express <ref>{{Cite web |title=David Abidor | SoccerStats.us |url=http://soccerstats.us/bios/david-abidor/}}</ref> da IMG Academy Bradenton.<ref>{{Cite web |title=Player Stats |url=http://www.uslpdl.com/archived?id=2339973-player-stats |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160328043624/http://www.uslpdl.com/archived?id=2339973-player-stats |archive-date=2016-03-28 |access-date=2016-05-04}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1992]]
1xt24f8xtyecvk4vnd57esjlcxk46au
Aybol Abiken
0
149724
831753
2026-05-07T11:49:45Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1346539596|Aybol Abiken]]"
831753
wikitext
text/x-wiki
'''Aybol Yerbolatuly''' Kazakh, ''Aibol Erbolatūly Äbıken'' ; an haife shi a ranar 1 ga Yuni 1996) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Kazakhstan wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya]] ga Kaisar .
== Ayyuka ==
=== Kungiyar ===
Abiken ya fara bugawa FC Kairat wasa a Gasar Firimiya ta Kazakhstan a ranar 29 ga Afrilu 2017, ya zo a matsayin mai maye gurbin Bauyrzhan Islamkhan a minti na 87 a wasan da ya yi da FC Akzhayik, wanda ya ƙare a matsayin nasarar gida 4-1.<ref name="EUF">{{Cite web |date=29 April 2017 |title=Kairat vs. Akzhayik – 29 April 2017 |url=https://int.soccerway.com/matches/2017/04/29/kazakhstan/premier-league/fc-kairat-almaty/fc-akzhayik-uralsk/2408519/ |access-date=7 September 2019 |website=Soccerway |publisher=[[Perform Group]]}}</ref>
A ranar 25 ga Nuwamba 2019, Abiken ya sanya hannu kan sabuwar kwangilar shekaru uku tare da FC Kairat.<ref>{{Cite web |title=АЙБОЛ АБИКЕН ПРОДЛИЛ КОНТРАКТ С КЛУБОМ |url=https://fckairat.com/news/kayrat/aybol-abiken-prodlil-kontrakt-s-klubom/ |access-date=25 November 2019 |website=fckairat.com/ |publisher=FC Kairat |language=Russian |format=25 November 2019}}</ref>
A ranar 27 ga Fabrairu 2022, Abiken ya sanya hannu ga Aksu a kan aro don kakar 2022.<ref>{{Cite web |date=27 February 2022 |title=ОФИЦИАЛЬНО: АЙБОЛ АБИКЕН УХОДИТ В АРЕНДУ В ФК "АКСУ" |url=https://fckairat.com/news/kayrat/oficialno-aybol-abiken-uhodit-v-arendu-v-fk-aksu/ |access-date=27 February 2022 |website=fckairat.kz |publisher=FC Kairat |language=Russian}}</ref>
A watan Yunin 2022, an dakatar da Abiken na tsawon shekaru uku bayan an gano ya dauki Meldonium.<ref>{{Cite web |date=22 June 2022 |title=Айбол Абикен узнал срок дисквалификации за допинг |url=https://www.sports.kz/news/aybol-abiken-uznal-srok-diskvalifikatsii-zadoping |access-date=22 June 2022 |website=sports.kz/ |publisher=Sports KZ |language=Russian}}</ref>
A watan Janairun 2023, ya zama sananne cewa an rage dakatarwar dan wasan daga shekaru 4 zuwa 2. Ana sa ran zai shiga filin a shekarar 2024.<ref>{{Cite web |date=2023-01-31 |title=Айболу Абикену сократили срок наказания за употребление допинга |url=https://prosports.kz/news/584999-aibolu-abikenu-sokratili-srok-nakazaniya-za-upotreblenie-dopinga |publisher=prosports.kz |language=ru}}</ref>
=== Kasashen Duniya ===
Abiken ya fara buga wasan ƙwallon ƙafa na Kazakhstan a ranar 9 ga Satumba 2019 a wasan ƙwallaye na Euro 2020 da Rasha. Ya fara wasan kuma ya buga dukkan wasan.<ref>{{Cite web |date=9 September 2019 |title=Russia v Kazakhstan game report |url=https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2026206--russia-vs-kazakhstan/ |publisher=[[UEFA]]}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Kasa
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="7" valign="center" |Kairat
|2017
| rowspan="6" valign="center" |Gasar Firimiya ta Kazakhstan
|4
|1
|0
|0
|1
|0
|0
|0
|21
|0
|-
|2018
|10
|0
|5
|0
|1
|0
|0
|0
|21
|0
|-
|2019
|28
|4
|2
|0
|4
|0
|1
|0
|21
|0
|-
|2020
|16
|3
| colspan="2" | -
|2
|0
| colspan="2" | -
|15
|3
|-
|2021
|21
|2
|8
|1
|9
|2
|2
|0
|40
|5
|-
|2022
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!79
!10
!15
!1
!17
!2
!3
!0
!114
!13
|-
| rowspan="1" valign="center" |Aksu (rashin kuɗi)
|2022
|Gasar Firimiya ta Kazakhstan
|7
|3
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|7
|3
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!86
!13
!15
!1
!17
!2
!3
!0
!121
!16
|}
=== Manazarta ===
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1996]]
rev5irgi7rtssjh06vz08bpd9x8sme5
831754
831753
2026-05-07T11:50:11Z
Engineer014
44591
831754
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Aybol Yerbolatuly''' Kazakh, ''Aibol Erbolatūly Äbıken'' ; an haife shi a ranar 1 ga Yuni 1996) [[Kungiyar Kwallon Kafa|ɗan ƙwallon ƙafa ne]] ɗan ƙasar Kazakhstan wanda ke taka leda a matsayin [[Mai buga baya|mai tsaron baya]] ga Kaisar .
== Ayyuka ==
=== Kungiyar ===
Abiken ya fara bugawa FC Kairat wasa a Gasar Firimiya ta Kazakhstan a ranar 29 ga Afrilu 2017, ya zo a matsayin mai maye gurbin Bauyrzhan Islamkhan a minti na 87 a wasan da ya yi da FC Akzhayik, wanda ya ƙare a matsayin nasarar gida 4-1.<ref name="EUF">{{Cite web |date=29 April 2017 |title=Kairat vs. Akzhayik – 29 April 2017 |url=https://int.soccerway.com/matches/2017/04/29/kazakhstan/premier-league/fc-kairat-almaty/fc-akzhayik-uralsk/2408519/ |access-date=7 September 2019 |website=Soccerway |publisher=[[Perform Group]]}}</ref>
A ranar 25 ga Nuwamba 2019, Abiken ya sanya hannu kan sabuwar kwangilar shekaru uku tare da FC Kairat.<ref>{{Cite web |title=АЙБОЛ АБИКЕН ПРОДЛИЛ КОНТРАКТ С КЛУБОМ |url=https://fckairat.com/news/kayrat/aybol-abiken-prodlil-kontrakt-s-klubom/ |access-date=25 November 2019 |website=fckairat.com/ |publisher=FC Kairat |language=Russian |format=25 November 2019}}</ref>
A ranar 27 ga Fabrairu 2022, Abiken ya sanya hannu ga Aksu a kan aro don kakar 2022.<ref>{{Cite web |date=27 February 2022 |title=ОФИЦИАЛЬНО: АЙБОЛ АБИКЕН УХОДИТ В АРЕНДУ В ФК "АКСУ" |url=https://fckairat.com/news/kayrat/oficialno-aybol-abiken-uhodit-v-arendu-v-fk-aksu/ |access-date=27 February 2022 |website=fckairat.kz |publisher=FC Kairat |language=Russian}}</ref>
A watan Yunin 2022, an dakatar da Abiken na tsawon shekaru uku bayan an gano ya dauki Meldonium.<ref>{{Cite web |date=22 June 2022 |title=Айбол Абикен узнал срок дисквалификации за допинг |url=https://www.sports.kz/news/aybol-abiken-uznal-srok-diskvalifikatsii-zadoping |access-date=22 June 2022 |website=sports.kz/ |publisher=Sports KZ |language=Russian}}</ref>
A watan Janairun 2023, ya zama sananne cewa an rage dakatarwar dan wasan daga shekaru 4 zuwa 2. Ana sa ran zai shiga filin a shekarar 2024.<ref>{{Cite web |date=2023-01-31 |title=Айболу Абикену сократили срок наказания за употребление допинга |url=https://prosports.kz/news/584999-aibolu-abikenu-sokratili-srok-nakazaniya-za-upotreblenie-dopinga |publisher=prosports.kz |language=ru}}</ref>
=== Kasashen Duniya ===
Abiken ya fara buga wasan ƙwallon ƙafa na Kazakhstan a ranar 9 ga Satumba 2019 a wasan ƙwallaye na Euro 2020 da Rasha. Ya fara wasan kuma ya buga dukkan wasan.<ref>{{Cite web |date=9 September 2019 |title=Russia v Kazakhstan game report |url=https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2026206--russia-vs-kazakhstan/ |publisher=[[UEFA]]}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Kasa
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="7" valign="center" |Kairat
|2017
| rowspan="6" valign="center" |Gasar Firimiya ta Kazakhstan
|4
|1
|0
|0
|1
|0
|0
|0
|21
|0
|-
|2018
|10
|0
|5
|0
|1
|0
|0
|0
|21
|0
|-
|2019
|28
|4
|2
|0
|4
|0
|1
|0
|21
|0
|-
|2020
|16
|3
| colspan="2" | -
|2
|0
| colspan="2" | -
|15
|3
|-
|2021
|21
|2
|8
|1
|9
|2
|2
|0
|40
|5
|-
|2022
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!79
!10
!15
!1
!17
!2
!3
!0
!114
!13
|-
| rowspan="1" valign="center" |Aksu (rashin kuɗi)
|2022
|Gasar Firimiya ta Kazakhstan
|7
|3
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|7
|3
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!86
!13
!15
!1
!17
!2
!3
!0
!121
!16
|}
=== Manazarta ===
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 1996]]
j3qgh1uzmt9ysgwsn5w3bf89578gavt
Ruslan Abishov
0
149725
831755
2026-05-07T11:50:52Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1328691748|Ruslan Abishov]]"
831755
wikitext
text/x-wiki
'''Ruslan Abishov''' (Azerbaijani: Ruslan Ibrahim oğlu Abışov; an haife shi 10 ga Oktoba 1987) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Azerbaijani wanda ya taka leda a matsayin mai tsaron gida.
== Ayyuka ==
=== Kungiyar ===
Ana iya ɗaukar Abishov a matsayin samfurin tsarin matasa na Neftchi Baku. Ya shafe mafi yawan aikinsa a Neftchi. Ya zama wanda ya lashe Gasar Firimiya ta Azerbaijan a kakar 2010-11, 2011-12 a Neftchi, sannan aka tura shi zuwa Khazar Lankaran . A ranar 26 ga watan Fabrairun shekara ta 2013 ya sanya hannu kan kwangila tare da Rubin Kazan na tsawon shekaru 2.5.
A ranar 24 ga watan Yunin shekara ta 2014, Abishov ya koma kungiyar Gabala FK ta Azerbaijan Premier League kan yarjejeniyar aro na watanni shida, <ref name="Abishov on 6-month loan deal">{{Cite web |title=Ruslan Abışov "Qəbələ"də |url=http://www.gabalafc.az/?mod=news&id=1376&lang=az |access-date=24 June 2014 |website=www.gabalafc.az |publisher=[[Gabala FK]] |language=az}}</ref> kafin ya sanya hannu kan kwangilar watanni shida tare da kulob din bayan kammala yarjejeniyar aro.<ref>{{Cite web |date=3 February 2015 |script-title=ru:Руслан Абышов – на полгода в Габале |url=http://www.azerisport.com/articles.php?item_id=20150203112524734&sec_id=2 |access-date=3 February 2015 |website=www.azerisport.com/ |publisher=Azerisport |language=ru}}</ref>
A ranar 14 ga Satumba 2015, Abishov ya sake sanya hannu ga Gabala ya biyo bayan rikitarwa ga rajistar sa a Khazar Lankaran . <ref name="Abışov Returns">{{Cite web |date=14 September 2015 |title=Qəbələ Ruslan Abışovu da rənglərinə bağladı |url=http://www.gabalafc.az/?mod=news&id=2104&lang=az |access-date=14 September 2015 |website=www.gabalafc.az/ |publisher=Gabala FC |language=az}}</ref> Bayan kammala kakar 2015-16, Abishov ya bar Gabala bayan ya ki amincewa da sabon kwangila tare da kulob din.<ref>{{Cite web |date=26 May 2016 |script-title=ru:Руслан Абышов ушел из Габалы |url=http://www.azerifootball.com/ru/13/news/32053.html |access-date=27 May 2016 |website=azerifootball.com |publisher=Azeri Football |language=ru}}</ref>
=== Kasashen Duniya ===
Abıshov ya fara bugawa Azerbaijan wasa a ranar 5 ga Satumba 2009 a kan Finland a 2010 WC qualification. Ya zira kwallaye na farko a ranar 18 ga Nuwamba 2009 a kan Czech a Wasan sada zumunci. Ya gama aikin kwallon kafa a 2023
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
[[Fayil:Ruslan_Abishov3.jpg|thumb|Ruslan Abishov a matsayin zakara kuma mai lambar zinare na Wasannin Solidarity na Musulunci na 2017]]
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
|+Bayyanawa da burin kulob din, kakar wasa da gasa
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Kasa
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="7" valign="center" |Neftchi Baku
|2006–07<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2006/07 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu15.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
| rowspan="6" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|7
|0
|
|
| colspan="2" | -
|7
|0
|-
|2007–08<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2007/08 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu16.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|12
|0
|
|
|0
|0
|12
|0
|-
|2008–09<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2008/09 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu17.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|16
|0
|
|
|6
|0
|22
|0
|-
|2009–10<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2009/10 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu18.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|25
|0
|
|
| colspan="2" | -
|25
|0
|-
|2010–11<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2010/11 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu19.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|26
|2
|3
|0
| colspan="2" | -
|29
|2
|-
|2011–12<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2011/12 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu20.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|30
|5
|5
|0
|2
|0
|37
|5
|-
! colspan="2" |Jimillar
!116
!7
!8
!0
!8
!0
!132
!7
|-
| valign="center" |Khazar Lankaran
|2012–13<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2011/12 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu21.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|17
|1
|1
|0
|4
|1
|22
|2
|-
| rowspan="3" valign="center" |Rubin Kazan
|2012–13
| rowspan="2" valign="center" |Gasar Firimiya ta Rasha
|1
|0
|0
|0
|0
|0
|1
|0
|-
|2013–14
|0
|0
|0
|0
|5
|0
|5
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!1
!0
!0
!0
!5
!0
!6
!0
|-
| valign="center" |Gabala (rashin bashi)
|2014–15<ref name="2014/15 Stats">{{Cite web |title=Premier League Stats 2014/15 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu23.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|13
|1
|1
|0
|2
|0
|16
|1
|-
| rowspan="3" valign="center" |Gabala
|2014–15<ref name="2014/15 Stats" />
| rowspan="2" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|14
|3
|2
|0
|0
|0
|16
|3
|-
|2015–16
|17
|0
|2
|0
|0
|0
|19
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!31
!3
!4
!0
!0
!0
!35
!3
|-
| valign="center" |Inter Baku
|2016–17
|Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|13
|5
|3
|2
| colspan="2" | -
|16
|7
|-
| rowspan="4" valign="center" |Neftchi Baku
|2016–17
| rowspan="3" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|9
|0
|0
|0
|0
|0
|9
|0
|-
|2017–18
|27
|5
|3
|0
| colspan="2" | -
|30
|5
|-
|2018–19
|3
|1
|0
|0
|2
|0
|5
|1
|-
! colspan="2" |Jimillar
!39
!6
!3
!0
!2
!0
!44
!6
|-
| rowspan="3" valign="center" |Sabah
|2019–20
| rowspan="2" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|8
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|8
|0
|-
|2020–21
|5
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|5
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!13
!0
!0
!0
!-
!-
!13
!0
|-
| rowspan="3" valign="center" |Zira
|2021–22
| rowspan="2" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|1
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|2
|0
|-
|2022–23
|1
|0
|1
|0
|0
|0
|2
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!2
!0
!2
!0
!0
!0
!4
!0
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!245
!23
!22
!2
!21
!1
!285
!26
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
6hojcr02nw5las8t92zc3wr35gj3fxm
831756
831755
2026-05-07T11:51:18Z
Engineer014
44591
831756
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Ruslan Abishov''' (Azerbaijani: Ruslan Ibrahim oğlu Abışov; an haife shi 10 ga Oktoba 1987) tsohon ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Azerbaijani wanda ya taka leda a matsayin mai tsaron gida.
== Ayyuka ==
=== Kungiyar ===
Ana iya ɗaukar Abishov a matsayin samfurin tsarin matasa na Neftchi Baku. Ya shafe mafi yawan aikinsa a Neftchi. Ya zama wanda ya lashe Gasar Firimiya ta Azerbaijan a kakar 2010-11, 2011-12 a Neftchi, sannan aka tura shi zuwa Khazar Lankaran . A ranar 26 ga watan Fabrairun shekara ta 2013 ya sanya hannu kan kwangila tare da Rubin Kazan na tsawon shekaru 2.5.
A ranar 24 ga watan Yunin shekara ta 2014, Abishov ya koma kungiyar Gabala FK ta Azerbaijan Premier League kan yarjejeniyar aro na watanni shida, <ref name="Abishov on 6-month loan deal">{{Cite web |title=Ruslan Abışov "Qəbələ"də |url=http://www.gabalafc.az/?mod=news&id=1376&lang=az |access-date=24 June 2014 |website=www.gabalafc.az |publisher=[[Gabala FK]] |language=az}}</ref> kafin ya sanya hannu kan kwangilar watanni shida tare da kulob din bayan kammala yarjejeniyar aro.<ref>{{Cite web |date=3 February 2015 |script-title=ru:Руслан Абышов – на полгода в Габале |url=http://www.azerisport.com/articles.php?item_id=20150203112524734&sec_id=2 |access-date=3 February 2015 |website=www.azerisport.com/ |publisher=Azerisport |language=ru}}</ref>
A ranar 14 ga Satumba 2015, Abishov ya sake sanya hannu ga Gabala ya biyo bayan rikitarwa ga rajistar sa a Khazar Lankaran . <ref name="Abışov Returns">{{Cite web |date=14 September 2015 |title=Qəbələ Ruslan Abışovu da rənglərinə bağladı |url=http://www.gabalafc.az/?mod=news&id=2104&lang=az |access-date=14 September 2015 |website=www.gabalafc.az/ |publisher=Gabala FC |language=az}}</ref> Bayan kammala kakar 2015-16, Abishov ya bar Gabala bayan ya ki amincewa da sabon kwangila tare da kulob din.<ref>{{Cite web |date=26 May 2016 |script-title=ru:Руслан Абышов ушел из Габалы |url=http://www.azerifootball.com/ru/13/news/32053.html |access-date=27 May 2016 |website=azerifootball.com |publisher=Azeri Football |language=ru}}</ref>
=== Kasashen Duniya ===
Abıshov ya fara bugawa Azerbaijan wasa a ranar 5 ga Satumba 2009 a kan Finland a 2010 WC qualification. Ya zira kwallaye na farko a ranar 18 ga Nuwamba 2009 a kan Czech a Wasan sada zumunci. Ya gama aikin kwallon kafa a 2023
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
[[Fayil:Ruslan_Abishov3.jpg|thumb|Ruslan Abishov a matsayin zakara kuma mai lambar zinare na Wasannin Solidarity na Musulunci na 2017]]
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
|+Bayyanawa da burin kulob din, kakar wasa da gasa
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Kasa
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="7" valign="center" |Neftchi Baku
|2006–07<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2006/07 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu15.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
| rowspan="6" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|7
|0
|
|
| colspan="2" | -
|7
|0
|-
|2007–08<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2007/08 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu16.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|12
|0
|
|
|0
|0
|12
|0
|-
|2008–09<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2008/09 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu17.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|16
|0
|
|
|6
|0
|22
|0
|-
|2009–10<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2009/10 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu18.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|25
|0
|
|
| colspan="2" | -
|25
|0
|-
|2010–11<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2010/11 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu19.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|26
|2
|3
|0
| colspan="2" | -
|29
|2
|-
|2011–12<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2011/12 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu20.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|30
|5
|5
|0
|2
|0
|37
|5
|-
! colspan="2" |Jimillar
!116
!7
!8
!0
!8
!0
!132
!7
|-
| valign="center" |Khazar Lankaran
|2012–13<ref>{{Cite web |title=Premier League Stats 2011/12 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu21.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|17
|1
|1
|0
|4
|1
|22
|2
|-
| rowspan="3" valign="center" |Rubin Kazan
|2012–13
| rowspan="2" valign="center" |Gasar Firimiya ta Rasha
|1
|0
|0
|0
|0
|0
|1
|0
|-
|2013–14
|0
|0
|0
|0
|5
|0
|5
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!1
!0
!0
!0
!5
!0
!6
!0
|-
| valign="center" |Gabala (rashin bashi)
|2014–15<ref name="2014/15 Stats">{{Cite web |title=Premier League Stats 2014/15 |url=http://pfl.az/files/0oyuncu23.pdf |access-date=12 January 2017 |publisher=Peşəkar Futbol Liqası}}</ref>
|Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|13
|1
|1
|0
|2
|0
|16
|1
|-
| rowspan="3" valign="center" |Gabala
|2014–15<ref name="2014/15 Stats" />
| rowspan="2" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|14
|3
|2
|0
|0
|0
|16
|3
|-
|2015–16
|17
|0
|2
|0
|0
|0
|19
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!31
!3
!4
!0
!0
!0
!35
!3
|-
| valign="center" |Inter Baku
|2016–17
|Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|13
|5
|3
|2
| colspan="2" | -
|16
|7
|-
| rowspan="4" valign="center" |Neftchi Baku
|2016–17
| rowspan="3" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|9
|0
|0
|0
|0
|0
|9
|0
|-
|2017–18
|27
|5
|3
|0
| colspan="2" | -
|30
|5
|-
|2018–19
|3
|1
|0
|0
|2
|0
|5
|1
|-
! colspan="2" |Jimillar
!39
!6
!3
!0
!2
!0
!44
!6
|-
| rowspan="3" valign="center" |Sabah
|2019–20
| rowspan="2" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|8
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|8
|0
|-
|2020–21
|5
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
|5
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!13
!0
!0
!0
!-
!-
!13
!0
|-
| rowspan="3" valign="center" |Zira
|2021–22
| rowspan="2" valign="center" |Gasar Firimiya ta Azerbaijan
|1
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
|2
|0
|-
|2022–23
|1
|0
|1
|0
|0
|0
|2
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!2
!0
!2
!0
!0
!0
!4
!0
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!245
!23
!22
!2
!21
!1
!285
!26
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
s9ivoibi8zml7uj94oznarg1p4wj6us
Farukh Abitov
0
149726
831757
2026-05-07T11:51:45Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1296913583|Farukh Abitov]]"
831757
wikitext
text/x-wiki
'''Farukh Abitov''' (an haife shi a ranar 4 ga watan Disamba na shekara ta 1988) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Kyrgyzstan da ya yi ritaya, wanda aka fi sani da ɗan wasan tsaro na Dordoi Bishkek.
== Ayyukan kasa da kasa ==
Ya kasance memba na ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Kyrgyzstan.<ref>{{Cite web |title=All the matches of the Kyrgyzstan National Team |url=http://www.ffkr.kg/en/nacionalnaja-sbornaja/matchi-sbornoj.html |access-date=2012-05-06 |publisher=Ffkr.kg}}</ref><ref>{{NFT player|access-date=2017-02-26}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
t6cw7dwew0n2dasgh09ws9ajpyk6w6h
831758
831757
2026-05-07T11:52:16Z
Engineer014
44591
831758
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Farukh Abitov''' (an haife shi a ranar 4 ga watan Disamba na shekara ta 1988) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na Kyrgyzstan da ya yi ritaya, wanda aka fi sani da ɗan wasan tsaro na Dordoi Bishkek.
== Ayyukan kasa da kasa ==
Ya kasance memba na ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta ƙasar Kyrgyzstan.<ref>{{Cite web |title=All the matches of the Kyrgyzstan National Team |url=http://www.ffkr.kg/en/nacionalnaja-sbornaja/matchi-sbornoj.html |access-date=2012-05-06 |publisher=Ffkr.kg}}</ref><ref>{{NFT player|access-date=2017-02-26}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1988]]
a2nzevz46mvu5jaq6wh26vyocdsqe7g
Jim Ablancourt
0
149727
831759
2026-05-07T11:52:47Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1308555073|Jim Ablancourt]]"
831759
wikitext
text/x-wiki
'''Jim Ablancourt''' (an haife shi a ranar 3 ga watan Yulin shekara ta 1983) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] ne na Faransa wanda ya taka leda a matsayin mai tsaron gida.
== Rayuwa ta farko ==
Ablancourt ya girma ne a Saint-Pierre, wani gari a cikin sashen Réunion na Faransa.<ref name="sk">{{Cite web |title=Francúzske knieža z Monaka Jim Ablancourt si zvyká aj na studenú slovenskú zimu |url=https://myliptov.sme.sk/c/1903485/francuzske-knieza-z-monaka-jim-ablancourt-si-zvyka-aj-na-studenu-slovensku-zimu.html |publisher=myliptov.sme.sk}}</ref>
== Ayyuka ==
=== Farkon aiki ===
A lokacin da yake da shekaru 14, Ablancourt ya fara horo tare da babbar ƙungiyar 'yan wasan ƙungiyar Réunionnese ta Amurka Stade Tamponnaise.<ref name="re">{{Cite web |title=Le grand entretien: Jim Ablancourt |url=https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20200211132200/https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |archive-date=11 February 2020 |access-date=8 September 2023 |publisher=clicanoo.re (Archived)}}</ref> Bayan haka, ya sanya hannu a ƙungiyar AS Monaco a [[Ligue 1|gasar Ligue 1]], inda ya buga wasanni takwas. A ranar 18 ga Oktoba 2003, ya fara bugawa Monaco wasa a lokacin da suka tashi kunnen doki 1-1 da Auxerre<ref>{{Cite web |title=Monaco piétine à Louis II |url=https://m.maxifoot.fr/football/article-254.htm |publisher=maxifoot.fr}}</ref> A ranar 2 ga Afrilu 2004, ya buga wa Monaco wasa da Ajaccio, inda aka zura masa kwallaye uku cikin mintuna 45 kafin a sauya shi, lokacin da ya bayyana a matsayin daya daga cikin mafi muni a rayuwarsa.<ref name="re" /> Monaco ta ci gaba da zura kwallaye uku don mayar da wasan 3-3 amma bai sake buga wasa a Ligue 1 ba bayan haka.<ref name="fr">{{Cite web |date=18 August 2016 |title=Perdus de vue : les oubliés de la saga monégasque en Champion's League |url=http://www.toutlemondesenfoot.fr/focus/perdus-de-vue-oublies-de-saga-monegasque-champions-league/ |archive-url=https://archive.today/20200620082641/http://www.toutlemondesenfoot.fr/focus/perdus-de-vue-oublies-de-saga-monegasque-champions-league/#selection-849.0-853.559 |archive-date=20 June 2020 |access-date=7 September 2022 |website=TLM Sen Foot |language=fr}}</ref>
=== Ayyukansa na baya ===
Bayan Monaco, Ablancourt ya sanya hannu a kulob din Slovak MFK Ružomberok, wanda ke son sanya hannu kan mai tsaron gida, ta hanyar wakilin sa, tsohon dan wasan Ligue 1 [[Fabien Piveteau]], wanda ya san kocin MFK Ruzomberok na lokacin, dan kasar Czech Ľubomír Moravčík . <ref name="clicanoo">{{Cite web |title=Jim Ablancourt, ses coups de cœurs et projets 2005 |url=https://www.clicanoo.re/node/438483 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20200211131825/https://www.clicanoo.re/node/438483 |archive-date=11 February 2020 |access-date=8 September 2023 |publisher=clicanoo.re (Archived)}}</ref> Dan wasan da aka fi biyan albashi a cikin tawagar, ya fuskanci wariyar launin fata kuma ya koma Reunion, duk da cewa Ružomberok bai so ya bar shi ba, tare da US Stade Tamponnaise . <ref name="fr">{{Cite web |date=18 August 2016 |title=Perdus de vue : les oubliés de la saga monégasque en Champion's League |url=http://www.toutlemondesenfoot.fr/focus/perdus-de-vue-oublies-de-saga-monegasque-champions-league/ |archive-url=https://archive.today/20200620082641/http://www.toutlemondesenfoot.fr/focus/perdus-de-vue-oublies-de-saga-monegasque-champions-league/#selection-849.0-853.559 |archive-date=20 June 2020 |access-date=7 September 2022 |website=TLM Sen Foot |language=fr}}</ref> Tare da Stade Tamponnaise, ya lashe gasar Premier League sau goma.<ref name="fr" /> Lokacin da yake da shekaru 34, Ablancourt ya yi ritaya daga kwallon kafa.<ref name="re">{{Cite web |title=Le grand entretien: Jim Ablancourt |url=https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20200211132200/https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |archive-date=11 February 2020 |access-date=8 September 2023 |publisher=clicanoo.re (Archived)}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Yana da 'yar daya.<ref name="re">{{Cite web |title=Le grand entretien: Jim Ablancourt |url=https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20200211132200/https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |archive-date=11 February 2020 |access-date=8 September 2023 |publisher=clicanoo.re (Archived)}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
n8bzxr2b6d4s1cbarnvaxbavnzl561c
831760
831759
2026-05-07T11:53:09Z
Engineer014
44591
831760
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Jim Ablancourt''' (an haife shi a ranar 3 ga watan Yulin shekara ta 1983) tsohon [[Kungiyar Kwallon Kafa|dan wasan kwallon kafa]] ne na Faransa wanda ya taka leda a matsayin mai tsaron gida.
== Rayuwa ta farko ==
Ablancourt ya girma ne a Saint-Pierre, wani gari a cikin sashen Réunion na Faransa.<ref name="sk">{{Cite web |title=Francúzske knieža z Monaka Jim Ablancourt si zvyká aj na studenú slovenskú zimu |url=https://myliptov.sme.sk/c/1903485/francuzske-knieza-z-monaka-jim-ablancourt-si-zvyka-aj-na-studenu-slovensku-zimu.html |publisher=myliptov.sme.sk}}</ref>
== Ayyuka ==
=== Farkon aiki ===
A lokacin da yake da shekaru 14, Ablancourt ya fara horo tare da babbar ƙungiyar 'yan wasan ƙungiyar Réunionnese ta Amurka Stade Tamponnaise.<ref name="re">{{Cite web |title=Le grand entretien: Jim Ablancourt |url=https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20200211132200/https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |archive-date=11 February 2020 |access-date=8 September 2023 |publisher=clicanoo.re (Archived)}}</ref> Bayan haka, ya sanya hannu a ƙungiyar AS Monaco a [[Ligue 1|gasar Ligue 1]], inda ya buga wasanni takwas. A ranar 18 ga Oktoba 2003, ya fara bugawa Monaco wasa a lokacin da suka tashi kunnen doki 1-1 da Auxerre<ref>{{Cite web |title=Monaco piétine à Louis II |url=https://m.maxifoot.fr/football/article-254.htm |publisher=maxifoot.fr}}</ref> A ranar 2 ga Afrilu 2004, ya buga wa Monaco wasa da Ajaccio, inda aka zura masa kwallaye uku cikin mintuna 45 kafin a sauya shi, lokacin da ya bayyana a matsayin daya daga cikin mafi muni a rayuwarsa.<ref name="re" /> Monaco ta ci gaba da zura kwallaye uku don mayar da wasan 3-3 amma bai sake buga wasa a Ligue 1 ba bayan haka.<ref name="fr">{{Cite web |date=18 August 2016 |title=Perdus de vue : les oubliés de la saga monégasque en Champion's League |url=http://www.toutlemondesenfoot.fr/focus/perdus-de-vue-oublies-de-saga-monegasque-champions-league/ |archive-url=https://archive.today/20200620082641/http://www.toutlemondesenfoot.fr/focus/perdus-de-vue-oublies-de-saga-monegasque-champions-league/#selection-849.0-853.559 |archive-date=20 June 2020 |access-date=7 September 2022 |website=TLM Sen Foot |language=fr}}</ref>
=== Ayyukansa na baya ===
Bayan Monaco, Ablancourt ya sanya hannu a kulob din Slovak MFK Ružomberok, wanda ke son sanya hannu kan mai tsaron gida, ta hanyar wakilin sa, tsohon dan wasan Ligue 1 [[Fabien Piveteau]], wanda ya san kocin MFK Ruzomberok na lokacin, dan kasar Czech Ľubomír Moravčík . <ref name="clicanoo">{{Cite web |title=Jim Ablancourt, ses coups de cœurs et projets 2005 |url=https://www.clicanoo.re/node/438483 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20200211131825/https://www.clicanoo.re/node/438483 |archive-date=11 February 2020 |access-date=8 September 2023 |publisher=clicanoo.re (Archived)}}</ref> Dan wasan da aka fi biyan albashi a cikin tawagar, ya fuskanci wariyar launin fata kuma ya koma Reunion, duk da cewa Ružomberok bai so ya bar shi ba, tare da US Stade Tamponnaise . <ref name="fr">{{Cite web |date=18 August 2016 |title=Perdus de vue : les oubliés de la saga monégasque en Champion's League |url=http://www.toutlemondesenfoot.fr/focus/perdus-de-vue-oublies-de-saga-monegasque-champions-league/ |archive-url=https://archive.today/20200620082641/http://www.toutlemondesenfoot.fr/focus/perdus-de-vue-oublies-de-saga-monegasque-champions-league/#selection-849.0-853.559 |archive-date=20 June 2020 |access-date=7 September 2022 |website=TLM Sen Foot |language=fr}}</ref> Tare da Stade Tamponnaise, ya lashe gasar Premier League sau goma.<ref name="fr" /> Lokacin da yake da shekaru 34, Ablancourt ya yi ritaya daga kwallon kafa.<ref name="re">{{Cite web |title=Le grand entretien: Jim Ablancourt |url=https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20200211132200/https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |archive-date=11 February 2020 |access-date=8 September 2023 |publisher=clicanoo.re (Archived)}}</ref>
== Rayuwa ta mutum ==
Yana da 'yar daya.<ref name="re">{{Cite web |title=Le grand entretien: Jim Ablancourt |url=https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20200211132200/https://www.clicanoo.re/Sport/Article/2017/07/28/Le-grand-entretien-Jim-Ablancourt_482155 |archive-date=11 February 2020 |access-date=8 September 2023 |publisher=clicanoo.re (Archived)}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
kn8rs9cgn2jp3sa11ztgj1dosj356ka
Abduwali Ablet
0
149728
831761
2026-05-07T11:54:18Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1282963016|Abduwali Ablet]]"
831761
wikitext
text/x-wiki
'''Abduwali Ablet''' ( Chinese ; an haife shi a ranar 17 ga Afrilu, 1987) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Sin.
== Ayyukan kulob din ==
Abduwali ya buga wa kungiyar China League Two ta Xinjiang Sport Lottery tsakanin 2006 da 2008. A ranar 18 ga watan Maris na shekara ta 2011, ya shiga kungiyar Shenzhen Ruby ta Super League tare da abokin aikinsa Dilmurat Batur da Yehya Ablikim . Ya fara bugawa a ranar 29 ga Afrilu 2011 a wasan da aka yi da Hangzhou Greentown 2-0. Abduwali ya samu wasanni 8 a kakar wasa ta farko, duk da haka, Shenzhen Ruby ya koma matsayi na biyu ta hanyar kammala matsayi na karshe na gasar.
Abduwali ya koma wani kulob din Super League Henan Jianye a watan Fabrairun 2012. <ref>[http://sports.sohu.com/20120228/n336144068.shtml 建业官方宣布新疆球员加盟 曾效力红钻司职边卫] at sohu.com 2012-02-28 Retrieved 2014-09-24 {{In lang|zh}}</ref> A ranar 25 ga watan Maris, ya fara buga wa Henan wasa a wasan da aka yi da Guangzhou Evergrande 3-0. A watan Satumbar 2014, Kungiyar Kwallon Kafa ta kasar Sin ta dakatar da Abduwali na wucin gadi saboda gwajin samfurin Clenbuterol, wanda zai iya zama sakamakon kuskuren naman sa tare da Clenbutersol.<ref>[http://sports.163.com/14/0923/18/A6RM57L000051C89.html#p=A6MT4EPJ0B6P0005 无限期禁赛!建业后卫药检呈阳性 或因误食瘦肉精] at 163.com 2014-09-23 Retrieved 2014-09-24 {{In lang|zh}}</ref> Ya koma filin wasa ba tare da caji ba a kakar 2015.
== Kididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align: center"
|+Bayyanawa da burin kulob din, kakar wasa da gasa
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Kasa
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="4" |Wasanni na Wasanni da Wasanni
|2006
| rowspan="3" |Ƙungiyar Sin ta Biyu
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|
|
|-
|2007
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|
|
|-
|2008
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|
|
|-
! colspan="2" |'''Jimillar'''
!
!
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!
!
|-
|[[Liaoning Tiger|Tsuntsu na Tsuntsu]]
|2010
|Ƙungiyar Sin ta Biyu
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|
|
|-
|Shenzhen Ruby
|2011
| rowspan="2" |Kungiyar Super League ta kasar Sin
|8
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|9
|0
|-
| rowspan="10" |Henan Jianye
|2012
|4
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|5
|0
|-
|2013
|China League One
|9
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|11
|0
|-
|2014
| rowspan="7" |Kungiyar Super League ta kasar Sin
|5
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|7
|0
|-
|2015
|12
|0
|3
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|15
|0
|-
|2016
|18
|0
|3
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|21
|0
|-
|2017
|18
|0
|1
|2
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|19
|2
|-
|2018
|2
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|2
|0
|-
|2019
|14
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|14
|0
|-
|2020
|15
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|16
|0
|-
! colspan="2" |'''Jimillar'''
!97
!0
!13
!2
!0
!0
!0
!0
!110
!2
|-
! colspan="3" |Ayyuka Gabaɗaya
!105
!0
!14
!2
!0
!0
!0
!0
!119
!2
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
493skhoewl06082y45os4d0ugwv0a6r
831762
831761
2026-05-07T11:54:43Z
Engineer014
44591
831762
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Abduwali Ablet''' ( Chinese ; an haife shi a ranar 17 ga Afrilu, 1987) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Sin.
== Ayyukan kulob din ==
Abduwali ya buga wa kungiyar China League Two ta Xinjiang Sport Lottery tsakanin 2006 da 2008. A ranar 18 ga watan Maris na shekara ta 2011, ya shiga kungiyar Shenzhen Ruby ta Super League tare da abokin aikinsa Dilmurat Batur da Yehya Ablikim . Ya fara bugawa a ranar 29 ga Afrilu 2011 a wasan da aka yi da Hangzhou Greentown 2-0. Abduwali ya samu wasanni 8 a kakar wasa ta farko, duk da haka, Shenzhen Ruby ya koma matsayi na biyu ta hanyar kammala matsayi na karshe na gasar.
Abduwali ya koma wani kulob din Super League Henan Jianye a watan Fabrairun 2012. <ref>[http://sports.sohu.com/20120228/n336144068.shtml 建业官方宣布新疆球员加盟 曾效力红钻司职边卫] at sohu.com 2012-02-28 Retrieved 2014-09-24 {{In lang|zh}}</ref> A ranar 25 ga watan Maris, ya fara buga wa Henan wasa a wasan da aka yi da Guangzhou Evergrande 3-0. A watan Satumbar 2014, Kungiyar Kwallon Kafa ta kasar Sin ta dakatar da Abduwali na wucin gadi saboda gwajin samfurin Clenbuterol, wanda zai iya zama sakamakon kuskuren naman sa tare da Clenbutersol.<ref>[http://sports.163.com/14/0923/18/A6RM57L000051C89.html#p=A6MT4EPJ0B6P0005 无限期禁赛!建业后卫药检呈阳性 或因误食瘦肉精] at 163.com 2014-09-23 Retrieved 2014-09-24 {{In lang|zh}}</ref> Ya koma filin wasa ba tare da caji ba a kakar 2015.
== Kididdigar aiki ==
{| class="wikitable" style="text-align: center"
|+Bayyanawa da burin kulob din, kakar wasa da gasa
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin Kasa
! colspan="2" |Yankin nahiyar
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="4" |Wasanni na Wasanni da Wasanni
|2006
| rowspan="3" |Ƙungiyar Sin ta Biyu
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|
|
|-
|2007
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|
|
|-
|2008
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|
|
|-
! colspan="2" |'''Jimillar'''
!
!
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!
!
|-
|[[Liaoning Tiger|Tsuntsu na Tsuntsu]]
|2010
|Ƙungiyar Sin ta Biyu
|
|
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|
|
|-
|Shenzhen Ruby
|2011
| rowspan="2" |Kungiyar Super League ta kasar Sin
|8
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|9
|0
|-
| rowspan="10" |Henan Jianye
|2012
|4
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|5
|0
|-
|2013
|China League One
|9
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|11
|0
|-
|2014
| rowspan="7" |Kungiyar Super League ta kasar Sin
|5
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|7
|0
|-
|2015
|12
|0
|3
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|15
|0
|-
|2016
|18
|0
|3
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|21
|0
|-
|2017
|18
|0
|1
|2
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|19
|2
|-
|2018
|2
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|2
|0
|-
|2019
|14
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|14
|0
|-
|2020
|15
|0
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|16
|0
|-
! colspan="2" |'''Jimillar'''
!97
!0
!13
!2
!0
!0
!0
!0
!110
!2
|-
! colspan="3" |Ayyuka Gabaɗaya
!105
!0
!14
!2
!0
!0
!0
!0
!119
!2
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1987]]
m6sov12zy20dwfakxcrnbt6efj5ii6n
Subi Ablimit
0
149729
831763
2026-05-07T11:55:34Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1348408970|Subi Ablimit]]"
831763
wikitext
text/x-wiki
'''Subi Ablimit''' (Sinanci: 苏毕·阿布力米提; an haife shi a ranar 13 ga watan Fabrairun shekara ta 2002) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Sin a halin yanzu yana wasa a matsayin mai tsaron gida na kungiyar China League One ta Guangxi Hengchen . <ref>{{Cite web |title=Profile Subi Ablimit, Guangxi Hengchen |url=https://www.besoccer.com/player/subi-ablimit-3202860 |access-date=8 March 2026}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
{| class="wikitable" style="text-align: center"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="3" |Shandong Taishan
|2020
| rowspan="2" |Kungiyar Super League ta kasar Sin
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
|2021
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!0
|-
|China U19 (rashin kuɗi)
|2020
| rowspan="2" |Ƙungiyar Sin ta Biyu
|1
|0
|0
|0
|0
|0
|1
|0
|-
|China U20 (rashin kuɗi)
|2021
|9
|0
|2{{Efn|Appearances in the [[Chinese FA Cup]]|name=CFAC}}
|0
|0
|0
|11
|0
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!10
!0
!2
!0
!0
!0
!12
!0
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2002]]
5cnymuh615w8vv8ixkvhjizfh1owdtv
831764
831763
2026-05-07T11:55:55Z
Engineer014
44591
831764
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Subi Ablimit''' (Sinanci: 苏毕·阿布力米提; an haife shi a ranar 13 ga watan Fabrairun shekara ta 2002) ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne na ƙasar Sin a halin yanzu yana wasa a matsayin mai tsaron gida na kungiyar China League One ta Guangxi Hengchen . <ref>{{Cite web |title=Profile Subi Ablimit, Guangxi Hengchen |url=https://www.besoccer.com/player/subi-ablimit-3202860 |access-date=8 March 2026}}</ref>
== Kididdigar aiki ==
=== Kungiyar ===
{| class="wikitable" style="text-align: center"
! rowspan="2" |Kungiyar
! rowspan="2" |Lokacin
! colspan="3" |Ƙungiyar
! colspan="2" |Kofin
! colspan="2" |Sauran
! colspan="2" |Jimillar
|-
!Rarraba
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
!Aikace-aikacen
!Manufofin
|-
| rowspan="3" |Shandong Taishan
|2020
| rowspan="2" |Kungiyar Super League ta kasar Sin
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
|2021
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|0
|-
! colspan="2" |Jimillar
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!0
!0
|-
|China U19 (rashin kuɗi)
|2020
| rowspan="2" |Ƙungiyar Sin ta Biyu
|1
|0
|0
|0
|0
|0
|1
|0
|-
|China U20 (rashin kuɗi)
|2021
|9
|0
|2{{Efn|Appearances in the [[Chinese FA Cup]]|name=CFAC}}
|0
|0
|0
|11
|0
|-
! colspan="3" |Cikakken aikinsa
!10
!0
!2
!0
!0
!0
!12
!0
|}
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haifaffun 2002]]
<references />
2f4tj428wxahx84caltie58elb81mbg
Seyi Abolaji
0
149730
831765
2026-05-07T11:56:26Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1337716797|Seyi Abolaji]]"
831765
wikitext
text/x-wiki
'''Oluwaseyi Abolaji''' (an haife shi a ranar 6 ga Mayu, 1983) tsohon dan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Amurka. Shi da ɗan'uwansa, '''Oluwaseun Abolaji''', sune waɗanda suka kafa Wilson's Juice Co, kamfanin ruwan 'ya'yan lemun tsami tare da farawa na $ 10 a cikin 2010 bayan ya dawo Najeriya.
== Ayyuka ==
Abolaji ya shafe shekaru hudu na aikinsa na kwaleji a [[Jami'ar Stanford]] inda ya buga wasanni 51 ga Kaddada. Ya kuma buga wa California Cougars wasa a cikin MISL da kuma Seattle Sounders a cikin USL First Division.<ref>{{Cite web |title=Oluwaseyi Abolaji Statistics on StatsCrew.com |url=https://www.justsportsstats.com/soccerstatsindex.php?player_id=abolaolu001 |access-date=2020-04-06 |website=www.StatsCrew.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=United Soccer Leagues (USL) |url=http://www.uslsoccer.com/teams/2006/roster/22379.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121013082047/http://www.uslsoccer.com/teams/2006/roster/22379.html |archive-date=2012-10-13 |access-date=2011-08-26}}</ref>
Ya kasance mai nazarin tsarin ga McMaster-Carr .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
m6mavbxhdjvm6nu4hjgttj7qphvjkx5
831766
831765
2026-05-07T11:56:46Z
Engineer014
44591
831766
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Oluwaseyi Abolaji''' (an haife shi a ranar 6 ga Mayu, 1983) tsohon dan wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ne na Amurka. Shi da ɗan'uwansa, '''Oluwaseun Abolaji''', sune waɗanda suka kafa Wilson's Juice Co, kamfanin ruwan 'ya'yan lemun tsami tare da farawa na $ 10 a cikin 2010 bayan ya dawo Najeriya.
== Ayyuka ==
Abolaji ya shafe shekaru hudu na aikinsa na kwaleji a [[Jami'ar Stanford]] inda ya buga wasanni 51 ga Kaddada. Ya kuma buga wa California Cougars wasa a cikin MISL da kuma Seattle Sounders a cikin USL First Division.<ref>{{Cite web |title=Oluwaseyi Abolaji Statistics on StatsCrew.com |url=https://www.justsportsstats.com/soccerstatsindex.php?player_id=abolaolu001 |access-date=2020-04-06 |website=www.StatsCrew.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=United Soccer Leagues (USL) |url=http://www.uslsoccer.com/teams/2006/roster/22379.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121013082047/http://www.uslsoccer.com/teams/2006/roster/22379.html |archive-date=2012-10-13 |access-date=2011-08-26}}</ref>
Ya kasance mai nazarin tsarin ga McMaster-Carr .
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1983]]
99utgnxr8wkvgxn08g5hh1wjkch757j
Sola Abolaji
0
149731
831767
2026-05-07T11:57:20Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1322930166|Sola Abolaji]]"
831767
wikitext
text/x-wiki
'''Oluwanisola "Sola" Abolaji''' (an haife ta a ranar 27 ga watan Maris, shekara ta 1985) tsohuwar 'yar wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ce ta Amurka.
== Ayyuka ==
=== Kwalejin da mai son ===
Abolaji ya halarci Makarantar Sakandare ta Eaglecrest a Aurora, Colorado <ref>{{Cite web |title=Barton County Community College Men's Soccer |url=http://www.barton.cc.ks.us/sports/menssoccer/ms03-04/athletes03.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070816232619/http://www.barton.cc.ks.us/sports/menssoccer/ms03-04/athletes03.htm |archive-date=2007-08-16 |access-date=2009-06-11}}</ref> kuma ya buga wasan Kwallon ƙafa na kwaleji a Kwalejin Al'umma ta Barton County a [[Kansas]], inda aka sanya masa suna zuwa ƙungiyar NJCAA Region VI All-Region ta biyu a shekara ta 2003. Ya koma Kwalejin Arewacin Oklahoma a shekara ta 2004, inda aka ba shi suna MVP na tsaron kungiyar kuma ya taimaka wajen jagorantar Mavericks zuwa gasar NJCAA Region II. Daga nan sai ya sake komawa, zuwa Jami'ar da ke Buffalo, inda ya shafe shekarunsa na ƙarami da na manya. Ya buga wasanni 18 ga Bulls a babban shekarunsa, ya zira kwallaye biyu da taimakon daya, mai taimakawa ya zo a wasan da ya lashe gasar a nasarar da Bulls ta samu a kan 19th-ranked Northern Illinois.
Yayinda yake a kwaleji, Abolaji ya kuma buga wa Colorado Rapids U23 na cikin USL Premier Development League.
=== Kwararru ===
Abolaji shine zaɓi na farko a cikin 2007 USL-1 Draft ta Carolina RailHawks, wanda ya sa ya zama ɗan wasa na farko daga Jami'ar Buffalo da za a tsara shi na farko a duk wani aikin wasanni na ƙwararru. Bayan ya buga wasanni 10 kawai ga RailHawks, an sayar da Abolaji zuwa Vancouver Whitecaps don musayar Joel John Bailey a ranar 29 ga Yuli, 2007, amma daga baya ya bar kungiyar bayan canjin kocin.
Bayan 'yan shekaru yana wasa a ƙananan matakan dala na ƙwallon ƙafa na Amurka, ya sauya zuwa Scandinavia inda ya yi wasa tare da ƙungiyoyi da yawa. A shekara ta 2015, ya koma Amurka kuma ya kasance mai gwaji na dogon lokaci tare da Chicago Fire da Jamhuriyar Sacramento, yana nunawa a wasannin da aka yi da San Jose Earthquakes . Ya shiga Ventura County Fusion, inda ya fito fili a zagaye na 2 na gasar cin kofin US Open a kan LA Galaxy.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=May 20, 2015 |title=LA Galaxy II lose U.S. Open Cup match to Ventura County Fusion in Stoppage Time |url=http://www.lagalaxy.com/post/2015/05/20/la-galaxy-ii-lose-us-open-cup-match-ventura-county-fusion-stoppage-time |access-date=July 22, 2016 |website=L.A. Galaxy}}</ref> A watan Janairun 2016 ya koma Scandinavia.
== Na Mutum ==
Iyayensa 'yan asalin Najeriya ne. Sunansa "Oluwanisola" yana nufin "Allah ya halicci Dukiya" a [[Yarbanci|Yoruba]].<ref>{{Cite web |title=Oluwanisola |url=http://www.nigerian.name/w/index.php?title=Olusola |access-date=December 13, 2014 |website=Nigerian Name}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1985]]
0wjfc0e5ok4g9n5fyzjqswl13xmcbpz
831768
831767
2026-05-07T11:57:44Z
Engineer014
44591
831768
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Oluwanisola "Sola" Abolaji''' (an haife ta a ranar 27 ga watan Maris, shekara ta 1985) tsohuwar 'yar wasan [[Kungiyar Kwallon Kafa|kwallon kafa]] ce ta Amurka.
== Ayyuka ==
=== Kwalejin da mai son ===
Abolaji ya halarci Makarantar Sakandare ta Eaglecrest a Aurora, Colorado <ref>{{Cite web |title=Barton County Community College Men's Soccer |url=http://www.barton.cc.ks.us/sports/menssoccer/ms03-04/athletes03.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070816232619/http://www.barton.cc.ks.us/sports/menssoccer/ms03-04/athletes03.htm |archive-date=2007-08-16 |access-date=2009-06-11}}</ref> kuma ya buga wasan Kwallon ƙafa na kwaleji a Kwalejin Al'umma ta Barton County a [[Kansas]], inda aka sanya masa suna zuwa ƙungiyar NJCAA Region VI All-Region ta biyu a shekara ta 2003. Ya koma Kwalejin Arewacin Oklahoma a shekara ta 2004, inda aka ba shi suna MVP na tsaron kungiyar kuma ya taimaka wajen jagorantar Mavericks zuwa gasar NJCAA Region II. Daga nan sai ya sake komawa, zuwa Jami'ar da ke Buffalo, inda ya shafe shekarunsa na ƙarami da na manya. Ya buga wasanni 18 ga Bulls a babban shekarunsa, ya zira kwallaye biyu da taimakon daya, mai taimakawa ya zo a wasan da ya lashe gasar a nasarar da Bulls ta samu a kan 19th-ranked Northern Illinois.
Yayinda yake a kwaleji, Abolaji ya kuma buga wa Colorado Rapids U23 na cikin USL Premier Development League.
=== Kwararru ===
Abolaji shine zaɓi na farko a cikin 2007 USL-1 Draft ta Carolina RailHawks, wanda ya sa ya zama ɗan wasa na farko daga Jami'ar Buffalo da za a tsara shi na farko a duk wani aikin wasanni na ƙwararru. Bayan ya buga wasanni 10 kawai ga RailHawks, an sayar da Abolaji zuwa Vancouver Whitecaps don musayar Joel John Bailey a ranar 29 ga Yuli, 2007, amma daga baya ya bar kungiyar bayan canjin kocin.
Bayan 'yan shekaru yana wasa a ƙananan matakan dala na ƙwallon ƙafa na Amurka, ya sauya zuwa Scandinavia inda ya yi wasa tare da ƙungiyoyi da yawa. A shekara ta 2015, ya koma Amurka kuma ya kasance mai gwaji na dogon lokaci tare da Chicago Fire da Jamhuriyar Sacramento, yana nunawa a wasannin da aka yi da San Jose Earthquakes . Ya shiga Ventura County Fusion, inda ya fito fili a zagaye na 2 na gasar cin kofin US Open a kan LA Galaxy.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=May 20, 2015 |title=LA Galaxy II lose U.S. Open Cup match to Ventura County Fusion in Stoppage Time |url=http://www.lagalaxy.com/post/2015/05/20/la-galaxy-ii-lose-us-open-cup-match-ventura-county-fusion-stoppage-time |access-date=July 22, 2016 |website=L.A. Galaxy}}</ref> A watan Janairun 2016 ya koma Scandinavia.
== Na Mutum ==
Iyayensa 'yan asalin Najeriya ne. Sunansa "Oluwanisola" yana nufin "Allah ya halicci Dukiya" a [[Yarbanci|Yoruba]].<ref>{{Cite web |title=Oluwanisola |url=http://www.nigerian.name/w/index.php?title=Olusola |access-date=December 13, 2014 |website=Nigerian Name}}</ref>
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1985]]
frgokoql38606yifz38014mgjea55o1
Valters Āboliņš
0
149732
831769
2026-05-07T11:58:10Z
Engineer014
44591
An ƙirƙira ta hanyar fassara shafin "[[:en:Special:Redirect/revision/1316824509|Valters Āboliņš]]"
831769
wikitext
text/x-wiki
'''Valters Āboliņš''' (an haife shi a ranar 19 ga Disamba, 1985 a Dobele, [[Laitfiya|Latvia]] ) <ref name="valters_homepage">{{Cite web |title=Valters Abolins Home page |url=http://www.valtersabolins.lv/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080922110009/http://www.valtersabolins.lv/ |archive-date=22 September 2008 |access-date=24 March 2009 |publisher=Valters Abolins |language=Latvian}}</ref> ɗan wasan Latvia ne kuma tsohon mai tsaron baya na ƙwallon ƙafa. Ya lashe lambar azurfa a ƙungiyar XO a [http://8wrc2008.rogain.ee/ gasar cin kofin duniya ta 8] a filin wasa na Karula National Park, Estonia. <ref name="8th_wrc">{{Cite web |title=8th World Rogaining Championship |url=http://8wrc2008.rogain.ee/ |access-date=24 March 2009 |publisher=TA OK rogain}}
</ref> <ref name="ebike_homepage">{{Cite web |title=Ebike Adventure Team |url=http://skmezaparks.lv/category/piedzivojumi/ |access-date=24 March 2009 |language=Latvian}}
</ref> Abokan wasansa sune Andris Ansabergs da Mara Leitane. <ref name="valters_homepage" /> <ref name="8th_wrc" /> <ref name="ebike_homepage" /> Ya kuma yi shekaru biyu a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Latvia ta biyu Hemat.
== Manazarta ==
== Haɗin waje ==
* {{Official website|http://www.valtersabolins.lv/}}
* Valters Abolinsa cikinƘungiyar Gudanarwa ta Duniya
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1985]]
7vz4bp2vxfe1993wg879busg9th79gx
831771
831769
2026-05-07T11:58:45Z
Engineer014
44591
831771
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Valters Āboliņš''' (an haife shi a ranar 19 ga Disamba, 1985 a Dobele, [[Laitfiya|Latvia]] ) <ref name="valters_homepage">{{Cite web |title=Valters Abolins Home page |url=http://www.valtersabolins.lv/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080922110009/http://www.valtersabolins.lv/ |archive-date=22 September 2008 |access-date=24 March 2009 |publisher=Valters Abolins |language=Latvian}}</ref> ɗan wasan Latvia ne kuma tsohon mai tsaron baya na ƙwallon ƙafa. Ya lashe lambar azurfa a ƙungiyar XO a [http://8wrc2008.rogain.ee/ gasar cin kofin duniya ta 8] a filin wasa na Karula National Park, Estonia. <ref name="8th_wrc">{{Cite web |title=8th World Rogaining Championship |url=http://8wrc2008.rogain.ee/ |access-date=24 March 2009 |publisher=TA OK rogain}}
</ref> <ref name="ebike_homepage">{{Cite web |title=Ebike Adventure Team |url=http://skmezaparks.lv/category/piedzivojumi/ |access-date=24 March 2009 |language=Latvian}}
</ref> Abokan wasansa sune Andris Ansabergs da Mara Leitane. <ref name="valters_homepage" /> <ref name="8th_wrc" /> <ref name="ebike_homepage" /> Ya kuma yi shekaru biyu a ƙungiyar ƙwallon ƙafa ta Latvia ta biyu Hemat.
== Haɗin waje ==
* {{Official website|http://www.valtersabolins.lv/}}
* Valters Abolinsa cikinƘungiyar Gudanarwa ta Duniya
== Manazarta ==
[[Rukuni:Rayayyun mutane]]
[[Rukuni:Haihuwan 1985]]
f0k4xysyxksru3jnq454c3rrwpiwgph