Wikipedya
htwiki
https://ht.wikipedia.org/wiki/Paj_Prensipal
MediaWiki 1.47.0-wmf.9
first-letter
Medya
Espesyal
Diskite
Itilizatè
Diskisyon Itilizatè
Wikipedya
Diskisyon Wikipedya
Fichye
Diskisyon Fichye
MedyaWiki
Diskisyon MedyaWiki
Modèl
Diskisyon Modèl
Èd
Diskisyon Èd
Kategori
Diskisyon Kategori
TimedText
TimedText talk
Module
Discussion module
Event
Event talk
Ayiti
0
13
882392
882078
2026-07-04T13:13:15Z
InternetArchiveBot
25431
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
882392
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Peyi
|non_lokal=Repiblik Ayiti<br />(République d'Haïti)
|non_kreyòl=Ayiti
|deviz_nasyonal=Liberté, égalité, fraternité
|deviz_nasyonal_kreyòl=Libètè, Ègalitè, Fratènitè.
|im_nasyonal=[[Ladesalinyèn]]
|lang=[[Kreyòl ayisyen|krèyòl]], [[Lang franse|fransè]]
|jantile=ayisyen
|drapo_imaj=Flag of Haiti.svg
|anblèm_imaj=Coat of arms of Haiti.svg
|fizo_orè=-5
|endepandans_dat=1804
|endepandans_tip=[[Lwa Endèpandans nan Rèpiblik Dayiti]]
|endepandans_de=[[Frans]]
|kapital=[[Pòtoprens (komin)|Pòtoprens]]
|pi_gwo_vil=[[Pòtoprens (komin)|Pòtoprens]]
|Kòb/lajan_non=Goud
|Kòb/lajan_kòd=HTG
|Lajan_divizyon=100 santim/kòb
|PIB_dat=2002
|PIB_total=10 600 000
|PIB_total_ran=
|PIB_pa_abitan=1 400
|PIB_pa_abitan_ran=
|gouvènman_dat=
|gouvènman_tip=rèpiblik
|chèf_tit=[[lis prezidan {{PAGENAME}}|Prezidan]]
|chèf_non=[[Jovenel Moïse]] (mouri)
|sipèfisi_dat=2005
|sipèfisi_ran=143
|sipèfisi_total=27 750
|dlo_pousantaj=0,70
|frontyè_tè=360
|frontyè_kòt=1 771
|pli_wo_kote=2 680
|pli_wo=[[Lasèl (mòn)|masif Lasèl]]
|pli_ba_kote=0
|pli_ba=
|popilasyon_dat=2004
|popilasyon_ran=92
|popilasyon_tip=estimasyon
|popilasyon_total=8 157 658
|popilasyon_dansite=293,99
|popilasyon_lavi_dat=
|popilasyon_lavi=
|popilasyon_ne_dat=
|popilasyon_ne=
|popilasyon_mòtalite_dat=
|popilasyon_mòtalite=
|popilasyon_mòtalite_timoun_dat=
|popilasyon_mòtalite_timoun=
|popilasyon_alfabèt_dat=
|popilasyon_alfabèt=
|popilasyon_an_vil=
|popilasyon_an_vil_dat=
|liberasyon_dat=1804
|liberasyon_tip=Ofisyèl
|liberasyon_anba men=fransè
|kòd=
|ISO_kòd=332 - HT - HT
|endikatif_entènet=ht
|endikatif_telefòn=509
|endikatif_radyo=
|EDI_dat=2004
|EDI=0.467
|EDI_ran=153
|EPI_dat=
|EPI=
|EPI_ran=
|kat_anplasman=LocationHaiti.svg
|kat_politik=Haiti map.png
|kat_jewografi=
|kat_satelit=
|divizyon_tip=[[Lis depatman Ayiti|depatman]]
|divizyon_non=[[Latibonit (depatman)|Latibonit]], [[Sant]], [[Grandans]], [[Nò]], [[Nòdès]], [[Nòdwès]], [[Lwès]], [[Sid]], [[Sidès]], [[Nip]]
|vwazen=[[Jamayik]], [[Kiba]], [[Dominikani]]
|òganizasyon=[[ONI]], [[OEA]], [[CARICOM]]
|nòt=}}
'''Ayiti''', rele tou '''Repiblik Ayiti'''<ref>[http://ufdc.ufl.edu/AA00000626/00001/5j Konstitisyon Repiblik Ayiti 1987]</ref> (an [[Lang franse|fransè]] ''République d'Haïti''), se youn nan peyi nan [[Gran Zantiy]] ki okipe tyè lwès sou zile Ayiti oswa [[Kiskeya]] nan lang premye abitan yo. Kapital Ayiti se [[Pòtoprens (komin)|Pòtoprens]] (an fransè : ''Port-au-Prince'').
Se gras ak leve kanpe esklav [[Sendomeng]] yo Repiblik Dayiti rive kale nan lane 1804. Se premye peyi nwa ki rache libète li poukont li anba men lame fransèz. Popilasyon premye leta ki sòti anba chenn lesklavaj epòk kolonyalis ak rasis la gen plis nwa pase blan. Se Ayisyen nwa lwès yo ki te ede Ayisyen milat lè yo kwape moun otorite panyòl yo pou yo jwi endepandans kont [[Espay]]. Pandan 5 lane tou de pati yo te fè youn, yo te gen menm prezidan [[Jean-Pierre Boyer]]. Men menm Jan sou konplisite politik jeneral Ferrand ak yon ti ponyen fransè te fè Espay okipe pati Lès la. Se konsa Lafrans redivize li ankò ak zafè dèt pou lendepandans lan ki merite jistis ak reparasyon.
[[Ayiti]] se yon repiblik ki kòmanse fè eksperyans ak demokrasi depi lane 1987. Peyi Dayiti konnen yon diktati sòti nan lane 1957 jiska 1986 sou rèy [[François Duvalier]] ak [[Jean-Claude Duvalier]]<ref>{{fr}} {{Cite web|url=https://www.universalis.fr/encyclopedie/francois-duvalier/|title=François Duvalier|author=Universalis Encyclopædia|access-date=6 septanm 2018}}</ref>. Aprè mouvman sosyal ki rive pran nan tout peyi a, [[Jean-Claude Duvalier]] te pran egzil nan dat ki te 7 fevriye 1986 la. Aprè depa Prezidan Jean-Claude Duvalier, Repiblik Dayiti rive genyen yon lòt konstitisyon nan dat 29 mas 1987.<ref>{{fr}} {{Cite news|url=http://www.lenational.org/constitution-29-mars-1987-realite-politique-haitienne/|title=La Constitution du 29 mars 1987 dans la réalité politique haïtienne|date=2018-04-03|newspaper=Quotidien Le National|access-date=6 septanm 2018|archive-date=2018-09-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20180907164642/http://www.lenational.org/constitution-29-mars-1987-realite-politique-haitienne/|dead-url=yes}}</ref> Depi kèk tan Ayiti se peyi ki ap eseye òganize tèt li ak rekonstwi li sitou aprè gwo tranblemanntè 12 janvye 2010 la kite ravaje li kote plis pase 300 000<ref>{{fr}} {{Cite web|url=https://www.la-croix.com/Actualite/Monde/Haiti-bilan-du-seisme-_NG_-2010-03-30-549215|title=Haïti : bilan du séisme|last=La-Croix.com|date=30 mas 2010|access-date=6 septanm 2018}}</ref> moun mouri. [[Tranblemanntè 12 janvye 2010 nan peyi Ayiti|Goudougoudou]] sa a te kraze yon pati nan peyi a.
Ayiti se yon zile ki gen yon listwa patikilye epi li genyen anpil bèl sit touristik ak anpil bèl plaj parapò ak kèk lòt peyi nan rejyon [[Karayib]] la. Ayiti te pami peyi ki gen destinasyon touristik nan Karayib la nan lane 1950, 1960, epi 1970.<ref>{{fr}} {{Cite journal|author1=Bruno Sarrasin|author2=Luc Renaud|date=22 jiyè 2014|title=Quel tourisme pour Haïti : de la résilience à l’émergence d’une nouvelle destination ?|url=https://journals.openedition.org/etudescaribeennes/6777|journal=Études caribéennes|issue=27-28|doi=10.4000/etudescaribeennes.6777|issn=1779-0980}}</ref>
== Istwa ==
{{AP|Istwa Ayiti}}
[[Arawak]] yo se te premye abitan natirèl zile [[Sendomeng]]. [[Ispayola|Ahatti Qisqeyànoh boiho]] konsa Tayino yo te rele li anvan [[kolon]] yo. Kolon [[panyòl]] yo te debake pou pran posesyon zile a yo te batize, oswa rele li, [[Ispanyola]] (ki vle di {{gimè|ti Espay}}). Sa fè kenz (15) syèk, Ayiti te gen anviwon twa san mil moun.
Lè Panyòl yo te rive Ayiti, yo te fè Arawak yo travay pou yo sou plantasyon. Plant ki te pi enpòtan sou plantasyon sa yo se te [[kann]]. Byen vit, Panyòl yo nan fòse yo travay tout Awarak mawon anpil nan yo al Amerik sou zòn nò an 1500 Ciboney yo kite nan sid Ayiti yon branch fanmi arawak yo te disparèt net Karayib yo te kenbe tèt ak Panyòl yo yo te arete kèk tankou [[Kawonabo]], rèn [[Anakawona]]. Lè sa yo te ranplase Arawak yo avèk [[moun nwa]] ki te sòti [[Afrik]] kolon yo vini mete yo travay nan plantasyon kann yo tankou esklav.
Nan lane [[1697]], [[trete Ryswik|trete wyswik]] la te divize Ispanyola ant [[Frans]] ak [[Espay]] aprè sou yon lòt trete Espay vann Lafrans tout zile a ki pote non [[trete de Bal]]. Franse yo vin rele zile a [[Sen Domeng]].
Nan lane 1791, esklav yo avèk [[Toussaint Louverture]] kòm chèf yo, revòlte kont blan [[franse]] pou yo te ka gen menm dwa kon tout moun. Se sa revolisyon 1789 la te di. Men blan yo pat dakò, yo trayi Toussaint, yo arete Toussaint, yo mete li nan bato, yo voye Toussaint an Frans pou yo te anprizone li nan fò de jou nan lane 1802. Toussaint Louverture ki te konnen kisa [[Janjak Desalin]] (Jean Jacques Dessalines) peze, te pwononse pawòl sa avan li te monte bato pou ale nan prizon : "Nou rache pyebwa libète a, men li ap pouse ankò paske rasin yo anpil e yo djanm y ap repouse li pi rèd" li di sa paske li te kite yon potorik gason dèyè, nèg sa rele Janjak Desalin, yon towo ki pap janm abandone, ki pap janm bese bra devan pyès kolon. Toussaint mouri 7 avril 1803 nan prizon nan [[Frans]].
Men, [[1e janvye]] [[1804]] esklav [[Sen Domeng]] yo te finalman sou zòd Jeneral an chèf lame endijèn nan Janjak Desalin ansanm ak tout lòt manm lame endijèn nan, deklare e prezante bay linivè tout antye endepandans Ayiti. Pou rèv sa te rive konkretize, se te viktwa an viktwa lame endijèn nan t ap mache fè sou kolon franse yo, lame endijèn nan kòmanse ap viktorye depi nan pil ak pakèt batay li te ap fè kont kolon franse depi avan kreyasyon drapo nou 18 me 1803 nan komin Akayè, pase pa Crète à Pierrot, batay baryè boutèy, batay Ravin a koulèv, Vètyè, rive jouk dènye batay nan Mòl Sen Nikola jou ki te 5 desanm 1803, pèp ayisyen te bat twoup [[franse]] yo e fè ti rès kolon franse ki te rete yo kouri kite zile AYITI ya. Yo reprann ansyen non pèp ki tap viv anvan sou zile an "Ayiti Janjak Desalin te nome gouvènè pou lavi. Pou Janjak Desalin te prezève endepandans AYITI a, li te fè touye tout blan franse ki t ap konplote kont revolisyon ak endepandans AYITI. Desalin te deklare: tout pèp sou tè ya, li te mèt wouj, jòn, blan, depi li kase chèn lesklavaj, li kouri, li tonbe sou tè AYITI, li lib. Desalin te achte tèt plis pase san mil (100.000) nèg ki te esklav k ap travay nan sid peyi Etazini, li te peye pou yo lib. Desalin te prepare bato ak solda pou te ale libere nèg nan peyi [[Gwadloup]], [[Matinik]], [[Jamayik]], elatriye.
Nan tan [[Arawak]] yo, zile a te rele Kiskeya kite siyifye nan lang pa yo {{gimè|tè montay}}.
=== Eta Ayiti, Wayòm Ayiti ak Repiblik la (1806-1820) ===
Sen Domeng te divize ant Wayòm nan Ayiti nan nò a, ki dirije pa Anri Kristòf, ki te deklare tèt li Anri 1, ak yon repiblik nan sid la, ki dirije pa Alexandre Pétion. Anri Kristòf te etabli yon sistèm koray semi-feyodal, avèk yon edikasyon rijid ak kòd ekonomik.
Prezidan Pétion te bay militè ak finansye asistans pou revolisyonè lidè Simón Bolívar, ki te kritik pou pèmèt li libere Vizwayote de Nouvel-Grenad. Li te enstrimantal nan peyi aiding nan Amerik di Sid reyalize endepandans nan peyi Espay.
=== Inifikasyon ayisyen (1821-1844) ===
[[Fichye:President Jean-Pierre Boyer of Haiti (Hispaniola Unification Regime) Portrait.jpg|thumb|[[Jean-Pierre Boyer]] chèf mulatto nan Ayiti]]
Kòmanse nan 1821, Prezidan [[Jean-Pierre Boyer]], tou yon moun ''de couleur'' ak siksesè Pétion, reyini zile a ak pwolonje kontwòl sou pòsyon nan tout lwès nan zile a.<ref>{{cite web
|author=Sagás, Ernesto
|title=An apparent contradiction? Popular perceptions of Haiti and the foreign policy of the Dominican Republic
|publisher=Sixth Annual Conference of the Haitian Studies Association
|date=14 oktòb 1994
|url=http://haitiforever.com/windowsonhaiti/esagas2.shtml
|access-date=19 out 2007
|archive-date=2007-09-29
|archive-url=https://web.archive.org/web/20070929072156/http://haitiforever.com/windowsonhaiti/esagas2.shtml
|dead-url=yes
}}</ref> Anplis de sa, aprè Santo Domingo te mande konkou Boyer pou te chase anvayisè espanyòl yo nan Santo Domingo nan jou ki te 30 novanm 1821, Boyer te voye fòs pou pran kontwòl pati ès-la e kwape anvayisè panyòl yo. Boyer te dirije tout zile a avèk règ fè, k ap fini esklavaj nan Santo Domingo.<ref>{{cite web
|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/168728/Dominican-Republic/129491/History
|title=Dominican Republic – History
|website=Britannica.com
|access-date=24 jiyè 2013}}</ref> Aprè Santo Domingo reyalize youn [[ Trete federal Repiblik ayiti a 20 fevriye 1929 pou desantralizasyon sou zile ayiti a |trete federal]] sou okipasyon ameriken an dat ki te 20 fevriye 1929 la kreye dé eta ann Ayiti, avèk evolisyon tan AK konjonkti politik ayisyen an pati eès-la rive tabli youn idantite nasyonal separe.
Difikilte pou fè reviv ekonomi agrikòl la pou pwodui rekòt komodite yo, Boyer te pase Kòd Riral la, ki te refize travayè peyizan yo pou yo kite peyi a, antre nan tout ti bouk yo, oswa kòmanse fèm oswa boutik pwòp yo. Apre Revolisyon an, anpil peyizan te vle fè pwòp fèm yo olye ke travay sou plantasyon.<ref>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/76479/Jean-Pierre-Boyer?anchor=ref126082
|title=Jean-Pierre Boyer (President of Haiti)
|website=Britannica.com
|access-date=24 jiyè 2013}}</ref>{{,}}<ref>{{cite web
|url=http://www.webster.edu/%7Ecorbetre/haiti/history/earlyhaiti/boyer.htm
|title=1820 – 1843: The rule of Jean-Pierre Boyer
|author=Corbett, Bob
|publisher=Webster University
|date=jiyè 1995 |access-date=24 jiyè 2013 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131221124022/http://www2.webster.edu/~corbetre/haiti/history/earlyhaiti/boyer.htm |archivedate=21 desanm 2013 |df=dmy-all }}</ref>
Sosyete Kolonizasyon Amerikèn (ACS) ankouraje free negro (nwa lib) nan Etazini pou emigre an Ayiti. Kòmanse nan mwa septanm 1824, plis pase 6 000 Afriken Ameriken te imigre an Ayiti, ak transpò peye pa ACS la.<ref>{{cite web|url=http://www.webster.edu/~corbetre/haiti-archive/msg00868.html |title=Haiti And Its Diaspora: New Historical, Cultural And Economic Frontiers, reprint from ''US Gazette'' Philadelphia, 1824 |author=Firire, Girard Alphonse |website=Webster.edu |date=27 out 1999|accessdate=24 jiyè 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130910113052/http://www2.webster.edu/~corbetre/haiti-archive/msg00868.html |archivedate=10 septanm 2013 |df= }}</ref> Anpil te jwenn kondisyon yo twò difisil e li te retounen Ozetazini.
An jiyè 1825, wa Charles X nan Lafrans, pandan yon peryòd de restorasyon nan monachi a, voye yon flòt rekipere zile a. Anba presyon, Prezidan Boyer te dakò ak yon trete pa ki Lafrans fòmèlman rekonèt endepandans peyi a nan echanj pou yon peman 150 milyon fran. Pa yon lòd nan 17 avril 1825, wa peyi Lafrans te renonse dwa li souverènte sou Santo Domingo, ak rekonèt endepandans Ayiti.<ref name="FrenchEmbassy">{{cite web
|title=La première ambassade française en Haïti
|url=https://ht.ambafrance.org/La-premiere-ambassade-francaise-en-Haiti
|website=Ambassade de France à Port-au-Prince
|publisher=Gouvernement de France
|access-date=27 oktòb 2017|language=French}}</ref>{{,}}<ref>M. Degros, Création des postes diplomatiques et consulaires, Revue d’histoire diplomatique, 1986; nan franse</ref>{{,}}<ref>J-F. Brière, Haïti et la France, 1804–1848 : le rêve brisé, Paris, Karthala 2008; nan franse</ref>
Menm si kantite lajan nan reparasyon yo te redwi a 90 milyon dola nan 1838, Ayiti pa t kapab fini peye dèt li jiskaske 1947. Prezidan ayisyen an ta gen ti chwa kòm peyi a, enkonsyaman l, yo ta bloke pa bato franse si echanj la pa t 'ale wout la franse.
Aprè li te pèdi sipò elit Ayiti a, Boyer te ranvèse an 1843. Yon siksesyon long nan koudeta te swiv depa li nan ekzil.<ref>{{Cite web
|url=http://canadahaitiaction.ca/sites/default/files/Haiti,%20France%20and%20the%20Independence%20Debt%20of%201825_0.pdf
|title=Haiti, France and the Independence Debt of 1825
|last=Phillips |first=Anthony |date=2008
|website=Canada Haiti Action Network
|publisher=Réseau de solidarité Canada-Haiti
|archive-url=https://archive.is/20170225172654/http://canadahaitiaction.ca/sites/default/files/Haiti,%20France%20and%20the%20Independence%20Debt%20of%201825_0.pdf |archive-date=25 fevriye 2017 |dead-url=no |access-date=25 fevriye 2017 |df= }}</ref>
Peman pou aplike pou Lafrans redwi ekonomi Ayiti a pou ane. Lwès nasyon pa t 'bay rekonesans diplomatik Ayiti. Tou de nan pwoblèm sa yo kenbe ekonomi ayisyen an ak sosyete izole. Ekonomi an fayit ak ame opoze gwoup yo.<ref name = "UOH">{{cite book|title=The uses of Haiti |author1=Farmer, Paul |author2=Kozol, Jonathan |page=74 |edition=3 |publisher=Common Courage Press |year=2006 |isbn=1-56751-344-1}}</ref>
=== Pèt pòsyon panyòl la nan zile a ===
Charles Rivière-Hérard ranplase Boyer kòm prezidan Ayiti. Fòs nasyonalis ki te dirije pa Juan Pablo Duarte mete men sou kontwòl Santo Domingo sou 27 fevriye 1844. Fòs ayisyen ki pa pwofesyonèl ak endisipline sou bò solèy leve a, prepare pou yon soulèvman enpòtan, kapitile rebèl yo. Nan mwa mas, Rivière-Hérard te eseye re-posede otorite li, men Dominiken yo te bay opozisyon solid ak enflije pèt lou sou Ayisyen yo.<ref name="Bethell" /> Yon ti tan apre Rivière-Hérard janbe lòt bò fwontyè a, toumant domestik yo te eksploze ankò. Rivière-Hérard te retire nan biwo pa yerachi milat la ak ranplase ak laj nwa Philippe Guerrier jeneral la, ki te sipoze prezidans la sou 3 me 1844.
Philippe Guerrier te mouri nan mwa avril 1845, e li te reyisi pa Jeneral Jean-Louis Pierrot. Pifò peze Pierrot a kòm prezidan nan nouvo se te tcheke envazyon yo nan Dominiken yo, ki te anmède twoup yo ayisyen nan fontyè yo. Kanaval Dominiken yo te fè tou depredasyon sou kòt peyi Ayiti yo. Prezidan Pierrot te deside louvri yon kanpay kont Dominiken yo, ki moun li konsidere kòm senpleman kòm ensije. Ofansif ayisyen an nan 1845 te sispann sou fwontyè a.
Sou 1e janvye 1846 Pierrot te anonse yon kanpay fre pou mete men sou Dominiken yo, men ofisye l yo ak mesye yo te akeyi konklizyon sa yo ak mepri. Se konsa, yon mwa pita - fevriye 1846 - lè Pierrot te bay lòd twoup li yo nan mas kont Repiblik Dominikèn lan, lame ayisyen an te ankouraje, ak sòlda li yo pwoklame ranvèse li kòm prezidan repiblik la. Lagè kont Dominiken yo te vin trè popilè an Ayiti. Li te pi lwen pase pouvwa a nan nouvo prezidan an, Jeneral Jean-Baptiste Riché, nan etap yon lòt envazyon.
=== Dezyèm Anpi (1849-1859) ===
Sou 27 fevriye 1846, Prezidan Riché te mouri apre sèlman kèk jou nan pouvwa epi yo te ranplase pa yon ofisye fènwa, Jeneral Faustin Soulouque. Pandan de premye ane administrasyon Soulouque yo, konplo ak opozisyon li te rankontre nan kenbe pouvwa yo te konsa anpil ke Dominiken yo te bay yon espas pou l respire nan ki kontinye re-òganizasyon nan peyi yo. Men, lè 1848 Lafrans finalman rekonèt Repiblik Dominikèn an kòm yon eta gratis ak endepandan epi pwovizwa te siyen yon trete nan lapè, amitye, komès ak Navigasyon, Ayiti imedyatman pwoteste, reklame trete a te yon atak sou pwòp sekirite yo. Soulouque te deside anvayi bò solèy leve anvan Gouvènman franse te kapab ratifye trete a.
Sou 21 mas 1849, sòlda ayisyen atake ganizon Dominiken an nan Las Matas. Defansè yo demoralize ofri prèske pa gen okenn rezistans anvan abandone zam yo. Soulouque bourade sou, kaptire San Juan. Sa a kite sèlman Azua vil la kòm rete nan gwo fò Dominikèn ant lame ayisyen an ak kapital la. Sou 6 avril, Azua te tonbe nan 18 000 Ayisyen ak yon 5 000 moun dominiken Dominiken echwe. Wout Santo Domingo te klè. Men nouvèl la nan mekontantman ki egziste nan Pòtoprens, ki te rive nan Soulouque, te arete pwogrè li plis epi li te fè li retounen avèk lame a nan kapital li.
Remonte pa retrè a toudenkou nan lame ayisyen an, Dominiken yo te rekòmanse depredasyon yo. Flotilla yo te ale domaje Dame-Marie, kote yo te piye e yo te mete dife. Soulouque, kounye a tèt-pwoklame kòm Anperè Faustin mwen, deside kòmanse yon kanpay nouvo kont yo. An 1855, li anvayi teritwa Repiblik Dominikèn lan. Men, akòz preparasyon ensifizan, lame a te byento nan vle nan viktwa ak minisyon. Nan malgre nan kouraj nan sòlda yo, Anperè a te gen yon fwa plis bay moute lide nan restore inite nan gouvènman an nan zile a. Apre kanpay sa a, Grann Bretay ak Lafrans te entèfere epi li te jwenn yon zam sou non Dominiken yo.
Sijè yo te andire pa sòlda yo pandan kanpay 1855 la, pèt ak sakrifis yo te enflije sou peyi a san konpansasyon oswa rezilta pratik te pwovoke gwo mekontantman. Nan 1858, yon revolisyon te kòmanse, ki te dirije pa Jeneral Fabre Geffrard, Duke nan Tabara. Nan Desanm nan ane sa a, Geffrard bat Lame a Imperial ak te sezi kontwòl nan pi fò nan peyi a. Kòm yon rezilta, Anperè a abdike fotèy li a sou 15 janvye 1859. Refize èd nan Legasyon an franse, Faustin te pran an ekzil abò yon bato de gè britanik sou 22 janvye 1859. Jeneral Geffrard nan plas li kòm Prezidan.
=== Bonè 20yèm syèk ===
Nan 1892, gouvènman Alman an te sipòte repwodiksyon mouvman refòm Anténor Firmin, ak nan 1897, Alman yo te sèvi ak diplomasi kamarad pou entimide ak Lè sa a, imilye gouvènman ayisyen an pandan Zafè Luders.
Nan deseni ki sot pase yo nan 20yèm syèk la, Ayiti te gen eksperyans gwo enstabilite politik e li te lou nan dèt nan Lafrans, Almay ak Etazini yo. Pèseptè posib entèvansyon etranje a, Prezidan Woodrow Wilson te voye US Marines an Ayiti nan mwa desanm 1914, jis apre epidemi Premye Gè Mondyal la. Yo te retire $ 500,000 nan Bank Nasyonal la ayisyen pou "kenbe sekirite" (sic) nan New York, kidonk bay Etazini kontwòl bank lan.
Nan yon ekspresyon de Corollary Theodore Roosevelt nan Doktrin Monroe, Etazini te okipe zile a nan mwa jiyè 1915 apre asasina prezidan Ayiti Vilbrun Guillaume Sam. Pro-US la. Prezidan ayisyen te trennen soti nan legasyon an franse ak touye nan lari a pa ensije lokal apre li te bay lòd 167 prizonye politik touye. USS Washington, anba Kapernon Admiral Adrès, te rive nan Port-au-Prince nan yon tantativ pou retabli lòd ak pwoteje enterè US. Sa a te kòmanse yon okipasyon prèske 20 ane pa US fòs. Nan kèk jou, marin yo te pran kontwòl nan kapital la ak bank li yo ak kay koutim, ki kontwole tout finans yo nan nasyon an zile. Marin yo te deklare lwa masyal ak anpil kontwole laprès la. Nan semèn, yon nouvo pro-US. Prezidan ayisyen, Philippe Sudré Dartiguenave, te enstale ak yon nouvo konstitisyon ekri ki te favorab pou enterè yo nan peyi Etazini. Nouvo konstitisyon an te enkli yon kloz ki te pèmèt, pou premye fwa, an komen etranje nan peyi an Ayiti, ki te anmède pa lejislati ayisyen an ak sitwayen ameriken.
Okipasyon an te amelyore kèk nan enfrastrikti Ayiti ak pouvwa santralize nan Pòtoprens. Enfrastrikti amelyorasyon yo te patikilyèman enpresyonan: 1700 km nan wout yo te ka itilize, 189 pon te bati, anpil kanal irigasyon yo te reyabilite, lopital, lekòl, ak bilding piblik yo te konstwi, epi yo te bwè dlo nan lavil prensipal yo. Pòtoprens te vin premye vil Karayib la pou yo gen yon sèvis telefòn ak otomatik konpoze. Edikasyon agrikòl te òganize, avèk yon lekòl santral nan agrikilti ak 69 fèm nan peyi a. Wout yo te konstwi lè l sèvi avèk sistèm kadav la ki te pèmèt fòs okipasyon yo pran moun ki sòti nan kay yo ak nan fèm, nan zam si yo te nesesè, pou yo bati wout, pon, elatriye
Marin Marin yo te enstile ak yon mak espesyal patènalism nan direksyon pou Ayisyen. Mary Renda ekri ke "patènalism se te yon deklarasyon otorite, siperyorite, ak kontwòl ki eksprime nan metafò a nan relasyon yon papa ak pitit li yo." Pandan odyans Sena nan ane 1921, kòmandan Korip Marin te rapòte ke, nan 20 la mwa nan rezistans aktif, 2.250 Ayisyen te mouri. Sepandan, nan yon rapò bay Sekretè Navy a, li rapòte nimewo telefòn lanmò kòm 3,250. Istoryen ayisyèn yo te estime nimewo vre te pi wo. Youn te sigjere, "kantite total viktwa batay ak viktim represyon ak konsekans lagè ta ka rive, nan fen peryòd pasyan an, kat oswa senk fwa ki - yon kote nan katye a nan 15,000 moun."
Chapit sa a nan istwa de nasyon yo 'reflete enpèrsistis politik etranje nan peyi Etazini nan direksyon vwazen li yo nan Amerik Santral ak Karayib la ki se souvan karakterize tankou "diplomati zambat", oswa youn nan anpil "Bannann lagè" ki gwo malè tonbe sou rejyon an nan byen bonè 20yèm syèk. US Marines yo te estasyone nan peyi a jouk 1934, yon peryòd de 19 ane, epi yo te finalman te bay lòd nan zile a pa Franklin D. Roosevelt kòm yon demonstrasyon nan "Bon Vwazinaj Policy" li yo. Sepandan, Etazini te kontwole ekonomi zile a ak anpil enfliyans eleksyon an Ayiti jiska ane 1980 yo. [Sitiyasyon ki nesesè]
Sisal te prezante an Ayiti, e kanal ak koton te vin ekspòtasyon enpòtan. Tradisyonèlis ayisyen, ki baze nan zòn riral yo, yo te trè rezistan nan chanjman ameriken ki te sipòte, pandan y ap elit yo nan vil te vle plis kontwòl. Ansanm yo te ede an sekirite yon fen nan okipasyon an nan 1934. Dèt yo te toujou eksepsyonèl ak US finansye konseye-jeneral reseptè a okipe bidjè a jiskaske 1941.
Rekonesans nan tradisyonalis diferan nan pèp ayisyen an te gen yon enfliyans sou ekriven Etazini, ki gen ladan Eugene O'Neill, James Weldon Johnson, Langston Hughes, Zora Neale Hurston ak Orson Welles.
Aprè US fòs kite nan 1934, Dominikèn diktatè Rafael Trujillo te itilize anti-ayisyen santiman kòm yon zouti nasyonalis. Nan yon evènman ki te vin rekonèt kòm masak nan Pèsi, li te bay lòd lame li a touye Ayisyen k ap viv sou bò dominikèn nan fwontyè a. Kèk bal te itilize. Olye de sa, 20,000-30,000 Ayisyen te bludgeoned ak bayonetted, Lè sa a, te èdi nan lanmè a, kote reken fini sa Trujillo te kòmanse. Kongrèman Hamilton Pwason, ki plase manm House Komite Afè Etranjè a, ki rele masak nan pèsi "atwosite ki pi ekzòbye ki te janm perpetrated sou kontinan Ameriken an." Menm si li te yon sèl trimès ayisyen tèt li, Trujillo kontinye politik kont popilasyon vwazen pou kèk tan.
Sou 27 septanm 1945, Ayiti te vin yon manm fondatè Nasyonzini (siksesè nan Lig Nasyon yo, nan ki Ayiti tou te yon manm fondatè). Nan ane 1950 yo, US ak touris Ewopeyen te kòmanse vizite Ayiti.
Te zòn nan baryè nan Port-au-Prince redevlope yo ki pèmèt pasaje bato kwazyè yo mache soti nan waf yo atraksyon kiltirèl. Pami atraksyon sa yo, yo te Mache Iron Market la, kote yo te vann atizay ayisyen ak akajou. Nan antreprenè yo aswè bay danse, jwèt aza kazino ak montre vodou. Truman Capote ak Noel Coward te vizite Oloffson Hotel la, yon chato Gingerbread gotik 19yèm syèk mete nan yon jaden twopikal, ki te menm dekri nan 1966 woman Graham Greene Comedians.
=== Dinasti Divalye (1957-86) ===
Aprè yon peryòd maladi, nan mwa septanm 1957 Doktè François Duvalier te eli prezidan Ayiti. Li te rekonèt kòm "Papa Doc" ak premye popilarite, Divalye te prezidan an jiskaske l mouri nan lane 1971. Li te avanse enterè nwa nan sektè piblik la, kote sou tan, moun ki te koulè yo te dominan kòm elit edike nan vil la. Li te rete nan pouvwa pa anboche yon òganizasyon li te ye tankou Tontons Macoutes ("Bogeymen"), ki kenbe lòd pa teroris popilasyon an ak opozan politik yo. 40,000 ak 60,000 Ayisyen yo estime yo te mouri pandan tout rèy papa Divalye ak pitit gason an.
Ayiti boom touris Ayiti te siye pa règ Papa Doc Divalye ak gouvènman enstab li. Lè pitit gason l 'Jean-Claude "ti bebe Doc" Duvalier te reyisi l' kòm Prezidan pou lavi, touris tounen nan lane 1970 yo. Vive la diferans ki depi lontan te eslogan nasyonal touris Ayiti ak pwoksimite li nan Etazini te fè Ayiti yon atraksyon cho jiskaske rejim Divalye a te ranvèse an 1986.
=== Istwa aktyèl ===
Papa Doc pitit gason an te dirije peyi a soti nan 1971 jouk ranvèse l 'nan 1986, lè manifestasyon mennen l' nan chache ekzil an Frans. Lame lidè Jeneral Henri Namphy te dirije yon nouvo Konsèy Nasyonal Gouvènan. [pa nan sitasyon yo bay] Eleksyon jeneral nan mwa novanm yo te anile apre plizyè douzèn moun te tire nan kapital la pa sòlda ak Tontons Macoutes. Eleksyon fo swiv. Pwezidan eli a, Leslie Manigat, te ranvèse kèk mwa aprè nan jen 1988 koudeta ayisyen an. Sèptanm 1988 koudeta ayisyen an, ki te swiv maske St Jean Bosco a, te revele a gwo impòtans de Macoutes ansyen Tontons. Jeneral Prosper Avril te dirije yon rejim militè jouk mas 1990.
[[Fichye:Port-au-Prince airfield seizure.jpg|thumb|[[Operation Uphold Democracy|envazyon te dirije pa USA a]] an 1994 ki fèt pou retire [[Raoul Cédras|rejim]] enstale pa [[kou deta 1991]].]]
Nan desanm 1990, yon ansyen prèt katolik, Jean-Bertrand Aristide, te eli prezidan nan eleksyon jeneral ayisyen an. Nan mwa septanm ane annapre a, Aristide te ranvèse pa militè nan 1991 koudeta ayisyen an.
Nan mwa septanm 1994, yon ekip ameriken te negosye depa lidè militè Ayiti yo ak antre lapè fòs ameriken yo anba Operasyon Demach Demokrasi. Sa a pèmèt restorasyon nan eli Demokratik Jean-Bertrand Aristide kòm prezidan. Nan mwa oktòb 1994, Aristide te retounen an Ayiti pou l fini tèm li nan biwo. Aristide te kite prezidans lan an fevriye 1996. Nan eleksyon 1995, René Préval te eli kòm prezidan pou yon manda senk ane, genyen 88% vòt popilè a.
Nan mwa novanm 1994, Siklòn Gordon te fwote Ayiti, jete gwo lapli ak kreye inondasyon flash ki te deklannche mudslides. Gordon te touye yon estime 1 122 moun, byenke kèk estime ale kòm 2 200.
Novanm 2000 eleksyon an te retounen Aristide nan prezidans lan ak 92% nan vòt la. Eleksyon an te bòkote pa opozisyon an, Lè sa a, òganize nan Démocratique Convergence la, sou yon dispit nan eleksyon yo lejislatif Me. Nan ane ki vin aprè yo, te gen ogmante vyolans ak abi dwa moun. Aristide te pase ane negosyasyon ak Demokratik Convergence sou eleksyon nouvo, men enkapasite konvansye a pou devlope yon baz elektoral ase te fè elèksyon yo danjere.
An 2004, yon revòlt te kòmanse nan nò Ayiti. Rebelyon an evantyèlman rive nan kapital la, ak Aristide te fòse nan ekzil, apre yo fin ki Nasyonzini yo te estasyone fòs mentyen lapè an Ayiti. Gen kèk, ki gen ladan Aristide ak gad kò li, Franz Gabriel, deklare ke li te viktim yon "nouvo koudeta oswa kidnape modèn" pa US fòs yo. Madan Aristide te deklare ke kidnapè yo te fè inifòm espesyal Fòs Entènasyonal yo, men yo te chanje an rad sivil yo lè yo tap monte avyon an ki te itilize pou retire Aristide soti Ayiti Misyon Estabilizasyon Nasyonzini (MINUSTAH) te etabli apre 2004 koudeta a epi li rete nan peyi a jounen jodi a. Boniface Alexandre sipoze otorite pwovizwa. René Préval te eli prezidan nan mwa fevriye 2006, apre eleksyon ki make pa ensètitid ak manifestasyon popilè.
An 2004, Twopikal Tanpèt Jeanne te ekipe kòt nò Ayiti a, kite 3,006 moun ki mouri nan inondasyon ak mudslides, sitou nan lavil Gonayiv. An 2008, Ayiti te frape ankò pa tanpèt twopikal; Twoub Tanpèt Twopikal, Siklòn Gustav, Siklòn Hanna ak Siklòn Ike tout pwodui gwo van ak lapli. Te gen 331 mouri ak sou 800,000 ki bezwen èd imanitè. Eta a nan zafè ki te pwodui pa tanpèt sa yo te entansifye pa manje deja ak pri gaz ki te lakòz yon kriz manje ak ajitasyon politik nan mwa avril 2008.
Sou 12 janvye 2010, nan 4:53 pm tan lokal, Ayiti te frape pa yon tranblemanntè mayitid-7.0. Sa a se tranbleman ki pi grav nan peyi a nan plis pase 200 ane. Tranbleman Ayiti Ayiti a te rapòte ke yo te kite ant 220,000 ak 300,000 moun ki mouri ak jiska 1.6 milyon ki san kay. Peyi a poko retabli de tranblemanntè 2010 la ak yon epidemi ak masiv Ayiti kolera ki te deklanche lè fatra kolera ki enfekte nan yon estasyon lapè Nasyonzini ki kontamine gwo larivyè peyi a, Latibonit la. Nan 2017, li te rapòte ke apeprè 10,000 Ayisyen te mouri ak prèske yon milyon te malad. Apre ane nan refi Nasyonzini yo ekskiz nan 2016, men kòm nan 2017, yo te refize rekonèt fòt, kidonk evite finansye responsablite.
Eleksyon jeneral yo te planifye pou janvye 2010 men yo te ranvwaye akòz tranbleman tè a. Eleksyon yo te fèt sou 28 Novanm 2010 pou sena a, palman an ak premye tou an nan eleksyon prezidansyèl yo. Kouri-off ant Michel Martelly ak Mirlande Manigat te pran plas sou 20 mas 2011, ak rezilta preliminè, lage sou 4 Avril, yo te rele Michel Martelly gayan an. Sou 7 Fevriye 2016, Michel Martelly te demisyone kòm prezidan san yon siksesè, men sèlman apre yo fin te fè yon kontra pou yon gouvènman pwovizwa epi kite Premye Minis Evans Paul nan pouvwa "jiskaske yon prezidan pwovizwa yo chwazi nan tou de chanm nan Palman an."
Nan 2013, Ayiti rele pou nasyon Ewopeyen yo peye reparasyon pou esklavaj ak etabli yon komisyon ofisyèl pou règleman an nan mal pase. Ekonomis la te ekri, "Nenpòt asistans nan rejyon an ta dwe ak anpil atansyon vize; epi yo ta dwe siman tij soti nan bezwen jodi a, pa mal nan sot pase a." Sijè sa a, sepandan, gen plis pase yon referans pase nan yon peyi ki, kòm Seyè Anthony Gifford te ekri, "te fòse yo peye konpansasyon nan gouvènman an nan Lafrans."
Nan 4 oktòb 2016, Matye Siklòn te fè yon lakou ki toupre Les Anglais, ki te fè li siklòn ki pi mal la pou frape nasyon an depi Siklòn Cleo nan lane 1964. Tanpèt la te fè van ak lapli ki te mouri ki te kite Ayiti avèk yon gwo kantite domaj pou repare. Avèk tout resous ki nan peyi a detwi, Ayiti te resevwa èd nan men Nasyonzini yo nan anviwon $ 120 milyon dola. Total lanmò a te apeprè 3,000. Dè milye de moun te deplase akòz enfrastrikti domaj. Epitou, epidemi kolera a ap grandi depi tanpèt la frape Ayiti. Avèk plis inondasyon apre tanpèt la, kolera kontinye gaye plis pase kontwòl ofisyèl yo. Tanpèt la tou te lakòz domaj nan lopital ak wout, ki te kreye yon pi gwo pwoblèm nan ede viktim yo ak resous deplase. Devastasyon ak domaj Siklòn Matye te lakòz yo te toudenkou e yo te kite Ayiti nan yon eta dijans.
== Politik ==
* Gade tou : [[Lis prezidan Ayiti]]
=== Dwa yo ===
Ou mèt li vèsyon [[1987]] [[konstitisyon 1987 (Ayiti)|konstitisyon]] peyi.
Tout sitwayen gen dwa vote aprè yo gen 18 an.
=== Sistèm ===
Gen de antite ki pataje pouvwa lejislatif, [[Sena ayisyen|Sena]] ak [[Chanm Depite]] lè de kò sa yo reyini yo fè [[Asanble Nasyonal]].
== Jewografi ==
[[Fichye:Haiti topographic map-fr.svg|thumb|upright=1.6|Yon kat jewografik nan Ayiti]]
Ayiti se sou pati lwès la nan [[Ispanyola]], dezyèm zile a pi gwo nan [[Zantiy]]. Ayiti se peyi a twazyèm pi gwo nan [[Karayib]] la dèyè Kiba ak [[Repiblik Dominikèn]] (dènye pati a yon fwontyè 360-kilomèt ak Ayiti). Ayiti nan pwen li pi pre a se apeprè 45 kilomèt naval (83 kilomèt) lwen [[Kiba]] epi li enkli penensil ak poutèt sa, li gen yon litoral ki disproporsyonal long epi li se dezyèm nan longè (1,771 kilomèt) dèyè Kiba nan Zantiy.
Ayiti se nasyon ki pi montay nan Karayib la. Klima la se twopikal, ak kèk varyasyon depann sou altitid. Pwen ki pi wo a se Pic la Selle, nan 2,680 mèt.
Rejyon Nò a konsiste de Massif du Nord la (Northern Massif) ak Plaine du Nord la (Northern Plain). Massif du Nord la se yon ekstansyon nan Cordillera Santral la nan Repiblik Dominikèn. Li kòmanse nan fwontyè lès Ayiti a, nan nò Guayamouc River, ak pwolonje nan nòdwès la nan nò penensil la. Plenn yo nan Plaine du Nord la kouche sou fwontyè Nò a ak Repiblik Dominikèn, ant Massif du Nord la ak Nò Atlantik Nò a.
Rejyon santral la konsiste de de plenn ak de kouche nan chenn montay. Plato Santral la (Santral Plateau) pwolonje ansanm tou de bò larivyè Guayamouc, nan sid Masif duinò la. Li kouri soti nan sidès la nan nòdwès la. Nan sidwès la nan Plateau Santral la Noirs yo Montagnes, ki gen pi pati nòdwès pati ak Massif du Nord la. Pwen lwès li yo se ke yo rekonèt kòm Cap Carcasse.
Rejyon sid la konsiste de Plaine du Cul-de-sak la (sidès la) ak montay sid penensil (ke yo rele tou [[Penensil Tibiwon]]). Plaine du Cul-de-Sak la se yon depresyon natirèl ki deplase lak saline peyi a, tankou Twou Kayiman ak pi gwo lak Ayiti a, [[Etan Somat]]. Chèn montay de chan Selle a - yon ekstansyon chèn montay mòn nan Repiblik Dominikèn (Sierra de Baoruco) - pwolonje nan [[Masif Lasèl]] nan solèy leve a nan [[Masif Lawòt]] nan lwès la. Sa a ranje montay pò Pir la Selle, pwen ki pi wo an Ayiti nan 2,680 mèt.
Fon ki pi enpòtan an Ayiti an tèm de rekòt se Plaine de l'Artibonite, ki se oryante sid nan Noirs Montagnes. Rejyon sa a sipòte larivyè a, Riviere l'Artibonite, ki kòmanse nan rejyon lwès Repiblik Dominikèn lan e li kontinye pifò longè li yo nan santral Ayiti ak sou kote li vide nan [[Gòlf Lagonav]]. Rejyon lès ak santral nan zile a se yon gwo plato ki wo.
Ayiti tou gen ladan divès zile lanmè. Se zile a nan Tortuga (Île de la Tortue) ki sitiye sou kòt la nan nò Ayiti. Arondisman an nan La Gonave sitiye sou zile an menm non yo, nan Golfe de la Gonave. Gonav Island se pepleman peple pa vilaj riral yo. Vache (Island bèf), yon zile Fertile ak anpil bèl aklè, ki chita sou pwent an nan sidwès Ayiti. Epitou yon pati nan Ayiti se Kayemit yo ak Île d 'Anacaona. La Navasse ki sitiye 40 kilomèt naval (74 km) nan lwès Jeremi sou sid penensil nan lwès Ayiti, se sijè a yon diskisyon kontinyèl teritoryal ak Etazini.
=== Vil enpòtan yo ===
{| border="1" style="width:50%"
|-
|colspan="6" align="center" bgcolor="#FFA500" | '''[[Vil]] an Ayiti'''
|-
|rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Ran''' || rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''[[Vil]]''' || colspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''[[Popilasyon]]''' || rowspan="2" align="center" bgcolor="#98FB98" | '''Depatman'''
|-
|align="center" bgcolor="#98FB98" | '''[[1982]]''' || align="center" bgcolor="#98FB98" | '''[[2005]]'''
|-
|align="right"| 1.||[[Pòtoprens (komin)|Pòtoprens]] ||align="right"|449 831|| align="right" |1 234 742||[[Lwès]]
|-
|align="right"| 2.||[[Kafou (komin)|Kafou]] ||align="right"|110 000|| align="right" | 439 581||[[Lwès]]
|-
|align="right"| 3.||[[Dèlma (komin)|Dèlma]] ||align="right"| 90 000|| align="right" | 377 187||[[Lwès]]
|-
|align="right"| 4.||[[Kap Ayisyen (komin)|Kap Ayisyen]] (Okap)|| align="right" | 64 406|| align="right" | 134 815||[[Nò]]
|-
|align="right"| 5.||[[Petyonvil (komin)|Petyonvil]] ||align="right"| 35 333|| align="right" | 108 227||[[Lwès]]
|-
|align="right"| 6.||[[Gonayiv (komin)|Gonayiv]] ||align="right"| 34 209|| align="right" | 84 961||[[Latibonit]]
|-
|align="right"| 7.||[[Sen Mak (komin)|Sen Mak]] ||align="right"| 24 165|| align="right" | 66 226||[[Latibonit]]
|-
|align="right"| 8.||[[Okay (komin)|Okay]] ||align="right"| 34 090|| align="right" | 59 319||[[Sid]]
|-
|align="right"| 9.||[[Vèrèt (komin)|Vèrèt]] ||align="right"| 3 670|| align="right" | 48 724||[[Latibonit]]
|-
|align="right"|10.|| [[Pòdpè (komin)|Pòdpè]] ||align="right"| 15 540|| align="right" | 34 657||[[Nòdwès]]
|-
|align="right"|11.|| [[Jakmèl (komin)|Jakmèl]] ||align="right"| 13 730|| align="right" | 145 984||[[Sidès]]
|}
fonveret lwes
== Demografi ==
[[File:Haiti-demographie.png|250px|left|thumb|Demografi d'Ayiti]]
Moun Ayiti se 70-80% Afriken epi 20-25% se Blan avèk Afriken lot 0-5% se Afriken avèk Endyen.<ref>{{Cite web|url=https://tracingafricanroots.wordpress.com/ancestrydna/haitian-results/|title=Haitian Results|date=2015-10-03|website=Tracing African Roots|language=en-GB|access-date=2020-10-29}}</ref>
== Edikasyon ==
Ayiti genyen 2 lang ofisyèl : kreyòl ayisyen epi franse.
* 10% nan ayisyen yo konnen pale ak ekri franse, nan kilès yo n ap twouve 2 jouk 3% timoun piti.
* 90% ayisyen yo ap pale kreyòl, nan kilès yo n ap twouve jouk 97% timoun piti.
Tout edikasyon timoun piti yo fèt nan lang franse. Li sanble ke Ayiti se youn nan peyi pòv yo ki pa ap metrize edikasyon pou popilasyon l.
=== Enstitisyon ===
==== Inivèsite ====
* Collège Universitaire Caraïbe (Pòtoprens)
* Université Chrétienne du Nord d'Haïti (Haut Limbé)
* Université Épiscopale d'Haïti (Pòtoprens)
* [[Université d'État d'Haïti]] (Pòtoprens)
* Université Lumière / MEBSH (Pòtoprens)
* Université Notre Dame d'Haïti (Pòtoprens)
* Université Quisqueya (Pòtoprens)
* Université Roi Henri Christophe (Limonade)
* Université Technologique d'Haïti (Pòtoprens)
==== Écoles et Centres d'Enseignements Supérieurs ====
* Centre d'Études Universitaires et de Formation Continue : (Pòtoprens)
* Centre de Technique, de la Planification et d'Économie Appliquée (CTPEA) : (Pòtoprens)
* Centre Universitaire International d'Haïti: (Pòtoprens)
* École de Droit des Gonaïves : (Gonayiv)
* École de Droit du Cap-Haïtien:(Pòtoprens)
* École Nationale des Arts (ENARTS):(Pòtoprens)
* École Nationale des Infirmières:(Pòtoprens)
* École Nationale Supérieure de Technologie:(Petyonvil)
* École Supérieure d’Infotronique d’Haïti:(Pòtoprens)
* G.O.C Institut Polytechnique:(Pòtoprens)
* Institut International d'Études Universitaires :(Pòtoprens)
* Institut Universitaire d'Études Spécialisées :(Pòtoprens)
== Plant epi zannimo ==
Ayiti te gen anpil zannimo lontan. Men kounye a akòz yon maladi ki tap ravaje yo te oblije detui kochon yo. Nan andeyò ou ap jwenn yo pran swen zannimo yo, men nan vil la se maltrete yo maltrete yo, se sa ki fè gen anpil maladi ki pwopaje nan manje vyann.
== Ekonomi ==
Ayiti gen yon ekonomi ki gen anpil reglemantasyon, ki gen plis kontwòl leta, ki klase 145yèm nan 177 peyi yo bay yon "endèks libète" pa Heritage Foundation la.<ref>{{Cite web|url=https://www.heritage.org/index/ranking|title=Country Rankings: World & Global Economy Rankings on Economic Freedom|website=www.heritage.org|accessdate=1 September 2023|archive-date=26 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171026110910/http://www.heritage.org/index/ranking|dead-url=yes}}</ref> GDP per capita Ayiti a se $1,800 ak PIB li se $19,97 milya dola (estimasyon 2017). Peyi a sèvi ak goud ayisyen an kòm lajan li. Malgre endistri touris li, Ayiti se youn nan peyi ki pi pòv nan Amerik yo, ak koripsyon, enstabilite politik, move enfrastrikti, mank de swen sante ak mank edikasyon site kòm kòz prensipal yo. Chomaj wo anpil e anpil ayisyen ap chache emigre. Komès te bese dramatikman apre tranblemanntè 2010 la ak epidemi kolera ki vin apre, ak GDP parite pouvwa achte nan peyi a te tonbe a 8% (soti nan 12,15 milya dola ameriken a 11,18 milya dola ameriken).<ref name="CIA_20110303">{{cite web |publisher=[[Central Intelligence Agency]] |work=[[The World Factbook]] |title=Haiti |date=22 September 2021 |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/haiti/ |access-date=6 March 2024 |archive-date=9 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210209014627/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/haiti/ |dead-url=yes }}</ref> Ayiti te klase 145yèm nan 182 peyi nan Endis Devlopman Imen Nasyonzini an 2010, ak 57.3% nan popilasyon an te prive nan omwen twa nan mezi povrete HDI a.<ref name="UNDP_2010">{{cite web |publisher=[[United Nations Development Programme]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20110423024550/http://hdrstats.undp.org/en/countries/profiles/HTI.html |archive-date=23 April 2011 |url=http://hdrstats.undp.org/en/countries/profiles/HTI.html |title=International Human Development Indicators: Haiti |year=2010 |url-status=dead }}</ref>
Apre eleksyon 2000 ki te diskite ak akizasyon konsènan règ Prezidan Aristide<ref>{{cite web|url=http://www.wow509.com/news/jean-bertrand-aristide-net-worth/|archive-url=https://archive.today/20141016002417/http://www.wow509.com/news/jean-bertrand-aristide-net-worth/|url-status=dead|archive-date=16 October 2014|title=Jean Bertrand Aristide net worth|work=WOW509|access-date=16 October 2014}}</ref>, yo te koupe èd Etazini bay gouvènman ayisyen an ant 2001 ak 2004.<ref>{{cite news |url=https://www.boston.com/news/nation/washington/articles/2004/03/07/before_fall_of_aristide_haiti_hit_by_aid_cutoff/ |title=Before fall of Aristide, Haiti hit by aid cutoff by |author=Farah Stockman |publisher=Boston.com |date=7 March 2004 |access-date=24 July 2013}}</ref> Apre Aristide te depa an 2004, èd te retabli e lame brezilyen an te dirije yon operasyon mentyen lapè Nasyonzini ann Ayiti. Apre prèske kat ane resesyon, ekonomi an te grandi pa 1.5% an 2005.<ref>{{cite web|url=https://globaledge.msu.edu/countries/haiti/economy/|title=Haiti: Economy|publisher=Michigan State University}}</ref> Nan mwa septanm 2009, Ayiti te ranpli kondisyon yo te etabli nan pwogram FMI ak Bank Mondyal pou Peyi pòv ki gen anpil dèt pou kalifye pou anile dèt ekstèn li a.<ref>{{cite web |url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/scr/2009/cr09288.pdf |title=Haiti: Enhanced Initiative for Heavily Indebted Poor Countries |publisher=International Monetary Fund |date=September 2009 |access-date=24 July 2013}}</ref>
Plis pase 90 pousan nan bidjè gouvènman an soti nan yon akò ak Petrocaribe, yon alyans petwòl Venezyela dirije.<ref>{{cite web |url=http://www.heritage.org/index/pdf/2015/countries/haiti.pdf |title=Haiti Economy |access-date=11 April 2015 |archive-date=2 January 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230102170139/https://www.heritage.org/index/pdf/2015/countries/haiti.pdf |dead-url=yes }}</ref>
== Referans ==
{{referans}}
== Lyen deyò ==
=== Nouvèl epi analiz ===
* [https://web.archive.org/web/20081014111619/http://www.premye.ht/ Premye.ht] Yon sit pou chache nan sit entènet nan domèn "*.ht"
* [http://www.fouye.com Fouye Haiti] anpil enfòmasyon sou Ayiti ak dyaspora a
* [https://web.archive.org/web/20050906100912/http://news.yahoo.com/fc/World/Haiti/] Nouvèl konple sou Yahoo.com
* [http://www.haitiprogres.com], Ayiti Pwogre
* [http://www.canadahaitiaction.ca],[http://www.outofhaiti.ca] Atik ak nouvèl k'ap pale de wòl Kanada an Ayiti
* [https://web.archive.org/web/20071011134620/http://hayti.net/], Sit entènet Fanmi Lavalas la
* [http://webarchive.loc.gov/all/20050408005345/http://www.zmag.org/lam/haitiwatch.cfm], Yon analiz ZMag sou sitiyasyon peyi Ayiti kounye a
* [http://www.lethaitilive.org/pmwiki.php], Konbit Òganizasyon Ozetazini pou jistis ann Ayiti
* [http://www.alterpresse.org AlterPresse] Nouvel Alterpress nan diferan lang
* [http://www.ifex.org/20fr/content/view/full/118/ IFEX] Nouvèl endepandan
* [http://www.HavenWorks.com/world/haiti] Nouvèl sou Ayiti
* [https://listhost.uchicago.edu/mailman/listinfo/haiti-news Haiti-news list], Nouvèl Ayisyen
=== Sou istwa peyi a ===
* [https://web.archive.org/web/20060713172456/http://www.haitibio.com/ Haiti Bio] Anpil enfòmasyon sou Ayiti, pèp, ak listwa
* [https://web.archive.org/web/20060822053955/http://www.thelouvertureproject.org/wiki/index.php?title=Main_Page Louverture project] (an), istwa Ayiti ak Louvèti
* [https://web.archive.org/web/20071015044529/http://www.haiti.org/keydate.htm Key Dates in Haitian History], Anbasad Ayiti Ozetazini, nan Washington, DC
* [https://web.archive.org/web/20071012142804/http://kreyol.com/history.html People in Haitian History], Fondatè ak Ewo peyi Dayiti
* [https://web.archive.org/web/20071011090409/http://webster.edu/~corbetre/haiti/history/history.htm] Paj Bob Corbetre pou bon jan enfòmasyon sou istwa peyi Dayiti
* [https://web.archive.org/web/20100504202347/http://www.webster.edu/~corbetre/haiti/history/revolution/secret.htm], Lod sekra Napoleyon bay Lekle kont Ayiti
* [https://web.archive.org/web/20130514083215/http://www.thediamondangle.com/marasco/negleg/trujillo.html Masak 1937], enfòmasyon anlè masak 18.000 Ayisyen an 1937 nan peyi Dominikani
=== Lòt pajwèb yo ===
* [http://www.HaitianNet.com HaitianNet.com] ou [https://web.archive.org/web/20180523035156/http://www.haitiannetworking.com/ HaitianNetworking.com], Yon sit rezo sosyal ki pèmèt tout Ayisyen rete konekte ansanm a travè lemond, ou ka vann sou sitwèb la, ou ka poste evènman ak anpil lòt bagay toujou.
* [http://www.hope-for-haiti.org Hope for Haiti], Yon pwojè edikasyon ak devlòpman
* [http://www.belfet.com Belfet.com], Tout Bal, festival, forum mizik
* [http://www.haitixchange.com HaitiXchange.com], Ayisyen, Moun, Nouvèl, ak Kilti
* [http://kiskeyacity.blogspot.com/kiskeyAcity Yon sit blog pou zanmi Ayisyen]
* [https://web.archive.org/web/20060427001513/http://www.haitiinnovation.org/ Haiti Innovation], Yon sit blog sou devlòpman peyi Dayiti
* [http://www.haitiaction.com Haiti Action]
* [https://web.archive.org/web/20100110100955/http://www.amizman.com/ Amizman.com: Mizik, Blag, Nouvèl, foto ak plis toujou...], Yon sit divètisman ki santre sou kilti peyi Dayiti
* [https://web.archive.org/web/20051013073513/http://www.haitipolicy.org/ Pwoje Action pou Ayiti]
* [http://www.travelinghaiti.com/ Istwa Dayiti, Kat jewografi ak Nouvèl]
* [http://www.haitisupport.gn.apc.org Gwoup Sipo pou Ayiti]
* [http://www.nchr.org Konbit Nasyonal Pou Dwa Ayisyen]
* [http://www.palaisnational.info/ Palè Nasyonal]
* [https://web.archive.org/web/20060831172014/http://www.sakapfet.com/ Sakapfet]
* [http://www.haitilist/ yon rezo sosyal kote ayisyen tout jenerasyon rankontre, echanje lidè ak rankontre ansyen zanmi ak fanmi]
* [http://www.haiti-progres.com/eng07-06.html/ Ayiti Pwogre]
* [https://web.archive.org/web/20060429010315/http://dir.groups.yahoo.com/dir/1600014114 Yahoo Group Directory for Regional > Countries > Haiti]
* [https://web.archive.org/web/20060627103759/http://dir.groups.yahoo.com/dir/1600444519 Yahoo Group Government & Politics Directory]
* [https://web.archive.org/web/20060627103812/http://dir.groups.yahoo.com/dir/1600103560 Yahoo Group Directory - Haitian American]
* [https://web.archive.org/web/20060407084308/http://dir.groups.yahoo.com/dir/1604146720 Yahoo Group Directory - Romance and Relationships]
* [https://web.archive.org/web/20070705133108/http://www.haitianstudents.com/ Avansman nan zafè edikasyon pou tout etidyan ayisyen]
* [https://web.archive.org/web/20060402212859/http://nhsai.org/ Alyans Nasyonal Etidyan Ayisyen]
* [http://www.fhsai.org Asosiyasyon Etidyan Ayisyen nan Florid]
* [https://web.archive.org/web/20060629081131/http://www.njhsai.org/ Asosiyasyon Etidyan Ayisyen nan Nou Jeze]
* [https://web.archive.org/web/20060906095533/http://www5.montclair.edu/orgs/hsa/ Asosiyasyon Etidyan Ayisyen nan Montclair State University Ozetazini]
* [http://kiskeyacity.blogspot.com/2005/11/second-generation-nation-mill-polyn.html Entèvyou avèk yon Ayisyen ameriken de dezyem jenerasyon]
* [https://web.archive.org/web/20000919000642/http://members.tripod.com/~HaitiPhoto/ Yon semèn nan lavi - Ayiti Cheri...Yon pwoje fotografi...]
* [https://web.archive.org/web/20060419073440/http://www.aanhaiti.com/aan/indexpage.asp?b=ns Otorite Ayewopò Nasyonal Ayiti]
* [https://web.archive.org/web/20080907105427/http://www.thelouvertureproject.org/wiki/ Pwoje Tousen Louvèti]
* [https://web.archive.org/web/20100206215050/http://www.konbit509.net/ Konbit 509]
* [https://web.archive.org/web/20071005232126/http://www.pwofansanm.org/ Pwof Ansanm] - Edikasyonal inisyativ nan Ayiti
* [https://web.archive.org/web/20090605035007/http://www.hastingshumanrights.org/ Pwoje Dwa Moun nan Ayiti, Hastings] - Yon pwoje kap plede pou dwa Misye Yvon Neptune
* [http://www.haitilist/ yon rezo sosyal kote ayisyen tout jenerasyon rankontre, echanje lide ak rankontre ansyen zanmi ak fanmi]
* [http://www.ijdh.org/ Enstiti Pou Jistis ak Demokrasi nan Ayiti]
* [https://web.archive.org/web/20080531224630/http://haitiargentina.org/ Haiti & Argentina. Cooperación efectiva para el desarrollo]
== Foto Ayiti ==
* [http://www.pbase.com/perrona/haiti_photo_haiti Foto Ayiti]
* [https://web.archive.org/web/20100109034359/http://www.amizman.com/photos/places.php Anpil bel foto Ayiti sou Amizman.com] (lyen kase)
{{Amerik}}
[[Kategori:Peyi]]
[[Kategori:Ayiti]]
1ct97u98t5r55v52pf12dnz3vbjqmhv
Mireille Mathieu
0
69282
882413
881985
2026-07-05T09:54:03Z
Raymond Trencavel
28592
882413
wikitext
text/x-wiki
[[File:Mireille Mathieu Hamburg 1971 006.jpg|thumb|Mireille Mathieu (1971)]]
'''Mireille Mathieu''', ki fèt [[22 jiyè]] [[1946]] nan [[Avignon]] nan [[Vaucluse]] ([[Frans]], [[Provence|Rejyon Provence]]), se yon chantèz fransèz.
== Biyografi ==
== Zèv li yo==
== Chanson (seleksyon) ==
Seleksyon nan yon santèn chansons Mireille Mathieu.
* ''[[Mon credo]]'' (1966)
* ''Pourquoi mon amour'' (1966)
* ''Viens dans ma rue'' (1966 prix Vincent Scotto)
* ''[[Qu'elle est belle]]'' (1966)
* ''[[Paris en colère]]'' (1966)
* ''[[Un homme et une femme]]'' (1966)
* ''Adieu à la nuit'' (1967)
* ''Géant'' (1967)
* ''Seuls au monde'' (1967)
* ''[[La Dernière Valse (chanson)|La dernière valse]]'' (1967)
* ''[[Quand tu t'en iras]]'' (1967)
* ''Ce soir ils vont s'aimer'' (1967)
* ''Quand on revient'' (1967)
* ''Les yeux de l’amour'' (1967)
* ''Je ne suis rien sans toi'' (reprise de I'm coming home de Tom Jones) (1967)
* ''Ma Pomme'' (reprise de Maurice Chevalier) (1967)
* ''[[J'ai gardé l'accent]]'' (1968)
* ''[[Una canzone]]'' (1968)
* ''[[Les bicyclettes de Belsize]]'' (1968)
* ''La cambo mi fa maou'' (1968, Chan [[Nwèl]] an [[lang oksitan]] ekri pa [[Nicolas Saboly]], trè popilè nan [[Provence]])
* ''Sometimes/Ensemble'' (1969)
* ''Sweet souvenirs of Stefan'' (1969)
* ''[[La Première Étoile (chanson)|La Première Étoile]]'' (1969)
* ''Une simple lettre'' (1969)
* ''[[Mon bel amour d'été]]'' (1969)
* ''Vivre pour toi'' (1969)
* ''L’aveugle'' (1969)
* ''[[Hinter den Kulissen von Paris]]'' (1969)
* ''Martin'' (1969)
* ''[[Tarata-Ting, Tarata-Tong]]'' (1969)
* ''Donne ton cœur, donne ta vie'' (1970)
* ''Pardonne-moi ce caprice d’enfant'' (1970)
* ''[[An einem Sonntag in Avignon]]'' (1970)
* ''Meine Welt ist die Musik'' (1970)
* ''Es geht mir gut, merci cherie'' (1970)
* ''Pourquoi le monde est sans amour'' (1970)
* ''[[Une histoire d'amour (chanson)|Une histoire d'amour]]'' (Love Story) (1971)
* ''Acropolis Adieu/Akropolis Adieu'' (1971)
* ''Corsica'' (1972)
* ''En frappant dans nos mains'' (1972)
* ''J'étais si jeune'' (1972)
* ''Hans im Glück'' (1972)
* ''C'est l'amour et la vie que je te dois'' (1973)
* ''La terre promise'' (1973)
* ''Emmène-moi demain avec toi'' (1973)
* ''Il me faut vivre'' (1973)
* ''Tu ne m’aimes pas'' (1973)
* ''Roma, Roma, Roma'' (1973)
* ''Moi, c'est la chanson'' (1973)
* ''[[La paloma (chanson)|La paloma adieu/La Paloma Ade]]'' (1973)
* ''Folle, folle, follement heureuse'' (1974)
* ''L'amour oublie le temps'' (1974)
* ''Un jour, tu reviendras'' (1974)
* ''Mon homme'' (1974)
* ''Un million d’enfants'' (1974)
* ''On ne vit pas sans se dire adieu'' (1975)
* ''Tous les enfants chantent avec moi'' (1975)
* ''Les Matins bleus'' (1975)
* ''Apprends-moi « Tornero »'' (1975)
* ''Der Zar und das Mädchen'' (1975)
* ''Aloa he'' (1975)
* ''[[La Vie en rose]]'' (1976) (reprise d’[[Édith Piaf]])
* ''Qu’attends-tu de moi ?'' (1976)
* ''Ciao Bambino Sorry'' (1976)
* ''Ma mélodie d’amour'' (1976)
* ''L’Anniversaire'' (1976)
* ''People'' (1976)
* ''Amour défendu'' (1977)
* ''Mille colombes'' (1977)
* ''Le Strapontin'' (1977)
* ''Le Silence'' (1977)
* ''A Blue Bayou'' (1978)
* ''Santa Maria de la Mer'' (1978)
* ''Un dernier mot d’amour'' (1978)
* ''Je t’aime avec ma peau'' (1978)
* ''Over the rainbow'' (1978)
* ''Un enfant viendra'' (1979)
* ''Il n’est resté que l’amour'' (1979)
* ''A man and a woman'' (1979)
* ''Comme avant'' (1979)
* ''You and I/Toi et moi'' (1979)
* ''[[Une femme amoureuse]]'' (1980) (reprise de ''A Woman in Love'' de [[Barbra Streisand]])
* ''Chicano/On l'appelait Chicano'' (1980)
* ''Le Canotier'' de [[Maurice Chevalier]] (1980)
* ''Bravo tu as gagné'' (1981)
* ''Il a neigé sur [[Mykonos]]'' (1981)
* ''Solamente una vez'' (1981)
* ''Trois Milliards de gens sur terre'' (1982)
* ''Hijo de la Luna'' (1982)
* ''Nos souvenirs'' (1982)
* ''New York New York'' (1982)
* ''Tu n'as pas quitté mon cœur''' (1982)
* ''Ma vie m’appartient'' (1982)
* ''Together we’re strong'' (1983)
* ''Tu m’apportais des fleurs'' (1983)
* ''Je veux l’aimer'' (1983)
* ''On est bien'' (1984)
* ''Chanter'' (1984)
* ''Un prince en Avignon'' (1984)
* ''L’Hymne à l’amour'' (1985) (reprise d’[[Édith Piaf]])
* ''Non, je ne regrette rien'' (1985) (reprise d’[[Édith Piaf]])
* ''[[Ne me quitte pas]]'' (1985) (reprise de [[Jacques Brel]])
* ''La Demoiselle d’Orléans'' (1985)
* ''Made in France'' (1985)
* ''La Liberté sur l’Atlantique/Liberty Land'' (1985)
* ''Après toi'' (1986)
* ''T’aimer'' (1986)
* ''Donna senza étà/Rencontres De Femmes'' (1987)
* ''I love you like a fool'' (1987)
* ''Ma délivrance'' (1987)
* ''Rêve ton rêve'' (1987)
* ''L’Enfant que je n’ai jamais eu'' (1988)
* ''L’américain'' (1989)
* ''De Gaulle'' (1989)
* ''Embrujo'' (1989)
* ''Caruso''(1989)
* ''Arde Paris'' (1989)
* ''Je me parle de toi'' (1989)
* ''Ce soir je t’ai perdu'' (1990)
* ''Mon Dieu'' (1990) (reprise d’[[Édith Piaf]])
* ''Una Mujer'' (1991)
* ''Vous lui direz'' (1995)
* ''À la moitié de la distance'' (1995)
* ''Reste avec moi'' (1998) (reprise de ''Un-Break My Heart'' de [[Toni Braxton]])
* ''La Quête'' (2000) (reprise de [[Jacques Brel]])
* ''Aujourd’hui je reviens'' (2002)
* ''La Solitude'' (2002)
* ''La vie n’est plus la vie sans nous'' (2002)
* ''Le chant des partisans'' (2005)
* ''Une place dans mon cœur'' (2005)
* ''Rien de l'amour'' (2005)
* ''Toute une vie'' (2005)
* ''Un peu d'espérance'' (2005)
* ''In meinem Herzen'' (Vèsyon almand ''Une place dans mon cœur'')(2007)
* ''Gott im Himmel'' (2007)
* ''Liebe lebt'' (2009)
* ''Nah bei Dir'' (2009)
* ''À quoi ça sert l'amour'' (2012) (reprise d'[[Édith Piaf]])
* ''La goualante du Pauvre Jean'' (2012) (reprise d'[[Édith Piaf]])
* ''Wenn mein Lied deine Seele küsst'' (2013)
* ''Ich schenke dir Venedig'' (2013)
* ''Ich hab' meinen Platz gefunden'' (2013)
* ''Ce n'est rien'' (2014)
* ''Prends le temps'' (2014)
* ''De vous à moi'' (2014)
* ''La Colombe de Noël'' (2015)
* ''[[Le premier regard d'amour]]'' (2018)
== Referans ==
{{referans}}
== Lyen deyò ==
* [http://www.mireillemathieu.com/ Sitwèb ofisyèl Mireille Mathieu]
* [http://rateyourmusic.com/artist/mireille_mathieu Diskografi Mireille Mathieu]
{{DEFAULTSORT:Mathieu, Mireille}}
[[Kategori:Moun]]
[[Kategori:Fanm]]
[[Kategori:Chantè]]
[[Kategori:Chantè franse]]
[[Kategori:Nesans nan lane 1946]]
[[Kategori:Chantè oksitan]]
[[Kategori:Oksitani]]
[[Kategori:Nesans nan Oksitani]]
b3x5wc9oce8eq99w4f7yrz4kvm2xn6q
Robin Tunney
0
72935
882393
736432
2026-07-04T14:28:31Z
Dostojewskij
12489
Fichye:RobinTunneyHWOFFeb2013.jpg
882393
wikitext
text/x-wiki
[[Fichye:RobinTunneyHWOFFeb2013.jpg|thumb|Robin Tunney (2013)]]
'''Robin Tunney''', ki fèt [[19 jen]] [[1972]] nan [[Chikago]] ([[Etazini]]), se yon [[Aktè|aktris]] [[Etazini|amerikèn]].
== Biyografi ==
== Zèv li yo ==
=== Sinema ===
* [[1992]] : ''[[California Man]]'' (''Encino Man'') : Ella
* [[1995]] : ''[[Empire Records]]'' : Debra
* [[1996]] : ''[[Dangereuse Alliance]]'' (''The Craft'') : Sarah Bailey
* [[1997]] : ''[[Niagara, Niagara]]'' : Marcy
* 1997 : ''[[Julian Po]]'' : Sarah
* [[1998]] : ''[[Montana (fim, 1998)|Montana]]'' : Kitty
* [[1999]] : ''[[La Fin des temps (fim, 1999)|La Fin des temps]]'' (''End of Days'') : Christine York
* [[2000]] : ''[[Supernova (fim, 2000)|Supernova]]'' : Danika Lund
* 2000 : ''[[Bread and Roses (fim)|Bread and Roses]]'' : Yon envite nan sware a
* 2000 : ''[[Vertical Limit]]'' : Annie Garrett
* [[2001]] : ''[[Investigating Sex]]'' : Zoe
* [[2002]] : ''{{Lien|langue=en|trad=Cherish (film)|fr=Cherish (film)|texte=Cherish}}'' : Zoe
* 2002 : ''[[The Secret Lives of Dentists]]'' : Laura
* [[2003]] : ''[[Espion mais pas trop !]]'' (''The In-Laws'') : Angela Harris
* [[2004]] : ''[[Shadow of Fear]]'' : Wynn French
* 2004 : ''[[Paparazzi objectif chasse à l'homme]]'' : Abby Laramie
* [[2005]] : ''[[Runaway (fim, 2005)|Runaway]]'' : Carly
* 2005 : ''[[The Zodiac]]'' : Laura Parish
* [[2006]] : ''[[Open Window]]'' : Izzy
* 2006 : ''[[The Darwin Awards]]'' : Zoe
* 2006 : ''[[Hollywoodland]]'' : Leonore Lemmon
* [[2008]] : ''[[Loin de la terre brûlée]]'' : Laura
* 2012 : ''[[Girl Run]]'' : Emmie
* [[2014]] : ''[[My All American]]'' : Gloria Steinmark
* [[2018]] : ''[[The Watcher (fim, 2018)|The Watcher]]'' (''Looking Glass'') : Maggie
== Referans ==
{{referans}}
== Lyen deyò ==
* [https://www.imdb.com/name/nm0000677/ Robin Tunney] sou IMDb
{{DEFAULTSORT:Tunney, Robin}}
[[Kategori:Moun]]
[[Kategori:Fanm]]
[[Kategori:Aktè]]
[[Kategori:Aktè sinema]]
[[Kategori:Aktè televizyon]]
[[Kategori:Aktè ameriken]]
[[Kategori:Nesans nan lane 1972]]
dtstg08b2bt65t32kbeka9eb5v3t55q
Starbucks
0
87636
882405
824601
2026-07-05T07:34:47Z
Cicihwahyuni6
30652
882405
wikitext
text/x-wiki
'''Starbucks''' se yon chèn miltinasyonal Ameriken nan kafe ak rezèv torréfaction ki gen katye jeneral nan Seattle, Washington. Li se pi gwo chèn kafe nan mond lan.
Kòm nan Novanm 2022, konpayi an te gen 35,711 magazen nan 80 peyi, 15,873 nan yo ki te sitiye nan Etazini yo. Soti nan magazen Starbucks ki baze nan Etazini, plis pase 8,900 se konpayi ki opere, pandan rès yo gen lisans.
[[Kategori:Konpayi]]
rlvtr292xn7h6nw17vri4o43e2zedg4
Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2025
4
96127
882399
869358
2026-07-04T20:39:43Z
Dade70
27764
ajoute dachbod
882399
wikitext
text/x-wiki
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style="box-shadow: 0 0 0.3rem #999;
border-radius: 0.2rem;
padding: 1.2rem;
margin-bottom: 1.6rem;">
<div class="row">
<div class="col-4 fade-in-left" style="margin: 2.5rem 0% 2.5rem 0;">
<div style="background-color:#e8e8e8; padding: 20px; border-radius: 15px;">
<h1 style="text-align: center; border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Wikipedya</span></b></h1>
[[File:Wikipedia logo puzzle globe spins horizontally and vertically, revealing the contents of all of its puzzle pieces, without background.gif|center|]]
</div>
<h1 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;text-align:center;">Konkou tradiksyon atik</span></b></h1>
<div class="row">
<div class="col-12">
<h6 style="background-color: #275491; color: #FFFFFF; font-weight: bold; text-align: center; padding: 20px;border-radius: 10px; border-top: 5px solid red;"><span class="white-link">
Pou ankouraje kreyasyon plis aktik sou Wikipedya Kreyòl la. Wikimedya Ayiti ap rekonpanse 2 kontribitè ki rive kreye plis atik yo rive jiska 30 novanm. Atik kapab tradui soti sou yon lòt vèsyon lengwistik Wikipedya vini sou kreyòl ayisyen an.
<p>{{Bouton Klike 2|▶ Men yon videyo pou gide w|url=https://www.wikimediahaiti.com/konbit-wiki-kreyolo#tradiksyon-atik |}}</p>
<h2 style="color:white">''' Kritè yo''' </h2>
*Atik la dwe gen pou pi piti mil (1000) oktè)
*Atik la dwe gen seksyon referans; 1 referans ak yon kategori pou pi piti
*Kontribitè a dwe enskri nan yon [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2024|tablodebò]]
<h2 style="color:white">''' Prim''' </h2>
*1<sup>o</sup> pri: yon laptòp
*2<sup>o</sup> pri: yon tablèt
</h6>
</div>
</div>
</div>
<div class="col-5 content fade-in-right" style="margin-top: 2.5rem">
'''Konbit Wiki Kreyolo''' se yon kanpay sansibilizasyon, yon apèl pou kontribisyon an kreyòl ayisyen. Se yon pwojè Wikimedia Ayiti lanse an 2022. Kanpay la se pou pèmèt lang kreyòl ayisyen an ranfòse pi plis sou entènèt la sitou sou platfòm Wikimedia yo, sitou Wikipedia. Fòk gen plis kontni sou ansiklopedi lib la, non sèlman pou plis konesans disponib pou kreyòlofòn.
Èske ou janm mande ki moun ki kreye atik Wikipedia yo, ki moun ki asire ansiklopedi a satisfè kritè yo, oswa ki kote imaj atik yo soti ? Si ou vle dekouvri Wikipedia ak pwojè relye yo, enskri pou yon atelye oswa patisipe nan youn nan evènman [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2024/Kalandriye|Kalandriye]] yo a oswa li paj [[Èd:Èd|Èd]] ansiklopedi a. Sa ou dwe konnen, vèsyon kreyòl ayisyen ansiklopedi nan premye faz li. Malgre jefò anpil kontribitè depi kèk lane, sa poko sifi. Li mande plis benevòl pou vin pote kole kèlkeswa domèn etid ak travay yo. Epi tou sa pa mande okenn gwo konpetans ni nan enfòmatik ni gwo nivo etid. Sa ki enpòtan se pataje tout konesans pou mete yo disponib pou tout moun nan mond lan gratis nan kreyòl ayisyen. Sa mande sèlman pou w sèvi ak referans ki fyab epi ki ka verifye sitou.
<h2 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Kijan pou patisipe?</span></b></h2>
*[[Special:UserLogin|Konekte]] oswa [[Special:CreateAccount|kreye yon kont]].
*Enskri nan [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2025|paj sa a]] pou swiv kontribisyon ou yo.
'''Kreye oswa modifye yon atik'''
* Kreye yon atik ki poko sou wikipedya oswa modifye youn ki deja la (ajoute lyen, referans, ak lòt kontni ki enpòtan) pou rann ansiklopedi a vin pi rich.
* Si ou poko konnen kijan pou fè sa, klike sou [[Wikipedya:Kouman pou nou korije yon paj|lyen sa a pou w aprann]].
'''Patisipe nan yon atelye'''
* Si ou ta renmen konnen plis sou wikipedya nan lang kreyòl ayisyen ak pwojè sè li yo enskri nan yon atelye nan youn nan vil y ap òganize yo. Gade [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2025/Kalandriye|Kalandriye]] a.
* Oswa ale [[Pwojè:Akèy|sou paj sa a]], nan lis atik ki mande sekou yo klike pou w kapab kreye oswa konplete li ak kontni epi referans.
</div>
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style=float:right>
{{Bwat kolore
| titre = 23 oktòb 2025
| contenu = *[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Potoprens|Potoprens]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Rendez-vous Christ
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye tradiksyon atik sou Wikipedya kreyòl ayisyen
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 11 oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Jakmèl (komin)|Jakmèl]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bò Évêché, Cap Lamandou
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribiyson atik nan lang kreyòl sou Wikipedya Ayisyen
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 17 oktòb 2025 (14:00 lè Ayiti)
| contenu =
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''vil''': [[Ench (komin)|Ench]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': laboratoire de WEIH
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou wikidata .
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:BosPP]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 25 Oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Tigwav (komin)|Tigwav]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bibliotheque Municipale de Petit-Goâve
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou Incurbator
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|Dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
== Dashboard ==
== https://outreachdashboard.wmflabs.org/campaigns/konbit_wiki_kreyolo_2025/articles?page=1 ==
</div></div>
[[Kategori:Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo]]
n4tyiifhrgpxr3woj4og4ck246a6esc
882400
882399
2026-07-04T20:43:30Z
Dade70
27764
Ajoute kontni
882400
wikitext
text/x-wiki
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style="box-shadow: 0 0 0.3rem #999;
border-radius: 0.2rem;
padding: 1.2rem;
margin-bottom: 1.6rem;">
<div class="row">
<div class="col-4 fade-in-left" style="margin: 2.5rem 0% 2.5rem 0;">
<div style="background-color:#e8e8e8; padding: 20px; border-radius: 15px;">
<h1 style="text-align: center; border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Wikipedya</span></b></h1>
[[File:Wikipedia logo puzzle globe spins horizontally and vertically, revealing the contents of all of its puzzle pieces, without background.gif|center|]]
</div>
<h1 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;text-align:center;">Konkou tradiksyon atik</span></b></h1>
<div class="row">
<div class="col-12">
<h6 style="background-color: #275491; color: #FFFFFF; font-weight: bold; text-align: center; padding: 20px;border-radius: 10px; border-top: 5px solid red;"><span class="white-link">
Pou ankouraje kreyasyon plis aktik sou Wikipedya Kreyòl la. Wikimedya Ayiti ap rekonpanse 2 kontribitè ki rive kreye plis atik yo rive jiska 30 novanm. Atik kapab tradui soti sou yon lòt vèsyon lengwistik Wikipedya vini sou kreyòl ayisyen an.
<p>{{Bouton Klike 2|▶ Men yon videyo pou gide w|url=https://www.wikimediahaiti.com/konbit-wiki-kreyolo#tradiksyon-atik |}}</p>
<h2 style="color:white">''' Kritè yo''' </h2>
*Atik la dwe gen pou pi piti mil (1000) oktè)
*Atik la dwe gen seksyon referans; 1 referans ak yon kategori pou pi piti
*Kontribitè a dwe enskri nan yon [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2024|tablodebò]]
<h2 style="color:white">''' Prim''' </h2>
*1<sup>o</sup> pri: yon laptòp
*2<sup>o</sup> pri: yon tablèt
</h6>
</div>
</div>
</div>
<div class="col-5 content fade-in-right" style="margin-top: 2.5rem">
'''Konbit Wiki Kreyolo''' se yon kanpay sansibilizasyon, yon apèl pou kontribisyon an kreyòl ayisyen. Se yon pwojè Wikimedia Ayiti lanse an 2022. Kanpay la se pou pèmèt lang kreyòl ayisyen an ranfòse pi plis sou entènèt la sitou sou platfòm Wikimedia yo, sitou Wikipedia. Fòk gen plis kontni sou ansiklopedi lib la, non sèlman pou plis konesans disponib pou kreyòlofòn.
Èske ou janm mande ki moun ki kreye atik Wikipedia yo, ki moun ki asire ansiklopedi a satisfè kritè yo, oswa ki kote imaj atik yo soti ? Si ou vle dekouvri Wikipedia ak pwojè relye yo, enskri pou yon atelye oswa patisipe nan youn nan evènman [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2024/Kalandriye|Kalandriye]] yo a oswa li paj [[Èd:Èd|Èd]] ansiklopedi a. Sa ou dwe konnen, vèsyon kreyòl ayisyen ansiklopedi nan premye faz li. Malgre jefò anpil kontribitè depi kèk lane, sa poko sifi. Li mande plis benevòl pou vin pote kole kèlkeswa domèn etid ak travay yo. Epi tou sa pa mande okenn gwo konpetans ni nan enfòmatik ni gwo nivo etid. Sa ki enpòtan se pataje tout konesans pou mete yo disponib pou tout moun nan mond lan gratis nan kreyòl ayisyen. Sa mande sèlman pou w sèvi ak referans ki fyab epi ki ka verifye sitou.
<h2 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Kijan pou patisipe?</span></b></h2>
*[[Special:UserLogin|Konekte]] oswa [[Special:CreateAccount|kreye yon kont]].
*Enskri nan [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2025|paj sa a]] pou swiv kontribisyon ou yo.
'''Kreye oswa modifye yon atik'''
* Kreye yon atik ki poko sou wikipedya oswa modifye youn ki deja la (ajoute lyen, referans, ak lòt kontni ki enpòtan) pou rann ansiklopedi a vin pi rich.
* Si ou poko konnen kijan pou fè sa, klike sou [[Wikipedya:Kouman pou nou korije yon paj|lyen sa a pou w aprann]].
'''Patisipe nan yon atelye'''
* Si ou ta renmen konnen plis sou wikipedya nan lang kreyòl ayisyen ak pwojè sè li yo enskri nan yon atelye nan youn nan vil y ap òganize yo. Gade [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2025/Kalandriye|Kalandriye]] a.
* Oswa ale [[Pwojè:Akèy|sou paj sa a]], nan lis atik ki mande sekou yo klike pou w kapab kreye oswa konplete li ak kontni epi referans.
</div>
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style=float:right>
== Programmes pour « Konbit Wiki Kreyolo 2025 ==
{{Bwat kolore
| titre = 23 oktòb 2025
| contenu = *[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Potoprens|Potoprens]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Rendez-vous Christ
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye tradiksyon atik sou Wikipedya kreyòl ayisyen
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 11 oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Jakmèl (komin)|Jakmèl]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bò Évêché, Cap Lamandou
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribiyson atik nan lang kreyòl sou Wikipedya Ayisyen
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 17 oktòb 2025 (14:00 lè Ayiti)
| contenu =
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''vil''': [[Ench (komin)|Ench]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': laboratoire de WEIH
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou wikidata .
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:BosPP]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 25 Oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Tigwav (komin)|Tigwav]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bibliotheque Municipale de Petit-Goâve
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou Incurbator
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|Dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
== Dashboard ==
== https://outreachdashboard.wmflabs.org/campaigns/konbit_wiki_kreyolo_2025/articles?page=1 ==
</div></div>
[[Kategori:Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo]]
8ifbmmpx2tdn52xe1rximqdeesqad0d
882401
882400
2026-07-04T20:45:18Z
Dade70
27764
/* Dashboard */ ajoure kontni
882401
wikitext
text/x-wiki
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style="box-shadow: 0 0 0.3rem #999;
border-radius: 0.2rem;
padding: 1.2rem;
margin-bottom: 1.6rem;">
<div class="row">
<div class="col-4 fade-in-left" style="margin: 2.5rem 0% 2.5rem 0;">
<div style="background-color:#e8e8e8; padding: 20px; border-radius: 15px;">
<h1 style="text-align: center; border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Wikipedya</span></b></h1>
[[File:Wikipedia logo puzzle globe spins horizontally and vertically, revealing the contents of all of its puzzle pieces, without background.gif|center|]]
</div>
<h1 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;text-align:center;">Konkou tradiksyon atik</span></b></h1>
<div class="row">
<div class="col-12">
<h6 style="background-color: #275491; color: #FFFFFF; font-weight: bold; text-align: center; padding: 20px;border-radius: 10px; border-top: 5px solid red;"><span class="white-link">
Pou ankouraje kreyasyon plis aktik sou Wikipedya Kreyòl la. Wikimedya Ayiti ap rekonpanse 2 kontribitè ki rive kreye plis atik yo rive jiska 30 novanm. Atik kapab tradui soti sou yon lòt vèsyon lengwistik Wikipedya vini sou kreyòl ayisyen an.
<p>{{Bouton Klike 2|▶ Men yon videyo pou gide w|url=https://www.wikimediahaiti.com/konbit-wiki-kreyolo#tradiksyon-atik |}}</p>
<h2 style="color:white">''' Kritè yo''' </h2>
*Atik la dwe gen pou pi piti mil (1000) oktè)
*Atik la dwe gen seksyon referans; 1 referans ak yon kategori pou pi piti
*Kontribitè a dwe enskri nan yon [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2024|tablodebò]]
<h2 style="color:white">''' Prim''' </h2>
*1<sup>o</sup> pri: yon laptòp
*2<sup>o</sup> pri: yon tablèt
</h6>
</div>
</div>
</div>
<div class="col-5 content fade-in-right" style="margin-top: 2.5rem">
'''Konbit Wiki Kreyolo''' se yon kanpay sansibilizasyon, yon apèl pou kontribisyon an kreyòl ayisyen. Se yon pwojè Wikimedia Ayiti lanse an 2022. Kanpay la se pou pèmèt lang kreyòl ayisyen an ranfòse pi plis sou entènèt la sitou sou platfòm Wikimedia yo, sitou Wikipedia. Fòk gen plis kontni sou ansiklopedi lib la, non sèlman pou plis konesans disponib pou kreyòlofòn.
Èske ou janm mande ki moun ki kreye atik Wikipedia yo, ki moun ki asire ansiklopedi a satisfè kritè yo, oswa ki kote imaj atik yo soti ? Si ou vle dekouvri Wikipedia ak pwojè relye yo, enskri pou yon atelye oswa patisipe nan youn nan evènman [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2024/Kalandriye|Kalandriye]] yo a oswa li paj [[Èd:Èd|Èd]] ansiklopedi a. Sa ou dwe konnen, vèsyon kreyòl ayisyen ansiklopedi nan premye faz li. Malgre jefò anpil kontribitè depi kèk lane, sa poko sifi. Li mande plis benevòl pou vin pote kole kèlkeswa domèn etid ak travay yo. Epi tou sa pa mande okenn gwo konpetans ni nan enfòmatik ni gwo nivo etid. Sa ki enpòtan se pataje tout konesans pou mete yo disponib pou tout moun nan mond lan gratis nan kreyòl ayisyen. Sa mande sèlman pou w sèvi ak referans ki fyab epi ki ka verifye sitou.
<h2 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Kijan pou patisipe?</span></b></h2>
*[[Special:UserLogin|Konekte]] oswa [[Special:CreateAccount|kreye yon kont]].
*Enskri nan [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2025|paj sa a]] pou swiv kontribisyon ou yo.
'''Kreye oswa modifye yon atik'''
* Kreye yon atik ki poko sou wikipedya oswa modifye youn ki deja la (ajoute lyen, referans, ak lòt kontni ki enpòtan) pou rann ansiklopedi a vin pi rich.
* Si ou poko konnen kijan pou fè sa, klike sou [[Wikipedya:Kouman pou nou korije yon paj|lyen sa a pou w aprann]].
'''Patisipe nan yon atelye'''
* Si ou ta renmen konnen plis sou wikipedya nan lang kreyòl ayisyen ak pwojè sè li yo enskri nan yon atelye nan youn nan vil y ap òganize yo. Gade [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2025/Kalandriye|Kalandriye]] a.
* Oswa ale [[Pwojè:Akèy|sou paj sa a]], nan lis atik ki mande sekou yo klike pou w kapab kreye oswa konplete li ak kontni epi referans.
</div>
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style=float:right>
== Programmes pour « Konbit Wiki Kreyolo 2025 ==
{{Bwat kolore
| titre = 23 oktòb 2025
| contenu = *[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Potoprens|Potoprens]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Rendez-vous Christ
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye tradiksyon atik sou Wikipedya kreyòl ayisyen
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 11 oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Jakmèl (komin)|Jakmèl]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bò Évêché, Cap Lamandou
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribiyson atik nan lang kreyòl sou Wikipedya Ayisyen
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 17 oktòb 2025 (14:00 lè Ayiti)
| contenu =
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''vil''': [[Ench (komin)|Ench]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': laboratoire de WEIH
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou wikidata .
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:BosPP]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 25 Oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Tigwav (komin)|Tigwav]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bibliotheque Municipale de Petit-Goâve
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou Incurbator
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|Dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
== Dashboard ==
https://outreachdashboard.wmflabs.org/campaigns/konbit_wiki_kreyolo_2025/programs
== https://outreachdashboard.wmflabs.org/campaigns/konbit_wiki_kreyolo_2025/articles?page=1 ==
</div></div>
[[Kategori:Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo]]
co46ozj81ztzt2pgwale51wb83wyxqb
882402
882401
2026-07-04T20:46:58Z
Dade70
27764
/* Dashboard */ modifikasyon
882402
wikitext
text/x-wiki
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style="box-shadow: 0 0 0.3rem #999;
border-radius: 0.2rem;
padding: 1.2rem;
margin-bottom: 1.6rem;">
<div class="row">
<div class="col-4 fade-in-left" style="margin: 2.5rem 0% 2.5rem 0;">
<div style="background-color:#e8e8e8; padding: 20px; border-radius: 15px;">
<h1 style="text-align: center; border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Wikipedya</span></b></h1>
[[File:Wikipedia logo puzzle globe spins horizontally and vertically, revealing the contents of all of its puzzle pieces, without background.gif|center|]]
</div>
<h1 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;text-align:center;">Konkou tradiksyon atik</span></b></h1>
<div class="row">
<div class="col-12">
<h6 style="background-color: #275491; color: #FFFFFF; font-weight: bold; text-align: center; padding: 20px;border-radius: 10px; border-top: 5px solid red;"><span class="white-link">
Pou ankouraje kreyasyon plis aktik sou Wikipedya Kreyòl la. Wikimedya Ayiti ap rekonpanse 2 kontribitè ki rive kreye plis atik yo rive jiska 30 novanm. Atik kapab tradui soti sou yon lòt vèsyon lengwistik Wikipedya vini sou kreyòl ayisyen an.
<p>{{Bouton Klike 2|▶ Men yon videyo pou gide w|url=https://www.wikimediahaiti.com/konbit-wiki-kreyolo#tradiksyon-atik |}}</p>
<h2 style="color:white">''' Kritè yo''' </h2>
*Atik la dwe gen pou pi piti mil (1000) oktè)
*Atik la dwe gen seksyon referans; 1 referans ak yon kategori pou pi piti
*Kontribitè a dwe enskri nan yon [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2024|tablodebò]]
<h2 style="color:white">''' Prim''' </h2>
*1<sup>o</sup> pri: yon laptòp
*2<sup>o</sup> pri: yon tablèt
</h6>
</div>
</div>
</div>
<div class="col-5 content fade-in-right" style="margin-top: 2.5rem">
'''Konbit Wiki Kreyolo''' se yon kanpay sansibilizasyon, yon apèl pou kontribisyon an kreyòl ayisyen. Se yon pwojè Wikimedia Ayiti lanse an 2022. Kanpay la se pou pèmèt lang kreyòl ayisyen an ranfòse pi plis sou entènèt la sitou sou platfòm Wikimedia yo, sitou Wikipedia. Fòk gen plis kontni sou ansiklopedi lib la, non sèlman pou plis konesans disponib pou kreyòlofòn.
Èske ou janm mande ki moun ki kreye atik Wikipedia yo, ki moun ki asire ansiklopedi a satisfè kritè yo, oswa ki kote imaj atik yo soti ? Si ou vle dekouvri Wikipedia ak pwojè relye yo, enskri pou yon atelye oswa patisipe nan youn nan evènman [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2024/Kalandriye|Kalandriye]] yo a oswa li paj [[Èd:Èd|Èd]] ansiklopedi a. Sa ou dwe konnen, vèsyon kreyòl ayisyen ansiklopedi nan premye faz li. Malgre jefò anpil kontribitè depi kèk lane, sa poko sifi. Li mande plis benevòl pou vin pote kole kèlkeswa domèn etid ak travay yo. Epi tou sa pa mande okenn gwo konpetans ni nan enfòmatik ni gwo nivo etid. Sa ki enpòtan se pataje tout konesans pou mete yo disponib pou tout moun nan mond lan gratis nan kreyòl ayisyen. Sa mande sèlman pou w sèvi ak referans ki fyab epi ki ka verifye sitou.
<h2 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Kijan pou patisipe?</span></b></h2>
*[[Special:UserLogin|Konekte]] oswa [[Special:CreateAccount|kreye yon kont]].
*Enskri nan [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2025|paj sa a]] pou swiv kontribisyon ou yo.
'''Kreye oswa modifye yon atik'''
* Kreye yon atik ki poko sou wikipedya oswa modifye youn ki deja la (ajoute lyen, referans, ak lòt kontni ki enpòtan) pou rann ansiklopedi a vin pi rich.
* Si ou poko konnen kijan pou fè sa, klike sou [[Wikipedya:Kouman pou nou korije yon paj|lyen sa a pou w aprann]].
'''Patisipe nan yon atelye'''
* Si ou ta renmen konnen plis sou wikipedya nan lang kreyòl ayisyen ak pwojè sè li yo enskri nan yon atelye nan youn nan vil y ap òganize yo. Gade [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2025/Kalandriye|Kalandriye]] a.
* Oswa ale [[Pwojè:Akèy|sou paj sa a]], nan lis atik ki mande sekou yo klike pou w kapab kreye oswa konplete li ak kontni epi referans.
</div>
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style=float:right>
== Programmes pour « Konbit Wiki Kreyolo 2025 ==
{{Bwat kolore
| titre = 23 oktòb 2025
| contenu = *[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Potoprens|Potoprens]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Rendez-vous Christ
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye tradiksyon atik sou Wikipedya kreyòl ayisyen
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 11 oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Jakmèl (komin)|Jakmèl]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bò Évêché, Cap Lamandou
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribiyson atik nan lang kreyòl sou Wikipedya Ayisyen
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 17 oktòb 2025 (14:00 lè Ayiti)
| contenu =
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''vil''': [[Ench (komin)|Ench]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': laboratoire de WEIH
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou wikidata .
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:BosPP]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 25 Oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Tigwav (komin)|Tigwav]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bibliotheque Municipale de Petit-Goâve
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou Incurbator
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|Dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
== Programmes pour « Konbit Wiki Kreyolo 2025 ==
https://outreachdashboard.wmflabs.org/campaigns/konbit_wiki_kreyolo_2025/programs
=== Dashboard ===
== https://outreachdashboard.wmflabs.org/campaigns/konbit_wiki_kreyolo_2025/articles?page=1 ==
</div></div>
[[Kategori:Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo]]
p59ju1kwoaylriyxfd5itoql6n5t7jj
882403
882402
2026-07-04T20:53:05Z
Dade70
27764
/* Programmes pour « Konbit Wiki Kreyolo 2025 */ modifye
882403
wikitext
text/x-wiki
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style="box-shadow: 0 0 0.3rem #999;
border-radius: 0.2rem;
padding: 1.2rem;
margin-bottom: 1.6rem;">
<div class="row">
<div class="col-4 fade-in-left" style="margin: 2.5rem 0% 2.5rem 0;">
<div style="background-color:#e8e8e8; padding: 20px; border-radius: 15px;">
<h1 style="text-align: center; border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Wikipedya</span></b></h1>
[[File:Wikipedia logo puzzle globe spins horizontally and vertically, revealing the contents of all of its puzzle pieces, without background.gif|center|]]
</div>
<h1 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;text-align:center;">Konkou tradiksyon atik</span></b></h1>
<div class="row">
<div class="col-12">
<h6 style="background-color: #275491; color: #FFFFFF; font-weight: bold; text-align: center; padding: 20px;border-radius: 10px; border-top: 5px solid red;"><span class="white-link">
Pou ankouraje kreyasyon plis aktik sou Wikipedya Kreyòl la. Wikimedya Ayiti ap rekonpanse 2 kontribitè ki rive kreye plis atik yo rive jiska 30 novanm. Atik kapab tradui soti sou yon lòt vèsyon lengwistik Wikipedya vini sou kreyòl ayisyen an.
<p>{{Bouton Klike 2|▶ Men yon videyo pou gide w|url=https://www.wikimediahaiti.com/konbit-wiki-kreyolo#tradiksyon-atik |}}</p>
<h2 style="color:white">''' Kritè yo''' </h2>
*Atik la dwe gen pou pi piti mil (1000) oktè)
*Atik la dwe gen seksyon referans; 1 referans ak yon kategori pou pi piti
*Kontribitè a dwe enskri nan yon [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2024|tablodebò]]
<h2 style="color:white">''' Prim''' </h2>
*1<sup>o</sup> pri: yon laptòp
*2<sup>o</sup> pri: yon tablèt
</h6>
</div>
</div>
</div>
<div class="col-5 content fade-in-right" style="margin-top: 2.5rem">
'''Konbit Wiki Kreyolo''' se yon kanpay sansibilizasyon, yon apèl pou kontribisyon an kreyòl ayisyen. Se yon pwojè Wikimedia Ayiti lanse an 2022. Kanpay la se pou pèmèt lang kreyòl ayisyen an ranfòse pi plis sou entènèt la sitou sou platfòm Wikimedia yo, sitou Wikipedia. Fòk gen plis kontni sou ansiklopedi lib la, non sèlman pou plis konesans disponib pou kreyòlofòn.
Èske ou janm mande ki moun ki kreye atik Wikipedia yo, ki moun ki asire ansiklopedi a satisfè kritè yo, oswa ki kote imaj atik yo soti ? Si ou vle dekouvri Wikipedia ak pwojè relye yo, enskri pou yon atelye oswa patisipe nan youn nan evènman [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2024/Kalandriye|Kalandriye]] yo a oswa li paj [[Èd:Èd|Èd]] ansiklopedi a. Sa ou dwe konnen, vèsyon kreyòl ayisyen ansiklopedi nan premye faz li. Malgre jefò anpil kontribitè depi kèk lane, sa poko sifi. Li mande plis benevòl pou vin pote kole kèlkeswa domèn etid ak travay yo. Epi tou sa pa mande okenn gwo konpetans ni nan enfòmatik ni gwo nivo etid. Sa ki enpòtan se pataje tout konesans pou mete yo disponib pou tout moun nan mond lan gratis nan kreyòl ayisyen. Sa mande sèlman pou w sèvi ak referans ki fyab epi ki ka verifye sitou.
<h2 style="border-bottom: 0px;"><b><span style="color: #132150;">Kijan pou patisipe?</span></b></h2>
*[[Special:UserLogin|Konekte]] oswa [[Special:CreateAccount|kreye yon kont]].
*Enskri nan [[:m:Event:Konbit Wiki Kreyolo 2025|paj sa a]] pou swiv kontribisyon ou yo.
'''Kreye oswa modifye yon atik'''
* Kreye yon atik ki poko sou wikipedya oswa modifye youn ki deja la (ajoute lyen, referans, ak lòt kontni ki enpòtan) pou rann ansiklopedi a vin pi rich.
* Si ou poko konnen kijan pou fè sa, klike sou [[Wikipedya:Kouman pou nou korije yon paj|lyen sa a pou w aprann]].
'''Patisipe nan yon atelye'''
* Si ou ta renmen konnen plis sou wikipedya nan lang kreyòl ayisyen ak pwojè sè li yo enskri nan yon atelye nan youn nan vil y ap òganize yo. Gade [[Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2025/Kalandriye|Kalandriye]] a.
* Oswa ale [[Pwojè:Akèy|sou paj sa a]], nan lis atik ki mande sekou yo klike pou w kapab kreye oswa konplete li ak kontni epi referans.
</div>
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
<div style=float:right>
== Programmes pour « Konbit Wiki Kreyolo 2025 ==
{{Bwat kolore
| titre = 23 oktòb 2025
| contenu = *[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Potoprens|Potoprens]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Rendez-vous Christ
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye tradiksyon atik sou Wikipedya kreyòl ayisyen
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 11 oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Jakmèl (komin)|Jakmèl]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bò Évêché, Cap Lamandou
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribiyson atik nan lang kreyòl sou Wikipedya Ayisyen
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Hermesregnier]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 17 oktòb 2025 (14:00 lè Ayiti)
| contenu =
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''vil''': [[Ench (komin)|Ench]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': laboratoire de WEIH
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou wikidata .
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:BosPP]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 25 Oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Tigwav (komin)|Tigwav]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bibliotheque Municipale de Petit-Goâve
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou Incurbator
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|Dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
== Programmes pour « Konbit Wiki Kreyolo 2025 ==
https://outreachdashboard.wmflabs.org/campaigns/konbit_wiki_kreyolo_2025/programs
=== Dashboard ===
== https://outreachdashboard.wmflabs.org/campaigns/konbit_wiki_kreyolo_2025/articles?page=1 ==
</div></div>
[[Kategori:Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo]]
pgf5m8lnz627dv4px4yq810r85i5knk
Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo/2025/Kalandriye
4
96128
882396
869357
2026-07-04T19:49:27Z
Dade70
27764
Ajoute kontni
882396
wikitext
text/x-wiki
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
{{Konbit Wiki Kreyolo/2024/Menu}}
<div style=float:right>
<div style=float:right>
{{Bwat kolore
| titre = 23 oktòb 2025
| contenu = *[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Potoprens|Potoprens]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Rendez-vous Christ
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye tradiksyon atik sou Wikipedya kreyòl ayisyen
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 11 oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Jakmèl (komin)|Jakmèl]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bò Évêché, Cap Lamandou
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribiyson atik nan lang kreyòl sou Wikipedya Ayisyen
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 17 oktòb 2025 (14:00 lè Ayiti)
| contenu =
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''vil''': [[Ench (komin)|Ench]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': laboratoire de WEIH
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou wikidata .
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:BosPP]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 25 Oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Tigwav (komin)|Tigwav]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bibliotheque Municipale de Petit-Goâve
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou Incurbator
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|Dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
== Daschbòd ==
== https://outreachdashboard.wmflabs.org/explore?search=konbit+wiki+kreyolo+2025 ==
</div></div>
[[Kategori:Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo]]]
l77jumn6lk1xr4osoctojo04uusowkv
882397
882396
2026-07-04T20:03:20Z
Dade70
27764
882397
wikitext
text/x-wiki
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
{{Konbit Wiki Kreyolo/2024/Menu}}
<div style=float:right>
<div style=float:right>
{{Bwat kolore
| titre = 23 oktòb 2025
| contenu = *[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Potoprens|Potoprens]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Rendez-vous Christ
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye tradiksyon atik sou Wikipedya kreyòl ayisyen
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 11 oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Jakmèl (komin)|Jakmèl]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bò Évêché, Cap Lamandou
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribiyson atik nan lang kreyòl sou Wikipedya Ayisyen
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 17 oktòb 2025 (14:00 lè Ayiti)
| contenu =
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''vil''': [[Ench (komin)|Ench]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': laboratoire de WEIH
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou wikidata .
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:BosPP]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 25 Oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Tigwav (komin)|Tigwav]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bibliotheque Municipale de Petit-Goâve
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou Incurbator
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|Dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
== Daschbòd ==
== https://outreachdashboard.wmflabs.org/explore?search=konbit+wiki+kreyolo+2025 ==
</div></div>
[[Kategori:Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo]]
Ann devlope konesans lib an kreyòl ayisyen
Wikipedya an kreyòl ayisyen toujou bezwen plis volontè pou ede kreye, amelyore ak verifye atik yo. Chak kontribisyon ranfòse prezans lang kreyòl ayisyen sou entènèt la epi fè plis konesans disponib gratis pou tout moun.
Ou pa bezwen yon ekspè ni gen gwo konpetans nan enfòmatik. Tout sa ki nesesè se volonte pou pataje konesans ou ak sous ki fyab ak verifyab.
Kijan pou patisipe?
* Kreye oswa konekte sou kont Wikipedya ou.
* Enskri nan aktivite a.
* Kreye oswa amelyore atik yo.
* Patisipe nan atelye fòmasyon yo pou aprann plis.
Chak kontribisyon konte. Ansanm, ann fè kreyòl ayisyen pran plas li pami gwo lang konesans sou entènèt la.
91qx9az0bn93kkdftt7r21vwnqcpudw
882398
882397
2026-07-04T20:04:08Z
Dade70
27764
ajout de contenus
882398
wikitext
text/x-wiki
<templateStyles src="Konbit Wiki Kreyolo/styles.css" />
<div class="responsive fade-in-top">
[[File:Konbit WIKI KREYOLO Banner.png|center|link=Wikipedya:MwaWiki Kreyolo]]
</div>
{{Konbit Wiki Kreyolo/2024/Menu}}
<div style=float:right>
<div style=float:right>
{{Bwat kolore
| titre = 23 oktòb 2025
| contenu = *[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Potoprens|Potoprens]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Rendez-vous Christ
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye tradiksyon atik sou Wikipedya kreyòl ayisyen
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 11 oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Jakmèl (komin)|Jakmèl]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bò Évêché, Cap Lamandou
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribiyson atik nan lang kreyòl sou Wikipedya Ayisyen
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 17 oktòb 2025 (14:00 lè Ayiti)
| contenu =
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''vil''': [[Ench (komin)|Ench]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': laboratoire de WEIH
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou wikidata .
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:BosPP]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
{{Bwat kolore
| titre = 25 Oktòb 2025
| contenu =
*[[Fichye:Haiti location map.svg|20px]] '''Vil''': '''[[Tigwav (komin)|Tigwav]]'''
*[[Fichye:Media Viewer Icon - Location.svg|20px]] '''Lokal''': Bibliotheque Municipale de Petit-Goâve
* [[Fichye:Meeting (5941) - The Noun Project.svg|20px]] '''Aktivite''': Atelye kontribisyon sou Incurbator
*[[Fichye:Teacher (28111) - The Noun Project.svg|20px]] '''Animatè''': [[Itilizatè:Dade70|Dade70]]
| titre-couleur-fond = #36c
| titre-couleur = #FFF
| icone = Icon applications store color.svg
}}
== Daschbòd ==
== https://outreachdashboard.wmflabs.org/explore?search=konbit+wiki+kreyolo+2025 ==
</div></div>
[[Kategori:Wikipedya:Konbit Wiki Kreyolo]]
Ann devlope konesans lib an kreyòl ayisyen
Wikipedya an kreyòl ayisyen toujou bezwen plis volontè pou ede kreye, amelyore ak verifye atik yo. Chak kontribisyon ranfòse prezans lang kreyòl ayisyen sou entènèt la epi fè plis konesans disponib gratis pou tout moun. Ou pa bezwen yon ekspè ni gen gwo konpetans nan enfòmatik. Tout sa ki nesesè se volonte pou pataje konesans ou ak sous ki fyab ak verifyab. Kijan pou patisipe?
* Kreye oswa konekte sou kont Wikipedya ou.
* Enskri nan aktivite a.
* Kreye oswa amelyore atik yo.
* Patisipe nan atelye fòmasyon yo pou aprann plis.
Chak kontribisyon konte. Ansanm, ann fè kreyòl ayisyen pran plas li pami gwo lang konesans sou entènèt la.
gbmhh519wixiz05jvq6skxfzciec0pk
Edith Cresson
0
97586
882404
882130
2026-07-05T06:10:04Z
InternetArchiveBot
25431
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
882404
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Pèsonalite politik|charte=Chef de gouvernement|à partir du fonction10={{date|2|avril|1986}}|jusqu'au fonction10={{date|14|5|1988}}<br/><small>({{durée|2|4|1986|14|5|1988}})</small>|élection10=[[Élections législatives de 1986 dans la Vienne|16 mars 1986]]|circonscription 10=[[Vienne (département)|Vienne]]|législature 10={{Législature de la Cinquième République|VIII}}|groupe parlementaire 10=[[Groupe socialiste (Assemblée nationale)|SOC]]|à partir du fonction11={{date|2|juillet-|1981-}}|jusqu'au fonction11={{date|23|juillet|1981}}<br/><small>({{durée|2|7|1981|23|7|1981}})</small>|élection11=[[élections législatives de 1981 dans la Vienne|21 juin 1981]]|circonscription 11=[[deuxième circonscription de la Vienne|{{2e}} de la Vienne]]|législature 11={{Législature de la Cinquième République|VII}}|groupe parlementaire 11=[[Groupe socialiste (Assemblée nationale)|SOC]]|prédécesseur 11=[[Jean-Pierre Abelin]]|successeur 11=[[Marc Verdon]]|fonction12=[[Députée européenne]]|à partir du fonction12={{date|17|juillet|1979}}|jusqu'au fonction12={{date|16|juin|1981}}<br><small>({{durée|17|7|1979|16|6|1981}})</small>|élection12=[[Élections européennes de 1979 en France|10 juin 1979]]|législature 12=[[Liste des députés européens de France de la 1re législature|1{{re}}]]|circonscription 12=[[France]]|groupe parlementaire 12=[[Alliance progressiste des socialistes et démocrates au Parlement européen|SOC]]|successeur 12=[[Roger Fajardie]]|fonction13=[[Maire (France)|Maire]] de [[Thuré (Vienne)|Thuré]]|à partir du fonction13=20 mars 1977|jusqu'au fonction13=13 mars 1983|élection 13=[[Élections municipales françaises de 1977|20 mars 1977]]|prédécesseur 13=Louis Compaing de la Tour Girard|successeur 13=Claude Marquois|féminin=oui}}
'''Édith Cresson''', fèt '''Campion''' sou27 janvye 1934 nan Boulogne-Billancourt, se yon fanm eta [[Frans|fransèz]], [[Premye minis (Frans)|Premye Minis]]15 mai 1991 Nan 2 avril 1992 .
Manm Konvansyon Enstitisyon Repibliken yo (CIR) epi pita nan Pati Sosyalis la (PS), li te yon Manm Palman Ewopeyen an soti 1979 rive 1981, yon Manm Palman pou Vyèn ant 1981 ak 1993, epi Majistra Châtellerault soti 1983 rive 1997.
Sou prezidans [[François Mitterrand]], li te sèvi kòm minis plizyè fwa. Agrikilti (1981-1983, premye fanm nan pozisyon sa a, sa ki te soulve anpil kè sote nan pwofesyon an), Komès etranje ak Touris (1983-1984), Redeplwaman Endistriyèl ak Komès etranje (1984-1986), Afè Ewopeyen (1988-1990).
Li te nonmen Premye Minis an 1991, sa ki te fè l vin premye fanm ki te chèf gouvènman an [[Frans]] . Kòm li te vin byen vit trè enpopilè, li te oblije kite Matignon mwens pase yon ane aprè nominasyon li, li te chèf gouvènman ki te pase mwens tan nan V Repiblik la. Repiblik jiska Bernard Cazeneuve an 2016.
De 1995 a 1999, li te Komisè Ewopeyen pou Rechèch, Inovasyon ak Syans nan Komisyon Santè ak Marín .
== Biyografi ==
=== Jèn ak etid ===
Édith Jeanne Thérèse Campion <ref>{{Cite web|url=http://consultation.archives.hauts-de-seine.net/mdr/index.php/docnumViewer/calculHierarchieDocNum/702072/367506:367508:367541:367544:702072/1050/1680|title=GAIA 9 : moteur de recherche|website=consultation.archives.hauts-de-seine.net|access-date=2021-11-06}}.</ref> te fèt nan Boulogne-Billancourt .27 janvye 1934 <ref>{{Cite web|url=https://www.gouvernement.fr/edith-cresson|title=Édith Cresson|website=Gouvernement.fr|language=fr|access-date=2020-06-02}}.</ref> Papa l, Gabriel Campion (1896-1959), te yon enspektè finans epi senpatizan Seksyon Fransèz Entènasyonal Travayè yo (SFIO). Yo te poste l nan anbasad [[Frans|fransè]] a nan [[Bèlgrad|Bèlgad]], epi pita li te vin direktè finans pou òganizasyon Sekou Nasyonal la epi aprè prezidan Konpayi Bank ak Depo Fransè a. Manman l, Jacqueline Vignal (1907-2003), te soti nan yon fanmi rich <ref name="Le Figaro">{{Cite web|url=https://www.lefigaro.fr/actualite/2006/11/11/01001-20061111ARTFIG90570-edith_cresson_sans_fard_ni_remords.php|title=Édith Cresson, sans fard ni remords|last=[[Anne Fulda]]|date=8 avril 2018|website=[[Le Figaro|lefigaro.fr]]|access-date=13 mai 2021}}.</ref>, pitit fi yon majistra nan Kou Oditè yo, ansyen chèf sekretarya prive Minis Finans Maurice Rouvier, epi yon Chevalye nan prensip Merit Agrikòl la <ref>{{Cite web|url=https://www.ccomptes.fr/fr/biographies/vignal-albert-armand-antoine|title=VIGNAL Albert Armand Antoine|website=ccomptes.fr|language=fr|access-date=2021-08-11|archive-date=2021-08-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20210811211711/https://www.ccomptes.fr/fr/biographies/vignal-albert-armand-antoine|dead-url=yes}}.</ref> .
Pandan [[Dezyèm Gè mondyal|Dezyèm Gè Mondyal]] la, li te etidye nan yon entènat nan Thonon-les-Bains ( Haute-Savoie ), li te konn ale nan lamès a sizè nan maten, pandan dlo a te jele nan sezon ivè. Jèn fi a te vin gen absè aprè sa. Aprè lagè a, li te retounen Pari, kote yon nounou anglè te edike l epi nan enstitisyon prive, tankou lekòl katolik prive Dupanloup <ref>{{Cite web|url=https://www.lefigaro.fr/mon-figaro/2013/01/25/10001-20130125ARTFIG00412-edith-cressonle-petit-soldat-de-francois-mitterrand.php|title=Édith Cresson:«le petit soldat» de François Mitterrand|website=lefigaro.fr|language=fr|access-date=2021-08-11}}.</ref> . Nan salon paran li yo, li te konn vizite pèsonalite menmjan Pierre de Gaulle ak Depite Irène de Lipkowski, ke li te admire <ref name="Le Figaro"/> .
Li te gradye nan Lekòl Siperyè Ansèyman Komèsyal pou Jèn Fi (HEC-JF, kounye a fizyone ak [[HEC Paris|HEC Pari]], pwomosyon 1954) <ref>{{Cite web|url=https://www.hecalumni.fr/addressbook/fullsearch/index|title=HEC Alumni|website=hecalumni.fr|access-date=2018-02-22}}.</ref> .
Édith Cresson genyen tou yon tèz doktora nan [[demografi]], li te defann nan lane 1969, ki gen tit ''Kondisyon fanm nan yon komin riral'' ''.'' Aprè sa, li te kòmanse yon karyè tankou enjenyè ekonomik .
[[Kategori:Atik Wikipedya avèk dosye otorite]]
5c859yy7zd3iwn81n994gbsce7mghnc
Inivèsite Entènasyonal Florid
0
97598
882394
882252
2026-07-04T15:00:38Z
Clechr
26098
Redireksyon sou [[FIU]]
882394
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECTION [[FIU]]
rswj6auv0r4nk0r6z378823qg7tlggo
Potoprens
0
97613
882395
2026-07-04T19:40:26Z
Dade70
27764
Paj ki kreye ak " {{Enfobwat Vil | non = Pòtoprens | non_orijinal = Port-au-Prince | imaj = Port-au-Prince montage.jpg | lejand = Panorama vil Pòtoprens | drapo = | anblèm = | peyi = {{AYI}} | depatman = Lwès | komin = Pòtoprens | fondasyon = 1749 | estati = Kapital Ayiti | sipèfisi = | altitid = | popilasyon = | ane_popilasyon = | kowòdone = | fizo_orè = UTC−5 | sitwèb = }} '''Pòtoprens''' (an franse: ''Port-au-Prince'') se kapital ak pi gwo vil [[Ayiti]]. Li sitiye sou rivaj... "
882395
wikitext
text/x-wiki
{{Enfobwat Vil
| non = Pòtoprens
| non_orijinal = Port-au-Prince
| imaj = Port-au-Prince montage.jpg
| lejand = Panorama vil Pòtoprens
| drapo =
| anblèm =
| peyi = {{AYI}}
| depatman = Lwès
| komin = Pòtoprens
| fondasyon = 1749
| estati = Kapital Ayiti
| sipèfisi =
| altitid =
| popilasyon =
| ane_popilasyon =
| kowòdone =
| fizo_orè = UTC−5
| sitwèb =
}}
'''Pòtoprens''' (an franse: ''Port-au-Prince'') se kapital ak pi gwo vil [[Ayiti]]. Li sitiye sou rivaj [[Gòlf Gonayiv]] la, nan [[Depatman Lwès]]. Pòtoprens se sant politik, administratif, ekonomik ak kiltirèl peyi a. Se la prensipal enstitisyon Leta ayisyen yo, ansanm ak pi gwo pò komèsyal peyi a, ye.
== Istwa ==
Administrasyon franse a te fonde Pòtoprens an 1749. An 1770, vil la te vin kapital koloni franse [[Sen Domeng]]. Apre endepandans Ayiti an 1804, li te kontinye sèvi kòm kapital repiblik la.<ref>{{Cite web
|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Port-au-Prince
|title=Port-au-Prince
|site=Wikipedia
|language=angle
|access-date=4 jiyè 2026
}}</ref>
== Jewografi ==
Pòtoprens chita sou Gòlf Gonayiv la epi li antoure ak chenn mòn. Pozisyon jeyografik li fè li tounen youn nan sant komès ak transpò ki pi enpòtan nan peyi a.
== Demografi ==
Zòn metwopolitèn Pòtoprens la rasanble plizyè komin, tankou [[Delma]], [[Petyonvil]], [[Tabarre]], [[Kafou]] ak [[Site Solèy]]. Li se zòn ki gen pi gwo konsantrasyon popilasyon ann Ayiti.
== Ekonomi ==
Ekonomi Pòtoprens la repoze sou komès, sèvis, administrasyon piblik, transpò ak aktivite pò maritim. Pò entènasyonal vil la jwe yon wòl enpòtan nan enpòtasyon ak ekspòtasyon machandiz yo.
== Kilti ==
Pòtoprens se youn nan pi gwo sant kiltirèl Ayiti. Vil la rekonèt pou kontribisyon li nan mizik, penti, literati, teyat ak patrimwàn istorik peyi a. Li genyen plizyè mize, bibliyotèk ak enstitisyon kiltirèl.
== Evènman enpòtan ==
Nan 12 janvye 2010, yon tranblemanntè mayitid 7,0 te frape rejyon Pòtoprens lan. Katastwòf sa a te lakòz gwo domaj materyèl ak pèt nan lavi moun.<ref>{{Cite web
|url=https://en.wikipedia.org/wiki/2010_Haiti_earthquake
|title=2010 Haiti earthquake
|site=Wikipedia
|language=angle
|access-date=4 jiyè 2026
}}</ref>
== Gade tou ==
* [[Ayiti]]
* [[Depatman Lwès]]
* [[Gòlf Gonayiv]]
* [[Lis kapital nan Amerik yo]]
== Referans ==
{{Referans}}
== Lyen deyò ==
* [https://www.ihsi.gouv.ht/ Institut Haïtien de Statistique et d'Informatique (IHSI)]
* [https://mtptc.gouv.ht/ Ministè Travo Piblik, Transpò ak Kominikasyon]
{{Kapital peyi yo}}
{{Depatman Ayiti}}
[[Kategori:Kapital]]
[[Kategori:Vil ann Ayiti]]
[[Kategori:Depatman Lwès]]
[[Kategori:Pòtoprens]]
6rohjb80o8betg7xete6l9hq7n3tot4
Jain
0
97614
882406
2026-07-05T09:41:41Z
Raymond Trencavel
28592
Paj ki kreye ak " '''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]]. Mizik li melanje mizik pop, reggae, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans. Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (f... "
882406
wikitext
text/x-wiki
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, reggae, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an Frans, ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan Kongo-Brazzaville. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Discografi==
2015 : ''Zanaka''
2018 : ''Souldier''
2023 : ''The Fool''
fssd5e9sxd252d0ervvb0rhyhgnrm60
882407
882406
2026-07-05T09:42:18Z
Raymond Trencavel
28592
882407
wikitext
text/x-wiki
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, reggae, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an Frans, ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan Kongo-Brazzaville. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Diskografi==
2015 : ''Zanaka''
2018 : ''Souldier''
2023 : ''The Fool''
3jb4e21ghjtc4pbhvk2ndnm3iy7xyrm
882408
882407
2026-07-05T09:42:32Z
Raymond Trencavel
28592
882408
wikitext
text/x-wiki
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, reggae, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an Frans, ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan Kongo-Brazzaville. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Diskografi==
* 2015 : ''Zanaka''
* 2018 : ''Souldier''
* 2023 : ''The Fool''
s60rufgevdjscll33n2z18yvkb4lc0l
882409
882408
2026-07-05T09:44:12Z
Raymond Trencavel
28592
882409
wikitext
text/x-wiki
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, reggae, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an [[Frans]], ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan Kongo-Brazzaville. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Diskografi==
* 2015 : ''Zanaka''
* 2018 : ''Souldier''
* 2023 : ''The Fool''
80wpbojfgu6enwdhwmvyrf705uqit2c
882410
882409
2026-07-05T09:45:01Z
Raymond Trencavel
28592
882410
wikitext
text/x-wiki
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, reggae, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an [[Frans]], ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan [[Kongo (Brazavil)|Kongo-Brazavil]]. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Diskografi==
* 2015 : ''Zanaka''
* 2018 : ''Souldier''
* 2023 : ''The Fool''
dfljhsoxvnxt40gn41344xkrdasv65p
882411
882410
2026-07-05T09:50:30Z
Raymond Trencavel
28592
882411
wikitext
text/x-wiki
[[Fichye:Jain sus l'empont a Tolosa (Occitània) lo 11 de novembre de 2023 (02).jpg|200px|thumb|right|Jain an konsè nan Toulouz (Oksitani) nan dat 11 novanm 2023.]]
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, reggae, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an [[Frans]], ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan [[Kongo (Brazavil)|Kongo-Brazavil]]. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Diskografi==
* 2015 : ''Zanaka''
* 2018 : ''Souldier''
* 2023 : ''The Fool''
2edi2kj0tqgqmfz2nqz8pa70ds52egn
882412
882411
2026-07-05T09:50:57Z
Raymond Trencavel
28592
882412
wikitext
text/x-wiki
[[Fichye:Jain sus l'empont a Tolosa (Occitània) lo 11 de novembre de 2023 (02).jpg|200px|thumb|right|Jain an konsè nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon administratif)|Oksitani]]) nan dat 11 novanm 2023.]]
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, reggae, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an [[Frans]], ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan [[Kongo (Brazavil)|Kongo-Brazavil]]. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Diskografi==
* 2015 : ''Zanaka''
* 2018 : ''Souldier''
* 2023 : ''The Fool''
tl3q98jiczv7z30ho0hn4fk87lg2ljn
882414
882412
2026-07-05T09:54:52Z
Raymond Trencavel
28592
882414
wikitext
text/x-wiki
[[Fichye:Jain sus l'empont a Tolosa (Occitània) lo 11 de novembre de 2023 (02).jpg|200px|thumb|right|Jain an konsè nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon administratif)|Oksitani]]) nan dat 11 novanm 2023.]]
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, reggae, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an [[Frans]], ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan [[Kongo (Brazavil)|Kongo-Brazavil]]. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Diskografi==
* 2015 : ''Zanaka''
* 2018 : ''Souldier''
* 2023 : ''The Fool''
[[Kategori:Chantè franse]]
[[Kategori:Nesans nan lane 1992]]
[[Kategori:Nesans nan Oksitani]]
sb81w766rj2697581ip69soaj5ujj42
882415
882414
2026-07-05T09:57:02Z
Raymond Trencavel
28592
882415
wikitext
text/x-wiki
[[Fichye:Jain sus l'empont a Tolosa (Occitània) lo 11 de novembre de 2023 (02).jpg|200px|thumb|right|Jain an konsè nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon administratif)|Oksitani]]) nan dat 11 novanm 2023.]]
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, rege, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an [[Frans]], ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan [[Kongo (Brazavil)|Kongo-Brazavil]]. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Diskografi==
* 2015 : ''Zanaka''
* 2018 : ''Souldier''
* 2023 : ''The Fool''
[[Kategori:Chantè franse]]
[[Kategori:Nesans nan lane 1992]]
[[Kategori:Nesans nan Oksitani]]
qgqawsu0bxr8yrxah59mg84tt22e1qn
882416
882415
2026-07-05T10:10:17Z
Raymond Trencavel
28592
882416
wikitext
text/x-wiki
[[Fichye:Jain sus l'empont a Tolosa (Occitània) lo 11 de novembre de 2023 (02).jpg|200px|thumb|right|Jain an konsè nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon administratif)|Oksitani]]) nan dat 11 novanm 2023.]]
'''Jeanne Louise Galice''', ke yo rekonèt kòm '''Jain''' (pwononse /dʒeɪn/ an [[Lang angle|Angle]]), se yon mizisyen ak chantèz ki pale [[Lang angle|Angle]].
Mizik li melanje mizik pop, rege, elektwonik, ak plizyè estil mizik tradisyonèl mondyal, patikilyèman sa yo ki soti nan peyi kote li te viv yo. Li site tou mizik Ameriken tankou hip-hop ak soul, ansanm ak chantèz Angle [[Kate Bush]], kòm enfliyans.
Pami chante li yo ki pi byen koni yo genyen "Come" (fen 2015) ak "Alright" (2018), ki te rive nimewo en an [[Frans]], ak "Makeba," yon omaj pou chantèz [[Afrik disid (peyi)|Sid Afriken]] [[Miriam Makeba]].
==Biyografi==
'''Jain''' te pase anfans li nan Sid Frans, nan [[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Oksitani]] a: li te fèt 7 fevriye 1992, nan [[Toulouz]] ([[Oksitani (rejyon kiltirèl)|Rejyon Oksitani]]), epi li te viv tou pandan sis ane nan vil [[Pau]], nan [[Gascony]]. Manman l se orijin [[Madagaskar|Malgach]]. Papa l te travay pou yon konpayi petwòl, epi a laj nèf an, Jain te demenaje ak fanmi li nan [[Doubay]] nan [[Emira Arab Ini]] yo, kote papa l te transfere. A douzan, li t ap viv nan [[Kongo (Brazavil)|Kongo-Brazavil]]. Li te fè bakaloreya li nan [[Abou Dabi]], [[Emira Arab Ini]]. A dizwitan, li te retounen an [[Frans]], fwa sa a nan [[Pari]], pou l te ale nan yon lekòl preparatwa.
==Diskografi==
* 2015 : ''Zanaka''
* 2018 : ''Souldier''
* 2023 : ''The Fool''
[[Kategori:Chantè franse]]
[[Kategori:Nesans nan lane 1992]]
[[Kategori:Nesans nan Oksitani]]
[[Kategori:Mizisyen]]
[[Kategori:Mizisyen rege]]
sitwmeoz7b03adrnf1afesc465cyxmd