Wikipedia
hawwiki
https://haw.wikipedia.org/wiki/Ka_papa_kinohi
MediaWiki 1.47.0-wmf.1
first-letter
Pāpaho
Papa nui
Kūkākūkā
Mea hoʻohana
Kūkākūkā o mea hoʻohana
Wikipedia
Kūkākūkā o Wikipikia
Waihona
Kūkākūkā o waihona
MediaWiki
Kūkākūkā o MediaWiki
Anakuhi
Kūkākūkā o anakuhi
Kōkua
Kūkākūkā o kōkua
Māhele
Kūkākūkā o māhele
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Kanakā
0
930
102941
102334
2026-05-06T23:00:27Z
Mcgrathroy1111
21464
Hoʻoponopono a hoʻokomo i nā mea he nui.
102941
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
He [[kaumokuʻāina]] ʻo '''Kanakā''' ([[ʻŌlelo Pelekania|ʻōlelo Pelekania]]: ''Canada'', [[ʻŌlelo Palani|ʻōlelo Palani]]: ''Canada'') — ma [[ʻAmelika ʻĀkau]]. ʻO [[ʻOttawa]] ke kapikala o Kanakā. ʻO ka [[ʻŌlelo Pelekania|Pelekane]] a me [[ʻŌlelo Palani|Palani]] nā ʻōlelo kūhelu o Kanakā.
== Hiʻohiʻona ʻĀina ==
He 3,849,674 mau mile kuea (9,970,610 kilomika kuea) ka ‘ili ‘o Kanakā. ‘O ‘Amelika a me Greenland nā aupuni kokoke loa iā Kanakā (Natural Geographic 2026). He ‘elima ‘ano ‘āina nui loa ma Kanakā: ka nakilinaka, taika, nahele, ‘āina mau‘u, a me nā nahele ho‘ohui. Akā, o ke ‘ano ‘āina nui loa ka taika (Climate Change Knowledge Portal 2026).<ref>Climate Change Knowledge Portal 2026</ref>
== Aniau ==
Nui nā aniau ‘oko‘a ma Kanakā, akā ka hapa nui ‘o Kanakā he wahi anuana, a o ke aniau nui ‘o Kanakā, ka aniau lalo wēlau (Climate Change Knowledge Portal 2026). O ka wahi i anuanu loa no ka makahiki holo‘oko‘a ‘o Eureka, Nunavut. ‘O ka wela ma‘amau no Eureka, Nunavut, o -19.7˚C i -19.9˚C ai ‘ole 38.4˚F
== Mōʻaukala ==
Nui nā ‘ano po‘e ‘ōiwi ‘oko‘a ma Kanakā, akā, o ka po‘e ‘ōiwi mua loa, nā po‘e Paleo-Indians. Ua hō‘ea mua nā po‘e Paleo-Indians i Kanakā he 16,500 makahiki aku nei. Ma hope o kēlā, ua hō‘ea mai nā po‘e ‘ōiwi ‘ē a‘e, e like me nā Inuit, a me nā Dene (Canada.ca).
Ua ho‘opanalā‘au ‘ia ‘o Kanakā ‘ehā mau manawa ‘ōko‘a. O ka manawa mua ma ka makahiki 1000 CE e nā kānaka Nolewai. Ma hope o kēlā, ma ka makahiki 1600-1763, ua ho‘opanalā‘au ‘ia o Kanakā e nā kānaka Palani, mai kēlā ua hānau ‘ia ‘o New France. Ua ho‘opanalā‘au ‘ia o Kanakā no ka manawa ‘ekolu ma ka makahiki o 1600-1800 e nā kānaka Pelekāne. A ka manawa hope i ho‘opanalā‘au ‘ia ‘o Kanakā, ma nā makahiki 1789-1795, e nā Paniolo.
== Aupuni a me Politika ==
I kēia lā he Aupuni Mo‘ī Kumukānāwai ko Kanakā. Ua lilo ‘o Kanakā i ke Aupuni Mo‘ī Kumukānāwai ma ka lā 01 o Iulai, ma ka makahiki 1867 (Canada.ca). Loa‘a ‘o Kanakā i kekahi Kuhina nui, a me kekahi Mō‘ī. ‘O ke Kuhina nui ‘o Mark Carney, ua ho‘omaka ‘o ia ma ka lā 14 o Malaki, ma ka makahiki 2025. ‘O ka mō‘ī o Kanakā ‘o King Charles III, ua ho‘omaka ‘o ia ma ka lā 08 o Kepakemapa, ma ka makahiki 2022 (Wikipedia).
== Moʻohelu Kanaka ==
Ke noho nei 40,126,736 mau kānaka ma Kanakā. Aia o Kanakā ma ka helu 38 o nā aupuni a pau ma ka helu kānaka. Loa‘a o Kanakā i kekahi pelamika pāpū, ‘o ia ho‘i, nui a‘e nā mākua, mai nā keiki a me kūpuna. ‘O ka makahiki kūwaena o Kanakā ka 41.7 makahiki (Population Pyramids 2026).
== Moʻomeheu ==
Nui nā ‘ano mo‘omeheu ‘oko‘a ma Kanakā, e like me ka Palani, Pelekāne, e‘e moku, a me ‘ōiwi. 20% o nā kānaka ma Kanakā ‘a‘ole i hānau ma Kanakā, no laila nui nā kānaka e‘e moku ke noho nei ma‘o. ‘O ka hapa nui o nā kānaka e‘e moku ma Kanakā, he mau kānaka ‘Eulopa, akā ke ulu nei ka nui o nā kānaka mai (Wikipedia 2026).
Kaulana ‘o Kanakā no ka malakele (he ‘ano kai momona), ka ha‘uki holohau, a me nā kānaka ‘olu‘olu. Nui nā kumu i kaulana nā po‘e Kanakā akā, o ka mea nui, ka hana ana i nā mea i waho. Kekahi o kēlā mau mea; ka pi‘i mauna, holohau, ho‘okahua, a me ka hoe wa‘a (Goway travel 2026).
<references />
{{Commons|Category:Canada}}
{{stub}}
[[Māhele:Kanakā|*]]
q9cou66cosqpinhr7s0j5f2xtkg9t83
Kahua o nā hōkū
0
2546
102938
102609
2026-05-06T14:00:13Z
Omarius257
21580
/* */ Ua hoʻohui ʻia nā huaʻōlelo wehewehe i ke kiʻi o ke kahua o nā hōkū
102938
wikitext
text/x-wiki
[[Waihona:Solar System True Color HAW.png|right|upright=2|thumb|Ke kahua o nā [[hōkū|hōkū]].]]
Maupaʻa ke '''kahua o nā hōkū''' i ka [[Lā]]; nā hōkū hele ʻewalu: [[Ukalialiʻi]], [[Hōkūloa]], [[Honua]], [[Hōkūʻula]], [[Kaʻāwela]], [[Makulu]], [[Heleʻekela]], a me [[Nepekune]]; a me kekahi mau [[hōkū hele iki]]: [[ʻIlioki]], [[ʻElika]], [[Haumea (hōkū hele iki)|Haumea]], [[Makemake (hōkū hele iki)|Makemake]], [[Konakona]], [[Kuaʻuala]], [[ʻŌkuka]] a me [[Keleka]].
{{Nā hōkū hele o ke kahua o nā hōkū}}
[[Māhele:Nā hōkū hele o ke kahua o nā hōkū]]
3gkmp0osi0r4i45jft4zb4ufpltu5m0
Bosenia me Hesegowina
0
2654
102939
102877
2026-05-06T22:14:36Z
Mcgrathroy1111
21464
Hoʻoponopono a hoʻokomo i nā mea he nui.
102939
wikitext
text/x-wiki
[[Waihona:Europe location BHG.png|thumbnail|ʻākau|250px|ʻO Bosenia me Hesegowina.]]
‘O kēia o Bosenia me Hesegowina. Aia o Bosenia me Hesegowina ma ʻEulopa. ʻO kona mau hoa palena o Montenegro, Seripia me Croatia. He aupuni kaulana o Bosenia me Hesegowina i ka nui a nani wailele. Pili ke kala ‘uli’uli iā Eulopa, pili ka melemele i Kānehoalani, a pili ke keʻokeʻo i ka wā maluhia.
== Hiʻohiʻona ʻĀina ==
ʻO ka ʻili o Bosenia me Hesegowina he 19,772 ka lōʻihi. Nui na ʻāina ma Bosnia me na kahawai a . Ma ka ʻaoʻao Hesegowina ʻo kēia ka ʻaoʻao maloʻo, ʻāina pohaku. Ma ka ‘aoʻao Bosnia aia ka nui nahele, a me ke kahawai, a me wailele. Pale o 50% o na nahele me ka wai pale iā Bosnia. Ka ʻaoʻao Hikina me Central nui ka pale ana ka mauna o Dinaric Alps i ka ʻāina.
== Aniau ==
Ma ka ʻaoʻao Hesegowina he ʻāina pohaku/mauna, ma ka ʻaoʻoa Bosenia wela loa ma ke kauwela a ma ka hoʻoilo ʻanuʻanu loa.ʻ O ka aniau wela he 80-87℉.
== Mōʻaukala ==
Ma hope iho, ua komo ia i ka Austro-Hungarian Empire. Ma hope o ke Kaua Honua II, ua lilo ʻo Bosnia i ʻāpana o Yugoslavia. Ma 1992, ua kūʻokoʻa ʻo Bosnia, akā ua hahana ka Kaua Bosnia (1992–1995), he kaua koʻikoʻi ma ka moʻolelo o Eulopa hou.I kēia manawa, he mokuʻāina kūʻokoʻa ʻo Bosnia-Herzegovina me kahi aupuni hui pū ʻia.
Ua hoʻopili ʻia ka aupuni o Bosenia a me ka aupuni Hesegowina ma ka makahiki 1448. Aʻole i loaʻa o kēia lāhui i ke kūʻokoʻa. Ua hui pū kēia mau aupuni mā muli o ka na kumu moʻomeheu, me na moʻolelo kahiko. Ua lilo ia i ʻāpana o ka Emepaea Ottoman mai ka kenekulia 15 a hiki i ka 19.
== Aupuni a me politika ==
ʻO ka Federation of Bosenia and Herzegovina he aupuni decentralized, i māhele ʻia i 10 mau kanto, a laila māhele hou ʻia i nā muniʻipalite he nui. ʻO ka Republika Srpska he aupuni centralized, a māhele ʻia nō hoʻi i nā muniʻipalite he nui. Ma nā ʻāpana ʻelua, koho pololei nā kamaʻāina i nā mēia a me nā lunamakaʻāinana no nā ʻaha muniʻipalite a me nā ʻaha kanto. Ua hoʻokumu ʻia ʻo Brčko ma 1997 ma ke ʻano he ʻāpana kūʻokoʻa i ke kūkulu hikina.
== Moʻohelu kanaka ==
Aia o ma ke kulana 133 o Boseneia and Herzegovina. He 3.16M kanaka ma Bosenia me Hesegowina. He 52% kanaka noho kiwikā ma Bosnia and Herzegovina. ‘O ka makahiki kūwaena o 46.7 mā Bosnia and Herzegovina. He ʻāina liʻiliʻi o Bosenia me Hesegowina.
== Moʻomeheu ==
ʻO Bosna a me Hercegovina he home no nā lāhui he nui, me Bosniak, Serb, a me Croat ka nui loa. Ua paʻakikī ka helu kanaka ma hope o ke kaua (1992–95) no ka hoʻihoʻi ʻana i ka poʻe i kipaku ʻia a me nā pilikia politika, akā manaʻo ʻia he ʻoi aku ma mua o ʻelua-hapahā ka Bosniak, kokoke i ka hapakolu ka Serb, a emi iho ma mua o ka hapalima ka Croat.
Ua like nā lāhui ʻekolu i ko lākou kumu hikina Slav, akā ʻo ka haipule ka mea i hoʻokaʻawale nui iā lākou. Ua hoʻokuʻu ka Aupuni Ottoman i nā kaiāulu haipule kūʻokoʻa e noho pū, a ma laila i ulu ai ka manaʻo he Serb ka poʻe Orthodox a he Croat ka poʻe Katorika. Ma hope iho, ua ulu ka nationalism ma waena o nā Bosniak (i kapa ʻia ma mua he “Muslim” ma ke ʻano he lāhui).
Ua hoʻonui ʻia ka wai wai o ka haipule ma hope o ka hāʻule ʻana o ka paimana aupuni a me ka haki ʻana o Yugoslavia, a me ka hana ʻino o ke kaua. Eia naʻe, haʻahaʻa nō ka hele ʻana o ka lehulehu i nā hale pule a me nā hale pule ʻē aʻe i kēia au.{{ʻEulopa}}
{{ʻōmuku}}
[[Māhele:ʻEulopa]]
4seg2frq6cciqh6ik728e06yoabh7kg
Wakikana
0
2687
102942
102539
2026-05-06T23:12:23Z
Mcgrathroy1111
21464
Hoʻoponopono a hoʻokomo i nā mea he nui.
102942
wikitext
text/x-wiki
[[Waihona:LocationVaticanCity.png|thumb|right|250px|ʻO Repupalika ʻo Wakikana]]
[[Waihona:Flag of the Vatican City - 2001 version.svg|thumb|right|200px|]]
''ʻ''O Wakikana kekahi ʻāina liʻiliʻi loa ma Lome, ʻĪkalia. ʻO kēia kahi wahi me ka liʻiliʻi loa o nā kānaka. ʻO kēia ke aupuni hoʻokahi me ka hae huinahā. No na kala ʻelua ma kēia hae he mau kala no na kī ʻelua ka mea gula ame ʻahinahina.
== Hiʻohiʻona ʻāina ==
Aia ʻo Wakikana ma ka ʻāinapuniʻole ʻo Europe. He 0.17 mile kuea o Wakikana. He kemepale ka aniau o Holy See. ʻO Rome, Italy nā aupuni ma kahi ʻo Wakikana. He mau pānoa a aia i loko ʻo Borgo.
== Aniau ==
He kemepale ka aniau o Holy See he 46˚C ka anuanu ma Holy See.
== Moʻohelu Kanaka ==
He 496 kānaka e noho ana ma Holy See no kekahi mau makahi.Aia ʻo Holy See ma ke kulana 195 ke kulana hope loa.O ka pelamika hoʻēmi kona ano a he ho’ike a’ole nui nå keiki ma ‘ia wahi.He 100% kiwika ma Holy See.O ka 59 ka kūwaena. A ma loko o 96 makahi a’ole i hanau ia kekahi pepe ma Holy See.
== Moʻomeheu ==
Kākoʻo ka poʻe a pau ma ke kūlanakauhale ʻo Vatican i ka Katolika Roma a he hoʻokahi haneli pakeneka Katolika. ʻAʻole ia he mea kupanaha e like me ka pope ʻo ke aliʻi o Vatican City, ʻo ia hoʻi ke alakaʻi o ka hoʻomana Katolika Roma. ʻO ka nui o nā ʻahaʻaina i mālama ʻia ma Vatican City e like me nā hoʻolauleʻa o ka hale pule Katolika.{{ʻEulopa}}
{{ʻōmuku}}
[[Māhele:ʻEulopa]]
don6e9a39oh9jr2p3m55o3eljh5h5tx
Pāpua Nūkini
0
10865
102940
102494
2026-05-06T22:44:50Z
Mcgrathroy1111
21464
Hoʻoponopono a hoʻokomo i nā mea he nui.
102940
wikitext
text/x-wiki
[[Waihona:Flag of Papua New Guinea.svg|250px|right|thumb|ʻO ka hae o Pāpua Nūkini.]]
He aupuni ʻo Pāpua Nūkini ma ka ʻāinapuniʻole ʻo Oceania.ʻO kona mau hoa palena ʻo Indonesia, Nuhōlani, a me Kolomona. ʻO Pāpua Nūkini ke aupuni i loaʻa nā manu uʻi loa, a ʻo ka bird-of-paradise ka manu kaulana. Ma ka hae ʻo Pāpua Nūkini hoʻohana ʻia ka southern gross a me ka Raggiana bird-of-paradise. Ua kau ia kēlā manu no ka mea he mea lāhui no ke aupuni. A ua hoʻohana ʻia kēlā mau hoku no ka māka ana aia ʻo Pāpua Nūkini ma lalo ʻo ka Poepoe Hapa Hema.
== Hiʻohiʻona ʻĀina ==
He 462,840 kilomika kuea, 178,700 i 178,704 mile kuea no ka ʻili ʻo Pāpua Nūkini. Ma Pāpua Nūkini loaʻa nā kuahiwi he nui, me ʻelua mau kahawai nunui. He 75% o nā maʻukele ke pale nei ka ʻāina me 4.8% o nā ʻāina pohopoho ke pale nei ka ʻāina ʻo Pāpua Nūkini. Loaʻa pū nā lua pele he nui me 14 -15 e ʻā nei.
== Aniau ==
ʻO ka hapanui o ka manawa wela loa ma Pāpua Nūkini. Hele ia i 77˚f a i 90˚f ma na lā, a ma na pō hele ia i 50˚f. He aniau kopikala ʻo Pāpua Nūkini, nui ka wela a aʻole nui ke anuanu. ʻO Morobe kahi wela loa ma Pāpua Nūkini hele ia i 85˚f a i luna. A ʻo Central Highland kahi anuanu no Pāpua Nūkini hele ia i 72 °F, a ma na pō hele ia ma waena o 50˚f me 59˚f.
== Mōʻaukala ==
ʻO nā kānaka mua ma Pāpua Nūkini ʻo ia nā kanaka Pāpuan, Melanesian, me nā kanaka Negrito. Ma ka hapa o ka Hikina ua ʻimi loa nā kanaka Kepania me nā kānaka Pukikī ma ka 16 kenekulia. Ma ka makahiki 1885 ua lawe nā kanaka Hōlani i kekahi hapa ʻo ke komohana o West Papua Irian Jaya, me Indonesia. A laila ma ka makahiki 1885 ua kaʻana ʻo Kelemānia i ka ʻĀkau a ua loaʻa nā Pelekane i ka Hikina. Ma hope ua hele ʻo Pelekane ia Nūhōlani e halihali i nā pono ma ka makahiki 1906. Ua lanakila ʻo Nūhōlani i ka ʻaoʻao ʻĀkau Nūkini mai Kelemānia ma hope o ke kaua honua ʻekahi. A ua kūpale pono lākou iā Iāpana ma ke kaua honua ʻelua. Ma hope o ke kaua ana ua hui pū ka ʻĀkau a me ka Hema a ua kapa ʻia iā Pāpua Nūkini.<ref>[https://www.factmonster.com/countries/papua-new-guinea/history Papua New Guinea History]</ref>
== Aupuni a me Politika ==
ʻO James Marape kekahi kuhina nui no Pāpua Nūkini, a ʻo Sir Bob Dadae kekahi kiaʻāina, ʻo King Charles III kekahi poʻo. Ma ka makahiki o Mei 30, 2019 ka wā i hoʻomaka ʻo James Marape e lilo i kekahi kuhina nui. Ma Pepeluali 28, 2017 ua hoʻomaka ʻo Sir Bob Dadae i ka lilo ʻana i kekahi kiaʻāina no Pāpua Nūkini. A ma Kepakemapa 8, 2022 ua lilo ʻo King Charles III i kekahi poʻo.
== Moʻohelu Kanaka ==
He 10.58 miliona mau kānaka e noho mai nei ma ka ʻāina ʻo Pāpua Nūkini. Aia ʻo Pāpua Nūkini ma ke kūlana 91 no ka nui o nā kānaka. He ʻano Pelamika hoʻonui, a ke nui aʻe nei nā keiki e puka mai ana no ka lilo i mau mākua.
== Moʻomeheu ==
ʻO kekahi ʻike pili hoihoi e pili ana ia Pāpua Nūkini ʻo ia hoʻi loaʻa iā lākou he 839–851 mau ʻōlelo e ola nei. He 1-2% o nā kānaka i hiki ke ʻōlelo Pelekānia. A he 100,000-120,000 mau kanaka i hiki ke ʻōlelo Hiri Motu. Me 4-6 miliona kānaka i hiki ke ʻōlelo Tok Pisin.
Ma Pāpua Nūkini loaʻa kekahi mea i kapa ʻia ka Sing-sing, he mea kūmakahiki no kō lākou nāki. Hōʻike ia ka moʻoʻomeheu, a hula lākou me ke mele a he mea kahiko. A pena pū kō lākou kino, a hōʻike ʻia ka ʻōlelo. Pili ka Sing-Sing i ka hoʻohanohano ʻana i nā kūpuna a me ka ikaika.{{ʻŌmuku}}
[[Māhele:Moana Pākīpika]]
dpcgwxs5gpvdqqq0shyt1d0x0ltxnvt
Mickey Mouse
0
12226
102943
102935
2026-05-07T01:24:50Z
Donaldduck081000
21375
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1352594403|Mickey Mouse]]"
102943
wikitext
text/x-wiki
1928 Ua hana ʻia ʻo Mickey ma ke ʻano he pani no kahi ʻano mua i hana ʻia e Disney, ʻo Oswald the Lucky Rabbit . Ua kapa mua ʻia ke ʻano ʻo "Mortimer Mouse", a hiki i ka manawa i manaʻo ai ka wahine a Disney, ʻo Lillian, iā "Mickey". Ua ʻike mua ʻia ʻo Mickey ma nā kiʻi pōkole ʻelua o ka makahiki 1928 ''ʻo Plane Crazy'' a me ''The Gallopin' Gaucho'' (ʻaʻole i koho ʻia no ka hoʻolaha ʻana) ma mua o kona hoʻomaka mua ʻana ma ''Steamboat Willie'' (1928). Ua ʻike ʻia ke ʻano ma mua o 130 mau kiʻiʻoniʻoni, ʻo ka hapa nui he mau kiʻi pōkole a me nā hiʻohiʻona e like me ''Fantasia'' (1940). Mai ka makahiki 1930, ua hōʻike nui ʻia ʻo Mickey ma nā kiʻi komik (me ka kiʻi komik <nowiki><i id="mwMg">Mickey Mouse</i></nowiki>, i holo no 45 mau makahiki) a me nā puke komik (e like me ''Mickey Mouse'' ). Ua hōʻike pū ʻia ke ʻano ma nā moʻo kīwī e like me ''The Mickey Mouse Club'' (1955–1996).
I ka makahiki 1978, ua lilo ʻo Mickey i kiʻi kiʻiʻoniʻoni mua i loaʻa kahi hōkū ma ka Hollywood Walk of Fame . 1928
[[Māhele:Kūlana nīsuanāsaki]]
ar48k64bkts6bmy5uz0lxg0dr4l4m6o