Wikipedia igwiki https://ig.wikipedia.org/wiki/Ihu_mb%E1%BB%A5 MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Midia Ọpụrụiche Ńkàtá Ojiarụ Ńkàtá ojiarụ Wikipedia Ńkàtá Wikipedia Faịlụ Ńkàtá faịlụ MidiaWiki Ńkàtá MidiaWiki Templeeti Ńkàtá templeeti Enyemaka Ńkàtá enyemaka Otú Ńkàtá otú Édēchághị́ Ńkàtá Édēchághị́ TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Kiki Omeili 0 9757 741580 724394 2026-10-25T09:20:49Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741580 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Nkiruka 'Kiki' Omeili''' {{Audio|Ig-Nkiruka Kiki Omeili.ogg|Audio}} bụ onye na- eme ihe nkiri na Nigeria, nke a ma ama maka ọrụ ya dị ka Lovette na ịhe nkiri TV a nakpọ ''Lekki Wives'' . <ref>{{Cite news|url=http://nationalmirroronline.net/new/new-drama-series-lekki-wives-makes-online-debut/|title=Lekki Wives makes Debut|last=Agbo|first=Dennis|date=3 February 2013|work=National Mirror|accessdate=14 November 2013|archive-date=6 February 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130206082910/http://nationalmirroronline.net/new/new-drama-series-lekki-wives-makes-online-debut/|url-status=dead}}</ref> A makwaara ya maka ọrụ ya na ịhe nkiri dị ka Blessing na ịhe oyoyo a kpọrọ 2015 crime caper, ''Gbomo Gbomo Express'' na Gideon Okeke . == Ndụ mbido == A mụrụ Omeili na [[Lagos]], ọ bụkwa nwa nke abụọ n’ime ụmụ anọ Charles na Maureen Omeili mụrụ. O bu onye Igbo si Nimo na [[Ọ̀hà Ọmambala|Anambra State]] . Nna ya Charles bụ onye na-arụ ọrụ n'ụlọ akụ First Bank Nigeria ma la ezumike nká dịka onye isi njikwa, ebe nne ya bụ Maureen bụ onye njikwa nke ụlọ mkpọrọ na [[Ibadan]], [[Ȯra Ọyọ|Oyo State]], Nigeria. Omeili bidoro ime ịhe nkiri stage plays site n ’ụlọ akwụkwọ praịmarị na nke sekọndrị. Nke a gara n'ihu mgbe ọ banyere mahadum mgbe ọsoyere otu ndi na eme ịhe egwuriegwu ma soro me ihe ejije dị iche iche yana isonye n'ọtụtụ asọmpi ejije. N'afọ 2006, ọ nwetara nzere dibia oyibo na mahadum , University of Lagos . <ref>{{Cite web|first=AKEEM|last=LASIS|date=12 May 2012|url=http://www.punchng.com/feature/midweek-revue/kiki-omeili-from-lab-coat-to-costume/|title=Kiki Omeili: From Lab Coat to Costumes|work=The Punch Newspaper|accessdate=3 October 2020|archivedate=28 September 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150928221309/http://www.punchng.com/feature/midweek-revue/kiki-omeili-from-lab-coat-to-costume/}}</ref> == Ọrụ == N'afọ 2011, Omeili soro ndi e nyochara ma nweta ọrụ Debbie na ịhe oyoy TV "Behind the Smile". N’afọ 2012, ya na onye isi ‘’ Behind the Smile ’’, Tunde Olaoye, jikọrọ aka wee pụta n’ihe nkiri sinima izizi ya okporo “Married but living single” ebe ya na Funke Akindele, Joseph Benjamin, Femi Brainard na Joke Silva rụkọrọ ọrụ. <ref>{{Cite web|url=http://pmnewsnigeria.com/2012/05/21/married-but-living-single-to-premiere-on-sunday/|title=Married but Living Single Premieres&#124;}}</ref> Omeili enweela ọrụ n'ọtụtụ usoro TV gụnyere "The Valley Between", <ref>{{Cite web|url=http://pmnewsnigeria.com/2012/05/14/sola-kosoko-in-the-valley-between/|title=The Valley Between}}</ref> "NESREA Watch", "Lekki Wives" na "Gidi Culture". Na mgbakwunye na ọrụ ọ na-arụ, na 2011 Omeili bido emume etemegwu na oyoyo "Dance 234", <ref>{{Cite web|last=Dance 234|url=http://www.supplemagazine.org/kiki-omeili-the-captivating-new-nollywood-diva.html|title=Kiki Omeili hosts Dance 234&#124;|accessdate=2020-10-03|archivedate=2023-04-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230422024806/http://www.supplemagazine.org/kiki-omeili-the-captivating-new-nollywood-diva.html}}</ref> bụ ihe nkiri ntụrụndụ ndị Koga. Omeili na-akwadokwa ngalaba ahụike na Smooth FM nke ụtụtụ Satọdee ngosipụta akpọrọ "Balancing Life" ma dee ọtụtụ akụkọ na blọọgụ n'ịntanetị. Kiki Omeili a nakpokwa "emcees" na eme ihe omume dị iche iche dika ịkwuputara ndị olu-oru okwu gụnyere LG na ịhe omume MTN gbasara asumumpị ball uwa nke 2009. Na Ọgọstụ 2013, ekwuputara na a ga-ebido Lekki Wives maka oge nke abụọ wee megharịrị nkwekọrịta ha na Omeili were iji weghachi ọrụ ya dị ka Lovette. <ref>{{Cite news|url=http://nationalmirroronline.net/new/lekki-wives-auditions-hold-today/|title=Lekki Wives Audition Holds Today|accessdate=14 November 2013|archive-date=3 September 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130903053852/http://nationalmirroronline.net/new/lekki-wives-auditions-hold-today/|url-status=dead}}</ref> Na mbido afọ 2016, ọsoro mee ka ịhe nkiri oyoyo wuruewu a na - akpọ Couple of Days, ebe ọ na-egosipụta àgwà Joke, nwetara nlele dị ebube site na ndị nkatọ. Na Mee 2016, ''Iterum'' obere ihe nkiri nke Stanlee Ohikhuare duziri na nke Kiki Omeili na Paul Utomi na-egosi na 69th Annual Cannes Film Festival. <ref>{{Cite web|title=Nollywood Director Stanlee Ohikhuare’s Short Film “Iterum” will be Showcased at the 2016 Cannes Film Festival|url=https://www.bellanaija.com/2016/05/nollywood-director-stanlee-ohikhuares-short-film-iterum-will-be-showcased-at-the-2016-cannes-film-festival/|publisher=Bella Pedro|accessdate=17 May 2016}}</ref> Na May 31, 2016, Omeili mere ihe nkiri izizi ya mge O mwepụta ịhe nkiri perempe nke a nakpọ ''Unprotected'' . <ref>{{Cite news|title=Kiki Omeili debuts with ‘Unprotected’|url=http://tribuneonlineng.com/kiki-omeili-debuts-with-%E2%80%98unprotected%E2%80%99|publisher=Tribune Newspaper|accessdate=6 June 2016|archive-date=5 June 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160605130405/http://tribuneonlineng.com/kiki-omeili-debuts-with-%E2%80%98unprotected%E2%80%99|url-status=dead}}</ref> Ihe nkiri a dabere na ihe ndị mere eme, nke ọ hụrụ dị ka nwa akwụkwọ na mahadum. Ihe nkiri ahụ nwere Kiki Omeili, dị ka onye ndu, na Eric Olee, Bimbo Ademoye, Blessing Ambrose na Nathan Kingsley na-akwado ọrụ. <ref>{{Cite web|title=WATCH: ‘Unprotected’ – A Short Film By Kiki Omeili|url=http://life.guardian.ng/2016/05/watch-unprotected-a-short-film-by-kiki-omeili/|publisher=Guardian Life Newspaper|accessdate=6 June 2016|archivedate=4 June 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160604020931/http://life.guardian.ng/2016/05/watch-unprotected-a-short-film-by-kiki-omeili/}}</ref> N’ọnwa Juunu nke afọ 2018, Omeili bidoro mepụta ihe nkiri nkiri zuru ezu nke izizi ya bụ ''Run'', nke Uche Chukwu duziri. <ref>{{Cite news|title=Kiki Omeili: A ‘Run’ Star In Full Bloom|url=https://independent.ng/kiki-omeili-a-run-star-in-full-bloom/|publisher=Daily Independent Newspaper|accessdate=2 August 2018}}</ref> Emepụtara ihe nkiri ''Run'' na cinemas na Ọgọstụ 23 2019 nke ndị soro mee ya bu Owen Gee, Rotimi Salami, Kelechi Udegbe, na Greg Ojefua. <ref>{{Cite news|title=Kiki Omeili’s first movie, Run, hits cinemas|url=https://punchng.com/kiki-omeilis-first-movie-run-hits-cinemas/|publisher=Punch Newspaper|accessdate=15 December 2019}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Actress Kiki Omeili offers Run as first big fruit|url=https://guardian.ng/saturday-magazine/actress-kiki-omeili-offers-run-as-first-big-fruit/|publisher=Guardian Newspaper|accessdate=15 December 2019}}</ref> A họpụtakwara ya bu ịhe nkiri wee gosị ya na Silicon Valley International Film Festival dị na California na Slum International Film Festival dị na Kenya. Ọ natara onyinye na Toronto International Nollywood Film Festival dị na Canada. <ref>{{Cite news|title=Nkiruka Omeili: Yes, I’m a Medical Doctor, But More Fulfilled Acting, Producing Films|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/08/24/nkiruka-omeili-yes-im-a-medical-doctor-but-more-fulfilled-acting-producing-films/|publisher=Thisday Newspaper|accessdate=15 December 2019}}</ref> == Onyiye na nturu ugo == N'ọnwa Ọktọba 2012, Omeili nwetara onyinye maka 'Best Actress (Supporting role in an English language film)' na 17th African Film Awards (nke a na-akpọbu Afro Hollywood Awards) na London. <ref>{{Cite news|url=http://dailytimes.com.ng/article/tonto-dikeh-kiki-omeili-win-afro-hollywood-awards/|title=Tonto Dikeh, Kiki Omeili win Afro Hollywood Awards|last=Opurum|first=Nkechi|date=23 October 2012|work=Daily Times Nigeria|accessdate=1 November 2012|archive-date=10 November 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121110085400/http://dailytimes.com.ng/article/tonto-dikeh-kiki-omeili-win-afro-hollywood-awards|url-status=dead}}</ref> N’ọnwa Mee afọ 2014, Omeili so na ndị edepụtara afa fa na Top 25 New Faces of Nollywood na akwụkwọ akụkọ Nigerian Entertainment Today (NET), <ref>{{Cite news|url=http://thenet.ng/2014/05/net-special-meet-the-25-new-faces-of-nollywood/comment-page-1/|title=Meet the 25 New Faces of Nollywood|last=Okuchukwu|first=Griffith|date=31 May 2014|work=Nigerian Entertainment Today|accessdate=26 July 2014}}</ref> Ndị akwụkwọ akụkọ asiri 'Sun' dekwara ya dịka otu n'ime kpakpando kachasị ọsọsọ na Nollywood na mbido 2014. <ref>{{Cite news|title=Behold! Nollywood’s fast rising stars|url=http://sunnewsonline.com/new/?p=49682|last=Ezinye|first=Emeka|date=25 January 2014|work=The Sun|accessdate=26 July 2014}}</ref> A hoputara Omeili dika 'TV Actress of the Year' nke ndị Exquisite Lady of the Year (ELOY) Award na November 2014. A hoputara ya maka ịhe ọmere na n’usoro ihe nkiri oyonyo ‘Lekki Wives’. N’ọnwa Ọktọba afọ 2015, Omeili ritere nturuugo maka onye na-akwado ihe nkiri kacha mma maka ọrụ ya na ịhe nkiri - Sting, di na 2015 Global Icons Academy Movie Awards (GIAMA), nke emere na USA. <ref>{{Cite web|title=GIAMA 2015: Eniola Badmus, Jim Iyke, Uche Jombo win big|url=http://pulse.ng/movies/giama-2015-eniola-badmus-jim-iyke-uche-jombo-win-big-id4272260.html|work=Pulse Nigeria|accessdate=19 October 2015|archivedate=20 October 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151020150731/http://pulse.ng/movies/giama-2015-eniola-badmus-jim-iyke-uche-jombo-win-big-id4272260.html}}</ref> Na onwa Julai 2016, Omeili ritere nturu ugo maka onye ''kacha'' kwado ihe nkịrị n’aho <ref>{{Cite web|title=Full List Of Winners At The City People Entertainment Awards 2016 [All Categories]|url=http://citypeopleng.com/full-list-of-winners-at-the-city-people-entertainment-awards-2016-all-categories/|publisher=City People Magazine|accessdate=11 August 2016|archivedate=2 August 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160802193350/http://citypeopleng.com/full-list-of-winners-at-the-city-people-entertainment-awards-2016-all-categories/}}</ref> na ''2016 City People Entertainment Awards'' na Lagos, Nigeria. N'ọnwa Ọktọba 2016, a họpụtara Omeili maka ''Onye Nduzi Nwanyị Kachasị Mma na ịhe nkiri pere mpe'' na Berlin 2016 - Film Fest International Awards maka ọrụ ya na ịhe nkiri, ''Deluded'' . <ref>{{Cite web|title=Best Lead Actress in a Short Film -Berlin 2016|url=http://filmfestinternational.com/best-lead-actress-in-a-short-film-berlin-2016/|publisher=Film Fest International Festival|accessdate=17 October 2016|archivedate=18 October 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161018211627/http://filmfestinternational.com/best-lead-actress-in-a-short-film-berlin-2016/}}</ref> Omeili, ka ekpughere dị ka onye nnọchi anya na 2017 Realtime film festival iji kwanyere ya ugwu na ọrụ ọ na arụ na ihe nkiri nke Nigeria. <ref>{{Cite web|title=KIKI OMEILI - - RTF BRAND AMBASSADOR|url=https://www.youtube.com/watch?v=D9piHEkBpoM|work=youtube.com|accessdate=2 August 2018}}</ref> Na 2018, Omeili nwetara onyinye kacha mma maka nwayị rụrụ orụ ka ọye nkwado na World Music and Independent Film Festival, nke emere na Caribbean Islands maka ọrụ ya na ihe nkiri ''3Some'' . <ref>{{Cite news|title=‘3some’ bags four awards at American World Film Festival|url=https://lifestyle.thecable.ng/3some-bags-four-awards-at-american-world-film-festival/|publisher=Oluwaseyi Awojulugbe|accessdate=2 August 2018}}</ref> N’otu afọ ahụ, a họpụtakwara ya maka Best Actress na Realtime film festival. == Ọrụ Nyemaka == Omeili etinyela aka na ọrụ enyemaka na Project Pink Blue . O bu ụzo na ije mmuta maka ọria kansa esi na ya na ayo ego ịji enyere ndi otu na akwado ndị na arịa orị cancer site na mgbasa ozi na ihe omume. <ref>{{Cite news|title=Why I left Medicine for acting – Kiki Omieli|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/nollywood/218800-i-left-medicine-acting-kiki-omieli.html|accessdate=28 December 2017|publisher=Premium Times Nigeria|date=December 24, 2016}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Annie Idibia, Moc Madu, Kiki Omeili, Debbie Collins led Pink October Walk against Breast Cancer in Lagos|url=http://www.wivestownhallconnection.com/2016/10/annie-idibia-moc-madu-kiki-omeili.html|accessdate=28 December 2017|publisher=Wives Town Hall Connection|date=October 9, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20171228172639/http://www.wivestownhallconnection.com/2016/10/annie-idibia-moc-madu-kiki-omeili.html|archive-date=28 December 2017|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Project PINK BLUE hosted Pink October Walk in support of International Breast Cancer Awareness Month with 5 Cancer Survivors, Kiki Omeili & Yvonne Jegede in Attendance|url=https://www.bellanaija.com/2017/10/5-cancer-survivors-and-celebrities-walk-against-cancer-in-lagos/|accessdate=28 December 2017|publisher=Bellanaija|date=October 10, 2017}}</ref> === Ịhe nrite === {| class="wikitable" !Afọ ! Mmemme ! Nrite ! Onye nnata ! Nsonaazụ |- | 2012 | Ihe ngosi ihe nkiri Africa <ref>{{Cite news|title=Tonto Dikeh, Kiki Omeili Win Afro-Hollywood Awards|url=http://dailytimes.com.ng/article/tonto-dikeh-kiki-omeili-win-afro-hollywood-awards/|last=Opurum|first=Nkechi|date=23 October 2012|work=Daily Times Nigeria|accessdate=1 November 2012|archive-date=10 November 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121110085400/http://dailytimes.com.ng/article/tonto-dikeh-kiki-omeili-win-afro-hollywood-awards|url-status=dead}}</ref> | Nwanyị Kacha Mma - --kwado Ọrụ na ihe nkiri Bekee (Ọ lụrụ di ma ọ bụ di na nwunye) | Kiki Omeili|{{won}} |- | 2014 | ELOY Awards <ref>{{Cite web|title=Seyi Shay, Toke Makinwa, Mo’Cheddah, DJ Cuppy, Others Nominated|url=http://pulse.ng/events/exquisite-lady-of-the-year-eloy-awards-seyi-shay-toke-makinwa-mo-cheddah-dj-cuppy-others-nominated-id3211248.html|work=Pulse Nigeria|accessdate=20 October 2014|archivedate=3 July 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170703235859/http://www.pulse.ng/events/exquisite-lady-of-the-year-eloy-awards-seyi-shay-toke-makinwa-mo-cheddah-dj-cuppy-others-nominated-id3211248.html}}</ref> | Onye na-eme ihe nkiri TV nke Afọ (Nwunye Lekki)|{{n/a}}|{{nom}} |- | rowspan="2" | 2015 | GIAMA 2015 Awards <ref>{{Cite web|title=GIAMA 2015: Eniola Badmus, Jim Iyke, Uche Jombo win big|url=http://pulse.ng/movies/giama-2015-eniola-badmus-jim-iyke-uche-jombo-win-big-id4272260.html|work=Pulse Nigeria|accessdate=19 October 2015|archivedate=20 October 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151020150731/http://pulse.ng/movies/giama-2015-eniola-badmus-jim-iyke-uche-jombo-win-big-id4272260.html}}</ref> | Nwanyị Kachasị Mma (Nwanyị Na - agba ihe nkiri) | Kiki Omeili|{{won}} |- | Na-Short Nkiri Ememme <ref>{{Cite web|title=Kiki Omeili Is In-short Film Festival Best Actress|url=http://www.ngrguardiannews.com/2015/12/kiki-omeili-is-in-short-film-festival-best-actress/|work=ngrguardiannews.com|accessdate=24 February 2016}}</ref> | Nwanyị Kachasị Mma (Nwanyị) | Kiki Omeili|{{won}} |- | rowspan="3" | 2016 | Obodo Ndị Ntụrụndụ Obodo | Onye na-akwado ihe nkiri n'afọ | Kiki Omeili|{{won}} |- | Lagos 30 n'okpuru 40 Awards | Nwanyị kacha mma - Bekee | Kiki Omeili|{{won}} |- | Onyinye FilmFest International (Berlin 2016) | Onye Ndu Nwanyị Kacha Mma na Short Short | Kiki Omeili|{{nom}} |- |} == Ihe nkiri == {| class="wikitable" !Year !Title !Role !Director !Notes |- |2011 |Behind the Smile |Debbie |Tunde Olaoye |Lead Role/TV Series |- |2011 |Nowhere to be Found |Dr. Grace |Niji Akanni |TV Series |- |2011 |Footprints |Edna |Jerry Isichei |Sub-Lead/TV Series |- |2012 |''Married but Living Single'' |Titi Haastrup |Tunde Olaoye |Feature Film |- |2012 |NESREA Watch |Mrs. Irabor |Paul Adams |TV Drama/Informative |- |2012 |Binding Duty |Njide |Ihria Enakimio |TV Drama/Informative |- |2012 |The Valley Between |Nikki |Tunji Bamishigbin |Sub-Lead/TV Series |- |2012 |Gidi Culture |Mariam |Tunde Anjorin |Sub-Lead/Series |- |2012 |A Mother's Fight |Uru |Flo Smith |Sub-Lead/Short Film produced by [[Uche Jombo]] |- |2012 |Lekki Wives |Lovette |Blessing Effiom Egbe |Lead Role/Series |- |2013 |Kpians: The Feast of Souls |Kiki Ofili |Stanlee Ohikhuare |Horror Movie also starring Ashionye Ugboh-Raccah |- |2013 |Consenting Adults |Seun |Soji Ogunnaike |Feature Film; starring Nomoreloss |- |2013 |24/7 |Barrister Ekanem |Efetobore Ayeteni |Feature Film starring IK Osakioduwa, Eku Edewor and Wole Ojo |- |2013 |Oblivious |Lucy |Stanlee Ohikhuare |Feature Film |- |2013 |Lekki Wives (Season 2) |Lovette |Blessing Effiom Egbe |Lead Role/TV Series |- |2013 |Sting |Ada |Stanlee Ohikhuare |Feature Film |- |2013 |The Glass House |Ese |Jerry Isichei |Feature Film |- |2014 |The Antique |Isoken |Darasen Richards |Feature Film starring Olu Jacobs, Bimbo Akintola and Judith Audu |- |2014 |Same Difference |Nonye |Ehizojie Ojesebholo |Feature Film starring Ricardo Agbor and Daniel K Daniel |- |2014 |A Dead End |Biola |Ehizojie Ojesebholo |Feature Film starring Barbara Sokky, Seun Akindele and Uche Anyamele |- |2014 |Next Door to Happiness |Tinuke |Uzodimma Okpechi |Feature Film starring Frederick Leonard |- |2014 |A Place Called Happy |Teni |LowlaDee |Feature Film starring Blossom Chukwujekwu |- |2014 |Friends and Lovers |Jenny |Yemi Morafa |Feature Film starring Deyemi Okanlawon |- |2014 | +234 |Sandra Lawson |Soji Ogunnaike |Drama Series starring Tosyn Bucknor, Tope Tedela and Anthony Monjaro |- |2015 |''Gbomo Gbomo Express'' |Blessing |Walter Taylour |Feature film - starring Ramsey Nouah |- |2015 |''Jimi Bendel'' |T-boy |Ehizojie Ojesebholo |Action Comedy film<ref>{{Cite web|title="Jimi Bendel" Watch Kiki Omeili, Ijeoma Agu, Gregory Ojefua in trailer|url=http://pulse.ng/movies/jimi-bendel-watch-kiki-omeili-ijeoma-agu-gregory-ojefua-in-trailer-id4634301.html|publisher=Chidumga Izuzu|accessdate=2 February 2016|archivedate=3 February 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160203092849/http://pulse.ng/movies/jimi-bendel-watch-kiki-omeili-ijeoma-agu-gregory-ojefua-in-trailer-id4634301.html}}</ref> |- |2016 |''Fast Cash'' | - |Okey Zubelu Okoh |Feature film - starring Mary Lazarus, Oma Nnadi, Funnybone |- |2016 |''What Makes You Tick'' | - |Efetobore Ayeteni |Feature film - starring Seun Akindele, Mary Lazarus, Wole Ojo, Toyin Abraham |- |2016 |''Iterum'' |Ireti |Stanlee Ohikhuare |Short film - screened at the 2016 Cannes Film Festival in Paris,France |- |2016 |''Fast Cash'' | |Okey Zubelu |Feature film |- |2016 |''Blame It on Me'' | - |Ikechukwu Onyeka |Feature film |- |2016 |''The Happyness Limited'' | - |Imoh Umoren |Feature film |- |2016 |''Double bind'' |Lead |Emmanuel Akaemeh |Feature film featuring Ifeanyi Kalu, Ujams Cbriel, Mary Chukwu |- |2016 |''This Thing Called Marriage'' | - |Blessing Egbe |Feature film |- |2016 |''Moth To A Flame''<ref>http://www.talkafricanmovies.com/moth-to-a-flame/</ref> |Joan |One Soul |Feature film - Femi Jacobs, Shaffy Bello, Paul Utomi |- |2017 |''Echoes of Silence'' | - |Okey Ifeanyi |Feature film |- |2017 |''Low lives and High Hopes'' | - |Frankie Ogar |Feature film |- |2017 |''Light in the Dark'' | - |Ekenem Ekwunye |Feature film |- |2017 |''What Lies Within''<ref>https://dailytimes.ng/entertainment/tope-tedela-produces-first-movie/</ref> |Miss Dimeji |Vanessa Nzediegwu |Feature film starring Michelle Dede, Tope Tedela, Paul Utomi |- |2017 |''Sunday and Lolade'' |Lolade |Yomi Black |Comedy Skit Compilation |- |2017 |''Public Property'' | |Tope Alake & Ashionye Mihcelle Raccah |Feature film |- |2019 |'' Run'' |Tomi |Uche Chukwu |Feature Film, produced by Kiki Omeili |- |} == Ebe nsi nweta == {{Reflist}} {{DEFAULTSORT:Omeli, Kiki}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Igbo actreses]] [[Òtù:Nigerian women medical doctors]] [[Òtù:Nigerian medical doctors]] [[Òtù:Nigerian film actresses]] [[Òtù:Nigerian stage actresses]] [[Òtù:Nigerian television actresses]] [[Òtù:University of Lagos alumni]] [[Òtù:Actresses from Lagos]] [[Òtù:Year of birth mission (living people)]] [[Otú:Ndị na-eme ihe nkiri Naijiria narị afọ nke 21]] [[Otú:Ndị amụrụ n'afọ 1986]] bjan7hbg1r6gtkbzh604hs5r5zcgbxn Funmi Falana 0 10180 741518 721342 2026-10-24T15:11:36Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741518 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Funmi Falana''' bụ onye ọrụ iwu gbasara Naijiria na onye na- '''alụ ọgụ''' maka ikike ụmụ nwanyị . <ref>{{Cite news|url=http://www.thebreakingtimes.com/another-14-year-old-lucy-ejeh-kidnapped-converted-to-islam-in-zamfara/|title=Another 14 Year Old, Lucy Ejeh, Kidnapped Converted to Islam in Zamfara|work=The Breaking Times|date=17 March 2016|accessdate=20 June 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160529020756/http://www.thebreakingtimes.com/another-14-year-old-lucy-ejeh-kidnapped-converted-to-islam-in-zamfara/|archive-date=29 May 2016|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://www.premiumtimesng.com/opinion/123609-lets-have-gender-justice-now-by-funmi-falana.html|title=Let’s Have Gender Justice Now, By Funmi Falana|work=[[Premium Times]]|date=7 March 2016|accessdate=20 June 2016}}</ref> Ọ bụ nwunye Femi Falana, onye ama ama na onye ọchụnta ego Naịjirịa ; <ref>{{Cite news|url=http://www.vanguardngr.com/2012/08/femi-falana-left-me-at-the-mercy-of-judges-funmiwife/|title=Femi Falana left me at the mercy of judges – Funmi,wife|work=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard News]]|date=5 August 2012|accessdate=20 June 2016}}</ref> nne bụ Falz, onye na- ese ihe na Naijiria na- eme ihe nkiri . <ref>{{Cite news|url=http://thenet.ng/2015/11/falz-why-femi-falanas-son-is-a-legally-bad-guy/|title=Falz! Why Femi Falana’s son is a legally Bad Guy|work=[[Nigerian Entertainment Today]]|date=5 November 2015|accessdate=20 June 2016}}</ref> Funmi Falana na-eje ozi ugbu a dị ka National Director of Women Empowerment and Legal Aid (WELA), otu na-abụghị nke gọvụmentị na-agbachitere ikike ụmụ nwanyị na ụmụaka. <ref>{{Cite news|url=http://sunnewsonline.com/falana-alert-fg-of-abduction-of-another-teenager-in-zamfara/|title=Falana alert FG of abduction of another teenager in Zamfara|work=[[The Sun (Nigeria)|The Sun News]]|date=5 March 2016|accessdate=20 June 2016}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://www.championnews.com.ng/women-marginalization-must-stop-funmi-falana/|title=Women marginalization must stop – Funmi Falana|work=[[Daily Champion|The Champion News]]|date=17 March 2016|accessdate=20 June 2016|archive-date=1 May 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160501205719/http://www.championnews.com.ng/women-marginalization-must-stop-funmi-falana/|url-status=dead}}</ref> == Edensibịa == {{Reflist|30em}} {{DEFAULTSORT:Falana, Funmi}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 97ggycwu5v1e1yje48iq39f1ny6wjmi Kizz Daniel 0 10274 741582 722093 2026-10-25T09:38:47Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741582 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Oluwatobiloba Daniel Anidugbe''', onye a maara nke ọma site na aha egwuregwu ya bụ '''Kizz Daniel''', bụ onye na-agụ egwu na onye na-ede egwu na [[Naijiria]]. A maara ya nke ọma maka egwu ya "''Woju''" na "''Yeba''".<ref>{{Cite web|author=Bella|first=Naija|url=https://www.bellanaija.com/2018/05/kiss-daniel-name-kizz-daniel/|title=Kiss Daniel changes name to Kizz Daniel|work=Bella Naija|date=22 May 2018|accessdate=29 May 2018}}</ref> Ọ gara site na aha egwu Kiss Daniel tupu ọ gbanwee ya na Mee 2018.<ref>{{Cite web|author=Ohunyon|first=Ehis|title=Singer changes his name to Kizz Daniel|url=http://www.pulse.ng/entertainment/music/kiss-daniel-changes-his-name-to-kizz-daniel-id8404761.html|work=Pulse.NG|date=22 May 2018|accessdate=29 May 2018|archivedate=29 May 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180529204414/http://www.pulse.ng/entertainment/music/kiss-daniel-changes-his-name-to-kizz-daniel-id8404761.html}}</ref><ref>{{Cite web|date=2019-10-19|title=Kizz Daniel In Fresh Battle With Former Record Label, G-Worldwide|url=https://guardian.ng/life/kizz-daniel-in-fresh-battle-with-former-record-label-g-worldwide/|accessdate=2022-06-14|work=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archivedate=2022-08-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220813093414/https://guardian.ng/life/kizz-daniel-in-fresh-battle-with-former-record-label-g-worldwide/}}</ref> Ọ bịanyere aka na nkwekọrịta ndekọ na G-Worldwide Entertainment na 2013, mana ọ hapụrụ akara ahụ na-esote esemokwu nkwekọrịta na ikpe ụlọ ikpe.<ref>{{Cite web|author=Ehis Ohunyon|title=Singer changes his name to Kizz Daniel|url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/kiss-daniel-singer-changes-his-name-to-kizz-daniel/1exr02v|publisher=Pulse Nigeria|date=May 22, 2018|accessdate=November 29, 2020|archivedate=March 9, 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190309152836/https://www.pulse.ng/entertainment/music/kiss-daniel-singer-changes-his-name-to-kizz-daniel/1exr02v}}</ref>O guzobere akara ndekọ Fly Boy Inc na [[Novemba|Nọvemba]] 2017.<ref>{{Cite news|url=http://thenet.ng/2017/11/confirmed-kiss-daniel-exits-g-worldwide-unveils-new-record-label/|title=CONFIRMED: Kiss Daniel Exits G-Worldwide and Unveils New Record Label|date=2017-11-14|work=Nigerian Entertainment Today|accessdate=2017-11-17}}</ref> Na August 8, na afọ 2022, ndị uwe ojii [[Tanzania]] jidere Kizz Daniel na Dar es Salaam n'ihi enweghị ike ịrụ ọrụ. Otu n'ime ụlọ ọrụ ndị Tanzania a maara dị ka State of Vybes kwadebere ihe omume.<ref>{{Cite web|author=|first=|date=2022-08-09|title=Kizz Daniel arrested in Dar Es Salaam, Tanzania over failure to perform - Offblogmedia|url=https://offblogmedia.com/kizz-daniel-arrested-in-tanzania-over-failure-to-perform/|accessdate=2022-08-12|language=en-US|archivedate=2022-08-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220812131057/https://offblogmedia.com/kizz-daniel-arrested-in-tanzania-over-failure-to-perform/}}</ref> A mụrụ Kizz Daniel Oluwatobiloba Daniel Anidugbe na [[Abeokuta]], na Ogun Steeti, Nigeria.<ref>{{Cite news|title=How Kizz Daniel born triplets but one die|work=BBC News Pidgin|url=https://www.bbc.com/pidgin/tori-57845815|accessdate=2022-06-14}}</ref> Ọ si n'ógbè gọọmentị ime obodo Abeokuta North. Ọ gara Abeokuta Grammar School ma gụsịrị akwụkwọ na Federal University of Agriculture, Abeokuta, na 2013, na nzere na Water Resources Management na Agrometeorology (Water Engineering).<ref>{{Cite web|url=https://www.pulse.ng/entertainment/celebrities/kiss-daniel-5-interesting-facts-about-the-singer/845wevk|title=5 interesting facts about the singer|date=2017-12-06|work=www.pulse.ng|accessdate=2019-05-07|archivedate=2019-05-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190507134912/https://www.pulse.ng/entertainment/celebrities/kiss-daniel-5-interesting-facts-about-the-singer/845wevk}}</ref> Mgbe ọ nọ na mahadum, o kpebiri ịchụso egwu dị ka ọrụ n'akụkụ ọmụmụ ya.<ref>{{Cite news|url=http://www.pulse.ng/entertainment/music/kiss-daniel-10-things-you-dont-know-about-woju-singer-id3507573.html|title=Kiss Daniel: 10 things you don"t know about "Woju" singer|author=Akan|first=Joey|accessdate=2018-07-03|archive-date=2018-07-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20180703162914/http://www.pulse.ng/entertainment/music/kiss-daniel-10-things-you-dont-know-about-woju-singer-id3507573.html|url-status=dead}}</ref> N'ọnwa Mee na afọ 2015, Kizz Daniel wepụtara egwu nke atọ na-esote ya, na vidiyo izu abụọ ka e mesịrị nke a gbara n'ebe dị iche iche n'akụkụ ọwụwa anyanwụ nke Afrịka ma AJE FILMS duziri ya.<ref>{{Cite web|author=|first=|date=2022-08-12|title=Kizz Daniel - Laye Audio|url=https://offblogmedia.com/kizz-daniel-laye-mp3-download/|accessdate=2022-08-12|language=en-US|archivedate=2022-08-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220812143251/https://offblogmedia.com/kizz-daniel-laye-mp3-download/}}</ref> Daniel wepụtara abọm studio mbụ ya akpọrọ New Era na Mee 14, na afọ 2016.<ref>{{Cite web|url=http://www.pulse.ng/buzz/kiss-daniel-a-dope-album-will-always-have-enough-to-last-an-artiste-for-a-year-id6232774.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170217092928/http://pulse.ng/buzz/kiss-daniel-a-dope-album-will-always-have-enough-to-last-an-artiste-for-a-year-id6232774.html|archivedate=2017-02-17|title=Kiss Daniel: A dope album will always have enough to last an artiste for a year - Buzz - Pulse}}</ref> Mgbe ọ hapụsịrị akara mbụ ya G-WorldWide, ọ gara na-ese n'elu mmiri nke onwe ya FLYBOY I.N.C. nke bịanyere aka na ọrụ ọhụrụ abụọ Demmie Vee na Philkeyz na nso nso a. Mgbe nke ahụ gasịrị, Kizz Daniel gosipụtara na Demmie Vee single nke akpọrọ "You Go Wait?". 2018 ji n'aka na ọ bụ afọ dị mma maka onye na-eti egwu WOJU, ọ gosipụtara [[Wizkid]] na Hit Song "FOR YOU" na [[Davido]] na egwu ọzọ "One Ticket" nke kụrụ chaatị n'ime awa 24 nke ntọhapụ ya.<ref>{{Cite news|url=https://www.mp3bullet.ng/demmie-vee-ft-kizz-daniel-you-go-wait-mp3|title=Demmie Vee ft. Kizz Daniel – You Go Wait?|accessdate=2018-10-05}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.mp3bullet.ng/kizz-daniel-x-wizkid-for-you-prod-philkeyz-music|title=Kizz Daniel ft Wizkid - For You|accessdate=2018-06-14}}</ref> N'ụbọchị iri atọ n'ọnwa Disemba afọ 2018, Kizz Daniel wepụtara abọm Studio nke abụọ ya na nke mbụ ya n'okpuru FlyBoy Inc nke akpọrọ "No Bad Songz". Abọm ahụ nwere abụ iri abụọ gụnyere otu tiketi a tọhapụrụ tupu oge eruo nke o gosipụtara [[Davido]]. Ihe ndị ọzọ dị na Album ahụ gụnyere Nasty C, [[Diamond Platnumz|Diamond Platiumz]], Philkeyz, Demmie Vee, Dj Xclusive, Wretch 32, Diplo na Sarkodie. Abọm ahụ nwetara nyocha dị mma site n'aka ndị hụrụ egwu n'anya, ọ malitere na No. 55 na US iTunes Chart wee bụrụ nọmba 1 na World Album Chart n'ime awa ịrị abụọ na anọ nke ntọhapụ ya. Na 25 June 2020, ọ wepụtara abọm studio nke atọ ya 'King of Love'<ref>{{Cite web|author=Alake|first=Motolani|url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/kizz-daniel-releases-new-album-king-of-love/ks11b7t|work=Pulse Ng|accessdate=July 4, 2020|title=Kizz Daniel releases new album, 'King of Love'|date=June 26, 2020|archivedate=July 5, 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200705164335/https://www.pulse.ng/entertainment/music/kizz-daniel-releases-new-album-king-of-love/ks11b7t}}</ref> Na Mee ụbọchị nke mbụ, na afọ 2021, ọ nabatara ụmụ atọ, Jamal, Jalil na Jelani, ya na enyi ya nwanyị dị omimi. Kizz mechara kpughee otu o si tụfuo otu n'ime ụmụ atọ ya, Jamal, naanị ụbọchị anọ mgbe amuchara ya ka ọ na-enweta ụlọ elu nwere ọnụ ụlọ abụọ maka Jalil na Jelani.<ref>{{Cite news|author=TrustOkey|date=28 December 2024|title=Kizz Daniel unveils updated tracklist for forthcoming EP, [Uncle K]|language=en|work=TrustOkey|url=https://trustokay.net/kizz-daniel-unveils-updated-tracklist-for-forthcoming-ep-uncle-k/|accessdate=28 December 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241228195302/https://trustokay.net/kizz-daniel-unveils-updated-tracklist-for-forthcoming-ep-uncle-k/|archive-date=28 December 2024|url-status=dead}}</ref> [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] <references /> m1yfydafxdrj8z4wmha7uju393k391w Ifeoma Ajunwa 0 11591 741535 674688 2026-10-24T21:17:45Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 6 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741535 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Category:Articles with hCards]] [[Usòrò:IfeomaAjunwa2014.jpg|thumb|Ifeoma Yvonne Ajunwa]] '''Ifeoma Yvonne Ajunwa''' bu onye (amụrụ 26 Ọktoba 1980) <ref>{{Cite web|url=https://www.martindale.com/ithaca/new-york/ifeoma-yvonne-ajunwa-168941488-a/|title=Ifeoma Yvonne Ajunwa Profile {{!}} Ithaca, NY Lawyer {{!}} Martindale.com}} </ref> bụ onye odee akwukwo na Naijiria na onye prọfesọ nke iwu na Mahadum North Carolina Scool of law na United States. <ref>{{Cite web|title=Carolina Law Expands Outstanding Faculty With Two New Hires|url=https://law.unc.edu/news/2020/09/carolina-law-expands-outstanding-faculty-with-two-new-hires/|accessdate=2021-06-24|work=UNC School of Law|language=en-US}}</ref> Ọ bụkwa onye isi ntọala nke Mmemme Mkpebi Nchoputa AI (AI-DR) na Iwu UNC. <ref name=":0">{{Cite web|title=Ifeoma Ajunwa|url=https://law.unc.edu/people/ifeoma-ajunwa/|accessdate=2021-06-24|work=UNC School of Law|language=en-US|archivedate=2021-06-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210624204620/https://law.unc.edu/people/ifeoma-ajunwa/}}</ref> Ọ bụ bu onye enyemaka Prọfesọ nke iwu ọrụ na ọrụ na Mahadum Cornell site na 2017-2020, na-enweta ọrụ ebe ahụ na 2020. <ref name="ilr">{{Cite web|url=https://www.ilr.cornell.edu/people/ifeoma-ajunwa|title=Ifeoma Ajunwa|accessdate=2019-04-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20180124184408/http://www.ilr.cornell.edu/people/ifeoma-ajunwa|archive-date=2018-01-24|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://scholar.google.com/citations?user=gXDBC9oAAAAJ|title=Google Scholar - Ifeoma Ajunwa|publisher=Google Scholar|accessdate=2019-04-13}}</ref> Ọ bụbu onye mmekọ ngalaba na Berkman Klein Center na Harvard Law School kemgbe 2017. <ref>{{Cite web|date=2020-09-04|title=Ifeoma Ajunwa {{!}} Berkman Klein Center|url=https://cyber.harvard.edu/people/iajunwa|accessdate=2021-06-24|work=cyber.harvard.edu|language=en}}</ref> == Agụmakwụkwọ == Ajunwa nwetara BA na Mahadum California, Davis na 2003, JD ya na Mahadum San Francisco School of Law na 2007, na MPhil na PhD na Sociology na Mahadum Columbia na 2012 na 2017, n'otu n'otu. <ref name="lawschool">{{Cite web|url=https://www.lawschool.cornell.edu/faculty/bio.cfm?id=864|title=Ifeoma Ajunwa|accessdate=2019-04-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20171002144642/http://www.lawschool.cornell.edu/faculty/bio.cfm?id=864|archive-date=2017-10-02|url-status=dead}}</ref> <ref name="datasociety">{{Cite web|url=https://datasociety.net/people/ajunwa-ifeoma/|title=Ifeoma Ajunwa|accessdate=2019-04-13|archivedate=2019-04-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190414005924/https://datasociety.net/people/ajunwa-ifeoma/}}</ref> Ajunwa bụ onye Ọkammụta McNair dị ka nwa akwụkwọ ohuru na mahadum, natara AAUW nhọrọ Profeson mgbakọ na ụlọ akwụkwọ iwu, ma bụrụ Paul F. Lazersfeld Fellow dị ka nwa akwụkwọ PhD. <ref name="datasociety" /> Josh Whitford nyere ndụmọdụ maka mmụta PhD Ajunwa. <ref>{{Cite web|url=https://sociology.columbia.edu/content/josh-whitford|title=Josh Whitford|accessdate=2019-10-24}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.nsf.gov/awardsearch/showAward?AWD_ID=1602900|title=Award Abstract #1602900 - Doctoral Dissertation Research: Re-entry organizations and the formally incarcerated|accessdate=2019-10-24}}</ref> == Ọrụ == Ajunwa bụ onye ode akwụkwọ mara mma na onye prọfesọ na-ahụ maka iwu na Mahadum North Carolina School of Law ebe ọ na-eje ozi dị ka onye isi ntọala nke Mmemme Mkpebi Nchoputa AI (AI-DR). <ref name=":0"/> Tupu nke ahụ, Ajunwa bụ prọfesọ na Cornell University School of Industrial and Labor Relations <ref name="ilr"/> na onye otu ngalaba na Cornell Law School . <ref name="lawschool"/> Ọ bụ onye otu ngalaba na Berkman Klein Center for Internet &amp;amp; Society na Harvard University, <ref>{{Cite web|date=2020-03-24|title=Ifeoma Ajunwa {{!}} Berkman Klein Center|url=https://cyber.harvard.edu/people/iajunwa|accessdate=2020-07-07|work=cyber.harvard.edu|language=en}}</ref> ebe ọ bụbu onye otu sitere na 2016-2017 na onye nkuzi na Harvard Law School ,. <ref name="lawschool" /> <ref>{{Cite web|url=https://cyber.harvard.edu/people/iajunwa|title=Ifeoma Ajunwa|accessdate=2019-04-13}}</ref> Ọ rụkwara ọrụ dị ka [[Nyocha Microsoft|Microsoft Research]] Nyocha NYC Intern na 2015. <ref name="datasociety"/> Mmasị nyocha nke Ajunwa dị na njikọ nke iwu na teknụzụ na-nlekwasi anya na njikwa ụkpụrụ omume nke teknụzụ ebe ọrụ, agbụrụ na teknụzụ, ọchịchị ụlọ ọrụ, na nha anya ahụike na nzuzo. Nchọcha ya lekwasịrị anya n'ụdị dị iche iche na nsonye n'ahịa ọrụ na ebe ọrụ. <ref name="lawschool"/> Ọ ga-ebipụta akwụkwọ - "The Quantified Worker" - na Press ụlọ akwụkwọ ụkwụ Cambridge <ref>{{Cite web|url=https://cyber.harvard.edu/events/2017/luncheon/05/Ajunwa|title=The Quantified Worker|publisher=Berkman Klein Center|accessdate=2019-04-13}}</ref> <ref name="ifeomaajunwa">{{Cite web|url=http://ifeomaajunwa.com|title=Ifeoma Ajunwa, J.D., Ph.D.|accessdate=2019-04-13}}</ref> Mahadum Cornell nyere Ajunwa ikike na Mee 22, 2020. <ref>{{Cite web|title=Cornell University ILR School|url=https://www.facebook.com/ILRSchool/posts/3200246816664479|accessdate=2020-07-07|work=www.facebook.com|language=en}}</ref> Na Febụwarị 5, 2020, Ajunwa gbara akaebe na Kọmitii Ndị Nnọchiteanya US na-ahụ maka agụmakwụkwọ na ọrụ na- ege ntị na "Ọdịnihu nke Ọrụ: Chebe ikike obodo nke ndị ọrụ na Digital Age". Ọ tụlere ọgụgụ isi na-eme ka mmadụ nwee ike ịkpa ókè agbụrụ n'ịkwa ọrụ wee kwado maka iwu na-echekwa nzuzo data nkeonwe na mkpụrụ ndụ ihe nketa n'ebe ọrụ. <ref>{{Cite web|url=https://news.cornell.edu/stories/2020/02/ajunwa-congress-help-stop-employers-ai-fueled-bias|title=Ajunwa to Congress: Help stop employers' AI-fueled bias|publisher=[[Cornell Chronicle]]|date=February 11, 2020|accessdate=2020-05-18}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://edlabor.house.gov/imo/media/doc/AjunwaTestimony02052020.pdf|title=Hearing on The Future of Work: Protecting Workers' Civil Rights in the Digital Age - Prepared Testimony of Professor Ifeoma Ajunwa, J.D., Ph.D.|publisher=[[United States House of Representatives]] [[United States House Committee on Education and Labor|Committee on Education and Labor]], Joint Hearing of Subcommittee on Civil Rights and Human Services|date=February 5, 2020|accessdate=2020-05-18|archivedate=2020-07-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200727194915/https://edlabor.house.gov/imo/media/doc/AjunwaTestimony02052020.pdf}}</ref> Na Mee 6, 2018, Ajunwa bụ onye na- [https://web.archive.org/web/20220222234806/https://www.tedxcornell.com/ ekwu okwu TEDx na Mahadum Cornell] ebe o gosipụtara okwu gbasara esemokwu nke ụkpụrụ omume na teknụzụ na ebe ọrụ ọgbara ọhụrụ. <ref>{{Cite web|date=2018-04-26|title=TEDxCornell to Host 'Eclectic' Fourth Conference|url=https://cornellsun.com/2018/04/26/tedxcornell-to-host-eclectic-fourth-conference/|accessdate=2020-07-07|work=The Cornell Daily Sun|language=en-US}}</ref> Na Cornell, Ajunwa jere ozi dị ka onye isi oche na ọtụtụ bọọdụ ndụmọdụ, gụnyere maka Institute for Africa Development <ref>{{Cite web|title=People {{!}} Institute for African Development {{!}} Einaudi Center|url=https://einaudi.cornell.edu/programs/institute-african-development/people|accessdate=2020-07-07|work=einaudi.cornell.edu}}</ref> na Cornell Prison Education Programme (CPEP). <ref>{{Cite web|title=Our People {{!}} Cornell Prison Education Program|url=https://cpep.cornell.edu/about-us/advisory-board/|accessdate=2020-07-07|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20200618033214/https://cpep.cornell.edu/about-us/advisory-board/|archive-date=2020-06-18|url-status=dead}}</ref> Na nso nso a, Ajunwa nwetara Fulbright ka ọ mụọ gbasara iwu gbasara mmalite teknụzụ na Naijiria. <ref name="law.unc.edu">{{Cite web|title=Ajunwa Selected for Nigeria Fulbright Scholar Award|url=https://law.unc.edu/news/2021/05/ajunwa-nigeria-fulbright-scholar-award/|accessdate=2021-06-24|work=UNC School of Law|language=en-US}}</ref> == Ihe nrite na nkwanye ugwu == Ihe nrite na nkwanye ugwu Ajunwa gụnyere: * 2006: AAUW Selected Professions Fellowship * 2010: Paul F. Lazersfeld Fellow, Columbia University * 2018: Derrick A. Bell Award from the Association of American Law Schools<ref name="ilr"/><ref name="ifeomaajunwa"/> * 2018-2019: Keeton House Fellow, Cornell University<ref>{{Cite web|url=https://williamkeetonhouse.cornell.edu/people/House-Fellows.cfm|title=William Keeton House - House Fellows|accessdate=2019-04-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20140615191245/http://williamkeetonhouse.cornell.edu/people/House-Fellows.cfm|archive-date=2014-06-15|url-status=dead}}</ref> * 2019: NSF CAREER Award<ref>{{Cite web|url=https://www.ilr.cornell.edu/news/national-science-foundation-research-award-received-ajunwa|title=National Science Foundation research award received by Ajunwa|accessdate=2019-10-24}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.nsf.gov/awardsearch/showAward?AWD_ID=1848213|title=Award Abstract #1848213 - CAREER: The Development, Design, and Ethical Issues of Algorithmic Hiring Tools|accessdate=2019-10-24}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://research.cornell.edu/research/using-artificial-intelligence-select-job-candidates|title=Using Artificial Intelligence to Select Job Candidates|date=14 November 2019|publisher=Cornell Research|accessdate=2019-11-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20191207162119/https://research.cornell.edu/research/using-artificial-intelligence-select-job-candidates|archive-date=2019-12-07|url-status=dead}}</ref> * 2020: Faculty Champion Award, Cornell University <ref>{{Cite web|title=2020 Graduate Diversity & Inclusion Awardees : Graduate School|url=https://gradschool.cornell.edu/diversity-inclusion/graduate-diversity-inclusion-awards/graduate-diversity-inclusion-awardees-2020/|accessdate=2020-07-07|work=gradschool.cornell.edu|archive-url=https://web.archive.org/web/20200710170945/https://gradschool.cornell.edu/diversity-inclusion/graduate-diversity-inclusion-awards/graduate-diversity-inclusion-awardees-2020/|archive-date=2020-07-10|url-status=dead}}</ref> * 2021-2022: Fulbright Scholar (host country: Nigeria)<ref name="law.unc.edu"/> == Ọrụ ahọpụtara == Edemede mmụta Ajunwa gụnyere: Maka nyocha iwu: <ref name="Publications – Ifeoma Ajunwa">{{Cite web|title=Publications – Ifeoma Ajunwa|url=http://ifeomaajunwa.com/?page_id=11|accessdate=2020-07-07|language=en-US}}</ref> # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3437631 Ihe dị mkpa nleba anya maka sistemụ nnye ọrụ akpaaka], 34 Harv. JL & Teknụzụ. 1 (2021). # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2746078 Paradox nke akpaaka dị ka Mgbochi-Ahụhụanya Intervention], 41 Cardozo. L. Mkpu.1671(2020). # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3142979 Ịkpa oke afọ site na Platform], 40 Berkeley J. Emp. & Ụlọ nyocha. L.1 (2019). # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3247286 Algorithms na-arụ ọrụ: Ngwa nlekota oru na teknụzụ Wearable], 63 St. Louis ULJ 21 (2019). Ife # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3192617 Ịlụso ịkpa ókè agbụrụ megide ndị a tụrụ mkpọrọ n'ahịa ọrụ], 112 Nw. UL Mkpu. 1385 (2018). (ya na Prọfesọ Angela Onwuachi-Willig ). # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2746211 Onyunyo] ndị ọrụ enweghị oke, 105 Cal. L. Rev. 736 (2017) (ya na Prọfesọ Jason Schultz na Kate Crawford ). # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2460897 Data Genetic na ikike obodo], 51 Harv. CR-CLL Mkpu. 75 (2016). # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2460898 Akwụkwọ ozi uhie uhie nke oge a], 83 Fordham L. Mkpu. 2999 (2015). # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2460891 Nnwale mkpụrụ ndụ ihe nketa na-ezute nnukwu data: Mkpagbu na Iwu nkwekọrịta], 75 Ohio St. LJ 1225 (2014). # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2460859 Ogwe ọjọọ: Nyocha dabere na nhazi nke mmetọ ndị ruuru mmadụ n'ime sistemu Carceral America], 17 U. PA. JL & Soc. Mgbanwe 75 (2014). Maka nyocha ndị ọgbọ na mbipụta ndị ọzọ: <ref name="Publications – Ifeoma Ajunwa"/> # "Ọsọ, Ọrụ, na Ọdịnihu nke Ọrụ," Oxford Handbook of Race and Law na United States, Eds. Devon Carbado, Emily Houh, na Kharara Bridges (ntụnye aka akpọrọ) (2020 na-abịa) # " Igbe ojii na-arụ ọrụ "Nke Pụrụ Iche nke Big Data na Society, Eds. Frank Pasquale na Benedetta Brevini (ntụnye aka akpọrọ) (2020 na-abịa) # [https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0229044 Ịgbanwe echiche ọha na eze na uru DNA mmadụ nwere na atụmanya maka ọchịchị nchekwa data genomic: Nsonaazụ sitere na nyocha mba] Briscoe F, Ajunwa I, Gaddis A, McCormick J (2020) PLOS ONE 15(3): e0229044. <nowiki>https://doi.org/10.1371/journal.pone.0229044</nowiki> # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3248675 "Ngwaọrụ na-arụ ọrụ: Platform na-akwụ ụgwọ na-akpaghị aka na ndị ọzọ na-emekọrịta ihe na nhazi nke ebe ọrụ."] (ya na Daniel Greene) Na Ọrụ na Ọrụ na Digital Age. Nnyocha na Sociology nke Ọrụ. Ebipụtara na ntanetị: 14 Jun 2019; 61-91. # Ajunwa, I. & Caplan, R. (2018). Teknụzụ DNA. SAGE Encyclopedia nke onyunyo, nchekwa na nzuzo. (ntụnye a kpọrọ). # [https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2837797 "Akụkọ ahụike na nnukwu data: Usoro ụkpụrụ omume maka mkpokọta ozi ahụike site na mmemme ahụike ụlọ ọrụ"], Journal of Law, Medicine, and Ethics, 44 (2016): 474-480 (ya na Kate Crawford na Joel Ford). Edemede mgbasa ozi ọha nke Ajunwa gụnyere: <ref name="Publications – Ifeoma Ajunwa"/> * Ifeoma Ajunwa, "Can We Trust Corporate Commitments to Racial Equity?", Forbes, February 23, 2021<ref>{{Cite web|url=https://www.forbes.com/sites/ifeomaajunwa/2021/02/23/can-we-trust-corporate-commitments-to-racial-equity/|title=Can We Trust Corporate Commitments to Racial Equity?|work=[[Forbes]]|date=February 23, 2021|accessdate=2021-08-06}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, Forrest Briscoe, "The Answer to a COVID-19 Vaccine May Lie in Our Genes, But ...", Scientific American, May 13, 2020<ref>{{Cite web|url=https://blogs.scientificamerican.com/observations/the-answer-to-a-covid-19-vaccine-may-lie-in-our-genes-but/|title=The Answer to a COVID-19 Vaccine May Lie in Our Genes, But ...|publisher=[[Scientific American]]|date=May 13, 2020|accessdate=2020-06-18}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "Beware of Automated Hiring", The New York Times, October 8, 2019<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2019/10/08/opinion/ai-hiring-discrimination.html|title=Beware of Automated Hiring|work=The New York Times|date=8 October 2019|accessdate=2019-10-11|author=Ajunwa|first=Ifeoma}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "The Rise of Platform Authoritarianism", ACLU, April 10, 2018<ref>{{Cite web|url=https://www.aclu.org/issues/privacy-technology/surveillance-technologies/rise-platform-authoritarianism|title=The Rise of Platform Authoritarianism|publisher=ACLU|accessdate=2019-04-13}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "Facebook users aren’t the reason Facebook is in trouble now", Washington Post, March 23, 2018<ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/news/posteverything/wp/2018/03/23/facebook-users-arent-the-reason-facebook-is-in-trouble-now|title=Facebook users aren't the reason Facebook is in trouble now|work=Washington Post|accessdate=2019-04-13}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "Corporate Surveillance Is Turning Human Workers Into Fungible Cogs", The Atlantic, May 19, 2017<ref>{{Cite web|url=https://www.theatlantic.com/technology/archive/2017/05/corporate-surveillance-is-turning-human-workers-into-fungible-cogs/524961/|title=Corporate Surveillance Is Turning Human Workers Into Fungible Cogs|date=19 May 2017|publisher=The Atlantic|accessdate=2019-04-13}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "Workplace Wellness Programs Could Be Putting Your Health Data at Risk", Harvard Business Review, January 19, 2017<ref>{{Cite journal|url=https://hbr.org/2017/01/workplace-wellness-programs-could-be-putting-your-health-data-at-risk|title=Workplace Wellness Programs Could Be Putting Your Health Data at Risk|journal=Harvard Business Review|date=19 January 2017|accessdate=2019-04-13|author=Ajunwa|first=Ifeoma}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "A call to 'ban the box' on college applications", Washington Examiner, November 10, 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.washingtonexaminer.com/a-call-to-ban-the-box-on-college-applications|title=A call to 'ban the box' on college applications|date=10 November 2015|publisher=Washington Examiner|accessdate=2019-04-13}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "The other big US Supreme Court decision we should be celebrating is one no one’s talking about", Quartz, June 29, 2015<ref>{{Cite web|url=https://qz.com/438704/the-other-big-supreme-court-decision-we-should-be-celebrating-is-one-no-ones-talking-about/|title=The other big US Supreme Court decision we should be celebrating is one no one's talking about|publisher=Quartz|accessdate=2019-04-13}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "There’s No Guarantee of Anonymity", The New York Times, March 4, 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.nytimes.com/roomfordebate/2015/03/02/23andme-and-the-promise-of-anonymous-genetic-testing-10/theres-no-guarantee-of-anonymity|title=There's No Guarantee of Anonymity|work=The New York Times|accessdate=2019-04-13}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "Do You Know Where Your Health Data Is?", Huffington Post, February 13, 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.huffpost.com/entry/do-you-know-where-your-he_b_6673304|title=Do You Know Where Your Health Data Is?|date=13 February 2015|publisher=Huffington Post|accessdate=2019-04-13}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "For Ebola Response - Think Infrastructure, Not Donations", Huffington Post, November 30, 2014<ref>{{Cite web|url=https://www.huffpost.com/entry/for-ebola-response-think_b_6244344|title=For Ebola Response - Think Infrastructure, Not Donations|date=30 November 2014|publisher=Huffington Post|accessdate=2019-04-13}}</ref> * Ifeoma Ajunwa, "West Africa Does Not Need Your Donations to Fight Ebola", Huffington Post, November 13, 2014<ref>{{Cite web|url=https://www.huffpost.com/entry/west-africa-does-not-need_b_6152094|title=West Africa Does Not Need Your Donations to Fight Ebola|date=13 November 2014|publisher=Huffington Post|accessdate=2019-04-13}}</ref> == Mkpuchi mgbasa ozi == * "Ụfọdụ ụlọ ọrụ na-atụgharị na Teknụzụ Nchọgharị iji hụ na emepegharịghị nke ọma", NPR echerela ihe niile, Mee 7, 2020 <ref>{{Cite web|url=https://www.npr.org/2020/05/07/852319535/some-companies-are-turning-to-tracking-technologies-to-ensure-safe-reopening|title=Some Companies Are Turning To Tracking Technologies To Ensure Safe Reopening|publisher=[[NPR]], [[All Things Considered]]|date=May 7, 2020|accessdate=2020-06-18}}</ref> * "Ị na-arụ ọrụ site n'ụlọ, mana ụlọ ọrụ gị ka na-ekiri gị", akwụkwọ akụkọ Wall Street, Eprel 18, 2020 <ref>{{Cite web|url=https://www.wsj.com/articles/youre-working-from-home-but-your-company-is-still-watching-you-11587202201|title=You're Working From Home, but Your Company Is Still Watching You|publisher=[[The Wall Street Journal]]|date=April 18, 2020|accessdate=2020-06-18}}</ref> * "Uru dị ugbu a: Ifeoma Ajunwa nke ILR na nsogbu ịma aka nke teknụzụ na ebe ọrụ", Cornell SC Johnson College of Business, July 25, 2019 <ref>{{Cite web|url=https://business.cornell.edu/hub/2019/07/25/ifeoma-ajunwa-challenges-technology-workplace/|title=Present Value: ILR's Ifeoma Ajunwa on the ethical challenges of technology in the workplace|date=25 July 2019|publisher=Cornell SC Johnson College of Business|accessdate=2019-10-11}}</ref> * "Ihe ịma aka omume na teknụzụ dị n'ebe ọrụ", Pọdkastị bara uru dị ugbu a, Julaị 8, 2019 <ref>{{Cite web|url=https://www.presentvaluepodcast.com/podcast/episode/947c0241/ethical-challenges-with-technology-in-the-workplace-or-ifeoma-ajunwa|title=Ethical Challenges with Technology in the Workplace|publisher=Present Value Podcast|accessdate=2019-10-11}}</ref> * "The Quantified Worker and Worker Surveillance with Ifeoma Ajunwa", Yale Podcast Network, Eprel 9, 2019 <ref>{{Cite web|url=https://soundcloud.com/yaleuniversity/the-quantified-worker-with-ifeoma-ajunwa|title=The Quantified Worker and Worker Surveillance with Ifeoma Ajunwa|publisher=Yale University|accessdate=2019-04-13}}</ref> * "Cornell Prọfesọ Ifeoma Ajunwa na-akparịtara ọgụgụ isi Artificial ejiri n'ọrụ", NPR, Eprel 8, 2019 <ref>{{Cite news|url=https://www.npr.org/2019/04/08/711169802/cornell-professor-ifeoma-ajunwa-discusses-artificial-intelligence-used-in-hiring|title=Cornell Professor Ifeoma Ajunwa Discusses Artificial Intelligence Used In Hiring|work=NPR.org|publisher=NPR|accessdate=2019-04-13}}</ref> * "Mgbagwoju anya nke ụkpụrụ omume na teknụzụ na ebe ọrụ ọgbara ọhụrụ", Okwu TEDx, Disemba 3, 2018 <ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=X5WXSK_wm6s|publisher=TEDx Talks Cornell University|title=Controversies of Ethics & Technology in Modern Workplace, Ifeoma Ajunwa|accessdate=2019-04-13}}</ref> * "Ụzọ anyị si arụ ọrụ: kedu ka anyị ga-esi chebe nzuzo data?" , Humanyze, 2018 <ref>{{Cite web|url=https://soundcloud.com/user-280828937/episode-3-how-can-we-protect-data-privacy|title=The Way We Work: How can we protect data privacy?|publisher=Humanyze|accessdate=2019-04-13}}</ref> == Edensibia == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == * Ifeoma Ajunwa publications indexed by Google Scholar * {{Cite web|url=https://ifeomaajunwa.com|title=Ifeoma Ajunwa – Writer, Professor|accessdate=2020-06-18}} * {{Cite web|url=https://www.nsf.gov/awardsearch/advancedSearchResult?PIId=&PIFirstName=ifeoma&PILastName=ajunwa&IncludeCoPI=true&BooleanElement=All&BooleanRef=All&ActiveAwards=true&ExpiredAwards=true|title=NSF Award Search: Advanced Search Results - Ifeoma Ajunwa|publisher=[[National Science Foundation]]|accessdate=2020-06-18}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] ip4rr8ttefvikoav97ouaizss6m82sy Francisca Ordega 0 11942 741516 728824 2026-10-24T14:27:16Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741516 wikitext text/x-wiki {{databox}} {{Infobox football biography|name=Francisca Ordega|clubs10=[[WFC CSKA Moscow|CSKA Moscow]]|goals6=1|years7=2017–2018|clubs7=→ [[Atlético Madrid Femenino|Atlético Madrid]] (loan)|caps7=8|goals7=0|years8=2019–2021|clubs8=[[Shanghai Shengli]]|caps8=0|goals8=5|years9=2021|clubs9=[[Levante UD Femenino|Levante]]|caps9=3|goals9=0|years10=2021–|caps10=4|clubs6=→ [[Sydney FC (W-League)|Sydney FC]] (loan)|goals10=0|nationalyears1=2010|nationalteam1=[[Nigeria women's national under-17 football team|Nigeria U17]]|nationalcaps1=|nationalgoals1=|nationalyears2=2012|nationalteam2=[[Nigeria women's national under-20 football team|Nigeria U20]]|nationalcaps2=|nationalgoals2=|nationalyears3=2010–|nationalteam3=[[Nigeria women's national football team|Nigeria]]|nationalcaps3=26<ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/womensworldcup/players/player=301727/index.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20110703083430/http://www.fifa.com/womensworldcup/players/player=301727/index.html |url-status=dead |archive-date=3 July 2011 |title=Profile |publisher=FIFA |access-date=20 June 2015}}</ref>|nationalgoals3=7|pcupdate=1 December 2019|caps6=6|years6=2016–2017|image=Francisca Ordega.jpg|goals1=|image_size=|caption=Ordega with [[Piteå IF]] in 2014|fullname=Francisca Ordega<ref name="FIFA 2015">{{cite news |url=http://www.fifadata.com/document/FWWC/2015/pdf/FWWC_2015_SquadLists.pdf |title=List of Players – 2015 FIFA Women's World Cup |work=[[FIFA]] |access-date=20 June 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250306125454/https://www.fifadata.com/document/FWWC/2015/pdf/FWWC_2015_SquadLists.pdf |archive-date=6 March 2025 |url-status=dead}}</ref>|birth_date={{birth date and age|df=yes|1993|10|19}}<ref name="FIFA 2015"/>|birth_place=[[Gboko]], [[Benue State]], Nigeria|height={{convert|5|ft|3|in|order=flip}}|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=[[WFC CSKA Moscow|CSKA Moscow]]|clubnumber=|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2008–2011|clubs1=[[Bayelsa Queens]]|caps1=|years2=2011–2012|goals5=9|clubs2=[[Rivers Angels]]|caps2=|goals2=|years3=2012–2013|clubs3=[[WFC Rossiyanka|Rossiyanka]]|caps3=|goals3=|years4=2013–2014|clubs4=[[Piteå IF]]|caps4=34|goals4=4|years5=2015–2018|clubs5=[[Washington Spirit]]|caps5=41|ntupdate=17 June 2019}} '''Francisca Ordega''' (amụrụ 19 Ọktoba 1993) bụ onye egwuregwu [[Footbọl|bọọlụ]] Naịjirịa nke na-agba CSKA Moscow na asọmpi bọọlụ ụmụ nwanyị Russia. Ọ na-anọchi anya otu egwuregwu bọọlụ ụmụ nwanyị Naịjirịa (Super Falcons) na asọmpi iko mba ụwa nke FIFA na asọmpi ụmụ nwanyị Africa . A họpụtara ya ka ọ bụrụ onye egwuregwu bọọlụ kacha mma n'Africa <ref name="awc">{{Cite web|url=http://www.goal.com/en-ng/news/4093/nigeria/2014/10/03/5150576/oparanozie-ordega-eye-2014-african-women-championship-trophy|title=Oparanozie, Ordega eye 2014 African Women Championship trophy|work=Goal.com|accessdate=9 October 2014}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.goal.com/en-ng/people/nigeria/55062/francisca-ordega/national|title=Francisca Ordega|work=Goal.com|accessdate=9 October 2014}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://int.soccerway.com/players/francisca-ordega/150694/|title=Ordega on Soccerway|publisher=Perform Group|work=Soccerway|accessdate=9 October 2014}}</ref> <ref name="spiritprofile"/> == Ọrụ egwuregwu == === Klọb === ==== Bayelsa Queens ==== Ordega malitere ọrụ ya na ọkwa ntorobịa nke Bayelsa Queens, tupu ebuli ya n'akụkụ ọkachamara n'afọ 2008 ebe ọ gbara na asọmpi ụmụ nwanyị Naijiria . <ref name="spiritprofile"/> ==== Rivers Angel ==== Na 2011, ọ kwagara Rivers Angels, otu n'ime klọb kacha elu na asọmpi ụmụ nwanyị Naijiria . <ref name="spiritprofile">{{Cite web|url=http://washingtonspirit.com/persons/francisca-ordega/|title=Profile|publisher=[[Washington Spirit]]|accessdate=2 July 2015}}</ref> ==== WFC Rossiyanka ==== N'afọ 2012, Ordega hapụrụ [[Naijiria]] ka ya na ndị mmeri Rọshịa bịanyere aka na ya bụ Rossiyanka nke asọmpi egwuregwu bọọlụ ụmụ nwanyị Russia . <ref name="spiritprofile"/> Na Nọvemba 2012, a mara ọkwa na Ordega na Rossiyanka kewara onwe ha ụzọ. <ref>{{Cite web|url=http://thenationonlineng.net/ordega-parts-ways-with-rossiyanka/|title=Ordega parts ways with Rossiyanka|work=thenationonlineeng.net|author=Owerri Tunde Liadi|date=13 November 2012|accessdate=23 January 2018}}</ref> ==== Piteå Ọ BỤRỤ ==== Na 2013, Ordega bịanyere aka na Piteå Ọ BỤRỤ na [[Sweden|Swedish]] Damallsvenskan . <ref name="SignsPitea">{{Cite web|url=http://www.allnigeriasoccer.com/read_news.php?nid=9276|title=Official: Francisca Ordega Inks Deal With Pitea IF|work=allnigeriasoccer.ng|date=25 March 2013|accessdate=23 January 2018}}</ref> O meriri ihe mgbaru ọsọ mbụ ya na 26 May 2013 na mgbalị ịbịaru megide Vittsjö GIK . <ref>{{Cite web|url=http://www.futaa.com/article/59713/ordega-opens-goal-account-in-sweden|title=Ordega opens goal account in Sweden|work=futaa.com|author=Israel Samuel|date=27 March 2013|accessdate=23 January 2018|archivedate=25 January 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180125015145/http://www.futaa.com/article/59713/ordega-opens-goal-account-in-sweden}}</ref> N'agbata 2013 na 2015, o mere ngosi 34 wee nweta ihe mgbaru ọsọ 4 n'oge ọ nọ na Sweden. <ref name="SignsWash">{{Cite web|url=http://dailypost.ng/2015/03/27/ordega-delighted-to-join-washington-spirit/|title=Ordega delighted to join Washington Spirit|work=independent.ng|author=Ifreke Inyang|date=26 March 2015|accessdate=23 January 2018}}</ref> ==== Washington Mmụọ ==== Ordega wee gafee North Atlantic wee bịanye aka na Washington Spirit na National Women's Soccer League . <ref name="spiritprofile"/> <ref>{{Cite web|url=http://www.goal.com/en-ng/news/4093/nigeria/2012/09/03/3352083/falconets-francisca-ordega-signs-for-swedish-club-jitex-bk|title=Falconets' Francisca Ordega signs for Swedish club Jitex BK – report|work=Goal.com|accessdate=9 October 2014}}</ref> N'oge mbụ ya na Mmụọ Nsọ, Ordega meriri ihe mgbaru ọsọ atọ ma mee enyemaka abụọ. Ọ laghachiri na 2016 iji nweta ihe mgbaru ọsọ abụọ n'oge oge. Ihe mgbaru ọsọ mmụọ nke Naijiria echefuru echefu bịara na Semifinal NWSL mgbe o meriri n'oge mgbakwunye iji ziga Mmụọ n'asọmpị NWSL mbụ ya. <ref name="spiritprofile" /> Na July 2017, Ordega nwere mmerụ ikpere nke ga-ejedebe nkeji ya maka oge fọdụrụnụ . <ref>{{Cite web|url=https://www.blackandredunited.com/washington-spirit-womens-soccer/2017/7/13/15969404/washington-spirit-francisca-ordega-nwsl-cali-farquharson|title=Washington Spirit lose Francisca Ordega to knee injury|publisher=Black and Red United|author=Jason Anderson|date=13 July 2017|accessdate=23 January 2018}}</ref> N'agbanyeghị mmerụ ahụ, ọ ka ga-enweta ihe ngosi iri anọ wee nweta ihe mgbaru ọsọ anọ. ===== Ego mgbazinye na Sydney FC ===== Na Disemba 2016, Sydney FC bịanyere aka na Ordega na mbinye ego sitere na Washington maka oge fọdụrụ na 2016–17 W-League . <ref>{{Cite web|url=https://www.blackandredunited.com/2016/12/22/14052978/francisca-ordega-washington-spirit-sydney-fc|title=Washington Spirit striker Francisca Ordega joins Sydney FC on loan|publisher=Black and Red United|author=Jason Anderson|date=22 December 2016|accessdate=23 January 2018|archivedate=24 January 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180124135854/https://www.blackandredunited.com/2016/12/22/14052978/francisca-ordega-washington-spirit-sydney-fc}}</ref> Nbinye ego ahụ mere ka ọ bụrụ onye Africa mbụ ga-egwu na Australian W-League . <ref>{{Cite web|url=http://www.espnfc.com/australian-a-league/story/3025354/sydney-fc-bring-nigerian-star-francisca-ordega-to-w-league|title=Sydney FC bring Nigerian star Francisca Ordega to W-League|work=[[ESPN FC]]|date=22 December 2016}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://nwslsoccer.com/washington-spirit-loans-forward-francisca-ordega-to-sydney-fc|title=Washington Spirit loans forward Francisca Ordega to Sydney FC|publisher=[[National Women's Soccer League|NWSL]]|date=22 December 2016|accessdate=5 March 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170305201104/http://nwslsoccer.com/washington-spirit-loans-forward-francisca-ordega-to-sydney-fc|archivedate=5 March 2017}}</ref> Ordega ga-eme ngosi isii wee nweta akara otu ugboro na-enyere Sydney aka irite ọnọdụ nke atọ na otu . ===== Agbanye ego na Atlético Madrid ===== Na 20 October 2017, Ordega sonyeere ụlọ ọgbakọ Spanish Atlético Madrid na mbinye ego ọnwa isii sitere na Washington. <ref>{{Cite news|url=http://www.sport.es/es/noticias/futbol-femenino/francisca-ordega-ficha-por-atletico-madrid-femenino-6367462|title=Francisca Ordega ficha por el Atlético de Madrid femenino|language=es|work=[[Sport (Spanish newspaper)|Sport]]|date=20 October 2017}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://www.goal.com/en-us/news/francisca-ordega-joins-atletico-madrid-on-loan-from/axwjce85zaxj15jf105ntv6wy|title=Francisca Ordega joins Atletico Madrid on loan from Washington Spirit|work=goal.com|author=Samuel Ahmadu|date=20 October 2017|accessdate=23 January 2018}}</ref> O mere mpụta mbụ ya na 1 November 2017 megide Barcelona . <ref>{{Cite news|url=http://washingtonspirit.com/pro/francisca-ordega-makes-debut-with-spanish-league-debut-with-atletico-madrid/|title=Francisca Ordega makes debut with Spanish league side Atletico Madrid|publisher=Washington Spirit|date=1 November 2017|accessdate=23 January 2018}}</ref> ===== Gaa na Shanghai WFC ===== Ordega nwetara ịkwaga Shanghai WFC otu afọ <ref>{{Cite web|author=Admin|title=Super Falcons star Francisca Ordega joins Chinese side Shanghai WFC|url=https://www.pulse.ng/sports/football/super-falcons-star-francisca-ordega-joins-chinese-side-shanghai-wfc-from-washington/t9ggs00|work=Pulse|accessdate=2 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190302031327/https://www.pulse.ng/sports/football/super-falcons-star-francisca-ordega-joins-chinese-side-shanghai-wfc-from-washington/t9ggs00|archive-date=2 March 2019|url-status=dead}}</ref> ===== Levante UD ===== N'a April 2021, Ordega bịanyere aka na nkwekọrịta Levante UD na-agba ọsọ ruo 2023, na mg.balị ịkwalite nchụso ha iru eru maka bọọlụ Champions League nke mbụ na akụkọ ntolite ha. <ref>{{Cite web|title=El Levante UD Femenino firma a la delantera Francisca Ordega hasta 2023|url=https://www.levanteud.com/es/info/el-levante-ud-femenino-firma-a-la-delantera-francisca-ordega-hasta-2023|accessdate=2021-05-01|work=LevanteUD|language=es}}</ref> Ordega mere mpụta mbụ ya na 22 Mee 2021 megide Madrid CFF, na-abịa dị ka onye nnọchi na nkeji 67th na mmeri 3-2. <ref>{{Cite web|title=Madrid vs. Levante - 22 May 2021 - Soccerway|url=https://int.soccerway.com/matches/2021/05/22/spain/superliga/madrid-cf/ud-levante/3379917/|accessdate=2021-05-26|work=int.soccerway.com}}</ref> == Ọrụ mba ụwa == Ordega nọchitere anya otu egwuregwu bọọlụ ụmụ nwanyị Naịjirịa n'ọkwa niile. N'okpuru 17, ọ gbara 2010 FIFA U-17 World Cup yana ndị nọ n'okpuru iri abụọ na 2012 FIFA U-20 World Cup . N'ọkwa dị elu ọ gbara na asọmpi iko mba ụwa nke FIFA nke 2011, 2015 na 2019 . <ref>{{Cite web|title=2019 FIFA Women's World Cup - Wikipedia|url=https://en.m.wikipedia.org/wiki/2019_FIFA_Women's_World_Cup|accessdate=2021-06-09|work=en.m.wikipedia.org|language=en}}</ref>  <ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=301727/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141015210250/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=301727/|archivedate=15 October 2014|title=FIFA player stats|publisher=[[FIFA]]|accessdate=2 July 2015}}</ref> N'ikpeazụ, ọ mepere akaụntụ World Cup ya site n'itinye goolu nha Nigeria megide Sweden na 8 June 2015 na Winnipeg, Manitoba, Canada. Egwuregwu na-awụ akpata oyi n'ahụ kwụsịrị 3-3 na egwuregwu mmeghe nke Group D. <ref>{{Cite web|url=http://www.womenssoccerunited.com/o-upset-sweden/|title=The O's upset Sweden in pulsating 3 all thriller|work=Women's Soccer United|accessdate=2 July 2015|archivedate=22 April 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230422153911/https://www.womenssoccerunited.com/o-upset-sweden/}}</ref> Ọ sokwa na ndị otu Naịjirịa na asọmpi ụmụ nwanyị Afrịka nke afọ 2010 na 2014, wee merie asọmpi abụọ ahụ. <ref name="awc"/> VN'afọ 2018, ọ bụkwa onye otu ndị Naijiria bụ ndị meriri asọmpi iko mba Afrịka nke 2018 na Ghana, asọmpi ebe o jiri goolu abụọ na enyemaka abụọ wee nweta ihe nrite nwanyị nke egwuregwu na egwuregwu ikpeazụ ha na South Africa. <ref>Adeboye Amosu (1 December 2018) "Ordega Named Woman Of The Match In Nigeria Win Vs South Africa" , " Complete Sports Nigeria "</ref> Ọ so na ndị otu Super Falcons bụ ndị meriri asọmpi iko ụmụ nwanyị Turkish 2021 <ref>{{Cite web|title=Nigeria 9-0 Equatorial Guinea: Super Falcons clinch Turkish Women's Cup in style {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-in/news/nigeria-9-0-equatorial-guinea-super-falcons-clinch-turkish/q3hbfipmb80i1s8fhlps21quj|accessdate=2021-06-10|work=www.goal.com}}</ref> na Antalya, Turkey n'ọnwa Febụwarị wee si otú ahụ bụrụ ndị otu Africa mbụ meriri asọmpi ịkpọ òkù. === Ebumnuche mba ụwa === ''Akara na rịzọlt a depụtara goolu Naịjirịa mbụ'' {| class="wikitable" !Mba. ! Ụbọchị ! Ebe ! Onye mmegide ! Akara ! Nsonaazụ ! Asọmpi |- |<div class="center"> 1</div> | Nọvemba 1, 2010 | Stadiumlọ egwuregwu Sinaba, Daveyton, [[South Africa]] |</img> Mali |<div class="center"> '''5-0'''</div> |<div class="center"> 5–0</div> | Asọmpi ụmụnwaanyị Afrịka 2010 |- |<div class="center"> 2</div> | Ọktoba 17, 2014 | Sam Nujoma Stadium, Windhoek, [[Namibia]] |</img> Namibia |<div class="center"> '''2-0'''</div> |<div class="center"> 2–0</div> | Asọmpi ụmụnwaanyị Afrịka 2014 |- |<div class="center"> 3</div> | 8 Juun 2015 | Winnipeg Stadium, Winnipeg, [[Kánada|Canada]] |</img> Sweden |<div class="center"> '''3–3'''</div> |<div class="center"> 3–3</div> | 2015 FIFA iko mba ụwa |- |<div class="center"> 4</div> | Nọvemba 20, 2016 | Stade Municipal de Limbe, Limbe, [[Kameroon|Cameroon]] |</img> Mali |<div class="center"> '''1-0'''</div> |<div class="center"> 6–0</div> | Iko mba Afrịka ụmụnwaanyị 2016 |- |<div class="center"> 5</div> | Nọvemba 21, 2018 | rowspan="2" | Ebe egwuregwu egwuregwu Cape Coast, Cape Coast, [[Ghana]] |</img> Zambia |<div class="center"> '''2-0'''</div> |<div class="center"> 4–0</div> | rowspan="2" | Iko mba Afrịka ụmụnwaanyị 2018 |- |<div class="center"> 6</div> | Nọvemba 24, 2018 |</img> Equatorial Guinea |<div class="center"> '''1-0'''</div> |<div class="center"> 6–0</div> |} == Nkwanye ugwu == === Klọb === ; Rivers Angel * Iko ụmụ nwanyị Naijiria (1): 2012 ; Atlético Madrid * Nkeji Primera (1): 2017–18 === Mba ụwa === ; Naijiria * Asọmpi ụmụ nwanyị Afrịka (4): 2010, 2014, 2016, 2018 . == Edensibịa == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == * Francisca Ordega Ndekọ asọmpi * Francisca Ordega ndekọ asọmpi * Francisca Ordega (2013) * Francisca Ordega (2014) * [http://washingtonspirit.com/persons/francisca-ordega/ Profaịlụ] na Washington Spirit * Francisca Ordega {{DEFAULTSORT:Ordega, Francisca}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] bd6ls7kby4s73lwr2io05sr5g6httch Federal Ministry of Humanitarian Affairs, Disaster Management and Social Development 0 12517 741506 514739 2026-10-24T13:04:04Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741506 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Ulọ '''ọrụ Federal Ministry of Humanitarian Affairs, Disaster Management and Social Development''' bụ ụlọ ọrụ Naijiria nke ọrụ ya bụ ịmepụta atumatu enyemaka mmadụ na inye nhazi nke ọma nke mba na mba ụwa. E hiwere ya n'ụbọchị Wednesde nke ọnwa Ọgọst 21st, n'afọ 2019 site na nkwupụta nke Ezekutiv nke Onye isi ala na onye ọchịagha na isi ndị agha nke Naijiria bụ, HE, [[Muhammadu Buhari]] GCFR na nraranye nke Minista maka Federal Republic of Nigeria. <ref>{{Cite web|title=Nigeria - Federal Ministry of Humanitarian Affairs, Disaster Management and Social Development, FMHDS|url=https://socialprotection.org/connect/stakeholders/nigeria-federal-ministry-humanitarian-affairs-disaster-management-and-social|accessdate=2022-03-29|work=socialprotection.org|language=en|archivedate=2021-12-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211209103804/https://socialprotection.org/connect/stakeholders/nigeria-federal-ministry-humanitarian-affairs-disaster-management-and-social}}</ref> <ref>{{Cite web|author=Admin|title=FMHDS|url=https://www.fmhds.gov.ng/about-fmhds/|work=FMHDS website}}</ref> Ọ bụ onye Minista nke Onye [[Ishi ochíchì Naigeria|isi ala]] họpụtara, onye odeakwụkwọ na-adịgide adịgide na-enyere ya aka, bụ onye ọrụ obodo . Onye isi ala [[Muhammadu Buhari]], GCFR n'ụbọchị 24 August 2019 kpọbatara Dr. [[Sadiya Umar Farouq]] <ref>{{Cite web|date=2021-10-25|title=Key into FG's empowerment programmes, Farouq begs youths|url=https://www.vanguardngr.com/2021/10/key-into-fgs-empowerment-programmes-farouq-begs-youths/|accessdate=2022-03-29|work=Vanguard News|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|date=2020-06-11|title=Sadiya Farouq: Group lauds Buhari’s appointment of Minister|url=https://www.vanguardngr.com/2020/06/sadiya-farouq-group-lauds-buharis-appointment-of-minister/|accessdate=2022-03-29|work=Vanguard News|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|author=editor|date=2019-10-12|title=Sadiya Umar-Farouq: The New Super Minister|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/10/12/sadiya-umar-farouq-the-new-super-minister/|accessdate=2022-03-29|work=THISDAYLIVE|language=en-US}}</ref> dị ka Minista nke Humanitarian Affairs, Disaster Management and Social Development na Dr. (Mrs) Bashir Nura Alkali FCA, FCIT dị ka odeakwụkwọ na-adịgide adịgide n’ozi. <ref>{{Cite web|author=Abdullateef|first=Ismail|date=2020-09-30|title=Nura Alkali Assumes Duty As New PS Humanitarian Affairs Ministry|url=https://fmic.gov.ng/nura-alkali-assumes-duty-as-new-ps-humanitarian-affairs-ministry/|accessdate=2022-03-29|work=Federal Ministry of Information and Culture|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20220905201640/https://fmic.gov.ng/nura-alkali-assumes-duty-as-new-ps-humanitarian-affairs-ministry/|archive-date=2022-09-05|url-status=dead}}</ref> == Edensibịa == {{Reflist}} ioik5uy98yqqfnwq4evfw3275ohdq3i Julia Stone 0 12712 741556 205403 2026-10-25T06:25:54Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741556 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Julia Natasha Stone''' (amụrụ 13 Eprel 1984) bụ onye [[Ostraliya|Australia]] na-abụ abụ-onye na-agụ abụ na ọtụtụ ngwa ngwa. Ọ bụ nwanne ọkara nke Angus &amp;amp; Julia Stone ma bụrụkwa onye na-agụ egwú solo. Mpụta mbụ ya album, ''The Memory Machine'', ka ewepụtara na Septemba 2010. A tọhapụrụ album solo ya nke abụọ, ''Site na Horns'' na Mee 2012, wee nọrọ na No.&nbsp;11 na Chart Album ARIA . == Akụkọ ndụ == === Ndụ mbido === Julia Natasha Stone mụrụ na 13 Eprel 1984 wee tolite na Sydney. Ndị mụrụ ya, Kim na John Stone, bụ ndị egwu ọdịnala. <ref name="Murfett">{{Cite news|author=Murfett|first=Andrew|date=3 September 2010|title=Stone Hearts Renewed|url=http://www.theage.com.au/entertainment/music/stone-hearts-renewed-20100902-14r1y.html|work=[[The Age]]|accessdate=12 December 2012}}</ref> Nwanne okenye nke Stone bụ Catherine (amụrụ ca. 1982) na nwanne ya nwoke nke nta bụ Angus Stone (amụrụ 27 Eprel 1986). <ref name="Murfett" /> Nkume gara ụlọ akwụkwọ praịmarị Newport na ụlọ akwụkwọ sekọndrị Barrenjoey . <ref name="Murfett" /> N'ụlọ akwụkwọ praịmarị ọ sonyeere ndị egwu ụlọ akwụkwọ ya na nna ya na-akụzi ihe na ụmụnne ya so ya. <ref name="Murfett2">{{Cite news|author=Murfett|first=Andrew|title=Angus & Julia Stone|url=http://www.theage.com.au/news/gig-previews--reviews/angus--julia-stone/2007/10/16/1192300745813.html?page=fullpage|work=[[The Age]]|date=16 October 2007|accessdate=9 December 2012}}</ref> Na nnọkọ ezinụlọ mgbe ụmụaka na-eme egwuregwu, Stone na-akpọ opi, Catherine na saxophone na Angus na trombone na Kim na-abụ abụ na John na kiiboodu ma ọ bụ guitar. <ref name="Murfett2" /> === 2005- dị ugbu a: Julia na Angus === Mgbe ọ gụsịrị ụlọ akwụkwọ sekọndrị na mgbe ya na nwanne ya nwoke nọ na South America na ezumike, nkà egwu egwu ya masịrị Stone masịrị, "[Angus] na-ede egwu dị ịtụnanya ... [ọ] gosiri m otú e si egwu guitar na Bolivia, na ndị ahụ. egwu enwetala m n'afọ ahụ." <ref name="Murfett2" /> N'ikpeazụ, Stone malitere ide egwu nke ya. <ref name="Murfett" /> <ref name="Murfett2" /> Ka ọ na-erule 2005 Nkume na-egwuri egwu n'abalị mic mepere emepe, mgbe ụfọdụ Angus rụrụ ụda nkwado - egwu mbụ ha, na Coogee Bay Hotel, ha rụrụ "Anya mmiri". <ref name="Treuen2">{{Cite news|url=http://jasontreuen.wordpress.com/2007/10/24/frankie-first-and-last-times-with-julia-stone/|title=First and Last Times with Julia Stone|work=[[Frankie (magazine)|frankie]]|publisher=Morrison Media|author=Treuen|first=Jason|date=24 October 2007|accessdate=10 December 2012}}</ref> Mgbe ha na-egwu egwu nkewa na onye ọ bụla na-abụ abụ na-akwado ihe ndị ọzọ, na 2006, ha malitere duo, Angus &amp;amp; Julia Stone . <ref name="Murfett2" /> Na March n'afọ ahụ ụzọ abụọ debut ha mpụta mbụ ogologo play, ''Chocolates na sịga'', nke e wepụtara na August. <ref name="Murfett2" /> Kemgbe ahụ otu ahụ ewepụtala EP ise, ọba mkpokọta na ọba studio anọ. [[Usòrò:AngusAndJuliaStone.jpg|thumb| Angus &amp;amp; Julia Stone (Julia n'aka ekpe) na-eme na Falls Festival, Marion Bay, Tasmania, Disemba 2007.]] Album nke abụọ Angus & Julia Stone, ''Down the Way'' (March 2010), arụpụtara na ọnụọgụgụ&nbsp;otu na Chart Albums ARIA wee nweta asambodo 3×&nbsp;platinum na 2011. <ref name="AusCharts">{{Cite web|url=http://www.australian-charts.com/showinterpret.asp?interpret=Julia+Stone|title=Discography Julia Stone|publisher=Australian Charts Portal. Hung Medien (Steffen Hung)|author=Hung|first=Steffen|accessdate=13 December 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140802003844/http://australian-charts.com/showinterpret.asp?interpret=Julia%2BStone|archivedate=2 August 2014}}</ref> Ọ bụ ọba egwu kacha ere nke onye na-ese ihe Australia maka 2010. <ref name="ARIAEoY2011">{{Cite web|url=http://www.aria.com.au/pages/aria-charts-end-of-year-charts-top-100-albums-2010.htm|title=ARIA Charts – End of Year Charts – Top 100 Albums 2010|publisher=[[Australian Recording Industry Association]] (ARIA)|accessdate=10 December 2012}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Angus & Julia Stone|url=http://www.discograph.com/angusandjuliastone/|work=discograph.com|publisher=Discograph|accessdate=1 May 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120427160241/http://www.discograph.com/angusandjuliastone/|archivedate=27 April 2012}}</ref> Na ARIA Music Awards nke 2010 duo meriri ARIA Album of the Year for ''Down the Way'' na ARIA Single of the Year maka " Big Jet Plane ". Egwu ahụ, "Big Jet Plane", bụ ndị na-ege ọdụ ọdụ a họpụtara na ọnụọgụ-otu na Triple J Hottest 100 na 2011. <ref>{{Cite web|title=Hottest 100 2010|url=http://www.abc.net.au/triplej/hottest100/10/countdown/cd_01.htm|publisher=Triple J. Australian Broadcasting Corporation (ABC)}}</ref> === 2010-ugbu a: Solo ọrụ === N'agbanyeghị na ọ nwetara otuto dị egwu dị ka onye duo, Stone ebidola ọrụ egwu ya ka ọ bụrụ onye na-egwu naanị ya. <ref name="DailyTele">{{Cite news|title=Siblings Angus and Julia Stone reveal their solo singles|url=http://www.news.com.au/entertainment/music/siblings-angus-and-julia-stone-reveal-solo-singles-broken-brights-and-lets-forget-all-the-things-that-we-say/story-e6frfn09-1226301123565|work=[[The Daily Telegraph (Sydney)|The Daily Telegraph]]|date=16 March 2012|accessdate=13 December 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20140808155128/http://www.news.com.au/entertainment/music/siblings-angus-and-julia-stone-reveal-solo-singles-broken-brights-and-lets-forget-all-the-things-that-we-say/story-e6frfn09-1226301123565|archive-date=8 August 2014|url-status=dead}}</ref> Na Septemba 2010, mgbe afọ ise nke ndekọ na njem na duo gachara, Stone wepụtara ya mpụta mbụ album, ''The Memory Machine'', nke e depụtara na ARIA Albums Chart n'ime elu.&nbsp;100. <ref name="The ARIA Report – 20 September 2010">{{Cite news|url=http://www.aria.com.au/Issue1073.pdf|title=ARIA Report – 20th September 2010|publisher=[[Australian Recording Industry Association]] (ARIA)|date=20 September 2010|accessdate=13 December 2012}}</ref> Ndị Fans na ndị nkatọ nabatara ya nke ọma. Poppy Reid nke The Music Network chọpụtara na "Julia na-eji akwụkwọ mmado ihe nkiri egwu egwu mara nkọ nke onye na-ese ihe UK bụ Caroline Pedler sere. Ihe ịma ọkwa ndị ahụ na-egosipụta isiokwu sitere na egwu ọ bụla; N'ezie, ha niile na-egosi Julia dị ka onwe ya." <ref name="Reid">{{Cite web|author=Reid|first=Poppy|title=Album Review: Julia Stone, ''The Memory Machine''|url=http://www.themusicnetwork.com/reviews/album/2010/09/21/album-review-julia-stone-the-memory-machine/|work=The Music Network|date=21 September 2010|accessdate=13 December 2012}}</ref> Na June 2011 ọ bụrụ abụ nkwado na "Ị Ga-aghọta" maka egbugbere ọnụ na-egbuke egbuke na Edward Sharpe na Igwe Igwe Igwe Ọdụdọ na egwu ọwụwa anyanwụ na Hollywood ebe a na-eli ozu . <ref>{{Cite web|title=In Case You Missed It: Julia Stone with Flaming Lips and Edward Sharpe in LA|url=http://www.nettwerk.com/news/case-you-missed-it-julia-stone-flaming-lips-and-edward-sharpe-la|publisher=Nettwerk|date=3 August 2012|accessdate=13 December 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110805165033/http://www.nettwerk.com/news/case-you-missed-it-julia-stone-flaming-lips-and-edward-sharpe-la|archivedate=5 August 2011}}</ref> N'August afọ ahụ Nkume kwadoro onye ya na ya na-emekọ ihe, Doveman, na ihe ngosi na [[California]] na New York. <ref>{{Cite news|author=Payne|first=Jenny|title=Doveman|url=http://www.columbiaspectator.com/2012/04/13/doveman|work=[[Columbia Daily Spectator|Columbia Spectator]]|date=13 April 2012|accessdate=13 December 2012}}</ref> Na 25 Mee 2012 Nkume wepụtara album solo ya nke abụọ, ''Site na mpi'', n'otu oge gburugburu ụwa, <ref name="DailyTele" /> nke rụrụ arụ na No.&nbsp;11 na Chart Album ARIA. <ref name="AusCharts" /> Nkume kọwara ide abụ ndị ahụ wee kewapụ onwe ya na Angus nwa oge, "[w] e na-arụkọ ọrụ ọnụ na ndekọ ọhụrụ mana ọ naghị adị ya mma. . . Anọ m na-eche 'M ga-eme ya ugbu a, anyị ga-achọpụta ihe ga-eme mgbe ọ mere'" <ref>{{Cite web|title=New Noise: Julia Stone|url=http://www.wonderlandmagazine.com/2012/04/new-noise-julia-stone/|work=Wonderland Magazine|accessdate=2022-04-08|archivedate=2013-04-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130405070113/http://www.wonderlandmagazine.com/2012/04/new-noise-julia-stone/}}</ref> "Mgbe ahụ, mụ na Angus na-ekwurịta okwu na ekwentị, ọ na-arụkwa ọrụ na ihe ndị ọzọ n'onwe ya, anyị abụọ kwenyekwara - anyị abụọ nọ n'otu ebe, dị njikere ijikọta nchịkọta egwu nke anyị." Ọ rụrụ ọrụ na album na California, [[France]], Australia na India. <ref>{{Cite web|author=Chan|first=Su-Yin|title=The Story|url=http://juliastonemusic.com/story.html|publisher=Original Matters|accessdate=1 May 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120501185233/http://juliastonemusic.com/story.html|archivedate=1 May 2012}}</ref> Na mbụ ewepụtara na 2010, Julia's cover version nke "Ị bụ Onye M Chọrọ" egosila na UK na Irish TV channel, Sky 's identification ad. Egwu ahụ banyere na eserese UK iTunes ka ọ gbasaa na azụmahịa. <ref>{{Cite web|title=Julia Stone – You're The One That I Want|url=http://www.femalefirst.co.uk/music/popmusic/single/Julia+Stone-239357.html|accessdate=17 May 2012|date=15 May 2012|work=femalefirst.co.uk}}</ref> N'afọ 2015, e gosipụtara nkume na otu Jarryd James, " N'agbanyeghị " nke ruru ọnụ ọgụgụ 48 na Australia na August. <ref>{{Cite web|title=Jarryd James & Julia Stone Collab on Lush New Single 'Regardless'|url=http://musicfeeds.com.au/news/jarryd-james-julia-stone-collab-on-lush-new-single-regardless/|work=Music Feeds|accessdate=9 January 2016|date=5 August 2015|first=Tom|author=Williams}}</ref> Na Febụwarị 2020, Stone weputara ụdị mkpuchi nke " akwa na-ere ọkụ ". Egwu a bụ onye ndu otu sitere na album mmekọ ọnụ ''Songs for Australia'', ewepụtara na 5 Maachị 2020. <ref name="Beds">{{Cite web|url=https://www.thelineofbestfit.com/news/latest-news/julia-stone-announces-collab-lp-with-cover-midnight-oils-beds-are-burning|title=Julia Stone announces collaborative album with cover of Midnight Oil's "Beds Are Burning"|work=The Line of the Best Fit|date=17 February 2020|accessdate=25 February 2020}}</ref> Na Julaị 2020, ekwenyela na Stone abanyela na BMG Australia <ref>{{Cite web|url=http://www.noise11.com/news/julia-stone-signs-with-bmg-20200714|title=Julia Stone Signs With BMG|work=noise11|date=14 July 2020|accessdate=18 July 2020}}</ref> yana na 31 Ọktoba 2020, Stone kwupụtara na album studio nke atọ ya, ''Sixty Summers'', ga-ewepụta na 30 Eprel 2021. <ref name="30 April">{{Cite web|url=https://music.apple.com/au/album/sixty-summers/1534041507|title=Sixty Summers by Julia Stone|work=Apple Music|accessdate=16 April 2021|archivedate=23 December 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201223145023/https://music.apple.com/au/album/sixty-summers/1534041507}}</ref> EiC Na Nọvemba 2021, Stone kwupụtara mwepụta nke ọba ekeresimesi akpọrọ ''Ihe niile bụ ekeresimesi'' . <ref name="EiC">{{Cite web|url=https://musicfeeds.com.au/news/julia-stone-is-releasing-a-christmas-album-next-month/|title=Julia Stone Is Releasing a Christmas Album Next Month|date=22 November 2021|accessdate=24 November 2021}}</ref> Na nkwupụta na-eso ya, Stone kwuru, "Egwu ekeresimesi abụwo akụkụ mara mma na nke na-enweghị atụ nke ndụ m. Nke a bụ ndekọ m na-achọbu ịme. Ọ nọwo n'ime m ogologo oge." <ref name="EiC" /> == Ime ihe == Na Septemba 2012, o gosipụtara na mkpọsa, 30 Songs / 30 Days, iji kwado ''Half the Sky: Turning Uppression into Opportunity for Women Worldwide'', a multi-platform media project nke Nicholas Kristof na Sheryl WuDunn 's akwụkwọ nke otu aha. . <ref>{{Cite web|url=http://www.halftheskymovement.org/blog/entry/30-songs-30-days-for-half-the-sky1|title=30 Songs / 30 Days for Half the Sky|work=Half the Sky Movement|date=30 August 2012|publisher=Maro Chermayeff|accessdate=13 December 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121014103757/http://www.halftheskymovement.org/blog/entry/30-songs-30-days-for-half-the-sky1|archivedate=14 October 2012}}</ref> == Ihe ngosi == * ''Igwe ebe nchekwa'' (2010) * ''Site na mpi'' (2012) * Oge okpomọkụ nke ''iri isii'' (2021) * ''Ihe niile bụ ekeresimesi'' (2021) == Ihe nrite na nhọpụta == === ARIA Music Awards === Ihe nrite egwu ARIA bụ emume nturu ugo kwa afọ nke na-amata ịdị mma, ihe ọhụrụ na mmezu n'ụdị egwu Australia niile. == Ntụaka == {{Reflist}} <references /> {{Angus & Julia Stone}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] cng43mmhu2261r58hhgs4zgqsxqyh46 Human trafficking in Finland 0 12929 741530 721582 2026-10-24T20:16:07Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741530 wikitext text/x-wiki {{databox}} [[Usòrò:Finland_1996_CIA_map.jpg|thumb|Map nke Finland]] [[Finland]] bụ njem, ebe a na-aga, na obere mba maka ụmụnwanyị, ụmụnwoke na ụmụ agbọghọ a manyere ịlụ di na nwunye, ọrụ mmanye na ịzụ ahịa mmekọahụ.<ref name="semiannualreview">{{Cite web|title=Semiannual Review|url=http://www.ihmiskauppa.fi/files/487/Tilannekatsaus_1.1.-_30.6.2019_english.pdf|publisher=Finland's Assistance System for Victims of Human Trafficking - Migri|accessdate=22 December 2019|archivedate=25 October 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191025181234/http://www.ihmiskauppa.fi/files/487/Tilannekatsaus_1.1.-_30.6.2019_english.pdf}}</ref><ref name="semiannualnews">{{Cite news|title=Assistance System's Semiannual Review now available in English|url=http://www.ihmiskauppa.fi/en/human_trafficking/news/assistance_systems_semiannual_review_now_available_in_english.574.news|accessdate=22 December 2019|publisher=Finland's Assistance System for Victims of Human Trafficking - Migri|date=30 August 2019|archive-date=19 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200919192241/http://www.ihmiskauppa.fi/en/human_trafficking/news/assistance_systems_semiannual_review_now_available_in_english.574.news|url-status=dead}}</ref> Iwu Finland katọrọ ịzụ ahịa dị ka mpụ ma mezuo ụkpụrụ nke EU Protocol ọbụna tupu mgbakọ ahụ amalite ịrụ ọrụ. NGO na gọọmentị na-arụkọ ọrụ ọnụ n'inye aka maka ndị na-azụ ahịa na Finland. Ọ bụ ezie na ndị uwe ojii Finland nyochara ma kpọga ọtụtụ ndị mmadụ ka ha lekọta n'afọ 2013, ọnụ ọgụgụ ikpe na ikpe nke ndị a na-enyo enyo na ha bụ ndị omekome ka dị ala karịa ọnụ ọgụgụ ndị nwere ike ịta ahụhụ. Gọọmentị na-arụ ọrụ ugbu a iji meziwanye iwu na omume mgbochi ịzụ ahịa iji meziwanye ọnọdụ ahụ. Ụlọ ọrụ US State Department na-enyocha ma na-alụso ịzụ ahịa mmadụ ọgụ tinyere mba ahụ na "Tier 1" n'afọ 2017.<ref>{{Cite web|url=https://www.state.gov/j/tip/rls/tiprpt/2017/271117.htm|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170628043920/https://www.state.gov/j/tip/rls/tiprpt/2017/271117.htm|archivedate=2017-06-28|title=Trafficking in Persons Report 2017: Tier Placements|work=state.gov|language=en-US|accessdate=2017-12-01}}</ref> == Ịzụ ahịa mmadụ == Ịzụ ahịa mmadụ bụ ahia nke ụmụ mmadụ nke nwere ike ime na mba ụwa ma ọ bụ n'ime mba, na-enwekarị ebumnuche nke alụmdi na nwunye mmanye, ịgba ohu mmekọahụ, ọrụ mmanye, mmegbu mmekọahụ azụmahịa ma ọ bụ iwepụ akụkụ ahụ. Ụdị ọhụrụ nke ịzụ ahịa mmadụ gụnyere ova na ịzụ ahịa nwa. A na-akpọkarị ndị na-azụ ahịa mmadụ ma ọ bụ were ha site na iyi egwu ma ọ bụ iji ike, ma ọ bụ site na aghụghọ, ịtọrọ mmadụ, aghụghọ, iji ike eme ihe n'ụzọ na-ezighị ezi ma ọ bụ ọnọdụ na-adịghị ike na ebumnuche nke mmegbu. Ụfọdụ n'ime nnukwu ihe kpatara ịzụ ahịa mmadụ bụ ịda ogbenye, ọkwa zuru ụwa ọnụ nke enweghị nhata nwoke na nwanyị na nwanyị nke ịda ogbenye yana ụdị esemokwu dị iche iche, ọdachi, mkpagbu okpukpe na agbụrụ, ime ihe ike na ịkpa ókè (nke karịsịa ụmụnwanyị). == Ọnụ ọgụgụ zuru oke ==   Ịchọpụta mmadụ dị ka onye a na-azụ ahịa bụ otu n'ime ọrụ kachasị sie ike mgbe ị na-atụle ịzụ ahịa mmadụ. Dị ka Eurostat si kwuo 'Trafficking in human beings': "Dị ka ntụziaka 2011/36/EU si dị, okwu ahụ bụ "onye a ma ama" na-ezo aka na ndị ndị ọchịchị dị mkpa chọpụtara dịka onye a na-azụ ahịa mmadụ. N'aka nke ọzọ, a na-eji okwu ahụ bụ "onye a na-eche na-emegbu" maka ndị na-azụ ahịa bụ ndị zutere ụkpụrụ nke EU Directive mana ndị ọchịchị dị mkpa amatabeghị ya dịka onye na-azụ ahịa ma ọ bụ ndị jụrụ ka a mata ya n'ụzọ iwu kwadoro ma ọ bụ n'ụzọ iwu kwadoro dị ka onye na-azụ ahịa. "<ref name="Eurostat">{{Cite book|title=Trafficking in Human Beings|date=2014|publisher=Publications Office of the European Union|location=Luxembourg|isbn=978 - 92 - 79 - 40308 -8|url=http://ec.europa.eu/dgs/home-affairs/what-is-new/news/news/docs/20141017_working_paper_on_statistics_on_trafficking_in_human_beings_en.pdf|accessdate=7 March 2015}}</ref> Ngụkọta mmadụ 30,146 a chọpụtara ma chee na ha bụ ndị e debara aha ha na 28 EU Member States n'afọ 2010–2012, nke ihe karịrị otu puku bụ ụmụaka a na-azụ ahịa maka mmegbu mmekọahụ. Pasentị 80 nke ndị e debara aha ha bụ ụmụnwanyị, na pasentị 65 nke ndị e debara aha ha bụ ụmụ amaala EU. N'ime ndị e debara aha ha bụ ndị a kwadoro dị ka ụmụ amaala EU, mba 5 kachasị elu bụ Bulgaria, Romania, [[Netherlands]], [[Human trafficking in Hungary|Hungary]] na [[Poland]]. N'ime afọ atọ ahụ, mba ise kachasị elu na-abụghị EU nke ụmụ amaala nke ndị e debara aha ha bụ Nigeria, Brazil, China, Viet Nam na Russia. Enweela mmụba na ọnụ ọgụgụ ụmụ amaala a na-amaghị ama site n'afọ 2010 ruo 2011. Na mgbakwunye, pasent 71 nke ndị ọrụ na-emegbu bụ ụmụnwoke na EU Member States n'ime afọ atọ a. Finland bụ ma mba njem ma mba na-aga maka ịzụ ahịa mmadụ, mana ịzụ ahịa mmadụ adịchaghị na Finland karịa ka ọ dị na ọtụtụ mba EU ndị ọzọ. Ruo n'ókè ụfọdụ, a na-ewerekwa Finland dị ka mba isi iyi maka ịzụ ahịa mmadụ. Achọpụtabeghị ihe omume nke ahia akụkụ ahụ na Finland, na ịzụ ahịa na-apụtakarị n'ụdị ịgba akwụna na ịzụ ahịa (pimping), yana mmegbu ndị ọrụ.<ref name="ihmiskauppa">{{Cite web|title=Ihmiskauppa (Human trafficking)|url=http://www.poliisi.fi/poliisi/krp/home.nsf/pages/a95ae1046ba5196fc22571ed004a679a|work=poliisi.fi|publisher=Poliisi|accessdate=7 March 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150203001745/http://www.poliisi.fi/poliisi/krp/home.nsf/pages/A95AE1046BA5196FC22571ED004A679A|archivedate=3 February 2015}}</ref> Mmegbu ndị ọrụ juru ebe niile n'ịchọpụta mkpụrụ osisi, ụlọ oriri na ọṅụṅụ, ihicha, ígwè, njem, ụlọ ọrụ na-ewu ụlọ ọrụ ubi yana n'ụlọ ndị mmadụ.<ref name="PalvelujenKehitystarve">{{Cite web|author=Yli-Krekola|first=Marjaana|title=Ihmiskaupan Uhrien Palvelujen Kehittämistarpeet Suomessa (The Need for Developing the Assistance to the Victims of Human Trafficking in Finland)|url=http://www.theseus.fi/bitstream/handle/10024/85366/Yli-Krekola_Marjaana.pdf?sequence=1|work=theseus.fi|publisher=Diakonia-ammattikorkeakoulu|accessdate=7 March 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402105144/http://www.theseus.fi/bitstream/handle/10024/85366/Yli-Krekola_Marjaana.pdf?sequence=1|archivedate=2 April 2015}}</ref> Dị ka ọnụ ọgụgụ nke Eurostat nyere, n'afọ 2010–2012 e nwere ngụkọta nke 231 ndị e debara aha ha maka ịzụ ahịa mmadụ na Finland. Ndị uwe ojii Finland na-eme atụmatụ na ihe dị ka ụmụ nwanyị 200-250 na-agafe ókèala Finland site na East kwa izu iji rụọ ọrụ dị ka ndị akwụna na Finland. Kwa afọ, ihe dị ka ndị akwụna 10,000–15,000 na-etinye oge ụfọdụ na-arụ ọrụ na Finland. Ụmụ nwanyị ndị a na-esikarị na Russia, Estonia na ruo n'ókè ụfọdụ site na [[Lithunia|Lithuania]] na [[Latvia]]. A pụghị iwepụ ohere nke ịmanye ụmụ nwanyị ndị a ịrụ ọrụ dị ka ndị akwụna.<ref name="NykyajanOrjuus">{{Cite book|author=Franz-Koivisto|first=Larissa|title=Ihmiskauppa – nykyajan orjuutta (Human trafficking - the Contemporary Form of Slavery)|date=2007|publisher=Tyylipaino Oy|location=Helsinki|isbn=952-9529-40-6|url=http://www.ekumenia.fi/data/liitteet/ihmiskauppa_2007.pdf|accessdate=7 March 2015}}</ref> N'iji ya tụnyere, ọnụ ọgụgụ kwekọrọ ekwekọ nke ndị e debara aha ha maka ịzụ ahịa mmadụ na mba [[Human trafficking in Sweden|Sweden]] bụ 311, 179 na [[Human trafficking in Denmark|Denmark]], 125 na [[Norway]], 135 na Estonia na 4,474 na [[Obodoézè Nà Ofú|United Kingdom]]. A makwaara Finland dị ka mba njem maka ịzụ ahịa ụmụaka. Ụmụaka na-agafe Finland na-esitekarị n'Ebe Ọwụwa Anyanwụ Eshia ma ha na-aga ebe ọzọ na Europe. Na Finland, a na-ewere ụmụ nke ndị mbịarambịa ka nọ n'usoro ịchọ ebe mgbaba dị ka ndị nọ n'ihe ize ndụ maka ịzụ ahịa: ọtụtụ ụmụaka apụtala n'ụlọ ọrụ ebe ndị mbịarambịa na-anọ n'oge usoro mgbaba, ya mere ịzụ ahịa ụmụaka na ebumnuche nke iji ha nwee mmekọahụ nwekwara ike ime na Finland. Ihe na-erughị otu narị mmadụ na-achọ enyemaka site na ebe nchekwa enyemaka kwa afọ na mba Finland. Maka ọkara mbụ nke afọ 2019, n'ime ọnwa isii site na Jenụwarị ruo Juun Finland's Assistance System for Victims of Human Trafficking (Migri) kọrọ ikpe 115 nke ịzụ ahịa mmadụ, nke a na-ahụkarị bụ alụmdi na nwunye mmanye ma mee ka ọ rụọ ọrụ n'enweghị ikike ndị ọrụ na ọrụ ugbo ma ọ bụ ụlọ oriri na ọṅụṅụ. Mmadụ asaa kwuru na e metọrọ ha n'ụzọ mmekọahụ. Ndị ahụ metụtara bụ ndị si Afghanistan (17), Nigeria (16), Iraq (15), [[Somalia]] (15), [[Kameroon|Cameroon]] (7) na [[Romania]] (5). == Akụkọ na ọnụego nkwenye == [[Usòrò:Police_patch_Finland_2.JPG|thumb|Akara mma agha nke ndị uwe ojii Finland]] Ngụkọta ikpe 8,551 ka ndị otu EU kọrọ n'ime afọ 2010-2012 maka ịzụ ahịa mmadụ. N'ime ikpe ndị ahụ, na 3,786 a mara ndị a mara ikpe maka ịzụ ahịa mmadụ. Ihe karịrị pasentị iri asaa (70) nke ndị a na-enyo enyo na ha na-azụ ahịa bụ ụmụnwoke na mba ndị otu EU.<ref name="torjunta1014">{{Cite web|title=Ihmiskaupan torjunta vuosina 2010–2014 (The Prevention of Human Trafficking in years 2010-2014)|url=http://europa.eu/rapid/press-release_IP-14-1164_fi.htm|work=europa.eu|publisher=European Commission|accessdate=7 March 2015}}</ref> Ndị na-azụ ahịa na-abụkarị ụmụnwoke toro eto na-arụ ọrụ na mba ebe ha si, mana ọtụtụ ụmụnwanyị na ndị mba ọzọ na-etinye aka na ịzụ ahịa mmadụ karịa ọtụtụ mpụ ndị ọzọ. Ọ bụ ezie na ọtụtụ n'ime ndị a na-ekpe ikpe na / ma ọ bụ ndị a mara ikpe maka ịzụ ahịa mmadụ bụ ụmụnwoke, ịzụ ahịa nwere ọnụ ọgụgụ dị elu nke ụmụnwanyị na-etinye aka na ya. Ọ bụ mpụ ole na ole ndị ọzọ na-edekọ ọkwa nke ụmụnwanyị na-ekere òkè n'ime mpụ ahụ dịka nke ịzụ ahịa mmadụ.<ref name="UNreport">{{Cite book|title=Global Report on Trafficking in Persons 2012|date=2012|publisher=United Nations|location=New York|isbn=978-92-1-130309-4|url=https://www.un.org/ru/publications/pdfs/global%20report%20on%20trafficking%20in%20persons%202012.pdf|accessdate=8 March 2015}}</ref> Venla Roth, Onye isi ndụmọdụ na Office of the Ombudsman for Minorities na National Rapporteur on Trafficking in Human Beings, ekwuola na ọnụ ọgụgụ ikpe dị ala n'ihi na n'ọtụtụ ọnọdụ ebe onye na-azụ ahịa na-achịkwa onye ahụ, onye na-azụ ahịa nwere ike ikwu na ha amaghị eziokwu ahụ bụ na onye ahụ na-adabere na ha. Iji uru nke ịdabere na mmadụ bụ otu n'ime nkọwa na-akọwa ịzụ ahịa na Finnish Penal Code. Kemgbe afọ 2006, ikpe dị site na mkpọrọ afọ 1.5 ruo afọ 5.5: enweghị akụkọ banyere ikpe a kwụsịrị. Gọọmentị akatọghị mmadụ ọ bụla maka mpụ njem nleta mmekọahụ ụmụaka n'afọ 2009.<ref>[https://web.archive.org/web/20100617151358/http://www.state.gov/g/tip/rls/tiprpt/2010/142759.htm ''Trafficking in Persons Report 2010'']. [[U.S. Department of State]] (June 14, 2010). {{PD-notice}}</ref><ref name="dos"/> E nwere nyocha iri abụọ na atọ na Finland n'afọ 2012, ebe ọnụ ọgụgụ ndị a na-ekpe ikpe maka ịzụ ahịa n'afọ 2012 bụ asatọ. E kpagburu ndị omekome asatọ na-azụ ahịa n'afọ 2012.<ref name="USreport">{{Cite web|url=https://2009-2017.state.gov/documents/organization/226846.pdf|title=Trafficking In Persons Report 2014|work=www.state.gov/|publisher=U.S. Department of State|accessdate=5 March 2015}}</ref> N'afọ 2013, e nwere nyocha iri na abụọ nke ịzụ ahịa mmekọahụ na nyocha iri na ise nke ịzụ ahịa ọrụ na Finland, a kpagbukwara mmadụ iri na itoolu maka ịzụ ahịa. A mara ndị omekome abụọ na-azụ ahịa ọrụ ikpe na 2013 na ikpe nke mkpọrọ ọnwa iri atọ, nke bụ ọnụ ọgụgụ dị nta nke ikpe karịa afọ gara aga. N'okwu anọ ọzọ, a kpagburu mmadụ ise ndị ọzọ maka ịzụ ahịa mana a hụghị ha ikpe. Otú ọ dị, a mara ha ikpe na obere ebubo. Tụkwasị na nke ahụ, ụlọ ikpe mkpegharị abụọ kwadoro ikpe mbụ nke ndị omekome atọ na-azụ ahịa mmadụ. Enweghị onye omekome a mara ikpe maka ịzụ ahịa mmekọahụ n'afọ 2013.<ref name="dos"/> Gọọmentị na-agbakwa ndị na-azụ ahịa mmadụ ume ka ha nyere aka na nyocha na ikpe nke ndị omekome na-azụ ahịa. N'afọ 2013, mmadụ iri na abụọ nyere ndị mmanye iwu aka na nyocha tupu ikpe, mmadụ iri n'ime ha sonyere na ikpe nke ndị a na-ebo ebubo na ha na-azụ ahịa. A na-emekwa mpụ mbata iwu na-akwadoghị na Finland. Ọ bụ mpụ a na-ejikọkarị na ịzụ ahịa mmadụ n'ihi na a na-ewere ndị a na-azụ ahịa dị ka ndị ahịa nke ndị na-ebubata ma ọ bụ ndị na-azụ ahịa. Ọnụ ọgụgụ ndị na-eji akwụkwọ njem adịgboroja ma ọ bụ iwu na-akwadoghị na njikwa ókèala karịrị 200 n'afọ 2000. Naanị ole na ole n'ime ikpe ndị a kpatara ikpe.<ref name="TIFinland">{{Cite book|author=Lehti|first=Matti|title=Trafficking in Human Beings, Illegal Immigration and Finland|date=2002|publisher=Helsinki University Press|location=Helsinki|isbn=952-5333-11-6|url=http://heuni.fi/material/attachments/heuni/reports/6KjPMW3Ad/Report_38.pdf|accessdate=7 March 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304131243/http://heuni.fi/material/attachments/heuni/reports/6KjPMW3Ad/Report_38.pdf|archive-date=2016-03-04|url-status=dead}}</ref> == Iwu == Finland kwadoro Mgbakọ nke afọ 1926 nke na-ekwu maka ịgba ohu, na [http://www.ohchr.org/EN/ProfessionalInterest/Pages/SlaveryConvention.aspx Mgbakọ] nke afọ 1949 nke na-ekwu maka ịzụ ahịa mmadụ na imegide mmegbu nke ịgba akwụna ndị ọzọ, na mgbanwe ha sochirinụ. Iwu mba banyere ịzụ ahịa mmadụ na ịgba akwụna na-adabere na mgbakọ ndị a na ihe ha chọrọ. Isi nke iri abụọ na ise nke Finnish Penal Code na-ekwu maka mpụ gbasara nnwere onwe nke mmadụ. Otú ọ dị, naanị akụkụ dị na Finnish Penal Code nke na-ekwu maka ịzụ ahịa mmadụ bụ § 25:3 na § 25:3a (9.7.2004/650). Dị ka ngalaba abụọ a si kwuo, ma ịzụ ahịa mmadụ ma ịzụ ahịa mmadụ, yana mgbalị nke ọ bụla, bụ mpụ a na-ata ahụhụ na Finland.<ref name="Finlex">{{Cite web|title=Rikoslaki (The Penal Code)|url=http://finlex.fi/fi/laki/ajantasa/1889/18890039001?search%5Btype%5D=pika&search%5Bpika%5D=ihmiskauppa#L25|work=finlex.fi|publisher=Oikeusministeriö|accessdate=8 March 2015|archivedate=9 May 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180509013100/http://finlex.fi/fi/laki/ajantasa/1889/18890039001?search%5Btype%5D=pika&search%5Bpika%5D=ihmiskauppa#L25}}</ref> Iwu gbasara ịzụ ahịa mmadụ malitere ịrụ ọrụ na Penal Code 1. Ọgọst 2004. Tupu nke a, ikpe nke ịzụ ahịa mmadụ bụ iwu ntaramahụhụ nke metụtara ịzụ ahịa na ịkpa ókè n'ọrụ. Ọ bụrụ na a mara ya ikpe maka ịzụ ahịa mmadụ, a na-enye onye omekome iwu ọnwa anọ na afọ isii n'ụlọ mkpọrọ. Ọnụ ọgụgụ ntaramahụhụ maka ịzụ ahịa mmadụ bụ afọ abụọ (2) ruo afọ iri (10) n'ụlọ mkpọrọ. Ntaramahụhụ kwekọrọ na ntaramahụhụ e nyere maka mpụ ndị ọzọ dị egwu, dị ka ndina n'ike.<ref name="dos">"Finland". [https://web.archive.org/web/20100617151358/http://www.state.gov/g/tip/rls/tiprpt/2010/142759.htm ''Trafficking in Persons Report 2010'']. [[U.S. Department of State]] (June 14, 2010). {{PD-notice}}</ref> Ọ bụ ezie na gọọmentị enweghị ngalaba ndị mmanye iwu pụrụ iche megide ịzụ ahịa, ọ jikọtara mmata iwu megide ịzụ ahịa n'ime usoro ọzụzụ ndị uwe ojii na ndị nche ókèala maka ndị ọrụ ọhụrụ na ndị ọrụ nọ n'ọrụ. Gọọmentị enyewokwa ndị ọkàiwu ya ọzụzụ megide ịzụ ahịa maka afọ anọ gara aga.<ref name="dos" /> Gọọmentị kesara ọtụtụ puku ndị ọbịa akwụkwọ nta na nnukwu ngosi njem kwa afọ na-adọ aka ná ntị na njem mmekọahụ ụmụaka bụ mpụ. Iwu Finland na-enye ikike na-abụghị nke mba ọzọ maka mpụ njem mmekọahụ ụmụaka nke ndị mba Finland na-eme na mba ofesi.<ref name="dos" /> === Nkọwa nke ịzụ ahịa mmadụ na Penal Code === Nkọwa nke ịzụ ahịa mmadụ siri ike na Iwu Penal. Iji mezuo ụkpụrụ maka ịzụ ahịa mmadụ ọ dị oke mkpa na a ghọgburu onye ahụ ma ọ bụ na e jiri ọnọdụ onye ahụ na-adabere ma ọ bụ na-enweghị nchebe mee ihe mgbe ọ na-eme ka onye ahụ rụọ ọrụ dịka ọmụmaatụ, nwanyị akwụna. Ịzụ ahịa mmadụ bụ mpụ megide onye ọ bụla. A sụgharịrị ngalaba ndị dị n'okpuru site na Finnish Penal Code. ==== Ịzụ ahịa mmadụ 3 § (9.7.2004/650) ==== * na-erite uru site na ọnọdụ onye ahụ ma ọ bụ enweghị nchebe ma ọ bụ na-amanye onye ahụ * na-aghọgbu onye ahụ ma ọ bụ na-erite uru na aghụghọ nke onye ahụ * a na-akwụ ụgwọ maka onye na-edebe onye ahụ n'okpuru njikwa ya * na-enweta ụgwọ maka imegbu onye a na-emegbu, na-edebanye onye a na-emegbu ma ọ bụ maka inyefe, ibugharị, ịnata ma ọ bụ ụlọ onye a na-emegbu na ebumnuche nke imegbu ya n'ụzọ mmekọahụ n'ụzọ akọwapụtara na nkebi ahịrịokwu mbụ nke 9 § na isi nke 20 nke Finnish Penal Code . N'aka nke ọzọ, onye na-ezube iji uru mmekọahụ nke onye ahụ n'ụzọ e jiri ya tụnyere nkebi ahịrịokwu mbụ nke 9 § na isi nke 20 nke Finnish Penal Code, ma ọ bụ ọ bụrụ na ọ na-enweta ụgwọ maka imegbu ma ọ bụ ị nweta onye ahụ ma ọ bụ maka inyefe, ibugharị, ịnata ma ọ bụ ụlọ onye ahụ na ebumnuche nke mmegbu ọrụ, ma ọ bụ itinye onye ahụ n'ọnọdụ ndị na-emebi ùgwù mmadụ ma ọ bụ iwepụ akụkụ ahụ ma ọ bụ anụ ahụ, a mara ya ikpe. ** Isi nke 20, 9 § (24.7.1998/563), nkebi ahịrịokwu mbụ: onye haziri ọnụ ụlọ ma ọ bụ ohere ọzọ a ga-eji mee ihe maka inwe mmekọahụ ma ọ bụ omume tụnyere nke ahụ, ma ọ bụ ọ bụrụ na a ga-eji ohere ahụ mee ihe maka omume mmekọahụ ma ọ bụ omume tụnyere nke ahụ na-emebi obi umeala n'obi mmekọahụ n'ụzọ doro anya ma bụrụ nke nwatakịrị na-erubeghị afọ iri na asatọ mere ya ikpe maka ịzụ ahịa mmadụ ma maa ya ikpe ọnwa anọ na afọ isii nke oge mkpọrọ. A ga-ama onye na-emegbu onye na-erubeghị afọ iri na asatọ ma ọ bụ na-ewe mmadụ n'ọrụ, nyefee, na-ebugharị, na-anata ma ọ bụ na-elekọta onye na-erubeghị afọ na ebumnuche a kpọtụrụ aha na nkebi ahịrịokwu mbụ ikpe maọbụ ọ bụrụ na ọ nweghị ụzọ ọ bụla n'ime ụzọ ndị a kpọtụrụ aha na nkebi ahịrịokwu mbụ e ji mee ihe. A na-enyekwa ntaramahụhụ maka mgbalị. ==== Ịzụ ahịa mmadụ dị ukwuu 3 a § (9.7.2004/650) ==== A na-ewere ịzụ ahịa mmadụ dị ka njọ ma ọ bụrụ na * ọ na-eji ime ihe ike, iyi egwu ma ọ bụ aghụghọ na mgbakwunye ma ọ bụ kama ụzọ ndị a kpọtụrụ aha na 3 § * ọ kpachaara anya ma ọ bụ nleghara anya na-akpata mmerụ ahụ siri ike, ọrịa siri ike ma ọ bụ ọnọdụ ọzọ na-eyi ndụ egwu ma ọ bụ nhụjuanya dị ukwuu tụnyere ndị ahụ * a na-eme mpụ ahụ megide nwatakịrị na-erubeghị afọ iri na asatọ ma ọ bụ megide onye ikike ịgbachitere onwe ya nwere nnukwu nsogbu, ma ọ bụ * ma ọ bụrụ na e mere mpụ ahụ dị ka akụkụ nke ọrụ site n'aka otu ndị omempụ haziri ahazi dị ka e kwuru na nkebi nke anọ nke 1a§ na isi nke iri na asaa nke Iwu Penal ** Isi nke 17, 1 a § (21.2.2003/142), nkebi ahịrịokwu nke anọ: onye na-enweta, na-anwa inweta ma ọ bụ nyefee ụlọ ọrụ azụmahịa ma ọ bụ ohere ọ bụla ọzọ, ụzọ njem, ma ọ bụ ngwá ọrụ dị mkpa ndị otu mpụ a haziri ahazi nwere ike ịchọ ma ọ bụrụ na mpụ ahụ dị egwu n'ozuzu ya, a ga-ama onye omekome ikpe maka ịzụ ahịa mmadụ ma maa ya ikpe ịga mkpọrọ afọ iri na iri. Onye na-agba ohu, na-ebugharị ndị ohu ma ọ bụ na-ere ha, ma ọ bụrụ na mmejọ ahụ ma ọ bụrụ na mmejọ ahụ ka njọ mgbe a tụlere ya n'ozuzu ya. A na-enyekwa ntaramahụhụ maka mgbalị. == Nchedo == === Gọọmentị === Gọọmentị Finland gara n'ihu na-enye ebe obibi kpọmkwem, enyemaka maka ịzụ ahịa, na nlekọta ahụike nye ndị okenye na ụmụaka na mgbakwunye na inye ego maka ebe obibi NGO. Ndị uwe ojii na ndị ọrụ nche ókèala jiri usoro ntuziaka edere ede banyere ntụgharị na ọgwụgwọ nke ndị ọrụ mbata na Finland mepụtara iji chọpụta ndị na-azụ ahịa; Otú ọ dị, otu onye ọrụ welitere nchegbu na ọnụ ụzọ maka ntụgharị na ọrụ dị oke elu.<ref name="dos"/> N'oge akụkọ ahụ, ndị isi zigara mmadụ iri na atọ metụtara na ndị na-enye ọrụ, na-ewelite nchegbu banyere ọnụ ọgụgụ dị ala nke ndị nwere ike ịchọpụta na ịdị irè nke usoro njirimara ndị ahụ. Gọọmentị gbara ndị e gburu ume ka ha nyere aka na nyocha na ikpe nke ndị omekome na-azụ ahịa.<ref name="dos" /> N'okpuru Iwu na-akwụ ụgwọ maka mmebi mpụ, ndị omekome nwere ike ịnata ụgwọ gọọmentị maka mmerụ ahụ, mmebi ihe onwunwe, ma ọ bụ mfu ego ndị ọzọ nke mpụ kpatara. Ndị ọchịchị Finland nyere ndị a chọpụtara na-azụ ahịa oge ntụgharị uche ọnwa isii, oge maka ndị a na-ahụ maka inweta nlekọta na enyemaka ozugbo mgbe ha na-atụle ma ha ga-enyere ndị mmanye iwu aka.<ref name="dos"/> Otú ọ dị, ọ dịghị ihe na-egosi na e jiri oge ntụgharị uche mee ihe n'ụzọ dị ukwuu. Ndị na-azụ ahịa na-achọ ịnọ ogologo oge karịa ọnwa isii ruru eru itinye akwụkwọ maka ikike obibi ma ọ bụ ebe mgbaba dị ka ihe ọzọ na ịchụpụ. Gọọmentị nyere mmadụ asaa ikike obibi na-adịgide adịgide n'oge akụkọ ahụ.<ref name="dos" /> Gọọmentị mere mgbalị ụfọdụ iji hụ na a naghị ata ndị a tara ahụhụ ahụhụ maka omume iwu na-akwadoghị mere n'ihi ịzụ ahịa. Gọọmentị nyere ndị nyocha ọrụ, ndị ọrụ nnọchi anya, ndị ọrụ ahụike ọha na eze, ndị ọrụ ikpe mbata na ndị na-ahụ maka ụgbọ elu Finnair ọzụzụ maka mmegide ịzụ ahịa.<ref name="dos" /> === Ụlọ ọrụ nkwado === E guzobere Pro-support Centre n'afọ 1990. Ọ bụ ụlọ ọrụ nkwado maka ndị akwụna, nke dị n'okpuru ụlọ ọrụ Diacone nke onwe ya na Helsinki. Ebumnuche bụ isi nke cente a bụ inye nlekọta ahụike na ọrụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya. N'afọ 2002, ụlọ ọrụ a bụ naanị nzukọ na Finland nke na-enye ọrụ nkwado maka ndị akwụna, ma ndị Finland ma ọ bụ ndị mba ọzọ. Ihe ka ọtụtụ n'ime ọrụ etiti ahụ lekwasịrị anya na mpaghara ndị dị nso na isi obodo. Ụlọ ọrụ ahụ anaghị anakọta ma ọ bụ depụta ozi usoro banyere ndị ahịa na-abịa ma chọọ enyemaka, ndị ọrụ ya na-arụkwa ọrụ n'okpuru ọrụ nzuzo. Otú ọ dị, ndị ọrụ nke ụlọ ọrụ nkwado ahụ nwere ihe ọmụma kachasị ogologo na nke ọma banyere ọnọdụ ịgba akwụna na mmepe ya na mpaghara Helsinki, ahụmịhe a dịkwa maka ebumnuche nyocha n'èzí. Ụlọ ọrụ nkwado na-arụ ọrụ nke ngalaba nke atọ n'ụzọ dị elu ma a bịa n'igbochi ịzụ ahịa mmadụ. Ụlọ ọrụ ahụ rụrụ ọrụ ya na Finland's Slot Machine Association (RAY) n'afọ 2007–2009.<ref name="kauppatavara">{{Cite web|author=Virta|first=Mari|title=VARASTETTUJA UNELMIA – KAUPPATAVARANA IHMINEN|url=http://www.theseus.fi/bitstream/handle/10024/22297/Virta_Mari.pdf?sequence=1|work=www,theseus.fi|publisher=Turun Ammattikorkeakoulu|accessdate=21 March 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402150527/http://www.theseus.fi/bitstream/handle/10024/22297/Virta_Mari.pdf?sequence=1|archive-date=2 April 2015|url-status=dead}}</ref> Ihe mgbaru ọsọ nke ọrụ ahụ bụ imepụta ozi ọhụrụ banyere ịzụ ahịa mmadụ na ihe ndị ọzọ yiri ya na Finland, yana ịtụle netwọk nkwado dị ugbu a maka ndị na-ahụ maka ịzụ ahịa mmadụ na ezinụlọ ha. N'otu oge ahụ, a zụrụ ọtụtụ ndị ọkachamara na-arụkọ ọrụ nke ọma na ịzụ ahịa mmadụ na ihe ndị metụtara ya, iji mata ma kwado ndị na-ahụ maka ịzụ ahịa mmadụ. == Mgbochi == Ọtụtụ ụdị òtù dị iche iche na-arụkọ ọrụ ọnụ na mgbalị iji gbochie ịzụ ahịa mmadụ na Finland. Ụfọdụ n'ime òtù ndị a nọ n'okpuru gọọmentị na ndị ozi ya, ụfọdụ n'okpuru ndị agha na ụfọdụ bụ òtù nke atọ. Òtù kachasị mkpa na-arụ ọrụ maka mgbochi ịzụ ahịa mmadụ na Finland gụnyere Office of Immigration, Police, National Bureau of Investigation, The Finnish Border Guard, Ministry of Employment and the Economy tinyere ọtụtụ òtù na-abụghị nke gọọmentị dịka All Our Children Association, Amnesty International Finland Association, Refugee Advice Centre na Pro-support Centre. === Gọọmentị === E nyefere atụmatụ ime ihe omume mba megide ịzụ ahịa mmadụ na Gọọmentị n'ụbọchị 24 nke ọnwa Machị afọ 2005, e nwetakwara nzaghachi Gọọmentị n'ụbọchị 27 Septemba n'otu afọ ahụ. Atụmatụ ahụ na-ekpuchi ọtụtụ akụkụ nke ihe ndị ahụ, gụnyere nke inye ndị ahụ aka yana imeziwanye usoro nke ikpe ndị a na-enyo enyo na ha na-azụ ahịa mmadụ. Atụmatụ ahụ na-ekwusi ike n'ịkwalite ọkwa nke ozi dị na ịzụ ahịa yana mmata nke ịzụ ahịa mmadụ na Finland. Ime ka ikike nke ndị ọkachamara mata ndị a na-azụ ahịa dị mkpa. Atụmatụ Ọrụ ahụ na-ekwu n'ụzọ doro anya na itinye uche na atụmatụ ahụ bụ maka ikike mmadụ na ụzọ ndị metụtara ndị mmadụ, nakwa na imekọ ihe ọnụ nke ndị ọchịchị niile na-etinye aka na ịzụ ahịa mmadụ dị oke mkpa. Mịnịstrị na-ahụ maka nchekwa nyere ndị agha Finland na-aga ịpụ maka ọrụ udo nke mba ụwa ọzụzụ siri ike megide ịzụ ahịa iji nye ndị agha ikike ịchọpụta ndị nwere ike ịzụ ahịa; enweghị ikpe metụtara ịzụ ahịa metụtara ndị agha Finland ma ọ bụ ndị ọrụ gọọmentị e zigara na mba ofesi n'afọ 2009.<ref name="dos"/> Mgbalị gọọmentị iji nyochaa ma nyochaa omume ya megide ịzụ ahịa gosipụtara ọchịchọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị dị elu iji dozie ịzụ ahịa mmadụ.<ref name="dos"/> N'oge na-adịbeghị anya, ọtụtụ ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị Finland dịka Vasemmistoliitto (Left Alliance), Vihreä Liitto (The Greens), Suomen Ruotsalainen Kansanpuolue na Suomen Kristillisdemokraatit (Christian Democrats) lebara anya n'okwu gbasara ịzụ ahịa mmadụ yana ịha nhata nwoke na nwanyị na ngosipụta ha maka ntuli aka ndị omeiwu n'afọ 2015.<ref>{{Cite web|title=Eduskuntavaalit 2015|url=https://www.thl.fi/fi/web/sukupuolten-tasa-arvo/paatoksenteko/vaalit/eduskuntavaalit-2015|work=thl.fi|publisher=Terveyden ja Hyvinvoinnin Laitos|accessdate=21 March 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402143806/https://www.thl.fi/fi/web/sukupuolten-tasa-arvo/paatoksenteko/vaalit/eduskuntavaalit-2015|archivedate=2 April 2015}}</ref> Gọọmentị na-arụkọ ọrụ na NGO na òtù dị iche iche n'inye aka maka ndị na-azụ ahịa na Finland. Na mgbakwunye na mgbochi ịzụ ahịa mmadụ n'ụlọ, Finland na-arụ ọrụ mgbochi ịzụ ahịa mmadụ na EU na ọkwa mba ụwa.<ref name="sisihm">{{Cite web|title=Ihmiskauppa|url=http://www.intermin.fi/fi/turvallisuus/ihmiskauppa|work=Sisäministeriö|publisher=Sisäministeriö|accessdate=28 April 2015|archivedate=1 May 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150501220633/http://www.intermin.fi/fi/turvallisuus/ihmiskauppa}}</ref> Dịka ọmụmaatụ, gọọmentị Finland kwadoro mmekorita megide ịzụ ahịa na Gọọmentị Naịjirịa site n'inye ihe dị ka nde $ 1.1 n'aka ụlọ ọrụ na-emegide ịzụ ahịa nke Naịjirịa: E mere mpụ ịzụ ahịa mmadụ na Naịjirịa n'oge na-adịbeghị anya, n'afọ 2003.<ref name="dos" /> E guzobere onye ọrụ mba NAPTIP (National Agency for the Prohibition of Trafficking in Persons) iji mee ka iwu ọhụrụ megide ịzụ ahịa. Na mgbakwunye na nyocha mpụ, NAPTIP na-ahụkwa maka ikpe, nchebe na mmeghari nke ndị metụtara yana ịkụziri na ịgwa ndị ahụ metụtara na ndị mmadụ.<ref name="Ulkoasiainministeriö">{{Cite web|title=Suomelta tukea ihmiskaupan vastaiseen työhön Afrikassa|url=http://213.214.149.108/public/Print.aspx?contentid=171694&nodeid=41566&culture=fi-FI&contentlan=1|archiveurl=https://archive.today/20150428174937/http://213.214.149.108/public/Print.aspx?contentid=171694&nodeid=41566&culture=fi-FI&contentlan=1|archivedate=28 April 2015|work=Ulkoasiainministeriö|publisher=Ulkoasiainministeriö|accessdate=28 April 2015}}</ref> Gọọmentị ahaziela ma kwado ọtụtụ nzukọ ọmụmụ ihe na nzukọ ndị lebara anya na ịzụ ahịa mmadụ na mgbochi ya. Mịnịstrị na-ahụ maka ihe gbasara mba ofesi haziri nzukọ gbasara ịzụ ahịa mmadụ n'afọ 2004 ya na Office for Democratic Institutions and Human Rights (ODIHR), nke bụ isi ụlọ ọrụ nke Organization for Security and Cooperation in Europe (OSCE). N'afọ sochirinụ, Finland kwadoro nzukọ ọmụmụ ihe NATO megide ịzụ ahịa mmadụ. === Ụlọ Ọrụ Nnyocha na Mmepe Mba Maka Ọdịmma na Ahụike === Mịnịstrị na-ahụ maka mmekọrịta mmadụ na ibe ya na ahụike malitere ọrụ na 1998 na ebumnuche nke igbochi ịgba akwụna. Nke a bụ akụkụ nke mmemme afọ ise maka "Igbochi ime ihe ike megide ụmụ nwanyị na ịgba akwụna". National Research and Development Centre for Welfare and Health (STAKES) bụ isi nzukọ na-arụ ọrụ ahụ. STAKES nọ n'okpuru ozi na-ahụ maka mmekọrịta mmadụ na ibe ya na ahụike. Ọrụ a dabere n'afọ 1997 Equality between the Genders Programme of the Finnish Government na ya mere na atụmatụ ọrụ nke Beijing IV Women's Equality World Conference. STAKES emewokwa nnyocha ndị ọzọ banyere ịgba akwụna, a na-ejikwa ọrụ a gaa n'ihu na nyocha ahụ. Dị ka nnyocha Lehti na Aromaa mere si kwuo, "Ebumnuche nke ọrụ ahụ bụ iji nyochaa ịgba akwụna na ọkwa mba na mba ụwa, na ịchịkọta ma mepụta ozi gbasara ihe omume nke mmekọahụ azụmahịa. Ọzọkwa, ọ na-enye ndị ọchịchị na ụlọ ọrụ ndị ọzọ nkwado ọkachamara, ma na-ekesa ozi gbasara ịgba akwụna na mgbochi ya. Ebumnuche ya bụ imepụta ma kwado nnyocha n'ozuzu banyere ịgba akwụna, yana imepụta atụmatụ ime ihe maka igbochi ịgba akwụna na ibelata ọghọm na ọnọdụ ndị a na-anabataghị metụtara nke a. N'otu oge ahụ, ọrụ ahụ na-anwa ime ka ndị ọchịchị na ndị otu obodo na-arụkọ ọrụ ọnụ banyere ihe a. " == Leekwa ==   * Ịzụ ahịa mmadụ site na mba * Ihe ruuru mmadụ na Finland * Ịgba ohu ụgwọ * Mmegbu * Ọrụ mmanye * Ịgba akwụna mmanye * Ndepụta nke òtù ndị na-emegide ịzụ ahịa mmadụ * Ịtọrọ mmadụ * Ọrụ mmekọahụ nke ndị mbịarambịa * Ndị mmadụ na-ebubata * Protocol iji gbochie, gbochie ma nye ntaramahụhụ maka ịzụ ahịa mmadụ, ọkachasị ụmụ nwanyị na ụmụaka * Òtù Mpụ Dị Ukwuu na nke A haziri ahazi * Mmegbu mmekọahụ * Ịzụ ahịa ụmụaka * Mgbalị mba dị iche iche iji gbochie ịzụ ahịa mmadụ == Ebensidee == [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] 62en3iiizpbygnlpp6t12adyoq3q68v Jean-Bosco Barayagwiza 0 13742 741548 595611 2026-10-25T03:00:20Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741548 wikitext text/x-wiki   '''Jean-Bosco Barayagwiza''' (1950 - 25 Eprel 2010) bụ onye Génocidiare a mara ikpe na onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke jikọtara ya na Hutu Power movement. Onye ọrụ gọọmentị nọ n'ọkwá dị elu, Barayagwiza jere ozi dị ka onye nduzi iwu n'ime Mịnịstrị nke Mba Ọzọ n'oge mgbukpọ agbụrụ [[Rwanda]].<ref>{{Cite web|date=24 November 1999|title=International Criminal Tribunal for Rwanda: Jean-Bosco Barayagwiza must not escape justice|url=https://www.amnesty.org/download/Documents/140000/afr470201999en.pdf|work=Amnesty International}}</ref> A kọwara ya dị ka otu n'ime "ndị isi" nke mgbukpọ ahụ.<ref name="apnews.com">{{Cite web|title=Rwandan Genocide Suspect Blames Tutsis for Killings|url=https://apnews.com/article/71efdda6f0213190d3fa46f5cb2665f5|accessdate=4 April 2021|work=AP NEWS}}</ref> [[Category:Articles with hCards]] Barayagwiza bụ onye guzobere otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị Coalition for the Defence of the Republic, nke a na-ewere dị ka ọ na-ewere ọnọdụ dị oke egwu megide ndị Tutsi karịa ndị ọchịchị National Republican Movement for Democracy and Development .<ref name="newsletter">{{Cite web|url=http://unictr.unmict.org/sites/unictr.org/files/news/newsletters/apr10.pdf#page=10|title=ICTR Newsletter|date=April 2010|work=[[ICTR]]}}</ref> Dị ka onye isi oche nke kọmitii ndị isi nke ụlọ ọrụ redio a ma ama Radio Télévision Libre des Mille Collines (RTML), ọ ga-elekọta mgbasa ozi nke ọdịnaya na-agba ume ime ihe ike megide ndị Tutsis. == Ndụ mgbe e gburu mmadụ == '''Kamerun''' Mgbe a tụrụ ya mkpọrọ na Yaoundé, [[Kameroon|Cameroon]] n'afọ 1996, Barayagwiza ga-ebo gọọmentị RPF ebubo na ha na-ele ndị Hutus anya n'ihu n'ụzọ na-ezighị ezi, na-ekwu na "ọchịchị ahụ na-eme ka ihe bụrụ agbụrụ site n'ebo ndị Hutu ebubo dị ka ndị na-egbu agbụrụ". Barayagwiza kwuru na ndị Hutus bụ ndị mwakpo ndị Tutsi gburu n'oge mgbukpọ ahụ ma na-eme ihe iji chebe onwe ha.<ref name="apnews.com"/> '''Ikpe igbu ọchụ na ọnwụ''' N'abalị iri abụọ na atọ n'ọnwa Ọktọba afọ 2000, Ụlọikpe Na-ahụ Maka Mpụ Mba Nile maka Rwanda boro ya ebubo igbu ọchụ, Mpụ megide Mmadụ na imebi nkwekọrịta Geneva. E kpere ya ikpe ya na Ferdinand Nahimana, onye guzobere RTLM, na Hassan Ngeze, onye nduzi na onye nchịkọta akụkọ nke akwụkwọ akụkọ ''Kangura''. Onye ọka iwu Canada bụ Oriakụ gbachitere Barayagwiza na mbụ. Marchessault na onye ọka iwu America bụ Maazị Danielson. ndị ọka iwu abụọ ahụ kwụsịrị, a gbachitere Barayagwiza n'oge ikpe ahụ niile, ruo ikpe nke mbụ, site n'aka onye ọka iwu Ịtali Giacomo Barletta Caldarera, ruo ugbu a [mgbe?] naanị onye ọka iwu Ịtali rụrụ ọrụ dị ka onye ndụmọdụ na-agbachitere ya na UN International Tribunal. Barayagwiza jụrụ isonye na ikpe ahụ, na-ekwu na ndị ọka ikpe adịghị ele mmadụ anya n'ihu. N'ụbọchị nke atọ n'ọnwa Disemba n'afọ 2003, a mara Barayagwiza ikpe maka mgbukpọ agbụrụ, izu igbu ọchụ, ọha na eze na ịkpalite mgbukpọ agbụrụ na mkpochapụ na mkpagbu nke mejupụtara mpụ megide mmadụ. A chọpụtakwara na ọ bụghị onye ikpe mara maka ebubo ndị ọzọ nke itinye aka na mgbukpọ agbụrụ, igbu ọchụ na imebi nkwekọrịta Geneva. A mara ya ikpe ịga mkpọrọ afọ iri atọ na ise. O kwupụtara na ọ na-arịọ arịrịọ maka ikpe ahụ ma nye ya Donald Herbert na Tanoo Mylvaganam dị ka onye ndụmọdụ nchebe ọhụrụ na 30 Nọvemba 2004. A kpọrọ Alfred Pognon dị ka onye ndụmọdụ na-agbachitere Barletta Caldarera. A kwadoro arịrịọ ya na 22 June 2009 ma belata ikpe ya na mkpọrọ afọ iri atọ na abụọ.<ref>{{Cite web|url=http://ictr-archive09.library.cornell.edu/ENGLISH/cases/Barayagwiza/decisions/090622.pdf|title=Jean-Bosco Barayagwiza v. The Prosecutor. p. 13|access-date=2022-05-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20170506033634/http://ictr-archive09.library.cornell.edu/ENGLISH/cases/Barayagwiza/decisions/090622.pdf|archive-date=2017-05-06|url-status=dead}}</ref> Ọ nwụrụ na 25 Eprel 2010 na Cotonou, [[Benin]], n'ihi ọrịa [[Iba|ịba]] ọcha n'anya C. Ndị ezinụlọ ya ekwuola na a jụrụ ya ọgwụgwọ zuru oke.<ref name="newsletter"/> == Ndetu == <references /> {{Reflist}} == Njikọ mpụga == * [https://web.archive.org/web/20220628122336/http://www.rwandafile.com/Kangura/index.html RwandaFile]: Articles from ''Kangura'', in English, French and Kinyarwanda rlc6275a78l8l94vyxrzevj7utx4dga Kwesi Arthur 0 14202 741584 722127 2026-10-25T10:28:12Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741584 wikitext text/x-wiki {{databox}}   '''Emmanuel Kwesi Danso Arthur Junior''' (a mụrụ n'ụbọchị nke 18 n'ọnwa [[Disemba]] n'afọ 1994), onye a maara dịka '''Kwesi Arthur''', bụ onye [[Ghana]] na-eti egwu, onye na-agụ egwu na onye na-ede egwu si Tema, Ghana. Ọ ghọrọ onye ama ama n'afọ 2017 site na egwu egwu "''Grind day''" nke natara otuto dị ukwuu na akara aka site n'aka ndị rap heavyweights Sarkodie na Medikal .<ref name="Citi Newsroom">{{Cite news|url=https://citinewsroom.com/2018/06/05/bet-awards-kwesi-arthur-gets-nomination-in-viewers-choice-category/|title=BET Awards: Kwesi Arthur gets nomination in Viewers’ Choice category|date=5 June 2018|work=Citi Newsroom|accessdate=7 November 2018}}</ref><ref name="graphic.com.gh">{{Cite news|date=6 November 2018|title=My mum wanted me to do gospel music—Kwesi Arthur|url=https://www.graphic.com.gh/showbiz/ghana-music/kwesi-arthur-my-mummy-wanted-me-to-do-gospel-music.html|accessdate=6 March 2019}}</ref> N'afọ 2019, EP [https://web.archive.org/web/20210628013559/https://ghanafuo.com/2019/04/review-kwesi-arthurs-live-nkrumah-krom-vol-ii-home-run.html Live] ya nke abụọ site na Nkrumah Krom Vol II nwetara ihe karịrị nde abụọ n'izu mbụ nke ntọhapụ ya. Arthur enwetala ọtụtụ ihe nrite, gụnyere Rapper nke afọ na [[Hip hop music|Hip Hop]] Song nke afọ na Vodafone Ghana Music Awards yana nhọpụta Iwu mba ụwa kacha mma nke onye na-ekiri na 2018 BET Awards. Ọ ghọrọ onye egwu Ghana nke abụọ a họpụtara maka ihe nrite hip hop BET Cypher mgbe a họpụtara Sarkodie na 2019.<ref>{{Cite web|date=2020-10-20|title=Kwesi Arthur Reps Ghana at 2020 BET Hip Hop Awards Cypher|url=https://www.ghananotes.com/kwesi-arthur-reps-ghana-at-2020-bet-hip-hop-awards-cypher/|accessdate=2020-10-20|work=GhanaNotes.com|language=en-US|archivedate=2021-01-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210113191850/https://www.ghananotes.com/kwesi-arthur-reps-ghana-at-2020-bet-hip-hop-awards-cypher/}}</ref> [[Category:Articles with short description]] [[Category:Short description is different from Wikidata]] [[Category:Articles with hCards]] == Mmalite ndụ ya na agụmakwụkwọ ya == A mụrụ Kwesi Arthur na 18th [[Disemba|December]], 1994 na Tema . A zụlitere ya na Tema Community 9, ọ bụ nwa nke abụọ n'ime ụmụ anọ ya na nwanne ya nwoke aha ya bụ Dayonthetrack, onye bụkwa onye egwu. Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ sekọndrị ya na [https://ghanaguardian.com/video-i-still-owe-fees-at-temasco-kwesi-arthur-shares-heartbreaking-story-on-his-journey-to-success Temasco] n'afọ 2013, atụmatụ Kwesi nke ịkwalite agụmakwụkwọ ya iji mụọ Psychology na Iwu na Mahadum Ghana kwụsịrị n'ihi enweghị ego. Nke a mere ka onye na-eti egwu tụlee ọrụ dị ka [http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Kwesi-Arthur-reveals-how-he-almost-ended-up-as-a-security-guard-675859 onye nche] na Tema. Ọ bụ ezie na a nabatara ya maka ọrụ nchekwa, Kwesi kpebiri ịchụso ọrụ egwu ya na ụlọ ọrụ ndekọ obodo kama. N'ebe a, ya na onye nwe ụlọ ọrụ ndekọ ahụ mere nkwekọrịta iji mụta mmepụta egwu na ndekọ n'efu; na mgbanwe, Arthur aghaghị ịrụ ọrụ ndị dị ala gburugburu ụlọ ọrụ ahụ dị ka ikpochapu na mmezi n'ozuzu. N'afọ 2016, ọ zutere ndị njikwa site na Ground Up Chale, otu mgbasa ozi ọha na eze maka ndị na-eto eto na-ese ihe na West Africa, ebe o dekọrọ ihe ndekọ egwu ya Grind day na ụlọ ọrụ ha otu afọ mgbe e mesịrị. == Ọrụ egwu ya == Kwesi Arthur malitere ide raps mgbe ọ gụsịrị abọm mbụ nke Drake, Thank Me Later .<ref>{{Cite news|url=https://www.myjoyonline.com/entertainment/2018/November-5th/video-i-slept-in-a-kiosk-with-my-parents-siblings-kwesi-arthur.php|title=Video: I slept in a kiosk with my parents, siblings – Kwesi Arthur|accessdate=5 November 2018|archive-date=21 July 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230721130201/https://myjoyonline.com/entertainment/2018/November-5th/video-i-slept-in-a-kiosk-with-my-parents-siblings-kwesi-arthur.php|url-status=dead}}</ref> N'afọ 2017, o wepụtara egwu "Grind Day" site na EP mbụ ya, ''Live from Nkrumah Krom'' (2017). E wepụtara ndekọ ahụ n'okpuru uwe onwe ya ma kwado ya site na otu na-elekọta mmadụ nke a na-akpọ GroundUp Chale . O mechara wepụta remix maka "''Grind Day''", nke gosipụtara Sarkodie na Medikal.<ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.com.gh/entertainment/celebrities/10-things-you-didn-t-know-about-kwesi-arthur-id8469261.html|title=10 things you didn't know about Kwesi Arthur|author=Mawuli|first=David|accessdate=5 November 2018|archive-date=6 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181106004857/https://www.pulse.com.gh/entertainment/celebrities/10-things-you-didn-t-know-about-kwesi-arthur-id8469261.html|url-status=dead}}</ref> Kwesi Arthur esorola ọtụtụ ndị egwu Ghana, gụnyere Sarkodie, Medikal, KiDi, Jason E LA, R2Bees, B4bonah, M3dal, M.anifest, EL, [[Stonebwoy]], Shatta Wale na onye egwu South Africa [[Nasty C]] . A họpụtara ya maka Best International Act n'afọ 2018 BET Awards .<ref name="Citi Newsroom"/><ref name="graphic.com.gh"/> Kwesi Arthur bụ otu n'ime ndị na-ese ihe na-aga nke ọma na Ghana, ebe a na-amata egwu ya na mba ụwa ma nye ya onyinye. N'afọ 2020 egwu ya bụ Live From The 233 bụ otu n'ime egwu [[Afrịka]] kachasị egwu na ọrụ mgbasa ozi egwu Apple. == Ọmụme Ihe Ngosi == * ''Live from Nkrumah Krom'' (2017) * This Is Not The Tape, Sorry 4 The Wait (2019) * ''Live from Nkrumah Krom Vol II Home Run'' (2019)<ref>{{Cite web|url=http://www.myjoyonline.com/entertainment/2019/April-26th/fans-go-wild-for-kwesi-arthurs-new-album-lfnkii-home-run.php|title=Fans go wild for Kwesi Arthur's new album 'LFNKII – Home Run'|work=myjoyonline.com|accessdate=9 May 2019|archivedate=9 May 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190509174731/http://www.myjoyonline.com/entertainment/2019/April-26th/fans-go-wild-for-kwesi-arthurs-new-album-lfnkii-home-run.php}}</ref> * This Is Not The Tape, Sorry 4 The Wait II (2020) === Albọm Studio === * ''Nwa Jekọb'' (2022)<ref>{{Cite web|date=2022-04-22|title=Kwesi Arthur releases much-anticipated 'Son of Jacob' album - MyJoyOnline.com|url=https://www.myjoyonline.com/kwesi-arthur-releases-much-anticipated-son-of-jacob-album/|accessdate=2022-04-30|work=www.myjoyonline.com|language=en-US}}</ref> === Egwu onwe === {| class="wikitable" !Afọ !Aha !Ebe e si nweta mmepụta !Ref |- | rowspan="2" |2017 |Ụbọchị Gị Mgbawa | rowspan="2" |Kayso |<ref>{{Cite news|url=https://www.graphic.com.gh/entertainment/showbiz-news/video-meet-grind-day-hit-maker-kwesi-arthur.html|title=VIDEO: Meet "Grind Day" hit maker Kwesi Arthur|author=Zurek|first=Kweku|work=Graphic Online|accessdate=6 November 2018}}</ref> |- |Grind Day ''Remix'' feat Medikal na Sarkodie (rapper) |<ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Kwesi-Arthur-features-Sarkodie-Medikal-on-Grind-Day-remix-613211|title=Kwesi Arthur features Sarkodie, Medikal on 'Grind Day' remix|work=ghanaweb.com|accessdate=6 November 2018}}</ref> |- |2018 |Abụ |Barking by Ramz | |- |2018 |''Woara'' (nke pụtara - Ọ bụ gị) |Shotto Blinkz |<ref>{{Cite web|url=http://www.ghanamotion.com/kwesi-arthur-woara-god-engineering-prod-by-shotto-blingx/|title=Kwesi Arthur – Woara (God Engineering) (Prod. by Shotto Blingx)|work=ghanamotion.com|accessdate=6 November 2018|archivedate=7 November 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181107010231/http://www.ghanamotion.com/kwesi-arthur-woara-god-engineering-prod-by-shotto-blingx/}}</ref> |- |2018 |Don't Keep Me Waiting feat Kidi |NytWulf |<ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.com.gh/entertainment/music/kwesi-arthur-drops-dont-keep-me-waiting-feat-kidi-id8900259.html|title=Kwesi Arthur drops "Don't Keep Me Waiting" feat KiDi|author=Mawuli|first=David|accessdate=6 November 2018|archive-date=7 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181107010116/https://www.pulse.com.gh/entertainment/music/kwesi-arthur-drops-dont-keep-me-waiting-feat-kidi-id8900259.html|url-status=dead}}</ref> |- |2019 |Zombie |TwoBars |<ref>{{Cite web|url=https://afrosages.com/kwesi-arthur-zombie-prod-by-twobars/|title=Kwesi Arthur – Zombie (Prod. by TwoBars)|author=|first=|date=21 October 2019|work=afrosages.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191025022445/https://afrosages.com/kwesi-arthur-zombie-prod-by-twobars/|archivedate=25 October 2019|accessdate=2 November 2019}}</ref> |- |2020 |Gbanye Ìhè |Yung D3mz | |- |2020 |Live site na 233 |Juiczxx | |- |2020 |Baajo feat Joeboy |Yung D3mz | |- |2021 |Mmeri nke Vic Mensa |Juiczxx | |} == Ihe nrite na nhọpụta ya == === Ihe nrite egwu ndị Ghana === {| class="wikitable" !'''Afọ''' !'''Onye nnata / Ọrụ a họpụtara''' !'''Ihe nrite''' !'''Nsonaazụ''' !'''Ref''' |- | rowspan="3" |2018 | rowspan="3" |Ya onwe ya |Abụ Hip Hop nke Afọ |{{Won}}<ref>{{Cite news|url=https://www.myjoyonline.com/entertainment/2018/April-15th/full-list-of-winners-at-2018-vodafone-ghana-music-awards.php|title=Full list of winners at 2018 Vodafone Ghana Music Awards|access-date=7 November 2018|archive-date=15 April 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180415054014/https://www.myjoyonline.com/entertainment/2018/April-15th/full-list-of-winners-at-2018-vodafone-ghana-music-awards.php|url-status=dead}}</ref> | rowspan="3" |<ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.com.gh/sports/football/hearts-of-oak-congratulate-kwesi-arthur-on-vgma-nominations-id8074698.html|title=Hearts of Oak congratulate Kwesi Arthur on VGMA nominations|author=Anno-Kumi|first=Kwaku|accessdate=7 November 2018}}</ref> |- |Hiplife/Hip Hop Artiste nke Afọ |{{Nom}} |- |New Artiste nke Afọ |{{Nom}} |- | rowspan="2" |2021 |Ya onwe ya |Hiplife/HipHop Artist of the Year |A họpụtara ya |[https://www.pulse.com.gh/entertainment/music/full-list-here-are-the-nominees-for-the-2021-ghana-music-awards/7whwp48] |- |Ya onwe ya |Mmekọrịta mba ụwa nke afọ |{{Won}} |[https://www.pulse.com.gh/entertainment/music/full-list-here-are-the-nominees-for-the-2021-ghana-music-awards/7whwp48] |- |} === Ihe nrite BET === {| class="wikitable" !'''Afọ''' !'''Onye nnata / Ọrụ a họpụtara''' !'''Ihe nrite''' !'''Nsonaazụ''' !'''Ref''' |- | rowspan="1" |2018 | rowspan="1" |Ya onwe ya |Ndị na-ekiri Nhọrọ Best International Act |{{Nom}} | rowspan="1" |<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/pidgin/tori-44372871|title=Rap artiste get Ghana first 2018 BET nomination|date=6 June 2018|work=BBC News Pidgin|accessdate=5 November 2018}}</ref> |- |} === Ihe nrite egwu atọ === {| class="wikitable" !'''Afọ''' !'''Onye nnata / Ọrụ a họpụtara''' !'''Ihe nrite''' !'''Nsonaazụ''' !'''Ref''' |- | rowspan="9" |2019 | rowspan="9" |Ya onwe ya |Abụ Hip Hop nke Afọ |{{Nom}} | rowspan="9" |<ref>{{Cite web|url=http://www.myjoyonline.com/entertainment/2019/February-13th/3music-awards-2019-shatta-wale-stonebwoy-kwesi-arthur-top-nomination-list.php|title=3Music Awards 2019: Shatta Wale, Stonebwoy, Kwesi Arthur top nomination list|work=myjoyonline.com|accessdate=10 May 2019}}</ref> |- |Hiplife/Hip Hop Artiste nke Afọ |{{Nom}} |- |Hiplife/Hip Hop Act of the Year |{{Nom}} |- |Abụ nke Afọ |{{Nom}} |- |Onye egwu nke afọ |{{Nom}} |- |Iwu Ọganihu |{{Nom}} |- |Digital Act of the Year |{{Nom}} |- |Hiplife Song nke afọ |{{Nom}} |- |Mmekọrịta kacha mma |{{Won}} |- |} == Ọmụme Ihe Vidiyo == {| class="wikitable" !Afọ !Aha !Onye isi !Ref |- |''2017'' |''Ụbọchị Gị Mgbawa''<ref>{{Cite web|url=https://www.urbanroll.com.gh/kwesi-arthur-grind-day-prod-by-kayso/|title=Kwesi Arthur – Grind Day (Prod. by KaySo) • urbanroll|work=urbanroll.com.gh|accessdate=6 November 2018|archivedate=7 November 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181107010154/https://www.urbanroll.com.gh/kwesi-arthur-grind-day-prod-by-kayso/}}</ref> |Mickey Johnson |<ref>{{Cite web|url=http://www.ghanamotion.com/kwesi-arthur-grind-day-official-video/|title=Kwesi Arthur – Grind Day (Official Video)|work=ghanamotion.com|accessdate=6 November 2018|archivedate=6 November 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181106232456/http://www.ghanamotion.com/kwesi-arthur-grind-day-official-video/}}</ref> |- |''2017'' |''Grind Day Remix''<ref>{{Cite web|url=https://www.pulse.com.gh/entertainment/music/video-kwesi-arthur-grind-day-remix-feat-sarkodie-medikal-id7781211.html|title=Video: Kwesi Arthur – Grind Day Remix feat. Sarkodie & Medikal|author=Pulse|work=pulse.com.gh|accessdate=6 November 2018|archivedate=6 November 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181106210730/https://www.pulse.com.gh/entertainment/music/video-kwesi-arthur-grind-day-remix-feat-sarkodie-medikal-id7781211.html}}</ref> |Lex Maccarthy |<ref>{{Cite web|url=https://www.360nobs.com/2017/12/video-kwesi-arthur-ft-sarkodie-x-medikal-grind-day-remix/|title=VIDEO: Kwesi Arthur Ft. Sarkodie x Medikal – Grind Day (Remix) {{!}} 360Nobs.com|work=www.360nobs.com|accessdate=6 November 2018|archivedate=7 November 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181107010145/https://www.360nobs.com/2017/12/video-kwesi-arthur-ft-sarkodie-x-medikal-grind-day-remix/}}</ref> |- |''2018'' |''Abụ'' |Akwaada Nyame |<ref>{{Cite news|url=https://enewsgh.com/2018/01/31/video-anthem-kwesi-arthur/|title=VIDEO: The Anthem – Kwesi Arthur – Proudly Ghanaian! {{!}} EnewsGH|date=31 January 2018|work=Proudly Ghanaian! {{!}} EnewsGH|accessdate=6 November 2018|archive-date=8 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210108114619/https://enewsgh.com/2018/01/31/video-anthem-kwesi-arthur/|url-status=dead}}</ref> |- |''2018'' |''Woara'' |Yaw Skyface |<ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.com.gh/entertainment/music/music-video-kwesi-arthur-woara-god-engineering-id8543529.html|title=Music Video: Kwesi Arthur – Woara (God Engineering)|author=Mawuli|first=David|accessdate=6 November 2018|archive-date=6 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181106210726/https://www.pulse.com.gh/entertainment/music/music-video-kwesi-arthur-woara-god-engineering-id8543529.html|url-status=dead}}</ref> |- |''2018'' |''Don't Keep Me Waiting feat Kidi'' |Andy Madjitey |<ref>{{Cite web|url=https://www.urbanroll.com.gh/kwesi-arthur-x-kidi-dont-keep-me-waiting-official-video/|title=Kwesi Arthur x Kidi – Don't Keep Me Waiting (Official Video) • urbanroll|work=urbanroll.com.gh|accessdate=6 November 2018|archivedate=7 November 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181107010156/https://www.urbanroll.com.gh/kwesi-arthur-x-kidi-dont-keep-me-waiting-official-video/}}</ref> |- |''2018'' |''Fever feat Rayf'' |RocxNoir |<ref>{{Cite web|url=http://www.dcleakers.com/rayf-kwesi-arthur-fever-official-video/|title=Rayf & Kwesi Arthur – Fever (Official Video) {{!}} DCLeakers|author=dcleakers|work=www.dcleakers.com|accessdate=6 November 2018|archivedate=7 November 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181107010246/http://www.dcleakers.com/rayf-kwesi-arthur-fever-official-video/}}</ref> |- |''2019'' |''Ọ dịghị onye na-eme Mr Eazi'' |Yaw Skyface |<ref>{{Cite web|url=https://yen.com.gh/126896-kwesi-arthur-ft-mr-eazi-nobody-video-download-lyrics-review.html|title=Kwesi Arthur wipes Efia Odo's Junior US shame with his Nobody music video|author=Mensah|first=Jeffrey|date=29 April 2019|work=Yen.com.gh – Ghana news.|accessdate=10 May 2019}}</ref> |- |} == Edensibia == {{Reflist}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] d3j64fqsvc5fap9y7erzf72pqfkj6ce J. D. 'Okhai Ojeikere 0 14365 741543 674804 2026-10-25T01:28:23Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741543 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Johnson Donatus Aihumekeokhai Ojeikere''' (1930 - 2 Febụwarị 2014), nke a maara dị ka J.D. 'Okhai Ojeikere, bụ onye na-ese foto na Naijiria nke a maara maka ọrụ ya na ntutu isi pụrụ iche a na-ahụ na Naịjirịa.<ref>{{Cite news|title=JD 'Okhai Ojeikere: Nigeria's top photographer dies|url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-26035238|publisher=[[BBC News Online]]|date=4 February 2014|accessdate=4 February 2014}}</ref> == Akụkọ ndụ == A mụrụ Ojeikere n'ụbọchị nke ịrị n'ọnwa Juun n'afọ 1930 na Ovbiomu-Emai, [[Owan East]], [[Ȯra Edo|Edo Steeti]], ime obodo dị na ndịda ọdịda anyanwụ Naịjirịa. Na mgbakwunye na olumba Emai, Ojeikere na-asụ Yoruba na Bekee. Ọ rụrụ ọrụ ma biri na Ketu, Nigeria. Mgbe ọ dị afọ iri abụọ, ọ malitere ịse foto, nke dị egwu na Naịjirịa, ọkachasị ndị nọ n'obodo ya. Igwefoto enweghị mkpa dị elu ma bụrụ nke ndị mmadụ na-achọghi n'ihi na a na-ewere ha dị ka okomoko. Otú ọ dị, na 1950 [[Enụgwụ|Enugu]], Ojeikere zụtara igwefoto Brownie D na-enweghị ọkụ maka pound abụọ, ma mee ka enyi ya kụziere ya ihe ndị bụ isi gbasara ise foto.<ref name="caacart">{{Cite web|author=Pigozzi|first=Jean|title=J.D. 'Okhai Ojeikere Biography|url=http://www.caacart.com/pigozzi-artist.php?i=Ojeikere-J-D-Okhai&bio=en&m=59|accessdate=5 May 2013|archivedate=25 March 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130325065054/http://www.caacart.com/pigozzi-artist.php?i=Ojeikere-J-D-Okhai&bio=en&m=59}}</ref><ref>{{Cite book|author=Ojeikere|first=J.D. Okhai|title=J.D. Okhai Ojeikere|year=2000|publisher=Scalo}}</ref> Ojeikere nwetara ozi gbasara Ministry for Information na [[Ibadan]] na 1951, nke ọ ga-edegara ha otu akwụkwọ ozi ahụ kwa ụbọchị iri na ise ruo afọ abụọ.<ref name=":0">{{Cite book|author=Magnin|first=André|title=J.D. 'Ohkai Ojeikere / Photographs|year=2000|isbn=3-908247-30-6}}</ref> Na ngwụcha afọ 1953, ha mechara zaghachi na ha natara arịrịọ Ojeikere, ọ dọtara uche ha.<ref name=":0" /> Ojeikere malitere dị ka onye enyemaka n'afọ 1954 na Ministry of Information na [[Ibadan]]. N'afọ 1959, ọ malitere ịrụsi ọrụ ike na ọrụ ọkachamara ya na Ibadan ma kpebie na oge eruola ịlụ nwanyị. Tupu Ojeikere ahapụ obodo Ogute-Emai, ọ họọrọ nwunye ya, Ikegbua. Ozugbo ọ tozuru afọ 1959, ha kwụrụ ụgwọ ahụ ma mee emume alụmdi na nwunye ọdịnala n'obodo ha. N'afọ sochirinụ, ha nabatara nwa ha nwoke mbụ. Mgbe e mesịrị, ha gara n'ihu mụọ ụmụ ise ma bụrụ Ndị Kraịst Katọlik.<ref name=":0"/> Mgbe Naịjirịa nwetachara nnwere onwe ya n'afọ 1960, Ojeikere chụrụ ọrụ mbụ ya dị ka onye na-ese foto. N'afọ 1961, ọ ghọrọ onye na-ese foto na studio, n'okpuru Steve Rhodes, maka Television House Ibadan . Site na 1963 ruo 1975 Ojeikere rụrụ ọrụ na mgbasa ozi na West Africa Publicity na [[Lagos]]. N'afọ 1967, a kpọrọ ya ka ọ sonye na Nigerian Arts Council . N'afọ 1968, ọ malitere otu n'ime ọrụ ya kachasị ukwuu ka ọ na-edekọ ụdị ntutu isi Naịjirịa. Nke a bụ akara ngosi nke ọrụ ya ma o bipụtara ihe dị ka otu puku foto nke ntutu isi ụmụ nwanyị Afrịka dị iche iche.<ref name="caacart"/> N'afọ 1975, mgbe ọ rụchara ọrụ afọ iri na abụọ, ebe Ojeikere bụ onye isi na-ese foto azụmahịa, a kagburu ọrụ ya. Ọ hapụrụ ụlọ ọrụ ahụ na ọbá akwụkwọ ''foto'' magburu onwe ya nke ka a na-eji na-enye ya ohere ịhazi azụmahịa nke ya site n'enyemaka nke onye ọ bụla nọ na Lagos Island, na-emeghe ụlọ ọrụ akpọrọ “Foto Ojeikere.”<ref name=":0" /> Na mmemme mbụ nke Nigeria Photography Award (NIPHA), nke ụlọ ọrụ multimedia Fullhouse Entertainment chikọbara ma mee na Sọnde, 31 Julaị 2011, Ojeikere bụ otu n'ime ndị na-ese foto ama ama na Naijiria, ya na Sunmi Smart-Cole, Don Barber, na Amos Olarenwaju Osidele, bụ ndị e nyere ihe nrite maka ndụ.<ref>{{Cite book|author=Anderson|first=Martha G.|title=African Photographer J.A. Green: Reimagining the Indigenous and the Colonial (African Expressive Cultures)|year=2017|isbn=978-0253028952|pages=350}}</ref> E tinyere nnukwu nhọrọ nke ọrụ Ojeikere na ngalaba arsenale nke 55th Venice Biennale d'arte, "Il Palazzo Enciclopedia" nke Massimiliano Gioni haziri na 2013.<ref>Evelyne Politanoff, [http://www.huffingtonpost.com/evelyne-politanoff/lavish-hairstyles-by-jd-o_b_3461853.html "Lavish Hairstyles by J.D. ‘Okhai Ojeikere"], ''The Huffington Post'' Arts & Culture, 18 June 2013.</ref> Ojeikere nwụrụ na 2 Febụwarị 2014, mgbe ọ dị afọ iri asatọ na atọ. Ọ bụ isiokwu nke ihe nkiri [[Tam Fiofori]] nke akpọrọ J. D. ‘Okhai Ojeikere: Master Photographer .<ref>Lauren Said-Moorhouse, [http://edition.cnn.com/2014/10/13/world/africa/a-love-letter-to-nigeria-ojeikere/ "'A love letter to Nigeria': The master photographer who captured nation's life"], ''African Voices'', CNN, 13 October 2014.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20220524063956/http://www.africanartists.org/event/film-screening-jd-ojeikere-the-master-photographer "Film Screening: J.D Ojeikere, The Master Photographer"], African Artists' Foundation, March 2016.</ref> == Ihe Nketa == Mgbe Ojeikere nwụrụ, ọ hapụrụ ebe nchekwa nke ihe karịrị foto 10,000 nke obodo ya bụ Naịjirịa.<ref name=":1">{{Cite web|author=Meier|first=Allison|date=September 11, 2014|title=Finding More than Fashion in the Legacy of Nigerian Photographer J.D. 'Okhai Ojeikere|url=https://hyperallergic.com/147388/finding-more-than-fashion-in-the-legacy-of-nigerian-photographer-j-d-okhai-ojeikere/|work=Hyperallergic}}</ref> Ihe mkpuchi foto ya na-egosi otú e si ahụ ụdị ntutu isi dị ka nka, ọdịbendị, ihe onwunwe, na usoro mmekọrịta mmadụ na ibe ya, na-eme ka ọ bụrụ akụkụ nke oge ọgbara ọhụrụ nke Afrịka. N'ikwu otú, na okwu a na-eji maka ọtụtụ n'ime ụdị ntutu isi o dere bụ “Onile-Gogoro” okwu Yoruba nke pụtara “guzo ogologo” nke e ji na-ezo aka n’ụlọ ndị nwere ọtụtụ okpukpu na-epulite n’obodo ndị dị na Naijiria ma bụrụ ihe a ma ama site na egwu nke kọwara asụsụ na mmegharị mmekọrịta mmadụ na ibe ya nke afọ 1960. Ọzọkwa, utu aha nke foto Ojeikere na-abụkarị ihe nkịtị.<ref name=":2">{{Cite web|author=Ntombela|first=Nontobeko|date=April 16, 2018|title=Untitled (Ife Bronze)|url=https://www.phillipscollection.org/collection/untitled-ife-bronze|work=Phillips Collection}}</ref> A maara Ojeikere nke ọma maka foto ojii na-acha ọcha nke ụdị ntutu isi Naịjirịa nke ọ malitere ịse foto na 1950s, nke e gosipụtara na 2013 Venice Biennale . N'agbanyeghị nke ahụ, dị ka otu n'ime ndị mbụ na-ese foto na Naịjirịa, ebe ọ dịrị ndụ site na 1930 site na nnwere onwe nke mba ahụ na 1960, ọchịchị aka ike nke ndị agha, na ndụ obodo na obodo, echiche ya sara mbara karịa ejiji.<ref name=":2"/> Ojeikere nwetakwara profaịlụ mba ụwa n'oge ndụ ya, na foto ya ugbu a na nchịkọta site na Metropolitan Museum of Art ruo Tate Modern. Mgbe ọ nwụrụ, Giulia Paoletti na Ngalaba nka nke Africa, Oceania, na America na Metropolitan Museum of Art dere, sị: "A na-amata okwu ya ozugbo: enweghị azụ ma ọ bụ ihe eji eme ihe, ụmụ nwanyị mara mma, coiffures mara mma, ọkụ dị nro, mbipụta ojii na-acha ọcha. N'aka Ojeikere, foto ghọrọ ụzọ isi dekọọ ihe okike na-agafe agafe nke gosipụtara ndụ mmekọrịta na ọdịbendị Naịjirịa. "<ref name=":1"/> Medina Dugger, onye na-ese foto na Lagos na onye na-enwe mmasị na ọrụ Ojeikere kwuru okwu a: "Tupu ọchịchị Britain, ụdị ntutu isi ọdịnala bụ ụkpụrụ ma dị iche iche dịka agbụrụ, ọnọdụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya, ọnọdụ alụmdi na nwunye, na ihe omume pụrụ iche."  Dugger bu ụzọ gaa obodo kachasị ukwuu na Naịjirịa n'afọ 2011 site n'iwu nke otu nwa klas ya bụ onye guzobere ememme LagosPhoto. Ọ bụ n'ebe ahụ ka ọ zutere foto Ojeikere - "Hairstyles" ya mere ka e mepụta Dugger's "Chroma: An Ode to J.D. 'Okhai Ojeikere", usoro foto ndị nwere obi ike, nke nwere agba na-egosi mmelite ọgbara ọhụrụ, nke nwere ọtụtụ agba nke ụdị ntutu isi gosipụtara na ọrụ Ojeikere.<ref>{{Cite web|author=Fequiere|first=Roxanne|date=2019-10-27|title=The Enduring Influence of Photographer J.D. Okhai Ojeikere|url=https://garage.vice.com/en_us/article/mbm43q/the-enduring-influence-of-photographer-jd-okhai-ojeikere|accessdate=2021-11-13|work=Garage|language=en|archivedate=2021-11-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211113224554/https://garage.vice.com/en_us/article/mbm43q/the-enduring-influence-of-photographer-jd-okhai-ojeikere}}</ref> == Mbipụta == * J.D.'Okhai Ojeikere: Foto. Zürich: Scalo, 2000. Edited by Andre Magnin. . == Ndekọ == * Art Institute of Chicago, Chicago, IL: 1 mbipụta (dị ka nke August 2020)<ref>{{Cite web|accessdate=2020-08-12|title=J.D. 'Okhai Ojeikere|url=https://www.artic.edu/artists/114026/j-d-okhai-ojeikere|work=The Art Institute of Chicago}}</ref> * Museum of Modern Art, New York: 3 abụọ nke mbipụta (dị ka nke August 2020)<ref>{{Cite web|accessdate=2020-08-12|title=J.D. 'Okhai Ojeikere|url=https://www.moma.org/artists/44110|work=The Museum of Modern Art}}</ref> * Metropolitan Museum of Art, New York: mbipụta (dịka nke August 2020)<ref>{{Cite web|accessdate=2020-08-12|url=https://www.metmuseum.org/art/collection/search#!?q=J.D.%2520%27Okhai%2520Ojeikere&perPage=20&sortBy=Relevance&offset=0&pageSize=0|title=2 results for "J.D. 'Okhai Ojeikere"|work=www.metmuseum.org}}</ref> * Museum of Fine Arts, Houston, Houston, Texas: mbipụta iri na atọ (dịka nke August 2020)<ref>[https://web.archive.org/web/20241227114140/https://emuseum.mfah.org/people/23207/j-d-okhai-ojeikere/objects "J. D. 'Okhai Ojeikere"], The Museum of Fine Arts, Houston.</ref> == Ihe ngosi == === Ngosipụta o mere naanị ya === * 1995: Ihe ngosi mbụ nke Ojeikere na Naịjirịa yana ihe ngosi na Switzerland (ọrụ mbụ e gosipụtara na mpụga obodo ya) * 2000: J. D. ‘Okhai Ojeikere, Fondation Cartier pour l'Art Contemporain, Paris, France<ref>[http://www.fondationcartier.com/#/fr/art-contemporain/26/expositions/294/toutes-les-expositions/589/j-d-okhai-ojeikere/ Fondation Cartier]</ref> * 2001: J. D. ‘Okhai Ojeikere: Hairstyles 1968 - 1999, MAMCO Musée d'art moderne et contemporain, Geneva, Switzerland * 2005: ''Hairstyles'': JD ‘Okhai Ojeikere, Blaffer Art Museum nke Mahadum Houston, Texas, USA<ref>{{Cite web |url=http://blafferartmuseum.org/past-exhibitions/ |title=Blaffer Art Museum |accessdate=2022-06-08 |archivedate=2020-05-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200514161011/http://blafferartmuseum.org/past-exhibitions/ }}</ref> * 2009: Hairdos and Parties: African Typographies by J.D. 'Okhai Ojeikere and Malick Sidibé, L. Parker Stephenson Photographs, New York<ref>[http://lparkerstephenson.nyc/exhibitions/2_ChecklistAfrican.pdf L. Parker Stephenson Photographs]</ref> * 2010: Sartorial Moments, Centre for Contemporary Art, Lagos, Nigeria<ref>[https://web.archive.org/web/20211020173045/https://ccalagos.org/archive/2010-jd-okhai-ojeikere "JD 'Okhai Ojeikere: Sartorial Moments and the Nearness of Yesterday. 1st October – 30th November 2010"], CCA Lagos.</ref> * 2011: J.D. 'Okhai Ojeikere: Moments of Beauty, Centre for Contemporary Art, Lagos, Nigeria<ref>[https://web.archive.org/web/20160304120738/http://www.ccalagos.org/archive/2011-jd-okhai-ojeikere "JD 'Okhai Ojeikere: Moments of Beauty. 15th April – 27th November 2011"].CCA Lagos.</ref> * 2011: J.D. 'Okhai Ojeikere: Moments of Beauty, Kiasma Museum of Contemporary Art, Helsinki, Finland<ref>[https://web.archive.org/web/20171021022123/http://www.kiasma.fi/kiasma-lehti/48.php?lang=en&id=6 "Moments of Beauty"], ''Kiasma Magazine'', No. 48, Vol. 14.</ref> * 2014: J.D. 'Okhai Ojeikere: Hairstyles and Headdresses, Royal Festival Hall, Southbank, London, UK<ref>[https://web.archive.org/web/20160418050607/http://www.nae.org.uk/uploads/pages-attachments/30/20140919093925-An%20Exhibition%20of%20Nigerian%20Hairstyles%20and%20Headdresses-%20JD%20Okhai%20Ojeiker.pdf "J.D. Okhai Ojeikere: Hairstyles and Headdresses"], Hayward Touring, Southbank Centre – New Art Exchange, Nottingham (27 September 2014 – 11 January 2015).</ref> === Ihe ngosi otu === * 2000: ''Africa'': Past-Present, Fifty-One Fine Art Photography, Antwerp<ref>[http://gallery51.com/index.php?navigatieid=236&offset=9 Gallery 51]</ref> * 2001: Face Off, Aeroplastics Contemporary, Brussels<ref>{{Cite web |url=http://previous.aeroplastics.net/2001_faceoff/faceof00.html |title=Aeroplastics Previous |accessdate=2022-06-08 |archivedate=2017-04-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170422060804/http://previous.aeroplastics.net/2001_faceoff/faceof00.html }}</ref> * 2002: Collection in Context - Recent Photography Acquisitions, The Studio Museum na Harlem, New York, USA<ref>{{Cite web |url=http://1995-2015.undo.net/it/mostra/7298 |title=Undo.net |accessdate=2022-06-08 |archivedate=2024-12-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241226114306/http://1995-2015.undo.net/it/mostra/7298 }}</ref> * 2003: Ihe ndị pụtara ìhè site na nchịkọta nke Foundation Cartier pour l'art contemporain, Paris: William Eggleston, Beat Streuli, Bill Viola, Vik Muniz, J.D. ‘Okhai Ojeikere, Pierrick sorin, Bildmuseet Umea Universitett, Umea, Sweden * 2004: Joy of Life - ndị na-ese foto abụọ si Africa: Seydou Keita, JD ‘Okhai Ojeikere, Hara Museum of Contemporary Art, Tokyo, Japan<ref>{{Cite web|url=http://www.haramuseum.or.jp/generalTop.html|title=Hara Museum|accessdate=19 June 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170628173122/http://www.haramuseum.or.jp/generalTop.html|archivedate=28 June 2017}}</ref> * 2004: Nous Remontons de la "Calle" Toutes les Photographies!, Galerie du Jour Agnés B., Paris, France * 2004: ''La collection d'art contemporain d'Agnès b''. ''Je m'installe aux Abattoirs'', Les Abattoirs - Frac Midi-Pyrénées, Toulouse, France<ref>[http://www.lesabattoirs.org/expositions/la-collection-dart-contemporain-dagnes-b-je-minstalle-aux-abattoirs "La collection d'art contemporain d'Agnès b. Je m'installe aux Abattoirs"], Les Abattoirs (9 April–13 June 2004).</ref> * 2005: Masterpieces from the Jean Pigozzi Collection, MFAH Museum of Fine Arts Houston, Houston, TX, USA<ref>[https://web.archive.org/web/20180323220050/http://prv.mfah.org/archives/search.asp?par1=3&showid=2195&extitle=African+Art+Now%3A+Masterpieces+from+the+Jean+Pigozzi+Collection&exartist=&syear=&eyear=&cPg=1 "African Art Now: Masterpieces from the Jean Pigozzi Collection"], MFAH Archives.</ref> * 2006: 100% Africa, Guggenheim Museum, Bilbao, Spain<ref>[https://www.guggenheim-bilbao.eus/en/exhibitions/100-africa-2/ "100% AFRICA"], Guggenheim Bilbao (12 October 2006–February 2007).</ref> * 2006: About Africa Part One: Seydou Keita, Malick Sidbé, Jean-Dominque Burton, ''Jürgen Schadeberg'', J. D. ‘Okhai Ojeikere, Fifty-One Fine Art Photography, Antwerp, Belgium.<ref>[http://gallery51.com/index.php?navigatieid=236&exhibitionid=36 "About Africa : PART ONE. Malick Sidibe, Seydou Keita, J.D.Ojeikere, Jean Dominique Burton, Jurgen Schadeberg"], Gallery 51.</ref> * 2006: Some Tribes, Christophe Guye Galerie, Zurich, Switzerland<ref>[https://christopheguye.com/exhibitions/some-tribes/introduction "Some Tribes"], Christophe Guye Galerie (3 July 2006 – 31 August 2006).</ref> * 2008: Head Room, Mocca - Museum of Contemporary Canadian Art, Toronto, ON * 2009: Chance Encounters, Sakshi Gallery, Mumbai<ref>[http://www.sakshigallery.com/details?section=exhibition&id=128&ref=/exhibition Sakshi Gallery]</ref> * 2009: ''70s''. Photography and Everyday Life, Teatro Fernan Gomez, PHotoEspaña, Madrid, Spain (catalogue ) * 2009: ''70s''. Photography and Everyday Life, Museo D’Arte Provincia di Nuoro, Nuoro, Italy (catalogue ) * 2009: J. D. 'Okhai Ojeikere na Malick Sidibe: Hairdos and Parties- African Typologies, L. Parker Stephenson Photographs, New York, USA * 2010: ''70s''. Photography and Everyday Life, Centro Andaluz de Arte Contemporaneo, Seville, Spain (catalogue ) * 2010: ''70s''. Photography and Everyday Life, Nederlands Fotomuseum, Rotterdam, Netherlands (catalogue ) * 2010: ''A Midsummer Gallery Soirée'', Hagedorn Foundation Gallery, Atlanta, GA, USA * 2010: ''AIPAD -'' The Photography Show, L. Parker Stephenson Photographs, Park Avenue Armory, New York, USA<ref>[https://web.archive.org/web/20180323155745/http://lparkerstephenson.nyc/exhibitions/6_AIPAD2010checklist.pdf "AIPAD – The Photography Show"], L. Parker Stephenson Photographs (17–21 March 2010).</ref> * 2010: National Black Arts Festival, Atlanta, GA, USA * 2011: Becoming: Photographs from the Wedge Collection, Tate Modern, London, England * 2012: Africa/Africa, Abbaya St. André, Centre d'art contemporain de Meymac, Meymac, France<ref>[https://web.archive.org/web/20180323155317/http://www.centre-art-contemporain-meymac.com/spip.php?page=archives&id_rubrique=2&annee=2012 "Africa"], Centre d'art contemporain de Meymac (18 March–17 June 2012).</ref> * 2013: Voyage Retour - Federal Government Press, Broad Street, Lagos, Lagos Island, Nigeria<ref>{{Cite web |url=http://www.museum-folkwang.de/en/exhibitions/future-exhibitions/voyage-retour.html |title=Museum Folkwang |accessdate=2022-06-08 |archivedate=2013-11-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131122204103/http://www.museum-folkwang.de/en/exhibitions/future-exhibitions/voyage-retour.html }}</ref> * 2013: The Encyclopedic Palace nke Massimiliano Gioni haziri, The Venice Biennale, Venice, Italy<ref>[http://www.labiennale.org/en/art/archive/55th-exhibition/artists/ La Biennale di Venezia]</ref> * 2014: Back to Front, Mariane Ibrahim Gallery, Seattle, USA<ref>[https://web.archive.org/web/20180707115102/http://marianeibrahim.com/back-to-front-j-d-okhai-ojeikere-and-malick-sidibe "Back to Front, J.D. 'Okhai Ojeikere and Malick Sidibe"], Mariane Ibrahim Gallery.</ref> * 2014: ''Ici l'Afrique'', Château de Penthes, Pregny-Chambésy, France<ref>[https://web.archive.org/web/20220121202332/http://www.penthes.ch/portfolio/lafrique-contemporaine-vue-dans-le-regard-de-ses-artistes/ "Ici l'Afrique"], Château de Penthes (8 May–6 July 2014).</ref> * 2015: Making Africa - A Continent of Contemporary Design, Vitra Design Museum, Weil am Rhein, Germany<ref>[http://www.design-museum.de/de/ausstellungen/detailseiten/making-africa.html "Making Africa - A Continent of Contemporary Design"], Vitra Design Museum.</ref> * 2016: ''Banyere Africa'': Contemporary Art na Afro-Futurism, Tel Aviv Museum of Art, Tel Aviv, Israel<ref>[https://web.archive.org/web/20210112164322/http://www.africa-tamuseum.org.il/ "Regarding Africa: Contemporary Art and Afro-Futurism"], Tel Aviv Museum of Art.</ref> * 2020: Site na Lens Africa: Foto ndị dị n'okpuru Sahara site na Nchịkọta Museum, The Museum of Fine Arts, Houston, Houston, Texas<ref>{{Cite web|title=Through an African Lens: Sub-Saharan Photography from the Museum's Collection|url=https://www.mfah.org/exhibitions/through-african-lens-sub-saharan-photography-mfah-collection|accessdate=2020-06-14|work=The Museum of Fine Arts, Houston|archivedate=2020-06-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200609030155/https://www.mfah.org/exhibitions/through-african-lens-sub-saharan-photography-mfah-collection}}</ref> == Ebensidee == {{Reflist|30em}} == Njikọ mpụga == * J.D. Okhai Ojeikere na African American Visual Artists Database site na Internet Archive [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] a23wq9ti29tw4mo7is17f8d7eqr1gno Jenny Rakotomamonjy 0 16043 741551 189067 2026-10-25T03:34:51Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741551 wikitext text/x-wiki [[Usòrò:Jenny_20060916_Festival_Delcourt_01.jpg|alt=The French cartoonist Jenny at a book event|thumb|Jenny na Delcourt Festival na Paris, France, na 2006.]]{{Databox}} '''Jenny Rakotomamonjy''' (amụrụ n'afọ 1979), nke a maara site na aha edemede '''Jenny''', bụ onye na-ese ihe nkiri na onye na-eme ihe nkiri na Madagascar. Ọ bụ onye guzobere ụlọ ọrụ Chibimag comics studio.<ref name=":0">{{Cite web|title=Jenny|url=https://www.lambiek.net/artists/j/jenny.htm|accessdate=2020-09-02|work=lambiek.net|language=en}}</ref> == Akụkọ ndụ == A mụrụ Jenny Rakotomamonjy na Antananarivo, [[Madagascar]], n'afọ 1979. Mgbe ọ dị afọ atọ, ya na ndị mụrụ ya hapụrụ agwaetiti ahụ wee kwaga na mpaghara Paris.<ref name=":0"/> Ọ gụrụ nka na Mahadum Paris 1 Pantheon-Sorbonne's Saint-Charles Center, wee sonye n'asọmpi mmemme afọ abụọ na Gobelins, l'École de l'image .<ref name=":1">{{Cite web|date=2008-03-31|title=Jenny Rakotomamonjy – Jeune Afrique|url=https://www.jeuneafrique.com/56948/archives-thematique/jenny-rakotomamonjy/|accessdate=2020-09-02|work=JeuneAfrique.com|language=fr-FR}}</ref> N'afọ 2002, Jenny, onye na-eji naanị aha mbụ ya bịanye aka n'ọrụ ya, mepụtara obere ihe nkiri mbụ ya, Le Papillon, ya na Antoine Antin.<ref name=":1"/> A họọrọ mkpirikpi ahụ maka ihe nrite Canal J Prize na Annecy International Animation Film Festival nke afọ ahụ.<ref name=":2">{{Cite web|date=2008-03-31|title=Bio express : Jenny Rakotomamonjy – Jeune Afrique|url=https://www.jeuneafrique.com/57078/archives-thematique/bio-express-jenny-rakotomamonjy/|accessdate=2020-09-02|work=JeuneAfrique.com|language=fr-FR}}</ref> N'oge na-adịghị anya mgbe nke ahụ gasịrị, Marathon Animation were ya n'ọrụ ịrụ ọrụ na nhazi agwa maka usoro Martin Mystery na akụkọ maka Totally Spies!<ref>{{Cite news|author=Raberanto|first=Aina Zo|date=2017-06-27|title=Jenny Rakotomamonjy: "J’assume mes japonaiseries"|work=No Comment|url=https://www.nocomment.mg/jenny-rakotomamonjy-jassume-mes-japonaiseries/}}</ref> Jenny wepụtara ihe ọchị mbụ ya, ụdị Pink Diary, na 2005.<ref name=":2"/> Usoro Pink Diary, nke Delcourt bipụtara na France, meriri ihe nrite 2006 maka Best Manga-Style Bande Dessinée site na magazin French Animeland.<ref>{{Cite web|title=Pink Diary T01|url=https://www.editions-delcourt.fr/serie/pink-diary-t01.html|accessdate=2020-09-02|work=Pink Diary T01|language=fr-fr|archivedate=2020-08-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200803151546/https://www.editions-delcourt.fr/serie/pink-diary-t01.html}}</ref><ref>{{Cite web|date=2007-05-04|title=14e Anime & Manga GRAND PRIX : les vainqueurs|url=https://animeland.fr/dossier/14e-anime-manga-grand-prix-les-vainqueurs/|accessdate=2020-09-02|work=AnimeLand|language=fr-FR|archive-url=https://web.archive.org/web/20200728201141/https://animeland.fr/dossier/14e-anime-manga-grand-prix-les-vainqueurs/|archive-date=2020-07-28|url-status=dead}}</ref> Ọ gara n'ihu ruo n'afọ 2008, mgbe nke ahụ gasịrị Jenny malitere usoro ọhụrụ, ''Mathilde'', nke ''Sara'' et les Contes perdus sochiri.<ref name=":2" /><ref>{{Cite web|title=Mathilde T01 - Le Temps des soupirs|url=https://www.editions-delcourt.fr/serie/mathilde-t01-le-temps-des-soupirs.html|accessdate=2020-09-02|work=Mathilde T01 - Le Temps des soupirs|language=fr-fr}}</ref><ref>{{Cite web|title=Sara et les contes perdus T01|url=https://www.editions-delcourt.fr/serie/sara-et-les-contes-perdus-t01.html|accessdate=2020-09-02|work=Sara et les contes perdus T01|language=fr-fr|archivedate=2020-08-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200812153057/https://www.editions-delcourt.fr/serie/sara-et-les-contes-perdus-t01.html}}</ref> Ọ rụkwara ọrụ na usoro Patricia Lyfoung's La Rose écarlate .<ref>{{Cite web|title=La Rose Écarlate - Missions 3 : bande annonce|url=https://www.editions-delcourt.fr/actus/news/la-rose-ecarlate-missions-3-bande-annonce.html|accessdate=2020-09-02|work=www.editions-delcourt.fr|language=fr-fr|archivedate=2015-10-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151023004026/http://www.editions-delcourt.fr/actus/news/la-rose-ecarlate-missions-3-bande-annonce.html}}</ref> N'afọ 2003, ọ ghọkwara onye guzobere ụlọ ọrụ Chibimag comics studio, nke o jikọtara aka na akwụkwọ ndị na-atọ ọchị dị iche iche.<ref name=":0"/> Jenny bi na Eure-et-Loir, France, ebe ya na di ya na-arụkọ ọrụ ugboro ugboro, onye na-emepụta ihe ọchị Alexis Coridun.<ref>{{Cite web|title=JENNY|url=https://www.editions-delcourt.fr/auteur/jenny.html|accessdate=2020-09-02|work=www.editions-delcourt.fr|language=fr-fr}}</ref><ref name=":0"/> == Ọrụ ndị a họọrọ == * Pink Diary (8 ''akwụkwọ'', usoro zuru ezu) * ''Mathilde'' (5 akwụkwọ, usoro zuru ezu) * ''Sara na akụkọ'' ndị furu efu (6 akwụkwọ, usoro zuru ezu) * La ''Rose'' écarlate - Missions (6 akwụkwọ, usoro na-aga n'ihu) * Comme un garçon (4 akwụkwọ, usoro zuru ezu) == Ebensidee == <references /> [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] b5aqypatjzxdd8wlh9i9srubtvawwcp Fatima El-Faquir 0 16922 741505 707088 2026-10-24T12:47:19Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741505 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Fatima El-Faquir''' (amụrụ n'afọ 1954) bụ onye Morocco na-agba ọsọ, onye nkuzi, na prọfesọ egwuregwu. Ọ bụ onye Morocco mbụ na-asọ mpi na Olimpik.<ref name=":1">{{Cite web|url=http://l-vis.univ-lyon1.fr/soutenance-de-these-de-fatima-el-faquir-28-septembre-2017-athletes-marocaines-1956-2016/|title=Soutenance de Thèse de Fatima El Faquir sur les athlètes marocaines|date=8 October 2017|work=L-VIS|language=fr-FR|accessdate=21 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190715091940/http://l-vis.univ-lyon1.fr/soutenance-de-these-de-fatima-el-faquir-28-septembre-2017-athletes-marocaines-1956-2016/|archive-date=15 July 2019|url-status=dead}}</ref> O sonyere na 100 mita ụmụ nwanyị na afọ 1972 Summer Olympics na Munich ma bụrụ onye mmeri Afrịka mbụ na 400m hurdles na Dakar na 1979.<ref name=":0">{{Cite book|title=Muslim Women and Sport|url=https://archive.org/details/muslimwomensport0000unse|author=Benn|first=Tansin|publisher=Routledge|year=2011|isbn=978-0415490764|location=London}}</ref> Ọ bụ nwanyị mbụ na-eme egwuregwu nyere Morocco aha. Ọ bụ Prọfesọ nke agụmakwụkwọ dị elu na Moroccan National Institute of Sport . El-Faquir gụrụ Physical Exercise and Sport na Mahadum Bucharest na Romania site na afọ 1973 ruo na afo 1978 wee gaa Mahadum Montreal na Canada. Ọ lụrụ di ma zụlite ezinụlọ ya na onye nkuzi ya bụ Aziz Daouda. Ọ zụrụ ndị otu egwuregwu mba Morocco (track) ma zụọ [[Nawal El Moutawakel]] na huders na relay events.<ref name=":0" />{{Cite book|title=Muslim Women and Sport|url=https://archive.org/details/muslimwomensport0000unse|author=Benn|first=Tansin|publisher=Routledge|year=2011|isbn=978-0415490764|location=London}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFBennPfisterJawad2011">Benn, Tansin; Pfister, Gertrud; Jawad, Haifaa (2011). ''Muslim Women and Sport''. London: Routledge. [[ISBN (onye njirimara)|ISBN]]&nbsp;[[Ihe pụrụ iche:BookSources/978-0415490764|<bdi>978-0415490764</bdi>]].</cite></ref> Ọ haziri ihe omume dị ka Pan Arab Games na Rabat, Morocco na 1985, Francophone Games na afọ 1989, Cross Country World Championship na afọ 1998, na Youth World Championships na Marrakech na afọ 2006. Ọ nwere ọkwa onye isi ala na Confederation of African Athletics, North Africa, na National Association of Women's Physical Activities and Sport.<ref>{{Cite web|url=http://www.magharebia.com/cocoon/awi/xhtml1/fr/features/awi/newsbriefs/sports/2005/09/08/newsbrief-01|archiveurl=http://archive.wikiwix.com/cache/20110224010803/http://www.magharebia.com/cocoon/awi/xhtml1/fr/features/awi/newsbriefs/sports/2005/09/08/newsbrief-01|archivedate=24 February 2011|title=La confédération africaine d'athlétisme nomme Fatima El Faquir présidente de la région Afrique du Nord|author=Magharebia.com|date=May 2005|work=archive.wikiwix.com|accessdate=21 May 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://lematin.ma/journal/2003/Ancienne-athlete-Fatima-El-Faquir-a-la-tete-de-l-ANSF/24202.html|title=Le Matin - Ancienne athlète, Fatima El Faquir à la tête de l'ANSF|author=MATIN|first=LE|work=Le Matin|language=fr|accessdate=21 May 2019}}</ref> N'afọ 2017, ọ gbachitere akwụkwọ edemede ya n'asụsụ French nke akpọrọ "Moroccan High Level Athletes: Emergence, Visibility, Erasure 1956-2016."<ref name=":1" />{{Cite web|url=http://l-vis.univ-lyon1.fr/soutenance-de-these-de-fatima-el-faquir-28-septembre-2017-athletes-marocaines-1956-2016/|title=Soutenance de Thèse de Fatima El Faquir sur les athlètes marocaines|date=8 October 2017|work=L-VIS|language=fr-FR|accessdate=21 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190715091940/http://l-vis.univ-lyon1.fr/soutenance-de-these-de-fatima-el-faquir-28-septembre-2017-athletes-marocaines-1956-2016/|archive-date=15 July 2019|url-status=dead}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="true">[https://web.archive.org/web/20190715091940/http://l-vis.univ-lyon1.fr/soutenance-de-these-de-fatima-el-faquir-28-septembre-2017-athletes-marocaines-1956-2016/ "Soutenance de Thèse de Fatima El Faquir sur les athlètes marocaines"]. ''L-VIS'' (in French). 8 October 2017<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">21 May</span> 2019</span>.</cite> [[Category:CS1 French-language sources (fr)]]</ref> == Ihe odide == <references /> {{Reflist}} {{DEFAULTSORT:El-Faquir, Fatima}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] p3klwk6eruzfkog9a0bcurb3si3rtth Flora Suya 0 17492 741513 692609 2026-10-24T13:46:40Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741513 wikitext text/x-wiki {{databox}}  [[Category:Articles with hCards]] '''Flora Suya''' bụ onye Malawi na-eme ihe nkiri. A họpụtara ya dịka onye na-eme ihe nkiri kachasị mma na 6th na 9th Africa Movie Academy Awards. == Ọrụ == Ya na Tapiwa Gwaza, Suya rụrụ ọrụ dị mkpa na Seasons of a Life (2010), nke na-akọ akụkọ banyere ihe isi ike nke nwa agbọghọ Africa nke onye isi ya dinara n'ụzọ mmekọahụ, onye wee jụ ya ilekọta nwa ya.<ref>{{Cite web|url=http://www.indiewire.com/2012/08/artmattan-productions-adds-award-winning-malawian-film-seasons-of-a-life-to-library-143391/|title=ArtMattan Productions Adds Award-Winning Malawian Film ‘Seasons of a Life’ To Library|author=admin|work=Indiewire|accessdate=November 1, 2017}}</ref> O nwetara Africa Movie Academy Award maka Best Actress in a Leading Role maka ọrụ ya na ihe nkiri ahụ.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/15554/amaa-2010-malawis-flora-suya-in-top-race-for-best-actress.html|title=AMAA 2010: Malawi’s Flora Suya in top race for Best Actress award|author=admin|date=March 26, 2010|work=Nigeria Voice|accessdate=November 1, 2017}}</ref> N'afọ 2013, ọ pụtara na Shemu Joyah, Last Fishing Boat, ebe ọ bụ mmasị ịhụnanya nke onye njem nleta na nwunye nke nwoke nwere ọtụtụ nwanyị, ọrụ ahụ mere ka a họpụta ya dịka onye na-eme ihe nkiri kachasị mma na AMAA awards.<ref>{{Cite web|url=http://www.nyasatimes.com/malawian-new-film-the-last-fishing-boat-hits-the-market-this-month/|title=Malawian new film ‘The Last Fishing Boat’ hits the market this month|author=admin|date=December 2, 2012|work=nyasatimes.com|accessdate=November 1, 2017}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://ynaija.com/amaa-2013-rita-dominic-yvonne-okoro-flora-suya-who-becomes-africas-queen-of-the-screen/|title=AMAA 2013: RITA DOMINIC, YVONNE OKORO, FLORA SUYA… WHO BECOMES AFRICA’S QUEEN OF THE SCREEN?|author=admin|date=April 20, 2013|work=[[YNaija]]|accessdate=November 1, 2017}}</ref> N'afọ 2014, a kọrọ na ọ ga-apụta na ihe nkiri Zambia, ''Chenda'', nke na-akọ akụkọ banyere nsogbu ụmụ nwanyị na-amaghị nwoke na-agafe na mmeghachi omume ọjọọ nke ụmụ nwoke Afrịka n'ọnọdụ ahụ.<ref>{{Cite web|url=http://www.faceofmalawi.com/2014/07/malawian-actress-flora-suya-to-feature-in-zambian-movie/|title=MALAWIAN ACTRESS, FLORA SUYA TO FEATURE IN ZAMBIAN MOVIE|author=Ngiwira|first=Robert|date=July 21, 2014|work=Face of Malawi|accessdate=November 1, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20190710081331/http://www.faceofmalawi.com/2014/07/malawian-actress-flora-suya-to-feature-in-zambian-movie/|archive-date=July 10, 2019|url-status=dead}}</ref> Emere ihe nkiri ahụ na sinima n'ọnwa Disemba afọ 2014, wee wepụta ya n'afọ 2015.<ref>{{Cite web|url=http://mwnation.com/flora-suyas-zambian-movie-launched/|title=Flora Suya's Zambian movie launched|author=reporter|date=December 11, 2014|work=MW Nation|accessdate=November 1, 2017|archivedate=July 10, 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190710134451/http://mwnation.com/flora-suyas-zambian-movie-launched/}}</ref> N'afọ 2016, a mara ọkwa ihe nkiri ya, My Mothers Story dịka otu n'ime ihe nkiri mmeghe na Silicon Valley African Film Festival na United States. Ihe nkiri ahụ na-akọ ''akụkọ'' banyere ahụhụ ụmụ nwanyị na-aga iji chekwaa ụlọ ha n'enweghị enyemaka di.<ref>{{Cite web|url=https://malawi24.com/2016/10/13/flora-suya-off-to-usa-to-premiere-her-film/|title=Flora Suya off to USA to premiere her film|author=Maulidi|first=Frank|date=October 13, 2016|work=Malawi 24|accessdate=November 1, 2017}}</ref> N'ime ihe nkiri ahụ, ọ na-eme Tadala, nne na-alụbeghị di na ọnọdụ okike na ọdịbendị Afrịka.<ref>{{Cite web|url=https://malawi24.com/2016/05/31/flora-suya-plays-single-mother-new-movie/|title=Flora Suya plays single mother in new movie|author=Bisani|first=Luke|date=May 31, 2016|work=Malawi 24|accessdate=November 1, 2017}}</ref> == Edemsibịa == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == * Flora Suya at Rotten Tomatoes {{DEFAULTSORT:Suya, Flora}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] o458ko24icyvlzf35vrbw3spaedhflw Felrath Hines 0 17512 741507 130096 2026-10-24T13:16:37Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741507 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Samuel Felrath Hines Jr'''. (Ubochí itoolu n'ọnwa Nọvemba, 1913 rụo ụbọchị atọ n'ọnwa Ọktoba, 1993) bụ ónyé Africa America na-ese ihe na ónyé na-ahụ maka nka. Hines jere ozi dị ka ónyé na-elekọta ụlọ ọrụ n'ọtụtụ ụlọ ọrụ, gụnyere Hirshhorn Museum na Sculpture Garden na Washington, DC, a pụkwara ịchọta ihe osise ya na nchịkọta nke Smithsonian American Art Museum.<ref>{{Cite web|url=https://americanart.si.edu/artist/felrath-hines-2231|title=Felrath Hines {{!}} Smithsonian American Art Museum|work=americanart.si.edu|accessdate=2016-02-13}}</ref><ref>{{Cite web|title=Felrath Hines|url=http://www.blouinartinfo.com/artists/210528-felrath-hines|publisher=blouinartinfo|accessdate=15 July 2015|archivedate=16 July 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150716060438/http://www.blouinartinfo.com/artists/210528-felrath-hines}}</ref> == Ndụ == A mụrụ ya na Indianapolis, Indiana, na 1913, Hines malitere ịmụ nka na 1926 mgbè ọ natara agụmakwụkwọ maka klas ndị ntorobịa na John Herron School of Art Saturday School. Mgbè ọ gụsịrị akwụkwọ n'ụlọ akwụkwọ sekọndrị na 1931, Hines rụrụ ọrụ màkà Civilian Conservation Corps ma mesịa bụrụ ónyé na-ere nri ụgbọ okporo ígwè màkà Chicago Northwestern Railroad. N'afọ 1945, ọ malitere ọzụzụ nka ya na Art Institute nke Chicago. Mgbe o kpebisiri ike ilekwasị ányá na imewe, Hines kwagara New York City, ebe ọ rụrụ ọrụ dị ka ónyé na-emepụta ejiji ma gụọ akwụkwọ na Mahadum New York na Pratt Institute.<ref>Hultgren, M. L. (2006). Lasting Impressions: African American Conservators. ''International Review Of African American Art'', ''21''(4), 48-55.</ref> N'afọ 1963, Hines sonyeere otu klọb nke ndị omenkà Africa-America irí na isii a na-akpọ Spiral, nke Romare Bearden guzobere. Spiral bụ otu ndị na-ese ihe ojii, na-adị site na iri abụọ na asatọ ruo iri isii na ise na ụdị site na minimalism ruo realism, bụ ndị kwadoro ihe ngosi nke ọrụ ojii na ọcha maka ihe nnọchianya.<ref>Fine, E. H.. (1969). The Afro-American Artist: A Search for Identity. ''Art Journal'', ''29''(1), 32–35. <nowiki>http://doi.org/10.2307/775273</nowiki></ref> N'agbanyeghị itinye aka ya n'òtù ahụ, Hines chọrọ ka ihe oyiyi ya nọgide na-abụ nke zuru ụwa ọnụ ma ghara ịhụ ya dị ka nke nwéré mkpa naanị màkà ihe ndị isi ojii ma ọ bụ ndị Africa America. N'ihi ya, ọ jụrụ isonye na ihe ngosi ihe ngosi nke Whitney Museum of Art nke Contemporary Black Artists na America.<ref>{{Cite web|title=Felrath Hines Four Square, 1982|url=http://www.iub.edu/~iuam/online_modules/aaa/artist.php?artist=5|publisher=Indiana University Art Museums|accessdate=13 July 2015|archivedate=22 February 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150222085822/http://www.iub.edu/~iuam/online_modules/aaa/artist.php?artist=5}}</ref> A na-ejikọta ọrụ ya na De Stijl movement na-enwekarị ihe ndị siri ike, nke Cubism na ịdị mfe nke Piet Mondrian kpaliri. Ọrụ ya si n'ọmarịcha ala na 1940s na 1950s gaa na geometric abstracts. Ka ndị America nke ógè a, dị ka Stuart Davis, Ad Reinhardt, Josef Albers, Ellsworth Kelly, na Barnett Newman, na-emetụta Hines, ọ malitere iwepụ ahịrị n'ihe ndị o dere, na-elekwasị anya na ọdịdị dị mfe na ụcha ụcha. A na-etinye ọrụ ya n'ọtụtụ nchịkọta, gụnyere Smithsonian American Art Museum<ref>{{Cite web|title=Felrath Hines|url=http://americanart.si.edu/collections/search/artist/?id=2231|work=Smithsonian American Art Museum|publisher=Smithsonian Art Museum|accessdate=13 July 2015}}</ref> na Museum of Fine Arts Houston.<ref name="MFAH">{{Cite web|title=Felrath Hines:Nouveau|url=https://emuseum.mfah.org/objects/98580/nouveau?ctx=84f1687028dba372cf4326791a2b3097d6d4741a&idx=22029|work=mfah.org|access-date=2022-06-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20210821053614/https://emuseum.mfah.org/objects/98580/nouveau?ctx=84f1687028dba372cf4326791a2b3097d6d4741a&idx=22029|archive-date=2021-08-21|url-status=dead}}</ref> == Edensibia == {{Reflist}}{{Refbegin}} *Jonson, Ken. [https://www.nytimes.com/2002/02/01/arts/art-in-review-felrath-hines.html ART IN REVIEW; Felrath Hines], New York Times, February 1, 2002 *{{Cite book|author=Perry|first=R.|title=The life and art of Felrath Hines: from dark to light|publisher=Indiana University Press & Indiana Historical Society|location=Bloomington, Indiana}} *{{Cite web|author=Schwalb|first=Susan|title=Felrath Hines (1913–1993): Out of the Shadows|url=http://www.berkshirefinearts.com/01-20-2010_felrath-hines-1913-1993-out-of-the-shadows.htm|work=Berkshires Fine Arts|publisher=Berkshire Fine Arts|accessdate=13 July 2015}} {{Refend}} == Njikọ mpụga == * [https://www.felrathhines.com Ebe nrụọrụ weebụ onye na-ese ihe] * "[http://collection.artbma.org/emuseum/view/objects/asitem/search@/1/title-asc?t:state:flow=bbbdefec-a5cb-4a01-a416-5d090dff34f3 Felrath Hines na Easel]", Baltimore Museum of Art 16jq8yrbtloszmwfsylsbt3uqihnrmm Jessie Redmon Fauset 0 18012 741552 735378 2026-10-25T03:47:29Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741552 wikitext text/x-wiki {{databox}} [[Category:Articles with hCards]] '''Jessie Redmon Fauset''' (27 na onwa isii, na afọ 1882 na 30 na onwa isii, na afọ 1961) bụ onye nchịkọta akụkọ Africa-America, onye na-ede uri, onye edemede, onye edemedo, na onye nkuzi. Ọrụ edemede ya nyere aka kpụọ akwụkwọ ndị Afirika na Amerika na afo 1920 ha ka ọ na-elekwasị anya n'igosi ezi onyinyo nke ndụ na akụkọ ihe mere eme nke [[Ndị Afụrịka ǹkè Amerịka|ndị Africa America]].<ref name=":0"/> Ndị na-ede akụkọ ifo ojii ya bụ ndị ọkachamara na-arụ ọrụ nke bụ echiche a na-apụghị ichetụ n'echiche nye ndị America n'oge a Akụkọ akụkọ ya metụtara isiokwu nke ịkpa ókè agbụrụ, "ịgafe", na ụmụ nwanyị.<ref>{{Cite journal|title=Literary Midwife: Jessie Redmon Fauset and the Harlem Renaissance|url=https://archive.org/details/sim_phylon_1978-06_39_2/page/149|journal=Phylon|volume=39|issue=2|author=Johnson|year=1978|pages=149|doi=10.2307/274509}}</ref> Site na afọ 1919 ruo afọ 1926, ọnọdụ Fauset dị ka onye nchịkọta akụkọ nke The Crisis, magazin NAACP, nyere ya ohere inye aka na Harlem Renaissance site n'ịkwalite ọrụ edemede metụtara òtù mmekọrịta mmadụ na ibe ya nke oge a. Site n'ọrụ ya dị ka onye nchịkọta akwụkwọ na onye nyocha, ọ kụdara ndị edemede ojii ume ka ha ghara ibelata àgwà agbụrụ nke ndị na-ede akwụkwọ n'ọrụ ha, ma gbaa ha ume ide ihe n'eziokwu na n'ihu ọha banyere agbụrụ ndị Africa America.<ref name=":0" /> Ọ chọrọ nnọchite anya dị mma na nke dị mma nke obodo ndị Africa America n'akwụkwọ ndị a na-enwetụbeghị mbụ gosipụtara n'ụzọ doro anya. Tupu na mgbe ọ rụchara ọrụ na The Crisis, ọ rụrụ ọrụ ruo ọtụtụ iri afọ dị ka onye nkuzi French na ụlọ akwụkwọ ọha na eze na Washington, DC, na New York City. O bipụtara akwụkwọ akụkọ anọ n'ime afọ 1920 na 1930, na-enyocha ndụ ndị isi ojii nọ n'etiti. Ọ bụkwa onye nchịkọta akụkọ na onye na-ede ''akwụkwọ'' nke magazin ụmụaka Africa-America The Brownies' Book .<ref>{{Cite journal|title=Jessie Redmon Fauset (1885-1961): A Selected Annotated Bibliography|journal=Black American Literature Forum|volume=14|issue=4|author=Sims|first=Janet L.|year=1980|pages=147–152|doi=10.2307/2904406}}</ref> A maara ya maka ịchọpụta na iduzi ndị edemede ndị ọzọ Africa America, gụnyere Langston Hughes, Jean Toomer, Countee Cullen, na Claude McKay. == Ndụ na ọrụ == A mụrụ ya Jessie Redmona Fauset (nke e mechara mara dị ka Jessie Redmon Fauset) na Eprel 27, na afọ 1882, na Fredericksville, Camden County, Snow Hill Center Township, New Jersey<ref name="Bigelow" />.<ref name="Bigelow">{{Cite book|url=http://find.galegroup.com/openurl/openurl?url_ver=Z39.88-2004&url_ctx_fmt=info:ofi/fmt:kev:mtx:ctx&req_dat=info:sid/gale:ugnid:lln_ptamm/ptamm52570&res_id=info:sid/gale:GVRL&ctx_enc=info:ofi:enc:UTF-8&rft_val_fmt=info:ofi/fmt:kev:mtx:book&rft_id=info:sid/gale:bmcode:recid/1TTV|title=Contemporary Black biography. profiles from the international Black community Volume 7 Volume 7|author=Bigelow|first=Barbara C|date=1994-01-01|publisher=Gale Research Inc.|isbn=9781414435350|location=Detroit, Mich.|language=en}}</ref><ref name="bp"/> A maara obodo ahụ ugbu a dị ka Lawnside, New Jersey.<ref>{{Cite book|url=http://cornell.worldcat.org/oclc/60323165|title=Encyclopedia of African-American culture and history: the Black experience in the Americas|author=Palmer|first=Colin A|date=2006-01-01|publisher=Macmillan Reference USA|isbn=978-0028658162|location=Detroit|language=en}}</ref> Ọ bụ nwa nke asaa nke Redmon Fauset, onye ụkọchukwu African Methodist Episcopal, na Annie (née Seamon) Fauset. Nne Jessie nwụrụ mgbe ọ dị obere, nna ya lụrụ di ọzọ. Ya na nwunye ya nke abụọ Bella mụrụ ụmụ atọ, nwanyị ọcha onye Juu nke ghọrọ Onye Kraịst. Bella wetara ụmụ atọ n'ezinụlọ site na alụmdi na nwunye mbụ ya. Ndị nne na nna abụọ mesiri ụmụ ha ike agụmakwụkwọ. Onye na-ahụ maka ihe ndị ruuru mmadụ na onye na-amụ banyere ụmụ mmadụ bụ Arthur Fauset bụ nwanne ya nwoke. Fauset si n'ezinụlọ buru ibu dara ogbenye. Nna ya nwụrụ mgbe ọ dị obere; abụọ n'ime ụmụnne ya ka na-erubeghị afọ ise. Ọ gara ụlọ akwụkwọ sekọndrị Philadelphia maka ụmụ nwanyị, ụlọ akwụkwọ agụmakwụkwọ kachasị elu n'obodo ahụ. Ọ gụsịrị akwụkwọ dị ka onye na-ekwu okwu ikpeazụ nke klas ya ma eleghị anya onye Africa America mbụ gụsịrị akwụkwọ n'ụlọ akwụkwọ ahụ.<ref name="encyc"/> Ọ chọrọ ịmụ akwụkwọ na Bryn Mawr College, a na-enyekwa onye na-ekwu okwu ikpeazụ nke Girls' High agụmakwụkwọ na kọleji ahụ. Otú ọ dị, onye isi oche Bryn Mawr M. Carey Thomas nwetara ego maka Fauset ịga Mahadum Cornell kama ọ ga-egbochi ụmụ akwụkwọ ojii ọ bụla ịga Bryn Ma wr n'oge ọ nọ n'ọrụ.<ref>{{Cite book|author=Dockray-Miller|first=Mary|url=https://www.worldcat.org/oclc/1017798522|title=Public Medievalists, Racism, and Suffrage in the American Women's College|date=2017|isbn=978-3-319-69706-2|location=Cham|pages=39|oclc=1017798522}}</ref> Ọ gara n'ihu na agụmakwụkwọ ya na Mahadum Cornell dị na New York, gụsịrị akwụkwọ na afọ 1905 na nzere na asụsụ oge ochie.<ref name="Sylvander">Sylvander, Carolyn Wedin, ''Jessie Redmon Fauset, Black American Writer''.</ref> N'oge ọ nọ na Mahadum Cornell na afọ 1903 ruo akụkụ nke 1904, Fauset biri na Sage College. Ọ ga-emeri Phi Beta Kappa.<ref>{{Cite web|url=http://rmc.library.cornell.edu/earlyblackwomen/challenge/challenge_2.html|title=Early Black Women at Cornell|work=rmc.library.cornell.edu|accessdate=2017-03-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20210927041203/https://rmc.library.cornell.edu/earlyblackwomen/challenge/challenge_2.html|archive-date=2021-09-27|url-status=dead}}</ref> Ruo ọtụtụ afọ, a na-ewere ya dị ka nwanyị ojii mbụ nabatara na Phi Beta Kappa Society, mana nyocha e mechara mee gosiri na nke a bụ Mary Annette Anderson n'ezie.<ref name="encyc">{{Cite book|author=West|first=Kathryn|editor=Wintz|title=Encyclopedia of the Harlem Renaissance|date=2004|publisher=Routledge|location=New York|chapter=Fauset, Jessie Redmon}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFWest2004">West, Kathryn (2004). "Fauset, Jessie Redmon". In Wintz, Cary D.; Finkelman, Paul (eds.). ''Encyclopedia of the Harlem Renaissance''. New York: Routledge.</cite></ref><ref>Evans, Stephanie Y., [http://www.keyreporter.org/Media/Default/PdfArchives/Winter%202005.pdf "Recent Research Rewrites Society’s History With Identity of First Black Woman Member"], ''The Key Reporter'',.Volume 70, Number 1, Winter 2005, p. 3.</ref> Fauset mechara nweta nzere masta ya na French na Mahadum [[Pensílvéníyạ|Pennsylvania]] (1919).<ref>{{Cite book|editor=Busby|title=[[Daughters of Africa]]|chapter=Jessie Redmon Fauset|publisher=Jonathan Cape|location=London|date=1992}}</ref> [[Usòrò:Thereisconfusioncropped.jpg|áká_ịkẹngạ|thumb|265x265px|Mgbasa ozi maka ''E nwere mgbagwoju anya'']] Mgbe ọ gụsịrị kọleji, Fauset ghọrọ onye nkuzi na Dunbar High School (nke a na-akpọ M Street High School), ụlọ akwụkwọ sekọndrị agụmakwụkwọ maka ụmụ akwụkwọ ojii na Washington, DC, nke nwere usoro ụlọ akwụkwọ ọha na eze. Ọ kụziri French na Latin, wee gaa Paris maka oge okpomọkụ iji mụọ na Sorbonne.<ref name="bp">{{Cite web|title=Fauset, Jessie R. (1882-1961)|work=The Black Past: Remembered and Reclaimed|url=http://www.blackpast.org/aah/fauset-jessie-r-1882-1961|accessdate=2016-02-24|date=2007-07-17}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://www.blackpast.org/aah/fauset-jessie-r-1882-1961 "Fauset, Jessie R. (1882-1961)"]. ''The Black Past: Remembered and Reclaimed''. 2007-07-17<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2016-02-24</span></span>.</cite></ref> N'afọ 1919, Fauset hapụrụ nkuzi ka ọ bụrụ onye nchịkọta akụkọ maka The Crisis, nke W. E. B. Du Bois nke NAACP guzobere. Ọ rụrụ ọrụ n'ọkwa ahụ ruo afọ 1926. Fauset ghọrọ onye otu NAACP ma nọchite anya ha na Pan African Congress na 1921. Mgbe okwu Congress ya gasịrị, Delta Sigma Theta sorority mere ya onye otu nsọpụrụ. N'afọ 1926, Fauset hapụrụ The Crisis wee laghachi na nkuzi, n'oge a na DeWitt Clinton High School na New York City, ebe ọ nwere ike ịkụziri James Baldwin na-eto eto.<ref name="HR"/> Ọ kụziri na ụlọ akwụkwọ ọha na eze nke New York City ruo na afọ 1944. N'afọ 1929, mgbe ọ dị afọ iri anọ na asaa, Fauset lụrụ onye na-ahụ maka mkpuchi Herbert Harris na nke mbụ ya. Ha si New York City kwaga Montclair, New Jersey, ebe ha biri ndụ dị jụụ.<ref name="HR">{{Cite book|editor=Zafar|title=Harlem Renaissance: Five Novels of the 1920s|url=https://archive.org/details/harlemrenaissanc0000unse_x2g1|date=2011|publisher=Library of America}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFZafar2011">Zafar, Rafia, ed. (2011). ''Harlem Renaissance: Five Novels of the 1920s''. Library of America. p.&nbsp;850.</cite></ref> Harris nwụrụ na 1958. Ọ laghachiri Philadelphia na nwanne ya nwoke, otu n'ime ụmụ Bella. Fauset nwụrụ na Eprel 30, na afo1961, site na ọrịa obi ma lie ya na Eden Cemetery na Collingdale, Pennsylvania.<ref>{{Cite web|title=Jessie Redmon Fauset Harris|url=https://www.findagrave.com/memorial/37541885|work=www.findagrave.com|accessdate=2019-04-19}}</ref> == Onye nchịkọta akụkọ na The Crisis == A na-ewere oge Jessie Fauset na The Crisis dị ka oge edemede kachasị mma nke magazin ahụ. Na ọnwa Julai, na afọ 1918, Fauset ghọrọ onye na-enye aka na The Crisus, na-eziga isiokwu maka kọlụm "Looking Glass" site n'ụlọ ya na Philadelphia. Ka ọ na-erule Julaị na-esote, onye nchịkọta akụkọ W. E. B. Du Bois rịọrọ ka ọ kwaga New York ka ọ bụrụ onye nchịkọta akụkọ oge niile. Ka ọ na-erule n'ọnwa Ọktoba, e debere ya n'ọfịs Crisis, ebe ọ weghaara ọtụtụ ọrụ nhazi ngwa ngwa. Dị ka onye nchịkọta akwụkwọ, Fauset kwalitere ọrụ nke ọtụtụ ndị edemede a ma ama nke Harlem Renaissance, gụnyere Countee Cullen, Claude McKay, Jean Toomer, Nella Larsen, Georgia Douglas Johnson, Anne Spencer, George Schuyler, Arna Bontemps, na Langston Hughes. Fauset bụ onye mbụ bipụtara Hughes. Dị ka onye nchịkọta ''akụkọ'' nke The Brownies' Book, magazin ụmụaka nke The Crisis, ọ gụnyere ole na ole n'ime uri mbụ ya. N'akwụkwọ ncheta ya The Big Sea, Hughes dere, "Jessie Fauset na The Crisis, Charles Johnson na Opportunity, na Alain Locke na Washington bụ ndị na-amụ nwa nke a na-akpọ New Negro Literature. "<ref name="encyc"/> E wezụga ịzụlite ọrụ nke ndị edemede ndị ọzọ nke oge a nke Afirika na America, Fauset bụkwa onye na-enye aka na The Crisis na The Brownies' Book. N'oge ya na The Crisis, o nyere uri na akụkọ mkpirikpi, yana akwụkwọ akụkọ, nsụgharị sitere na French nke ihe odide ndị edemede ojii si Europe na Africa, na ọtụtụ nchịkọta akụkọ. O bipụtakwara akụkọ banyere njem ya dị ukwuu. N'ụzọ dị ịrịba ama, Fauset gụnyere edemede ise, gụnyere "Dark Algiers the White," na-akọwa njem ọnwa isii ya na [[Laura Wheeler Waring]] gaa France na obodo Algeria na afọ 1925 na 1926. Mgbe afọ asatọ jere ozi dị ka onye nchịkọta akụkọ, Fauset chọpụtara na esemokwu dị n'etiti ya na Du Bois na-emebi ha. Na Febụwarị, na afo 1927, ọ gbara arụkwaghịm n'ọkwa ya. E depụtara ya dị ka "Onye nchịkọta akụkọ na-enye aka" n'ọnwa na-esote. Mgbe ọ hapụsịrị magazin ahụ, Fauset lekwasịrị anya n'ide akwụkwọ akụkọ, ka ọ na-akwado onwe ya site na nkuzi. Site na afọ 1927 ruo 1944, ọ kụziri French na DeWitt Clinton High School na Bronx, ka ọ na-aga n'ihu na-ebipụta akwụkwọ akụkọ. == Akwụkwọ akụkọ == N'etiti afọ 1924 na 1933, Fauset bipụtara akwụkwọ akụkọ anọ: There is Confusion (1924), Plum Bun (1928), The Chinaberry Tree (1931), na Comedy, American Style (1933). O kwenyere na akwụkwọ akụkọ T. S. Stribling bụ Birthright, nke onye ọcha dere banyere ndụ ndị isi ojii, enweghị ''ike'' igosipụta ndị ya n'ụzọ zuru ezu. Fauset chere na e nwere ụkọ ihe ngosi dị mma nke ndụ ndị Africa na America na akwụkwọ nke oge a. A kpaliri ya igosipụta ndụ ndị Africa America ma n'ụzọ ziri ezi, ma n'ezie, dịka o kwere mee, ma dee banyere ndụ ndị nọ n'etiti ọ maara dị ka onye gụrụ akwụkwọ. N'otu oge ahụ, ọ rụrụ ọrụ iji nyochaa nsogbu ndị dị ugbu a banyere njirimara n'etiti ndị Africa America, gụnyere nsogbu ndị metụtara nyocha obodo banyere ụcha akpụkpọ ahụ. Ọtụtụ n'ime ha bụ ndị agbụrụ na-agwakọta na ụfọdụ ndị nna Europe. Ọtụtụ Mbufe ahụ mere ka ọtụtụ ndị Africa America kwaga n'obodo mmepụta ihe; n'ọnọdụ ụfọdụ, ndị mmadụ jiri mgbanwe a dị ka nnwere onwe ịnwale njirimara ọhụrụ. Ụfọdụ jiri akụkụ ụfọdụ nke ndị nna nna Europe na ọdịdị mee ka ọ dị ọcha, maka ịdị mfe ma ọ bụ uru nwa oge: dịka ọmụmaatụ, iji nweta ọrụ ka mma na ụlọ ahịa ma ọ bụ ụlọ oriri na ọṅụṅụ, ma ọ bụ iji nweta ọrụ. Ndị ọzọ batara n'etiti ndị ọcha ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ na ọ ga-adịgide adịgide iji nweta ohere akụ na ụba na mmekọrịta mmadụ na ibe ya, mgbe ụfọdụ na-ahapụ ndị ikwu na-acha oji n'azụ. Ndị edemede ndị ọzọ nke Harlem Renaissance nyochara mbipụta a na mgbakwunye na Fauset, onye nwere akpụkpọ anụ na-acha ọcha ma na-ahụ anya nke agbụrụ ngwakọta. Vashti Crutcher Lewis, n'otu edemede akpọrọ "Mulatto Hegemony in the Novels of Jessie Redmon Fauset", na-atụ aro na akwụkwọ akụkọ Fauset na-egosi ihe akaebe nke usoro ndị isi na-acha uhie uhie na ndị isi ojii na-enwu gbaa na-enwe ihe ùgwù.<ref name="crutcher">Lewis, Vashti Crutcher. "Mulatto Hegemony in the Novels of Jessie Redmon Fauset", ''The Harlem Renaissance: A Gale Critical Companion,'' vol. 2. Detroit: Gale, 2003, p. 376.</ref> * ''E'' toro mgbagwoju anya n'ọtụtụ ebe mgbe a tọhapụrụ ya. Na ''New York Times'', Ernest Boyd dere, sị: "E jiri ya tụnyere akụkọ nkịtị nke ndụ ndị isi ojii Jessie Redmon Fauset's There is Confusion na-ewere oke nke akwụkwọ dị mkpa; a na-eme ya nke ọma, nke ọma, n'ezie, na ọ dịghị Ku Kluxer nwere ike ịnagide ya. "<ref>{{Cite news|work=New York Times|accessdate=May 2, 2021|date=June 22, 1924|url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1924/06/22/101602658.html|title=Charting the Sea of Fiction|first=Ernest|author=Boyd}}</ref> Alain Locke dere na The Crisis: "[Nke a] n'ụzọ na-enye ume ọhụrụ na ọdịiche dị n'etiti ọtụtụ akụkọ ifo banyere Negro, anyị nwere akwụkwọ akụkọ nke ndị gụrụ akwụkwọ na ndị na-achọsi ike. "<ref name="locke">Alain Locke, "Review: ''There Is Confusion''", ''The Crisis,'' February 1924.</ref> Akwụkwọ akụkọ a na-achọpụta akụkọ ezinụlọ nke Joanna Mitchell na Peter Bye, onye ọ bụla ga-anabata akụkọ agbụrụ ha dị mgbagwoju anya. * Plum Bun emeela ka a mara ya nke ọma. Ọ na-enyocha isiokwu nke "agafe". Onye isi agbụrụ dị iche iche, Angela Murray, onye nwere ụfọdụ ndị nna Europe, na-eme ka ọ bụrụ onye ọcha iji nweta uru ụfọdụ. N'ime akwụkwọ akụkọ ahụ, ọ mechara weghachite njirimara ya nke African-American. * ''Osisi Chinaberry'' enwetaghị nlebara anya dị ukwuu. N'ịbụ nke e debere na New Jersey, akwụkwọ akụkọ a na-enyocha ọchịchọ maka "nkwanye ùgwù" n'etiti ndị Africa-America nọ n'etiti. Onye na-eme ihe nkiri Laurentine na-achọ imeri "ọbara ọjọọ" ya site n'ịlụ nwoke "dị mma". N'ikpeazụ, Laurentine ga-akọwapụta "onye a na-akwanyere ùgwù" ka ọ na-achọta mmetụta nke onwe ya. * Comedy, American Style, akwụkwọ akụkọ ikpeazụ nke Fauset, na-enyocha ike mbibi nke "color mania" n'etiti ndị Africa America, ụfọdụ n'ime ha na-akpa ókè n'ime obodo ojii na-adabere na agba akpụkpọ ahụ.<ref name="Sylvander"/> Nne onye na-eme ihe nkiri ahụ bụ Olivia na-eweta ọdịda nke ndị ọzọ n'ihi ụdị ịkpa ókè agbụrụ nke ya. == Nnyocha nke oge a == Ọtụtụ ndị ọkà mmụta na-ede akwụkwọ nwere mmasị na Fauset n'afọ ndị 1920. Akwụkwọ akụkọ mbụ ya, There is Confusion, bụ nke Alain Locke toro na mbipụta February 1924 nke Crisis. Locke chere na akwụkwọ akụkọ ahụ ga- "akara oge" n'ihi na o kwenyere na ọ bụ akwụkwọ agụmakwụkwọ nke onye na-agụ akwụkwọ gụrụ akwụkwọ tụrụ anya ya ka ọ na-enwu ìhè na klas dị elu nke ndị isi ojii karịa ụdị "onye na-eje ozi" nke a gosipụtara na akwụkwọ ndị gara aga.<ref name=":1">{{Cite journal|date=February 1924|title=The Crisis|url=https://books.google.com/books?id=zlkEAAAAMBAJ&q=epoch|journal=The Crisis|volume=24|pages=161}}</ref><ref name=":1" /> N'akwụkwọ akụkọ agụmakwụkwọ nke June 1924 bụ Opportunity, prọfesọ Mahadum Howard Montgomery Gregory toro ọrụ Fausetʹs n'ihi na o chere na o mere ka "ihe ndị ka mma" nke ndụ ndị Africa-America doo anya "na ndị maara anyị naanị dị ka ndị na-arụ ọrụ n'ụlọ, 'ndị nwanne nna', ma ọ bụ ndị omempụ".<ref name=":0">{{Cite journal|title=Literary Midwife: Jessie Redmon Fauset and the Harlem Renaissance|url=https://archive.org/details/sim_phylon_1978-06_39_2/page/143|journal=Phylon|volume=39|issue=2|author=Johnson|first=Arthur|year=1978|pages=143–153|doi=10.2307/274509}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFJohnson1978">Johnson, Arthur (1978). "Literary Midwife: Jessie Redmon Fauset and the Harlem Renaissance". ''Phylon''. Clark Atlanta University. '''39''' (2): 143–153. [[Doi (ihe e ji amata ya)|doi]]:[[doi:10.2307/274509|10.2307/274509]]. [[JSTOR (ihe njirimara)|JSTOR]]&nbsp;[//www.jstor.org/stable/274509 274509].</cite></ref> Ọ bụ ezie na Fauset nwetara ọtụtụ nyocha dị mma na ọrụ edemede ya na 1920s, ọ na-enwekwa nzaghachi na-adịghị mma. Onye ọ bụla ejighị aka meghee ya nabata echiche ọhụrụ ya n'ihi na ọ megidere onyinyo ndị ọcha America nke ndị Africa America nọ n'etiti. Onye mbụ na-ebipụta akwụkwọ hụrụ ihe odide There is Confusion jụrụ ya, na-ekwu na "ndị ọcha na-agụ akwụkwọ anaghị atụ anya na ndị isi ojii ga-adị ka nke a".<ref>{{Cite book|title=Literary Midwife: Jessie Redmon Fauset and the Harlem Renaissance|author=Johnson|year=1978|pages=152}}</ref> N'agbanyeghị mkparịta ụka dị mgbagwoju anya banyere ọrụ Fausetī na 1920s, ka ọ na-erule 1930s ndị mmadụ kwụsịrị ikwu banyere ya wee ghọọ onye edemede echefuru echefu. Locke chere na ihe mere ndị mmadụ ji kwụsị ikwu banyere Fauset bụ n'ihi mgbanwe n'ihe odide n'ihi Great Depression na [[World War II|Agha Ụwa nke Abụọ]].<ref>{{Cite book|title=Literary Midwife: Jessie Redmon Fuset and the Harlem Renaissance|author=Johnson|year=1978|pages=144}}</ref> == Mmụta agụmakwụkwọ ugbu a == Ọ bụghị ruo mgbe afọ 1970 gasịrị, oge nke òtù ụmụ nwanyị, ka Fauset malitere ịja mma. N'afọ 1981, onye edemede Carolyn Wedin Sylvander dere akwụkwọ banyere Fauset, ''Jessie Redmon Fauset'', Black American Writer, nke na-enyocha ma na-egosi ekele dị ukwuu maka akwụkwọ akụkọ ya, akụkọ mkpirikpi na uri.<ref name=":2">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Qltu-Bw0hcUC&q=jessie+fauset+hughes&pg=PA101|editor=Laurie Champion|title=American Women Writers, 1900–1945: A Bio-bibliographical Critical Sourcebook|publisher=Greenwood|year=2000|isbn=978-0313309434|pages=103–105}}</ref> Ndị nkatọ ndị ọzọ dị ka Deborah McDowell kwetara na Fauset na edemede ya nke afọ 1986 "Jessie Fauset: Onyeozi nke oge a nke Black Racial Pride" maka igosi "ịmara akụkọ ọdịbendị ndị Africa America" na igosi otu esi eme ememe "ọdịdị ojii". McDowell na-ekwukwa na Fauset nọ n'akụkụ ndị ọzọ na-ahụ maka ụmụ nwanyị ojii n'oge mbụ n'ihi na na mgbakwunye na ilekwasị anya na njirimara agbụrụ, ọ na-enyocha "ịmara ụmụ nwanyị". A maara Fauset taa dị ka ihe dị mkpa na Harlem Renaissance. Prọfesọ akwụkwọ America na nke Africa America Ann duCille jiri Fauset tụnyere ndị edemede Harlem Renaissance ndị ọzọ dị ka Nella Larsen maka igosipụta ụmụ nwanyị n'ọrụ edemede ya.<ref name=":2" /> == Ọrụ ndị a họọrọ == ; Akwụkwọ akụkọ * There Is Confusion (Boni & Liveright (US), Chapman & Hall (UK), 1924) ( ) A na-enweta ya n'ịntanetị n'akụkụ ụfọdụ.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=er07Jq0fo60C|title=There is Confusion|isbn=9781555530662|author=Fauset|first=Jessie Redmon|year=1989}}</ref> * ''Plum Bun'': A Novel Without a Moral (1928) (nnyocha ọzọ banyere ihe na-agafe agafe; ) * Osisi Chinaberry: Akwụkwọ akụkọ nke ndụ America (1931) ( ) * Comedy, American Style (1933) ; Abụ * "Okporo gburugburu" ''Nsogbu ahụ''. Eprel 1912: 252. * "Ndụ Ọ bụ Ndụ". ''Nsogbu ahụ''. July 1922: 124. * "'Nwee obi ike!' O kwuru". ''Nsogbu ahụ''. Nọvemba 1929: 378 * "Ọkụ Nwụrụ Anwụ" 1309 ; Akụkọ dị mkpirikpi * "Emmy. ''Nsogbu ahụ''. Disemba 1912: 7987; Jenụwarị 1913: 134142. * "Ụlọ m na Nlegharị anya nke Ndụ m n'ebe ahụ. " ''Nsogbu ahụ''. Julaị 1914: 143 * "Nsogbu Abụọ". ''Nsogbu ahụ''. Ọgọst 1923: 1559; Septemba 1923: 205209. ; Ihe odide * "Mmetụta nke Nzukọ Pan-African nke Abụọ". ''Nsogbu ahụ''. Nọvemba 1921: 1218 * "Ihe Europe chere banyere Pan-African Congress". ''Nsogbu ahụ''. Disemba 1921: 60-1969. * "Onyinye nke Ịchị ọchị." Na Locke, Alaine. The New Negro: Nkọwa. New York: A. na C. Boni, 1925. * "Dark Algiers the White. The Crisis. 1925 (mpịakọta nke 2930): 255258, 1622. == Ihe odide == {{Reflist}} <references /> == Ịgụ ihe ọzọ == * Laurie Champion, American Woman Writers, 1900 na 1945: A Bio-Bibliographical Critical Sourcebook. * Kevin De Ornellas, Writing African American Women: An Encyclopedia of Literature by and about Women of Color (Greenwood Press, 2006), nke Elizabeth Ann Beaulieu dezigharịrị. * Joseph J. Feeny, "Jessie Fauset of The Crisis: Novelist, Feminist, Centenarian" (1983). * Henry Louis Gates Jr, Nellie McKay, ''The Norton Anthology'' of African American Literature (2004). * Abby Arthur Johnson, "Literary Midwife: Jessie Redmon Fauset and the Harlem Renaissance" (1978). * Carolyn Wedin Sylvander, Jessie Redmon Fauset, Onye edemede Black American. * [Ihe e dere n'ala ala peeji] Black Women Intellectuals: Atụmatụ nke Mba, Ezinụlọ, na Mpaghara na Ọrụ nke Pauline Hopkins, Jessie Fauset, na Marita Bonner. [Ihe e dere n'ala ala peeji] * Austin, Rhonda "Jessie Redmon Fauset (1882X1961)." na Champion, Laurie. ed, American Women Writers, 1900-1945: A Bio-Bibliographical Critical Sourcebook. [Ihe e dere n'ala ala peeji] * Calloway, Licia M. Black Family (Dys)Ọrụ na akwụkwọ akụkọ nke Jessie Fauset, Nella Larsen & Fannie Hurst. NY: Peter Lang, 2003. * [Ihe e dere n'ala ala peeji] America the Middlebrow: Akwụkwọ akụkọ ụmụ nwanyị, Progressivism, na Middlebrow Authorship n'etiti Agha. Amherst: Mahadum nke Massachusetts Press, 2007. * [Ihe e dere n'ala ala peeji] Egwuregwu Smart: New York Women Writers na Modern Magazine Culture. [Ihe e dere n'ala ala peeji] * Olwell, Victoria The Genius of Democracy: Akụkọ ifo nke Gender na Citizenship na United States, 1860-1945. Philadelphia: Mahadum nke Pennsylvania Press, 2011. * Tarver, Australia "'Ụlọ m na Glimpse nke Ndụ m n'ebe ahụ': Migrating Lives in the Short Fiction of Jessie Fauset." na Tarver, Australia na Barnes, Paula C. eds. New Voices on the Harlem Renaissance: Essays on Race, Gender, and Literary Discourse. Madison, NJ: Fairleigh Dickinson UP, 2005. * [Ihe e dere n'ala ala peeji] "'An Unwonted Coquetry': The Commercial Seductions of Jessie Fauset's The Chinaberry Tree." na Botshon, Lisa and Goldsmith, Meredith. eds. Middlebrow Moderns: Ndị edemede America a ma ama nke afọ 1920. Boston: Northeastern UP, 2003. * Wedin Carolyn Jessie Redmon Fauset, onye edemede Black American. Troy, N.Y. : Whitston Pub. [Ihe e dere n'ala ala peeji] == Njikọ mpụga ==   * Akụkọ ndụ, akwụkwọ edemede na foto nke Jessie Redmon Fauset na The WayBlank Garden], Nọvemba 19, 2020 * [http://dclibrarylabs.org/blkren/bios/fausetjr.html Black Renaissance na Washington], DC Library. * The Crisis Archives, Mpịakọta nke 1<nowiki>[[25, Modernist Journals Project]]</nowiki>, Brown University & University of Tulsa * {{Librivox author|id=12038}} * [https://conservancy.umn.edu/handle/11299/166165 Jessie Redmon Fauset profaịlụ; "Olu sitere na Gaps", Mahadum Minnesota] * [http://collections.si.edu/search/results.htm?q=record_ID%3Anpg_NPG.67.82&repo=DPLA Foto Jessie Redmon Fauset nke Laura Wheeler Waring], 1945, na National Portrait Gallery, Smithsonian Institution * [https://digitalcollections.nypl.org/items/510d47df-1ed1-a3d9-e040-e00a18064a99 Foto nke Jessie Redmon Fauset], 1923, site na Schomburg Center for Research in Black Culture * [https://digitalcollections.nypl.org/items/6a35621e-ca56-2971-e040-e00a180678c4 Foto nke Jessie Redmon Fauset], n.d., site na Schomburg Center for Research in Black Culture * {{Cite web|url=https://hiddencause.wordpress.com/2011/02/15/poem-of-the-week-fauset/|author=Fennell|first=D.K.|title=Jessie Fauset tells how to face despair|work=Blog: Hidden Cause, Visible Effects|date=February 15, 2011}} * {{Find a Grave|37541885}} [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] r5315809trtilot6tb34tpptg6f2mba Irma P. Hall 0 18185 741540 91123 2026-10-25T00:29:28Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741540 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Irma Dolores Player Hall bụ onye America na-eme ihe nkiri nke pụtara na ihe nkiri na ihe ngosi onyonyo kemgbe mmalite afọ 1970. Hall na-emekarị ''ihe'' nkiri na ihe nkiri gụnyere A Family Thing, The Ladykillers na Soul Food, ebe ọ gosipụtara Josephine "Big Mama Joe" Joseph, ọrụ ọ rụgharịrị na usoro ihe nkiri nke otu aha ahụ. Ọ pụtakwara na Collateral na ''ihe'' nkiri abụọ nke onye nduzi Werner Herzog. Maka arụmọrụ ya na The Ladykillers, ọ meriri Ihe nrite nke Jury n'afọ 2004 Cannes Film Festival. == Akụkọ ndụ ya == === Oge ọ malitere === A mụrụ Hall Irma Dolores Player Hall na Beaumont, Texas, nwa nwanyị Josephine Hall.<ref name="soulfood">{{Cite web|url=https://scholar.lib.vt.edu/VA-news/VA-Pilot/issues/1997/vp970928/09260109.htm|title="SOUL FOOD" MATRIARCH STRESSES FAMILY|work=The Virginian-Pilot|accessdate=July 3, 2019|date=September 28, 1997|archive-url=https://web.archive.org/web/20190703091422/https://scholar.lib.vt.edu/VA-news/VA-Pilot/issues/1997/vp970928/09260109.htm|archive-date=July 3, 2019|url-status=dead}}</ref> A zụlitere Hall na [[Chicago]], n'akụkụ ndịda [[Ilinoi|Illinois]].<ref name="soulfood" /> Hall gara Briar Cliff College na Sioux City, Iowa.<ref>[https://movies.yahoo.com/movie/contributor/1800019992/bio Irma P. Hall Biography - Yahoo! Movies]</ref> === Ọrụ ya === Ọrụ mbụ Hall rụrụ bụ na ihe nkiri onwe ya, Book of Numbers, mgbe ọ dị afọ iri atọ na ise. Ọ kụziri asụsụ ruo ọtụtụ afọ na Dallas, Texas, mgbe onye na-eme ihe nkiri / onye nduzi Raymond St. Jacques were ya n'ọrụ dị ka onye mgbasa ozi nwa oge maka Book of Numbers. Ọ hụrụ ya ka ọ na-eme ihe nkiri n'agụ uri ma nwee mmasị n'ebe ọ nọ nke ukwuu nke na o nyere ya ọrụ n'ebe ahụ. Ọ chọpụtara ịhụnanya maka ime ihe nkiri, n'oge na-adịghị anya, ya na ndị ọzọ guzobere ụlọ ihe nkiri na Dallas. Ọ rụrụ ọrụ na ihe nkiri na TV n'afọ ndị afọ 1980. Mana ọ bụghị ruo mgbe ọrụ ya dị ka Aunt T. na-ahụ n'anya n'afọ 1996's A Family Thing ka ndị nkatọ na ndị na-ege ntị malitere ịchọpụta nkà ya. O meriri Chicago Film Critics Association Award na Kansas City Film Critics Circle Award maka Best Supporting Actress maka ọrụ ya, [citation needed] na ihe ịga nke ọma nke ihe nkiri ahụ nyeere ya aka iguzobe ya dị ka onye isi na-akwado ihe nkiri na ngwụcha afọ 1990 na mmalite afọ 2000. Ọrụ dị mma na nnukwu ihe nkiri dịka Nothing to Lose na ''Steel'' sochiri. Hall wee nweta ọrụ dị ka Big Mama Joseph na ihe nkiri Soul Food . N'afọ 1997, ọ pụtara na ihe nkiri Clint Eastwood nke akwụkwọ akụkọ John Berendt bụ ''Midnight'' in the Garden of Good and Evil . Omume ya, dọkịta mgbọrọgwụ Minerva, dabeere na Valerie Boles.<ref name="smn">[https://www.savannahnow.com/story/news/2009/05/09/reclusive-voodoo-priestess-midnight-fame/13737460007/ "Reclusive voodoo priestess of 'Midnight' fame dies"] – ''[[Savannah Morning News]]'', May 8, 2009</ref> Soul Food bụ ihe nkiri a ma ama na ụlọ ọrụ ịkụ nzọ, na-akpali onyonyo, ''Soul Food'': The Series, nke Hall gosipụtara ọrụ ya. Ọ nwetara ọrụ ọzọ a ma ama n'afọ 2004 remake nke The Ladykillers . O meriri ihe nrite pụrụ iche nke ndị ọka ikpe n'afọ 2004 mmemme nke ihe nkiri nke Cannes na ihe nrite Image maka arụmọrụ ya. Obere oge tupu ewepụta ihe nkiri nke The Ladykillers, Hall merụrụ ahụ nke ukwuu n'ihe mberede ụgbọ ala na [[Chicago]]. N'etiti oké ifufe, ọ kwụsịrị ịchịkwa ụgbọala ya, gafee okporo ụzọ n'ime okporo ụzọ na-abịanụ, wee kụọ ụgbọ ala ọzọ. A wara ya ahụ ngwa ngwa n'obi maka ọnyá aorta ya nke ọgịrịga gbajiri agbaji kpatara. Na mgbakwunye, Hall nwekwara nkwonkwo ụkwụ gbajiri agbaji na aka gbajiri agbajọrọ. A kpọrọ Hall aha maka ịkwọ ụgbọala na ikikere a kwụsịtụrụ, na ịghara ịnọ n'okporo ụzọ ya. Ọ gbakere kpamkpam, ma nwee ike ịga n'ihu n'ọrụ ya. == Ndụ onwe == Hall bi na Dallas, [[Texas]], ya na ezinụlọ ya; ọ bụ nne nke ụmụ abụọ na nne nne nke ụmụ anọ (dị ka nke afọ 2001).<ref>{{Cite web|url=http://www.victorygardens.org/default.asp?action=article&ID=99|title=Archived copy|accessdate=July 20, 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070929175708/http://www.victorygardens.org/default.asp?action=article&ID=99|archivedate=September 29, 2007}}</ref> == Ihe nkiri == === Ihe nkiri === {| class="wikitable sortable" !Afọ !Aha ya !Ọrụ ! class="unsortable" |Ihe edeturu |- |1973 |''Akwụkwọ Ọnụ Ọgụgụ'' |Georgia Brown | |- |1982 |''Foto nkewa'' |Nwa agbọghọ | |- |1986 |''N'ụbọchị Valentine'' |Nwanne nne Charity | |- |1987 |''Egwú Square'' |Onye nkwusa Dixon | |- |1987 |''Ha Ka Na-akpọ M Bruce'' |Oriakụ Brown | |- |1991 |''Nchịkọta azụ'' |Nọọsụ | |- |1992 |''Nkwurịta Okwu N'ụzọ ziri ezi'' |Ethel | |- |1992 |''Nwa Agbọghọ ahụ'' |Fanny Baily | |- |1992 |''Mo' Ego'' |Nwanyị Na-akpọ N'Ekele | |- |1996 |''Ihe Ezinụlọ'' |Nwanne nne T |Chicago Film Critics Association Award maka Best Supporting ActressKansas City Film Critics Circle Award maka Best nkwado ActressNominated - Chicago Film Critic Association Award maka Most Promising Actress<br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /> |- |1997 |''Enyi'' |Emma | |- |1997 |''Ọ dịghị Ihe Ọ Ga-efu'' |Bertha "Mama" Davidson | |- |1997 |''Steel'' |Nne nne Odessa | |- |1997 |''Nri Mkpụrụ Obi'' |Josephine "Nne Joe" Joseph |Ihe nrite ihe oyiyi NAACP maka onye na-akwado ihe nkiri pụtara ìhè na ihe nkiri Motion |- |1997 |''Midnight n'Ogige nke Ezi na Ihe Ọjọọ'' |Minerva | |- |1998 |''Onye a hụrụ n'anya'' |Ella | |- |1998 |''Patch Adams'' |Joletta | |- |1999 |''Ndụ Na-agbadata'' |Clotelia | |- |2002 |''Ka E kwela Ka E Ha Ha Ha Ha'' |Hazel | |- |2002 |''Mmekọrịta Ọjọọ'' |Oriakụ Ụlọ akụ | |- |2004 |''Ndị Ladykillers'' |Marva Munson |Cannes Film Festival -<br /><br /><br /><br /> Jury PrizeWomen Film Critics Circle Award maka Best Comedic Performance Black Reel Award maka<br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /> Best ActressNominated - Saturn Award maka<br /><br /><br /><br /> Best Supporting ActressNomated - NAACP Image Award maka Outstanding Actress in a Motion Picture |- |2004 |''Ihe nkwado'' |Ida | |- |2005 |''P.N.O.K.'' |Mildred Burnett |Ihe nkiri dị mkpirikpi |- |2005 |''Onyinye Maka Ndị Dị Ndụ'' |Carrie Mae |Ihe nkiri dị mkpirikpi |- |2008 |''Zute ndị Brown'' |Mildred | |- |2008 |''Ịnapụ Kpakpando'' |Lulu | |- |2008 |''Mmiri ozuzo'' |Rosalie | |- |2009 |''Onye Ọchịagha Ọjọọ: Ọdụ Ụgbọ Mmiri nke Call New Orleans'' |Binnie Rogers | |- |2009 |''Nwa m nwoke, Nwa m nwoke; Gịnị ka unu mere?'' |Oriakụ Roberts | |- |2009 |''Oge Oké Ifufe'' |Nne nne Rose | |- |2011 |''3 Ndị Nsọ kpuru ìsì'' |Nwanne nwanyị Louise | |- |2011 |''Ọbara uhie'' |Nne Mabel |Ihe nkiri dị mkpirikpi |- |2012 |''Ụgbọala Jayne Mansfield'' |Dorothy | |- |2012 |''Anụ ọhịa wolf'' |Brenda | |- |2012 |''Ịgbanwe Egwuregwu'' |Nne nne Barnes | |- |2012 |''Ịgba N'Oche Dị Ala'' |Ida Mae Blackmon | |- |2013 |''Lady Luck'' |Oriakụ Bailey | |- |2014 |''Oge Ochie abalị'' |Mabel | |- |2015 |''Nzọụkwụ nke Okwukwe'' |Dorothy Lee | |} === Igwe onyonyo === {| class="wikitable sortable" !Afọ !Aha ya !Ọrụ ! class="unsortable" |Ihe edeturu |- |1978 |''Dallas'' |Tilly |Ihe omume: "Bar-B-Que" |- |1979 |''Dallas Cowboys Cheerleaders'' |Dora |Ihe nkiri TV |- |1980 |''Dallas Cowboys Cheerleaders II'' |Dora |Ihe nkiri TV |- |1980 |''Eluigwe'' |Oriakụ Sinclair |Ihe nkiri TV |- |1981 |''Nsogbu na Central High'' |Lulu Richards |Ihe nkiri TV |- |1981 |''Nkwa Kpọka Okpu'' |Williston |Ihe nkiri TV |- |1984 |''Ọ bụghị Nwa Gị'' |Nọọsụ Anne Hall |Ihe nkiri TV |- |1984 |''Dallas'' |Rosa |Ihe omume: "Ọchịchịrị nke Obi abụọ" |- |1985 |''Oge Okpomọkụ Dị Ogologo'' |Cecilia Howlett |Ihe nkiri TV |- |1986 |''Akụkọ George McKenna'' | |Ihe nkiri TV |- |1987 |''Ụlọ Nwanne nna Tom'' |Nne |Ihe nkiri TV |- |1990 |''Nwa Ukwu ahụ hụrụ Krismas n'anya'' |Oriakụ Smith |Ihe nkiri TV |- |1992 |''N'okpuru onyinyo nke Onye Ogbu Mmadụ'' |Onye isi |Ihe nkiri TV |- |1993 |''N'ime Ọchịchịrị'' |Onye Nlekọta Ụlọ |Ihe nkiri TV |- |1993 |''Ndị Na-efu efu'' |Oriakụ Davison |Ihe omume: "I Can't Even Imagine", "Right Neighborhood... Ọnụ ụzọ na-ezighi ezi" |- |1994 |''Ndị Na-efu efu'' |Oriakụ Davison |Ihe omume: "Ihe ị chọrọ... Nkwupụta A bịanyere Aka?" |- |1995 |''Ọkpụkpụ Ọchịchọ'' |Dr. Thelma Brown |Ihe omume: "Ịchọpụta Ihe gara aga" |- |1996 |''Nye Sir, na Ịhụnanya II'' |Nwanyị Ochie |Ihe nkiri TV |- |1998 |''Akwụkwọ Ozi Ịhụnanya'' |Mae Mullen |Ihe nkiri TV |- |1998 |''Mmụọ Ozi metụrụ ya n'ahụ'' |Effie Taylor |Ihe omume: "Chọọ ma Ị ga-achọta" |- |1998 |''Ịghọ Onye Ọha'' |Oriakụ Buckley |Ihe omume: "Gịnị na onye ọzọ na-abịa iri nri abalị?" |- |1999 |''Ihe Mụta Tupu Ịnwụ'' |Nwaanyị Emma |Ihe nkiri TV A họpụtara - Black Reel Award maka Best Actress: T.V. Movie/Cable<br /><br /><br /><br /> |- |1999 |''Ikpe Amy'' |Beverly Raymond |Ihe omume: "Onye ajọ mbunobi na-adịghị ele mmadụ anya n'ihu" |- |2000 |''Eluigwe nke asaa'' |Hattie |Ihe omume: "All By Myself" |- |2000 |''Ihe Ị Na-abụ Abụ Banyere'' |Memaw |Ihe nkiri TV |- |2000-2002 |''Nri Mkpụrụ Obi'' |Mama Joe |Ọrụ a na-arụ mgbe niile (14 episodes) |- |2001 |''Rugrats Kwanzaa pụrụ iche'' |Nnukwu nwanne nne T (olu) |Ihe nkiri TV |- |2001 |''Ihe Nwa agbọghọ'' |Alice |Ihe nkiri TV |- |2001 |''Mkpụrụ Obi Nile'' |Nọọsụ Glory St. Claire |Ọrụ na-eme ugboro ugboro (5 ihe omume) A họpụtara - NAACP Image Award maka Onye Nkwado Na-eme Ihe nkiri na Drama Series<br /><br /><br /><br /> |- |2002 |''America Anyị'' |June Jones |Ihe nkiri TV |- |2002 |''Ihe ngosi Bernie Mac'' |Nwanne nne Liva |Ihe omume: "Sweet Home Chicago: Akụkụ 1 & 2" |- |2002 |''Mụ na Miss Lettie'' |Rose Griffin |Ihe<br /><br /><br /><br /> nkiri TVCAMIE Award maka arụmọrụ kacha mma |- |2003 |''Ịhụnanya A Na-atụghị Anya ya'' |Meri |Ihe nkiri TV |- |2006 |''Were 3'' |Mildred Burnett |Ihe nkiri TV |- |2010-2011 |''Akwụkwọ akụkọ nke Nne Na-alụbeghị Di'' |Dessa |Ọrụ a na-arụ ugboro ugboro (5 episodes) |- |2011 |''Iwu Harry'' |Anna Nicholson |Ihe omume: "Oké Mmasị" |- |2011 |''Iwu na Iwu: Ngalaba Ndị O merụrụ Ahụ Pụrụ Iche'' |Lorna Talcott |Ihe omume: "Nrụzi" |- |2012 |''Egwuregwu ahụ'' | |Ihe omume: "Great Opening, Grand Closing" |- |2012 |''Ọkụ Chicago'' |Oriakụ Grady |Ihe omume: "Otu nkeji" |- |2013 |''Ịnọ n'ihu'' |Cordelia Meade |Ihe omume: "The Concert" |- |2017 |''Hap na Leonard'' |Meemaw |Ọrụ a na-arụ mgbe niile (6 episodes) |} == Ihe nrite na nhọpụta == * Academy of Science Fiction, Fantasy & Horror Films ** 2005, Onye na-eme ihe nkiri kacha mma: The Ladykillers (Nominated) * Ihe nrite Black Reel ** 2005, Onye na-eme ihe nkiri kacha mma na Musical / Comedy: The Ladykillers (Onye mmeri) ** 2000, Onye na-akwado ihe nkiri kachasị mma na obere ihe nkiri / ihe nkiri telivishọn: Ihe mmụta tupu ọnwụ (Nominated) * 2005, Ihe nrite ndị ọka ikpe maka ime ihe nkiri, Cannes Film Festival: The Ladykillers == Edensibia == {{Reflist}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] e23jgao0w7p16g0vbc076txizvlojkw James Adeniyi 0 19403 741546 721789 2026-10-25T02:11:42Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741546 wikitext text/x-wiki [[Usòrò:James_Adeniyi.jpg|thumb|James Adeniyi]]{{Databox}} Segun James Adeniyi (amụrụ na 20 Disemba 1992) bụ onye [[Naijiria]] na-agba bọọlụ nke na-agba ọsọ '''dị ka''' onye na-agbachitere Tuzlaspor na TFF na League mbụ. == Ọrụ klọb == === Ọrụ mmalite === A mụrụ Adeniyi na Lagos, [[Naijiria]] n'ime ezinụlọ ndị Alakụba, a zụlitere ya na mpaghara [[Mushin, Lagos|Mushin]] nke [[Lagos]] ya na ụmụnne ya nwoke abụọ na ụmụnne nwanyị anọ. N'afọ 2009, a kpọrọ ya ka ọ gaa n'ogige ọzụzụ nke ndị otu mba Naịjirịa na-erubeghị afọ iri na asaa kwadoro, mana e mechara hapụ ya ma ọ banyeghị na ndị otu ikpeazụ nke gara njem Qatar.<ref>{{Cite news|url=http://www.sl10.ng/news/articles/categories/nigeria-interviews/the-professionals-sl10-chats-to-kf-laci-youngster-adeniyi-james/194769|title=SL10 Chats To KF Laci's Adeniyi James|publisher=Sl10.ng|date=5 December 2014|accessdate=7 February 2016}}</ref> === Bylis Ballsh === N'ọnwa Jenụwarị afọ 2012, James sonyeere ndị otu Superliga nke Albania bụ Bylis Ballsh, ebe ndị egwuregwu Naijiria ndị ọzọ bụbu akụkụ nke ndị otu ahụ, ọ sonyeere otu ndị ntorobịa nke klọb ahụ tupu a kwalite ya na otu mbụ n'ihu mkpọsa 2012 . O mere nke mbụ ya na 23 Septemba 2012 na Superliga nke Albania megide FK Kukësi, na-abịa dị ka onye na-anọchi Shkëlzen Kelmendi na nkeji iri asatọ na ọdịda 1.<ref>{{Cite web|url=https://int.soccerway.com/matches/2012/09/23/albania/super-league/ks-perparimi-kukes/ks-bylis-ballsh/1305988/|title=Kukësi vs. Bylis Ballsh 1 – 0|publisher=Soccerway|date=23 September 2012|accessdate=7 February 2016}}</ref> Naanị ụbọchị ole na ole ka e mesịrị na 26 Septemba, James mere mmalite ọkachamara mbụ ya na [[Albania]] Cup tie megide Tërbuni Puke, ebe ọ gbakwara goolu ọkachamara mbụ ya n'ọkwa 2a.<ref>{{Cite web|url=https://int.soccerway.com/matches/2012/09/26/albania/cup/ks-terbuni-puke/ks-bylis-ballsh/1395655/|title=Tërbuni Pukë vs. Bylis Ballsh 0 – 2|publisher=Soccerway|date=26 September 2012|accessdate=7 February 2016}}</ref> ==== Ịgbazinye Tomori Berat ==== N'ọnwa Jenụwarị afọ 2013, e zigara James na onye otu ụgbọ elu Tomori Berat maka akụkụ nke abụọ nke oge 2012 - 13.<ref name="Berat">{{Cite news|url=http://sportekspres.com/ne-berat-e-lane-pa-buke-sot-xhejmsin-e-do-gjithe-superiorja/|title="Në Berat e lanë pa bukë, sot Xhejmsin e do gjithë Superiorja"|publisher=Sport Ekspres|language=Albanian|date=31 May 2018|accessdate=31 May 2018}}</ref> Mgbe ejiri ya mee ihe na mbụ dị ka onye azụ aka nri, James nwere mmasị na egwuregwu mwakpo ya na mwakpo n'ihu ma nye ya ọrụ mwakpo.<ref name="Berat" /> Ọ gbara egwuregwu mbụ ya maka otu ọhụrụ ya na 10 Febụwarị, malite ma na-egwu nkeji 90 zuru ezu na mmeri Tirana.<ref>{{Cite web|url=https://int.soccerway.com/matches/2013/02/10/albania/super-league/kf-tirana/fk-tomori-berat/1306058/|title=Tirana vs. Tomori Berat 1 – 0|publisher=Soccerway|date=10 February 2013|accessdate=31 May 2018}}</ref> Onyinye mbụ ya maka otu ahụ bịara mgbe e mesịrị na mpụta nke anọ ya, na-emeghe ihe n'ime nkeji anọ na mmeri Kastrioti Krujë n'ụlọ.<ref>{{Cite web|url=https://int.soccerway.com/matches/2013/03/03/albania/super-league/fk-tomori-berat/ks-kastrioti-kruje/1306077/|title=Tomori Berat vs. Kastrioti Krujē 1 – 2|publisher=Soccerway|date=3 March 2013|accessdate=31 May 2018}}</ref> James gbara egwuregwu iri na abụọ n'oge obere oge ọ nọrọ na klọb ahụ, ha niile dị ka onye mbido, na-anakọta nkeji 1062 ka ndị otu ahụ laghachiri na ngalaba mbụ nke [[Albania]] mgbe oge abụọ gasịrị. Mgbe ngwụcha oge ahụ gasịrị, ndị otu ahụ gbasara ma James nọgidere na-enweghị ego, mgbe klọb ahụ akwụghị ya ụgwọ ọtụtụ oge, ya na ndị egwuregwu mba ọzọ bi na obere họtel dị nso n'ámá egwuregwu ahụ.<ref name="Berat" /> === Laçi === ==== Oge 2014-15 ==== Na mbido mbụ ya na [[Obodo Békè|Europe]] na agba nke mbụ nke Europa League na 3 Julaị 2014, James gbara goolu mbụ ya na European megide Rudar Velenje nke Slovenia n'ụlọ. Goolu ya bịara na nkeji nke 89 nke egwuregwu ahụ nke mere ka akara ahụ hara nhata na 1 - 1.<ref>{{Cite news|url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/season=2015/matches/round=2000583/match=2014655/index.html|title=Rudar Velenje 1–1 KF Laçi|publisher=UEFA.com|date=3 July 2014|accessdate=7 May 2016}}</ref> Ọ gbakwara bọọlụ n'oge ọ laghachiri, na-emeghe akara ahụ naanị ka onye na-eme ka egwuregwu ahụ nwee oge mgbakwunye wee nye ntaramahụhụ, ebe Laçi meriri 3 - 2 na ọgụ ahụ na ebe Adeniyi gbara penalty mmeri.<ref>{{Cite news|url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/season=2015/matches/round=2000583/match=2014694/index.html|title=KF Laçi 1–1 Rudar Velenje|publisher=UEFA.com|date=10 July 2014|accessdate=7 May 2016}}</ref> Mgbe e wepụrụ Laçi na Europa League, James gbara egwuregwu mbụ ya na 24 Ọgọst 2014, na-enyere Elton Doku aka na 1 zọpụtara n'ụlọ megide Partizani Tirana.<ref>{{Cite news|url=http://www.panorama-sport.com/lufte-per-nje-pike-partizani-barazon-ne-lac-trajneri-duro-racic-bast-im-i-fituar/|title="Luftë" për një pikë, Partizani barazon në Laç. Trajneri Duro: Raçiç, "bast" im i fituar|publisher=Panorama Sport|language=Albanian|author=Vladimir Prenga|date=25 August 2014|accessdate=20 September 2014}}</ref> N'abalị iri abụọ n'ọnwa Septemba, n'egwuregwu nke ise megide Tirana, James nyere aka nke abụọ ya n'oge ahụ n'ụlọ n'elu isi obodo ahụ.<ref>{{Cite web|url=http://www.panorama-sport.com/zhgenjen-tirana-laci-i-cungut-i-jep-leksion-acarohet-magani-sdua-gjenerale-ne-fushe/|title=Zhgënjen Tirana, Laçi i Cungut i jep leksion. Acarohet Magani: S’dua gjeneralë në fushë|publisher=Panorama Sport|language=Albanian|author=Vladimir Prenga|date=20 September 2014|accessdate=21 September 2014}}</ref> Ọ gbara goolu mbụ ya n'oge ahụ n'ụbọchị iri abụọ na asaa n'ọnwa Septemba n'egwuregwu ya na Flamurtari Vlorë, na-agba goolu ahụ na nkeji iri atọ na otu site na nnukwu chip si n'èzí mpaghara ahụ.<ref>{{Cite news|url=http://www.panorama-sport.com/laci-ndal-flamurtarin-incidente-ne-tunel-gjoka-na-mungon-qetesia-para-portes/|title=Laçi ndal Flamurtarin, incidente në tunel. Gjoka: Na mungon qetësia para portës|publisher=Panorama Sport|language=Albanian|author=Ermal Sika|date=28 September 2014|accessdate=1 October 2014}}</ref> N'egwuregwu nke mbụ nke agba nke mbụ nke 2014 na Naftëtari Kuçovë, ọ gbara bọọlụ na nkeji nke isii, na-enyere ndị otu ahụ aka inweta mmeri dị mma nke 2 - 0.<ref name="Laçi shënon që në tunel, Naftëtari është i dorëzuar">{{Cite news|url=http://www.panorama-sport.com/laci-shenon-qe-ne-tunel-naftetari-eshte-i-dorezuar/|title=Laçi shënon që në tunel, Naftëtari është i dorëzuar|publisher=Panorama Sport|language=Albanian|date=3 October 2014|accessdate=3 October 2014}}</ref> ==== Oge 2015-16 ==== N'abalị iri na abụọ n'ọnwa Ọgọstụ n'afọ 2015, n'egwuregwu Supercup nke Albania nke afọ 2015 nke e mere na Qemal Stafa Stadium, James gbara bọọlụ ugboro abụọ maka ndị otu ahụ n'egwú 2-2 draw; ọ gbakwara bọọlụ penaty ya na-anwa inyere Laçi aka imeri egwuregwu 8-7 site na oso penaty Nke ahụ bụ Supercup Albania mbụ nke klọb ahụ n'akụkọ ihe mere eme.<ref>{{Cite news|url=http://www.panorama-sport.com/laci-fiton-superkupen-e-shqiperise-mundin-skenderbeun-me-penallti/|title=Laçi fiton Superkupën e Shqipërisë, kurbinasit mundin Skënderbeun me penallti|publisher=Panorama Sport|language=Albanian|date=12 August 2015|accessdate=15 August 2015}}</ref> === Skënderbeu Korçë === N'ụbọchị mbụ n'ọnwa Febụwarị n'afọ 2016, n'ụbọchị ikpeazụ nke oge oyi, James hapụrụ Laçi iji sonye na Skënderbeu Korçë, ebe ọ bịanyere aka na nkwekọrịta afọ atọ.<ref>{{Cite news|url=http://www.kfskenderbeu.al/?p=1943|title=Zyrtare, James Adeniyi vishet bardhekuq|publisher=Skënderbeu Korçë|language=Albanian|date=1 February 2016|accessdate=1 February 2016|archive-date=22 April 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160422105208/http://www.kfskenderbeu.al/?p=1943|url-status=dead}}</ref> Ọ malitere na klọb ahụ ụbọchị isii ka e mesịrị na egwuregwu megide Kukësi, ebe James nyere aka na goolu mbụ nke Salihi ma mesịa gbaa onwe ya na mmeri n'ụlọ nke 3 - 1, na-etinye Skënderbeu akara abụọ n'elu.<ref>{{Cite news|url=http://telesport.al/salihi-dhe-xhejms-likujdojne-kukesin-kampionet-rikthehen-ne-krye/|title=Salihi dhe Xhejms likujdojnë Kukësin, kampionët rikthehen në krye|publisher=Telesport.al|language=Albanian|author=Alfred Lleshi|date=7 February 2016|accessdate=7 February 2016}}</ref> N'ụbọchị nke anọ n'ọnwa Mee, n'ụbọchị egwuregwu nke iri atọ na atọ nke league megide Laçi, James bụ onye isi na-eme ihe nkiri site n'inye aka atọ ma nye onwe ya ugboro abụọ ka Skënderbeu Korçë gbara goolu isii na ọkara mbụ na 6-1.<ref>{{Cite news|url=http://www.supersport.al/skenderbeu-luan-tenis-me-lacin/|title=Skënderbeu luan tenis me Laçin|publisher=SuperSport Albania|language=Albanian|author=Andi Deçka|date=4 May 2016|accessdate=4 May 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160506022706/http://www.supersport.al/skenderbeu-luan-tenis-me-lacin/|archive-date=6 May 2016|url-status=dead}}</ref> N'egwuregwu ikpeazụ nke Superliga nke Albania megide Flamurtari Vlorë, James nyere aka nke goolu nke abụọ nke otu ahụ na ihe ịga nke ọma 2-0 na-aga n'ihu, na-enyere klọb ahụ aka imeri nke isii ya n'usoro na nke asaa n'ozuzu.<ref>{{Cite news|url=http://top-channel.tv/2015/05/16/skenderbeu-shpallet-kampion-korcaret-mposhtin-2-0-flamurtarin/|title=Skënderbeu shpallet kampion; korçarët mposhtin 2-0 Flamurtarin|publisher=Top-Channel.tv|language=Albanian|date=16 May 2016|accessdate=16 May 2016}}</ref> Ọ gwụchara oge ahụ site n'ịgba goolu iri abụọ na atọ na asọmpi niile ya na Laçi na Skënderbeu, gụnyere iri na ise na league, na-etinye ihe kachasị mma. ==== Oge 2016-17 ==== James malitere oge ọhụrụ ahụ na 24 Ọgọstụ site n'ịgba nkeji iri ikpeazụ nke 2016 Albanian Supercup, ebe Kukësi meriri Skënderbeu 3-1 na Selman Stërmasi Stadium.<ref>{{Cite news|url=http://www.supersport.al/kukesi-fiton-superkupen-e-shaqiperise/|title=Kukësi fiton Superkupën e Shqipërisë|publisher=SuperSport Albania|language=Albanian|author=Rinald Bregasi|date=24 August 2016|accessdate=25 August 2016}}</ref> Ọ malitere oge league site n'ịpụta ọzọ dị ka onye na-anọchi anya ka otu ahụ meriri Flamurtari Vlorë n'ụlọ.<ref>{{Cite news|url=http://www.shekulli.com.al/p.php?id=489772|title=Hamdi Salihi dhe Skënderbeu nisin mbrojtjen e titullit|publisher=Shekulli.com.al|language=Albanian|author=Olsi Avdiaj|date=8 September 2016|accessdate=8 September 2016|archive-date=21 September 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160921172557/http://www.shekulli.com.al/p.php?id=489772|url-status=dead}}</ref> N'abalị iri abụọ na anọ n'ọnwa Septemba, n'ụbọchị egwuregwu nke anọ, n'egwuregwu mbụ ya dị ka onye mbido, James gbara naanị goolu megide Luftëtari Gjirokastër ka Skënderbeu meriri nke anọ n'usoro.<ref>{{Cite news|url=http://www.supersport.al/skenderbeu-fiton-por-nuk-shkelqen/|title=Skënderbeu fiton por nuk shkëlqen|publisher=SuperSport Albania|language=Albanian|author=Erald Kodheli|date=24 September 2016|accessdate=24 September 2016}}</ref> O mere 100th Albanian Superliga pụtara na 25 Eprel 2016 na egwuregwu 31 megide Tirana.<ref>{{Cite news|url=http://www.panorama.com.al/sport/skenderbeu-ia-del-ne-tirane-vendos-nje-autogol-video/|title=Skënderbeu ia del në Tiranë, vendos një autogol (VIDEO)|publisher=Panorama Sport|language=Albanian|date=25 April 2016|accessdate=25 April 2016}}</ref> N'afọ 2016 na afọ iri na asaa, James gbara bọọlụ iri atọ na abụọ ma gbaa goolu asatọ dịka Skënderbeu enwetaghị mmeri n'asọmpi ahụ na nke mbụ ya n'ime afọ isii.<ref>{{Cite news|url=http://www.supersport.al/partizani-i-dyti-barazoi-me-skenderbeun/|title=Partizani i dyti, barazoi 2-2 me Skënderbeun|publisher=Super Sport Albania|language=Albanian|author=Andi Deçka|date=27 May 2017|accessdate=18 June 2017}}</ref> O nyekwara aka na egwuregwu 6 na goolu 3 na Iko Albania ka Skënderbeu meriri Tirana na ngwụcha.<ref>{{Cite news|url=http://www.fshf.org/index.php/sq/lajme/5662-tirana-fiton-kupen-e-shqiperise-sezoni-2016-2017|title=Tirana fiton Kupën e Shqipërisë, sezoni 2016-2017|publisher=FSHF.org|language=Albanian|date=31 May 2017|accessdate=19 June 2017|archive-date=6 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170606024405/http://fshf.org/index.php/sq/lajme/5662-tirana-fiton-kupen-e-shqiperise-sezoni-2016-2017|url-status=dead}}</ref> ==== Afọ 2017-18 ==== N'abalị iri abụọ na atọ n'ọnwa Nọvemba n'afọ 2017-18 n'egwuregwu UEFA Europa League Group B nke 2017 megide Dynamo Kyiv, James gbara goolu nke abụọ nke otu ya na mmeri n'ụlọ, mmeri nke abụọ ha nwere n'otu.<ref>{{Cite news|url=http://top-channel.tv/2017/11/23/skenderbeu-super-ndaj-dinamos-se-kievit-udheheq-3-1/|title=Skënderbeu fiton 3-2, por i lë jashtë fitorja e serbëve|publisher=Top-Channel.tv|language=Albanian|date=23 November 2017|accessdate=24 November 2017}}</ref> Ọ bụ ezie na e wepụrụ Skënderbeu na otu egwuregwu n'aka, UEFA kpọrọ ya Nwoke nke Egwuregwu.<ref>{{Cite news|url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/season=2018/matches/round=2000890/match=2022112/index.html#/|title=Skënderbeu 3-2 Dynamo Kyiv|publisher=UEFA.com|date=23 November 2017|accessdate=24 November 2017}}</ref> Na 27 Mee 2018, na asọmpi iko mba Albania nke afọ 2018, James meriri penalt nke Sabien Lilaj gbara maka naanị goolu nke egwuregwu ahụ megide Laçi, nke pụtara na Skënderbeu meriri iko mba Albania na nke mbụ ya.<ref>{{Cite news|url=http://sportekspres.com/skenderbeu-triumfon-ne-kupe-vendos-nje-11-metersh-i-dyshimte/|title=Skënderbeu triumfon në Kupë, vendos një 11-metërsh i dyshimtë|publisher=Top-Channel.tv|language=Albanian|date=27 May 2018|accessdate=28 May 2018}}</ref> O nyekwara goolu iri na ugboro iri atọ na abụọ ọ pụtara na asọmpi nke mechara na mmeri, nke pụtara na klọb ahụ emechaala okpukpu abụọ nke ụlọ maka oge mbụ n'akụkọ ihe mere eme.<ref>{{Cite news|url=http://www.panorama.com.al/sport/zyrtare-skenderbeu-shpallet-kampion-i-kategorise-superiore-per-sezonin-2017-2018/|title=ZYRTARE/ Skënderbeu shpallet kampion i Kategorisë Superiore për sezonin 2017-2018|publisher=Panorama Sport|language=Albanian|date=9 May 2018|accessdate=28 May 2018}}</ref> === Gabala === Na 26 June 2018, James kwagara na Gabala FK nke Azerbaijan Premier League site na ide nkwekọrịta afọ atọ, na-alọghachikwute onye otu ya Sabien Lilaj.<ref>{{Cite web|url=http://gabalafc.az/eng/news/adeniyi-signs-for-gabala-3831|title=Adeniyi signs for Gabala|work=gabalafc.az|publisher=Gabala FK|date=26 June 2018|accessdate=26 June 2018}}</ref> Akụkọ na-ekwu na Skënderbeu nwetara € 200,000 site na nnyefe ahụ ma jikwa 25% nke òkè.<ref>{{Cite web|url=http://www.panorama.com.al/sport/transferimi-i-xhejms-ne-azerbajxhan-ja-e-verteta-e-perfitimit-te-skenderbeut/|title=Transferimi i Xhejms në Azerbajxhan, ja e vërteta e përfitimit të Skënderbeut|publisher=Panorama Sport|language=Albanian|date=27 June 2018|accessdate=26 June 2018}}</ref> E gosipụtara ya n'otu ụbọchị ahụ, na-ekwu, sị: Ọ dị obi ụtọ isonyere Gabala. Ọ bụ onye na-agba bọọlụ nwere nnukwu ebumnuche ma chọọ ịkụ ha na klọb a. Abịara m na Gabala iji nweta ihe ịga nke ọma ọhụrụ. Amaara m na Gabala nwere ọganihu ụfọdụ na UEFA Europa League n'oge gara aga. Mana n'oge a, achọrọ m ịbụ akụkụ nke ihe ịga nke ọma ndị ọzọ ma gaa n'ihu na asọmpi kọntinent.<ref>{{Cite web|url=http://gabalafc.az/eng/news/i-ll-play-in-my-best-to-make-our-fans-happy-adeniyi-says-3832|title=I’ll play in my best to make our fans happy, Adeniyi says|work=gabalafc.az|publisher=Gabala FK|date=26 June 2018|accessdate=26 June 2018}}</ref> === Ironi Kiryat Shmona === Na 9 Julaị 2019 ọ bịanyere aka na Ironi Kiryat Shmona.<ref>{{Cite web|url=https://www.one.co.il/Article/18-19/1,1,3112,60409/339348.html?ref=hp|title=החלוץ הניגרי ג'יימס אדני סיכם בק"ש ויחתום|work=One.co.il|first=Shalom|author=Elbaz|language=Hebrew|date=9 July 2019|accessdate=9 July 2019}}</ref> == Ndụ onwe onye == James bụ onye Alakụba na-eme ihe.<ref name="Laçi shënon që në tunel, Naftëtari është i dorëzuar" />O ruru eru igwu egwu maka [[Nigeria national football team|Naijiria]], Togo na Albania, ma gosipụta ọchịchọ ya igwu egwu na Albania ma ọ bụrụ na ohere ahụ apụta.<ref>[https://web.archive.org/web/20220902141652/https://www.brila.net/isreali-based-striker-adeniyi-ready-to-dump-nigeria-for-albania/]{{sic|Isre|ali-based|nolink=y}}<span> striker Adeniyi ready to dump Nigeria for Albania</span></ref> == Ndekọ ọnụ ọgụgụ ọrụ == === Klọb === {{updated|match played 19 May 2021}}<ref name="Soccerway">{{cite news|url=https://int.soccerway.com/players/adeniyi-segun-james/268606/|title=Nigeria - J. Adeniyi - Profile with news, career statistics and history|publisher=Soccerway|access-date=7 February 2016}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.footballdatabase.eu/football.joueurs.segun-james.adeniyi.191135.en.html|title=Football : Segun James Adeniyi|publisher=Football Database|access-date=7 February 2016}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.scoresway.com/?sport=soccer&page=person&id=268606|title=Profile of James Adeniyi|publisher=Scoresway|access-date=7 February 2016}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Ndekọ ọnụ ọgụgụ klọb ! rowspan="2" |Klọb ! rowspan="2" |Oge ! colspan="3" |Njikọ ! colspan="2" |Iko ! colspan="2" |Iko Njikọ ! colspan="2" |Kọntinent ! colspan="2" |Ndị ọzọ ! colspan="2" |Ngụkọta |- !Nkewa !Ngwa !Ihe mgbaru ọsọ !Ngwa !Ihe mgbaru ọsọ !Ngwa !Ihe mgbaru ọsọ !Ngwa !Ihe mgbaru ọsọ !Ngwa !Ihe mgbaru ọsọ !Ngwa !Ihe mgbaru ọsọ |- | rowspan="1" |Bylis Ballsh |201213 | rowspan="1" |Superliga nke Albania |6 |0 |2 |1 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |8 |1 |- | rowspan="1" |Tomori Berat (onye e gbazitere) |201213 | rowspan="1" |Superliga nke Albania |12 |2 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |12 |2 |- | rowspan="1" |Bylis Ballsh |201314 | rowspan="1" |Superliga nke Albania |16 |1 |1 |1 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |17 |2 |- | rowspan="4" |Laçi |201314 | rowspan="3" |Superliga nke Albania |11 |4 |1 |0 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |12 |4 |- |2014-15 |27 |11 |6 |5 | colspan="2" |Ọdịdị |4<ref group="lower-alpha" name="UEL">All appearance(s) in [[UEFA Europa League]]</ref> |2 | colspan="2" |Ọdịdị |37 |18 |- |201516 |17 |9 |3 |5 | colspan="2" |Ọdịdị |2<ref group="lower-alpha" name="UEL" /> |0 |1<ref group="lower-alpha" name="ALB">Appearance in [[Albanian Supercup]]</ref> |2 |23 |16 |- ! colspan="2" |Ngụkọta !55 !24 !10 !10 !- !- !6 !2 !1 !2 !71 !38 |- | rowspan="4" |Skënderbeu Korçë |201516 | rowspan="3" |Superliga nke Albania |17 |6 |2 |1 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |19 |7 |- |201617 |32 |8 |6 |3 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |1<ref group="lower-alpha" name="ALB">Appearance in [[Albanian Supercup]]</ref> |0 |39 |11 |- |2017 18 |32 |10 |5 |3 | colspan="2" |Ọdịdị |12<ref group="lower-alpha" name="UEL" /> |2 | colspan="2" |Ọdịdị |49 |15 |- ! colspan="2" |Ngụkọta !81 !24 !13 !7 !- !- !12 !2 !1 !0 !107 !33 |- | rowspan="4" valign="center" |Gabala |201819 | rowspan="3" |Azerbaijan Premier League |25 |10 |4 |2 | colspan="2" |Ọdịdị |2 |0 | colspan="2" |Ọdịdị |31 |12 |- |201920 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |Ọdịdị |0 |0 | colspan="2" |Ọdịdị |0 |0 |- |2020 21 |23 |4 |3 |2 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |26 |6 |- ! colspan="2" |Ngụkọta !48 !14 !7 !4 !- !- !2 !0 !- !- !57 !18 |- | rowspan="1" |Ironi Kiryat Shmona (onye e goro ego) |201920 | rowspan="2" |Njikọ Premier nke Israel |19 |3 |1 |1 |5 |2 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |25 |6 |- | rowspan="1" |Maccabi Petah Tikva |2021 22 |32 |3 |4 |4 |5 |2 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |41 |9 |- | rowspan="1" |Tuzlaspor |202223 |0 |0 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |Ọdịdị | colspan="2" |Ọdịdị |0 |0 |- ! colspan="3" |Ọrụ zuru ezu !269 !74 !38 !28 !10 !4 !20 !4 !2 !2 !339 !109 |} {{Reflist}} == Nsọpụrụ == ; Laçi * Iko mba Albania: 2014 * Super Cup nke Albania: 2015 ; Skënderbeu Korçë * Superliga nke Albania: 2015 na 16, 2017 na 18 * Iko mba Albania: 2017 ; Gabala * Iko mba Azerbaijan: 2018-19 == Ndemsibia == ==Ihe ndetu== {{Notelist}} == Njikọ mpụga == [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] 4y2bpalnou4aqho6nmq5mfqcy253m86 Lagos Yacht Club 0 19787 741587 722160 2026-10-25T11:28:54Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741587 wikitext text/x-wiki  {{Databox}} '''Lagos Yacht Club (LYC)''' bụ otu n'ime klọb egwuregwu kachasị ochie na [[Naijiria|Naịjirịa]]. E hiwere klọb ụgbọ mmiri ahụ na 1932. Ọ dị n'ebe ndịda nke Tafawa Balewa Square na National Museum; ha niile dị na Lagos Island, na ngafe àkwà mmiri na-eduga na Victoria Island.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=omL5460steUC&dq=lagos+yacht+club&pg=PA142|title=Sport|author=Lizzie Williams|publisher=Bradt Travel Guides|year=2012|isbn=9781841623979|location=Nigeria}}</ref> Ihe owuwu dị n'ọdụ ụgbọ mmiri ahụ gụnyekwara ọtụtụ ụgbọ mmiri na egwuregwu ndị ọzọ a na-eme n'ụlọ klọb ahụ.<ref>{{Cite news|url=http://www.ilovelagos.com.ng/lets-see-historical-pix-of-lagosnowandthen/|title=Historical Pictures: Lagos, "Now and Then"|work=I love Lagos|accessdate=December 18, 2015|archive-date=December 22, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151222165925/http://www.ilovelagos.com.ng/lets-see-historical-pix-of-lagosnowandthen/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=cCHaYgEACAAJ&q=Sailing+in+Lagos|title=The Lagos Yacht Club: Fifty Years of Sailing in Lagos, 1932-1982|publisher=The Club, 1982|year=1982}}</ref> Ndị hụrụ ụgbọ mmiri n'anya na Lagos bụ ndị guzobere klọb ahụ, ha gụnyere C.J. Webb, Jessie Horne, R.M. Williams na H.A. Whittaker. Otu regatta e mere na 1931 iji kwekọọ na nleta nke HMS Cardiff na ụgbọ mmiri German Emden mere ka mmasị n'ịkwọ ụgbọ mmiri dị elu. Na mbido, klọb ahụ nwere ihe karịrị ndị otu mmadụ ịrị abụọ. == Ihe Ndị a na-eme ugboro ugboro == Lagos Club na-akwado Whispering Palms regatta kwa afọ.<ref>{{Cite news|title=Official Formula 1 Champagne G.H. MUMM hosts the Annual Lagos Yacht Club Regatta|date=October 13, 2014|url=http://www.bellanaija.com/2014/10/13/official-formula-1-champagne-g-h-mumm-hosts-the-annual-lagos-yacht-club-regatta/|publisher=Bella Naija|accessdate=December 18, 2015}}</ref> == Hụkwa == * [[Lagos Lawn Tennis Club]] == Edensibia == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == {{Cite web|url=http://lagosyc.org|title=Lagos yacht club|access-date=2022-09-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20220914184428/https://lagosyc.org/|archive-date=2022-09-14|url-status=dead}} gmwmvn2rvxs8y66pxag17c5gd8jkshv France Hamelin 0 22291 741515 128425 2026-10-24T14:14:42Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741515 wikitext text/x-wiki [[Usòrò:France Hamelin 1943.png|thumb|France Hamelin]] '''France Hamelin''' (14 Julaị 1918 9 Machị 2007), a mụrụ '''France Aline Haberer''', bụ onye France na-ese ihe, onye agha na-eme udo, na onye otu French Resistance n'oge [[World War II|Agha Ụwa nke Abụọ]]. Amụrụ France Aline Haberer n'ụbọchị 12th arrondissement nke Paris, n'ime ezinụlọ Huguenot sitere na Alsace.<ref name="BlatterMilton1981">{{Cite book|author=Janet Blatter|title=Art of the Holocaust|url=https://books.google.com/books?id=R9KfAAAAMAAJ|year=1981|publisher=Rutledge Press|isbn=978-0-8317-0418-6}}</ref><ref name="Maitron">{{Cite web|language=fr|url=http://maitron-en-ligne.univ-paris1.fr/spip.php?article88319|title=Hamelin, France [née Haberer, France, Aline]|work=maitron-en-ligne.univ-paris1.fr|publisher=Le Maitron & [[Éditions de l'Atelier]]|accessdate=20 April 2018}}</ref> Ọ tolitere na Lot-et-Garonne, mana ya na ezinụlọ ya laghachiri Paris, wee gụọ akwụkwọ na École normale supérieure de Sèvres . Ọ sonyeere otu onye ọkà ihe ọmụma bụ Émile Chartier, nke a maara dị ka "Alain". Mgbe agha tiwapụrụ, Haberer, onye na-amụ nka na nkà ihe ọmụma na Bordeaux, sonyeere Resistance, ebe ọ zutere di ya n'ọdịnihu, Lucien Hamelin.<ref name="ajpn">{{Cite web|url=http://www.ajpn.org/auteur-France-Hamelin-4598.html|language=fr|title=France Hamelin|work=ajpn.org|accessdate=20 April 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180518065215/http://www.ajpn.org/auteur-France-Hamelin-4598.html|archive-date=18 May 2018|url-status=dead}} [[Òtù:CS1 French-language sources (fr)]]</ref> Ọ malitere ịrụsi ọrụ ike mgbe ọ hụchara Vel' d'Hiv Roundup n'afọ 1942, wee malite ichebe ndị Juu n'ụlọ ya. Ya na Lucien, e jidere ya n'ọnwa Ọgọstụ n'afọ 1943, mana ọ gbapụrụ na mbido n'ihi na ọ dị ime. E zigara Lucien n'ogige ịta ahụhụ Buchenwald, mgbe a na-ejide ya n'ụlọ mkpọrọ La Roquette. N'ebe ahụ, ọ malitere ide na ise ihe, isiokwu ya bụ ndụ kwa ụbọchị nke ndị mkpọrọ nwanyị.<ref>{{Cite book|language=fr|author=Marie Rameau|title=Des femmes en résistance: 1939-1945|location=Paris|publisher=Éditions Autrement|year=2008|isbn=978-2-7467-1112-9|pages=96–99}}</ref><ref name="Maville">{{Cite web|language=fr|author=J.-P. Bouzigues|url=http://www.nantes.maville.com/actu/actudet_-Les-dessins-de-prison-de-France-Hamelin-au-musee-de-la-Resistance-de-Chateaubriant-_-456780_actu.Htm|title=Les dessins de prison de France Hamelin au musée de la Résistance de Châteaubriant|date=21 October 2007|work=nantes.maville.com|publisher=Nantes & Presse-Océan|accessdate=20 April 2018|archivedate=20 October 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221020155319/https://nantes.maville.com/actu/actudet_-Les-dessins-de-prison-de-France-Hamelin-au-musee-de-la-Resistance-de-Chateaubriant-_-456780_actu.Htm}} [[Òtù:CS1 French-language sources (fr)]]</ref> O dekwara akwụkwọ ndekọ, na-edekọ ahụmahụ ha.<ref name="BlatterMilton1981"/> N'ọnwa Eprel afọ 1944, ọ mụrụ nwa nwoke n'ụlọ ọgwụ Paris. Site n'enyemaka nke Michèle Noyer, ya na nwatakịrị ahụ gbapụrụ wee gbaba n'ụlọ onye nọọsụ dị nso na Clairac na mpaghara ya. Lucien Hamelin lanarịrị Buchenwald wee laghachi n'ụlọ n'afọ 1945; di na nwunye ahụ nwere ụmụ anọ ọzọ. France Hamelin ghọrọ onye nkuzi nke akụkọ ihe mere eme na ọdịdị ala, na onye na-eme mkpọsa udo, onye na-emegide ma Agha Algeria na Agha Vietnam.<ref name="ajpn"/> Ọ jụrụ nkwenkwe okpukpe ezinụlọ ya maka ikweghị na Chineke.<ref name="BlatterMilton1981"/> O mepụtara ihe osise ọzọ, mana egosiri ọrụ ya, mgbe ọ nwụsịrị, na Musée de la Résistance de Châteaubriant.<ref name="Maville"/> == Ebenside == 06wco9ce2l1wpptktw9szgp8icyy9ns Ibife Alufohai 0 23274 741533 739312 2026-10-24T20:50:35Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741533 wikitext text/x-wiki  {{Databox}} [[Category:Articles with hCards]] '''Ibife Eugene Alufohai''' (amụrụ n'abalị iri abụọ na iteghete n'ọnwa Ọgọstụ n'afọ 1986) bụ onye Naijiria na-ese onyinyo, onye ọrụ ebere na onye na-eme asọmpi ịma mma nke e chiri okpueze Miss Valentine International n’afo 2010.<ref>{{Cite web|author=Abraham|first=Anthony|url=https://leadership.ng/2019/04/19/world-fashion-festival-awards-honours-director-of-polo-international|title=World Fashion Festival Awards Honours Director of Polo International|date=19 April 2019|accessdate=18 November 2019|work=Leadership Newspaper|archivedate=19 April 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190419193837/https://leadership.ng/2019/04/19/world-fashion-festival-awards-honours-director-of-polo-international/}}</ref> Ọ bụ onye guzobere Miss Polo International.<ref>{{Cite web|url=https://www.vanguardngr.com/2018/08/abuja-hosts-2018-miss-polo-international|title=Abuja hosts 2018 ‘Miss Polo International’|date=16 August 2018|accessdate=18 November 2019|work=Vanguard Newspaper}}</ref><ref>{{Cite web|author=Oyeyemi|first=Tunji|url=https://fmic.gov.ng/nigeria-fast-becoming-destination-of-choice-for-tourists-minister|title=Nigeria fast becoming destination of choice for tourists- Minister|date=28 August 2018|accessdate=18 November 2019|work=[[Federal Ministry of Information and Culture]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20221126191633/https://fmic.gov.ng/nigeria-fast-becoming-destination-of-choice-for-tourists-minister/|archive-date=26 November 2022|url-status=dead}}</ref> == Mbido ndụ na agụmakwụkwọ == Alufohai si Abonnema, Rivers Steeti. A mụrụ ya na [[Calabar]], Cross River Steeti ma bụrụ nwa ikpeazụ n'ime ụmụ asaa nke nne na nna ya. Ezinne ụlọ ya kwagara ọtụtụ ebe n'ihi ọrụ nna ya dị ka onye agha, si Kaduna Steeti kwaga Port Harcourt, Rivers Steeti. Site n’afo 1993 ruo afo 1997 ọ gụrụ akwụkwọ praịmarị, na agụmakwụkwọ sekọndrị na Tantua International Group of Schools site na 1997 ruo 2003. N'afọ 2003, ọ gara Mahadum Madonna, Okija maka agụmakwụkwọ mahadum ya wee gaa Mahadum Port Harcourt, Rivers Steeti n'afọ 2008, ebe ọ gụsịrị akwụkwọ na 2012 na nzere na Clinical psychology. Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ na mahadum, ọ rụrụ ọrụ National Youth Service Corps na Federal Medical Centre [[Yenagoa]], Bayelsa Steeti, ebe ọ rụrụ ọrụ dị ka onye ọkà n'akparamàgwà mmadụ na dịka onye na-arụ ọrụ na ECG site na 2013 ruo 2014.<ref>{{Cite web|title=About The President – Polo International|url=https://www.polointernational.org/the-president|publisher=Polointernational.org|accessdate=18 November 2019|archivedate=12 August 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200812235934/https://www.polointernational.org/the-president/}}</ref> == Egwuregwu == === Miss Valentine International 2010 === N'afọ 2010, e chiri Alufohai okpueze onye mmeri nke mbipụta 2010 nke Miss Valentine International. == Miss Polo International == N'afọ 2018, Alufohai malitere Miss Polo International.<ref>{{Cite web|author=Opoola|first=Latifat|url=https://www.dailytrust.com.ng/fg-moves-to-attract-tourists-with-new-policies-267809.html|title=FG moves to attract tourists with new policies|date=28 August 2018|accessdate=18 November 2019|work=Daily Trust|archivedate=11 August 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190811195020/https://www.dailytrust.com.ng/fg-moves-to-attract-tourists-with-new-policies-267809.html}}</ref><ref>{{Cite web|author=Nwanne|first=Chuks|url=https://guardian.ng/saturday-magazine/visa-on-arrival-policy-is-making-nigeria-destination-of-choice|title=Visa on arrival policy is making Nigeria destination of choice|date=1 September 2018|accessdate=18 November 2019|work=The Guardian Nigeria|archivedate=11 August 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190811175635/https://guardian.ng/saturday-magazine/visa-on-arrival-policy-is-making-nigeria-destination-of-choice/}}</ref> N'abalị iri abụọ na asatọ n'ọnwa Ọgọstụ afọ 2018, e mere mbipụta mbụ ya na [[Abuja]], Naịjirịa.<ref>{{Cite web|url=https://www.pmnewsnigeria.com/2018/08/27/nigeria-safe-and-hospitable-polo-pageants|title=Nigeria safe and hospitable – Polo Pageants|date=27 August 2018|accessdate=18 November 2019|work=P.M. News}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bellanaija.com/2018/08/uti-pooja-host-miss-polo-2018-abuja|title=Uti Nwachukwu and Pooja to host the Miss Polo International in Abuja|date=27 August 2018|accessdate=18 November 2019|work=BellaNaija}}</ref> Na 14 Septemba 2019, e mere mbipụta nke abụọ na Dubai, United Arab Emirates.<ref>{{Cite web|url=https://punchng.com/precious-okoye-set-to-represent-nigeria-at-miss-polo-international-2019|title=Precious Okoye set to represent Nigeria at Miss Polo International 2019|date=11 September 2019|accessdate=18 November 2019|work=Punch Newspapers}}</ref><ref>{{Cite web|author=Oyeyemi|first=Tunji|url=https://fmic.gov.ng/photo-news-courtesy-call-on-hmic-alh-lai-mohammed-by-organisers-and-beauty-queen-of-miss-polo-international-tv-show|title=PHOTO NEWS: COURTESY CALL ON HMIC ALH. LAI MOHAMMED BY ORGANISERS AND BEAUTY QUEEN OF MISS POLO INTERNATIONAL TV SHOW|date=27 August 2018|accessdate=18 November 2019|work=[[Federal Ministry of Information and Culture]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20220702060958/https://fmic.gov.ng/photo-news-courtesy-call-on-hmic-alh-lai-mohammed-by-organisers-and-beauty-queen-of-miss-polo-international-tv-show/|archive-date=2 July 2022|url-status=dead}}</ref> == Ndụ onwe onye == Alufohai lụrụ di ma nwee nwa nwanyị.<ref>{{Cite web|title=About The Founder – Pir Foundation|url=https://www.pirfoundation.org/the-founder|publisher=Pirfoundation.org|accessdate=18 November 2019|archivedate=2 March 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210302112459/https://www.pirfoundation.org/the-founder/}}</ref> Dị ka akụkụ nke ọrụ ebere ya, ọ malitere Polo International Relief Foundation.<ref>{{Cite web|author=Idhe|first=Onome|url=https://talkofnaija.com/miss-polo-international-queens-arrive-nigeria-ahead-of-charity-fund-raising|title=Miss Polo International Queens Arrive Nigeria Ahead of Charity Fund Raising|date=17 November 2019|accessdate=18 November 2019|work=Talk of Naija}}</ref> == Edensibịa == [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] dgiipst88j2k7v95v1nqynb6f95g8q4 Helen Steven 0 24158 741529 108097 2026-10-24T19:17:51Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741529 wikitext text/x-wiki '''Helen Steven''' (Amụrụ n'ụbọchị 19 Ọktoba 1942 n'ụbọchị 12 Eprel 2016) bụ onye Quaker na-eme udo na Scotland na otu n'ime ndị guzobere Scottish Center for Nonviolence .<ref name=":3">{{Cite web|title=Obituary: Helen Steven, peace activist|url=https://www.scotsman.com/news/obituary-helen-steven-peace-activist-1478214|accessdate=2022-02-20|work=The Scotsman|language=en}}</ref> E ji onyinye Gandhi International Peace Award kwado mmegide ya megide ọdụ ụgbọ mmiri nuklia dị na Scotland n'afọ 2004. Steven gụrụ akwụkwọ na Laurel Bank School na Mahadum Glasgow, ma rụọ ọrụ ọtụtụ afọ dị ka onye nkuzi akụkọ ihe mere eme.<ref name=":1">{{Cite web|date=2016-06-21|title=Helen Steven, 1942–2016|url=https://dangerouswomenproject.org/2016/06/21/helen-steven/|accessdate=2022-02-20|work=Dangerous Women Project|language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20220220132508/https://dangerouswomenproject.org/2016/06/21/helen-steven/|archive-date=2022-02-20|url-status=dead}}</ref> O wepụtara onwe ya na Peace Corps na Vietnam na mbido afọ 1970, ma chọta mkpebi ya na pacifism na ahụmịhe ya na Vietnam.<ref name=":1" /> Ya na onye mmekọ ya Ellen Moxley, o guzobere Peace House dị nso na Dunblane n'afọ 1985, na-enye ọzụzụ na udo, ikpe ziri ezi na ime ihe ike na-abụghị ime ihe ike.<ref name=":0" /> Ihe karịrị puku mmadụ iri gara ọmụmụ ihe ahụ n'ime afọ iri na abụọ.<ref name=":3"/> N'oge ahụ, Steven na Moxley họọrọ ibi n'okpuru ọnụego ụtụ isi, yabụ na ha agaghị enye aka n'inye ego maka ngwá agha nuklia nke Britain.<ref>{{Cite news|author=Close|first=Ajay|date=30 October 1999|title=The Trident Three|work=[[The Scotsman]]|url=https://link.gale.com/apps/doc/A82990648/STND?u=wikipedia&sid=ebsco&xid=730ea1aa.|accessdate=2022-03-02}}</ref> Steven mechara nyere aka guzobe Scottish Centre for Nonviolence n'afọ 1999.<ref name=":0">{{Cite web|title=Helen Steven|url=https://www.heraldscotland.com/opinion/14447403.helen-steven/|accessdate=2022-02-20|work=HeraldScotland|language=en}}</ref> Ụlọ ọrụ ahụ mechiri n'afọ 2007, mana n'oge ahụ Steven nwere ike ịmepụta usoro na-abụghị ime ihe ike maka nzere masta nke Mahadum Open kwadoro.<ref>{{Cite web|title=Farewell to peace centre {{!}} Peace News|url=https://peacenews.info/node/4077/farewell-peace-centre|accessdate=2022-02-20|work=peacenews.info}}</ref> == Ebenside == 3felpzpkulssfrcxsig14x5fqpds1uw Joseph Böhm 0 28244 741555 115747 2026-10-25T05:38:02Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741555 wikitext text/x-wiki [[Usòrò:Joseph-boehm.jpg|thumb|Joseph Böhm]] '''Joseph Böhm''' (Hungarian: ; 4 Eprel 1795 - 28 Machị 1876) bụ onye na-eme violin na Hungary na onye nduzi nke Vienna Conservatory . == Ndụ == A mụrụ ya na Pest, n'ezinụlọ ndị Juu.<ref>''Modern Jews and their musical agendas'', Ezra Mendelsohn, Oxford University Press, 1993, page 9</ref> Nna ya na Pierre Rode kụziiri ya. Nwanne ya nwoke [[Franz Böhm (violinist)|Franz Böhm]] (1788-1846), nna nna nke onye mgbakọ na mwepụ Georg Cantor, bụkwa onye a ma ama na-eme violin na onye na-eme solo na alaeze ukwu Russia.<ref>[http://dic.academic.ru/dic.nsf/enc_music/924/Бём ru: The musical encyclopedia (Музыкальная энциклопедия)] ''dic.academic.ru''</ref> O mere nke mbụ ya na Vienna na 1816, na-akpọ ọrụ Rodolphe Kreutzer na Franz Weiss. O mechara gaa Ịtali, Germany, na France. Na ubochi mbu na onwa junu 1819 a họpụtara ya ka ọ bụrụ prọfesọ na Vienna Conservatory, prọfesụ violin mbụ n'ebe ahụ. Ọ bụ prọfesọ site na 1819 ruo 1848. Ọtụtụ ụmụ akwụkwọ ya gụnyere Jenő Hubay, Joseph Joachim, Eduard Reményi, Heinrich Wilhelm Ernst, Jakob Dont, Georg Hellmesberger, Sr., Jakob Grün na Sigismund Bachrich. Ọ na-etinye aka nke ukwuu na egwu ụlọ. N'afọ 1816, ọ haziri kọntaktị a raara nye kọntett nke [[Ludwig van Beethoven]], Joseph Haydn na Franz Schubert. Ya na Carl Maria von Bocklet rụkọkwara ọrụ. N'afọ 1821, o sonyere na string quartet consisting of fellow violinist Karl Hold violist Franz Weiss and cellist Joseph linke. Ya na [[Ludwig van Beethoven]] nwere mmekọrịta ọrụ, ebe ọ bụ onye otu quartet nke gosipụtara Quartet nke iri na abụọ nke Beethoven. N'ụbọchị nke asaa n'ọnwa Mee afọ 1824, ọ kụrụ egwu n'òtù ndị egwú maka mmalite nke Symphony nke itoolu nke Beethoven. == Edensibia == {{Reflist}} == Ihe odide == * {{Cite book|author=Clive|authorlink=Peter Clive|first=Peter|title=Schubert and His World: A Biographical Dictionary|url=https://archive.org/details/schuberthisworld0000cliv/page/17|year=1997|publisher=Oxford University Press|isbn=0-19-816582-X|pages=[https://archive.org/details/schuberthisworld0000cliv/page/17 17–18]}} == Njikọ mpụga == * Free scores by Joseph Böhm at the International Music Score Library Project (IMSLP) * [https://web.archive.org/web/20221010100942/http://www.users.globalnet.co.uk/~leonid/violinist_composers.htm Akụkọ ndụ dị mkpirikpi] mcgcbbcoq7g066t5jln34crh0p1pk8i John Earle Sullivan 0 28503 741554 721896 2026-10-25T04:42:23Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741554 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=John Earle Sullivan|image=John Earle Sullivan (cropped).jpg|image_upright=0.7|caption=Sullivan at the [[Washington Monument]], 2021|other_names={{hlist |Jayden X |Activist John }}|birth_date={{Birth date and age|1994|7|18}}}} [[Category:Articles with hCards]] {{Databox}} '''John Earle Sullivan''' (amụrụ na Julaị 18, 1994), nke a makwaara dị ka onye na-eme ihe ike John, bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị America na '''onye na-ese''' foto nke sonyere na mwakpo United States Capitol nke 2021.<ref name="justice_1354781">{{Cite web|author=Foulger|first=Matthew|title=AFFIDAVIT IN SUPPORT OF CRIMINAL COMPLAINT AND ARREST WARRANT|url=https://www.justice.gov/opa/page/file/1354781/download|work=U.S. Department of Justice|accessdate=15 January 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210114223527/https://www.justice.gov/opa/page/file/1354781/download|archivedate=14 January 2021}}</ref><ref name="Mackey">{{Cite web|author=Mackey|first=Robert|date=14 January 2021|title=John Sullivan, Who Filmed Shooting of Ashli Babbitt in Capitol, Detained on Federal Charges|url=https://theintercept.com/2021/01/14/341260/|accessdate=2021-01-15|work=The Intercept|language=en|quote=Sullivan, who began calling himself "Activist John" last summer}}</ref> Tupu mwakpo nke Jenụwarị 6, Sullivan haziri ma sonye na ngagharị iwe metụtara Black Lives Matter (BLM), ọ bụ ezie na ndị nhazi BLM ole na ole ndị ọzọ gọnahụrụ ya n'ụzọ doro anya, ọbụna chụpụ Sullivan na nzukọ ma dọọ ndị ọrụ ibe ya aka na ntị ka ha zere iso Sullivan.<ref name="hoberman">{{Cite web|accessdate=2021-02-15|title=J. Hoberman on Jayden X's Shooting and Storming of the US Capitol in Washington DC|url=https://www.artforum.com/film/j-hoberman-on-jayden-x-s-shooting-and-storming-of-the-us-capitol-in-washington-dc-84911|work=Artforum}}</ref> Na Jenụwarị 6, Sullivan banyere na Capitol ma mebie windo na mberede. Ọ na-eti mkpu ugboro ugboro maka agbamume nye ndị otu ya. Sullivan weghaara ihe nkiri nke mwakpo ahụ, mmekọrịta ya na ndị mmanye iwu, na ịgba Ashli Babbitt égbè.<ref name="militia">{{Cite news|author=Okoren|first=Nicolle|title=The birth of a militia: how an armed group polices Black Lives Matter protests|url=https://www.theguardian.com/us-news/2020/jul/27/utah-militia-armed-group-police-black-lives-matter-protests|accessdate=16 January 2021|work=The Guardian|date=27 July 2020|language=en|quote=Sullivan, one of the few black men organizing for racial justice in Utah, is not from Provo but Sandy, a suburb of Salt Lake City.}}</ref> Mgbe Sullivan sonyere na mwakpo Capitol, Rudy Giuliani boro Sullivan ebubo na ọ na-esonyere antifa, n'agbanyeghị enweghị ihe akaebe nke njikọ ọ bụla. Ndị ọchịchị gọọmentị etiti ekwughịkwa ya dị ka onye dị otú ahụ, o kwukwara na ya enweghị njikọ ọ bụla na ndị na-emegide ya.<ref name="Curt Devine, Majlie de Puy Kamp and Scott Glover">{{Cite web|url=https://www.cnn.com/2021/01/15/politics/giuliani-unfounded-antifa-claim-invs/index.html|title=Giuliani uses unfounded 'Antifa' argument to defend Trump|author=Curt Devine, Majlie de Puy Kamp and Scott Glover|date=16 January 2021|publisher=CNN}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.politifact.com/factchecks/2021/jul/30/viral-image/no-proof-man-who-filmed-capitol-riot-led-it-or-was/|title=PolitiFact - No proof man who filmed Capitol riot led it, or was antifa|work=@politifact}}</ref> Ka ọ na-erule Mee 2021, Sullivan chere ebubo asatọ ihu maka itinye aka na ihe omume Jenụwarị 6. == Ndụ mbụ na ezinụlọ == A nabatara Sullivan n'ime ezinụlọ Latter-Day Saint.<ref name="Mackey"/><ref name="Gehrke">{{Cite web|author=Gehrke|first=Robert|date=16 January 2021|title=What we know about John Sullivan, charged with rioting at the U.S. Capitol|url=https://www.sltrib.com/news/politics/2021/01/16/robert-gehrke-what-we/|accessdate=2021-01-16|work=The Salt Lake Tribune|language=en}}</ref> Nna ya, John Sullivan Sr., bụ lieutenant colonel na US Army. Sullivan nwere ụmụnne atọ ọ tọrọ. Sullivan tolitere na Stafford, Virginia.<ref name="Mackey" /> N'ihe dị ka afọ 2013, ezinụlọ ahụ kwagara Utah. Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ n'ụlọ akwụkwọ sekọndrị, Sullivan tinyere akwụkwọ ka ọ bụrụ onye uwe ojii. Sullivan tinyere aka na ịgba ọsọ ọsọ ma na 2016, e gosipụtara Sullivan na blọọgụ azụmahịa na saịtị Uber, na-akọwa ya dị ka "ịchọ ụzọ isi nweta ego nke dabara na usoro ọzụzụ ya na-arụsi ọrụ ike".<ref name="uberjohn">{{Cite web|title=Meet John: An Aspiring Speed Skater|work=Uber Blog|date=4 August 2016|accessdate=16 January 2021|url=https://www.uber.com/blog/meet-john-an-aspiring-speed-skater/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210108220256/https://www.uber.com/blog/meet-john-an-aspiring-speed-skater/|archivedate=8 January 2021}}</ref> Sullivan sonyere na ule Olympic nke 2018 mana ọ rughị eru; N'agbanyeghị nke a, o kwuru na ya "asọmpi na 2018 Olympic Games". == Mgbalị tupu mwakpo nke Capitol nke 2021 == Na June 2020, Sullivan malitere ịga ngagharị iwe Black Lives Matter (BLM). Dị ka Lex Scott, onye guzobere Black Lives Matter-Utah, si kwuo, ọ dịghị onye ọ bụla n'ime ndị na-eme ngagharị iwe maara ya tupu oge a.<ref name="Gehrke"/> === Ọganihu na ''Nnupụisi USA'' === Onye na-eme ihe ike James Sullivan, nwanne John, na-akọ na John bụ onye na-eme nchedo "ruo n'oge na-adịbeghị anya".<ref name="Mackey"/> James Sullivan guzobere "Civilized Awakening", akụkụ nke nnukwu òtù Patriot.<ref name="Gehrke"/><ref name="wusa9.com">{{Cite web|url=https://www.wusa9.com/article/news/national/capitol-riots/man-turns-in-brother-capitol-riots/65-12ca4cd6-ce84-409c-934f-1afff89d58e5|title=This man turned in his own brother for his involvement in the Capitol insurrection|date=21 January 2021|work=Wusa9.com|accessdate=5 February 2022}}</ref> Na June 2020, John Sullivan guzobere "Insurgence USA", otu na-ekere òkè na ngagharị iwe megide ime ihe ike ndị uwe ojii.<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=L6u_yObs4_g&t=357|title=James Sullivan talks about Jan 6th......The Truth - YouTube|work=[[YouTube]]}}</ref><ref name="militia"/><ref>{{Cite web|url=https://www.insurgenceusa.com/about-insurgence-usa.html|accessdate=2020-01-17|title=About Insurgence USA|archivedate=2021-01-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210107220636/https://www.insurgenceusa.com/about-insurgence-usa.html}}</ref> E boro Sullivan ebubo na ọ na-erigbu òtù ikpe ziri ezi agbụrụ maka uru onwe onye. ''The Salt Lake Tribune'' kwuru na Sullivan anọwo na-ere ahịa ma na-etinye onwe ya n'ịkwalite onwe ya n"ọtụtụ ebe nrụọrụ weebụ; ebe nrụọrụọrụ weebụ ya nke Insurgence USA na-ere ihe ndị metụtara ngagharị iwe, dị ka uwe ojii, gloves, na ihe nkpuchi gas, nke a na-akpọ "bloc gear collective".<ref name="Mackey"/><ref name="Gehrke"/> === Ngagharị iwe ụgbọ ala, ịgba égbè na njide === Na June 29, 2020, Sullivan duziri ngagharị iwe mbụ ya, na Provo, Utah. Onye isi BLM Lex Scott chetara, sị: "Mkpesa mbụ ya o mere bụ nke a gbagburu".<ref name="Mackey"/> Ihe omume ahụ bụ ngagharị iwe megide ihe omume na-akwado ndị uwe ojii ebe otu Back the Blue na-anya ụgbọala gburugburu ụlọ ọrụ ndị uwe ojii Provo.<ref name="dese_Twom">{{Cite web|title=Two more charged in Provo protest that turned violent|work=Deseret News|date=13 July 2020|accessdate=16 January 2021|url=https://www.deseret.com/utah/2020/7/13/21323124/two-more-charged-in-provo-protest-that-turned-violent-police-brutality-counterprotest}}</ref><ref name="dese_Orga">{{Cite web|title=Organizer of Provo protest arrested, accused of rioting, making threats|work=Deseret News|date=10 July 2020|accessdate=16 January 2021|url=https://www.deseret.com/utah/2020/7/10/21320220/organizer-of-provo-protest-arrested-accused-of-rioting-making-threats}}</ref><ref name="wash_Manw"/><ref name="Bink">{{Cite news|publisher=[[KTVX]]|title=Utah activist who provided video of deadly D.C. riot to investigators arrested|first=Addy|author=Bink|url=https://www.abc4.com/news/local-news/utah-activist-who-provided-video-of-deadly-d-c-riot-to-investigators-arrested/|date=14 January 2021|quote=The criminal complaint filed against Sullivan lists him as the "leader of an organization called Insurgence USA through which he organizes protests". According to Sullivan's website, Sullivan was in the U.S. Capitol in early January when rioters violently entered the building.|archive-date=22 January 2021|access-date=30 July 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20210122050342/https://www.abc4.com/news/local-news/utah-activist-who-provided-video-of-deadly-d-c-riot-to-investigators-arrested/|url-status=dead}}</ref> Ka ọ dịgodị, Sullivan na ndị ọzọ haziri ngagharị iwe na-egbochi ụgbọala na itinye aka na okporo ụzọ n'okporo ámá na-ekwo ekwo. E boro otu nwoke jikọtara ya na Sullivan, Jesse Taggart, ebubo ịnwa igbu ọchụ maka ịgba égbè na imerụ onye ọkwọ ụgbọala ji nwayọọ nwayọọ na-agafe n'etiti ìgwè ndị na-eme ngagharị iwe. Onye a gbagburu enweghị njikọ na otu ngagharị iwe ọ bụla.<ref>{{Cite web|first=Annie|author=Knox|accessdate=2021-01-15|title=Utahn charged with shooting at driver during Provo protest ordered to pay higher bail or return to jail|url=https://www.deseret.com/utah/2020/8/4/21345073/racial-justice-protests-bail-raised-for-utahn-charged-with-shooting-at-suv-in-crowd-provo|date=4 August 2020|work=[[Deseret News]]}}</ref><ref name="Roberts">{{Cite news|publisher=[[KUTV]]|url=https://kutv.com/news/local/police-man-arrested-for-shooting-at-provo-protest-is-known-instigator|first=Alyssa|author=Roberts|date=3 July 2020|title=Police: Man arrested for shooting at Provo protest is known|quote=Some, including an organizer with Insurgence USA, indicated they believe the driver who was shot was trying to drive into protesters who were blocking the road. "After seeing the violence... and everything that transpired that day, it came to my realization that this place needed it the most, because nowhere in Salt Lake City have I seen that just blatant hatred, people trying to run people over. Just disrespectful," John Sullivan told 2News.}}</ref> E jidere Sullivan ma boo ya ebubo na ọ na-eme ọgba aghara, na-eyi egwu ime ihe ike na mpụ.<ref name="Reavy" /> Dị ka akwụkwọ ndị uwe ojii si kwuo, Sullivan mebiri ụgbọala ma soro ndị Insurgence USA rụkọọ ọrụ iji nweta ndị na-eme ngagharị iwe maka ngagharị iwe. Sullivan gosipụtara na ya chere na onye ọkwọ ụgbọala Taggart gbara na-anwa ịgba ndị na-eme ngagharị iwe, nkwupụta ndị uwe ojii na-arụ ụka dabere na ihe akaebe vidiyo nke ihe omume ahụ.<ref name="Reavy">{{Cite news|work=[[Deseret News]]|date=10 July 2020|url=https://www.deseret.com/utah/2020/7/10/21320220/organizer-of-provo-protest-arrested-accused-of-rioting-making-threats|first=Pat|author=Reavy|title=Organizer of Provo protest arrested, accused of rioting, making threats}}</ref><ref name="Richardson">{{Cite news|work=[[Daily Herald (Utah)]]|url=https://www.heraldextra.com/news/local/top-utah-county-stories-2-provo-protests-inspire-state-legislation/article_c58ae168-b3c7-5624-9423-e7d72394fec4.html|title=Top Utah County stories (2): Provo protests inspire state legislation|first=Ryan|author=Richardson|quote=One of the organizers of the event, 25-year-old John Earle Sullivan of Sandy, was also taken into custody for his involvement in the unlawful assembly. The protest was considered unlawful because organizers had not received a permit for the event, according to arrest documents. Sullivan and his organization, Insurgence USA, reportedly promoted the event online and made social media postings that advocated for other protesters to join. Authorities alleged that Sullivan committed riotous acts as a protest organizer, and he was arrested under the suspicion of third-degree felony rioting, class A misdemeanor criminal mischief and class B misdemeanor threat of violence.|accessdate=2021-01-08|archive-date=2021-01-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20210115225600/https://www.heraldextra.com/news/local/top-utah-county-stories-2-provo-protests-inspire-state-legislation/article_c58ae168-b3c7-5624-9423-e7d72394fec4.html|url-status=dead}}</ref> === Njikọ ya na ụmụ nwoke dị mpako ===   Sullivan haziri ihe omume na Provo, Utah, nke na-ese okwu na BLM. Sullivan nwere obi abụọ ka ukwuu mgbe ihe omume July 1, 2020, ebe ọ kpọrọ okwu site na Proud Boys, otu American extreme-right, neo-fascist nzukọ na-akwalite ma na-etinye aka na ime ihe ike ndọrọ ndọrọ ọchịchị.<ref>Far-right: </ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ksl.com/article/46772274/a-small-compromise-goes-a-long-way-counter-protesters-ask-for-unity-with-provo-group|title='A small compromise goes a long way': Counter-protesters ask for unity with Provo group|first=Sean|author=Walker|work=Ksl.com|accessdate=5 February 2022}}</ref> Mmekọrịta chiri anya nke Sullivan na Proud Boys mere ka ndị na-eme ngagharị iwe BLM jụ iso ya rụọ ọrụ.<ref name="Mackey"/> Sullivan mechara nweta ọzụzụ égbè nke otu ya.<ref name="Mackey" /> N'abalị iri abụọ na isii n'ọnwa Septemba, nwanne Sullivan bụ James kwuru okwu na nnọkọ Proud Boys na Portland maka otu aka nri James bụ Civilized Awakening.<ref>{{Cite web|url=https://www.wweek.com/news/2020/09/26/a-few-hundred-proud-boys-rally-in-north-portland-surrounded-by-police/|title=A Few Hundred Proud Boys Rally in North Portland, Surrounded by Police|work=[[Willamette Week]]|accessdate=5 February 2022}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/politics/2021/06/01/organized-far-right-threat-jan-6-comes-into-sharper-focus/|title=The organized far-right threat on Jan. 6 comes into sharper focus|work=[[The Washington Post]]|accessdate=5 February 2022}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=Bu-xZ07ShVg|title=Proud Boy members and counter protesters gather in Portland|accessdate=5 February 2022}}</ref> === Nkatọ maka ngagharị iwe === N'abalị iri abụọ na abụọ n'ọnwa Julaị n'afọ 2020, Sullivan mere ngagharị iwe n'onwe ya na Utah State Capitol, na-ebu AR-15. Ngagharị iwe ahụ were awa ole na ole, n'oge ahụ, ndị ikom iri abụọ ji égbè si Utah Citizens' Alarm zutere ya.<ref name="militia"/><ref>{{Cite web|author=Ewan Palmer|accessdate=2021-01-15|title=20 men with guns confront solo armed black protester at Utah Capitol|url=https://www.newsweek.com/utah-armed-protesters-capitol-uca-1519925|date=23 July 2020|work=[[Newsweek]]}}</ref> Ka ọ malitere iburu égbè iji mee ngagharị iwe, nke a kpọsara mmegide site n'aka nri na aka ekpe.<ref name="Mackey"/><ref name="Gehrke"/> N'ọnwa Ọgọstụ 2020, e mere ihe nkiri Sullivan ka ọ na-ekwu okwu n'èzí US Capitol. Sullivan kwuru banyere "ịkụ ihe a ọkụ" wee gwa ìgwè mmadụ ahụ "anyị ga-ewepụ [[Donald Trump|Trump]] n'ọfịs ahụ n'ebe ahụ" ka ọ na-ezo aka na White House; ọ gbakwụnyere "anyị anaghị echere ruo mgbe ntuli aka ọzọ".<ref>{{Cite news|author=Cox|first=Erin|date=14 January 2021|title=Utah activist John Sullivan arrested for involvement in Capitol riot|url=https://www.fox13now.com/news/local-news/utah-activist-john-sullivan-arrested-for-involvement-in-capitol-riots|accessdate=2021-01-15|work=Fox 13 News Utah (Kstu)|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|author=Ruiz|first=Michael|date=8 January 2021|title=BLM activist inside Capitol claims he was 'documenting' riots, once said 'burn it all down'|url=https://www.foxnews.com/politics/anti-trump-activist-entered-capitol-wednesday|accessdate=2021-01-15|publisher=Fox News|language=en}}</ref> Lex Scott kwuru na Sullivan yiri ka ọ nwere "ọchịchọ ọnwụ" ebe ọ chere na ọ ga-abụ "dị mma, ma ọ bụ ihe ịtụnanya, ma ọ bụrụ na e gbuo ya na ngagharị iwe wee malite mgbanwe".<ref name="Mackey"/> Ọ gọnahụkwara na Sullivan bụ onye otu BLM-Utah ma gosipụta obi abụọ banyere ịchọ otuto ya, na-agbakwụnye na ọ dịghị mgbe ọ gara nzukọ BLM ọ bụla ma ọ bụ soro ha rụọ ọrụ iji kwalite atụmatụ ha.<ref name="Gehrke"/> === Mụ na Jade Sacker na-arụ ọrụ === ka James Sullivan si kwuo, ọ na-erule Ọktoba 2020, ya na nwanne ya nwoke John bụ ndị Jade Sacker na-ese ihe nkiri.<ref name="JamesOnSacker">{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=L6u_yObs4_g&t=427|title=James Sullivan talks about Jan 6th......The Truth - YouTube|work=[[YouTube]]}}</ref> A kọrọ na Sacker jiri ìgwè abụọ dekọọ mbọ ụmụnne ahụ gbara. [isi iyi Sacker ga-eso John Sullivan banye na Capitol na Jenụwarị 6.<ref name="JamesOnSacker" /> === A katọrọ ya ma chụpụ ya === Otu onye na-eme ngagharị iwe si Portland dọrọ ndị mmadụ aka na ntị ka ha ghara ịtụkwasị ya obi, mgbe o jisiri ike jide ndị na-eme ihe n'ógbè ahụ na Septemba 2020 site n'ịduga ha n'ụzọ na-ezighi ezi wee banye n'ụlọ ndị uwe ojii; A na-enyo Sullivan enyo na ọ bụ onye ọrụ abụọ na-arụ ọrụ maka mmanye iwu. N'ime ìgwè nkata Signal, Sullivan ga-eji akụkọ dị iche iche nke ụmụ bebi mee ihe iji mepụta megide echiche efu na ndị ọzọ na-agbachitere aha John Sullivan. Onye na-arụ ọrụ Talia Jane kwuru na Sullivan "a na-eme ka ọ dịghachi ndụ n'ebe niile".<ref name="Mackey"/> == Ntinye aka na mwakpo Capitol nke 2021 ==   John Sullivan sonyere na mwakpo nke United States Capitol. Ọ na-eyi uwe elu na ihe nkpuchi gas, na-abanye n'ụlọ ahụ site na windo gbajiri agbaji.<ref>{{Cite web|url=https://www.cnn.com/2021/01/15/politics/giuliani-unfounded-antifa-claim-invs/index.html|title=Giuliani uses unfounded 'Antifa' argument to defend Trump|author=Curt Devine|work=Cnn.com|date=16 January 2021|accessdate=5 February 2022}}</ref> Sullivan weputara vidiyo di iche iche, gụnyere vidiyo nke ịgba Ashli Babbitt.<ref name="justice_1354781"/><ref>{{Cite news|work=[[Washington Post]] via [[Seattle Times]]|url=https://www.seattletimes.com/nation-world/nation/video-shows-fatal-shooting-of-ashli-babbitt-in-the-capitol/|date=8 January 2021|title=Video shows fatal shooting of Ashli Babbitt in the Capitol|quote=John Sullivan, a liberal activist who shoots video at a range of protests and who filmed the footage on Wednesday}}</ref><ref name="Ruiz">{{Cite news|publisher=[[Fox News]]|url=https://www.foxnews.com/politics/anti-trump-activist-entered-capitol-wednesday|first=Michael|author=Ruiz|title=BLM activist inside Capitol claims he was 'documenting' riots|quote=Sullivan says he was standing near Air Force veteran Ashli Babbitt when she was shot and killed in the Capitol, and video appears to show him on the scene.}}</ref> A na-anụ Sullivan ka ọ na-ekwu "Dude, ihe a ga-agbasa" mgbe ọnwụ Babbitt gasịrị. Sullivan mere ihe nkiri nke onwe ya na-eti mkpu "anyị na-achọ ịgba ihe a ọkụ" na "anyị rụzuru ihe a". Anyị mere nke a ọnụ. Fuck ee! Anyị niile bụ akụkụ nke akụkọ ihe mere eme a", "Anyị ga-ere ihe a ọkụ", na "Ọ bụ ụlọ anyị, ndị nne na-azụ ahịa!" O jikwa megaphone mee ihe ma tie mkpu nkwado.<ref name="Gehrke"/><ref name="wash_Manw"/><ref name="Mackey"/><ref name="Donaldson">{{Cite web|author=Donaldson|first=Amy|date=7 January 2021|title=Utah activist inside U.S. Capitol says woman killed was first to try and enter House chamber|url=https://www.deseret.com/utah/2021/1/7/22219733/utah-activist-inside-u-s-capitol-says-woman-killed-was-first-to-try-and-enter-house-chamber-sullivan|accessdate=2021-01-15|work=Deseret News|language=en}}</ref> === Ebe a na-anọ ekwu okwu ===   N'èzí ebe mbata nke ọkà okwu, Sullivan sere onwe ya na-agwa ndị ọzọ nọ n'ìgwè mmadụ na o nwere mma. O mechara gọnahụ inwe mma, na-azọrọ na ya "jiri nke ahụ mee ka onwe ya gaa n'ihu ìgwè mmadụ ahụ". Mgbe o ruru n'ihu ìgwè mmadụ ahụ, ọ gwara onye ọrụ mmanye iwu na-eche ọnụ ụzọ ahụ: "Anyị chọrọ ka ị laa n'ụlọ. Ana m edekọ ma enwere ọtụtụ ndị mmadụ ma ha ga-akwalite ha Bro, ahụla m ka ndị mmadụ na-emerụ ahụ. Achọghị m ịhụ ka ị ga-enweta<ref name="Donaldson"/><ref name="justice_1354781"/> === Ajụjụ ọnụ ọha na eze ===   Obere oge mgbe a gbagburu Babbitt, Sullivan gbara ajụjụ ọnụ na-enweghị isi na onye na-egwu egwu na-akọwa na ọ na-arụ ọrụ maka Infowars. Ka e mesịrị n'abalị ahụ, Sullivan na Jade Sacker pụtara na CNN's ''Anderson Cooper 360°'', na-egosi ihe nkiri Sullivan nke ịgba égbè Babbitt.<ref>{{Cite web|url=https://transcripts.cnn.com/show/acd/date/2021-01-06/segment/01|title=Lawmakers Will Resume Counting Electoral College Votes After Pro-Trump Rioters Stormed Capitol; Interview With Sen. Bernie Sanders (I-VT); U.S. Capitol Secured, Woman Dead After Rioters Stormed Halls Of Congress To Try To Block President-Elect Biden's Win.|date=January 6, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=Y7PXvchh2WQ|title=Activist John Sullivan on CNN Anderson Cooper discussing US Capitol riots - YouTube|work=[[YouTube]]}}</ref> === Mkpọrọ na ajụjụ ọnụ FBI === Na Jenụwarị 7, ndị uwe ojii DC Metro jidere Sullivan.<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=v3_0f5LeIxU|title=BLM Insurgence USA John Earle Sullivan detained after the Jan. 6, 2021 Storming of the Capitol - YouTube|work=[[YouTube]]}}</ref> Na Jenụwarị 7, ndị ọrụ FBI gbara Sullivan ajụjụ ọnụ banyere ịgba égbè ahụ.<ref name="McCarthy">{{Cite news|author=McCarthy|first=Bill|title=Facebook posts wrongly claim left-wing activist, antifa 'incited' US Capitol mob|url=https://www.politifact.com/factchecks/2021/jan/09/facebook-posts/facebook-posts-wrongly-claim-left-wing-activist-an/|accessdate=January 14, 2021|work=[[PolitiFact]]|date=January 8, 2021}}</ref> Sullivan kwuru na ya na BLM ma ọ bụ antifa enweghị njikọ, ma ọ bụ na ndị na-akwado Trump, ọ bụ ezie na ọ na-akwado Black Lives Matter. Mgbe a jụrụ ya maka iji hashtags antifa mee ihe na mgbasa ozi mmekọrịta ya, ọ jụrụ ịbụ onye otu ahụ, mana o kwuru na ya, ya na otu ya, bụ ndị na-emegide ndị Fascist. O kwetara na ya na-eti mkpu na-akwado ya n'oge mwakpo ahụ, mana o kwuru na ọ mere ihe ndị a naanị iji "gwakọta" na ndị na-akwado Trump.<ref name="Gehrke"/><ref name="wash_Manw">{{Cite news|title=Man who shot video of fatal Capitol shooting is arrested, remains focus of political storm|author=Tom Jackman|work=The Washington Post|date=16 January 2021|accessdate=16 January 2021|url=https://www.washingtonpost.com/nation/2021/01/16/sullivan-video-arrested/}}</ref><ref name="Mackey"/><ref name="Donaldson"/> Nwanne ya nwoke, James Sullivan, kwuru na o zigara FBI ndụmọdụ banyere John Sullivan ihe dị ka otu izu mgbe mwakpo ahụ gasịrị. Na Jenụwarị 13, 2021, onye ọka ikpe bịanyere aka na akwụkwọ ikike njide nwere ebubo atọ metụtara ọgba aghara Washington DC. Nkwupụta ahụ dabeere na ọrụ nke Ngalaba Na-emegide iyi ọha egwu nke Ngalaba Ikpe Ziri Ezi nke United States na Onye Ọkaiwu United States maka District of Columbia. Akwụkwọ ozi ahụ kwuru na Sullivan banyere n'akụkụ ọdịda anyanwụ nke Capitol site n'ịgbagote na windo mebiri emebi. O mechara bịaruo windo ọzọ nso ma nụ mkpọtụ, mgbe nke ahụ gasịrị, ọ gbajiri. Sullivan kwuru, "M mebiri ya. Ihe mgbu m, arịrịọ m. Ọfọn, ha agbajiela windo, yabụ ị maara, amaghị m na m kụrụ ya nke ukwuu. Ọ dịghị onye nwetara nke ahụ na igwefoto. " Otu ebubo, "40 U.S.C. § 5104 (e) (2) (D) ", bụ mpụ a kapịrị ọnụ nke ịbanye ma ọ bụ ịnọgide na House of Congress na-enweghị ikike.<ref name="just_Utah">{{Cite web|title=Utah Man Charged in Federal Court Following Events at the United States Capitol|work=justice.gov|date=14 January 2021|accessdate=16 January 2021|url=https://www.justice.gov/usao-dc/pr/utah-man-charged-federal-court-following-events-united-states-capitol}}</ref><ref name="affadavit">{{Cite web|title=AFFIDAVIT IN SUPPORT OF CRIMINAL COMPLAINT AND ARREST WARRANT|author=Matthew B. Foulger|work=justice.gov|date=13 January 2021|accessdate=16 January 2021|url=https://www.justice.gov/usao-dc/press-release/file/1354916/download}}</ref><ref name="just_complaint">{{Cite web|title=Criminal complaint|work=justice.gov|accessdate=16 January 2021|url=https://www.justice.gov/usao-dc/press-release/file/1354921/download}}</ref><ref>{{Cite web|title=Man arrested during Provo protests back in custody related to Capitol breach|author=Isaac Hale|work=Daily Herald|date=16 January 2021|accessdate=17 January 2021|url=https://www.heraldextra.com/news/local/man-arrested-during-provo-protests-back-in-custody-related-to-capitol-breach/article_e8599d33-6679-5777-a106-2e398f6b3c52.html|archivedate=16 January 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210116220235/https://www.heraldextra.com/news/local/man-arrested-during-provo-protests-back-in-custody-related-to-capitol-breach/article_e8599d33-6679-5777-a106-2e398f6b3c52.html}}</ref><ref>{{Cite web|title=Utah man who recorded nearly 2 hours of his participation in Capitol riots arrested|author=Ariane Datil|work=WUSA9|date=16 January 2021|accessdate=17 January 2021|url=https://www.wusa9.com/article/news/national/capitol-riots/john-sullivan-utah-man-arrested-capitol-insurrection-recorded-footage/65-441a6fb8-8132-4a75-b254-6193eeb9953c}}</ref> === Njide na ebubo === E jidere Sullivan na Tooele County, Utah, wee pụta n'ihu onye ọka ikpe na Jenụwarị 15, 2021. Ndị FBI weghaara kọmputa abụọ, ekwentị mkpanaaka abụọ, na ngwaọrụ igwefoto. A tọhapụrụ ya na ọnọdụ siri ike tupu ikpe.<ref name="wash_Manw"/><ref name="dese_Judg">{{Cite web|title=Judge releases Utahn charged in U.S. Capitol riot despite objections|author=Dennis Romboy|work=Deseret News|date=15 January 2021|accessdate=16 January 2021|url=https://www.deseret.com/utah/2021/1/15/22234004/capitol-violence-john-sullivan-criminal-charges-utah-chaos-donald-trump-released-jail-riot}}</ref><ref>{{Cite news|author=Reavy|first=Pat|title=Salt Lake Valley man charged federally for alleged role in U.S. Capitol riot|url=https://www.deseret.com/utah/2021/1/14/22231783/salt-lake-valley-man-charged-federally-for-alleged-role-in-u-s-capitol-riot-insurrection-trump|accessdate=January 14, 2021|work=[[Deseret News]]|date=January 14, 2021|language=en|quote=A Sandy man who participated in a pro-Trump rally at the U.S. Capitol that turned into a violent attack has been charged for his alleged involvement that day. John Earle Sullivan, 25, was charged federally on Wednesday with being on restricted property, civil disorder and "violent entry or disorderly conduct", according to a complaint filed in U.S. District Court in the District of Columbia.}}</ref> A tọhapụrụ ya n'ihi na ndị ọchịchị enweghị ihe akaebe zuru ezu iji jide ya, na n'okpuru ọnọdụ na ọ na-arụ ọrụ ebe ọ ga-arụ ọrụ oge niile; ọ na-anọ n'ụlọ ma e wezụga ịga ọrụ, ụka ma ọ bụ ụlọ ikpe; naanị ozi na mgbasa ozi mmekọrịta iji rịọ ọrụ; ọ naghị ahapụ Utah ma nyefee paspọtụ ya n'aka ndị ọchịchị; ọ naghị arụ ọrụ ọzọ na Insurgence USA ọ bụ ezie na a ka na-ekwe ka ọ rụọ ọrụ azụmahịa ego ya na ụtụ isi; o nweghị nyocha ahụike uche.<ref>{{Cite news|work=Associated Press, Report for America|publisher=[[The Spectrum (Utah)|The Spectrum]]|url=https://www.thespectrum.com/story/news/2021/01/15/john-sullivan-utah-activist-who-filmed-capitol-shooting-arrested/4172987001/|first=Sophia|author=Eppolito|date=15 January 2021|title=Utah activist who filmed Capitol shooting released from jail|accessdate=5 May 2021}}</ref><ref>{{Cite news|work=The Salt Lake Tribune|url=https://www.sltrib.com/news/2021/01/15/utah-activist-john/|first=Sara|author=Tabin|date=16 January 2021|title=Utah's John Sullivan, accused of taking part in riot at U.S. Capitol, is out of jail|accessdate=5 May 2021}}</ref> === Echiche nke nkata aghụghọ ===   Rudy Giuliani na The Gateway Pundit kwuru na Sullivan tinyere aka na ọgba aghara ahụ dị ka akụkụ nke nkwekọrịta nkwekọrịta na-ebo ndị na-emegide ya na ọgbaghara ahụ.<ref name="Herndon">{{Cite web|title=How Republicans Are Warping Reality Around the Capitol Attack|first=Astead W.|author=Herndon|work=The New York Times|date=17 January 2021|accessdate=18 January 2021|url=https://www.nytimes.com/2021/01/17/us/politics/Capitol-conspiracy-theories-blm-antifa.html|quote=Reached by email, the site's founder, Jim Hoft, did not reply to questions but did send along several of his own news articles related to claims of antifa involvement in the Capitol attack — citing the case of a man named John Sullivan, whom the right-wing media has dubbed an "antifa leader" in efforts to prove its theory of infiltration. He was the same man cited by Giuliani in tweets that threatened to "expose and place total blame on John and the 226 members of antifa that instigated the Capitol 'riot'."}}</ref> Giuliani bipụtara ihe osise nke ozi sitere n'aka James Sullivan na-agụ "M na-arụ ọrụ ugbu a na FBI iji kpughee ma na-ata John na ndị otu 226 nke antifa nke kpaliri 'ọgba aghara' nke Capitol ụta zuru oke".<ref>{{Cite web|url=https://twitter.com/RudyGiuliani/status/1350010694029242368|title=Rudy W. Giuliani auf Twitter: "Why wasn't this presented to the witch Hunt Impeachment Congress. Because they have no interest in the truth that riots had nothing to do with the Trump speech. They were organized before speech and carried out on their own by groups like ANTIFA trained to riot.… HTTPS://T.co/VIHJceQfoI"|work=twitter.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210115092406/https://twitter.com/RudyGiuliani/status/1350010694029242368|archivedate=15 January 2021}}</ref> Ndị ọchịchị gọọmentị etiti amatabeghị Sullivan dị ka onye otu antifa na FBI mara ọkwa na Jenụwarị 8 enweghị ihe akaebe nke itinye aka na nnọchibido ahụ.<ref name="Curt Devine, Majlie de Puy Kamp and Scott Glover"/><ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2021/01/08/technology/fbi-says-there-is-no-evidence-antifa-participated-in-storming-the-capitol.html|title=F.B.I. says there is no evidence antifa participated in storming the Capitol.|first=Davey|author=Alba|authorlink=Davey Alba|work=The New York Times|date=January 8, 2021}}</ref> BLM Utah kewapụrụ onwe ya na Sullivan ruo ọtụtụ ọnwa na nchegbu na enwere ike ijikọta ya na Proud Boys.<ref>{{Cite web|url=https://www.politifact.com/factchecks/2021/jan/09/facebook-posts/facebook-posts-wrongly-claim-left-wing-activist-an/|title=PolitiFact - Facebook posts wrongly claim left-wing activist, antifa 'incited' US Capitol mob|work=@politifact}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/nation/2021/01/16/sullivan-video-arrested/|title=Man who shot video of fatal Capitol shooting is arrested, remains focus of political storm|first=Tom|author=Jackman|work=The Washington Post}}</ref> === Nkwupụta nke ịbụ onye nta akụkọ === Sullivan akpọwo onwe ya onye nta akụkọ nwa amaala ma kwuo na ọ nọ na mwakpo Capitol naanị dị ka onye nta akụkọ foto. Otu akwụkwọ ozi FBI na-agbagha nkwupụta na ọ bụ onye na-ese foto, ọ na-enweghị asambodo mgbasa ozi. [isi iyi a na-apụghị ịdabere na ya?Ndị ọkàiwu na-ekwu na na Disemba 2020, Sullivan gọnahụrụ n'ihu ọha ịbụ onye nta akụkọ.<ref>{{Cite web|url=https://www.courtlistener.com/docket/59147023/29/united-states-v-sullivan/|title=Memorandum in Opposition – #29 in United States v. SULLIVAN (D.D.C., 1:21-cr-00078)|work=CourtListener.com|accessdate=5 February 2022}}</ref> Ihe ndekọ nke Sullivan bụ ihe a kọwara dị ka ihe nkiri nke onye mbụ ọ wepụtara na YouTube n'okpuru aha Shooting and Storming of the US Capitol na Washington DC. J. Hoberman, onye na-enyocha ihe nkiri na-ede na Artforum, nyochara ihe nkiri Sullivan, na-akọwa ya dị ka "cinema dị ka ihe aka''ebe''" ma jiri ya tụnyere ihe nkiri Zapruder nke ogbugbu Kennedy, ebe ọ na-akọwakwara ya dị ka" akụkọgonzo".<ref name="hoberman"/> E ji akụkụ nke ihe nkiri ahụ mee ihe na ikpe nke abụọ nke Donald Trump. CNN, NBC News, Australian Broadcasting Corporation na The Washington Post so na ụlọ ọrụ mgbasa ozi kwụrụ Sullivan ụgwọ maka vidiyo ya.<ref>{{Cite web|url=https://www.reuters.com/world/us/us-seizes-90000-man-who-sold-footage-us-capitol-riot-2021-05-21/|title=U.S. seizes $90,000 from man who sold footage of U.S. Capitol riot|date=May 21, 2021|work=Reuters}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://lawandcrime.com/u-s-capitol-siege/crime-does-not-pay-government-defends-seizure-of-90k-from-capitol-siege-defendant-who-sold-video-to-cnn-nbc/|title=Government Defends Seizure of $90k from Capitol Siege Defendant Who Sold Video to CNN, NBC|work=Lawandcrime.com|date=May 22, 2021}}</ref><ref>Tom Jackman, Marissa J. Lang & Jon Swaine (Jan. 16, 2021), [https://www.washingtonpost.com/nation/2021/01/16/sullivan-video-arrested/ "Man who shot video of fatal Capitol shooting is arrested, remains focus of political storm], ''The Washington Post:'' "Sullivan sold The Washington Post rights to use a portion of his video for a story on the shooting."</ref><ref>(Feb. 16, 2021), [https://www.courtlistener.com/docket/59147023/14/united-states-v-sullivan/ "United States v. SULLIVAN Memorandum in Support of Pretrial Detention — Document #14"] District Court, District of Columbia Docket Number: 1:21-cr-00078</ref> Mgbe ọ banyere na capitol, Sullivan sooro Jade Sacker, onye na-eme ihe nkiri na [[Los Angeles]], onye na'ihe nkiri John Sullivan akụkụ nke ihe nkiri banyere ya na nwanne ya nwoke, James.<ref>{{Cite news|title=About|url=https://www.jadesacker.com/about|accessdate=17 January 2021|work=Jade Sacker|archive-url=https://web.archive.org/web/20240725035100/https://www.jadesacker.com/about|archive-date=25 July 2024|url-status=dead}}</ref><ref name="AP">{{Cite news|title=Woman in video at Capitol with arrested activist is not with CNN|url=https://apnews.com/article/fact-checking-afs:Content:9906367046|accessdate=17 January 2021|work=AP News|date=15 January 2021}}</ref> == Ihe odide == <references responsive="1"></references> == Njikọ mpụga == * AFFIDAVIT IN SUPPORT OF CRIMINAL COMPLAINT AND ARREST WARRANT maka itinye aka na Capitol riot (gụnyere screenshots si na ọwa vidiyo Sullivan) * "Ihe anyị maara banyere John Sullivan, onye e boro ebubo na ọgba aghara na US Capitol" ''Salt Lake Tribune'' * [https://web.archive.org/web/20210218181122/https://www.johnsullivan.org/ Ebe nrụọrụ weebụ onwe onye] E debere Wayback Machine {{January 6 United States Capitol attack navbox}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] a4478kvc99ta9m8v81yut9sb5de1so0 Fernando Tejero 0 30432 741509 721276 2026-10-24T13:31:45Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741509 wikitext text/x-wiki {{Databox}}     {{Infobox person|name=Fernando Tejero|image=Fernando Tejero - Seminci 2012.jpg|caption=Tejero in 2012|birth_name=Fernando Tejero Muñoz-Torrero|birth_date={{birth date and age|1967|02|24|df=y}}|birth_place=[[Córdoba, Spain|Córdoba]], Spain|occupation=[[Actor]]|years_active=1999–present|partner=|children=}} {| class="infobox biography vcard" ! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn" style="display:inline">Fernando Tejero</div> |- | colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Fernando_Tejero_-_Seminci_2012.jpg|frameless]]<div class="infobox-caption">Tejero in 2012</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Born | class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline">Fernando Tejero Muñoz-Torrero</div><br /><br /><br /><br /><span style="display:none"> (<span class="bday">1967-02-24</span>) </span>24 February 1967<span class="noprint ForceAgeToShow"> (age&nbsp;56)</span><br /><br /><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline">[[Córdoba, Spain|Córdoba]], Spain</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" |Occupation | class="infobox-data role" |[[Actor]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |Years&nbsp;active | class="infobox-data" |1999–present |} [[Category:Articles with hCards]] '''Fernando Tejero Muñoz-Torrero''' (amụrụ na 24 Febụwarị 1967) bụ onye na-eme ihe nkiri na Spain. N'etiti ọrụ ya, o meela ọtụtụ ihe nkiri, gụnyere Football Days (2003), nke o ritere Goya Award maka Best New Actor, na usoro telivishọn dị ka Aquí no hay quien viva (2004), nke o ritekwara TP de Oro Award. == Mbido ndụ na ọrụ == A mụrụ Fernando Tejero Muñoz-Torrero na Córdoba na 24 Febụwarị 1967.<ref>{{Cite web|work=Vanitatis|title=Así era Fernando Tejero hace casi 20 años en sus inicios en la tele|date=9 February 2023|url=https://www.vanitatis.elconfidencial.com/famosos/2023-02-09/asi-era-fernando-tejero-hace-20-anos-en-sus-inicios-en-la-tele_3572947/|first=Sara|author=Castellanos}}</ref> Ebe ọ bụ na ọ dị obere, Tejero maara na ọ chọrọ ịbụ [[Actor|onye na-eme ihe nkiri]]. Otú ọ dị nna ya chọrọ ka Tejero bụrụ onye na-alụ ọgụ ehi.<ref name="Telecinco">{{Cite web|url=http://www.telecinco.es/dn_1960.htm|title=Fernando Tejero cuenta como el Goya le ha cambiado|accessdate=3 February 2006|archiveurl=https://web.archive.org/web/20060226005535/http://www.telecinco.es/dn_1960.htm|archivedate=26 February 2006|work=[[Telecinco]]|publisher=[[Mediaset España]]|language=es}}</ref> Tejero gụrụ ihe nkiri na Escuela de Arte Dramático de Córdoba, Centro Andaluz de Teatro na Escuela de Art Dramático Cristina Rota de Madrid. Dị ka onye na-eme ihe nkiri na-agba mbọ, Tejero na ndị mụrụ ya rụrụ ọrụ n'ahịa nri mmiri. Dị ka Tejero si kwuo, n'oge a na ndụ ya, o nwere ahụmahụ ọjọọ mbụ ya na showbusiness. O kwuru na ya zutere onye na-eme ihe nkiri na Spain a ma ama nke ya na ya nwere mkparịta ụka dị mma. Ọ leghaara ya anya ma jiri nlelị lee ya anya mgbe ọ chọpụtara na ọ na-arụ ọrụ n'ahịa nri mmiri.<ref name="Telecinco"/> Tejero nwetara ihe nkiri izizi ya na obere ọrụ na I Will Survive (1999).<ref name="mediaset">{{Cite web|url=https://www.mediaset.es/telemania/gente-de-tele/biografias/biografia-fernando-tejero_18_1420650045.html|title=Fernando Tejero|work=[[Mediaset España|Mediaset]]|date=24 May 2012}}</ref> Ọ gara n'ihu na-eme obere akụkụ na ihe nkiri Spanish, jiri nwayọọ nwayọọ na-enweta nkwado. O nwere ike ịmalite njikọ na ụlọ ọrụ mmepụta ihe a na-akpọ Animalario. N'afọ 2003, e nyere ya ọrụ na Días de fútbol, nke o ritere Goya Award maka onye na-eme ihe nkiri ọhụrụ kachasị mma.<ref>{{Cite news|url=https://www.diezminutos.es/teleprograma/programacion-tv/a1990238/dias-de-futbol-la-2-historia-de-nuestro-cine-fernando-tejero/|title='Días de fútbol', en 'Historia de nuestro cine'|date=5 July 2018|accessdate=25 October 2019|work=[[Diez Minutos]]|language=es|publisher=[[Hearst Magazines International]]}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.diariocordoba.com/noticias/temadia/fernando-tejero-obtiene-goya-mejor-actor-revelacion_103197.html|title=Fernando Tejero obtiene el Goya el mejor actor revelación|date=1 February 2004|accessdate=25 October 2019|work=Diario de Córdoba|language=es|publisher=Grupo Zeta}}</ref> N'otu afọ ahụ, n'oge a na-eme ihe nkiri na-atọ ọchị nke Spanish a ma ama ugbu a bụ Aquí no hay quien viva, e nyere ya akụkụ nke Paco, onye na-ere ahịa vidio.<ref>{{Cite news|url=https://www.formulatv.com/noticias/54850/secretos-casting-anhqv-elsa-pataky-fernando-tejero/|title=Los secretos del casting de 'ANHQV': Elsa Pataky pudo formar parte del elenco y Fernando Tejero iba a ser otro personaje|first=Javier|author=Hoyos|date=4 April 2016|accessdate=25 October 2019|work=Formula TV|publisher=Noxvo|language=es}}</ref> Otú ọ dị, e mepụtara ọrụ ọhụrụ maka ya, nke Emilio, onye na-elekọta ụlọ; nke a nyere ya ohere ịrụ ọrụ a na-ahụ anya karịa ka e bu n'obi.<ref>{{Cite news|url=https://www.hola.com/cine/2005100535629/cine/fernando/tejero/|title=Fernando Tejero explica por qué deja la serie 'Aquí no hay quien viva'|date=5 October 2005|accessdate=25 October 2019|work=[[Hola!]]|language=es|archive-date=25 October 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191025144749/https://www.hola.com/cine/2005100535629/cine/fernando/tejero/|url-status=dead}}</ref> Site na nnukwu ihe ịga nke ọma nke ihe ngosi ahụ, Tejero aghọwo aha a ma ama na Spain.<ref>{{Cite news|url=https://www.lavanguardia.com/vida/20191019/471064139696/fernando-tejero-soy-un-tio-con-mucha-suerte.html|title=Fernando Tejero: "Soy un tío con mucha suerte"|date=19 October 2019|accessdate=25 October 2019|work=[[La Vanguardia]]|language=es|first=Laura|author=Herrera}}</ref> Kemgbe ahụ, ọ na-arụ ọrụ dị mkpa na fim, dị ka El ''penalti'' más largo del mundo .<ref>{{Cite news|url=https://www.elmundo.es/elmundo/2005/03/01/cultura/1109694635.html|title='El penalti más largo del mundo', humor costumbrista y fútbol de la mano del actor Fernando Tejero|first=Mercedes|author=Cerviño|date=2 March 2005|accessdate=25 October 2019|work=[[El Mundo (Spain)|El Mundo]]|publisher=Mundinteractivos, S.A.|language=es}}</ref> N'afọ 2010, ''ya'' na onye na-agụ egwu Asturian bụ Melendi kpuchiri egwu So payaso nke Extremoduro. N'afọ 2011 o sonyere na vidiyo ''Gypsy Funky'' Love Me Do nke Rosario Flores.<ref>{{Cite web|url=https://www.cadenadial.com/2021/veces-que-fernando-tejero-compartio-escenario-dani-martin-pablo-lopez-222618.html|title=Times that Fernando Tejero has shared the stage|publisher=Cadena Dial|language=es|date=31 Mar 2021|accessdate=30 Nov 2022}}</ref> N'afọ 2012 ọ gbara Fermín Trujillo na La que se avecina, ebe ọ bụ nna Lola (Macarena Gómez) na di Estela Reynolds (Antonia San Juan).<ref>{{Cite news|title=Los actores Antonia San Juan y Fernando Tejero, casados en 'La que se avecina'|url=https://www.20minutos.es/noticia/1593957/0/antonia-san-juan/fernando-tejero/la-que-se-avecina/|date=20 September 2012|accessdate=24 July 2018|work=[[20 Minutos]]|language=es}}</ref> == Ndụ onwe onye == Tejero bụ nwoke na-edina nwoke ibe ya n'ihu ọha, n'oge ọ na-edegara Miguel Ortíz Vera, Mister Gay Spain 2012.<ref>{{Cite news|url=http://www.vanitatis.elconfidencial.com/television/2015-04-27/fernando-tejero-mis-padres-aceptaron-que-soy-gay-por-mi-exito_783209/|title=Fernando Tejero: "Mis padres aceptaron mi homosexualidad por mi éxito"|language=es|first=M.|author=Palmero|work=[[El Confidencial]]|date=27 April 2014|accessdate=6 June 2015|publisher=Titania Compañía Editorial, [[Sociedad Limitada|S.L.]]}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.vanitatis.elconfidencial.com/noticias/2013-12-12/la-historia-de-amor-roto-entre-fernando-tejero-y-mister-gay-espana-2012_65339/|title=La historia de amor (roto) entre Fernando Tejero y Mister Gay España 2012|language=es|first=Raoul|author=Higuera|work=[[El Confidencial]]|date=12 December 2013|accessdate=6 June 2015|publisher=Titania Compañía Editorial, [[Sociedad Limitada|S.L.]]|archive-date=30 May 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150530183957/http://www.vanitatis.elconfidencial.com/noticias/2013-12-12/la-historia-de-amor-roto-entre-fernando-tejero-y-mister-gay-espana-2012_65339/|url-status=dead}}</ref> Ha kewara na 2013, n'oge ọ kwupụtara na ya bụ nwoke na-edina nwoke ibe ya.<ref>{{Cite news|url=http://www.vanitatis.elconfidencial.com/noticias/2013-12-12/la-historia-de-amor-roto-entre-fernando-tejero-y-mister-gay-espana-2012_65339/|title=La historia de amor (roto) entre Fernando Tejero y Mister Gay España 2012|date=12 December 2013|accessdate=24 July 2018|author=Gay|first=Nacho|work=[[El Confidencial]]|language=es|archive-date=30 May 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150530183957/http://www.vanitatis.elconfidencial.com/noticias/2013-12-12/la-historia-de-amor-roto-entre-fernando-tejero-y-mister-gay-espana-2012_65339/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://ocio.elnortedecastilla.es/famosos/el-actor-fernando-tejero-rompe-con-su-novio-mister-gay-2012-12122013.html|title=El actor Fernando Tejero rompe con su novio, Míster Gay 2012|date=12 December 2013|accessdate=24 July 2018|work=[[El Norte de Castilla]]|language=es|publisher=[[Vocento]]}}</ref> Ha mere udo ụbọchị ole na ole ka e mesịrị.<ref>{{Cite web|url=https://hemeroteca.vozlibre.com/noticias/ampliar/851970/fernando-tejero-se-declara-por-twitter-a-mister-gay-espana-2012-miguel-te-quiero|title=Fernando Tejero se declara por Twitter a Míster Gay España 2012: 'Miguel te quiero'|date=13 December 2013|accessdate=24 July 2018|work=Voz Libre|language=es|archivedate=24 July 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180724062604/https://hemeroteca.vozlibre.com/noticias/ampliar/851970/fernando-tejero-se-declara-por-twitter-a-mister-gay-espana-2012-miguel-te-quiero}}</ref> N'afọ 2016, ọ lụrụ onye egwu Pascual Cantero, ha wee kewaa otu afọ ka e mesịrị.<ref>{{Cite news|title=Fernando Tejero presenta públicamente a su novio|url=https://www.elperiodico.com/es/gente/20161020/fernando-tejero-presenta-novio-pasqual-cantero-muerdo-instagram-5576925|date=20 October 2016|accessdate=2 February 2018|work=[[El Periódico de Catalunya]]|language=es}}</ref><ref>{{Cite news|title=Fernando Tejero rompe con su última pareja, el músico murciano Muerdo|url=http://www.elmundo.es/loc/2017/01/31/5890c23f468aebc93f8b463c.html|author=Diéguez|first=Antonio|date=31 January 2017|accessdate=24 July 2018|work=[[El Mundo (Spain)|El Mundo]]|language=es|publisher=[[Unidad Editorial]]}}</ref> == Akụkụ nke ihe nkiri == === Ihe nkiri === {| class="wikitable sortable" !Year !Title !Role ! class="unsortable" |Notes ! class="unsortable" |{{Tooltip|Ref.|Reference(s)}} |- | align="center" |1999 |''Sobreviviré'' (''I Will Survive'') | |Feature film debut | align="center" |<ref name="mediaset"/> |- | rowspan="2" align="center" |2001 |''La mujer de mi vida'' | | | align="center" |<ref name="mediaset" /> |- |''{{ill|Noche de reyes|es|Noche de reyes (película)}}'' | | | align="center" |<ref name="mediaset" /> |- | align="center" |2002 |''Los lunes al sol'' (''Mondays in the Sun'') |Lázaro | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.farodevigo.es/sociedad/2009/11/11/he-pasado-pagina-hay-viva-17887058.html|work=[[Faro de Vigo]]|date=11 November 2009|publisher=[[Prensa Ibérica]]|title="Yo ya he pasado página con ´Aquí no hay quien viva´"}}</ref> |- | rowspan="2" align="center" |2003 |''Torremolinos 73'' |Juan Luis | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.elmundo.es/especiales/2004/01/cultura/goya/peli_torremolinos73.html|work=[[El Mundo (Spain)|elmundo.es]]|accessdate=26 February 2023|date=January 2004|title=Torremolinos 73}}</ref> |- |''Días de fútbol'' (''Football Days'') |Serafín | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.elmundo.es/especiales/2004/01/cultura/goya/peli_diasdefutbol.html|work=[[El Mundo (Spain)|elmundo.es]]|accessdate=15 September 2022|title=Días de fútbol|date=January 2004}}</ref> |- | rowspan="3" align="center" |2004 |''Cachorro'' (''Bear Cub'') |Macarrilla | | align="center" |<ref name="mag">{{Cite web|url=https://mag.elcomercio.pe/fama/fernando-tejero-novio-quien-es-la-pareja-del-actor-de-aqui-no-hay-quien-viva-celeb-de-espana-nnda-nnlt-noticia/|work=mag|first=Sandra|author=Reyes|date=29 June 2023|title=Quién es la pareja de Fernando Tejero, el actor de “Aquí no hay quien viva”}}</ref> |- |''Crimen Ferpecto'' (''The Ferpect Crime'') |Alonso | | align="center" |<ref name="mag" /> |- |''Shark Tale'' |Oscar |Voice in European Spanish dub | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.diariocordoba.com/cultura/2004/10/09/fernando-tejero-voz-espantatiburones-38845422.html|work=[[Córdoba (newspaper)|Córdoba]]|publisher=[[Prensa Ibérica]]|date=9 October 2004|title=Fernando Tejero y su voz, en ´El espantatiburones´}}</ref> |- | align="center" |2005 |''El penalti más largo del mundo'' (''The Longest Penalty Shot in the World'') |Fernando Díaz | | align="center" |<ref name="mag" /> |- | rowspan="2" align="center" |2006 |''Volando voy'' (''My Quick Way Out'') |Juan | | align="center" |<ref name="tv3">{{Cite web|date=12 June 2009|url=https://www.ccma.cat/tv3/ficcio-i-cinema/volando-voy-/noticia/2722617/|work=[[TV3 (Catalonia)|TV3]]|title=Volando voy}}</ref> |- |''Va a ser que nadie es perfecto'' (''Nobody Is Perfect'') |Carlos | | align="center" |<ref>{{Cite web|title=Va a ser que nadie es perfecto|first=Mirito|author=Torreiro|date=29 May 2008|url=https://www.fotogramas.es/peliculas-criticas/a8435/va-a-ser-que-nadie-es-perfecto/|work=[[Fotogramas]]}}</ref> |- | rowspan="2" align="center" |2007 |''Días de cine'' (''Cinema Days'') |Fino | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.diariosigloxxi.com/texto-diario/mostrar/21053/dias-cine-david-serrano-intenta-ponerse-serio|work=Siglo XXI|title='Días de Cine': David Serrano intenta ponerse serio|first=Graciela|author=Padilla|date=21 April 2007}}</ref> |- |''{{ill|El club de los suicidas|es|El club de los suicidas (película de 2007)}}'' |Antonio | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.fotogramas.es/peliculas-criticas/a7820/el-club-de-los-suicidas/|work=[[Fotogramas]]|title=El club de los suicidas|date=29 May 2008}}</ref> |- | rowspan="3" align="center" |2008 |''Fuera de carta'' (''Chef's Special'') |Ramiro | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.diariocordoba.com/cultura/2008/12/20/debo-hermano-alberto-san-juan-38190099.html|work=[[Córdoba (newspaper)|Córdoba]]|publisher=[[Prensa Ibérica]]|date=20 December 2008|title="Se lo debo a ´mi hermano´ Alberto San Juan"}}</ref> |- |''8 citas'' (''8 Dates'') |Antonio | | align="center" |<ref name="mag" /> |- |''{{ill|Gente de mala calidad|es}}'' |Andrés | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.heraldo.es/noticias/ocio-cultura/2008/07/07/alberto-san-juan-maribel-verdu-convierten-gente-mala-calidad-17566-1361024.html|work=[[Heraldo de Aragón]]|date=7 July 2008|title=Alberto San Juan y Maribel Verdú se convierten en "Gente de mala calidad"}}</ref> |- | align="center" |2009 |''{{ill|Road to Santiago|es|Al final del camino|lt=Al final del camino}}'' (''Road to Santiago'') |Nacho | | align="center" |<ref>{{Cite web|work=[[Ideal (newspaper)|Ideal]]|url=https://www.ideal.es/jaen/20090619/cultura/final-camino-cierra-encuentros-20090619.html|title='Al final del camino' cierra los Encuentros con el Cine Español|first=Mónica|author=Lopera|date=19 June 2009}}</ref> |- | align="center" |2010 |''Desechos'' |Soto | | align="center" |<ref>{{Cite web|title=Desechos|first=Nuria|author=Vidal|work=[[Fotogramas]]|url=https://www.fotogramas.es/peliculas-criticas/a483825/desechos-483825/|date=18 June 2012}}</ref> |- | rowspan="3" align="center" |2011 |''En fuera de juego'' (''Offside'') |Javi | | align="center" |<ref>{{Cite journal|url=https://rua.ua.es/dspace/bitstream/10045/96811/1/Quaderns-de-Cine_14_06.pdf|first=Nereida|author=Ródenas Lopera|title=Un recorrido por la filmografía hispano-argentina de Ricardo Darín|journal=Quaderns de Cine|doi=10.14198/QdCINE.2019.14.06|year=2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20231119142705/https://rua.ua.es/dspace/bitstream/10045/96811/1/Quaderns-de-Cine_14_06.pdf|archive-date=2023-11-19|access-date=2023-09-26|url-status=dead}}</ref> |- |''{{ill|Five Square Meters|es|Cinco metros cuadrados|lt=Cinco metros cuadrados}}'' (''Five Square Meters'') |Álex | | align="center" |<ref>{{Cite web|date=21 March 2011|title=Cinco metros cuadrados|first=Mirito|author=Torreiro|work=[[Fotogramas]]|url=https://www.fotogramas.es/peliculas-criticas/a439460/5-metros-cuadrados/}}</ref> |- |''{{ill|Ivan's Dream|es|El sueño de Iván}}'' (''El sueño de Iván'') |Toribio | | align="center" |<ref name="mag" /> |- | align="center" |2012 |''La chispa de la vida'' (''As Luck Would Have It'') |Johnny | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.lainformacion.com/arte-cultura-y-espectaculos/mota-dice-que-la-chispa-de-la-vida-le-dejo-llorar-en-publico-a-su-padre_wBfXaEzDTgwQGhA7LPsA9/|work=La Información|date=26 January 2012|title=Mota dice que "La chispa de la vida" le dejó "llorar en público" a su padre|accessdate=26 September 2023|archivedate=3 September 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230903134230/https://www.lainformacion.com/arte-cultura-y-espectaculos/mota-dice-que-la-chispa-de-la-vida-le-dejo-llorar-en-publico-a-su-padre_wBfXaEzDTgwQGhA7LPsA9/}}</ref> |- | align="center" |2020 |''Explota, explota'' (''My Heart Goes Boom!'') |Chimo | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.fotogramas.es/peliculas-criticas/a34231533/explota-explota-critica-pelicula/|work=[[Fotogramas]]|date=1 October 2020|first=Juan|author=Pando|title=Crítica de 'Explota explota'}}</ref> |- | rowspan="2" align="center" |2021 |''La casa del caracol'' (''The House of Snails'') |Editor | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://elpopular.pe/espectaculos/cine-y-tv/2023/08/15/cuando-ver-casa-caracol-estreno-cines-streaming-online-gratis-estara-netflix-hbo-max-evatp-689205|work=El Popular|date=15 August 2023|first=Valeria|author=Mendoza|title=¿Cuándo se estrena La casa del caracol online gratis? ¿Estará en Netflix o HBO Max?}}</ref> |- |''El club del paro'' (''The Unemployment Club'') |Jesús | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.periodicodeibiza.es/pitiusas/ibiza/2021/09/18/1301751/david-marques-profeta-vez-mas-pueblo.html|date=18 September 2021|first=Manu|author=Gon|title=David Marqués profeta una vez más en su pueblo|work=Periódico de Ibiza y Formentera}}</ref> |- | rowspan="3" align="center" |2022 |''La piel en llamas'' (''Skin in Flames'') |Doctor Arellano | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.fotogramas.es/festival-de-malaga/a39483779/la-piel-en-llamas-pelicula-oscar-janeada-entrevista/|work=[[Fotogramas]]|title='La piel en llamas' de Óscar Janeada|date=20 March 2022|first=Juan|author=Silvestre}}</ref> |- |''Modelo 77'' (''Prison 77'') |Marbella | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.diariodesevilla.es/cine/modelo-77-san-sebastian_0_1720929481.html|work=[[Diario de Sevilla]]|first=Alicia G.|author=Arribas|date=16 September 2022|title='Modelo 77', la prisión como metáfora de la Transición}}</ref> |- |''La fortaleza'' (''The Fortress'') |Notario ('notary') | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.aisge.es/los-estrenos-del-23-de-junio-la-fortaleza|work=Aisge|title=Los estrenos del 23 de junio. 'La fortaleza'. Juegos macabros|date=19 June 2023|first=Alberto|author=Úbeda-Portugués}}</ref> |- | align="center" |2023 |''Últimas voluntades'' (''Last Wishes'') |Coque | | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://cadenaser.com/murcia/2023/06/20/ultimas-voluntades-la-opera-prima-del-murciano-joaquin-carmona-llega-a-los-cines-de-toda-espana-el-30-de-junio-radio-murcia/|work=[[Cadena SER]]|first=Paco|author=Sánchez|title='Últimas voluntades', la opera prima del murciano Joaquín Carmona, llega a los cines de toda España el 30 de junio|date=20 June 2023}}</ref> |} === Telivishọn ===   == Ndị a nabatara == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" !Afọ !Ihe nrite !Ụdị !Ọrụ !Nsonaazụ ! class="unsortable" scope="col" |Ref. |- | rowspan="4" align="center" |2004 |18th Goya Awards |Onye Ọhụrụ Kasị Mma | rowspan="3" |''Ụbọchị Egwuregwu''|| {{Won}} | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.premiosgoya.com/pelicula/dias-de-futbol|work=[[Goya Awards|premiosgoya.com]]|accessdate=4 February 2023|title=Días de fútbol|publisher=[[Academia de las Artes y las Ciencias Cinematográficas de España]]}}</ref> |- | rowspan="3" |13th Actors and Actresses Union Awards |Onye na-eme ihe nkiri kacha mma na ọrụ nke abụọ|| {{Nom}} | rowspan="3" align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.elmundo.es/elmundo/2004/05/03/cultura/1083603248.html|work=[[El Mundo (Spain)|El Mundo]]|date=3 May 2004|title=Intérpretes nominados en los XIII Premios Unión de Actores}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.elmundo.es/elmundo/2004/05/10/cultura/1084222178.html|date=10 May 2004|title='Aquí no hay quien viva' y 'Te doy mis ojos', grandes ganadoras en los Premios Unión de Actores|first=Miren Lucía|author=Benito|work=[[El Mundo (Spain)|elmundo.es]]}}</ref> |- |Onye Ọhụrụ Kasị Mma|| {{Nom}} |- |Onye na-eme ihe nkiri telivishọn kacha mma n'ọrụ ọhụrụ |''Ebe a enweghị onye dị ndụ''|| {{Won}} |- | align="center" |2009 |23rd Goya Awards |Onye Nkwado Kasị Mma |''Onye Nlekọta Isi''|| {{Nom}} | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.premiosgoya.com/pelicula/fuera-de-carta|work=[[Goya Awards|premiosgoya.com]]|accessdate=4 February 2023|title=Fuera de carta|publisher=[[Academia de las Artes y las Ciencias Cinematográficas de España]]}}</ref> |- | align="center" |2022 |30th Actors and Actresses Union Awards |Onye na-eme ihe nkiri kacha mma na obere ọrụ |''Ụlọ Akịrịka''|| {{Nom}} | align="center" |<ref>{{Cite web|author=Aller|first=María|date=15 March 2022|title=Premios Unión de Actores 2022: ''El buen patrón'' arrasa entre los premiados|url=https://www.fotogramas.es/noticias-cine/a38998412/union-de-actores-2022-nominaciones/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220410191542/https://www.fotogramas.es/noticias-cine/a38998412/union-de-actores-2022-nominaciones/|archivedate=10 April 2022|accessdate=11 April 2022|work=[[Fotogramas]]|language=es}}</ref> |- | rowspan="3" align="center" |2023 |Ihe nrite Carmen nke Abụọ |Onye Nkwado Kasị Mma | rowspan="3" |''Ụlọ Mkpọrọ 77''|| {{Nom}} | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.lavozdealmeria.com/noticia/5/vivir/249096/controverso-opta-a-dos-carmen-que-anuncian-sus-candidatos-desde-almeria|work=[[La Voz de Almería]]|title=‘Controverso’ opta a dos Carmen, que anuncian sus candidatos desde Almería|date=14 December 2022|first=Evaristo|author=Martínez}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ideal.es/culturas/almeria/modelo-triunfa-carmen-20230205014104-nt.html|work=[[Ideal (newspaper)|Ideal]]|publisher=[[Grupo Vocento]]|date=5 February 2023|title=Modelo 77 triunfa en los Carmen: Así ha quedado el palmarés}}</ref> |- |37th Goya Awards |Onye Nkwado Kasị Mma|| {{Nom}} | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.esquire.com/es/actualidad/cine/a42835572/ganadores-premios-goya-2023/|work=[[Esquire (magazine)|Esquire]]|date=12 February 2023|first=Rafael|author=Galán|title=Ganadores Premios Goya 2023: lista de todos los premiados}}</ref> |- |31st Actors and Actresses Union Awards |Onye na-eme ihe nkiri kacha mma na ọrụ nke abụọ|| {{Nom}} | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://www.fotogramas.es/noticias-cine/a42718434/union-de-actores-2023-nominados-ganadores/|work=[[Fotogramas]]|date=31 January 2023|title=Premios Unión de Actores 2023: conoce a los nominados de la XXXI edición|first=María|author=Aller}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.rtve.es/noticias/20230314/as-bestas-cinco-lobitos-premios-union-actores/2431552.shtml|title=Las películas 'As Bestas' y 'Cinco lobitos' triunfan con tres premios cada una en la gala de la Unión de Actores|work=RTVE|date=14 March 2023|accessdate=14 March 2023|language=es}}</ref> |} * TP de Oro: Onye na-eme ihe nkiri telivishọn kacha mma (2004) * Ihe nrite Fotogramas de Plata: Onye na-eme ihe nkiri telivishọn kacha mma (2005) == Ihe odide == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == * {{IMDb name|1234572}} * [https://web.archive.org/web/20050321164838/http://www.antena3.com/aquinohayquienviva/html/camerino/index.htm?idPersonaje=4 Bio Page na Antena 3 Web Portal] {{Goya Award Best New Actor}}{{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Tejero, Fernando}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] o2a50tlcjci6q4kr6gfin78dqklh7j5 Godwin Nogheghase Obaseki 0 30511 741524 721750 2026-10-24T17:14:19Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741524 wikitext text/x-wiki   {{Databox}}'''Godwin Nogheghase Obaseki''' (amụrụ na 1 Julaị 1957) bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị na [[Ndị Naijiria|onye]] ọchụnta ego Naijiria bụ Gọvanọ nke Edo Steeti ugbu a. A họpụtara ya dịka gọvanọ n'okpuru ikpo okwu nke All Progressive Congress (APC) n'afọ 2016 ebe ọ meriri Maazị Osagie Ize-Iyamu nke PDP ma ṅụọ iyi dị ka gọvanọ na 12 Nọvemba 2016.<ref name="About">{{Cite web|title=About|url=https://www.godwinobaseki.com/about/|work=Godwin Nogheghase Obaseki, Governor Edo State|accessdate=6 October 2021|archivedate=1 June 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230601225705/https://www.godwinobaseki.com/About}}</ref><ref name=":2">{{Cite web|url=http://www.channelstv.com/2016/09/29/inec-declares-godwin-obaseki-winner-of-edo-governorship-election/|title=INEC Declares Godwin Obaseki Winner Of Edo Governorship Election • Channels Television|author=|date=29 September 2016|publisher=|accessdate=29 September 2016}}</ref><ref>{{Cite web|author=Tony|url=http://www.vanguardngr.com/2016/11/obaseki-promises-well-edo-people/|title=Obaseki promises well-being of Edo people - Vanguard News|publisher=Vanguardngr.com|date=12 November 2016|accessdate=1 July 2017}}</ref><ref>{{Cite web|title=Mr Godwin Obaseki Archives|url=https://thenationonlineng.net/tag/mr-godwin-obaseki/|accessdate=2022-03-01|work=The Nation Newspaper|language=en-US}}</ref> Tupu ọ bụrụ gọvanọ, ọ rụrụ ọrụ dị ka onyeisi oche nke Edo State Economic and Strategy Team nke onye bụbu Gọvanọ Adams Oshiomole meghere na Machị 2009.<ref name=":3">{{Cite web|url=http://allafrica.com/stories/200903190315.html|title=Nigeria: Oshiomhole Inaugurates Economic Team|first=Gabriel|author=Enogholase|date=19 March 2009|publisher=|accessdate=29 September 2016}}</ref> Obaseki nwere akara ugo mmụta na Finance na International Business, ọ bụkwa Fellow nke Chartered Institute of Stock Brokers, Nigeria.<ref name="bloo">{{Cite web|url=https://www.bloomberg.com/research/stocks/private/person.asp?personId=47613004&privcapId=47588527|title=Godwin Obaseki: Executive Profile & Biography|author=|date=|work=bloomberg.com|accessdate=9 September 2016}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://dormanlongeng.com/management/managementDetails.aspx?index=4|title=Dorman Long Engineering|publisher=|accessdate=2023-09-29|archivedate=2020-11-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201104025006/http://www.dormanlongeng.com/management/managementDetails.aspx?index=4}}</ref> Obaseki jere ozi dị ka onye isi oche nke ọtụtụ ụlọ ọrụ onwe gụnyere Afrinvest.<ref name="bloo"/><ref>{{Cite web|url=http://www.hayfordalilefoundation.org/godwinobaseki.html|title=Hayford Alile Foundation|publisher=|accessdate=2023-09-29|archivedate=2017-01-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170116214410/http://www.hayfordalilefoundation.org/godwinobaseki.html}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.afrinvest.com/about-us/board-of-directors/|title=Board of Directors|publisher=|accessdate=2023-09-29|archivedate=2020-10-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201020110232/https://www.afrinvest.com/about-us/board-of-directors/}}</ref> Ọ bụ onye natara onyinye nke Nigerian Union of Teachers (NUT) maka Gọvanọ kachasị mma n'afọ n'ọnwa Ọktoba 2019. [https://www.vanguardngr.com/2019/10/obaseki-receives-nut-2019-best-performing-governor-award/] == Mbido ndụ na agụmakwụkwọ == A mụrụ Obaseki na Benin City, Edo State, Nigeria, Obaseki bụ nwa nke atọ nke Late Pa Roland Obaseki and Gbinigie of Owina Street, Ogbelaka Quarters, Benin City. Ọ gara St. Matthew's Primary School maka agụmakwụkwọ ụlọ akwụkwọ praịmarị ya wee gaa Eghosa Grammar School, na Benin City, maka agụmakọta sekọndrị.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://independent.ng/the-man-godwin-obaseki-edo-governor-elect/|title=You are being redirected...|work=independent.ng|accessdate=22 May 2018}}</ref> === Agụmakwụkwọ ka elu === Obaseki, mgbe nke ahụ gasịrị gara Mahadum nke Ibadan ebe ọ nwetara nzere Bachelor of Arts na Classics.<ref>{{Cite web|date=2016-06-19|title=Edo APC 2016 Primaries: Godwin Obaseki emerges party's flag-bearer {{!}} Premium Times Nigeria|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/205509-edo-apc-2016-primaries-godwin-obaseki-emerges-partys-flag-bearer.html|accessdate=2022-03-11|language=en-GB}}</ref> Maka otu afọ ya National Youth Service, ọ rụrụ ọrụ na [[Jos]], Plateau State. O mechara hapụ Naijiria gaa United States ịga Mahadum Columbia na Mahadum Pace na New York, ebe ọ nwetara MBA na Finance na International Business.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2016/10/man-godwin-obaseki-edo-governor-elect/|title=The man Godwin Obaseki, Edo governor elect - Vanguard News|date=1 October 2016|work=Vanguard News|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> Obaseki bụ odeakwụkwọ guzobere, (1992), nke [https://web.archive.org/web/20230617165221/https://africachamberofcommerceandindustry.com/ ụlọ] ọrụ Africa Chamber of Commerce nke dị na US. Ọ bụkwa onye nduzi nke Junior Achievement nke Naịjirịa - ụlọ ọrụ mpaghara nke Non Profit Organisation (NGO).<ref name=":0"/> == Ọrụ == === Ọrụ ụlọ akụ itinye ego === Obaseki malitere ọrụ ya dị ka onye na-ere ahịa na 1983 na Capital Trust Brokers Limited, Lagos. O mechara nyefee ọrụ ya na International Merchant Bank. Ọ kwagara na AVC Funds Limited, Lagos, na 1988, ebe ọ rụrụ ọrụ dị ka Project Manager. Ọ laghachiri New York ma rụọ ọrụ dị ka onye isi nke Equatorial Finance Company, ụlọ ọrụ ndụmọdụ ego. O lekwasịrị anya na Africa ma nye Structured Trade Finance maka azụmahịa metụtara Africa.<ref name=":4">{{Cite news|author=Caleb|first=Abu|url=https://dailytimes.ng/godwin-obaseki-biography-apc/|title=Godwin Obaseki Biography !! APC|date=28 September 2016|work=Daily Times Nigeria|accessdate=22 May 2018|language=en-GB}}</ref><ref name=":1"/><ref name=":0"/> === Afrinvestment === N'afọ 1995, Godwin Obaseki guzobere Afrinvest West Africa Limited (nke bụbu Securities Transactions & Trust Company Limited (SecTrust), nke toro ghọọ otu n'ime ụlọ akụ na-etinye ego na ụlọ ọrụ njikwa kachasị mma na Naịjirịa.<ref>{{Cite web|url=http://www.afrinvest.com/afrinvest-appoints-new-chairman-director/|title=Afrinvest boosts management team with key appointments {{!}} Afrinvest West Africa|work=www.afrinvest.com|language=en-GB|accessdate=22 May 2018|archivedate=23 May 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180523011014/http://www.afrinvest.com/afrinvest-appoints-new-chairman-director/}}</ref> Obaseki mechara si n'ọkwa ya dị ka onyeisi oche nke ndị nduzi Afrinvest na Septemba 2016, iji sọọ mpi ntuli aka gọvanọ na Edo State.<ref>{{Cite news|url=http://punchng.com/breaking-apcs-godwin-obaseki-wins-edo-governorship-election/|title=Breaking: APC's Godwin Obaseki wins Edo governorship election|work=Punch Newspapers|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref><ref name=":2"/> === ndọrọ ndọrọ ọchịchị na iwu ọha na eze === N'otu isiokwu nke Vanguard kwa ụbọchị, a na-akpọ ya "Wake and See Governor".<ref>{{Cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2017/07/edos-wake-see-governor-marks-birthday-today/|title=Edo's 'Wake and See' Governor Marks Birthday Today - Vanguard News|date=1 July 2017|work=Vanguard News|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> Ndị na-enyocha ihe na-ekwu na nke a bụ n'ihi na ọ na-ahọrọ ịrụ ọrụ na ịnye ọrụ akụrụngwa na-enweghị ụda olu ma ọ bụ okwu na-enweghị isi.<ref>{{Cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2017/11/obaseki-administration-wake-see/|title=The Obaseki Administration: Wake and See what? - Vanguard News|date=30 November 2017|work=Vanguard News|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> Tupu ọ bụrụ Gọvanọ steeti Edo, Obaseki jere ozi dị ka Onye isi oche nke Economic and Strategy Team (EST).<ref name=":3"/> N'ọrụ ahụ, ọ bụ onye ọsụ ụzọ n'ọtụtụ mgbanwe iwu nke hụrụ ka steeti ahụ mezigharịrị ego ọha na eze ya, nweta ego maka akụrụngwa na imeziwanye gburugburu azụmaahịa iji dọta itinye ego na ike, [[Oru ugbo|ọrụ ugbo]] na ngalaba ndị ọzọ dị oke mkpa. Obaseki nyekwara aka n'ịdọta ọrụ ike Edo-Azura, na nkwado nke World Bank na steeti. Ewezuga ndị a, ụfọdụ n'ime mgbanwe ndị ọzọ ya gụnyere:<ref>{{Cite news|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2018/05/05/edos-giant-leap-into-the-league-of-emerging-industrialised-states/|title=Edo's Giant Leap into the League of Emerging Industrialised States|date=5 May 2018|work=thisdaylive.com|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> * na-etinye omenala nke ịlaghachi azụ mgbe niile dị ka ikpo okwu maka itinye aka na iwulite nkwekọrịta na atụmatụ, imezu na ịtụle atụmatụ mmepe steeti na nsonaazụ ha * N25 ijeri Nkwado Mmepe Ihe owuwu site na Ahịa Isi obodo Naịjirịa na 2010 * Nkwurịta okwu akụ na ụba na-akpali akpali na usoro mkparịta ụka iwu Ruo afọ asaa n'ọchịchị Gọvanọ Adams Oshiomhole, onye bu ya ụzọ, ọ rụrụ ọrụ dị ka onye isi oche afọ ofufo nke Edo State Economic and Strategy Team yana onye isi oche nke Tax Assessment Review Committee maka Edo State Internal Revenue Service (TARC) na Kọmitii na Micro, Small and Medium Enterprises (MSME), n'otu n'otu.<ref name=":4"/> Ọ bụ odeakwụkwọ nke Kọmitii na-ahụ maka mmejuputa iwu, na-eguzobe Mahadum Edo dị ugbu a, Iyamho, na onye otu Kọmitii Na-ahụ Maka Atụmatụ Nkwado na Kọmitii Nchịkwa Edo SEEFOR / DPO, n'otu n'otu. Tupu ọ rụọ ọrụ na mpaghara mba, Obaseki jere ozi na Kọmitii Onye isi ala na Mgbanwe nke Usoro ezumike nká nke Naijiria, nke mere ka ọ dịrị mfe iwebata atụmatụ ezumike nkwe na mgbanwe ezumike nkا ndị ọzọ.<ref name=":4"/> Ọ rụkwara ọrụ na Kọmitii Naịjirịa Securities and Exchange Commission na Re-activation nke Naịjirị Bond Market na nyocha nke Investment and Securities Act.<ref name=":5">{{Cite news|url=https://guardian.ng/business-services/money/afrinvest-brokers-over-seven-major-deals-in-20-years/|title=Afrinvest brokers over seven major deals in 20 years|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> N'agbata afọ 2006 na afọ 2009, ọ rụrụ ọrụ dị ka onye otu Nigerian Stock Exchange Council. Ọ bụ onye nlekọta nke Dr Jackson Owen Obaseki Foundation, otu ezinụlọ na-abụghị nke gọọmentị (NGO). O kwuru n'ihu ọha n'ọnwa Ọktoba 2019 na ọ ga-agba ọsọ maka oge nke abụọ na ntuli aka gọọmentị steeti na-abịa na 2020 na-ekwu na nhọpụta ya abụghị nke a na-apụghị ịgbagha. Kọmitii nyocha ahụ wepụrụ ya n'asọmpi na ntuli aka nke APC n'ihi enweghị nkwekọrịta ya na onye isi oche nke pati ahụ na onye bu ya ụzọ n'ọfịs Adams Oshiomhole.<ref>{{Cite web|date=2020-06-12|title=Edo 2020: Why APC disqualified Obaseki|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/397359-edo-2020-why-apc-disqualified-obaseki.html|accessdate=2021-07-09|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-06-13|title=APC screening unjust, I'll not appeal, says Obaseki|url=https://guardian.ng/news/apc-screening-unjust-ill-not-appeal-says-obaseki/|accessdate=2021-07-09|work=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archivedate=2021-07-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210709185923/https://guardian.ng/news/apc-screening-unjust-ill-not-appeal-says-obaseki/}}</ref> === Iwu, ọrụ na atụmatụ === Kemgbe ọ malitere ọrụ dị ka Gọvanọ Ọchịchị nke Edo Steeti na 12 Nọvemba 2016, Maazị Godwin Nogheghase Obaseki emeela ọrụ na ebumnuche nke ime ka steeti ahụ bụrụ ebe itinye ego.<ref>{{Cite news|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2016/11/12/oshiomhole-formally-hands-over-to-obaseki/|title=Oshiomhole Formally Hands over to Obaseki|date=12 November 2016|work=thisdaylive.com|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> Ọrụ ndị dị otú ahụ gụnyere: ** Ọrụ Ọdụ Ụgbọ Mmiri Benin (Gelegele Seaport)<ref>{{Cite news|url=https://www.von.gov.ng/gelegele-seaport-china-harbour-intensifies-work-wraps-preliminary-phase/|title=Gelegele Seaport: China Harbour intensifies work, concludes preliminary phase - Voice of Nigeria|date=30 March 2018|work=Voice of Nigeria|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> ** Ogige mmepụta ihe nke Benin<ref>{{Cite news|url=http://www.businessdayonline.com/benin-industrial-park-preliminary-construction-throws-jobs-businesses-obaseki-aide/|title=Benin Industrial Park: Preliminary construction throws up jobs, businesses – Obaseki Aide|date=31 March 2018|work=BusinessDay|accessdate=22 May 2018|language=en-US|archive-date=23 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180523012113/http://www.businessdayonline.com/benin-industrial-park-preliminary-construction-throws-jobs-businesses-obaseki-aide/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://thenationonlineng.net/edo-meets-host-communities/|title=Benin Industrial Park: Edo meets host communities|date=9 May 2018|work=The Nation Nigeria|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> ** Modular Refinery Project<ref>{{Cite news|url=http://punchng.com/edo-chinese-firms-sign-5500bpd-modular-refinery-deal/|title=Edo, Chinese firms sign 5,500bpd modular refinery deal|work=Punch Newspapers|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> ** Ebe teknụzụ dị iche iche<ref>{{Cite web|url=https://newtelegraphonline.com/2018/04/youth-devt-obaseki-converts-ice-to-tech-innovation-hub/|title=Youth devt: Obaseki converts ICE to tech-innovation hub|work=newtelegraphonline.com|language=en-US|accessdate=22 May 2018|archivedate=23 May 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180523021648/https://newtelegraphonline.com/2018/04/youth-devt-obaseki-converts-ice-to-tech-innovation-hub/}}</ref> ** Ihe ndị e ji eme ihe ** Edo State Oil Palm Programme (ESOPP) [https://web.archive.org/web/20230407044326/https://guardian.ng/business-services/edo-attracts-531-2-million-oil-palm-investment-in-nine-months/] ** Ossiomo Power Project [https://web.archive.org/web/20230406013156/https://www.nipc.gov.ng/2020/06/08/ccetc-ossiomo-power-plant-set-for-test-run-as-edo-power-sector-opens-for-competition/] ** Ogige Nkà na Ụzụ Edo [https://www.edostate.gov.ng/obaseki-set-to-launch-edo-tech-park-partners-decagon-to-train-15000-software-engineers/] Ewezuga ọrụ akụrụngwa ya, o meela ọtụtụ atụmatụ mmepe mmekọrịta mmadụ na ibe ya. Gọọmentị steeti atụwo aro iwu ihe dị ka ụlọ ọrụ nlekọta ahụike 200 . Ihe Obaseki lekwasịrị anya na ngalaba ahụike bụ ịzụlite usoro nlekọta ahụike dị mma iji nye ndị mmadụ ọrụ nlekọta ahụike ọnụ ala na nke dị mfe. Ọ na-ebute ụzọ na atụmatụ mkpuchi ahụike nke gọọmentị kwadoro iji nye ngalaba siri ike nke ga-adọta ndị na-etinye ego n'onwe ha.<ref>{{Cite news|url=https://www.premiumtimesng.com/regional/south-south-regional/256480-edo-govt-remodel-200-primary-health-centres.html|title=Edo Govt. to remodel 200 primary health centres - Premium Times Nigeria|date=23 January 2018|work=Premium Times Nigeria|accessdate=22 May 2018|language=en-GB}}</ref> Na agụmakwụkwọ, Obaseki malitere mmemme Edo Basic Education Transformation (Edo BEST), atụmatụ iji zụọ ma nye ndị nkuzi ụlọ akwụkwọ ọha na eze nkà na nka kachasị elu maka itinye teknụzụ ozi na nkwukọrịta (ICTs) na klas iji melite nsonaazụ mmụta.<ref>{{Cite news|url=http://punchng.com/edo-flags-off-best-programme/|title=Edo flags off BEST programme|work=Punch Newspapers|accessdate=22 May 2018|language=en-US}}</ref> A na-ekwukwa okwu siri ike na agụmakwụkwọ teknụzụ, nke dugara na mmezigharị nke Government Science and Technical College (nke bụbu Benin Technical College) iji zụọ ndị ọrụ na steeti ahụ. Ọ gbakwara mbọ ike na steeti Edo dị ka ebe a ga-etinye ego. Na Jenụwarị 2018, gọọmentị ya guzobere Edo State Investment Promotion Office (ESIPO) iji mee ka itinye ego na ndị metụtara ya dị mfe iji melite ọnọdụ azụmahịa na steeti ahụ.<ref>{{Cite news|url=https://www.premiumtimesng.com/business/business-news/262407-nipc-to-commence-fresh-phase-of-certification-in-edo-delta-akwa-ibom.html/|title=NIPC to commence fresh phase of certification in Edo, Delta, Akwa-Ibom|work=Premium Times Nigeria|accessdate=2 June 2020|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://nipc.gov.ng/2018/03/21/edo-state-sets-establish-state-investment-promotion-agency/|title=EDO State Sets to Establish a State Investment Promotion Agency|accessdate=2 June 2020|language=en-GB|archive-date=15 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200615193130/https://nipc.gov.ng/2018/03/21/edo-state-sets-establish-state-investment-promotion-agency/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://fmic.gov.ng/edo-german-govt-partners-to-support-msmes-grow-local-economy/|title=Edo, German govt partners to support MSMEs grow local economy|accessdate=2 June 2020|language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20210110022825/https://fmic.gov.ng/edo-german-govt-partners-to-support-msmes-grow-local-economy/|archive-date=10 January 2021|url-status=dead}}</ref> O nyekwara aka n'ịlụ ọgụ megide ịzụ ahịa mmadụ na ịkwaga n'ụzọ iwu na-akwadoghị.<ref>{{Cite news|url=http://aitonline.tv/post-we_need_help_to_reintegrate_victims_of_human_trafficking_____obaseki|title=We Need Help To Reintegrate Victims Of Human Trafficking – Obaseki|date=2018|publisher=Africa Independent Television|accessdate=15 August 2019|language=en-US|archive-date=29 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190929042559/http://www.aitonline.tv/post-we_need_help_to_reintegrate_victims_of_human_trafficking_____obaseki|url-status=dead}}</ref> Ọ malitekwara nnukwu nrụzigharị nke Samuel Ogbemudia Stadium iji kwado 2020 National Sports Festival. Gọvanọ ahụ dọtara ego ruru $ [https://web.archive.org/web/20230407044326/https://guardian.ng/business-services/edo-attracts-531-2-million-oil-palm-investment-in-nine-months/ 500m] n'ime steeti ahụ site na Edo State Oil Palm Programme (ESOPP), echiche ọhụrụ nke dị njikere ịdọta osisi nkwụ mmanụ na steeti ahụ, dịka ihe karịrị 100,000 hekta nke ala a na-akọ ugbo nọ n'ọrụ ugbo na mmemme ahụ. Ụfọdụ n'ime ụlọ ọrụ ndị na-etinye ego na mmepe nkwụ mmanụ bụ Dufil (ndị na-emepụta Indomie Noodles), Fayus, Nosak, Saro Group of Companies, na ndị ọzọ. == ndọrọ ndọrọ ọchịchị == Na 29 Septemba 2016, a họpụtara Obaseki dị ka Gọvanọ nke Edo Steeti n'okpuru ikpo okwu nke All Progressives Congress.<ref>{{Cite web|title=APC's Godwin Obaseki wins Edo governorship election|url=https://punchng.com/breaking-apcs-godwin-obaseki-wins-edo-governorship-election/|accessdate=17 June 2020|work=Punch Newspapers|date=29 September 2016|language=en-US}}</ref> N'oge ntuli aka gọọmentị Edo nke afọ 2020, Obaseki chọrọ ka a họpụta ya ọzọ n'okpuru APC mana Kọmitii Nnyocha Nchịkọta Nchịkọta nke Primary nke pati ahụ wepụrụ ya n'asọmpi ntuli aka nke mbụ, na-ekwu maka akwụkwọ ozi na-efu efu na asambodo National Youth Service Corps (NYSC) nke gọvanọ na ihe ndị ọzọ na-ekiri ihe kọwara dị ka ihe ngọpụ na-abụghị eziokwu gbasara nnabata mahadum nke gọvanor.<ref>{{Cite web|date=12 June 2020|title=Edo Election: APC disqualifies Obaseki|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/397341-breaking-edo-election-apc-disqualifies-obaseki.html|accessdate=17 June 2020|language=en-GB}}</ref> Gọvanọ ahụ na onye bu ya ụzọ, Comrade Oshiomhole, Onye isi oche mba nke APC, onye duziri Kọmitii Ọrụ Mba (NWC) nke pati ahụ n'oge ahụ, nke mejupụtara kọmitii nyocha. Ndị na-enyocha ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-ekwu na onye bụbu gọvanọ mere edemede, na ebumnuche ikpeazụ nke ịgọnahụ gọvanọ tiketi nke abụọ n'okpuru APC. E mechara chụọ Comrade Oshiomhole n'ọrụ dịka Onye isi oche mba nke APC.<ref>{{Cite web|date=2020-06-10|title=Edo: APC's NWC has final say on aspirants' credentials — National Chairman, Adams Oshiomhole|url=https://www.vanguardngr.com/2020/06/edo-apcs-nwc-has-final-say-on-aspirants-credentials-national-chairman-adams-oshiomhole/|accessdate=2021-07-14|work=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Gọvanọ ahụ nwere asambodo ụlọ akwụkwọ sekọndrị nke West African Examination Council, nke kọmitii ahụ kwuru na ọ dịghị na asambodo gọvanọ ahụ, ebe NYSC wepụtara mbipụta ziri ezi nke asambodo mgbapụ NYSC nke gọvanọ, ka ọ na-arịọ mgbaghara maka ịbụ onye kpatara njehie mbụ. Ụlọikpe Kasị Elu nke Federal na [[Abuja]] mechara wepụ ikpe aghụghọ nke All Progressives Congress (APC), nke bụbu òtù ndọrọ ndọrọ ọchịchị ya, guzobere megide gọvanọ ahụ.<ref>{{Cite web|date=29 June 2020|title=Edo 2020: Court strikes out certificate forgery suit against Obaseki|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/400217-just-in-edo-2020-court-strikes-out-certificate-forgery-suit-against-obaseki.html|accessdate=30 June 2020|language=en-GB}}</ref> O kwuru na mkpebi ahụ bụ mmeri maka eziokwu, na mmeri ọchịchị iwu. O kwuru na ikpe megide ya bụ mgbalị na-enweghị isi site n'aka ndị na-enweghị olileanya na-anwa imebi uche ndị mmadụ site n'azụ ụlọ.<ref>{{Cite web|date=9 January 2021|title=Obaseki triumphs, hails Court verdict|url=https://tdpelmedia.com/obaseki-triumphs-hails-court-verdict-4/|accessdate=8 February 2021|language=en-GB}}</ref> Na 16 June 2020, Obaseki gbara arụkwaghịm na All Progressives Congress.<ref>{{Cite web|date=16 June 2020|title=Breaking: Obaseki dumps APC over Edo crisis|url=https://thenationonlineng.net/breaking-obaseki-dumps-apc-over-edo-crisis/|accessdate=17 June 2020|work=The Nation Nigeria|language=en-US}}</ref> N'abalị iri na itoolu n'ọnwa Juun afọ 2020, Obaseki sonyeere ndị otu People's Democratic Party ma kwupụta ebumnuche ya ịchọ nhọpụta ọzọ n'elu ikpo okwu.<ref>{{Cite web|author=|first=|date=19 June 2020|title=Edo 2020: Governor Obaseki formally joins PDP|url=https://www.vanguardngr.com/2020/06/breaking-edo-2020-governor-obaseki-formally-joins-pdp/|archiveurl=|archivedate=|accessdate=19 June 2020|work=www.vanguardngr.com}}</ref> [[Peoples Democratic Party|PDP]] kọwara ya dị ka nnukwu ihe.<ref>{{Cite web|date=20 June 2020|title=EDO 2020: Obaseki is a big catch – PDP|url=https://www.vanguardngr.com/2020/06/edo-2020-obaseki-is-a-big-catch-pdp/|accessdate=21 June 2020|work=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Na 20 Septemba 2020, The Independent National Electoral Commission (INEC) kwupụtara Obaseki onye mmeri nke ntuli aka gọvanọ nke Edo State, O meriri onye isi ya site na All Progressives Congress Osagie Ize Iyamu na ngụkọta nke vootu 307,955. == Arụmụka == All Progressives Congress (APC) guzobere akwụkwọ ebubo na ọ bụ akwụkwọ adịgboroja megide Gov. Obaseki<ref>{{Cite web|date=2021-01-09|title=UPDATED: Alleged Certificate Forgery: Court dismisses APC's suit against Obaseki|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/435671-updated-alleged-certificate-forgery-court-dismisses-apcs-suit-against-obaseki.html|accessdate=2021-06-10|language=en-GB}}</ref>  Dabere na mbipụta [[Premium Times|oge]] Premium na 9 Jenụwarị 2021, Ụlọikpe Kasị Elu nke Federal na Abuja jụrụ akwụkwọ ịgba akwụkwọ nke All Progressives Congress (APC) guzobere megide Gọvanọ Godwin Obaseki nke Edo State.<ref>{{Cite web|date=2020-12-30|title=Forgery Case: I've never set eyes on Obaseki's original certificate, don tells Court -|url=https://www.vanguardngr.com/2020/12/forgery-case-ive-never-set-eyes-on-obasekis-original-certificate-don-tells-court/|accessdate=2021-06-10|work=Vanguard News|language=en-US}}</ref> == Ndụ onwe onye == Obaseki lụrụ Betsy Bene Obaseki, ọkachamara n'ihe gbasara ego. O nwere nzere bachelọ na masta na Accounting na [[University of Lagos|Mahadum Lagos]], na onye gụsịrị akwụkwọ na Kellog's School of Business Executive Management Programme, USA.<ref name=":4"/> Ọ bụkwa onye na-egwu golf nke ukwuu. == Hụkwa == * Ndepụta nke ndị gọvanọ nke Edo Steeti == Ihe odide == {{Reflist}}{{EdoStateGovernors}}{{EdosState2015Officials}} == Njikọ mpụga == * [http://www.godwinobaseki.com/ Ebe nrụọrụ weebụ gọọmentị] [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] oir8t73g466nsnd4ud5ub1z4wyigfsq Kelechi Onuzuruike 0 31490 741574 654045 2026-10-25T08:26:52Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741574 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Kelechi Onuzuruike {{Audio|LL-Q33578 (ibo)-King ChristLike-Kelechi Onuzuruike.wav|Audio}} (amụrụ na 19 Febụwarị 1976) bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Naijiria. Kelechi Onuzuruike<ref>{{Cite web|author=Emeruwa|first=Chijindu|date=2021-02-24|title=Abia lawmaker calls for urgent attention on erosion menace|url=https://dailypost.ng/2021/02/24/abia-lawmaker-calls-for-urgent-attention-on-erosion-menace/|accessdate=2023-03-29|work=[[Daily Post (Nigeria)]]}}</ref> Ọ bụ osote onye isi nke ụlọ omebe iwu nke Abia State. Onye isi oche nke Abia State House of Assembly Ọ na-anọchite anya mpaghara Umuahia North ugbu a na Abia State House of Assembly. Umuahia North steeti Abia State House of Assembly<ref name="lg">{{Cite web|date=2019-10-25|title=LG boss, lawmaker lament flooding in Umuahia|url=https://punchng.com/lg-boss-lawmaker-lament-flooding-in-umuahia/|accessdate=2023-03-29|work=[[The Punch]]}}</ref> == Mmalite na agụmakwụkwọ == Onuzuruike bụ nwa amaala nke ezinụlọ Nkwoegwu Ohuhu na Umuahia North, Abia State, Nigeria. Umuahia North Abia Steeti O nwere otu nwanne nwoke tọrọ ya, Chief Chima Onuzuruike.<ref>{{Cite web|date=2 February 2022|title=Breaking: PDP Lawmaker Kelechi Onuzuirike’s Immediate Elder Brother, Chima, joins Emenike-led APC Faction in Abia|url=https://globaltimesnigeria.com/breaking-pdp-lawmaker-kelechi-onuzuruikes-immediate-elder-brother-chima-joins-emenike-led-apc-faction-in-abia/|accessdate=29 March 2023|work=Global Times Nigeria|archivedate=29 March 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230329191226/https://globaltimesnigeria.com/breaking-pdp-lawmaker-kelechi-onuzuruikes-immediate-elder-brother-chima-joins-emenike-led-apc-faction-in-abia/}}</ref> Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ sekọndrị ya na Ascension Junior Seminary, ọ nwetara akara ugo mmụta n'iwu na Mahadum Abia State, ma mesịa nweta diplọma postgraduate na Business Management na London School of Business and Management. Mahadum Abia State London School of Business Ọ gara n'ihu na njem agụmakwụkwọ ya na Mahadum Chichester na United Kingdom, ebe ọ nwetara Master of Business Administration (MBA). [aha achọrọ] Mahadum nke Chichester Master of Business Administration __ibo____ibo____ibo__ Ọ bụ ezie na ọ bụ [ ihe e dere n'ala ala] Ọ bụ otu n'ime Knights of St Columba nke Anglican Church na Naịjirịa. Knights nke St Columba Anglican Church na Naịjirịa == Ọrụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị == Onuzuruike bụ onye isi na-enyere Gọvanọ nke Imo Steeti, Rochas Okorocha aka n'ọrụ pụrụ iche site na 2012 ruo 2014. Nkume steeti Imo Okorocha<ref>https://www.stelladimokokorkus.com/2013/08/check-out-list-of-new-appointees-in-imo.html?m=1</ref> A họpụtara ya n'okpuru All Progressives Grand Alliance (APGA) n'afọ 2015 ka ọ nọchite anya mpaghara Umuahia North na 6th Abia State House of Assembly. All Progressives Grand Alliance Umuahia North 6th Abia State House of Assembly<ref>{{Cite web|date=2 May 2015|title=Abia INEC gives out certificates of return to elected house members|url=https://thenationonlineng.net/abia-inec-gives-out-certificates-of-return-to-elected-house-members/|accessdate=29 March 2023|work=[[The Nation (Nigeria)]]}}</ref> N'afọ 2016, ụlọ ikpe dị elu nke gọọmentị etiti dị na Umuahia wepụrụ ntuli aka Onuzuruike. Umuahia<ref>{{Cite web|author=Okoro|first=Boniface|date=12 May 2016|title=Court sacks APGA lawmaker for emerging through fake primary|url=https://newsexpressngr.com/news/23452-Court-sacks-APGA-lawmaker-for-emerging-through-fake-primary-16|accessdate=29 March 2023|work=News Express Nigeria|archivedate=29 March 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230329140408/https://newsexpressngr.com/news/23452-Court-sacks-APGA-lawmaker-for-emerging-through-fake-primary-16}}</ref> Ụlọ ikpe ahụ kwupụtara na Sunday Ajero bụ onye a họpụtara nke ọma nke APGA maka mpaghara ahụ.<ref>{{Cite web|author=Babalola|first=Popoola|date=2016-05-13|title=Court sacks Abia lawmaker for emerging through unauthentic party primary -|url=https://theeagleonline.com.ng/court-sacks-abia-lawmaker-for-emerging-through-unauthentic-party-primary/|accessdate=2023-03-29|work=The Eagle Online}}</ref> Ajero mara Onuzuruike aka, na-azọrọ na ọ pụtara site na ntuli aka.<ref>{{Cite web|date=12 May 2016|title=Court sacks Abia lawmaker for emerging through unauthentic party primary|url=https://www.vanguardngr.com/2016/05/court-sacks-abia-lawmaker-emerging-unauthentic-party-primary/amp/|accessdate=29 March 2023|work=[[Vanguard (Nigeria)]]}}</ref> Otú ọ dị Onuzurike gara n'ihu mezue oge ya ma họpụta ya ọzọ maka oge nke abụọ na 2019. N'afọ 2017, ọ gbanwere otu ndọrọndọrọ ọchịchị, hapụ APGA wee sonye na Peoples Democratic Party (PDP). Òtù ndọrọ ndọrọ ọchịchị ndị mmadụ<ref>https://newscritic.com.ng/2021/06/20/hon-kelechi-onuzuruike-presents-scorecard-assures-constituents-of-effective-representation-amidst-massive-defections-to-pdp/</ref> N'afọ 2019, ya na onye isi oche nke Umuahia North Local Government welitere nchegbu banyere idei mmiri nke ọtụtụ ụlọ, azụmaahịa na ugbo mebiri emebi na obodo Amaogwugwu na mpaghara ya.<ref name="lg"/> O gosikwara ihe ijuanya banyere idei mmiri ahụ n'ihi na ụlọ ọrụ Naịjirịa Hydrological Services Agency ebughị amụma ya ma na-echegbu onwe ya banyere mmetụta nke ọdachi ahụ na ahụike na ịdị ọcha nke ndị mmadụ na mpaghara ahụ metụtara. Ụlọ Ọrụ Naịjirịa Naịjirị Onuzuruike tụrụ aro ka a kwụsị mpaghara gọvanọ na Abia Steeti ma nweta nkatọ site n'ọtụtụ akụkụ maka okwu ya.<ref name="zone">{{Cite web|author=Nwosu|first=Uche|date=1 March 2021|title=Abia 2023: Governorship Seat Now Open To All Three Zones, Says Assembly Deputy Chief Whip|url=https://independent.ng/abia-2023-governorship-seat-now-open-to-all-three-zones-says-assembly-deputy-chief-whip/|accessdate=29 March 2023|work=[[Independent Nigeria]]}}</ref><ref>{{Cite web|date=28 March 2021|title=2023: Fresh rumbles over Abia Charter of Equity|url=https://thenationonlineng.net/2023-fresh-rumbles-over-abia-charter-of-equity/|accessdate=29 March 2023|work=[[The Nation (Nigeria)]]}}</ref> Ọ bụ onye isi oche nke Abia State House of Assembly Committee of Environment mgbe ọ katọrọ ọnọdụ dị njọ nke ịdị ọcha n'obodo ukwu dị na steeti Umuahia, Aba na Ohafia ma kpọọ Abia State Protection Agency (ASEPA) General Manager n'ihu ụlọ ahụ. Umuahia Aba Ohafia<ref>{{Cite web|author=Ada|first=Ada|date=2018-07-29|title=Sanitation in Abia: ASEPA must wake up – Hon. Kelechi|url=https://dailytimesng.com/sanitation-abia-asepa-must-wake-hon-kelechi/|accessdate=2023-03-29|work=[[Daily Times (Nigeria)]]}}</ref> Nke a mere ka Gọvanọ Okezie Ikpeazu chụpụ onye isi ụlọ ọrụ na-ahụ maka gburugburu ebe obibi n'ihi enweghị ike. Okezie Ikpeazu<ref>{{Cite web|date=11 December 2021|title=Ikpeazu sacks ASEPA GM 48hours after House of Assembly summons|url=https://thenationonlineng.net/ikpeazu-sacks-asepa-gm-48hours-after-house-of-assembly-summons/|accessdate=29 March 2023|work=[[The Nation (Nigeria)]]}}</ref> Onuzurike akwadowo iwu maka iguzobe ego ntụkwasị obi gburugburu ebe obibi na steeti Abia na ime ka sayensị ọrụ ugbo bụrụ ihe na ụlọ akwụkwọ sekọndrị. O welitere okwu ngwa ngwa, dị ka ịmanye ASEPA imezu iwu ya nke ime ka gburugburu ebe obibi dị ọcha. A họpụtara ya dị ka onye otu kọmitii nwere ibu ọrụ nke nyochaa ọrụ ego na ojiji nke ego Abia State College of Education (Technical) (ASCETA) na Abia State University (ABSU) nwetara, yana enyemaka ego kwa ọnwa nke gọọmentị steeti nyere. Abia State College of Education (Technical) Abia State University<ref>{{Cite web|date=2 July 2019|title=Revenue Leakages: Abia Assembly to investigate ABSU, AbiaPoly, BCA, others|url=https://www.vanguardngr.com/2019/07/revenue-leakages-abia-assembly-to-investigate-absu-abiapoly-bca-others/amp/|accessdate=29 March 2023|work=[[Vanguard (Nigeria)]]}}</ref> Ọ sonyeere Nzukọ nke Abia Steeti iji katọọ ogbugbu ndị Fulani Herdsmen gburu ụmụ amaala Ukwa na ndị Abia. Ogbugbu ndị Fulani Herdsmen<ref>{{Cite web|author=gloriaabiakam|date=2022-06-23|title=Abia Assembly Condemns Attacks on Ukwa Indigenes|url=https://fmic.gov.ng/abia-assembly-condemns-attacks-on-ukwa-indigenes/|accessdate=2023-03-29|work=[[Federal Ministry of Information and Culture (Nigeria)]] Official Website|archive-url=https://web.archive.org/web/20230329090001/https://fmic.gov.ng/abia-assembly-condemns-attacks-on-ukwa-indigenes/|archive-date=2023-03-29|url-status=dead}}</ref> Ọ katọrọ ọnọdụ a na-ekwesịghị ekwesị nke ọdịdị ala nke Ohuhu (nke dị na mpaghara ya) n'ihi mbuze na-ebibi ala ahụ.<ref>https://dailypost.ng/2021/02/24/abia-lawmaker-calls-for-urgent-attention-on-erosion-menace/</ref> Ọ tụkwara aro iwu iji kwụsị iji ya eme ihe n'ụzọ na-enweghị isi na imegharị nọmba ikikere maka ndị ọrụ gọọmentị site n'aka ndị na-enweghị ikike, na-agba ume ka a kwụsị mgbasa ya, kwụsị mmepụta ya ma kpochapụ ndị na-agagharị.<ref>https://dailypost.ng/2021/06/18/assembly-moves-to-halt-indiscriminate-use-of-govt-number-plates-in-abia/?amp=1</ref> O sonyere na ntuli aka nke PDP, ebe a ga-ekpebi onye na-ebu ọkọlọtọ nke Ikwuano / Umuahia North / Umuahiya South Federal Constituency na House of Representatives maka ntuli aka 2023 .<ref>{{Cite web|date=2022-05-23|title=2023: Abia Speaker wins PDP’s ticket for House of Reps poll|url=https://editor.guardian.ng/news/2023-abia-speaker-wins-pdps-ticket-for-house-of-reps-poll/|accessdate=2023-03-29|work=[[The Guardian (Nigeria)]]|archivedate=2023-03-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230329155002/https://editor.guardian.ng/news/2023-abia-speaker-wins-pdps-ticket-for-house-of-reps-poll/}}</ref><ref>{{Cite web|title=2023: Abia Speaker wins PDP’s ticket for House of Reps|url=https://www.premiumtimesng.com/news/more-news/531729-2023-abia-speaker-wins-pdps-ticket-for-house-of-reps.html|accessdate=2023-03-29|work=[[Premium Times]]}}</ref> Chinedum Orji, onye isi oche nke Abia House of Assembly, meriri ya. Chinedum Orji<ref>{{Cite web|date=2022-05-24|title=Abia speaker wins PDP Reps ticket|url=https://sunnewsonline.com/abia-speaker-wins-pdp-reps-ticket-2/|accessdate=2023-03-29|work=[[The Sun (Nigeria)]]}}</ref><ref>{{Cite web|date=2022-05-22|title=Chinedum Orji, Abia speaker, clinches PDP house of reps ticket|url=https://www.thecable.ng/chinedum-orji-abia-speaker-clinches-pdp-house-of-reps-ticket|accessdate=2023-03-29|work=[[TheCable]]}}</ref> A họpụtara ya dị ka onye nduzi nke Peoples Democratic Party (PDP) National Youth Campaign Council maka Abia State, na-eduga ngalaba ndị ntorobịa nke PDP na steeti ahụ n'oge mkpọsa ntuli aka nke 2023 ma na-akpali ndị na-eto eto ịkwado onye na-azọ ọkwa onye isi ala nke PDP, Atiku Abubakar, iji nweta mmeri maka pati ahụ. Atiku Abubakar<ref>{{Cite web|date=2022-11-03|title=2023: Rt Hon Kelechi Onuzuruike Emerges Abia State Coordinator PDP National Youth Campaign Council - News Critic|url=https://newscritic.com.ng/2022/11/03/2023-rt-hon-kelechi-onuzuruike-emerges-abia-state-coordinator-pdp-national-youth-campaign-council/,%20https://newscritic.com.ng/2022/11/03/2023-rt-hon-kelechi-onuzuruike-emerges-abia-state-coordinator-pdp-national-youth-campaign-council/|accessdate=2023-03-29}}</ref> Kelechi Onuzuruike kelere Gọvanọ Okezie Ikpeazu maka inye ya Gọvanụ nke afọ maka SME Development 2021 site na New Telegraph na Lagos, na-akọwa ya dị ka nke kwesịrị ekwesị. Ọdọ Mmiri Telegraph Ọhụrụ<ref>https://dailypost.ng/2021/11/23/gov-ikpeazu-improved-small-medium-scale-businesses-in-abia-pdp-chieftain-onuzuruike/</ref> == Ọrụ ebere == N'afọ 2022, o nyere Maazị na Oriakụ ego maka afọ abụọ nke ịgbazite ụlọ. Chibuzor Ikwunze bụ onye ụmụ ha anọ nwụrụ n'ihi nsị nri mgbe o risịrị ụfọdụ suya. nke ya<ref>{{Cite web|title=Abia Speaker Gifts Car, Automatic Employment to Couple Who Lost 4 Children at Once in|url=https://igberetvnews.com/1406016/abia-speaker-gifts-car-automatic-employment-couple-lost-4-children-suya-meal-photos/|accessdate=2023-03-29|work=igberetvnews.com}}</ref> N'otu afọ ahụ, ya na ndị ọzọ ole na ole nyere aka ịzụta akwụkwọ nhọpụta gọvanọ PDP maka Lucky Igbokwe.<ref>{{Cite web|author=Rapheal|date=2022-04-06|title=Friends buy Abia PDP guber forms for Igbokwe|url=https://sunnewsonline.com/friends-buy-abia-pdp-guber-forms-for-igbokwe/|accessdate=2023-03-29|work=[[The Sun (Nigeria)]]}}</ref><ref>{{Cite web|title=Lucky Igbokwe Declares for Abia Guber|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/04/05/lucky-igbokwe-declares-for-abia-guber/amp/|accessdate=2023-03-29|work=[[This Day]]|archivedate=2023-03-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230329085850/https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/04/05/lucky-igbokwe-declares-for-abia-guber/amp/}}</ref> Ọ sonyeere ndị ọgaranya nke ezinụlọ Ohuhu ya iji nye onyinye ihe enyemaka maka ndị a na-emegbu emegbu na obodo ya n'oge mkpọchi COVID-19. COVID-19 Ihe ndị ahụ gụnyere ihe oriri na ihe nchebe.<ref>{{Cite web|date=6 April 2020|title=COVID-19: Abia Lawmaker, Onuzuruike, donates relief materials to community|url=https://www.vanguardngr.com/2020/04/covid-19-abia-lawmaker-onuzuruike-donates-relief-materials-to-community/amp/|accessdate=30 March 2023|work=[[Vanguard (Nigeria)]]}}</ref> == Ihe odide == {{Reflist}} [[Òtù:Ndị Igbo]] [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Otú:Ndị amụrụ n’afọ 1976]] m6cvj7sjsvp23uvle0pirtk0y0eizjz 741575 741574 2026-10-25T08:26:53Z KiranBOT 25138 removed AMP tracking from URLs ([[:m:User:KiranBOT/AMP|details]]) ([[User talk:Usernamekiran|report error]]) v3.1.1s 741575 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Kelechi Onuzuruike {{Audio|LL-Q33578 (ibo)-King ChristLike-Kelechi Onuzuruike.wav|Audio}} (amụrụ na 19 Febụwarị 1976) bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Naijiria. Kelechi Onuzuruike<ref>{{Cite web|author=Emeruwa|first=Chijindu|date=2021-02-24|title=Abia lawmaker calls for urgent attention on erosion menace|url=https://dailypost.ng/2021/02/24/abia-lawmaker-calls-for-urgent-attention-on-erosion-menace/|accessdate=2023-03-29|work=[[Daily Post (Nigeria)]]}}</ref> Ọ bụ osote onye isi nke ụlọ omebe iwu nke Abia State. Onye isi oche nke Abia State House of Assembly Ọ na-anọchite anya mpaghara Umuahia North ugbu a na Abia State House of Assembly. Umuahia North steeti Abia State House of Assembly<ref name="lg">{{Cite web|date=2019-10-25|title=LG boss, lawmaker lament flooding in Umuahia|url=https://punchng.com/lg-boss-lawmaker-lament-flooding-in-umuahia/|accessdate=2023-03-29|work=[[The Punch]]}}</ref> == Mmalite na agụmakwụkwọ == Onuzuruike bụ nwa amaala nke ezinụlọ Nkwoegwu Ohuhu na Umuahia North, Abia State, Nigeria. Umuahia North Abia Steeti O nwere otu nwanne nwoke tọrọ ya, Chief Chima Onuzuruike.<ref>{{Cite web|date=2 February 2022|title=Breaking: PDP Lawmaker Kelechi Onuzuirike’s Immediate Elder Brother, Chima, joins Emenike-led APC Faction in Abia|url=https://globaltimesnigeria.com/breaking-pdp-lawmaker-kelechi-onuzuruikes-immediate-elder-brother-chima-joins-emenike-led-apc-faction-in-abia/|accessdate=29 March 2023|work=Global Times Nigeria|archivedate=29 March 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230329191226/https://globaltimesnigeria.com/breaking-pdp-lawmaker-kelechi-onuzuruikes-immediate-elder-brother-chima-joins-emenike-led-apc-faction-in-abia/}}</ref> Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ sekọndrị ya na Ascension Junior Seminary, ọ nwetara akara ugo mmụta n'iwu na Mahadum Abia State, ma mesịa nweta diplọma postgraduate na Business Management na London School of Business and Management. Mahadum Abia State London School of Business Ọ gara n'ihu na njem agụmakwụkwọ ya na Mahadum Chichester na United Kingdom, ebe ọ nwetara Master of Business Administration (MBA). [aha achọrọ] Mahadum nke Chichester Master of Business Administration __ibo____ibo____ibo__ Ọ bụ ezie na ọ bụ [ ihe e dere n'ala ala] Ọ bụ otu n'ime Knights of St Columba nke Anglican Church na Naịjirịa. Knights nke St Columba Anglican Church na Naịjirịa == Ọrụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị == Onuzuruike bụ onye isi na-enyere Gọvanọ nke Imo Steeti, Rochas Okorocha aka n'ọrụ pụrụ iche site na 2012 ruo 2014. Nkume steeti Imo Okorocha<ref>https://www.stelladimokokorkus.com/2013/08/check-out-list-of-new-appointees-in-imo.html?m=1</ref> A họpụtara ya n'okpuru All Progressives Grand Alliance (APGA) n'afọ 2015 ka ọ nọchite anya mpaghara Umuahia North na 6th Abia State House of Assembly. All Progressives Grand Alliance Umuahia North 6th Abia State House of Assembly<ref>{{Cite web|date=2 May 2015|title=Abia INEC gives out certificates of return to elected house members|url=https://thenationonlineng.net/abia-inec-gives-out-certificates-of-return-to-elected-house-members/|accessdate=29 March 2023|work=[[The Nation (Nigeria)]]}}</ref> N'afọ 2016, ụlọ ikpe dị elu nke gọọmentị etiti dị na Umuahia wepụrụ ntuli aka Onuzuruike. Umuahia<ref>{{Cite web|author=Okoro|first=Boniface|date=12 May 2016|title=Court sacks APGA lawmaker for emerging through fake primary|url=https://newsexpressngr.com/news/23452-Court-sacks-APGA-lawmaker-for-emerging-through-fake-primary-16|accessdate=29 March 2023|work=News Express Nigeria|archivedate=29 March 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230329140408/https://newsexpressngr.com/news/23452-Court-sacks-APGA-lawmaker-for-emerging-through-fake-primary-16}}</ref> Ụlọ ikpe ahụ kwupụtara na Sunday Ajero bụ onye a họpụtara nke ọma nke APGA maka mpaghara ahụ.<ref>{{Cite web|author=Babalola|first=Popoola|date=2016-05-13|title=Court sacks Abia lawmaker for emerging through unauthentic party primary -|url=https://theeagleonline.com.ng/court-sacks-abia-lawmaker-for-emerging-through-unauthentic-party-primary/|accessdate=2023-03-29|work=The Eagle Online}}</ref> Ajero mara Onuzuruike aka, na-azọrọ na ọ pụtara site na ntuli aka.<ref>{{Cite web|date=12 May 2016|title=Court sacks Abia lawmaker for emerging through unauthentic party primary|url=https://www.vanguardngr.com/2016/05/court-sacks-abia-lawmaker-emerging-unauthentic-party-primary/|accessdate=29 March 2023|work=[[Vanguard (Nigeria)]]}}</ref> Otú ọ dị Onuzurike gara n'ihu mezue oge ya ma họpụta ya ọzọ maka oge nke abụọ na 2019. N'afọ 2017, ọ gbanwere otu ndọrọndọrọ ọchịchị, hapụ APGA wee sonye na Peoples Democratic Party (PDP). Òtù ndọrọ ndọrọ ọchịchị ndị mmadụ<ref>https://newscritic.com.ng/2021/06/20/hon-kelechi-onuzuruike-presents-scorecard-assures-constituents-of-effective-representation-amidst-massive-defections-to-pdp/</ref> N'afọ 2019, ya na onye isi oche nke Umuahia North Local Government welitere nchegbu banyere idei mmiri nke ọtụtụ ụlọ, azụmaahịa na ugbo mebiri emebi na obodo Amaogwugwu na mpaghara ya.<ref name="lg"/> O gosikwara ihe ijuanya banyere idei mmiri ahụ n'ihi na ụlọ ọrụ Naịjirịa Hydrological Services Agency ebughị amụma ya ma na-echegbu onwe ya banyere mmetụta nke ọdachi ahụ na ahụike na ịdị ọcha nke ndị mmadụ na mpaghara ahụ metụtara. Ụlọ Ọrụ Naịjirịa Naịjirị Onuzuruike tụrụ aro ka a kwụsị mpaghara gọvanọ na Abia Steeti ma nweta nkatọ site n'ọtụtụ akụkụ maka okwu ya.<ref name="zone">{{Cite web|author=Nwosu|first=Uche|date=1 March 2021|title=Abia 2023: Governorship Seat Now Open To All Three Zones, Says Assembly Deputy Chief Whip|url=https://independent.ng/abia-2023-governorship-seat-now-open-to-all-three-zones-says-assembly-deputy-chief-whip/|accessdate=29 March 2023|work=[[Independent Nigeria]]}}</ref><ref>{{Cite web|date=28 March 2021|title=2023: Fresh rumbles over Abia Charter of Equity|url=https://thenationonlineng.net/2023-fresh-rumbles-over-abia-charter-of-equity/|accessdate=29 March 2023|work=[[The Nation (Nigeria)]]}}</ref> Ọ bụ onye isi oche nke Abia State House of Assembly Committee of Environment mgbe ọ katọrọ ọnọdụ dị njọ nke ịdị ọcha n'obodo ukwu dị na steeti Umuahia, Aba na Ohafia ma kpọọ Abia State Protection Agency (ASEPA) General Manager n'ihu ụlọ ahụ. Umuahia Aba Ohafia<ref>{{Cite web|author=Ada|first=Ada|date=2018-07-29|title=Sanitation in Abia: ASEPA must wake up – Hon. Kelechi|url=https://dailytimesng.com/sanitation-abia-asepa-must-wake-hon-kelechi/|accessdate=2023-03-29|work=[[Daily Times (Nigeria)]]}}</ref> Nke a mere ka Gọvanọ Okezie Ikpeazu chụpụ onye isi ụlọ ọrụ na-ahụ maka gburugburu ebe obibi n'ihi enweghị ike. Okezie Ikpeazu<ref>{{Cite web|date=11 December 2021|title=Ikpeazu sacks ASEPA GM 48hours after House of Assembly summons|url=https://thenationonlineng.net/ikpeazu-sacks-asepa-gm-48hours-after-house-of-assembly-summons/|accessdate=29 March 2023|work=[[The Nation (Nigeria)]]}}</ref> Onuzurike akwadowo iwu maka iguzobe ego ntụkwasị obi gburugburu ebe obibi na steeti Abia na ime ka sayensị ọrụ ugbo bụrụ ihe na ụlọ akwụkwọ sekọndrị. O welitere okwu ngwa ngwa, dị ka ịmanye ASEPA imezu iwu ya nke ime ka gburugburu ebe obibi dị ọcha. A họpụtara ya dị ka onye otu kọmitii nwere ibu ọrụ nke nyochaa ọrụ ego na ojiji nke ego Abia State College of Education (Technical) (ASCETA) na Abia State University (ABSU) nwetara, yana enyemaka ego kwa ọnwa nke gọọmentị steeti nyere. Abia State College of Education (Technical) Abia State University<ref>{{Cite web|date=2 July 2019|title=Revenue Leakages: Abia Assembly to investigate ABSU, AbiaPoly, BCA, others|url=https://www.vanguardngr.com/2019/07/revenue-leakages-abia-assembly-to-investigate-absu-abiapoly-bca-others/|accessdate=29 March 2023|work=[[Vanguard (Nigeria)]]}}</ref> Ọ sonyeere Nzukọ nke Abia Steeti iji katọọ ogbugbu ndị Fulani Herdsmen gburu ụmụ amaala Ukwa na ndị Abia. Ogbugbu ndị Fulani Herdsmen<ref>{{Cite web|author=gloriaabiakam|date=2022-06-23|title=Abia Assembly Condemns Attacks on Ukwa Indigenes|url=https://fmic.gov.ng/abia-assembly-condemns-attacks-on-ukwa-indigenes/|accessdate=2023-03-29|work=[[Federal Ministry of Information and Culture (Nigeria)]] Official Website|archive-url=https://web.archive.org/web/20230329090001/https://fmic.gov.ng/abia-assembly-condemns-attacks-on-ukwa-indigenes/|archive-date=2023-03-29|url-status=dead}}</ref> Ọ katọrọ ọnọdụ a na-ekwesịghị ekwesị nke ọdịdị ala nke Ohuhu (nke dị na mpaghara ya) n'ihi mbuze na-ebibi ala ahụ.<ref>https://dailypost.ng/2021/02/24/abia-lawmaker-calls-for-urgent-attention-on-erosion-menace/</ref> Ọ tụkwara aro iwu iji kwụsị iji ya eme ihe n'ụzọ na-enweghị isi na imegharị nọmba ikikere maka ndị ọrụ gọọmentị site n'aka ndị na-enweghị ikike, na-agba ume ka a kwụsị mgbasa ya, kwụsị mmepụta ya ma kpochapụ ndị na-agagharị.<ref>https://dailypost.ng/2021/06/18/assembly-moves-to-halt-indiscriminate-use-of-govt-number-plates-in-abia/?amp=1</ref> O sonyere na ntuli aka nke PDP, ebe a ga-ekpebi onye na-ebu ọkọlọtọ nke Ikwuano / Umuahia North / Umuahiya South Federal Constituency na House of Representatives maka ntuli aka 2023 .<ref>{{Cite web|date=2022-05-23|title=2023: Abia Speaker wins PDP’s ticket for House of Reps poll|url=https://editor.guardian.ng/news/2023-abia-speaker-wins-pdps-ticket-for-house-of-reps-poll/|accessdate=2023-03-29|work=[[The Guardian (Nigeria)]]|archivedate=2023-03-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230329155002/https://editor.guardian.ng/news/2023-abia-speaker-wins-pdps-ticket-for-house-of-reps-poll/}}</ref><ref>{{Cite web|title=2023: Abia Speaker wins PDP’s ticket for House of Reps|url=https://www.premiumtimesng.com/news/more-news/531729-2023-abia-speaker-wins-pdps-ticket-for-house-of-reps.html|accessdate=2023-03-29|work=[[Premium Times]]}}</ref> Chinedum Orji, onye isi oche nke Abia House of Assembly, meriri ya. Chinedum Orji<ref>{{Cite web|date=2022-05-24|title=Abia speaker wins PDP Reps ticket|url=https://sunnewsonline.com/abia-speaker-wins-pdp-reps-ticket-2/|accessdate=2023-03-29|work=[[The Sun (Nigeria)]]}}</ref><ref>{{Cite web|date=2022-05-22|title=Chinedum Orji, Abia speaker, clinches PDP house of reps ticket|url=https://www.thecable.ng/chinedum-orji-abia-speaker-clinches-pdp-house-of-reps-ticket|accessdate=2023-03-29|work=[[TheCable]]}}</ref> A họpụtara ya dị ka onye nduzi nke Peoples Democratic Party (PDP) National Youth Campaign Council maka Abia State, na-eduga ngalaba ndị ntorobịa nke PDP na steeti ahụ n'oge mkpọsa ntuli aka nke 2023 ma na-akpali ndị na-eto eto ịkwado onye na-azọ ọkwa onye isi ala nke PDP, Atiku Abubakar, iji nweta mmeri maka pati ahụ. Atiku Abubakar<ref>{{Cite web|date=2022-11-03|title=2023: Rt Hon Kelechi Onuzuruike Emerges Abia State Coordinator PDP National Youth Campaign Council - News Critic|url=https://newscritic.com.ng/2022/11/03/2023-rt-hon-kelechi-onuzuruike-emerges-abia-state-coordinator-pdp-national-youth-campaign-council/,%20https://newscritic.com.ng/2022/11/03/2023-rt-hon-kelechi-onuzuruike-emerges-abia-state-coordinator-pdp-national-youth-campaign-council/|accessdate=2023-03-29}}</ref> Kelechi Onuzuruike kelere Gọvanọ Okezie Ikpeazu maka inye ya Gọvanụ nke afọ maka SME Development 2021 site na New Telegraph na Lagos, na-akọwa ya dị ka nke kwesịrị ekwesị. Ọdọ Mmiri Telegraph Ọhụrụ<ref>https://dailypost.ng/2021/11/23/gov-ikpeazu-improved-small-medium-scale-businesses-in-abia-pdp-chieftain-onuzuruike/</ref> == Ọrụ ebere == N'afọ 2022, o nyere Maazị na Oriakụ ego maka afọ abụọ nke ịgbazite ụlọ. Chibuzor Ikwunze bụ onye ụmụ ha anọ nwụrụ n'ihi nsị nri mgbe o risịrị ụfọdụ suya. nke ya<ref>{{Cite web|title=Abia Speaker Gifts Car, Automatic Employment to Couple Who Lost 4 Children at Once in|url=https://igberetvnews.com/1406016/abia-speaker-gifts-car-automatic-employment-couple-lost-4-children-suya-meal-photos/|accessdate=2023-03-29|work=igberetvnews.com}}</ref> N'otu afọ ahụ, ya na ndị ọzọ ole na ole nyere aka ịzụta akwụkwọ nhọpụta gọvanọ PDP maka Lucky Igbokwe.<ref>{{Cite web|author=Rapheal|date=2022-04-06|title=Friends buy Abia PDP guber forms for Igbokwe|url=https://sunnewsonline.com/friends-buy-abia-pdp-guber-forms-for-igbokwe/|accessdate=2023-03-29|work=[[The Sun (Nigeria)]]}}</ref><ref>{{Cite web|title=Lucky Igbokwe Declares for Abia Guber|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/04/05/lucky-igbokwe-declares-for-abia-guber/amp/|accessdate=2023-03-29|work=[[This Day]]|archivedate=2023-03-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230329085850/https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/04/05/lucky-igbokwe-declares-for-abia-guber/amp/}}</ref> Ọ sonyeere ndị ọgaranya nke ezinụlọ Ohuhu ya iji nye onyinye ihe enyemaka maka ndị a na-emegbu emegbu na obodo ya n'oge mkpọchi COVID-19. COVID-19 Ihe ndị ahụ gụnyere ihe oriri na ihe nchebe.<ref>{{Cite web|date=6 April 2020|title=COVID-19: Abia Lawmaker, Onuzuruike, donates relief materials to community|url=https://www.vanguardngr.com/2020/04/covid-19-abia-lawmaker-onuzuruike-donates-relief-materials-to-community/|accessdate=30 March 2023|work=[[Vanguard (Nigeria)]]}}</ref> == Ihe odide == {{Reflist}} [[Òtù:Ndị Igbo]] [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Otú:Ndị amụrụ n’afọ 1976]] pavgss5hdgoql5jipq2gldfyz4z21kz Gabrielle Diana 0 32752 741519 721351 2026-10-24T15:23:52Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741519 wikitext text/x-wiki [[Category:Articles with hCards]] {{Databox}} ''''''Gabrielle Diana''' Gladu''' (amụrụ n'afọ 1999), nke a makwaara dị ka Gabrielle Diana, bụ onye mgbasa ozi mmekọrịta ọha na eze nke Canada na onye na-ahụ maka ikike transgender. Ọ kpughere ọha na eze banyere mgbanwe ya ma mepụta hashtag #MomentsInTransition na Twitter na Instagram. == Nkwado == Gladu ejirila mgbasa ozi mmekọrịta ya kwalite mmata na ngosi maka ndị trans, gụnyere site na idepụta akụkụ nke mgbanwe ya. <ref name="Wortham" /><ref name="Abeni2015">{{Cite news|author=Abeni|first=Cleis|title=6 Reasons This 16-Year-Old Trans Girl Gives Us Hope|url=https://www.advocate.com/transgender/2015/11/02/6-reasons-why-16-teen-year-old-gabrielle-gladu-gives-hope-trans-teens|accessdate=29 January 2021|work=The Advocate|date=November 2, 2015}}</ref><ref name="Vino">{{Cite news|author=Vino|first=Lauren|title=Watch A Mom Give Her Trans Daughter The Gift She's Always Wanted|url=https://www.mtv.com/news/2288497/mom-trans-daughter-gift/|accessdate=1 February 2021|work=MTV News|date=October 1, 2015|archive-date=13 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210213031827/https://www.mtv.com/news/2288497/mom-trans-daughter-gift/|url-status=dead}}</ref>N'afọ 2015, The Advocate kpọrọ ya otu n'ime "25 Trans Pioneers Who Took Us Past The Tipping Point". Gladu nyekwara aka na edemede na MTV News nke akpọrọ "What I Want You To Know During Transgender Awareness Week" nke e bipụtara na Nọvemba 20, 2015.<ref name="Abeni">{{Cite news|author=Abeni|first=Cleis|title=25 Trans Pioneers Who Took Us Past the Tipping Point in 2015|url=https://www.advocate.com/transgender/2015/12/31/25-trans-pioneers-who-took-us-past-tipping-point-2015|accessdate=29 January 2021|work=The Advocate|date=December 31, 2015}}</ref><ref>{{Cite news|author=Diana|first=Gabrielle|title=What I Want You To Know During Transgender Awareness Week|url=https://www.mtv.com/news/2545503/what-i-want-you-to-know-during-transgender-awareness-week/|accessdate=29 January 2021|work=MTV News|date=November 20, 2015|archive-date=31 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210131091742/http://www.mtv.com/news/2545503/what-i-want-you-to-know-during-transgender-awareness-week/|url-status=dead}}</ref> Mgbe ọ dị afọ iri na isii, Gladu nyere akụkọ abụọ na magazin Queer Voices n'ịntanetị. <ref name="Queer Voices">{{Cite web|title=About Gabrielle Diana Gladu|url=https://queer-voices.com/author/gdgladu/|work=Queer Voices|accessdate=February 3, 2021|archivedate=February 13, 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210213031800/https://queer-voices.com/author/gdgladu/}}</ref>N'ide maka ATTN:, onye edemede Kyle Fitzpatrick kwuru na Gladu bụ onye nọ n'afọ iri na ụma nke na-egosipụta "ịdị ọhụrụ" nke America, ọ bụ ezie na ọ bụ onye mba ụwa ma ọ bụghị na United States.<ref name="ATTN:">{{Cite news|author=Fitzpatrick|first=Kyle|title=Ten Teens Who Embody America's New Queerness|url=https://archive.attn.com/stories/6631/ten-teens-who-embody-americas-new-queerness|accessdate=February 3, 2021|publisher=ATTN|date=March 18, 2016|archive-date=February 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210213031759/https://archive.attn.com/stories/6631/ten-teens-who-embody-americas-new-queerness|url-status=dead}}</ref> N'afọ 2016, mgbe ọ dị afọ iri na asaa, a na-ekwu na Gladu bụ #MomentsInTransition hashtag trend na Twitter na Instagram mgbe o biputara foto na-egosi mgbanwe nke ya. <ref name="Tabberer">{{Cite news|author=Tabberer|first=Jamie|title=9 inspiring trans teens to follow on social ASAP|url=https://www.gaystarnews.com/article/9-inspiring-trans-teens-to-follow-on-social-asap/|accessdate=29 January 2021|work=GSN|date=August 11, 2016|archive-date=13 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210213031800/https://www.gaystarnews.com/article/9-inspiring-trans-teens-to-follow-on-social-asap/|url-status=dead}}</ref><ref name="Gander">{{Cite news|author=Gander|first=Kashmira|title=Transgender people are sharing inspiring photos of how they have changed with #MomentsInTransition|url=https://www.independent.co.uk/life-style/health-and-families/health-news/transgender-people-are-sharing-inspiring-photos-how-they-have-physically-changed-momentsintransition-a6968211.html|accessdate=1 February 2021|work=The Independent|date=April 4, 2016}}</ref><ref name="Sainty">{{Cite news|author=Sainty|first=Lane|title=Transgender People Are Sharing Photos Of Their Transitions And It's Gorgeous|url=https://www.buzzfeednews.com/article/lanesainty/moments-in-transition|accessdate=1 February 2021|work=Buzzfeed News|date=March 30, 2016}}</ref><ref name="Khoo">{{Cite news|author=Khoo|first=Isabelle|title=Ottawa Transgender Teen Shares Inspiring Before And After Photos|url=https://www.huffingtonpost.ca/2016/03/31/transgender-teen-gabrielle-diana_n_9582652.html|accessdate=1 February 2021|work=HuffPost|date=March 31, 2016}}</ref>Dị ka magazin Cosmopolitan si kwuo, "ọ tolitere n'ime nchịkọta foto mara mma na ememe maka ndị transgender".<ref name="Smothers">{{Cite news|author=Smothers|first=Hannah|title=Transgender People Are Sharing the Most Lovely Photos of Their Transitions|url=https://www.cosmopolitan.com/sex-love/news/a56077/transgender-people-are-sharing-the-most-lovely-photos-of-their-transitions/|accessdate=1 February 2021|work=Cosmopolitan|date=March 31, 2016}}</ref> Na Machị 2019, Gladu nwetara nlebara anya ọha na eze mgbe esemokwu na Twitter na onye na-agụ egwu / onye na-ede egwu [[Azealia Banks]]. Esemokwu ahụ gụnyere ozi ọha na eze na DM n'etiti Gladu na Banks banyere ọrụ ụmụ nwanyị transgender na cis na ọha mmadụ. Banks kwuru na ụmụ nwanyị trans na-ehichapụ ụmụ nwanyị cis, nke Gladu rụrụ ụka. Mgbe esemokwu ahụ gasịrị, Out bipụtara nkọwa nke Rose Dommu nke akpọrọ "Azealia Banks abụghị onye mmekọ na-eme ihe ike - Ọ bụ onye na-eme omume ọjọọ!"<ref>{{Cite news|author=Dommu|first=Rose|title=Azealia Banks Isn't a Queer Ally, She's a Bully|url=https://www.out.com/commentary/2019/3/20/azealia-banks-isnt-queer-ally-shes-bully|accessdate=29 January 2021|work=Out Magazine|date=March 20, 2019}}</ref> == Ndụ onwe onye == === Mbido ndụ na agụmakwụkwọ === A zụlitere Gladu na Ottawa, Ontario na "obodo na-agbaso omenala nke ukwuu". <ref name="Abeni2015" /><ref name="depression">{{Cite news|author=Khan|first=Samara|title=Depression in the LGBTQ Community|url=http://ethosnews.com/2017/04/12/depression-in-the-lgbtq-community/|accessdate=February 3, 2021|publisher=Ethos News|date=April 12, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170715032311/http://ethosnews.com/2017/04/12/depression-in-the-lgbtq-community/|archive-date=July 15, 2017|url-status=dead}}</ref>N'afọ 2015, ọ hapụrụ okpukpe Katọlik ma gosipụta onwe ya dị ka onye Buddha. <ref name="Abeni2015" />Ọ gara ụlọ akwụkwọ parochial wee họrọ ịga ụlọ akwụkwọ ọha na eze n'ihi nchegbu banyere ma mgbanwe ya ga-abụ nke a nabatara ma nabata.<ref name="Abeni2015" /> === Mgbanwe === Gladu edeela na mgbasa ozi mmekọrịta ya na ọ "na-eyi uwe na ihe ntecha nne m, ọ dịghịkwa mfe na mbido ebe ọ bụ na anaghị m agbanwe agbanwe".<ref name="Khoo"/> Na mbido klas nke asatọ, Gladu nwara igbu onwe ya na Disemba 12, 2012. <ref name="Abeni2015" /><ref name="Wortham">{{Cite news|author=Wortham|first=Jenna|title=For Gay and Transgender Teens, Will It Get Better?|url=https://www.nytimes.com/2016/09/11/magazine/for-gay-and-transgender-teens-will-it-get-better.html|accessdate=3 February 2021|work=The New York Times|date=September 8, 2016}}</ref>Ọ bụ ezie na Gladu apụtabeghị dị ka trans, mgbalị igbu onwe ya metụtara njirimara nwoke na nwanyị ya na mgbagwoju anya gbara ya gburugburu njirimara nwanyị nke ọ ka na-enyocha. Banyere mgbalị igbu onwe ya, Gladu kwuru, "Enwere m nnukwu mgbagwoju anya. Amaara m ihe dị iche banyere m. Atụrụ m egwu ihe ndị mmadụ ga-eche banyere m. " Cleis Abeni nke The Advocate dere Gladu wee nweta ọgwụgwọ siri ike ma "malite ịhazigharị ihe niile dị na ndụ ya gburugburu ịnakwere njirimara ya".<ref name="Abeni2015" /><ref name="Abeni2015" /> Galdu pụtara dị ka trans n'oge ọ nọ n'ụlọ akwụkwọ sekọndrị; ''[[The New York Times]]''">The New York Times dere na "ọ gwara onye ọ bụla ka ọ kpọọ ya Belle, ụdị Gabrielle dị mkpirikpi, na iji nnọchiaha nwanyị" nakwa na ọ malitere "ịdepụta mgbanwe ya n'ịntanetị n'usoro vidiyo YouTube a ma ama". The New York Time dekwara, "Nkwado na-abanye, na-enye ya obi ike ịga n'ihu, ọ malitekwara mgbanwe ahụike ya n'afọ na-esote".<ref name="Wortham" /><ref name="Wortham" /> Na Septemba 27, 2015, Gladu natara ozi na a gbanwere aha ya n'ụzọ iwu ka ọ bụrụ Gabrielle Diana Gladu. Gladu bulite vidiyo na Twitter ya, nke nwa nwanne nne ya mere. Nne Gladu ji achịcha kpughere na a gbanwere aha ya n'ụzọ iwu kwadoro, nke nwetara nlebara anya site na magazin People, MTV News, ''BuzzFeed'', na ''NewNowNext''. <ref name="Coder">{{Cite news|author=Coder|first=Marie|title=This Mom Takes the Cake! Surprises Trans Daughter with Sweet News About Name Change|url=https://people.com/celebrity/mom-surprises-trans-daughter-with-sweet-surprise-about-name-change/|accessdate=1 February 2021|work=People Magazine|date=October 1, 2015}}</ref><ref name="Vino"/><ref name="Karlan">{{Cite news|author=Karlan|first=Sarah|title=Watch This Mom Surprise Her Trans Daughter With The News Her Name Change Is Legal|url=https://www.buzzfeed.com/skarlan/this-mom-celebrated-her-trans-daughters-legal-name-change-in|accessdate=29 January 2021|work=Buzzfeed|date=September 30, 2015}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.newnownext.com/mom-surprises-trans-daughter-with-cake-inscribed-congratulations-you-are-now-gabrielle/10/2015/|title=Mom Surprises Trans Daughter With Cake Inscribed "Congratulations! You Are Now Gabrielle!"|work=Newnownext.com|accessdate=2016-09-10|archivedate=2021-02-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210213031847/http://www.newnownext.com/mom-surprises-trans-daughter-with-cake-inscribed-congratulations-you-are-now-gabrielle/10/2015/}}</ref>Cleis Abeni nke The Advocate kwukwara na vidiyo ahụ, ma kwuo, "N'ihe gbasara ndụ mgbanwe, ọha na eze na gọọmentị nabatara nhọrọ onwe onye maka ịkpọ aha na-anọ nso n'elu pyramid nkwenye ilu. " Buzzfeed hotara Gladu na-ekwu, "Enwere m olileanya na mgbe ndị mmadụ hụrụ vidiyo a, ha na-ahụ mkpa nke aha na nnọchiaha, n'ihi na ha dị oke mkpa maka mgbanwe mmadụ" [...] "Ọ na-eme ka ha nwee mmetụta dị ka ha dị oké ọnụ ahịa ma dị mkpa, nke ahụ dịkwuo mfe".<ref name="Abeni2015"/><ref name="Karlan" /> == Edensibịa == {{Reflist}} {{DEFAULTSORT:Diana, Gabrielle}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] k1ewcz4fno1g2tar8gzg1gg1smc05vz Jeff Unaegbu 0 33627 741549 721835 2026-10-25T03:14:41Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741549 wikitext text/x-wiki {{Databox}}   [[Category:Articles with hCards]] <ref>https://www.amazon.com/Books-JEFF-UNAEGBU/s?rh=n%3A283155%2Cp_27%3AJEFF+UNAEGBU</ref>'''Jephthah Elochukwu Unaegbu''' // i (amụrụ ya na October 1, 1979)// ⓘbu onye odee Naijiria, onye nyocha, onye na-eme ihe nkiri, onye na'ese ihe na onye na-emepụta ihe nkiri, Onye dere ọtụtụ akwụkwọ. <ref>{{Cite web|url=https://openlibrary.org/authors/OL6876805A/Jeff_Unaegbu|title=Jeff Unaegbu|author=OpenLibrary.org|work=Open Library|accessdate=2018-01-03}}</ref> <ref>Unaegbu, J. (2007). "I write to Put Right the Wrongs", Sunday Vanguard, April 8, P. 48.</ref> == Ndụ na ọrụ == === Afọ ndị mbụ === A mụrụ Unaegbu n'obodo Amankwo-Inyi, Oji River LGA nke Enugu State, Nigeria, O bu nwa mbụ n'ime ụmụ ise dị ndụ nke Maazị John Ejike Unaegbu na Oriakụ Cecilia Enonanma Unaegbu. Ọ gara ụlọ akwụkwọ sekọndrị gọọmentị, [[Minna]] na 1990, O gụrụ sayensị ma gụchaa akwụkwọ na 1996. Ọ gara Muhanatu Computer Institute, gụchaa na 2000 oji ọdịiche Certificate na Diploma na Computer Data Processing. Ọ gara Mahadum Naijiria, [[Nsukka]] site na 2002 ruo 2006, na-agụsị akwụkwọ na klas nke abụọ na Mass Communication. Dị ka nwa akwụkwọ, Unaegbu jere ozi dị ka onye nchịkọta akụkọ nke Roar Magazine nke mahadum. <ref>{{Cite web|url=http://nollywoodgossip.net/2011/03/06/young-writer-that-is-making-nigeria-proud-jeff-unaegbu-speaks-to-nollywoodgossip|title=An Online Magazine Interviews Jeff Unaegbu|accessdate=2011-03-27|archivedate=2011-03-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110315043437/http://nollywoodgossip.net/2011/03/06/young-writer-that-is-making-nigeria-proud-jeff-unaegbu-speaks-to-nollywoodgossip/}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://lurrenzinc.com/outofnigeria/2011/03/27/young-writer-that-is-making-nigeria-proud-jeff-unaegbu|title=An Online Magazine Reports an Interview of Jeff Unaegbu|accessdate=2011-03-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110401193028/http://lurrenzinc.com/outofnigeria/2011/03/27/young-writer-that-is-making-nigeria-proud-jeff-unaegbu/|archivedate=2011-04-01}}</ref> O nwetakwara ihe nrite nke ngalaba na uri. === Ihe odide ya === Unaegbu bu onye isi nke Lagos State Council of Tradesmen and Artisans na Ministry of Commerce na [[Alausa]], [[Ikeja]]. Dabere na ahụmahu ya, o dere akwụkwọ mbụ ya, This ''Lagos Na Wa a''('''Ode na Lagos''') na Poetic Portraits ndi ọzọ, nke ndị na-ebipụta ihe nrite bipụtara na Jenụwarị 2006. O dị ahịrị 700 n'ogologo, yana ahịrị 668 na pentameter iambic, nwere atụmatụ egwu ABABCDCD. <ref>{{Cite web|url=http://www.newswatchngr.com/editorial/prime/bob/10326094437.htm|title=NewsWatchngr - Explore news that is trending now|work=NewsWatchngr|language=en-US|accessdate=2018-01-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120504135846/http://www.newswatchngr.com/editorial/prime/bob/10326094437.htm|archivedate=2012-05-04}}</ref> E mechara kwuo na ''Akụkọ'' ahụ nwere uri nke e nyochara dị ka "Uri kachasị ogologo site n'aka onye Naijiria" na magazin Newswatch nke Naijiria na Eprel 2, peeji nke 57, 2007. [1] <ref>[Ezendiokwele, S. (2005). "The Longest Metrical Poem in Africa!", The Roar, Vol. 6, No. 1, P.8. ]</ref> Magazine bú ọzọ, The Roar, kwupụtara na ọ bụ, "abụ metrical kachasị ogologo n'Africa". [1] N'afọ 2010, e bipụtara mbipụta ọhụrụ nke akwụkwọ uri ahụ, yana CD nke abụ ndị ahụ. <ref>{{Cite web|url=https://openlibrary.org/works/OL15598340W/Ode_on_Lagos_and_other_poetic_Portraits|title=Ode on Lagos and other poetic Portraits (2006, 2010 edition) &#124; Open Library}}</ref> Aha ọhụrụ ya <ref>{{Cite news|title=Ode on Lagos|date=2 January 2006|work=Amazon|author=Unaegbu|first=Jeff}}</ref> bụ ''Ode na Lagos'' (This Lagos Na Wa) na ihe osise uri ndị ọzọ. [1] [2] <ref>{{Cite news|title=Freedom in Our Bones|date=1 November 2016|work=Amazon|author=Unaegbu|first=Jeff}}</ref> Ka ọ na-echere rịzọlt afọ ikpeazụ ya n'ulo akwụkwọ, Unaegbu dere akwụkwọ nke abụọ ya, akụkọ ihe mere eme mbụ nke ụmụ akwụkwọ gọọmentị mahadum nke Nigeria, Nsukka site na 1960 ruo 2004, Freedom in Our Bones . <ref>[https://openlibrary.org/works/OL15598341W/Freedom_In_Our_Bones '''Freedom in Our Bones''']</ref> E bipụtara akwụkwọ ahụ n'otu ọnwa ahụ e zigara Jeff na Bayelsa State maka National Youth Service Corps Programme, Machị 2007. Akwụkwọ ahụ meriri okwa nke atọ na 2008 Nigerian Universities Research and Development Fair nke NUC haziri. Ihe nrite <ref>[Edukugho, E. (2008). "UNILAG emerges overall winner of research fair", Vanguard, April 3, P.43. ]</ref> nyeere Mahadum Naịjirịa aka inweta ọnọdụ nke abụọ n'ozuzu n'oge ngosi ahụ. <ref>{{Cite book|url=https://openlibrary.org/works/OL15598367W/Alexander_O._E._Animalu_A_Biography_of_the_Distinguished_Professor_of_Physics|title=Alexandetr O. E. Animalu, A Biography of the Distinguished Professor of Physics|author=Unaegbu|first=Godfrey E. Akpojotor and Jeff|date=2008|publisher=Ucheakonam Publishers|location=Abuja, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://physicsworld.com/cws/event/15271|title=Event details: Third International Seminar on Theoretical Physics and National Development (ISOTPAND2010) - physicsworld.com|work=physicsworld.com|language=en-GB|accessdate=2018-01-03}}</ref> Mgbe o na-eje ozi na Otu-oke na Ogbia LGA nke Bayelsa State, Unaegbu malitere ịrụ ọrụ na Origins of the NYSC ma dee Biography of the Distinguished Professor of Physics, Alexander Obiefoka Enukora Animalu, nke ya na Dr. Godfrey Akpojotor dere. Onye bụbu Mịnịsta na-ahụ maka Sayensị na Nkà na Ụzụ Naijirịa, Ọkammụta Bartholomew Nnaji, kwuru na ntụle ya n'akwụkwọ ahụ, na ọ kọwara nke ọma, ndụ na Lagos na ngwụcha afọ 1950, ọkachasị ọkwa mpụ na-etolite. <ref>{{Cite book|url=https://openlibrary.org/works/OL15598373W/The_secret_Principles_of_Female_Powers|title=The secret Principles of Female Powers|author=Unaegbu|first=Jeff|date=2009|publisher=Global Publishers|location=Nsukka, Nigeria}}</ref>N'afọ 2009, Unaegbu so Emmanuel Ibuot dee, The Secret Principles of Female Powers . <ref>{{Cite news|title=THE SECRET PRINCIPLES OF FEMALE POWERS|date=4 August 2019|work=Amazon|author=Ibuot|first=Emmanuel}}</ref> <ref>{{Cite book|title=Nelson Mandela and Barack Obama African World Challenge: Art and Science in the Reconstruction of the Consciousness of Africans in the 21st Century, A Dialogue on Western and African Worldviews|author=Unaegbu|first=A. O. E. Animalu, W. A. Umezinwa, G. I. Achufusi and Jeff|date=2009|publisher=Ucheakonam Foundation (Nig.) Ltd|isbn=978-9780499518|location=Enugu, Nigeria}}</ref>' Ozokwa n'afọ 2009, ya na Prọfesọ Emeritus Alexander Animalu, Prọfesor Umezinwa na Prọfọ Grace Achufusi, Nelson Mandela na Barack Obama dere akwụkwọ edemede African World Challenge Art and Science in the Reconstruction of the Consciousness of Africans in the 21st Century, A Dialogue on Western and Echiche ụwa nke Africa.[3] E bipụtara Unaegbu si Origins of NYSC (National Youth Service Corps) na 2009.[4][5][6] N'etiti 2010, Unaegbu deziri ma bipụta ya na Prọfesọ Emeka Otagburuagu na N.C. Ohia, The Youth and National Development in Nigeria.[7][8] O bipụtakwara akwụkwọ akụkọ mkpirisi mbụ ya, bụ́ anwụnta a dị n’ụgbụ gị.[9]. [1] <ref>{{Cite news|url=https://www.amazon.com/ORIGINS-NATIONAL-YOUTH-SERVICE-NIGERIA/dp/B09S23WKYQ/ref=sr_1_3?qid=1684022122&refinements=p_27%3AJEFF+UNAEGBU&s=books&sr=1-3|title=THE ORIGINS OF THE NYSC|date=25 January 2022|work=Amazon|accessdate=14 May 2023}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://openlibrary.org/works/OL15598574W/Origins_of_the_NYSC_(National_Youth_Service_Corps)_of_Nigeria|title=Origins of the NYSC (National Youth Service Corps) of Nigeria: Who started it? Why, when, where and how?|author=Unaegbu|first=Jeff|date=2009|publisher=Global Publishers|isbn=978-9783325449|location=Nsukka, Nigeria}}</ref>'<ref>{{Cite web|url=http://www.ascleiden.nl/|title=African Studies Centre Leiden|work=African Studies Centre Leiden|accessdate=2018-01-03|archivedate=2008-07-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080719112931/http://www.ascleiden.nl/}}</ref>[1] [2] [3] <ref>{{Cite book|url=https://openlibrary.org/works/OL15598579W/The_Youth_and_National_Development_in_Nigeria|title=The Youth and National Development in Nigeria|author=Ohia|first=Jeff Unaegbu, E. J. Otagburuagu, N. C.|date=2010|publisher=Benak Ventures|isbn=978-9788060352|location=Enugu, Nigeria}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.marymartin.com/web/selectedIndex?mEntry=124807|title=Mary Martin Booksellers- The Youth and National Develop... - J. E. Unaegbu (et al... (9788060358)|work=www.marymartin.com|accessdate=2018-01-03|archivedate=2018-01-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180104073125/http://www.marymartin.com/web/selectedIndex?mEntry=124807}}</ref>' [1] [2] <ref>{{Cite book|url=https://openlibrary.org/works/OL15598518W/This_Mosquitoe_in_Your_Net|title=This Mosquitoe in Your Net|author=Unaegbu|first=Jeff|date=July 2010|publisher=Global Publishers|isbn=978-9783164741|location=Nsukka, Nigeria}}</ref>1] <ref>{{Cite web|url=http://nollywoodgossip.net/2011/03/25/jeff-unaegbu-nigerian-author-writes-for-nollywoodgossip|title=Another Online Magazine Reports on Jeff Unaegbu's online writing contributions|accessdate=2011-03-27|archivedate=2012-03-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120323114604/http://www.nollywoodgossip.net/2011/03/25/jeff-unaegbu-nigerian-author-writes-for-nollywoodgossip/}}</ref> Na Machị 2011, Jeff Unaegbu ghọrọ onye ode akwụkwọ na-enye aka na ''NollywoodGossip'', akwụkwọ akụkọ dị n'ịntanetị. <ref>{{Cite web|url=http://lurrenzinc.com/outofnigeria/2011/03/27/jeff-unaegbu-nigerian-author-writes-for-nollywoodgossip|title=An Online Magazine Reports on Jeff Unaegbu's online writing contributions|accessdate=2011-03-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110401193021/http://lurrenzinc.com/outofnigeria/2011/03/27/jeff-unaegbu-nigerian-author-writes-for-nollywoodgossip/|archivedate=2011-04-01}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://lurrenzinc.com/outofnigeria/about-us |title=Lurrenzinc.com |accessdate=2023-11-04 |archivedate=2011-04-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110402213006/http://lurrenzinc.com/outofnigeria/about-us/ }}</ref> na Lawrence Onuzulike, onye edemede Naijiria ọzọ na onye na-eme ihe nkiri, Jeff Unaegbu sokwa na mmepe nke webụsaịtị ọhụrụ nke ezubere maka ịmepụta ikpo okwu maka ndị ode akwụkwọ Naijiria ka ha na-ekerịta echiche ọnụ na obodo ndị na-ede akwụkwọ, agụmakwụkwọ na nkà na Naijiria. <ref>{{Cite web|url=http://www.african-writing.com/eleven/flashfiction1.htm|title=Results - Flash Fiction Competition, 2011; African Writing Online; Many Literatures, One Voice;|work=www.african-writing.com|accessdate=2018-01-03|archivedate=2014-08-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140819230019/http://www.african-writing.com/eleven/flashfiction1.htm}}</ref>'N' ọnwa Eprel afọ 2011, akụkọ Jeff Unaegbu, Prey so n'akụkọ asatọ e depụtara n'ime 151 ntinye sitere na mba iri na isii na mbipụta mbụ nke Online African Writing Prize for Flash Fiction . [1] <ref>{{Cite news|url=https://themuseunn.com/guest-lecture-writing-and-publishing-trends-in-the-new-decade-mr-jeff-unaegbu/|title=Guest Lecture– Writing and Publishing: Trends in the new Decade{{!}} Mr Jeff Unaegbu|date=25 May 2021|work=The Muse Journal|accessdate=13 May 2023}}</ref> O bụ onye African Studies Association nke United Kingdom Travel Fellowship Recipient maka ASAUK Writing Workshop maka African Scholars nke emere na Osun State University, na Septemba 2011. <ref>{{Cite web|url=http://nigerianorientnews.org/2011/11/29/ana-releases-2011-literary-prizes-shortlist|title=ANA Releases 2011 Literary Prizes Shortlist &#124; NigerianOrientNews|accessdate=2011-12-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120426011602/http://nigerianorientnews.org/2011/11/29/ana-releases-2011-literary-prizes-shortlist/|archivedate=2012-04-26}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.naijastories.com/2011/11/association-of-nigerian-authors-announces-shortlist-for-annual-literature-prizes|title=Association of Nigerian Authors announces shortlist for annual literature prizes {{!}} NaijaStories.com|work=www.naijastories.com|language=en-US|accessdate=2018-01-03|archivedate=2018-01-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180104014336/http://www.naijastories.com/2011/11/association-of-nigerian-authors-announces-shortlist-for-annual-literature-prizes/}}</ref> mbido Nọvemba 2011, edepụtara akwụkwọ ya, '''Ode na Lagos''', wee nweta ọkwa nke atọ na asọmpi Association of Nigerian Authors kwa afọ n'okpuru ANA / Cadbury Prize ($ 2000). [1] [2] <ref>[http://www.nuc.edu.ng/nucsite/File/Monday%20Bulletin/MB%202012/22%20October,%202012.pdf "See page 13 of the Bulletin"]</ref>'N' ọnwa Ọktoba, n'afọ 2012, akwụkwọ ahụ weghaara ọnọdụ nke abụọ na Arts / Humanities (Nnyocha) nke Ngalaba Naịjirịa nke Naịjiria haziri Nnyocha na Mmepe (NURESDEF, 5th Edition). [1] <ref>{{Cite news|title=UNIVERSITY OF NIGERIA BOOK OF FAME: (REMARKABLE PERSONALITIES OF THE UNIVERSITY OF NIGERIA)|date=1 October 2012|work=Amazon}}</ref>'ọnwa Ọktoba n'afọ 2012, Unaegbu (ya na Prọfesọ Alex Animalu na Prọfọ Sam Onuigbo) malitere idezi mpịakọta nke Mahadum Nigeria Book of Fame nke nwere profaịlụ nke ndị gụsịrị akwụkwọ na ngalaba nke Mahaduma ahụ, gụnyere profaịlụ Chinua Achebe, Onigu Otite na Peter Obi [1] N'afọ 2013, Jeff Unaegbu na Prọfesọ Sam Onuigbo so dee akwụkwọ ahụ, Fifty Years of African Studies: The History of the Institute of African Studies, University of Nigeria, Nsukka (1963-2013). <ref>{{Cite news|url=https://ebin.pub/transformations-in-africana-studies-history-theory-and-epistemology-1032277475-9781032277479.html|title=Transformations in Africana Studies: History, Theory, and Epistemology|date=2022|work=Ebin|accessdate=13 May 2023}}</ref> A na-ede akwụkwọ ahụ nke ọma n'ọrụ doro anya na African Studies na ụwa, nke isiokwu ya bụ, "Mgbanwe na Africana Studies: History, Theory and Epistemology". Unaegbu's 529-paged Braving the Stars: The Biography of P.N. Okeke, Famous Nigerian Space Scientist and Professor of Physics (nke ya na Dr. Sam Chukwu dere na 2014) bụ akụkọ ndụ nke anọ nke ndị prọfesọ dị ndụ na Mahadum Nigeria, Nsukka. <ref>{{Cite news|url=https://tropicalgatefoundation.com.ng/team/jeff-unaegbu/|title=Jeff Unaegbu|date=2022|work=Tropical Gate Foundation|accessdate=9 May 2023|archive-date=10 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230510152624/https://tropicalgatefoundation.com.ng/team/jeff-unaegbu/|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite news|title=BRAVING THE STARS: THE BIOGRAPHY OF P.N. OKEKE FAMOUS NIGERIAN SPACE SCIENTIST AND PROFESSOR OF PHYSICS|date=1 October 2013|work=Amazon}}</ref> Nkwupụta ya na 2014 dọtara onye bụbu osote onye isi oche Senate nke Naijiria, Hon. Ike Ekweremadu na Chief Emmanuel Iwuanyanwu. <ref>{{Cite news|author=Uzodinma|first=Emmanuel|title=“Proffer solution to Nigeria’s security challenges” – Ekweremadu charges scientists|url=https://dailypost.ng/2014/05/02/proffer-solution-nigerias-security-challenges-ekweremadu-charges-scientists/|accessdate=June 8, 2023|publisher=Daily Post|date=May 2, 2014}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://bookauthority.org/books/best-nigerian-biography-ebooks|title=5 Best Nigerian Biography eBooks of All Time|date=2023|work=The News Guru|accessdate=8 May 2023|archive-date=10 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230510152644/https://bookauthority.org/books/best-nigerian-biography-ebooks|url-status=dead}}</ref> Mgbe e mesịrị, Book Authority kwuru na e-version ya bụ otu n'ime akwụkwọ ise kacha mma nke Biography nke Naijiria nke Oge niile. [4] N'afọ 2014 kwa, Jeff Unaegbu na Janna Nwafor-Orizu so dee akwụkwọ ahụ, 92 Days in Power: Dr. A.A. Nwafor- Orizu (GCON) dị ka onye isi ala nke Naijiria (Ọktoba 16, 1965 - Jenụwarị 15, 1966). Onye bụbu onye isi ala Naịjirịa, Alhaji Shehu Shagari dere okwu mmalite. Prọfesọ Christian Opata nyochara akwụkwọ ahụ <ref>{{Cite news|title=92 Days in Power|date=16 October 2014|work=Amazon}}</ref> peeji nke 40 nke akwụkwọ akụkọ Daily Sun nke Friday, December 19, 2014. [1]Ọzọkwa, na 2014, Iroko si na Sapling: The History of the Faculty of Agriculture, University of Nigeria, Nsukka (1961-2014) bụ nke Jeff Unaegbu na ndị ọzọ anọ dere, gụnyere Prọfesọ Emeritus Chijioke Nwosu. <ref>{{Cite book|author=Ugwu|first=S.O.C.|title=Iroko From Sapling: The History of the Faculty of Agriculture, University of Nigeria, Nsukka (1961-2014|pages=319|edition=2014}}</ref> N'afọ 2017, Pride of the Den, History of Faculty of the Physical Sciences, University of Nigeria Nsukka (1973-2017) bụ Jeff Unaegbu, Prof. Fidelis Ugwuowo na Prof. UC Okoro dere.2017, <ref>{{Cite book|url=https://searchworks.stanford.edu/view/13253979|title=Pride of the Den : Origins and History of the Faculty of Physical Sciences, University of Nigeria Nsukka (1973-2017)|publisher=Timex Enterprises|accessdate=16 May 2023|isbn=9789783843394|year=2017}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=7VMsyQEACAAJ|title=Pride of the Den : Origins and History of the Faculty of Physical Sciences, University of Nigeria Nsukka (1973-2017)|publisher=Timex Enterprises|accessdate=16 May 2023|isbn=9789783843394|year=2017}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.amazon.com/BIOGRAPHY-NIGERIAS-PROFESSOR-MECHANICAL-ENGINEERING/dp/B08SPKTF78|title=BIOGRAPHY OF NIGERIA'S FOREMOST PROFESSOR OF MECHANICAL ENGINEERING GORDIAN OBUMNEME EZEKWE|date=11 January 2021|work=Amazon|accessdate=11 May 2023}}</ref>N'afọ 2018, Jeff Unaegbu, Prọfesọ Emeritus Alex Animalu, na Thaddeus Udeinya jikọrọ aka dee Biography of Nigeria's Foremost Professor of Mechanical Engineering: Gordian Obumneme Ezekwe . [1] <ref>{{Cite news|url=https://www.amazon.com/BIOGRAPHY-NIGERIAS-FOREMOST-PROFESSOR-STATISTICS/dp/B08SH1CBR9/ref=sr_1_2?qid=1684022122&refinements=p_27%3AJEFF+UNAEGBU&s=books&sr=1-2|title=THE BIOGRAPHY OF NIGERIA'S FOREMOST PROFESSOR OF STATISTICS, EMERITUS PROFESSOR JAMES NWOYE ADICHIE|date=9 January 2021|work=Amazon|accessdate=14 May 2023}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2020/09/15/james-nwoye-adichie-1932-2020/|title=James Nwoye Adichie 1932-2020|date=2020|work=This Day newspaper|accessdate=11 May 2023}}</ref>N'akwụkwọ akụkọ ya nke akwụkwọ akụkọ New Yorker bipụtara na Septemba 10, 2020, onye na-ede akwụkwọ akụkọ Naijiria, Chimamanda Ngozi Adichie, gosipụtara ekele ya nye Jeff Unaegbu, Alexander Animalu na Peter Uche maka ịdekọ akụkọ ndụ nna ya n'ụdị akwụkwọ, aha ya bụ, Biography of Ọkammụta Ọkammụta nke Statistics Naịjiria, Prof. James Nwoye Adichie N’October 1, 2020, e bipụtara akwụkwọ Jeff Unaegbu nwere peeji 152, The Jephian Philosophy. Akwụkwọ ahụ bụ ngụkọta nke ntụgharị uche ya banyere ọdịdị nzuzo nke Chineke na ihe zoro ezo nke ndụ pụtara. Otu n'<ref>{{Cite news|url=https://www.amazon.com/JEPHIAN-PHILOSOPHY-Meditations-entrepreneurship-relationship/dp/B08KJ553ZV|title=The Jephian Philosophy|date=1 October 2020|work=Amazon|accessdate=11 May 2023}}</ref>'ime ndị guzobere sayensị cognitive, Prọfesọ [[Noam Chomsky]], chọtara akwụkwọ ahụ, "na-akpali mmasị . [1] Na Jenụwarị 16, 2021, e bipụtara Sambisa Forest and Other Stories nke Jeff Unaegbu. <ref>{{Cite news|url=https://www.amazon.com/SAMBISA-FOREST-OTHER-STORIES-UNAEGBU/dp/B08T4MLST7/ref=tmm_pap_swatch_0?_encoding=UTF8&qid=1684017316&sr=1-5|title=SAMBISA FOREST AND OTHER STORIES|date=16 January 2021|work=Amazon|accessdate=14 May 2023}}</ref> O nwere akụkọ e depụtara, Prey. Akwụkwọ ahụ nwekwara akụkọ '''Bye-Bye''', nke edepụtara ogologo oge maka Eprel 2018 Diana bi Woods Memorial Award na Creative Non-Fiction, Mahadum Antioch, Los Angeles. Akụkọ ọzọ <ref>{{Cite news|url=https://www.litromagazine.com/looking-to-buy-short-stories-that-transport-look-no-further/the-fulani-damsel/|title=The Fulani Damsel|date=27 June 2018|work=Litro Magazine|accessdate=14 May 2023}}</ref> n'akwụkwọ ahụ, E biputara The Fulani Damsel na Litro Magazine, magazin Literary and Creative Arts na United Kingdom na June, 2018. [1] Jeff Unaegbu malitere panegyric maka ọkpọ elephant na Septemba 2016 site n'aka Jeff Unaegbu na saịtị ịkparịta ụka n'Ịntanet..Nzaghachi abụ maka uri ahụ sitere n'aka Amarachi Attamah, Chinemerem Anyi, Ejiuwaka Chukwu na Ikechukwu Ogbu. N'oge na-adịghị anya, e ji mkparịta ụka ndị a rụọ uri. Nchịkọta mbụ nke uri ahụ bụ nke Jeff Unaegbu na Amarachi Attamah na emume nturu ugo nke ihe nrite abụ abụ nke ụmụ akwụkwọ Naijiria na June 2017. E bipụtara edemede ikpeazụ na ụfọdụ uri ndị ọzọ dị ka akwụkwọ, nke akpọrọ, Elephant Tusk: An Epic na October 31, 2021. <ref>{{Cite news|url=https://www.amazon.com/ELEPHANT-TUSK-Epic-JEFF-UNAEGBU/dp/B09KN7ZSSV/ref=sr_1_4?qid=1684022122&refinements=p_27%3AJEFF+UNAEGBU&s=books&sr=1-4|title=ELEPHANT TUSK: An Epic|date=31 October 2021|work=Amazon|accessdate=14 May 2023}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://themuseunn.com/the-2021-literary-arts-festival-university-of-nigeria-nsukka-unn/|title=The 2021 Literary Arts Festival, University of Nigeria Nsukka (UNN)|date=25 May 2021|work=The Muse Journal|accessdate=13 May 2023}}</ref> Na Mee 25, 2021, Jeff Unaegbu kwuru okwu ndị ọbịa na 2021 Literary Arts Festival nke akwụkwọ akụkọ ụmụ akwụkwọ kachasị ochie na West Africa, Muse Journal nke Ngalaba Ọmụmụ Bekee na Ọmụmụ Akwụkwọ, Mahadum Nigeria, Nsukka. <ref>{{Cite news|url=https://themuseunn.com/wp-content/uploads/2021/05/WRITING-AND-PUBLISHING-TRENDS-IN-THE-NEW-DECADE.pdf|title=Writing and Publishing: Trends in the New Decade|date=25 May 2021|work=The Muse Journal|accessdate=13 May 2023}}</ref>N'okwu nkuzi ya, nke isiokwu ya bụ, "Ide na mbipụta: Trends in the New Year", o kwuru, "ọchịchọ maka ịnakwere ma ọ bụ jụ ihe odide gị dị ka onye edemede nwere ihe jikọrọ ya na mkparị nke ndị ọrụ ma ọ bụ ụlọ obibi akwụkwọ ị na-eziga. ya, karia ma ọ dị mma ide ma ọ bụ na ọ bụghị." <ref>{{Cite news|url=https://www.amazon.com/dp/B0C52MWPNM/ref=tmm_pap_swatch_0?_encoding=UTF8&qid=&sr|title=AMAZING GRACE: THE AUTHORIZED BIOGRAPHY OF CHIEF EMMANUEL IWUANYANWU|date=14 May 2023|work=Amazon|accessdate=14 May 2023}}</ref> abụọ nke Amazing Grace: The Authorized Biography of Chief Emmanuel Iwuanyanwu bụ nke Jeff Unaegbu, Sam Chukwu na Chinedu Nsofor dere n'afọ 2022. <ref>{{Cite news|url=https://sunnewsonline.com/iwuanyanwu-80-a-life-of-amazing-grace-2/|title=Iwuanyanwu @ 80: A life of amazing grace|date=14 May 2023|work=Emma Agu, The Sun Newspaper|accessdate=14 May 2023}}</ref> E gosipụtara mbipụta nke akwụkwọ ahụ n'oge ụbọchị ọmụmụ nke 80 nke Chief Iwuanyanwu na Septemba 4, 2022. [1] Unaegbu ebipụtala akụkọ dịka isi akwụkwọ na n'akwụkwọ akụkọ mmụta. A tụkwara ya aka n'akwụkwọ akụkọ, akwụkwọ na akwụkwọ akụkọ n'ụwa niile.<ref>{{Cite book|author=Oyebade|first=Adebayo|title=Transformations in Africana Studies: History, Theory and Epistemology|date=7 February 2023|publisher=Routledge|location=Oxfordshire|isbn=9781032277479|edition=1st pbk.}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.researchgate.net/publication/277134505|title=Social Media and the Occupy Nigeria Protests: Igniting or damping a Harmattan storm?|date=June 2015|work=Nwachukwu Egbunike and Anthony Olorunnisola|accessdate=13 May 2023}}</ref> Ọtụtụ edemede <ref>{{Cite news|url=https://lawakhigbe.com/2020/07/26/joe-achuzia-and-biafran-regulars-by-jeff-unaegbu/|title=Joe Achuzia and Biafran Regulars|date=2020|work=Centre for Nigerian Progress|accessdate=13 May 2023}}</ref> nke e bipụtara na magazin ndị dị n'ịntanetị, gụnyere mkpesa (nke ya na Jaanna Nwafor-Orizu dere) megide onyinye narị afọ nke Naijiria maka ịghara ịgụnye aha ọtụtụ ndị na-akwado mba mbụ lụrụ ọgụ maka nnwere onwe Naijiria iji nweta onyinye ahụ; <ref>{{Cite news|url=http://saharareporters.com/2014/03/27/wrong-side-nigerian-centenary-awards-wholesale-amnesia-regard-early-nationalists|title=The Wrong Side of The Nigerian Centenary Awards: Wholesale Amnesia With Regard To Early Nationalists|date=27 March 2014|work=Sahara Reporters|accessdate=13 May 2023}}</ref> otu isiokwu banyere Ikenga dị ka a na-ahụ dị ka ihe nzuzo dị ike nke agbụrụ Igbo; <ref>{{Cite news|url=https://www.lnc-usa.org/blog/the-ikenga-spirit-dwells-within-every-igbo-man-irrespective-of-whether-one-is-conscious-of-this-fact-or-not-jeff-unaegbu/|title=Ikenga: The Mighty Secret of the Igbo|date=2017|work=Lower Niger Congress, USA|accessdate=13 May 2023|archive-date=13 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230513163808/https://www.lnc-usa.org/blog/the-ikenga-spirit-dwells-within-every-igbo-man-irrespective-of-whether-one-is-conscious-of-this-fact-or-not-jeff-unaegbu/|url-status=dead}}</ref> na edemede banyere onye agha ahụ, Joe Achuzia. === Ihe nkiri === Jeff Unaegbu eduziwo ụfọdụ ihe nkiri ama ama. Ihe nkiri <ref>{{Cite news|url=https://www.ascleiden.nl/content/library-weekly/nnamdi-azikiwe?fbclid=IwAR2RwZyCUNJzHCluyW5e8aMLjJXwe1z3ZcCuUYNuc4HHS1GvRO3Hkbf1_eE|title=Nnamdi Azikiwe|date=11 May 2021|work=African Studies Center, Leiden, Netherlands|accessdate=11 May 2023}}</ref> na Dr. [[Nnamdi Azikiwe]] nke akpọrọ, Zik of Africa: A Historical Reflection, nke e mepụtara na 2010, bụ nke African Studies Center, Leiden, Netherlands debere na menu Library Weekly ha. Ihe nkiri ndị ọzọ Jeff Unaegbu duziri gụnyere Chinua Achebe na Sands of Time (2012), bụ nke etinyere na chanel University of Nigeria. Enwekwara amara Amazing: A Documentary Film on Chief (Dr.) Emmanuel Chukwuemeka Iwuanyanwu (September 2022), na, Ọkụ n'ime ọbara anyị: Akụkọ otu narị afọ nke Salvation Army na Nigeria (2021) <ref>{{Cite news|url=https://tropicalgatefoundation.com.ng/2016/08/20/how-do-scientists-know-how-to-stop-climate-change/|title=(Part One) of Fire in the Blood: A 100-Year Story of the Salvation Army in Nigeria|date=11 May 2021|work=Tropical Gate Foundation|accessdate=11 May 2023|archive-date=11 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230511112832/https://tropicalgatefoundation.com.ng/2016/08/20/how-do-scientists-know-how-to-stop-climate-change/|url-status=dead}}</ref> [1] === Ọrụ ọha na eze === A họpụtara Jeff Unaegbu ka ọ bụrụ onye nnọchi anya Oja Cultural Development Initiative (OCDI) n'ụbọchị mbụ nke ọnwa Ọktoba n'afọ 2019. N'agbata Disemba 5 na 11 2019, ọ nọ na Zimbabwe na obibi iji lekọta ihe owuwu ma ọ bụ ogige ma gbanwee echiche ọdịbendị na Dzimbanhete Arts and Culture Interactions Trust (DACIT) dị ka onye nnọchi anya OCDI. A na-akwadebe ogige Igbo maka Sounds of the Sacred Webs Festival (August 2019-July 2020).<ref>{{Cite news|url=https://tropicalgatefoundation.com.ng/team/jeff-unaegbu/|title=Jeff Unaegbu|date=2022|work=Tropical Gate Foundation|accessdate=9 May 2023|archive-date=10 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230510152624/https://tropicalgatefoundation.com.ng/team/jeff-unaegbu/|url-status=dead}}</ref> Na Zimbabwe, Jeff Unaegbu nọchitekwara anya agbụrụ Igbo site na isonye na mkparịta ụka ọdịnala nke ya na National Gallery of Zimbabwe jikọrọ aka n'okpuru ihe omume ha 'Harare Conversations' bụ ebe a na-ese ihe. Mkparịta ụka nke isiokwu ya bụ Rethinking Epistemes: Uprooting Toxicity and Moving towards a Socially Engaged Practice ka e ji ndị ọkà okwu ndị ọzọ si n'agbụrụ dị iche iche si Africa mara, gụnyere onye South Africa nke agbụrụ Zulu ubaba Menzi Maseko onye guzobere na onye nduzi nke The Institute of Afrikology. Ndị ọzọ sonyere ha bu<ref>{{Cite news|url=https://dzimbanheteartsandcultureinteractions.home.blog/home/|title=Dzimbanhete Arts and Cultural Interactions|date=2019|accessdate=9 May 2023}}</ref> Sinyoro Chik__wol____wol____wol__ Chazunguza onye nduzi okike nke Dzimbanhete, Samaita Jonathan Goredema, onye nduzi ọdịbendị na nke ime mmụọ nke Dzimbanchete na-anọchite anya ndị na-agwọ ọrịa ọdịnala na Dziva Phillip Kusasa, onye guzobere na onye nduzi nke Ndau Arts Festival na-anọchi anya agbụrụ Ndau. [1] N'afọ 2020, Jeff Unaegbu duziri iwu nnukwu ihe oyiyi aka na Mahadum Naịjirịa, Nsukka. Echiche <ref>{{Cite news|url=https://thenewsguru.com/nigeria-news/unn-erects-gigantic-dignity-man-statue/|title=UNN erects gigantic dignity of man statue|date=29 March 2020|work=The News Guru|accessdate=9 May 2023}}</ref> n'azụ ihe oyiyi ahụ bụ ịpị aka na uche nke ndị Mahadum na ọha na eze ya, mkpa nke nkà ihe ọmụma nke ndị nna guzobere Mahadum ahụ.N'afọ 2022, Tropical Gate Foundation for Sustainable Development họpụtara Jeff Unaegbu dịka onye nduzi ya nke Protocol na Strategic Contacts. <ref>{{Cite web|title=Mr. Jeff Unaegbu Brief Info|url=https://tropicalgatefoundation.com.ng/team/jeff-unaegbu/|work=www.tropicalgatefoundation.com|accessdate=June 8, 2023|archivedate=May 10, 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230510152624/https://tropicalgatefoundation.com.ng/team/jeff-unaegbu/}}</ref> === Mgbalị === Jeff Unaegbu <ref>{{Cite news|url=https://dailytrust.com/the-occupants-of-nigerias-harmattan|title=The Occupants of Nigeria's Harmattan|date=21 January 2012|work=Carmen McCain, Daily Trust|accessdate=11 May 2023}}</ref> bu otu n'ime ndị atọ guzobere otu Facebook Occupy Nigeria (Nationwide Anti-Fuel Subsidy Removal: Strategies & Protests) nke kpaliri ngagharị iwe ndị ntorobịa na mba niile megide iwepụ enyemaka na mmanụ na 2012 site n'aka onye isi ala [[Goodluck Jonathan]]. Nke a<ref>{{Cite news|url=https://core.ac.uk/download/pdf/84690604.pdf|title=Photography, Facebook and Virtualisation of Resistance in Nigeria|date=November 2016|work=George Emeka Agbo|accessdate=11 May 2023}}</ref> bụ isiokwu nke nyocha maka edemede PhD na akụkọ ihe mere eme nke akpọrọ, "Photography, Facebook and Virtualisation of Resistance in Nigeria" nke George Emeka Agbo" na Mahadum nke Western Cape, South Africa, na Nọvemba 2016. [1] == Ọrụ == === Ihe nkiri === * ''Saved by Sin, part 2'' (2007) nke [[Fidelis Uchenna Okoro]] duziri<ref>{{cite web|url=http://video.onlinenigeria.com/Drama/ad1.asp?blurb=2131|title=Complete Film of Saved By Sin Part Two shown Online|access-date=2011-10-01|archive-date=2011-07-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20110728122104/http://video.onlinenigeria.com/Drama/ad1.asp?blurb=2131|url-status=dead|accessdate=2023-11-05|archivedate=2011-07-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110728122104/http://video.onlinenigeria.com/Drama/ad1.asp?blurb=2131}}</ref><ref>{{Citation |last=Okoro |first=Fidelis |title=Saved by Sin 2 |type=Drama |url=https://www.imdb.com/title/tt1365504/?ref_=nm_flmg_job_1_cred_t_2 |access-date=2024-11-07 |others=Pete Edochie, Gentle Jack, Fidelis Okoro |publisher=Dux Ventures Ltd., Petel Foundation Ltd.}}</ref> * ''Saved by Sin, part 3'' (2007)<ref>{{cite web|url=http://video.onlinenigeria.com/Drama/ad1.asp?blurb=2132|title=Complete Film of Saved By Sin Part Three shown Online|access-date=2011-10-01|archive-date=2011-07-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20110728122140/http://video.onlinenigeria.com/Drama/ad1.asp?blurb=2132|url-status=dead|accessdate=2023-11-05|archivedate=2011-07-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110728122140/http://video.onlinenigeria.com/Drama/ad1.asp?blurb=2132}}</ref> * ''Zik of Africa- A Historical Reflection'' (2008/2010)<ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/user/JeffUnaegbunam?feature=mhum#p/u/7/2z5fQ9oaVU8|title=Detailed Documentary on Azikiwe Directed by Jeff Unaegbu is shown Live|website=[[YouTube]] |access-date=2010-01-10}}</ref><ref>{{Cite web|title=Zik of Africa : a historical reflection {{!}} WorldCat.org|url=https://search.worldcat.org/title/666910809|work=search.worldcat.org|accessdate=2026-06-09|language=en}}</ref> * ''Journalism'' (Flash Documentary) (2010)<ref name="wordpress.com">{{cite news|url= https://whodidwhatnow.wordpress.com/about/ |title=About Whodidwhatnow (contains the Jeff Unaegbu documentary on Journalism)|last=Wallace|first=Don|date=12 November 2010|work=Whodidwhatnow|publisher=wordpress.com|access-date=3 January 2010|location=World Wide Web}}</ref> === Nchịkọta akụkọ dị mkpirikpi === * ''This Mosquito in Your Net'', (Nsukka: Global Publishers). (2010) {{ISBN|978-31647-4-0}} === Akụkọ ifo === * ''Freedom in Our Bones: THE HISTORY OF THE STUDENTS’ UNION GOVERNMENT, UNIVERSITY OF NIGERIA, NSUKKA (1960-2004)'', (Onitsha: Blue Publishers, 2007, 2008). (Peejị 512) {{ISBN|978-35602-2-0}}<ref>{{Cite web|title=Freedom in Our Bones : The History of the Students' Union Government, University of Nigeria, Nsukka (1960-2016) book by Jeff Unaegbu: 9781080816156|url=https://www.betterworldbooks.com/product/detail/freedom-in-our-bones-the-history-of-the-students--union-government-university-of-nigeria-nsukka-9781080816156|work=Better World Books|accessdate=2026-06-09|language=en|author=Better World Books}}</ref><ref>{{Cite book|title=Freedom in Our Bones: The History of the SUG, UNN (1960-2004)|url=https://openlibrary.org/books/OL24549214M/Freedom_in_Our_Bones|publisher=Blue Publishers|date=2007|location=Onitsha, Nigeria|author=Jeff Unaegbu}}</ref><ref>{{Cite web|title=Freedom in our bones : the history of the Students' Union Government, University of Nigeria, Nsukka, 1960-2004 {{!}} WorldCat.org|url=https://search.worldcat.org/title/443682245|work=search.worldcat.org|accessdate=2026-06-09|language=en}}</ref><ref>{{Cite book|title=Freedom in Our Bones: The History of the Students' Union Government, University of Nigeria, Nsukka (1960-2016)|url=https://books.google.com/books/about/Freedom_in_Our_Bones.html?id=qDrExwEACAAJ|publisher=Independently Published|date=2016-11|isbn=978-1-0808-1615-6|language=en|author=Jeff Unaegbu}}</ref> * ''The Origins of the NYSC'', (Nsukka: Global Publishers, 2009). (Peejị 90) {{ISBN|978-33254-4-2}}.<ref>{{Cite book|title=Origins of the NYSC (National Youth Service Corps) of Nigeria: Who started it? Why, when, where and how?|url=https://openlibrary.org/books/OL24549513M/Origins_of_the_NYSC_(National_Youth_Service_Corps)_of_Nigeria|publisher=Global Publishers|date=2009|location=Nsukka, Nigeria|author=Jeff Unaegbu}}</ref><ref>{{Cite web|title=The origins of the NYSC (National Youth Service Corps) of Nigeria {{!}} WorldCat.org|url=https://search.worldcat.org/title/663649525|work=search.worldcat.org|accessdate=2026-06-09|language=en}}</ref> * ''ALEXANDER O.E. ANIMALU: A Biography of the Distinguished Professor of Physics'' (Co-authored with Dr. Akpojotor, G.E.) (Abuja: Ucheakonam Foundation (Nig.) Ltd., 2008). (Peejị 133) {{ISBN|978-049-891-5}}. * ''Nelson Mandela and Barack Obama African World Challenge: Arts and Science in the Reconstruction of the Consciousness of Africans in the 21st Century, A Dialogue of Western and African Worldviews'', (Co-authored with Professors Animalu, A.O.E.; Umezinwa, W.A. and Achufusi, G.) (Enugu: Snaap Publishers, 2009). (Peejị 102) {{ISBN|978-049-951-2}}. * ''The Youth and National Development in Nigeria'' (Co-edited with Otagburuagu, E.J. and Ohia, N.C. (Nsukka: Global Publishers/ Benak Ventures) (2010) {{ISBN|978-8060-35-8}}.<ref>{{Cite book |last=Unaegbu |first=Jeff |url=https://catalog.lib.msu.edu/Record/folio.in00004839702?sid=26726255 |title=The youth and national development in Nigeria |date=2010 |publisher=Benak Ventures |isbn=978-978-8060-35-2 |location=Enugu [Nigeria] |archive-date=2024-06-18 |access-date=2024-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240618042039/https://catalog.lib.msu.edu/Record/folio.in00004839702?sid=26726255 |url-status=dead }}</ref> * ''Biography of Nigeria's Foremost Professor of Statistics, Prof. James Nwoye Adichie.'' (Co-authored with Professors Animalu, A.O.E.; Peter Uche) (Abuja: Ucheakonam Foundation (Nig.) Ltd) (2013) {{ISBN|979-8592635113}}.<ref>{{cite book | url=https://www.amazon.com/dp/B08SH1CBR9 | isbn=979-8-5926-3511-3 | title=Biography of Nigeria's Foremost Professor of Statistics, Emeritus Professor James Nwoye Adichie | date=9 January 2021 | publisher=Independently published }}</ref> ===Mbịpụta=== * Unaegbu, J. et al. “Does the imposition of a Candidate at Party Primaries Increase the Probability of Winning an Election?”<ref>{{Cite journal |last=Unaegbu |first=Jeff |title=Does the imposition of a Candidate at Party Primaries Increase the Probability of Winning an Election? |url=https://journals.co.za/doi/abs/10.31920/2516-5305/2022/19n1a11 |journal=African Renaissance |volume=10 |issue=1 |doi=10.31920/2516-5305/2022/19n1a11 |doi-broken-date=12 July 2025 |via=Sabinet}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Unaegbu |first=Jeff |date=March 2022 |title=Does the imposition of a Candidate at Party Primaries Increase the Probability of Winning an Election? |url=https://www.scopus.com/record/display.uri?eid=2-s2.0-85130916142&origin=inward&txGid=4fb4e2230d961956722bc0afe5b644a7 |journal=African Renaissance |volume=19 |issue=1 |pages=225–244 |via=Scopus}}</ref> * Unaegbu, J. "Igbo Post-Contact Proverbs of the Inyi Community"<ref name="omire">{{Cite journal |last=Unaegbu |first=Jephthah |date=2020 |title=Igbo Post-Contact Proverbs of the Inyi Community |url=https://hrcak.srce.hr/file/402896 |journal=[[Proverbium]] |volume=37 |pages=311–340 |archive-date=2024-12-29 |access-date=2026-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241229222100/https://hrcak.srce.hr/file/402896 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Unaegbu |first=Jephthah Elochukwu |date=2020 |title=Igbo Post-Contact Proverbs of the Inyi Community |url=https://hrcak.srce.hr/278197 |journal=[[Proverbium]]|volume=37 |issue=1 |pages=311–340 }}</ref> * Alexander O. E. Animalu, & Jeff Unaegbu, “Gaia hypothesis from an African perspective”<ref>{{Citation |last=Unaegbu |first=Alexander O. E. Animalu, Jeff |title=Gaia hypothesis from an African perspective |date=2017 |work=African Philosophy and Environmental Conservation |pages=24–29 |url=https://www.taylorfrancis.com/chapters/edit/10.4324/9781315099491-3/gaia-hypothesis-african-perspective-alexander-animalu-jeff-unaegbu |access-date=2024-04-25 |publisher=Routledge |doi=10.4324/9781315099491-3 |isbn=978-1-315-09949-1|url-access=subscription }}</ref> * Unaegbu, J. E. (2023). “Igbophobia in Lagos and Nigeria 2023 Elections: Myth or Reality?”<ref>{{Cite journal |last=Unaegbu |first=Jephthah Elochukwu |date=2023-08-18 |title=IGBOPHOBIA IN LAGOS AND NIGERIA 2023 ELECTIONS: MYTH OR REALITY? |url=https://acjol.org/index.php/ajap/article/view/3788 |journal=AMAMIHE Journal of Applied Philosophy |language=en |volume=21 |issue=4 |issn=1597-0779 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241229222100/https://acjol.org/index.php/ajap/article/view/3788 |archive-date=2024-12-29 |access-date=2026-06-09 |url-status=dead}}</ref> * Unaegbu J. et al, "Nnamdi Azikiwe Center: Historicizing the Immortalization of Zik’s Lodge in Nigeria—the Journey, the Project, and Tourism Potentials"<ref>{{Cite journal |last1=Onyejegbu |first1=Maureen |last2=Okemini |first2=Ogbonna Onyebuchi |last3=Ikenegbu |first3=ThankGod Chukwuemeka |last4=Unaegbu |first4=Jeff |last5=Onyegiri |first5=Chikodiri |date=September 2023 |title=Nnamdi Azikiwe Center: Historicizing the Immortalization of Zik's Lodge in Nigeria—the Journey, the Project, and Tourism Potentials |url=http://journals.sagepub.com/doi/10.1177/00219347231184236 |journal=Journal of Black Studies |language=en |volume=54 |issue=6 |pages=534–550 |doi=10.1177/00219347231184236 |issn=0021-9347|url-access=subscription }}</ref> * Unaegbu, Jeff & Ezeigbo, Joy, “Exploring The Existence Of The Supreme Deity Concept In Igbo Premissionary Contact Religious Thoughts”<ref>{{Cite journal |last1=Unaegbu |first1=Jeff |last2=Ezeigbo |first2=Joy |date=April 2013 |title=Exploring the Existence of the Supreme Deity Concept in Igbo Premissionary Contact Religious Thoughts: IKENGA: International Journal of Institute of African Studies |url=https://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&db=a9h&AN=113698329&site=ehost-live |journal=IKENGA: International Journal of Institute of African Studies |volume=15 |pages=35–59}}</ref> * [[Emeka Nwabueze]] and Jeff Unaegbu “Cladding A Galaxy Of Reflections: A Critical Appraisal Of B.O.N. Eluwa’s Ado-Na-Idu: History Of Igbo Origin”<ref>{{Cite journal |last1=Nwabueze |first1=Emeka |last2=Unaegbu |first2=Jeff |title=Cladding A Galaxy Of Reflections: A Critical Appraisal Of B.O.N. Eluwa's Ado-Na-Idu: History Of Igbo Origin |url=https://www.ikengajournal.com.ng/admin/img/paper/Complete-IKENGA-VOL.-19-No.1.pdf#page=8 |journal=Ikenga International Journal of African Studies |volume=19 |issue=1 |pages=8–}}</ref> * Orajaka, Susan Nwakaego & Unaegbu, Jeff, “Igbo Minstrels As Pathfinders In Contemporary Society: Social Changes And Challenges.”<ref>{{Cite journal |last1=Orajaka |first1=Susan Nwakaego |last2=Unaegbu |first2=Jeff |date=April 2013 |title=Igbo Minstrels as Pathfinders in Contemporary Society: Social Changes and Challenges: IKENGA: International Journal of Institute of African Studies |url=https://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&db=a9h&AN=113698338&site=ehost-live |journal=IKENGA: International Journal of Institute of African Studies |volume=15 |pages=184–195}}</ref> * Jephthah Unaegbu, “A Warrior on Horseback (Three Tributes to Prof. BIC Ijomah)”<ref>{{Cite journal |last=Unaegbu |first=Jephthah |date=March 2021 |title=A Warrior on Horseback (Three Tributes to Prof. BIC Ijomah) |url=https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/66049367/Public_Policy_Enquiry_PPI_Vol_1_No._1_March_2021_-libre.pdf?1616073928=&response-content-disposition=inline%3B+filename%3DPublic_Policy_Enquiry_PPI_Vol_1_No_1_Mar.pdf&Expires=1714053782&Signature=EcSboKec9Mn2NgKVttobuqN5gg1BH0VO2qbsIDouhNjE7DxnNSFy27YGTTaVW3I2Tr2PY~zkxvWbHMwZr-4B-fiIJzsInD8opiZdHUUlvrj9thNO5ovxrZeBrHHvYTkdrZmiuU2NFSHO~dN-NaVa1gT8WyQuM~ZIIi~IHcRcuIgi6wpHK2gYu777~t6PiyrM8wSolvkafI~H63KeVys7JODb7Z6yPeZpN7CSTdz7fViWhFT2WrqxeRGkXuq35xQHJ7ykR1wAhgcytTaLnYre9ClErQz02utqNhzOXhBOmaGHoTSM6IBLbl8AwuNEFca2FpozMxFbnRmaV1E8CKtURA__&Key-Pair-Id=APKAJLOHF5GGSLRBV4ZA#page=93 |journal=PUBLIC POLICY INQUIRY (PPI) Journal |volume=1 |issue=1 |pages=87–105}}</ref> * Unaegbu, Jeff and Ani, Jude (2017). “A Conceptualized Critique of Achebe’s ‘ An Image of Africa: Racism in Joseph Conrad’s Heart of Darkness’ in Nwabueze, Emeka (ed.). Chinua Achebe and the Convolutions of Immortality: Re-assessing the Writer in Relation to New Realities. Enugu: CNC Publications. pp.&nbsp;309–320.<ref>{{Cite journal |last=Unaegbu |first=Jeff |date=2017-01-01 |title=A CONTEXTUALIZED CRITIQUE OF ACHEBE'S &quot;AN IMAGE OF AFRICA: RACISM IN CONRAD'S 'HEART OF DARKNESS'&quot; |url=https://www.academia.edu/39793524 |journal=Chinua Achebe and the Convolutions of Immortality: Re-assessing the Writer in Relation to New Realities.}}</ref> * J. E. Unaegbu, “Physics In The Traditional Practices Of The Igbo: Paradigms For Advancement Of Science And Technology In Today’s Africa :African Worldview And Politics”<ref>{{Cite journal |last=Unaegbu |first=Jeff |date=2011 |title=Physics In The Traditional Practices Of The Igbo: Paradigms For Advancement Of Science And Technology In Today's Africa :African Worldview And Politics |url=https://ajp.afrips.org/articles/wp-content/uploads/2019/06/AfrJPVol4-p201-216.pdf |journal=African Journal of Physics |volume=4 |pages=201–216 |archive-date=2025-02-19 |access-date=2026-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219192518/https://ajp.afrips.org/articles/wp-content/uploads/2019/06/AfrJPVol4-p201-216.pdf |url-status=dead }}</ref> * Animalu, A.O.E., Unaegbu, J.E. and Ani, J. (2019). "Complementary dualism of two cultures : Oduche's box and the snake in Arrow of God" in ''New Frontiers in Contemporary African Studies'' ([[Emeka Nwabueze]] ed.)<ref>{{Cite book |url=https://searchworks.stanford.edu/view/13774495 |title=New frontiers in contemporary African studies |date=2019 |publisher=Abic Publishers Limited |isbn=978-978-022-311-3 |editor-last=Nwabueze |editor-first=Emeka |location=Enugu, Nigeria |editor-last2=University of Nigeria, Nsukka}}</ref> * Unaegbu, J. & Animalu, A.O.E. (2010). “The resolution of two worldviews : values for a new African leadership “ in  ''Perspectives on leadership in Africa'' (edited by Egodi Uchendu, Pat Uche Okpoko, Edlyne Anugwom).<ref>{{Cite book |url=https://searchworks.stanford.edu/view/9264510 |title=Perspectives on leadership in Africa |date=2010 |publisher=Afro-Orbis Publications Limited, Nsukka |isbn=978-978-910-046-0 |editor-last=Uchendu |editor-first=Egodi |location=Nigeria |editor-last2=Okpoko |editor-first2=Pat Uche |editor-last3=Anugwom |editor-first3=Edlyne |editor-last4=University of Nigeria, Nsukka}}</ref> ==Ndụ onwe== Unaegbu luru Ogechukwu Sonia Unaegbu<ref>{{Cite web|title=CURRICULUM VITAE JEFF UNAEGBU 2024.pdf|url=https://drive.google.com/file/d/1uNrkUDZfSMoB6KEyuwoWUMeIenx2eZF8/view?usp=sharing&usp=embed_facebook&usp=embed_facebook|work=Google Docs|accessdate=2026-06-09}}</ref> == Njikọ Mpụga == E deputara akwụkwọ agụmakwụkwọ Jeff Unaegbu na Google Scholar,<ref>{{Cite web|title=Jeff Unaegbu|url=https://scholar.google.com/citations?user=bVRP_J8AAAAJ&hl=en|work=scholar.google.com|accessdate=2026-06-09}}</ref> Academia<ref>{{Cite web|title=Jeff Unaegbu - University of Nigeria, Nsukka|url=https://unn-ng.academia.edu/JeffUnaegbu|work=unn-ng.academia.edu|accessdate=2026-06-09|language=en|author=jeff unaegbu}}</ref> na Researchgate.<ref>{{Cite web|title=Jeff UNAEGBU {{!}} Principal Cinematographer {{!}} Bachelor of Arts {{!}} University of Nigeria, Nsukka {{!}} UNN {{!}} Institute of African Studies {{!}} Research profile|url=https://www.researchgate.net/profile/Jeff-Unaegbu|work=ResearchGate|accessdate=2026-06-09|language=en}}</ref> == Hụkwa == * Ndepụta nke ndị na-emepụta ihe nkiri na Naijiria == Edensibia == {{Reflist}} [[Òtù:Onye édémédé akwukwọ si-na Naigeria]] [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] er7wmuqo6nkwupp7tdj33rf5e1qf3ni Gail Fine 0 33637 741520 697950 2026-10-24T15:29:38Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741520 wikitext text/x-wiki   {{Databox}} '''Gail Fine''' bụ prọfesọ nke nkà ihe ọmụma emerita na Mahadum Cornell . <ref>{{Cite web|url=http://philosophy.cornell.edu/people/philosophy-faculty.cfm|title=Faculty|publisher=Philosophy.cornell.edu|date=2012-04-03|accessdate=2014-04-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20120117003955/http://philosophy.cornell.edu/people/philosophy-faculty.cfm|archive-date=2012-01-17|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.merton.ox.ac.uk/people/professor-gail-fine|title=Professor Gail Fine|publisher=Merton.ox.ac.uk|date=|accessdate=2014-04-20}}</ref> bụkwa prọfesọ nleta nke nkà ihe ọmụma oge ochie na Mahadum Oxford, na onye isi nchọpụta na Merton College, Mahadumford . [1] [[Category:Articles with hCards]] == Agụmakwụkwọ na ọrụ == Fine nwetara B.A. ya na Mahadum [[Michigan]] (1971); na MA ya (1973) na PhD ya na Machị Harvard (1975). O nwekwara MA na Mahadum Oxford (2009). Ọ kụziri na Mahadum Cornell kemgbe 1975 ruo mgbe ọ lara ezumike nká. Ọ bụ onye natara fellowships site na NEH na ACLS. N'afọ 1992, ọ meriri Cornell's Clark Award maka nkuzi pụrụ iche. <ref name="CV">{{Cite web|url=http://www.philosophy.cornell.edu/people/upload/GailFineCV2013.pdf|title=Gail Fine Curriculum Vitae|publisher=Philosophy.cornell.edu|accessdate=2015-03-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140712062955/http://philosophy.cornell.edu/people/upload/GailFineCV2013.pdf|archive-date=2014-07-12|url-status=dead}}</ref> Gail Fine lụrụ Terence Irwin, onye bụ prọfesọ nke akụkọ ihe mere eme nke nkà ihe ọmụma na Mahadum Oxford na onye otu Keble College, Oxford. N'afọ 2013, ụlọ akwụkwọ Sage School of Philosophy na Cornell nwere nzukọ iji sọpụrụ Gail Fine na Terence Irwin. <ref>{{Cite web|url=http://www.news.cornell.edu/stories/2013/09/conference-lauds-ancient-philosophy-fine-and-irwin|title=Conference celebrates ancient philosophy, Fine and Irwin &#124; Cornell Chronicle|publisher=News.cornell.edu|date=2013-09-10|accessdate=2014-04-20}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://www.michigandaily.com/content/2009-04-07/legendary-professor-sidney-fine-dies-age-88|title=Legendary professor Sidney Fine passes away at the age of 88|work=The Michigan Daily|accessdate=2014-04-20}}</ref> bụ nwa nwanyị nke ọkọ akụkọ ihe mere eme America Sidney Fine . [1] == Ọrụ nkà ihe ọmụma == Fine bụ ọkachamara na Nkà ihe ọmụma oge ochie. Akwụkwọ mbụ Fine, On Ideas: Aristotle's Criticism of Plato's Theory of Forms, <ref>{{Cite book|url=http://ukcatalogue.oup.com/product/9780198235491.do|title=On Ideas: Paperback: Gail Fine - Oxford University Press|publisher=Ukcatalogue.oup.com|date=1995-08-24|accessdate=2014-04-20|isbn=9780198235491}}</ref> bụ akwụkwọ mbụ zuru oke n'asụsụ Bekee iji kwurịta edemede furu efu nke Aristotle ''Peri Ideôn (On Ideas) ''. Edemede ahụ dị naanị na iberibe nke onye na-akọwa ihe [[Greece|Gris]] Alexander chebere, na nkọwa ya na Metaphysics nke Aristotle. N'ime ya, Aristotle na-ahazi ma na-akatọ ọtụtụ arụmụka maka ịdị adị nke ụdị Plato. Fine na-enyocha arụmụka Aristotle na-ekwu maka Plato ma na-enyochaa nkatọ ya banyere ha, na-ajụ ma ọ na-akọwa arụmụka Plato n'ụzọ ziri ezi na echiche banyere ọdịdị na ịdị adị nke ụdị. <ref>{{Cite journal|title=Review of On Ideas: Aristotle's Criticism of Plato's Theory of Forms|url=https://archive.org/details/sim_review-of-metaphysics_1995-09_49_1/page/132|first=Michael L.|author=Morgan|date=1 January 1995|journal=The Review of Metaphysics|volume=49|issue=1|pages=132–134}}</ref><ref>{{Cite journal|title=Review of On Ideas--Aristotle's Criticism of Plato's Theory of Forms|url=https://archive.org/details/sim_philosophy-and-phenomenological-research_1996-06_56_2/page/489|first=Jonathan|author=Barnes|date=1 January 1996|journal=Philosophy and Phenomenological Research|volume=56|issue=2|pages=489–491|doi=10.2307/2108541}}</ref><ref>{{Cite book|title=Doctrine of Forms under critique|publisher=Oxford Scholarship|date=2008-07-13|doi=10.1093/acprof:oso/9780199639984.001.0001|author=Primavesi|first=Oliver|isbn=9780199639984|editor=Steel}}</ref> na-atụle akụkụ nke echiche ọzọ nke Aristotle, ma na-ejikọta ma echiche ya na Plato na nsogbu ndị dị ugbu a na metaphysics, dị ka ọdịiche dị n'etiti ihe ndị zuru ụwa ọnụ na ihe ndị a kapịrị ọnụ, na ma ha nwere ike ịdị adị n'enweghị ihe atụ. <ref>{{Cite book|url=http://ukcatalogue.oup.com/product/9780199245598.do|title=Plato on Knowledge and Forms: Paperback: Gail Fine - Oxford University Press|publisher=Ukcatalogue.oup.com|date=2003-10-02|accessdate=2014-04-20|isbn=9780199245598}}</ref> nke abụọ nke Fine, Plato on Knowledge and Forms: Selected Essays, chịkọtara isiokwu iri na ise gbasara metaphysics na epistemology nke Plato.<ref name="autogenerated1">{{Cite web|url=http://ndpr.nd.edu/news/24849-plato-on-knowledge-and-forms-selected-essays|title=Plato on Knowledge and Forms: Selected Essays // Reviews // Notre Dame Philosophical Reviews // University of Notre Dame|publisher=Ndpr.nd.edu|date=2005-08-18|accessdate=2014-04-20}}</ref>'etiti isiokwu ndị edemede ndị a na-atụle bụ mgbagwoju anya Meno; ihe ọmụma na nkwenye na ''Republic'' 5-7; ''Theaeteteus''; nkewa nke ụdị; ma ụdị dị n'ime; na ụdị dị ka ihe kpatara ya. O deela ihe karịrị edemede 50. <ref name="CV"/> == Ihe odide == {{Reflist}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 267o0nrgaod6nsvgf9v2wx958dozz89 Ihe Nlereanya 0 33650 741537 721641 2026-10-24T21:37:39Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741537 wikitext text/x-wiki [[File:GLASS, META. DOCTOR LCCN2016862238.jpg|thumb|Ihe Nlereanya]] {{Infobox officeholder|title=President of [[Sweet Briar College]]}} Meta Glass (August 16, 1880 - March 20, 1967) bụ onye America na-amụ banyere ọdịnala, onye nkuzi, na onye nchịkwa kọleji. Site na 1925 ruo 1946, ọ bụ onye isi oche nke atọ nke Sweet Briar College. Ọ bụkwa onye isi oche nke Association of American Colleges na American Association of University Women ruo ọtụtụ afọ. == Oge ọ malitere == A mụrụ Meta Glass na 1880 na Petersburg, Virginia n'aka onye nta akụkọ na onye bụbu Confederate Major Robert Henry Glass na nwunye ya nke abụọ, Meta Sanford Glass. Nwanne ya nwoke nke okenye bụ Carter Glass. == Mmụta == Glass nwetara MA na Randolph-Macon Woman's College na Lynchburg, Virginia na 1899. <ref name="rm">{{Cite journal|url=https://books.google.com/books?id=rC5HAQAAMAAJ&pg=PA8|journal=Bulletin of the Randolph-Macon Woman's College|volume=IV|date=1918|title=Catalogue|accessdate=20 September 2017}}</ref> <ref name="rm" /> gụrụ akwụkwọ na Mahadum Cornell na 1903. O nwetara nzere PhD na Mahadum Columbia na 1913, <ref name="rm" /> ọ bụ ezie na ọ maghị Grik tupu ọ malite mmemme ahụ. <ref>{{Cite news|author=Gillis|first=Casey|title=Getting to know Meta Glass|url=http://www.newsadvance.com/townnews/university/getting-to-know-meta-glass/article_25e04f95-40b3-51fb-b61e-6db02ea9d2ac.html|work=Newsadvance.com|accessdate=6 April 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20231104201210/https://newsadvance.com/townnews/university/getting-to-know-meta-glass/article_25e04f95-40b3-51fb-b61e-6db02ea9d2ac.html|archive-date=4 November 2023|url-status=dead}}</ref> <ref name="spring1967">"Meta Glass 1880–1967". [https://archive.org/stream/alumnaemagazine3740swee/alumnaemagazine3740swee_djvu.txt ''Sweet Briar College Alumnae Magazine'']. [[Sweet Briar College]]. Spring 1967.</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=-R8hGiNjLcAC&pg=PA117|title=Lynchburg: A City Set on Seven Hills|first=Clifton W.|author=Potter|date=20 September 2017|publisher=Arcadia Publishing|isbn=9780738524610|accessdate=20 September 2017}}</ref>'agbata afọ 1929 na afọ 1946, ọ natakwara nzere doctorate asatọ. == Ọrụ == === Ọrụ nkuzi === Mgbe <ref name="stohlman157">Stohlman p. 157.</ref> gụsịrị akwụkwọ na Randolph-Macon Woman's College, Glass kụziri maka otu afọ na seminarị ụmụ nwanyị nke Wytheville, wee kụzie otu afọ na ụlọ ọrụ yiri ya na Mt. Sterling, Kentucky, wee kụọ German maka otu afọ n'ụlọ akwụkwọ ya bụ Randolph-macon Woman'S College. <ref name="rm" /> kụzikwaara Latin ruo afọ anọ na Roanoke High School . [1] <ref name="rm" /> bụ onye nkuzi na Randolph-Macon Women's College ruo afọ atọ. <ref name="stohlman157">Stohlman p. 157.</ref> maara banyere Sweet Briar College e guzobere ọhụrụ, mana a gwara ya na 1906 na ọ nweghị ọkwa ọ bụla. Obere oge tupu ọ gụchaa PhD ya na Columbia, ọ nwetara ọkwa dị ka osote prọfesọ nke Latin na Randolph-Macon Women's College na 1912. <ref name="rm" /> <ref>{{Cite journal|url=https://books.google.com/books?id=lANKAQAAMAAJ&pg=PA764|journal=The Continent|volume=50|title=Y.W.C.A. Opens School in Paris|date=2 January 1919|accessdate=20 September 2017}}</ref><ref>{{Cite journal|author=Rainville|first=Lynn|title=President Meta Glass' World War I Service|journal=Tusculum Newsletter|date=February 2017|volume=7|issue=1|url=http://lynnrainville.org/tusculuminstitute/newsletter24.php|accessdate=6 April 2017|archive-date=15 March 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170315000536/http://lynnrainville.org/tusculuminstitute/newsletter24.php|url-status=dead}}</ref> US banyere n'Agha Ụwa Mbụ na 1917, Glass gara France maka Lynchburg Y.W.C.A. dị ka odeakwụkwọ ya, wee zụọ ndị nọọsụ ma nyere aka na mbọ agha ahụ. Ọ nọgidere na France mgbe agha ahụ biri ma na Paris ọ zụrụ ụmụ nwanyị Europe na ọrụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya. Maka ọrụ <ref name="monahan">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=HZ-asIH-Q_kC&pg=PA47|title=A Few Good Women: America's Military Women from World War I to the Wars in Iraq and Afghanistan|first=Evelyn|author=Monahan|date=6 April 2010|publisher=Knopf Doubleday Publishing Group|isbn=9780307593184|accessdate=20 September 2017}}</ref> na France, e nyere ya Medal of French Gratitude . [1] Mgbe <ref>{{Cite journal|url=https://books.google.com/books?id=jzQZAAAAYAAJ&pg=PA45|journal=Columbia University Bulletin of Information|volume=21|issue=37|date=13 August 1921|title=Catalogue: 1920-1921|accessdate=20 September 2017}}</ref> laghachiri na US, ọ nyeere onye nduzi nke Mahadum Columbia's Adult-education University Extension aka, ma kụzie Latin na Greek dị ka osote prọfesọ na mahadum ahụ n'onwe ya. Mgbe ọ nọ na Columbia, ọ jụrụ oku sitere n'aka onye isi oche nke abụọ nke Sweet Briar, Emilie McVea, ka ọ bụrụ onye isi kọleji ahụ, ọ bụ ezie na ọ mechara nọchie McVea dị ka onye isi ala mgbe ọrịa mere ka McVea laa ezumike nká. === Onye isi oche Sweet Briar College === Glass ghọrọ onye isi oche nke atọ nke Sweet Briar College <ref>{{Cite web|url=https://archive.org/details/bulletinofsweetb91swee|title=Bulletin of Sweet Briar College: The Inauguration of Meta Glass as President of the College|date=1925|publisher=Sweet Briar College|accessdate=20 September 2017}}</ref> Nọvemba 13, 1925, n'ememe nke Bryn Mawr's Marion Park nyere adreesị isi na onye isi oche Randolph-Macon Women's College D. R. Anderson nyere ekele site na kọleji Virginia. == Ihe odide == {{Reflist}} qlw5vq04b7imenawm0yj3gs05ia00y1 Kathryn Gleason 0 33651 741572 138021 2026-10-25T08:06:47Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741572 wikitext text/x-wiki <references group="" responsive="1"></references>{{Databox}} '''Kathryn Gleason''' bụ Prọfesọ nke Landscape Architecture na Mahadum Cornell na Ithaca, New York. Ọ bụkwa onye otu ngalaba nke Cornell Institute for Archaeology and Material Studies, ọrụ ya na-elekwasị anya na nkà mmụta ihe ochie nke ụlọ ala, ọkachasị imewe na nkọwa nke ogige na ala Rom oge ochie na Mediterenian. A na-eme nnyocha mbụ ya na usoro ihe mgbe ochie maka ịchọpụta nhazi ala gafee Mediterenian na Middle East, n'oge na-adịbeghị anya na Ịtali, Israel, Jọdan, na India. Ọ bụ onye nchịkọta akụkọ nke A Cultural History of Gardens in Antiquity . <ref>{{Cite book|title=A cultural history of gardens in antiquity|author=Gleason|first=Kathryn L|date=2013-01-01|publisher=Bloomsbury|isbn=9780857850294|location=London [u.a.]|oclc=844104263|language=English}}</ref> == Mmụta == Gleason nwetara BS ya na Landscape Architecture na Mahadum Cornell n'afọ 1979. Ọ gara n'ihu gụsịrị akwụkwọ na Masters of Landscape Architecture na Distinction na Mahadum Harvard na 1981. Ọ natara Doctor of Philosophy na Archaeology na Mahadum Oxford na 1991.   <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B;''[[wikipedia:Tinye edensibịa|<span title="This claim needs references to reliable sources. (November 2022)">citation needed</span>]]''&#x5D;</sup> == Ọrụ == Dr. Gleason bụ prọfesọ na Ngalaba Landscape Architecture na Mahadum Cornell kemgbe 1996. Ọ nọrọ afọ asaa na Mahadum Pennsylvania. == Ihe ndị e gwupụtara n'ala == Gleason arụwo ọrụ n'ọtụtụ ebe a ma ama na-amụ banyere ihe mgbe ochie, gụnyere n'oge na-adịbeghị anya Promontory Palace Excavations na Caesara Maritima, Israel; <ref>{{Cite web|url=http://www.caesarea.landscape.cornell.edu/|title=Caesarea home|work=www.caesarea.landscape.cornell.edu|accessdate=2016-03-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304081936/http://www.caesarea.landscape.cornell.edu/|archive-date=2016-03-04|url-status=dead}}</ref> Horti Stabiani Garden Project na Stabiae, Italy; Petra Pool and Garden Project na Petra, Jordan; The Mehrenghar Trust Garden Studies na Nagaur Fort na Rajasthan, India; na Excavations at the Villa Santa Maria, Lago di Nemi, Italy.<ref>{{Cite web|url=http://www.getty.edu/museum/programs/lectures/of_pots_and_pits_lecture.html|title=Of Pots and Pits: Excavating the Great Gardens of the Roman Empire (Getty Museum Programs)|work=www.getty.edu|accessdate=2016-03-05|archivedate=2016-04-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160415083708/http://www.getty.edu/museum/programs/lectures/of_pots_and_pits_lecture.html}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://ciams.cornell.edu/2014/08/22/kathy-gleason-on-palaces-of-herod-the-great/|title=Kathy Gleason on Palaces of Herod the Great {{!}} Cornell Institute of Archaeology and Material Studies|work=ciams.cornell.edu|accessdate=2016-03-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160129223550/https://ciams.cornell.edu/2014/08/22/kathy-gleason-on-palaces-of-herod-the-great/|archive-date=2016-01-29|url-status=dead}}</ref> == Ihe nrite ndị e nyere n'oge na-adịbeghị anya == * Onye isi Fellow na Landscape Studies, Dumbarton Oaks, Washington D.C. * Prọfesọ A kpọrọ òkù Centre National de la Recherche Scientifique, École Normale Superieure Paris, 2014. * Kansụl nke ndị Fellows. American Society of Landscape Architects, 2011.<ref>{{Cite web|url=https://www.asla.org/ContentDetail.aspx?id=32009|title=2011 Fellows Profiles {{!}} asla.org|work=www.asla.org|accessdate=2016-03-05}}</ref> * ASLA Award of Honor na Research. American Society of Landscape Architects, 2010 == Ihe odide == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == * [https://landscape.cals.cornell.edu/people/kathryn-l-gleason Cornell CALS peeji maka Kathy Gleason] [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] axczminnujfbjf4t1idfs9ymie9a4ud Katherine Dunbabin 0 33755 741571 577350 2026-10-25T08:05:14Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741571 wikitext text/x-wiki {{Databox}}   [[Category:Articles with hCards]] '''Katherine Dunbabin''' bụ onye ọkà mmụta ihe ochie na-ahụ maka nka Rom na Prọfesọ Emerita nke Classics na Mahadum McMaster . <ref>{{Cite book|url=http://www.cornellpress.cornell.edu/book/?GCOI=80140100419010&fa=author&person_id=5381|title=Theater and Spectacle in the Art of the Roman Empire|author=Dunbabin|first=Katherine M. D.|date=2016-08-30|publisher=Cornell University Press|isbn=9780801456886|series=Cornell Studies in Classical Philology|location=Ithaca, NY|archive-url=https://web.archive.org/web/20190221224149/http://www.cornellpress.cornell.edu/book/?GCOI=80140100419010&fa=author&person_id=5381|archive-date=2019-02-21|access-date=2023-11-05|url-status=dead}}</ref> == Ọrụ == Dunbabin gụrụ akwụkwọ na Mahadum Oxford, e nyekwara ya nzere doctorate n'afọ 1970. Isiokwu edemede ya bụ Studies in the mosaic pavements of Roman North Africa . Mgbe Dunbabin malitere DPhil , e nwere obere nnyocha asụsụ Bekee na nka Rom. E bipụtara akwụkwọ mbụ ya, The mosaics of Roman North Africa: studies in iconography and patronage with the Clarendon Press, n'afọ 1978. Ọ dabeere na nyocha doctoral ya. Barry Cunliffe kọwara ya dị ka 'onyinye na ọmụmụ ihe oge ochie nke dị oke mkpa, n'ihi na ọ bụghị naanị na ọ na-enye ọgwụgwọ zuru oke maka ihe mara mma na mmasị dị ịrịba ama, kamakwa n'ime nke a ọ na-eme ka nghọta anyị banyere usoro mmekọrịta mmadụ na ibe ya, akụ na ụba na nka nke jupụtara n'ụwa Rom.' [1] Mmasị ya n'isiokwu nke nka Rom gara n'ihu, na 1999 o bipụtara akwụkwọ, Mosaics of the Greek and Roman World, na Cambridge University Press. Nnyocha na The Telegraph kọwara akwụkwọ ahụ dị ka 'ọrụ magburu onwe ya nke nyocha anya, akụkọ ihe mere eme, teknụzụ na mmekọrịta mmadụ na ibe ya'. [1] Mgbe ọ na-akwadebe akwụkwọ gbasara mosaics, Dunbabin malitere ime nchọpụta maka ebe iri nri ndị Rom, na-ele anya karịsịa n'otú e si chọọ ha mma. Nke mere ka Dunbabin bipụta akwụkwọ nke abụọ na Cambridge University Press, na-enyocha otu esi eji nka mee ihe iji nye nghọta banyere akụkọ ihe mere eme. Dunbabin onye nleta na All Souls College, Oxford n'etiti Jenụwarị na June 2001. [1] <ref>{{Cite web|url=https://dailynews.mcmaster.ca/articles/posted-on-feb-25-two-mcmaster-researchers-awarded-prestigious-killam-fellowships/|title=Two McMaster researchers awarded prestigious Killam Fellowships|date=25 February 2004|work=dailynews.mcmaster.ca|language=en-US|accessdate=2018-11-23|archivedate=2019-02-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190221232747/https://dailynews.mcmaster.ca/articles/posted-on-feb-25-two-mcmaster-researchers-awarded-prestigious-killam-fellowships/}}</ref>'afọ 2004, e nyere Dunbabin Killam Fellowship ka o wee nwee ike itinye oge na nyocha ọrụ ihe nkiri na ọha mmadụ Rom na nka Rom. Ebumnuche ya bụ ịmepụta akwụkwọ ma nye usoro okwu ihu ọha na isiokwu ahụ. lara ezumike nká na Mahadum McMaster na 2006. Dunbabin abụwo akụkụ nke Journal <ref>{{Cite journal|title=Prelims and table of contents|journal=Journal of Roman Archaeology|date=2009|volume=22|pages=1–5|doi=10.1017/S1047759400021747}}</ref> Roman Archaeology's editorial board kemgbe afọ 2009. <ref>{{Cite web|url=https://www.cambridge.org/core/journals/journal-of-roman-archaeology/information/editorial-board|title=Editorial board|work=Cambridge Core|language=en|accessdate=2018-11-23}}</ref> == Akwụkwọ ndị e bipụtara == === Akwụkwọ === *   *   *   *   === Isiokwu === *   *   *   *   *   *   *   *   *   *   *   *   == Ihe odide == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 6t7yi9kzwk805psrv9dw7kcsfk0p1lm Jibril Isa Diso 0 33867 741553 189396 2026-10-25T03:52:06Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741553 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|title=Special Adviser}}{{Databox}} '''Jibril Isa Diso''' (1955-2024) bụ prọfesọ mbụ kpuru ìsì na [[Naijiria|Naịjirịa]] site na [[Nkeji Ochíchííwu Kano|Steeti Kano]], onye nkuzi na onye bụbu onye ndụmọdụ Gọvanọ nke steeti Kano bụ [[Ibrahim Shekarau]] <ref>{{Cite web|author=Sanusi|first=Sola|date=2019-08-27|title=Meet Jibrin Isah Diso the first visually impaired professor in Nigeria|url=https://www.legit.ng/1256258-meet-jibrin-isah-diso-visually-impaired-professor-nigeria.html|accessdate=2021-02-25|work=Legit.ng - Nigeria news.|language=en|archivedate=2021-05-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210520132802/https://www.legit.ng/1256258-meet-jibrin-isah-diso-visually-impaired-professor-nigeria.html}}</ref> <ref name="autogenerated1">{{Cite web|title='I want to be the first blind professor in Nigeria'|url=https://dailytrust.com/i-want-to-be-the-first-blind-professor-in-nigeria|accessdate=2021-02-25|work=Daily Trust|language=en}}</ref> == Mbido ndụ na agụmakwụkwọ == A mụrụ Jibril na mpaghara Diso nke Gwale Local Government Area, nke Kano State. Jibril malitere agụmakwụkwọ <ref>{{Cite web|title=|url=https://www.pressreader.com/|accessdate=2021-02-25}}</ref> na 1962 ebe ọ gụsịrị akwụkwọ praịmarị ya na 1969, ọ gakwara Gindiri Blinds Secondary School, Plateau State n'etiti afọ 1979, na 1984 Mahadum Bayero guzobere Ngalaba Mmụta Pụrụ Iche n'ihi Jibril ma nabata ya dị ka nwa akwụkwọ mbụ na ngalaba ahụ, Jibril nwetara PhD ya na Mmụta Piri Iche na Mahadum [[London]] nke Birmingham na 1991. == Ọrụ == Jibril malitere ọrụ ya na Tudun Maliki School maka Kano nwere mkpa pụrụ iche. Jibril sonyeere Ngalaba Mmụta Pụrụ Iche, Mahadum Bayero Kano na 1994 ebe ọ ghọrọ prọfesọ mbụ na-adịghị ahụ ụzọ na Naịjirịa n'afọ 2019. Jibril nwere ihe karịrị akwụkwọ iri<ref>{{Cite web |url=https://newsnaira.net/8536/meet-the-first-blind-nigerian-professor-who-was-once-a-special-adviser-to-governor/amp |title=Meet The First Blind Nigerian Professor Who Was Once A Special Adviser To Governor |accessdate=2023-11-05 |archivedate=2023-04-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230426053828/https://newsnaira.net/8536/meet-the-first-blind-nigerian-professor-who-was-once-a-special-adviser-to-governor/amp }}</ref><ref name="autogenerated1"/><ref>{{Cite web|date=2019-11-10|title=First blind professor: How i defeated disability –Prof Jibrin Diso|url=https://www.sunnewsonline.com/first-blind-professor-how-i-defeated-disability-prof-jibrin-diso/|accessdate=2021-02-25|work=The Sun Nigeria|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Dept of Special Education {{!}} Education|url=https://edu.buk.edu.ng/?q=node/8|accessdate=2021-02-25|work=edu.buk.edu.ng|archivedate=2021-05-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210520133043/https://edu.buk.edu.ng/?q=node/8}}</ref><ref>{{Cite web|author=Ahmed|first=Ibrahim Ali|date=2019-08-24|title=The Blind Professor|url=https://s4s.news.blog/2019/08/24/the-blind-professor/|accessdate=2021-02-25|work=Sen. Ibrahim Shekarau MEDIA|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|author=Lamai|first=Samuel|date=2019-10-31|title=Permanent Secretary Presents IVM IKENGA 2020 To Winner Of Raffle Draw.|url=https://fmic.gov.ng/permanent-secretary-presents-ivm-ikenga-2020-to-winner-of-raffle-draw/|accessdate=2021-02-25|work=Federal Ministry of Information and Culture|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20210520133044/https://fmic.gov.ng/permanent-secretary-presents-ivm-ikenga-2020-to-winner-of-raffle-draw/|archive-date=2021-05-20|url-status=dead}}</ref> == Ihe odide == {{Reflist}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] jtd9qyawlx4scr4g9xzc2j983j80s6g Francisca Oteng-Mensah 0 33979 741517 701047 2026-10-24T14:27:30Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741517 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Francisca Oteng-Mensah''' (amuru 14 February 1993) [1] [2] bu onye omeiwu nke {{ill|New Patriotic Party|en|New Patriotic Party}} maka [[:en:Kwabre East Constituency|Kwabre East Constituency]] ma mara ya dika onye omebe iwu nke kacha nta nke mba nke anọ nke [[Ghana]] n'oge nhoputa ya na 2016.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.ghanastar.com/news/meet-youngest-mp-ms-oteng-mensah/|title=Meet Youngest MP, Ms. Oteng-Mensah|date=2017-02-17|work=GhanaStar.com|language=en-US|accessdate=2019-03-02}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.parliament.gh/mps?mp=154|title=Parliament of Ghana|work=www.parliament.gh|accessdate=2019-03-02|archivedate=2023-07-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230706225804/https://www.parliament.gh/mps?mp=154}}</ref><ref>{{Cite web|title=Sir John attacks 22-year-old Francisca Oteng-Mensah|url=http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/artikel.php?ID=362590|work=www.ghanaweb.com|accessdate=2015-06-16}}</ref><ref>{{Cite web|title=I won because of my message, not money – Francisca Mensah|url=http://citifmonline.com/2015/06/15/i-won-because-of-my-message-not-money-francisca-mensah/|work=citifmonline|accessdate=2015-06-16|first=Godwin Akweiteh|author=Allotey|archivedate=2015-06-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150618125333/http://citifmonline.com/2015/06/15/i-won-because-of-my-message-not-money-francisca-mensah/}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://kasapafmonline.com/2016/12/photos-meet-youngest-member-parliament-francisca-oteng-mensah/|title=PHOTOS: Meet the youngest Member of Parliament Francisca Oteng Mensah {{!}} Kasapa102.5FM|author=Acquah|first=Edward|work=kasapafmonline.com|language=en-US|accessdate=2019-03-02|archivedate=2019-03-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190306044147/https://kasapafmonline.com/2016/12/photos-meet-youngest-member-parliament-francisca-oteng-mensah/}}</ref><ref>{{Cite web|title=Glitz top 100 inspirational women – Page 100 – Glitz Africa Magazine|url=https://www.glitzafrica.com/glitz-top-100-inspirational-women/100/|accessdate=2022-05-28|language=en-US|archivedate=2021-05-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210526112709/https://www.thestandpoint.com.gh/}}</ref> == Oge ọ malitere == A mụrụ Francisca na Aboaso Hospital na Mamponteng, <ref name=":0"/> Ashanti Region <ref>{{Cite web|url=http://ghanamps.com/mps/details.php?id=5334|title=Ghana MPs - MP Details - Oteng Mensah, Francisca|author=|first=|date=|work=ghanamps.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210617053529/https://ghanamps.com/mps/details.php/?id=5334|archivedate=2021-06-17|accessdate=2019-03-02}}</ref> na 14 Febụwarị 1993. <ref>{{Cite web|url=https://ghana.mom-rsf.org/en/owners/individual-owners/detail/owner/owner/show/dr-kwaku-oteng/|title=Dr. Kwaku Oteng|work=ghana.mom-rsf.org|language=en|accessdate=2019-03-02|archivedate=2022-05-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220527220934/https://ghana.mom-rsf.org/en/owners/individual-owners/detail/owner/owner/show/dr-kwaku-oteng/}}</ref> bụ nwa nwanyị nke Mrs. Joyce Oteng <ref name=":0" /> na Dr Kwaku Oteng [2] onye dọkịta na onye ọchụnta ego bụ C.E.O nke Angel Group of Companies. == Mmụta == Francisca gara ụlọ akwụkwọ atọ dị iche iche n'oge agụmakwụkwọ ya bụ isi na praịmarị.O bu ụzọ gaa Mamponteng Roman Catholic School, wee gaa Revival Preparatory School na Breman ma mesịa gaa Supreme Saviour International ebe ọ gụsịrị Primary Six ya. Ọ gụsịrị akwụkwọ Junior High na Angel Educational Complex .<ref>{{Cite web|author=Coverghana.com.gh|date=2022-08-04|title=Francisca Oteng Mensah Biography, Age, Net worth, Children, Education, Husband|url=https://coverghana.com.gh/francisca-oteng-mensah-biography-age-net-worth-children-education-husband/|accessdate=2022-11-27|work=Coverghana.com.gh|language=en-US|archivedate=2022-11-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221127095639/https://coverghana.com.gh/francisca-oteng-mensah-biography-age-net-worth-children-education-husband/}}</ref><ref>{{Cite web|title=Francisca Oteng-Mensah, Biography|url=https://www.ghanaweb.com/person/Francisca-Oteng-Mensah-2803|accessdate=2022-11-27|work=www.ghanaweb.com}}</ref> gara n'ihu na St. Roses Senior High School iji mezue Senior High Education ya. Ọchịchọ <ref name=":0"/> na-enweghị afọ ojuju maka ihe nrite agụmakwụkwọ manyere ya idebanye aha na Faculty of Law na Kwame Nkrumah University of Science and Technology (KNUST) ebe ọ gụrụ iwu. Francisca <ref>{{Cite web|title=Francisca Oteng-Mensah: I Had Wanted To Be A Politician Since Infancy|url=http://elections.peacefmonline.com/pages/politics/201506/244899.php|accessdate=2015-06-16|first=Michael|author=Boateng|archivedate=2015-07-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150721113256/http://elections.peacefmonline.com/pages/politics/201506/244899.php}}</ref> nwa akwụkwọ iwu nke afọ nke abụọ na Mahadum Sayensị na Teknụzụ Kwame Nkrumah n'oge ọ na-asọ mpi ntuli aka na 2016. [1] == Ọrụ == Tupu <ref name="ghanamps.com">{{Cite web|url=http://ghanamps.com/mps/details.php?id=5334|title=Ghana MPs - MP Details - Oteng Mensah, Francisca|work=ghanamps.com|accessdate=2019-03-02|archivedate=2021-06-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210617053529/https://ghanamps.com/mps/details.php/?id=5334}}</ref> họpụta ya dị ka onye omeiwu, ọ rụrụ ọrụ dị ka odeakwụkwọ na Angel Group of Companies na Kumasi. <ref>{{Cite web|date=2022-12-29|title=Lariba Abudu, Oteng Mensah sworn into office to take full charge at Gender Ministry|url=https://www.graphic.com.gh/news/politics/lariba-abudu-oteng-mensah-sworn-into-office-to-take-full-charge-at-gender-ministry.html|work=Graphic Online}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.ghananewsagency.org/sports/francisca-oteng-mensah-heads-nya-governing-board-126639|title=Francisca Oteng Mensah heads NYA Governing Board|work=www.ghananewsagency.org|accessdate=2019-03-09}}</ref> Disemba 2017, a họpụtara ya dị ka onyeisi oche nke National Youth Authority. == ndọrọ ndọrọ ọchịchị == <ref>{{Cite web|url=https://ghanafuo.com/2016/12/meet-francisca-oteng-mensah-younges.html|title=Meet Francisca Oteng Mensah, the youngest parliamentarian in Ghana|author=davidmawuligh|date=2016-12-10|work=Ghanafuo.com|language=en-GB|accessdate=2019-03-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210616163224/https://ghanafuo.com/2016/12/meet-francisca-oteng-mensah-younges.html|archive-date=2021-06-16|url-status=dead}}</ref> meriri oche ndị omeiwu ya maka Kwabre East Constituency na Ashanti Region nke Ghana, mgbe ntuli aka Ghana nke afọ 2016 gasịrị. Ọ bụ onye kachasị nta n'ime ndị omeiwu mgbe ọ dị afọ iri abụọ na atọ. <ref>{{Cite web|author=Boakye|first=Edna Agnes|date=2022-08-02|title=Nana Addo nominates Lariba Zuweira as Gender Minister-designate, Francisca Oteng as Deputy|url=https://citinewsroom.com/2022/08/nana-addo-nominates-walewale-mp-as-gender-minister-designate-francisca-oteng-as-deputy/|accessdate=2022-08-04|work=Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana|language=en-US}}</ref>Nana Akuffo-Addo họpụtara ya dị ka osote minista maka Mmekọahụ, Ụmụaka na Nchebe Ọha. [1] A ṅụrụ ya iyi n'ọkwa dị ka osote minista maka okike, ụmụaka na nchekwa ọha na eze na Wednesday (December 28, 2022). == Okpukpe == Francisca bụ Onye Kraịst ma na-arụkọ ọrụ na Assemblies of God Church . <ref name="ghanamps.com"/> == Ndụ onwe onye == Francisca lụrụ Kwadwo Adade Amponsah <ref>{{Cite web|date=2021-02-23|title=Video Showing The Clear Face Of Francisca Oteng Mensah’s Handsome Husband Finally Pops Up|url=https://thedistin.com/2021/02/23/video-showing-the-clear-face-of-francisca-oteng-mensahs-handsome-husband-finally-pops-up/|accessdate=2023-10-10|work=Thedistin|language=en-US|archivedate=2023-11-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20231105162530/https://thedistin.com/2021/02/23/video-showing-the-clear-face-of-francisca-oteng-mensahs-handsome-husband-finally-pops-up/}}</ref> == Ihe odide == {{Reflist}} {{DEFAULTSORT:Oteng-Mensah, Francisca}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] hik83k82f5vpqlpf51rxxpodtvncl67 Khaled Al-Karaki 0 34133 741578 580637 2026-10-25T09:10:44Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741578 wikitext text/x-wiki {{Databox}} <ref name="Uni_Jordan_bio">{{Cite web|url=http://www.ju.edu.jo/Lists/InTheSpotLight/Disp.aspx?ID=751|title=Prof. Khaled Al-Karaki|publisher=[[University of Jordan]]|accessdate=23 November 2020|archivedate=25 December 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161225001741/http://ju.edu.jo/Lists/InTheSpotLight/Disp.aspx?ID=751}}</ref>'''Khaled Abdelaziz Sulaiman al-Karaki''' (amụrụ n'afọ 1946) bụ onye edemede, onye na-ede uri, onye nkuzi na onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke Jọdan. Ọ rụrụ ọrụ dị ka Minista Ọdịbendị nke Jọdan (1989-91) na osote Praịm Minista (1995-96 na 2010-11). Ọ bụ onye isi oche gara aga nke Mahadum Jerash (2002-2006) na Mahadum Jọdan (2007-2010). <ref>[http://www.jordantimes.com/news/local/king-congratulates-jordan-academy-arabic-ccs Jordan Times].</ref> bụ onye isi oche nke Jordan Academy of Arabic ugbu a. == Ndụ onwe onye == <ref name="Uni_Jordan_pres"/> mụrụ ya na 1946 n'obodo Al-Adnanya na Al-Karak, n'ebe ndịda Jọdan.  <ref>{{Cite web|url=http://vista.sahafi.jo/art.php?id=49509a6ee6f831955c6623a81f34073e5aa0f328|title=Commentary on Dr Usamah Fawzi's papers - By Nabil Gharfeh, Jordan Vista - Jordan Vista|work=vista.sahafi.jo|accessdate=14 December 2017}}</ref> lụrụ onye edemede Insaf Qala'aji. == Mmụta == O nwetara nzere bachelọ ya n'asụsụ Arabic na Mahadum Jọdan n'afọ 1969 na nzere masta n'asụsụ na akwụkwọ Arabic n'otu mahadum ahụ n'afọ 1977. Ọ natara PhD ya na nkà ihe ọmụma site na ngalaba Oriental Studies nke [[Cambridge]]" id="mwGA" rel="mw:WikiLink" title="University of Cambridge">Mahadum Cambridge, Cambridge, UK, na 1980.<ref name="Uni_Jordan_bio"/><ref name="Uni_Jordan_pres"/><ref>[https://web.archive.org/web/20231105203816/http://www.jordanpolitics.org/en/senate-member/86/khalid-al-karaki/8 Jordan politics].</ref> == Ọrụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị == Al-Karaki bụ onye otu kọmitii ndụmọdụ nke Ministry of Culture (1988).   Ọ rụrụ ọrụ dị ka Minista nke Ọdịbendị (December 1989 - January 1991), Minista nke Omenala na Ndị Ntorobịa (January 1991 - June 1991), Minisita nke Ọdịnala na Ozi (June 1991 - October 1991) <ref name="Uni_Jordan_bio"/> na Minista nke Oktọba 1991 - November 1991).[1]<ref>[https://books.google.com/books?id=bZbFAAAAQBAJ&dq=Khaled+Al-Karaki&pg=PA122 Jerusalem and Its Role in Islamic Solidarity by Y. Reiter].</ref> <ref>[https://www.queenrania.jo/en/media/press/queen-rania-honors-%E2%80%9Chealthy-schools%E2%80%9D-minister-education-stresses-importance-teachers%E2%80%99-pa Queen Rania official website].</ref> mechara bụrụ osote praịm minista na minista ozi (Jenụwarị 1995 - Febụwarị 1996) <ref name="Uni_Jordan_bio" /> ma mesịa bụrụ osote prịm minisita na minista agụmakwụkwọ (July 2010 - Jenụwarị 2011). [1] [2] Ọ bụ onye otu Senate nke Jọdan (Ọktoba 2011 - 2013). <ref name="Uni_Jordan_bio" /> <ref name="Uni_Jordan_bio"/>'ime afọ ndị 1990, ọ rụrụ ọrụ dị ka onye ndụmọdụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị nye Hussein bin Talal, Eze nke Alaeze Hashemite nke Jọdan. O jere ozi ugboro abụọ dị ka onyeisi oche nke Ụlọikpe Royal Hashemite (1992-1993 na March-October 2011).<ref name="Uni_Jordan_bio" /><ref>[https://www.bloomberg.com/news/articles/2011-03-03/jordan-s-king-abdullah-names-karaki-as-new-royal-court-chief bloomberg].</ref> == Ọrụ agụmakwụkwọ na edemede == Al-Karaki bụ prọfesọ nke Arabic na Mahadum Petra (1997-2000). <ref name="Uni_Jordan_pres">{{Cite web|url=http://www.ju.edu.jo/Lists/SuccessivePresidents/Disp_Form.aspx?ID=10|title=UJ's Successive Presidents: Prof. Khalid AlKaraki|publisher=[[University of Jordan]]|accessdate=24 November 2020|archivedate=5 November 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20231105203837/https://www.ju.edu.jo/Lists/SuccessivePresidents/Disp_Form.aspx?ID=10}}</ref> <ref name="Uni_Jordan_bio"/> bụ onye isi oche nke Mahadum Jerash (2002-2006). [1] <ref>[https://web.archive.org/web/20231105203817/https://www.jordan.emb-japan.go.jp/eng_page/culture/JW2/eng_speech_cul_0802_Japan_Week_UJ.htm Japanese embassy in jordan].</ref> rụrụ ọrụ dị ka onye isi oche nke Mahadum Jọdan (May 2007 ruo July 2010), <ref name="Uni_Jordan_pres" /> <ref name="Uni_Jordan_bio" /> ebe o jere ozi dị ka Fellow nke Faculty Of Arts <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B;''''''''[[wikipedia:Tinye edensibịa|<span title="This claim needs references to reliable sources. (November 2020)">citation needed</span>]]''&#x5D;''''''</sup>"><span title="This claim needs references to reliable sources. (November 2020)">citation needed</span>&#x5D;"><span title="This claim needs references to reliable sources. (November 2020)">citation needed</span>&#x5D;"><span title="This claim needs references to reliable sources. (November 2020)">citation needed</span>&#x5D;, Editor nke deanship nke akwụkwọ akụkọ nyocha sayensị, [citation mkpa] Assistant dean nke Faculty Of Arts For Administrative And Financial Affairs, Chief editor of cultural journal, [cittion needed] na Dean nke deanships nke ụmụ akwụkwọ. [Ihe e dere n'ala ala peeji]    <ref>[https://www.cpf.jo/en/media/press-release/mou-between-cpf-and-jordan-academy-arabic-implementation-arabic-language Crown Prince foundation website].</ref> bụ onye otu Jordan Academy of Arabic, ma rụọ ọrụ dị ka osote onyeisi oche na onyeisi oche. <ref>[https://books.google.com/books?id=pszLCgAAQBAJ&dq=Khaled+Al-Karaki&pg=PA161 Martyrdom in Islam by David Cook, Khaled Al-Karaki, Hsanat Al Shuhadaa].</ref> bụ onye otu ụlọ ọrụ na-adịgide adịgide nke Arab association for comparative literature (Algeria 1984), "><span title="This claim needs references to reliable sources. (November 2020)">citation needed</span>&#x5D; the royal strategic studies center-Al Al-bet institute (from 2000), [cittion needed] na Jordanian Writers Society.   Ọ rụrụ ọrụ dị ka onye isi nke Jordanian Writers Society (1985-1990), <ref name="Uni_Jordan_bio"/> Onye isi oche nke Jordanian Press Foundation (akwụkwọ akụkọ ''Al-Rai''; 2000-2002), [1] na osote onyeisi oche nke ndị nlekọta nke Al-Albeit Foundation for Islamic Thought <ref name="Uni_Jordan_pres"/> (site na 2000). == Onyinye == <ref name="Uni_Jordan_bio"/> natara King Hussein Medal of Excellence-First class. == Ihe odide == <references group="" responsive="1"></references> == Njikọ mpụga == * Akwụkwọ ndị Khaled Al-Karaki bipụtaranaResearchGate [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 4iu475oh3s6xaqvvwa67k0lwod6nfxq Jubril Martins-Kuye 0 34263 741531 176606 2026-10-24T20:17:36Z CommonsDelinker 87 Removing [[:c:File:Jubril_M-K.jpg|Jubril_M-K.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:IronGargoyle|IronGargoyle]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Jubril M-K.jpg|]]. 741531 wikitext text/x-wiki '''Jubril Martins-Kuye''' (na ubochi irir na isii na ọnwa ogust na afọ 1942 wee rụọ ụbọchị iri asaa na onwa January na afọ 2021) bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Naijiria. Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ na Naijiria na United States, ọ ruru eru dị ka onye na-ahụ maka ego tupu ọ banye na ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Martins-Kuye bụbu onye Òtù Social Democratic Party ma jee ozi dị ka onye omeiwu. Ọ sonyeere United Nigeria Congress Party (UNCP) na njedebe nke ọchịchị [[Sani Abacha]]. Mgbe <ref>{{Cite web|title=Ex-Finance Minister, Jubril Martins-Kuye Dies At 79 {{!}} Channels Television|url=https://www.channelstv.com/2021/01/17/ex-finance-minister-jubril-martins-kuye-dies-at-79/amp/|accessdate=2022-03-10|work=www.channelstv.com|archivedate=2022-03-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220310094014/https://www.channelstv.com/2021/01/17/ex-finance-minister-jubril-martins-kuye-dies-at-79/amp/}}</ref> guzoro n'enweghị ihe ịga nke ọma dị ka onye na-azọ ọkwa gọvanọ nke Ogun State na 1999 onye isi ala [[Olusegun Obasanjo]] họpụtara ya ka ọ bụrụ minista nke steeti maka ego, ọkwá ọ nọrọ ruo afọ 2003. N'afọ 2010 ọ ghọrọ minista na-ahụ maka azụmahịa na ụlọ ọrụ na kọmitii nke onye isi ala [[Goodluck Jonathan]], na-anọ n'ọkwa ruo n'afọ 2011. A mụrụ Martins-Kuye na ubochi iri isii na onwa Ọgọstụ na afọ 1942 na Ago Iwoye, mpaghara Ijebu nke Ogun State, o nwere nwanne nwoke (Muraino Ademola Kuye).Ọ gụrụ sociology na Mahadum Ibadan (1965-1968) wee gaa Economics na Mahaduma Harvard Business School, gụsịrị akwụkwọ na afọ 1983. Martins-Kuye mechara ruo eru <ref name="tday0407">{{Cite web|url=http://allafrica.com/stories/201004070116.html|title=Ministers – the Profiles|date=7 April 2010|work=ThisDay|accessdate=14 April 2010}}</ref> ka Chartered Accountant. fr5xgd7yqprshyulpafb03ayzh8fi41 Laboratory centrifuge 0 35073 741586 176705 2026-10-25T10:53:53Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741586 wikitext text/x-wiki [[File:Tabletop centrifuge.jpg|thumb|Laboratory centrifuge]] {{Commons category|Laboratory centrifuges}} {{Reflist}}<div class="reflist"> <references group="" responsive="1"></references> </div>Centrifuge nke ụlọ nyocha bụ ngwá ọrụ nke ụlọ nyocha, nke moto na-akwagharị, nke na-agbagharị ihe nlele mmiri na ọsọ dị elu. <ref name="bioanalytical">Susan R. Mikkelsen & Eduardo Cortón. Bioanalytical Chemistry, Ch. 13. Centrifugation Methods. John Wiley & Sons, Mar 4, 2004, pp. 247-267.</ref> nwere ụdị centrifuges dị iche iche, dabere na nha na ikike nnwale. Dị ka centrifuges ndị ọzọ niile, ụlọ nyocha centrifuges na-arụ ọrụ site na ụkpụrụ sedimentation, ebe a na-eji centripetal acceleration kewapụ ihe ndị dị ukwuu na obere njupụta. == Ụdị == [[Usòrò:Centrifuga_Hermle_2.jpg|áká_ịkẹngạ|thumb|339x339px|Centrifuge nke ụlọ nyocha]] E nwere ụdị dị iche iche nke centrifugation: * Centrifugation dị iche iche, nke a na-ejikarị ekewapụta ụfọdụ organelles site na mkpụrụ ndụ dum maka nyocha ọzọ nke akụkụ ụfọdụ nke mkpụrụ ndụ * Isopycnic centrifugation, nke a na-ejikarị ekewapụta nucleic acid dị ka DNA * Sucrose gradient centrifugation, nke a na-ejikarị eme ka nje virus na ribosomes dị ọcha, yana ikewapụ organelles nke mkpụrụ ndụ site na ihe ndị na-enweghị isi nke mkpụrụ ndụ E nwere ụdị dị iche iche nke centrifuges nke ụlọ nyocha: * '''Microcentrifuges''' (ngwá ọrụ maka obere tubes site na 0.2 ml ruo 2.0 ml (micro tubes), ruo 96 well-plates, compact design, obere footprint; ruo 30,000 g) * '''Centrifuges ụlọ ọgwụ''' (Ngwaọrụ na-agba ọsọ nke a na-eji eme ihe maka ọgwụ dịka tubes nchịkọta ọbara) * '''Centrifuges na-agba ọsọ na-arụ ọrụ n'ọtụtụ ihe''' (ngwá ọrụ maka ụdị tube dịgasị iche iche, nnukwu mgbanwe, nnukwu akara) * '''Ultracentrifuges''' (ụkpụrụ nyocha na nkwadebe) N'ihi okpomọkụ nke ikuku na-emepụta (ọbụlagodi na ultracentrifuges, ebe rotor na-arụ ọrụ na ezigbo ikuku), na mkpa ọ dị ịnọgide na-enwe ihe nlele na okpomọkụ a nyere, a na-etinye ọtụtụ ụdị centrifuges nke ụlọ nyocha na friji ma na-achịkwa okpomọkụ. == Igwe centrifuge == Centrifuge tubes bụ nke a na-eme nke ọma, nke nwere ike dị elu nke iko ma ọ bụ plastik mere iji daba kpọmkwem na oghere rotor. Ha nwere ike ịdịgasị iche na ikike site na 50 mL ruo na ikike dị nta nke a na-eji na microcentrifuges eji eme ihe nke ukwuu na ụlọ nyocha nke ihe ndị dị ndụ. Microcentrifuges na-enwekarị tubes microcentrifuge plastik a na-atụfu atụfu na ikike site na 250 μL ruo 2.0 mL. Enwere ike iji tubes centrifuge iko jiri ọtụtụ ihe mgbaze, mana ọ na-adị ọnụ karịa. Enwere ike ihicha ha dị ka iko iko ụlọ nyocha ndị ọzọ, enwere ike ịgba ọgwụ mgbochi site na autoclaving. Obere nchacha sitere na njikwa enweghị nlezianya nwere ike ime ka ọdịda n'okpuru ike siri ike etinyere n'oge a na-agba ọsọ. A na-etinye tubes iko n'ime aka uwe rọba dị nro iji kwado ha mgbe a na-agba ọsọ. Plastic centrifuge tubes, karịsịa na-adịkarị ọnụ ala ma, na-akpachapụ anya, nwere ike ịdịte aka dị ka iko. A na-ahọrọ mmiri mgbe a na-eji tubes centifuge plastik mee ihe. Ha na-esikarị ike ihicha nke ọma, ma ọ na-adịkarị ọnụ ala nke a ga-ewere na a ga-atụfu ya. A na-ejikarị plastik "microlitre tubes" nke 0.5ml ruo 2ml eme ihe na microcentrifuges. A na-akpụzi ha site na plastik na-egbuke egbuke nke yiri polythene, ha bụ ọkara conical n'ọdịdị, nwere okpu nkedo zuru oke. A na-eji karama centrifuge na-agbapụta ihe ndị buru ibu, nke nwere ike site na 250 ruo 1000 milliliters. Ọ bụ ezie na a na-eji enyo dị arọ mee ụfọdụ, karama centrifuge na-ejikarị plastik anaghị agbaji agbaji dị ka polypropylene ma ọ bụ polycarbonate. Enwere ike iji mmechi mechie maka mmesi obi ike agbakwunyere. == Nchebe == [[Usòrò:Eppendorf_centrifuge.JPG|áká_ịkẹngạ|thumb|Centrifuge nke ụlọ nyocha Eppendorf]] A ghaghị iji nlezianya dozie ibu dị na centrifuge nke ụlọ nyocha. <ref>{{Cite journal|author=Frothingham|first=R|title=Centrifugation without a balance tube|journal=American Laboratory|volume=31|issue=19|pages=10|date=February 1999|url=http://www.stanford.edu/dept/EHS/prod/researchlab/lab/centrifuge.html|issn=0044-7749|accessdate=March 18, 2011}}</ref> na-enweta nke a site na iji ngwakọta nke ihe nlele na tubes nguzozi nke niile nwere otu ịdị arọ ma ọ bụ site na iji usoro nguzozi dị iche iche na-enweghị tubes nguudo. Ọ bụ nsogbu mgbakọ na mwepụ na-adọrọ mmasị iji dozie usoro nguzozi nyere n oghere na k tubes nwere otu ịdị arọ. <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=7DHE8RnsCQ8 The Centrifuge Problem - Numberphile]</ref> maara na ngwọta ahụ dị ma ọ bụrụ na ọ bụ naanị ma ọ bụrụhaala na enwere ike ịkọwa ma k na n-k dị ka ngụkọta nke isi ihe nke n. Obere ọdịiche dị n'ibu nke ibu ahụ nwere ike ịkpata nnukwu ike na-adịghị mma mgbe rotor nọ na nnukwu ọsọ. Ike a na-enweghị atụ na-eme ka spindle sie ike ma nwee ike imebi centrifuge ma ọ bụ mmerụ ahụ onwe onye. Ụfọdụ centrifuges nwere njirimara nchọpụta rotor na-akpaghị aka nke na-akwụsị ọsọ ozugbo mgbe a chọpụtara enweghị nkwụsi ike. Tupu ịmalite centrifuge, nlele ziri ezi nke rotor na usoro mkpuchi mkpuchi bụ iwu. Rotor na-agbagharị agbagharị nwere ike imerụ ahụ nke ukwuu ma ọ bụrụ na emetụ ya aka. centrifuges nke oge a na-enwekarị atụmatụ ndị na-egbochi kọntaktị mberede na rotor na-agagharị agagharị ka a na-ekpochi isi mkpuchi n'oge a na-agba ọsọ. Centrifuge rotors nwere nnukwu Ike kinetic n'oge ntụgharị ọsọ. Rotor ọdịda, nke nrụgide igwe sitere na ike dị elu nke injin ahụ nyere, nwere ike ime n'ihi nkwarụ n'ịmepụta, nkwarụ na ịdọwa, ma ọ bụ iji ya eme ihe na mmezi na-ekwesịghị ekwesị. Ọdịda dị otú ahụ nwere ike ịbụ ọdachi, ọkachasị na centrifuges buru ibu, ma na-akpata mbibi zuru oke nke centrifuge. Ọ bụ ezie na centrifuges n'ozuzu ha nwere ihe nchebe iji gbochie ọdịda ndị a, ihe nchebe dị otú ahụ nwere ike ọ gaghị ezu, ọkachasị na ụdị ochie, ma ọ bụ enwere ike ịkwaga centrifuge dum site na ọnọdụ ya, na-akpata mmebi na ndị ọrụ na ngwá ọrụ dị nso. Mmebi rotor na-enweghị mgbochi emebiwo windo ụlọ nyocha ma mebie friji na kọbọd. <ref>{{Cite web|author=Cornell University EH&S|title=Centrifuge Accident|url=http://www.ehs.cornell.edu/chem_lab_safety/centrifuge_safe.cfm|accessdate=29 December 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100809091710/http://www.ehs.cornell.edu/chem_lab_safety/centrifuge_safe.cfm|archive-date=9 August 2010|url-status=dead}}</ref> belata ihe ize ndụ nke ọdịda rotor, ndị na-emepụta centrifuge na-akọwapụta usoro ọrụ na mmezi iji hụ na a na-enyocha rotors mgbe niile ma wepụ ya na ọrụ ma ọ bụ wepụ ya (naanị na-arụ ọrụ na ọsọ dị ala) mgbe ha gafere oge ndụ ha tụrụ anya ya. Ihe ize ndụ ọzọ nwere ike ime bụ ikuku ikuku nke ihe atụ dị ize ndụ n'oge centrifugation. Iji gbochie mmetọ nke ụlọ nyocha, mkpuchi rotor nwere gaskets aerosol pụrụ iche dị. Enwere ike ibunye rotor na ihe nlele n'ime mkpuchi na mkpuchi rotor na rotor. Mgbe nke ahụ gasịrị, a na-ebufe usoro ikuku rotor na mkpuchi na centrifuge. Enwere ike idozi rotor n'ime centrifuge na-emegheghị mkpuchi. Mgbe agbachara ọsọ ahụ, a na-ewepụ mgbakọ rotor dum, gụnyere mkpuchi, site na centrifuge na mkpuchi maka nzọụkwụ ọzọ, na-echekwa ihe nlele n'ime usoro mechiri emechi. [[Usòrò:Thermo_centrifuge.JPG|thumb|Centrifuge n'elu ụlọ nyocha ThermoFisher.]] == Hụkwa == * Ultracentrifuge * Nkewa * Cytocentrifuge == Edensibia == <div class="reflist"> <references group="" responsive="1"></references> </div> [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] 1t05je3kwi7jlkyhjjuzkxvfes8gg7s Zohra (ihe nkiri) 0 36113 741565 207733 2026-10-25T07:49:12Z IgboRefBot 66663 Reference error corrected (bot) 741565 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Zohra bụ ihe nkiri dị mkpirikpi 35 mm nke sitere na [[Tunisia]] nke Albert Samama ('Chikly') mere n'afọ 1922.<ref name="a"/><ref name="MalkmusArmes1991">{{Cite book|author=Lizbeth Malkmus|title=Arab and African film making|url=https://books.google.com/books?id=v3ZZAAAAMAAJ|year=1991|publisher=Zed Books|isbn=978-0-86232-916-7}}</ref><ref name="Perkins2014"/><ref name="KuhnWestwell2012">{{Cite book|author=Annette Kuhn|authorlink=Annette Kuhn|title=A Dictionary of Film Studies|url=https://books.google.com/books?id=ZxcVXI-AwkUC&pg=PA494|date=21 June 2012|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-958726-1}}</ref> <ref name="GinsbergLippard2010">{{Cite book|author=Terri Ginsberg|title=Historical Dictionary of Middle Eastern Cinema|url=https://books.google.com/books?id=cWs0N_l_o14C&pg=PR22|date=11 March 2010|publisher=Scarecrow Press|isbn=978-0-8108-7364-3}}</ref> bụ ihe nkiri mbụ e mepụtara na North Africa. <ref name="Armes2005">{{Cite book|author=Roy Armes|title=Postcolonial Images: Studies in North African Film|url=https://books.google.com/books?id=o3E_tmPLCUAC&pg=PA6|year=2005|publisher=Indiana University Press|isbn=0-253-21744-X}}</ref><ref name="Armes1987">{{Cite book|author=Roy Armes|title=Third World Film Making and the West|url=https://books.google.com/books?id=qFDnqIwdr8EC&pg=PA197|date=29 June 1987|publisher=University of California Press|isbn=978-0-520-90801-7}}</ref><ref name="Armes2006">{{Cite book|author=Roy Armes|title=African Filmmaking: North and South of the Sahara|url=https://archive.org/details/africanfilmmakin0000arme|year=2006|publisher=Indiana University Press|isbn=0-253-21898-5}}</ref><ref name="Armes2008">{{Cite book|author=Roy Armes|title=Dictionary of African Filmmakers|url=https://books.google.com/books?id=88sTRTl6yKwC&pg=PA3|year=2008|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-35116-6}}</ref> bụ nwa nwanyị Chikly, Haydée Chikly, dere ihe nkiri ahụ, onye dezigharịrị ma mee ihe nkiri dị ka nwanyị na-eme ihe nkiri ahụ. [1] [2] [3] == Atụmatụ == Akụkọ ihe nkiri ahụ na-agbanwe gburugburu nwa agbọghọ French ụgbọ mmiri kpuru, onye Beduins napụtara. Ọ bi na agbụrụ Beduin ruo oge ụfọdụ. Ndị ohi mechara tọọrọ <ref>{{Cite web|url=http://www.acinemahistory.com/2015/06/zohra-1922.html|title=A cinema history|accessdate=14 June 2015}}</ref>, mana onye France na-efe ụgbọelu napụtara ya ma soro ezinụlọ ya zukọta. <ref name="a">{{Cite book|title=Les cinémas d'Afrique: dictionnaire|url=https://books.google.com/books?id=61Ol3PLhYhsC&pg=PA409|year=2000|publisher=KARTHALA Editions|isbn=978-2-84586-060-5}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="true">[https://books.google.com/books?id=61Ol3PLhYhsC&pg=PA409 ''Les cinémas d'Afrique: dictionnaire'']. KARTHALA Editions. 2000. p.&nbsp;409. [[ISBN]]&nbsp;[[Ihe pụrụ iche:BookSources/978-2-84586-060-5|<bdi>978-2-84586-060-5</bdi>]].</cite></ref> na-egosipụta omenala agbụrụ n'ụzọ zuru ezu na fim ahụ. <ref name="Perkins2014">{{Cite book|author=Kenneth Perkins|title=A History of Modern Tunisia|url=https://books.google.com/books?id=N05kAgAAQBAJ&pg=PA181|date=20 January 2014|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-1-107-02407-6}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFKenneth_Perkins2014">Kenneth Perkins (20 January 2014). [https://books.google.com/books?id=N05kAgAAQBAJ&pg=PA181 ''A History of Modern Tunisia'']. Cambridge University Press. p.&nbsp;181. [[ISBN]]&nbsp;[[Ihe pụrụ iche:BookSources/978-1-107-02407-6|<bdi>978-1-107-02407-6</bdi>]].</cite></ref> na-ahụ ihe nkiri ahụ dị ka ihe atụ nke ụdị 'Oké Osimiri dị omimi'. [1] == Nnakwere == <ref name="François2008">{{Cite book|author=POUILLON François|title=Dictionnaire des orientalistes de langue française|url=https://books.google.com/books?id=JD1JpZCnXZsC&pg=PA863|date=1 November 2008|publisher=KARTHALA Editions|isbn=978-2-8111-4099-1}}</ref> gosipụtara ihe nkiri ahụ na ụlọ ihe nkiri Omnia Pathé na Tunis, ma nwee ihe ịga nke ọma. == Edensibia == {{Reflist}} r89xreekewxd8lzlby3z0g0msmmw9n3 Kagiso Modupe 0 38196 741558 729412 2026-10-25T07:07:18Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741558 wikitext text/x-wiki {{Infobox person}} <ref>{{Cite web|url=https://www.timeslive.co.za/tshisa-live/tshisa-live/2019-09-23-mothusi-magano-opens-up-about-struggles-in-the-entertainment-industry/|title=Mothusi Magano opens up about struggles in the entertainment industry|publisher=Times Live|accessdate=18 November 2020}}</ref>'''Kagiso Modupe bụ onye na-eme ihe nkiri na onye na-ahụ ihe na South Africa'''. <ref>{{Cite web|url=http://www.702.co.za/articles/378448/losing-lerato-star-tshimollo-modupe-9-and-dad-kagiso-on-major-awards-victory|title='Losing Lerato' star Tshimollo Modupe (9) and dad Kagiso on major awards victory|publisher=702|accessdate=19 November 2020}}</ref> mara ya nke ọma maka ọrụ ya na usoro ihe nkiri a ma ama Losing Lerato, Gog 'Helen na Unpredictable Romance . [1] == Ndụ onwe onye == <ref>{{Cite web|url=https://www.youthvillage.co.za/2016/01/scandal-actor-kagiso-modupe-shows-love-to/|title=Scandal Actor Kagiso Modupe & Wife Celebrate Their Wedding Anniversary|publisher=Youth Village|accessdate=19 November 2020|archivedate=21 September 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200921154211/https://www.youthvillage.co.za/2016/01/scandal-actor-kagiso-modupe-shows-love-to/}}</ref> lụrụ Liza Lopes, onye na-emepụta ihe nkiri. Di na nwunye ahụ nwere ụmụ nwanyị abụọ na otu nwa nwoke. Nwa ya nwanyị nke okenye, Tshimollo so Kagiso mee ihe nkiri Losing Lerato dị ka onye isi 'Lerato'.<ref name="timeslive">{{Cite web|url=https://www.timeslive.co.za/tshisa-live/tshisa-live/2020-03-16-halala-kagiso-modupes-film-wins-six-awards-at-international-film-festival/|title=Halala! Kagiso Modupe's film wins six awards at international film festival|publisher=Times Live|accessdate=19 November 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.dailysun.co.za/Celebs/kagiso-stars-with-his-daughter-20190813|title=KAGISO MODUPE STARS IN A MOVIE WITH HIS DAUGHTER|publisher=Daily Sun|accessdate=19 November 2020}}</ref> == Ọrụ == In the meantime, he dubbed the voice for “Tyler Perry” of Mzansi.<ref>{{Cite web|url=https://www.sowetanlive.co.za/entertainment/2020-04-19-after-box-office-hit-losing-lerato-kagiso-modupe-is-working-on-another-film/|title=After box office hit 'Losing Lerato', Kagiso Modupe is working on another film|publisher=Sowetan Live|accessdate=19 November 2020}}</ref> He also acted in the popular television serial ''Scandal!'' with the role 'Mangaliso "Mangi" Nyathi'. After few years, he quit from the role.<ref>{{Cite web|url=http://cliffcentral.com/gcs/gareths-guests/kagiso-modupe-2/|title=Kagiso Modupe|publisher=Cliff Central|accessdate=19 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201130043249/https://cliffcentral.com/gcs/gareths-guests/kagiso-modupe-2/|archive-date=30 November 2020|url-status=dead}}</ref> Ewezuga ime ihe nkiri, ọ ghọrọ onye edemede na akwụkwọ Along Came Tsakani . <ref>{{Cite web|url=https://ewn.co.za/2018/03/26/watch-kagiso-modupe-s-first-novel-hits-the-shelves|title=KAGISO MODUPE'S FIRST NOVEL HITS THE SHELVES|publisher=ewn|accessdate=19 November 2020}}</ref> == Ihe nkiri == {| class="wikitable" !Afọ !Ihe nkiri !Ọrụ !Ụdị !Ihe mgbochi. |- |2005-2018 |''Ihe ihere!'' |Mangaliso "Mangi" Nyathi |Ihe nkiri TV | |- |2006 |''Agha Ọma'' |Red Jacket, onye isi mmepụta |Ihe nkiri TV | |- |2012 |''[[Gog' Helen|Gọg 'Helen]]'' |Onye uwe ojii |Ihe nkiri | |- |2014 |''Gbalịa Gaa Mmalite'' |Rorisang Selepe |Ihe nkiri | |- |2017 |''Ịhụnanya A Na-apụghị Ịtụ Anya'' |Mpụl |Ihe nkiri | |- |2019 |''[[Losing Lerato|Ịla n'iyi]]'' |Thami |Ihe nkiri | |} == Edensibia == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == California. Kagiso meriri ihe nrite Best Actor Feature, Samela Tyelbooi * {{IMDb name|nm8040581}} * [https://ewn.co.za/topic/kagiso-modupe Isiokwu Kagiso Madupe] {{{DEFAULTSORT: Modupe, Kagiso}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] nt631i88cyo8geli1w3o1m6n38bn2ha Kendra Andrews 0 38920 741576 737117 2026-10-25T08:40:36Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741576 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Kendra Andrews''' (amụrụ na June 8, 1997) bụ onye nta akụkọ egwuregwu na onye nta akụkọ America. Ọ na-ekpuchi Golden State Warriors ugbu a maka ESPN. Ọ bụ nwanne nwanyị nke Malika Andrews, onye na-arụkwa ọrụ na ESPN.   <ref>{{Cite web|author=Martin|first=Katie Hughes|title=Kendra Andrews Joins ESPN as NBA Reporter Covering the Golden State Warriors|url=https://espnpressroom.com/us/press-releases/2022/01/kendra-andrews-joins-espn-as-nba-reporter-covering-the-golden-state-warriors/#:~:text=Prior%20to%20joining%20ESPN%2C%20Andrews,a%20former%20Washington%20Post%20intern.|work=ESPN Press Room U.S.|date=18 January 2022|access-date=13 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240313132026/https://espnpressroom.com/us/press-releases/2022/01/kendra-andrews-joins-espn-as-nba-reporter-covering-the-golden-state-warriors/#:~:text=Prior%20to%20joining%20ESPN%2C%20Andrews,a%20former%20Washington%20Post%20intern.|archive-date=13 March 2024|url-status=dead}}</ref> ESPN, Andrews rụrụ ọrụ na NBC Mpaghara egwuregwu Bay na Egwuregwu egwuregwu. == Mbido ndụ na agụmakwụkwọ == <ref>{{Cite web|author=Marchand|first=Andrew|title=Malika Andrews fought painful demons before meteoric ESPN rise|url=https://nypost.com/2020/09/16/malika-andrews-fought-painful-demons-before-meteoric-espn-rise/|date=16 September 2020}}</ref> mụrụ Andrews na Oakland, California, nke Mike, onye na-enye ọzụzụ onwe onye, na Caren, onye nkuzi nka. Ọ tolitere dị ka onye na-akwado Golden State Warriors. Andrews gara Ụlọ akwụkwọ Head-Royce <ref name="auto1">{{Cite web|author=Saglimbeni|first=Vincent|title=Former Bulldog goes home to cover Dubs for NBC Sports Bay Area|url=https://www.gonzagabulletin.com/sports/former-bulldog-goes-home-to-cover-dubs-for-nbc-sports-bay-area/article_c379c2a4-64cd-11eb-b0ef-5b4e25b20ece.html|work=The Gonzaga Bulletin|language=en|date=3 February 2021|access-date=13 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20260721205816/https://www.gonzagabulletin.com/sports/former-bulldog-goes-home-to-cover-dubs-for-nbc-sports-bay-area/article_c379c2a4-64cd-11eb-b0ef-5b4e25b20ece.html|archive-date=21 July 2026|url-status=dead}}</ref> Oakland wee gaa Mahadum Gonzaga ruo mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ na 2019. [1] <ref name="auto1" />'oge ọ nọ na Gonzaga, ọ na arụ ọrụ na Associated Press ebe ọ na eso onye na-ede egwuregwu Janie McCauley. Nwanne <ref name="auto">{{Cite web|author=Rucker|first=Jael|title=The Style Journey of Sports Journalist Sisters Malika and Kendra Andrews|url=https://www.yahoo.com/entertainment/style-journey-sports-journalist-sisters-220000281.html|work=Yahoo Entertainment|date=10 April 2023|accessdate=13 March 2024|archivedate=13 March 2024|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240313132025/https://www.yahoo.com/entertainment/style-journey-sports-journalist-sisters-220000281.html}}</ref> ya nwanyị tọrọ, Malika Andrews, bụ onye ọbịa maka NBA Today ma bụrụkwa onye nta akụkọ NBA Taa ESPN. == Ọrụ == Andrews malitere ọrụ <ref name="auto1"/> mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ na Gonzaga, na arụ ọrụ na The Athletic ma na-ekpuchi Denver Nuggets. Mgbe afọ abụọ gachara <ref>{{Cite web|author=Staff|first=BOTWC|title=Oakland Sisters Rise In Sports Journalism Ranks, Both Covering NBA for ESPN|url=https://www.becauseofthemwecan.com/blogs/news/oakland-sisters-rise-in-sports-journalism-ranks-both-covering-nba-for-espn-1|work=Because of Them We Can|date=20 January 2022}}</ref> The Athletic, Andrews laghachiri na Bay Area, na-ekpuchi Golden State Warriors maka NBC Mpaghara egwuregwu Bay N'afọ 2022, Andrews sonyeere ESPN dị ka onye edemede na onye na enye aka na-ekpuchi Golden State Warriors. <ref>{{Cite web|title=Kendra Andrews|url=https://espnpressroom.com/us/bios/kendra-andrews/|work=ESPN Press Room U.S.|access-date=2024-03-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20260217120806/https://espnpressroom.com/us/bios/kendra-andrews/|archive-date=2026-02-17|url-status=dead}}</ref> Andrews na ede banyere Warriors yana inye aka na mmemme telivishọn, gụnyere ndị nwanne ya nwanyị, Malika kwadoro. == Ihe odide == {{Reflist}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 5colxxgw8pfh08sep0e59l28zo7fnxd Khadija Patel 0 38984 741577 675136 2026-10-25T09:05:36Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741577 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Khadija Patel''' bụ onye nta akụkọ nyocha South Africa nwere akwụkwọ maka ụlọ mgbasa ozi mba ụwa Sky News, Al Jazeera, Quartz, BBC World News na The Guardian . <ref>{{Cite web|title=Khadija Patel|url=https://www.soeafrica.org/khadija-patel/|accessdate=2020-06-30|work=www.soeafrica.org|archivedate=2020-06-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200630083718/https://www.soeafrica.org/khadija-patel/}}</ref> Khadija bụ ugbu a onye isi oche nke International Press Institute <ref>{{Cite web|author=IPI-Admin|title=Executive Board|url=https://ipi.media/south-africas-khadija-patel-elected-new-ipi-executive-board-chair/|accessdate=2020-06-27|work=International Press Institute|language=en-US}}</ref> na onye bụbu onye nchịkọta akụkọ nke Mail &amp;amp; Guardian . <ref name=":2">{{Cite web|title=Mail & Guardian editor and deputy editor both announce resignation|url=https://www.knoxvilletimes.com/news/264998938/mail--guardian-editor-and-deputy-editor-both-announce-resignation|accessdate=2020-06-27|work=Knoxville Times|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20240314044101/https://www.knoxvilletimes.com/news/264998938/mail--guardian-editor-and-deputy-editor-both-announce-resignation|archive-date=2024-03-14|url-status=dead}}</ref> Ọ bụkwa onye nyocha na-akpakọrịta na Witwatersrand Institute for Social and Economic Research . <ref name=":0">{{Cite web|title=Khadija Patel|url=https://newhouseglobal.syr.edu/panelist/khadija-patel-syracuse-to-south-africa/|accessdate=2020-06-28|work=Newhouse Center For Global Engagement|language=en-US}}</ref> Onye bụbu [[President of the United States|onye isi ala]] [[Njikọ̀taọ̀hà|United States]] [[Barack Obama]] kwetara Khadija na 2013 maka akwụkwọ akụkọ nyocha ya na mba ndị dị ka Sudan, Mali na Democratic Republic of Congo. <ref>{{Cite web|author=Reporter|first=T. M. O.|date=2013-07-05|title=Briefly… Obama commends Khadija Patel|url=https://themediaonline.co.za/2013/07/briefly-obama-commends-khadija-patel/|accessdate=2020-06-27|work=The Media Online|language=en-US}}</ref> Ọ bụkwa otu n'ime ndị malitere webụsaịtị akụkọ South Africa bụ Daily Vox. <ref>{{Cite web|title=Khadija Patel|url=https://www.provokemedia.com/ranking-and-data/innovator-25/innovator-25-2016/innovator-25-emea-2016/khadija-patel|accessdate=2020-06-27|work=www.provokemedia.com|language=en}}</ref> == Ọrụ == Khadija rụrụ ọrụ dị ka onye nchịkọta akụkọ na Mail & Guardian afọ atọ na ọkara. <ref name=":3">{{Cite web|date=2020-05-08|title=Khadija Patel resigns as Mail & Guardian editor-in-chief|url=https://mg.co.za/opinion/2020-05-08-khadija-patel-resigns-as-mg-editor/|accessdate=2020-06-30|work=The Mail & Guardian|language=en-ZA|archivedate=2020-06-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200630082219/https://mg.co.za/opinion/2020-05-08-khadija-patel-resigns-as-mg-editor/}}</ref> N'okpuru nduzi ya, Mail na Guardian nwetara ọtụtụ onyinye na onyinye nta akụkọ South Africa 2017 n'ime afọ mbụ ya. <ref>{{Cite web|date=2017-10-20|title=Mail & Guardian walk away happy winners at premier SA journalism awards|url=https://mg.co.za/article/2017-10-20-mail-guardian-walk-away-happy-from-premier-awards-ceremony/|accessdate=2020-06-30|work=The Mail & Guardian|language=en-ZA}}</ref> A maara ya maka ịmalite ndenye aha n'ịntanetị na-erite uru n'oge COVID-19 iji belata mmetụta ọrịa a na mbipụta ahụ. <ref name=":3" /> Khadija rụrụ ọrụ dị ka onye nta akụkọ nyocha maka ụlọ ọrụ mgbasa ozi South Africa Daily Maverick na City Press . Ọ rụkwara ọrụ maka Sky News, BBC News, Quartz, Al Jazeera na The Guardian. Na 2017 Khadija sokwa n'ime 100 New Africa Magazine ndepụta kacha nwee mmetụta na [[Afrịka|Africa]] . <ref name=":1">{{Cite web|title=New African Magazine announces its 100 Most Influential Africans of 2017|url=https://newafricanmagazine.com/15926/|accessdate=2020-06-27|work=newafricanmagazine.com|date=6 December 2017|archivedate=2022-08-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220806105114/https://newafricanmagazine.com/15926/}}</ref> Ọ natakwara Ford Foundation inugural Africa #NoFilter mkpakọrịta. <ref>{{Cite web|title=Khadija Patel, Author at The Mail & Guardian|url=https://mg.co.za/author/khadija/|accessdate=2020-06-30|work=The Mail & Guardian|language=en-ZA|archivedate=2020-06-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200626121119/https://mg.co.za/author/khadija/}}</ref> == Edensibia == <references /> [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] fujijwovhs268gdh4qdm8pzamg9af3p J. Robert Hunter 0 40249 741544 674805 2026-10-25T01:31:47Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741544 wikitext text/x-wiki J. Robert Hunter (amuru na Nọvemba 20, 1936) bu onye amuru ndi America na onye na-akwado ndi ahia nke na-eje ozi dika onye isi nke inshọransị maka Consumer Federation of America (CFA) 1995. Ọ bụ kọmishọna inshọransị steeti  Texas site na Ọktoba 1993 ruo Disemba 1994 yana onye ụmụaka , na 1976 ruo 1980. John Robert Hunter, Jr. ngwaọrụ na November 20, 1936, na New Orleans .  Nna ya bụ onye na-ahụ maka ụgbọ mmiri.  [1] Ọ gara Mahadum Clarkson, Potsdam, NY, wee a akara ugo nhọrọ ya na physics na 1958.  Laura Jeanne, James Douglas, na John Robert, III </link> . == Ọrụ == === Ọrụ mmalite === <ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.floir.com/pressreleases/ViewMediaRelease.aspx?ID=1545|title=Insurance Commissioner Names Team To Calculate Property Insurance Rate Savings|work=www.floir.com|accessdate=2019-06-25}}</ref>Na 1959, Hunter ịrịba ọrụ ya na Atlantic Mutual Insurance Companies ebe ọ mgbatị otu afọ dị ka Underwriter, wee sonye na National Bureau of Casualty Underwriters (NBCU), otu ihe nke Insurance Services Office (ISO) ebe na mbụ onye ọrụ na ese  .  -ịgba akwụkwọ wee bụrụ onye ọrụ.  Site na 1966 ruo 1970, ọ bụ onye ọrụ mmekọ na Mutual Insurance Rating Bureau (MIRB) na Mutual Insurance Advisory Association (MIAA). === Federal Insurance Administration === <ref>{{Cite news|date=Sep 27, 2009|title=Floods don't stick to the map's path|url=http://www.newspapers.com/image/423342822|work=The Atlanta Constitution|accessdate=2019-08-07}}</ref>Site na 1970 ruo 1980, a mgbaàmà Robert Hunter n'ụzọ na Federal Insurance Administration n'okpuru Department of Housing and Urban Development wee bụrụ onye ụzọ ụzọ nke Federal na 1974. Ọ duru ọtụtụ mmemme na mba dị ka akara ebe Iju mmiri nke  mba site na 1974 ruo 1978. N'afọ 1977, o wepụrụ ya na ụlọ ọrụ 132 na-achịkwa, MBA enyemaka idei mmiri na Steeti niile mgbe ọgụ na-alụ ọgụ na ha na-ebufe na ndị nwe ụlọ na- ghịghara ịkwụ ụgwọ, o  mechara kwuo maka otu ụlọ ọrụ iji jikwaa atumatu niile, bụ nke Electronic Data meri.  Sistemu .  [1] Na mmemme n'ime apụ iri anọ, Hunter echiche echiche dị iche nke na-agụnyekarị nkatọ.  [2] N'oge ọzụzụ ya n'ihu otu kọmitii nzuko na 2006, o kwuru na ọ bụrụ na emeliteghị ma-eme mmemme ahụ, ekiri mmemme ahụ. === Kọmishọna ịnshọransị === <ref>{{Cite web|url=http://www.newspapers.com/image/431558576/|title=MetLife hit with record $1.2 million fine|work=El Paso Times|date=12 July 1994|language=en|accessdate=2019-06-25}}</ref>Na October 10, 1993, a nsogbu Robert Hunter ka ọ bụrụ Kọmishọna Inshọransị nke steeti Texas site n'aka Gọvanọ Ann Richards .  Mgbe ọ nọ n'Ebe, ngalaba ahụ nyere iwu nke ụlọ ụlọ ọrụ 60 State Farm, Texas Farm Bureau, Geico, maka ebubo ebubo na-ere ọkụ ala, [1] na gụnye elele $ 850,00 megide Allstate.  Insurance Group, [2] nke bụ nra kasịnụ n'ihe mere eme nke ngalaba ahụ, [3] wee rie MetLife nra ọzọ nde $1.2 n'oge na-enweghị anya. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=I43pI5AZwqUC&dq=robert+hunter&pg=PA54|title=Essentials of Texas Politics|author=Kraemer|first=Richard H.|date=2007-01-16|publisher=Cengage Learning|isbn=9780495006794|language=en}}</ref>Hunter weputara arụkwaghịm ya na ụlọ ọrụ na Disemba 11, 1994, oge ya gbakwara na February 1. [1] Ọ bụ ebe na arụkwaghịm ya bịara obere oge mgbe e meri Ann Richards na mmeri nke GW Bush dị ka Gọvanọ Texas, ọ gwara ndị  nta ihe na ihe oyiyi ya.  Rebecca Lightest nọchiri ya <ref>{{Cite web|url=https://www.carriermanagement.com/author/j-robert-hunter/|title=J. Robert Hunter|work=Carrier Management|language=en-US|accessdate=2019-05-30}}</ref> Ọ bụ onye otu National Association of Insurance Commissioners nke o jere ozi na kọmitii onye isi na dịka osote onye isi oche, Western Zone nke NAIC. === 1994-Ugbu a === N'afọ 1980, Hunter tọrọ ntọala National Insurance Consumer Organisation (NICO) nke dabeere na Alexandria, Va ., otu ndị na-ahụ maka ọrụ na-adịghị akwụ ụgwọ na ndị na-abụghị ndị na-ahụ maka ụlọ ọrụ hiwere iji nyochaa ụlọ ọrụ mkpuchi ma na-achọ ịkụziri ndị na-azụ ahịa ihe gbasara ọdịmma ha, ọ rụrụ ọrụ dị ka onyeisi oche ya. ruo afọ iri na atọ. <ref>{{Cite web|url=http://www.newspapers.com/image/311337023/|title=Ex-insurance official says profits are soaring|date=Oct 11, 1986|work=The Lincoln Star|language=en|accessdate=2019-06-23}}</ref> Na 1995, ọ na-apịaji ọrụ ya na NICO n'ime Consumer Federation of America, otu nzukọ nke na-agụnye 300 ndị na-azụ ahịa na-abaghị uru ma na-achọ ịkwalite mmasị ndị ahịa site na nyocha, nkwado na agụmakwụkwọ, ọ bụ onye isi nke Insurance kemgbe. mgbe ahụ. <ref>{{Cite news|url=https://consumerfed.org/history/|title=History · Consumer Federation of America|work=Consumer Federation of America|accessdate=2019-06-24|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20190522185029/https://consumerfed.org/history/|archive-date=2019-05-22|url-status=dead}}</ref> N'ọtụtụ oge, a na-ewe Hunter ụgwọ dị ka onye na-ahụ maka ndụmọdụ n'ihe gbasara amụma ọha na eze na mkpuchi ihe onwunwe/ihe mberede. Na February 2007, Florida Office of Insurance Regulation goro Hunter ka ịtọọ mbelata ọnụego mkpuchi ihe onwunwe achọrọ na Florida n'okpuru iwu mbụ Gọvanọ Charlie Crist webatara. <ref>{{Cite news|url=https://www.reuters.com/article/idUSN1438010920070214|title=Florida names Robert Hunter to set insurance rates|date=2007-02-14|work=Reuters|accessdate=2019-06-23|language=en}}</ref> Ọ bụ onye ibe nke Casualty Acturial Society (CAS), <ref>{{Cite web|url=https://www.casact.org/pubs/proceed/proceed70/70207.pdf|title=Archived copy|accessdate=2019-06-25|archivedate=2010-06-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100616175916/http://casact.org/pubs/proceed/proceed70/70207.pdf}}</ref> onye so na American Academy of Actuaries na International Actual Association (IAA) . == Ihe nrite == * Nturu ugo odeakwụkwọ ịnshọransị gọọmentị etiti maka ọrụ mara mma. <ref>{{Cite web|url=https://consumerfed.org/expert/robert-hunter/|title=Robert Hunter|work=Consumer Federation of America|language=en-US|accessdate=2019-05-30|archivedate=2019-05-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190530140351/https://consumerfed.org/expert/robert-hunter/}}</ref> * Onyinye ọrụ ndị ahịa Esther Peterson maka ọrụ ndụ, Consumer Federation of America, 2002. * Schraeder-Nelson Publications award, 2002 na 2007. == Ntụaka == {{Reflist}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Aha]] 9yq15du3pid6wdggz8wp15rlei7qa9z Foster Greer Thorbecke 0 41444 741514 697946 2026-10-24T14:09:23Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741514 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Indices''' '''Foster–Greer–Thorbecke''' bụ ezinụlọ nkemetrik ịda ogbenye . The kasị eji index si ezinụlọ, ''FGT <sub>2</sub>'', na-etinye elu arọ na ịda ogbenye nke ndị kasị daa ogbenye ndị mmadụ n'otu n'otu, na-eme ka ọ a jikọtara ụfọdụ nke ịda ogbenye na ego inequality na a na-ewu ewu nhọrọ n'ime mmepe aku na uba . Ewebata indices na akwụkwọ 1984 site n'aka ndị ọkachamara n'ihe banyere akụ na ụba Erik Thorbecke, [[Joel Greer]], na James Foster . <ref>{{Cite journal|author=Foster|first=James|title=A class of decomposable poverty measures|url=https://archive.org/details/sim_econometrica_1984-05_52_3/page/761|journal=[[Econometrica]]|year=1984|volume=52|issue=3|pages=761–766|doi=10.2307/1913475}}</ref> <ref>{{Cite journal|title=The Foster–Greer–Thorbecke (FGT) poverty measures: 25 years later|author=James Foster|date=28 May 2010|journal=The Journal of Economic Inequality|doi=10.1007/s10888-010-9136-1|volume=8|issue=4|pages=491–524}}</ref> A na-enweta indices n'otu n'otu n'ime ezinaụlọ site n'ịgbanwe ụkpụrụ dị iche iche nke paramita ''α'' n'ime usoro ndị a: <math>FGT_\alpha=\frac {1} {N} \sum_{i=1}^H \left(\frac {z-y_i} {z}\right)^\alpha </math> ebe ''z'' bụ ọnụ ụzọ ịda ogbenye, ''N'' bụ ọnụ ọgụgụ ndị mmadụ na akụ na ụba, ''H'' bụ ọnụ ọgụgụ ndị ogbenye (ndị nwere ego na ma ọ bụ n'okpuru ''z'' ), ''y <sub>i</sub>'' bụ ego nke onye ọ bụla ''i.'' Ọ bụrụ <math>\alpha</math> dị ala mgbe ahụ FGT metric arọ ndị niile nwere ego n'okpuru z roughly otu. Ka ọnụ ahịa ''α dị elu dị elu,'' ebe ịdị arọ na-abawanye na ndị kasị daa ogbenye. Ka ọnụ ọgụgụ FGT dị elu, ka ịda ogbenye na-abawanye na akụ na ụba. == FGT <sub>0</sub> na FGT <sub>1</sub> == Site na ''α'' = 0, usoro ahụ na-ebelata na ọnụ ọgụgụ isi : ọnụ ọgụgụ nke ndị bi n'okpuru ịda ogbenye. <math>FGT_0=\frac {H} {N}</math> Site na ''α'' = 1, usoro ahụ na-ebelata ka ọ bụrụ ntụpọ ịda ogbenye . <math>FGT_1=\frac {1} {N} \sum_{i=1}^H \left(\frac {z-y_i} {z}\right) </math> Enwere ike idegharị ''FGT <sub>1</sub>'' dị ka: <math>FGT_1=\frac {H} {N} \left(\frac {z-\bar{y}_p} {z}\right) </math> , ebee <math>\bar{y}_p=\sum_{i=1}^H\frac {y_i} {H}</math> bụ nkezi ego nke ndị ogbenye. Ya mere, ''FGT <sub>1</sub>'' nwere ike igosipụta dị ka ngwaahịa nke ''FGT <sub>0</sub>'' na nkezi ego ọdịiche nke ndị ogbenye. == FGT <sub>2</sub> == Ọ bụ ezie na a na-eji ndepụta ndetu abụọ a belatara ọtụtụ ebe, ndepụta FGT kachasị na mmepe akụ na ụba bụ ụdị ''α'' = 2, nke bụ oke kacha ala (n'ozuzu) iji tụọ ahaghị nhata ego yana ịda ogbenye. <math>FGT_2=\frac {1} {N} \sum_{i=1}^H \left(\frac {z-y_i} {z}\right)^2 </math> Enwere ike idegharị ''FGT <sub>2</sub>'' dị ka: <math>FGT_2=\frac {H} {N} [\mu^2 + (1-\mu^2) C_v^2]</math> ebe ''C <sub>v</sub>'' bụ ọnụọgụ mgbanwe n'etiti ego ndị ogbenye, ''H'' bụ ọnụ ọgụgụ ndị ogbenye, na ''μ'' bụ nke: <math>\mu=\frac {1} {H}\sum_{i=1}^H \left(\frac {z-y_i} {z}\right) </math> . Ndị ọzọ decompositions nke index nwekwara ike. Naanị nha na-ejikọta ''FGT <sub>0</sub>'', ''FGT <sub>1</sub>'', na [[Gini coefficient|Gini index]] bụ [[Sen Index|Sen index]] . </link><sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[wikipedia:Tinye edensibịa|<span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2014)">a chọrọ nkọwa</span>]]'' &#x5D;</sup> Na Meksiko, a na-eji ụdị ndeksi a wepụta ego gọọmentị etiti n'etiti mpaghara maka mmemme mmụta, ahụike na nri na-erite uru ndị ogbenye. Na 2010, Gọọmenti Mexico nakweere a multidimensional ịda ogbenye ihe dabere na a variant nke FGT ụfọdụ nke a ga-eji na ezubere iche nke oke nke mmadụ ego ka ndị ogbenye ezinụlọ na obodo larịị. <ref>{{Cite web|url=http://www.economics.cornell.edu/et17/ET-Short%20bio%202013.doc|title=Archive copy|access-date=2024-04-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20140221231246/http://www.economics.cornell.edu/et17/ET-Short%20bio%202013.doc|archive-date=2014-02-21|url-status=dead}}</ref> == Ihe ndetu == <references /> [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] 56zzc7i4gwbrznedqiw8vswqzjorn2d Ihe E ji ekpuchi Krismas 0 42578 741536 730060 2026-10-24T21:33:37Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741536 wikitext text/x-wiki [[Usòrò:Julgryta.jpg|áká_èkpè|thumb|447x447px| '''Kettle Christmas''' na [[Sweden]]]]   [[Usòrò:2006_AEGold_Proof_Obv.png|áká_ịkẹngạ|thumb|100x100px| Ugo ọla edo America.]] Kettle ekeresimesi (nke a na-akpọkwa Red Kettle n'ihi agba ya) bụ okporo okporo ụzọ a ma nke Salvation Army .  A na-amata ya nke ọma n'oge ekeresimesi site n'aka ndị ọrụ afọ ya bụ ndị na-eje ije n'ụlọ ọrụ ọrụ na-ahụ egwu ma ọ bụ na-abụ abụ ekeresimesi, ma ọ bụ na-akụ mgbịrịgba.  iji kpalie ndị na-agafe agafe ọnwụ ego na ego n'ime kettle redmark. == Akụkọ ihe mere eme == <ref>{{Cite book|title=Uncle John's Facts to Go Nice People|url=https://books.google.com/books?id=aCpZDwAAQBAJ&pg=PT10|year=2014|publisher=Portable Press|location=Ashland|isbn=978-1-62686-238-8}}</ref> Omenala na "kettle" malitere na 1891, na San Francisco, nke onye ọrụ Salvation Army Captain Joseph McFee dere.[1]  Captain McFee, na-ekpebi inye ndị ogbenye San Francisco nri ekeresimesi n'efu, chetara ihe ọ hụrụ na Liverpool, England.  Site n'ụbọchị ya dị ka onye na-akwọ ụgbọ mmiri McFee chetara nnukwu ite e gosipụtara na Stage Landing, nke a na-akpọ "Simpson's Pot."  Ite a na-ebunye onyinye ndị na-agafe agafe na-ebunye.  N'inweta echiche a, McFee rịọrọ ikike n'aka ndị ọchịchị obodo San Francisco ka o tinye ite nshịkọ na tripod na ọdụ ụgbọ mmiri Oakland.  Kettle - na McFee's oku nke "Nọgidenụ ite ahụ na-esi esi!"  - dọtara ndị njem na onyinye. Echiche a gbasara, ma na-eji ọtụtụ ọrụ ebere Salvation Army n'ụwa nile. Ihe ọhụrụ sitere na ite nshịkọ gụnyere kettle mgbaaka onwe, ụlọ ntu ndị na-egwu egwu ekeresimesi, na ikike kaadị kredit . <ref name="Kettle History">{{Cite web|url=http://www.salvationarmyspokane.org/event_kettles.php|title=Red Kettles|accessdate=2007-12-20|author=The Salvation Army Spokane|date=2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071212211442/http://www.salvationarmyspokane.org/event_kettles.php|archivedate=2007-12-12}}</ref> Kamar 1997, a na-ebido mmalite ekeresimesi kettle n'oge ọkara nke egwuregwu egwuregwu Dallas Cowboys Thanksgiving .  [1] Otu ketulu buru ibu na-anọdụ ala n'azụ egwuregwu egwuregwu, bụ nke nọmba oge ka emechara nti aka.  N'okpuru iwu NFL, emee ndị dị otú ahụ na-ebute mgbasa ozi, egwuregwu nke egwuregwu na- fee n' damuwa mmegide, na-enye ego nha nha anya na Salvation Army. == Onyinye na-amaghị aha == <ref name="USAT1">{{Cite web|url=https://www.usatoday.com/news/nation/2006-12-07-goldcoins_x.htm|title=Gold coins from secret Santas bring cheer to Christmas bell ringers|accessdate=2007-12-20|author=Oren Dorell|publisher=USA Today|date=December 7, 2006}}</ref>Omenala nsogbu na United States ebe, n'ebe ụfọdụ, a na-etinye ego lọla edo n'anya aha n'ime ite ndị na-akụrụ mgbịrịgba na-anakọta nri.  Omenala a dị ka ọ na-egosi na Midwest mgbe etinyere ego ọla edo mbụ a ma na kettle na Crystal Lake, Illinois na 1982. Kemgbe ọdịda a, ọtụtụ ndị ọzọ ewerela ịtụba ọ bụghị naanị mkpụrụ ego ọla edo, <ref name="RPJ1">{{Cite web|url=http://www.rapidcityjournal.com/articles/2007/12/19/news/top/doc47685bec7df96762290528.txt|title=Salvation Army gets 10 gold coins|accessdate=2007-12-20|author=Journal staff|publisher=Rapid City Journal|date=December 19, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20171226020755/http://rapidcityjournal.com/news/local/top-stories/salvation-army-gets-gold-coins/article_7abc5816-772c-5f3d-bd36-4c6e82c3c142.html|archive-date=2017-12-26|url-status=dead}}</ref> kamakwa bullion ndị ọzọ na mkpụrụ ego na-adịghị ahụkebe, ihe nrite ọla edo, ọla edo <ref name="RPJ2">{{Cite web|url=http://www.rapidcityjournal.com/articles/2005/12/16/news/local/news08.txt|title=Gold coin donated again|accessdate=2007-12-20|author=Journal staff|publisher=Rapid City Journal|date=December 16, 2005|archivedate=2013-01-04|archiveurl=https://archive.today/20130104194013/http://www.rapidcityjournal.com/articles/2005/12/16/news/local/news08.txt}}</ref> na nnukwu akwụkwọ ndenye ego. Onyinye ndị a na-amaghị aha gụnyere: * Bullion dị iche iche na mkpụrụ ego na-adịghị ahụkebe: ** Ugo ọla edo America <ref name="USAT1"/> <ref name="RPJ3">{{Cite web|url=http://www.rapidcityjournal.com/articles/2006/12/21/news/top/news00l.txt|title=Red kettle gold converted to green|accessdate=2007-12-20|author=Andrea J. Cook|publisher=Rapid City Journal|date=December 21, 2006|archivedate=2013-01-04|archiveurl=https://archive.today/20130104132342/http://www.rapidcityjournal.com/articles/2006/12/21/news/top/news00l.txt}}</ref> ** Krugerrand <ref name="USAT1" /> <ref name="Heraldnet">{{Cite web|url=http://www.heraldnet.com/article/20071214/NEWS01/712140076|title=Mysterious gold coin dropped in Salvation Army kettle|accessdate=2007-12-20|author=Bill Sheets|publisher=The Daily Herald|date=November 28, 2007|archivedate=2012-12-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121216221240/http://heraldnet.com/article/20071214/NEWS01/712140076}}</ref> ** Ugo nke Quarter United States <ref name="USAT1" /> ** Ugo Ugboro Abụọ United States <ref name="WCFc">{{Cite web|url=http://www.wcfcourier.com/articles/2007/12/20/news/breaking_news/doc476a846856335960905030.txt|title=Salvation Army kettle yields double eagle gold coin|accessdate=2007-12-23|author=Mary Stegmeir|publisher=WCF Courier|date=December 20, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20171225203504/http://wcfcourier.com/news/breaking_news/salvation-army-kettle-yields-double-eagle-gold-coin/article_7f0af635-1556-5c66-9b44-3204a82fb6d3.html|archive-date=2017-12-25|url-status=dead}}</ref> ** $1804 adịgboroja <ref name="USAT1" /> * Ihe ịchọ mma ** mgbanaka diamond ⅓-carat <ref name="USAT1" /> ** Mgbanaka ọla edo ise (na-akpọ egwu ụbọchị iri na abụọ nke ekeresimesi ) * Lelee maka $14,845.00 <ref name="USAT1" /> na maka $500,000.00 <ref>{{Cite web|title=$500K check dropped into Salvation Army kettle in Minnesota|url=http://www.cbsnews.com/news/minnesota-salvation-army-kettle-gets-500000-check/|work=www.cbsnews.com|accessdate=2015-12-04}}</ref> * Ezé ọla edo <ref name="USAT2">{{Cite web|url=https://www.usatoday.com/news/offbeat/2005-12-18-gold-teeth_x.htm|title=Gold teeth donated to Salvation Army kettle|accessdate=2007-12-20|publisher=USA Today|date=December 18, 2005}}</ref> == Ihe ndetu na nrụtụ aka == {{Reflist}} [[Òtù:Ịda ogbenye]] b4di9ls751gpxdk11fajhxkoxq99rrb Imegbu 0 43400 741539 199046 2026-10-24T23:29:29Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741539 wikitext text/x-wiki  0  Iji ike emegbu mmadụ bụ iji ike, mmanye, mkparị na-emerụ ahụ ma ọ bụ iyi egwu, ime ihe ike, ime ihe ike na-achị ma ọ bụ iyi egwu.  Omume a na-emekarị ugboro ugboro ma na-emekarị ya.  Otu ihe dị mkpa dị mkpa bụ nghọta (site n'aka onye na-emegbu mmadụ ma ọ bụ ndị ọzọ) nke enweghị ahaghị nhata nke ike anụ ahụ ma ọ bụ ọha.  Enweghị ahaghị nhata a na-egosi ọdịiche dị n'ịkpa mmadụ ike na esemokwu.[1][2]  Iji ike emegbu mmadụ bụ akụkụ nke omume ike ike nke e ji ebumnobi ọjọọ mara, enweghị oke ike na ikwugharị n'ime oge.[3] Enwere ike iji ike emegbu mmadụ n'otu n'otu ma ọ bụ otu, nke a na-akpọ mobbing, [1] nke onye na-emegbu mmadụ nwere ike inwe otu ma ọ bụ karịa ndị na-eso ụzọ ndị dị njikere inyere onye isi ike aka ma ọ bụ ndị na-eme ka onye ahụ na-emegbu ya ike site n'inye nzaghachi dị mma dị ka ịchị ọchị.[2].  A na-akpọkwa mmegbu n'ụlọ akwụkwọ na n'ebe ọrụ dị ka "mmegbu ndị ọgbọ"[3].  Robert W. Fuller enyochala mmegbu n'ihe gbasara ọkwa.[4]  Onye nyocha Swedish-Norwegian Dan Olweus na-ekwu na mmegbu na-eme mgbe mmadụ "na-ekpughere ya, ugboro ugboro na ka oge na-aga, na omume ọjọọ nke otu ma ọ bụ karịa ndị ọzọ", [5] na omume ọjọọ na-eme "mgbe mmadụ kpachapụrụ anya mee ihe.  mmerụ ahụ ma ọ bụ ahụ erughị ala n'ahụ onye ọzọ, site na mmetụ anụ ahụ, site n'okwu ọnụ ma ọ bụ n'ụzọ ndị ọzọ."[5].  A na-ejikarị mmegbu mmadụ n'otu n'otu na-eme ihe n'ụzọ ụfọdụ iji nweta ike n'ebe onye ọzọ nọ.[6] Omenala mmegbu nwere ike ịmalite n'ọnọdụ ọ bụla ebe ụmụ mmadụ na ibe ha na-emekọrịta ihe. Nke a nwere ike ịgụnye ụlọ akwụkwọ, ezinụlọ, ebe ọrụ, <ref name="SilentEpidemic">{{Cite web|url=https://www.psychologytoday.com/blog/wired-success/201105/the-silent-epidemic-workplace-bullying|title=The Silent Epidemic: Workplace Bullying|author=Williams|first=Ray|date=3 May 2011|work=Psychology Today|archiveurl=https://archive.today/20151121235011/https://www.psychologytoday.com/blog/wired-success/201105/the-silent-epidemic-workplace-bullying|archivedate=2015-11-21|accessdate=2016-11-13}}</ref> ụlọ, na agbataobi. Mgbe mmegbu na-eme na kọleji na mahadum, a maara omume ahụ dị ka ịkagbu na mba ụfọdụ, ọkachasị ndị nke mpaghara [[Ndia|India]].<ref name="Castleberry2022">{{Cite book|author=Castleberry|first=Carol L.|title=The Global Culture of Bullying: Explorations and Recommendations|date=27 September 2022|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-1-000-68486-5|language=en|quote=...enacted law to address bullying in colleges and universities, called "ragging."}}</ref> Isi ikpo okwu maka mmegbu na ọdịbendị nke oge a dị na ebe nrụọrụ weebụ mgbasa ozi mmekọrịta.<ref>{{Cite journal|author=Whittaker|first=E|date=2016|title=Cyberbullying via social media|journal=[[Journal of School Violence]]|pages=11–29}}</ref>   <sup class="noprint Inline-Template" style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="The material near this tag is possibly inaccurate or nonfactual. (May 2023)">dubious</span></nowiki>&#x20;''&#x5D;</sup> N'ime ọmụmụ 2012 nke ụmụ nwoke na-eto eto America na-agba bọọlụ, "ihe na-ebu amụma kachasị ike [nke mmegbu] bụ echiche nke ma nwoke kachasị emetụta na ndụ onye ọkpụkpọ ga-anabata omume mmegbu ahụ. " Nnyocha nke The ''Lancet'' Child & Adolescent Health na 2019 gosipụtara mmekọrịta dị n'etiti iji mgbasa ozi mmekọrịta site n'aka ụmụ agbọghọ na mmụba nke ikpughe ha na mmegbu. <ref>{{Cite journal|author=Steinfeldt|first=Jesse A.|date=October 2012|title=Bullying among adolescent football players: Role of masculinity and moral atmosphere|journal=Psychology of Men and Masculinity|volume=13|issue=4|pages=340–353|doi=10.1037/a0026645}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://baltimore.cbslocal.com/2019/08/13/social-media-use-may-harm-teens-mental-health-by-disrupting-positive-activities-study-says/|title=Social Media Use May Harm Teens' Mental Health By Disrupting Positive Activities, Study Says|date=2019-08-13}}</ref> Enwere ike ịkọwa mmegbu n'ọtụtụ ụzọ dị iche iche. Na [[Obodoézè Nà Ofú|United Kingdom]], enweghị nkọwa iwu maka mmegbu, <ref>{{Cite web|title=The University of Manchester Dignity at Work and Study Policy|publisher=The University of Manchester|date=January 2012|url=http://documents.manchester.ac.uk/display.aspx?DocID=2753|accessdate=2013-10-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131029210026/http://documents.manchester.ac.uk/display.aspx?DocID=2753|archivedate=2013-10-29}}</ref> ebe ụfọdụ steeti dị na United States nwere iwu megidere ya. <ref>{{Cite web|title=State Laws Related to Bullying Among Children and Youth|work=U.S. Department of Health and Human Services - Health Resources and Services Administration - Maternal and Child Health Bureau|publisher=U.S. Department of Health and Human Services|url=http://stopbullyingnow.hrsa.gov/HHS_PSA/pdfs/SBN_Tip_6.pdf|accessdate=2013-10-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110304062718/http://www.stopbullyingnow.hrsa.gov/HHS_PSA/pdfs/SBN_Tip_6.pdf|archivedate=March 4, 2011}}</ref> A na-ekewa mmegbu n'ụdị mmegbu anọ: mmegbu nke uche (mgbe ụfọdụ a na-akpọ mmetụta uche ma ọ bụ mmekọrịta), okwu ọnụ, anụ ahụ, na cyber, ọ bụ ezie na nhụta nwere ike ịdaba n'ọtụtụ n'ime ụdị ndị a.<ref>{{Cite journal|author=Brank|first=Eve M.|title=Bullying|journal=[[Annual Review of Law and Social Science]]|volume=8|pages=213–230|date=December 2012|doi=10.1146/annurev-lawsocsci-102811-173820|issue=1}}</ref> Omume eji eme ihe iji kwado ọchịchị dị otú ahụ nwere ike ịgụnye mwakpo anụ ahụ ma ọ bụ mbanye, iyi egwu ọnụ, ma ọ bụ iyi egwu, a pụkwara iduzi omume dị otú ahụ ugboro ugboro na ndị a chọrọ. Nkọwapụta nke omume dị otú ahụ mgbe ụfọdụ na-agụnye ndịiche nke ọnọdụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya, agbụrụ, okpukperechi, okike, omume, asụsụ ahụ, àgwà, aha, agbụrụ، ike, nha, ma ọ bụ ikike. <ref>{{Cite web|url=http://www.cambridgeshire.gov.uk/childrenandfamilies/parenting/childsbehaviour/bullying.htm|title=Children who are bullying or being bullied|date=2013-07-24|work=Cambridgeshire County Council: Children and families|publisher=Cambridgeshire County Council|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131029215401/http://www.cambridgeshire.gov.uk/childrenandfamilies/parenting/childsbehaviour/bullying.htm|archivedate=2013-10-29|accessdate=2013-10-28}}</ref> <ref>{{Cite journal|author=Ericson|first=Nels|date=June 2001|title=Addressing the Problem of Juvenile Bullying|url=https://www.ncjrs.gov/pdffiles1/ojjdp/fs200127.pdf|journal=OJJDP Fact Sheet #FS-200127|volume=27|accessdate=2013-10-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20150626170748/https://www.ncjrs.gov/pdffiles1/ojjdp/fs200127.pdf|archive-date=2015-06-26|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite journal|author=Meyer|first=Doug|year=2016|title=The Gentle Neoliberalism of Modern Anti-bullying Texts: Surveillance, Intervention, and Bystanders in Contemporary Bullying Discourse|journal=Sexuality Research and Social Policy|volume=13|issue=4|pages=356–370|doi=10.1007/s13178-016-0238-9}}</ref> == Okwu mmalite == Ebu ụzọ jiri okwu ahụ bụ "Bully" mee ihe na 1530s nke pụtara "sweetheart", etinyere na nwoke ma ọ bụ nwanyị, sitere na Dutch: Boel, "onye hụrụ n'anya, nwanne", eleghị anya dị ntakịrị nke Middle High German: Buole, "Nwanne", nke na-ejighị n'aka (tụnyere German. Buhle "Onye hụrụ n'anya"). Ihe ọ pụtara dara site na narị afọ nke 17 site na "ezigbo ibe", "Blusterer", na "onye na-adịghị ike". Nke a nwere ike ịbụ dị ka njikọ njikọ n'etiti "onye hụrụ n'anya" na "ruffian" dị ka "onye na-echebe akwụna", nke bụ otu echiche nke "iji ike emegbu" (n'agbanyeghị na ọ bụghị kpọmkwem ruo 1706). Ngwaa "To Bully" bụ nke mbụ gbara akaebe na 1710.[1] N'oge gara aga, na omenala America, a na-eji okwu ahụ eme ihe dị ka mkpu na agbamume. A maara ya nke ọma na mmekọrịta ya na Theodore Roosevelt. N'afọ 1907, Roosevelt chepụtara ahịrịokwu ahụ, dị ka okwu mkparị "onye na-emegbu ya".<ref>{{Cite web|title=Teddy Roosevelt Writes "Bully for You"|url=https://www.shapell.org/manuscript/theodore-roosevelt-bully-for-you/}}</ref> Ka ọ dị ugbu a, onye na-emegbu mmadụ na-ezo aka n'iji ọnọdụ dị elu mee ihe iji metụta echiche ọha na eze na ịmalite mgbanwe.<ref>{{Cite web|title=Political Dictionary|url=https://politicaldictionary.com/?s=bully+pulpit|work=Political Dictionary}}</ref> Dị ka egosiri, a gbanwere okwu ahụ bụ onye na-emegbu mmadụ n'ụzọ dị ịrịba ama site na afọ ndị gafeworonụ, na site na ntụgharị asụsụ, ọ gbanwere site na okwu ịhụnanya gaa n'ụdị njakịrị, wee gaa n'omume megide ndị ọzọ na ihe ị ga-atụ egwu. == Ụdị == Otu akwụkwọ ekewala mmegbu n'ụdị dị iche iche. Ndị a nwere ike ịbụ n'ụdị agwaghị okwu, okwu ọnụ, ma ọ bụ omume anụ ahụ. Nhazi ọzọ dabere na ndị na-eme mpụ ma ọ bụ ndị sonyere na ya, nke mere na ụdị ndị ahụ gụnyere mmegbu nke onwe na nke otu. Nkọwa ndị ọzọ na-ekwukwa banyere mmekpa ahụ nke mmetụta uche na nke mmekọrịta na mgbakwunye na mmerụ ahụ nke emere onye ọzọ ma ọ bụ ọbụna ihe onwunwe.[25] Nke a dị n'ụdị mmegbu siri ike, dị ka mpụ ịkpọasị. Mpụ ịkpọasị bụ mgbe onye na-eme ya merụrụ onye ahụ n'ihi na ha na-eche na ha bụ ndị otu ha na-eleghị anya n'ihu. Ndị na-eme ya na-emerụkarị ndị a na-ewere dị ka ndị otu dabere na agbụrụ ha, agbụrụ, ụcha akpụkpọ ahụ, okpukpe, mba, okike, njirimara nwoke na nwanyị, mmasị mmekọahụ, na ma ọ bụ nkwarụ.[1] Ma mmegbu na mpụ ịkpọasị na-agụnye imebi na enweghị nkwanye ùgwù nke onye ọzọ maka ihe onye na-eme ya weere dị ka ihe ziri ezi. N'agbanyeghị nke ahụ, ọ bụghị mmegbu niile ka a na-ewere dị ka mpụ ịkpọasị. Ndị na-emegbu ha na-ahọrọkarị ndị ha na-emebuso n'ihi njirimara ụfọdụ nke onye na-emenye ha na-ele anya dị ka ndị na-ekwekọghị n'echiche ha. Nke a pụtara na ndị mmadụ n'ime ndị ka nta nwere ike ịbụ ndị a na-elekwasị anya. Otú ọ dị, ndị na-emegbu mmadụ na-ahọrọ ndị a na-ahụkarị ma ọ bụ ndị na-adịghị ike. Nke a bụ ụzọ sara mbara karịa mpụ ịkpọasị. E nwekwara ikpe ndị a na-eme nchọpụta ugbu a na n'afọ ndị na-adịbeghị anya nke ihe a na-akpọ cyberbullying, nke na-ewere ọnọdụ n'ụwa mebere emepe. Mmetụta anụ ahụ, okwu, na mmekọrịta mmadụ na ibe ya bụ ihe a na-ahụkarị n'ụlọ akwụkwọ praịmarị ma nwee ike ịmalite n'oge ka ọ na-aga n'ihu na ndụ mmadụ. Ọnọdụ nke cyberbullying na-amalite na mbido afọ iri na ụma, mgbe ha na-ahụkarị ngwaọrụ cellular. === Onye === Otu onye na-eme usoro iji ike emegbu mmadụ n'otu n'otu megide onye a tara ahụhụ ma ọ bụ onye ihe metụtara.[29] Enwere ike kewaa mmegbu mmadụ n'otu n'otu ụzọ anọ.[30] ==== Anụ ahụ ==== Iji ike emegbu mmadụ bụ mmegbu ọ bụla na-emerụ ahụ mmadụ ma ọ bụ mebie ihe onwunwe ya. Izu ohi, ịkwagharị, ịkụ aka, ịlụ ọgụ, uwe ogologo ọkpa na ịma ụma ibibi ihe onwunwe mmadụ bụ ụdị mmegbu anụ ahụ. Iji ike emegbu anụ ahụ abụghị ụdị mbụ nke iji ike emegbu mmadụ nke onye a tara ahụhụ ga-enweta. Ọtụtụ mgbe iji ike emegbu mmadụ ga-amalite n'ụdị dị iche ma mechaa nwee ọganihu n'ime ihe ike anụ ahụ. N'ime iji ike emegbu anụ ahụ bụ isi ngwa ọgụ onye na-emegbu mmadụ na-eji bụ ahụ ya, ma ọ bụ akụkụ ụfọdụ ya; ma ọ bụ ihe dị ka ngwa ọgụ mgbe ọ na-awakpo onye ọ tara ahụhụ. Mgbe ụfọdụ, ìgwè ndị na-eto eto ga-achọ ma na-akpapụ ndị ọgbọ ha n'ihi ụfọdụ ajọ mbunobi ndị ntorobịa. Nke a nwere ike iduga ngwa ngwa n'ọnọdụ ebe ụmụ akwụkwọ ibe ha na-akwa ha emo, na-ata ha ahụhụ, na 'na-eti ha ihe'. Iji ike emegbu mmadụ n'ụzọ anụ ahụ ga-akawanye njọ ka oge na-aga, ọ pụkwara iduga njedebe ọjọọ ma ọ bụ na-egbu egbu, ya mere ọtụtụ na-agbalị ịkwụsị ya ngwa ngwa iji gbochie ọganihu ọ bụla ọzọ.[31] ==== Ọnụ ọnụ ==== Iji ọnụ ekwu okwu bụ otu n'ime ụdị mmegbu a na-ahụkarị. Nke a bụ mmegbu ọ bụla a na-eduzi site n'ikwu okwu, iji olu ọzọ eme ihe, ma ọ bụ ụdị asụsụ ahụ na-adịghị agụnye mmetụ anụ ahụ ọ bụla. Mmegbu na-amalitekarị n'oge a ma gụnye nke ọ bụla n'ime ihe ndị a: • Ịkpọ aha na ịkpọ aha mkparị Ịkpọ aha na ịkpọ aha mkparị • Ịkpọ aha na ịkpọ aha mkparị • Ịgbasa asịrị ma ọ bụ ịgha ụgha banyere mmadụ • N • Ịgbasa asịrị Na-eyi mmadụ egwu Na-eyi mmadụ egwu * N'ịkwado okwu ọnụ, ngwa ọgụ onye na-emegbu mmadụ na-eji bụ olu. N'ọtụtụ ọnọdụ, okwu ọnụ na-emekarị n'ụdị nwoke ma nwanyị, ma ụmụ agbọghọ na-emekarị ya. Ụmụ agbọghọ, n'ozuzu ha, na-eji mkparị dị aghụghọ karịa ụmụ nwoke. Ụmụ agbọghọ na-eji okwu mkparị, yana usoro ịkpa ókè agbụrụ, na-achị ma na-achịkwa ndị ọzọ na-egosi na ha dị elu na ike ha, na-agbalịkarị ịmasị onye ha na-asọpụrụ. Ọtụtụ ụmụ nwoke na-adị aghụghọ nke ọma iji usoro okwu ọnụ na-achị mgbe ha chọrọ izere nsogbu nwere ike ịbịara onye ọzọ n'ụzọ anụ ahụ́.[32] ==== Mmekọrịta ==== Mmekọahụ mmegbu (mgbe ụfọdụ a na-ezo aka dị ka mmekpa ahụ ọha mmadụ) bụ ụdị mmekpa ahụ nke na-eji mmekọrịta emejọ ndị ọzọ.[33] Okwu ahụ na-egosikwa mmegbu ọ bụla e mere n'ebumnobi imerụ aha mmadụ ma ọ bụ ọnọdụ ọha mmadụ nke nwekwara ike jikọta ya na usoro ndị gụnyere n'imegbu mmadụ na nke ọnụ. Mmekọahụ mmegbu bụ ụdị mmekpa ahụ a na-ahụkarị n'etiti ndị ntorobịa, mana ọkachasị ụmụ agbọghọ. Mwepu n'ọha (ịkpatụ ma ọ bụ ime ka mmadụ nwee mmetụta "a hapụrụ") bụ otu n'ime ụdị mmegbu a na-ahụkarị. Ndị na-emegbu mmadụ nwere ike iji mmekpa ahụ mmekọrịta dịka ngwa ọrụ iji kwalite ọnọdụ ọha na eze yana ịchịkwa ndị ọzọ. N'adịghị ka mmegbu anụ ahụ bụ nke doro anya, mmegbu mmekọ nwoke na nwanyị anaghị agafe agafe ma nwee ike ịga n'ihu ruo ogologo oge n'amaghị ama.[34] ==== Cyber ==== Cyberbully bụ iji teknụzụ na-amaja, iyi egwu, imenye ihere, ma ọ bụ lekwasị onye ọzọ anya. Mgbe onye toro eto metụtara, ọ nwere ike izute nkọwa nke iyi egwu cyber ma ọ bụ cyberstalking, mpụ nke nwere ike nweta nsonaazụ iwu ugbu a yana ikekwe gụnyere oge nga.[35] Nke a gụnyere imegbu mmadụ site n'iji email, ozi ngwa ngwa, ebe nrụọrụ weebụ mgbasa ozi (dị ka Facebook), ozi ederede, na ekwentị. A na-ekwu na iji ịntanetị emegbu mmadụ na ụlọ akwụkwọ sekọndrị karịa n'ụlọ akwụkwọ praịmarị.[30] Ịntanetị na-enye ndị mmadụ ọnụ ọgụgụ dị nta na enweghị nzacha.[36] Iji ike emegbu mmadụ nwere ike ịdị mfe yana enweghị mgbochi site na iji ịntanetị; Mmetụta nkwụsị nke ịntanetị. Iji teknụzụ emegbu mmadụ nwere ike imebi aha mmadụ n'ịntanetị. Ozi etinyere na ntanetị ga-anọ ebe ahụ ruo mgbe ebighị ebi, ọ gwụla ma onye wepụrụ ya n'ebe ahụ ma ọ bụ n'elu ikpo okwu na mgbe ụfọdụ ọ bụghị mgbe ahụ. Ndị na-ewe ọrụ n'ọdịnihu na ndị nwere ịntanetị ga-enwe ike ịhụ akara akara dijitalụ nke ndị ọzọ yana otu i siri mesoo ndị ọzọ. Nsogbu ọzọ na cyberbullying bụ na ndị ọzọ nwere ike itinye aka. Nkà na ụzụ, karịsịa iji mgbasa ozi ọha na eze, na-enye ohere ka ndị ọzọ bipụta ma ọ bụ kesaa ọdịnaya ma ọ dị mma ma ọ bụ na-adịghị mma. === mkpokọta === Ihe karịrị otu onye na-eji usoro iji ike eme ihe ọnụ megide onye ihe metụtara ma ọ bụ ndị ihe metụtara. Mgbakọ iji ike emegbu mmadụ bụ nke a maara dị ka mobbing, ma nwee ike ịgụnye ụdị mmegbu nke ọ bụla n'otu n'otu. Omume mkpagharị na mgbasa ozi ọha, ọ bụ ezie na ndị na-agụ akwụkwọ nkịtị na-eche na ọ bụ ihe dị n'otu n'otu, a na-ahazi mbọ mgbe ụfọdụ site n'aka ndị na-agụ kpakpando na-akwado. ==== Mkpọgharị ==== Mkparịta ụka na-ezo aka na mmekpa ahụ nke otu onye, n'ọnọdụ ọ bụla, dị ka ezinụlọ, otu ndị ọgbọ, ụlọ akwụkwọ, ebe ọrụ, agbata obi, obodo, ma ọ bụ n'ịntanetị. Mgbe ọ na-eme dị ka mkparị mmetụta uche n'ebe ọrụ, dị ka "ịgbakọ" site n'aka ndị ọrụ ibe, ndị nọ n'okpuru ma ọ bụ ndị isi, na-amanye mmadụ n'ebe ọrụ site na asịrị, okwu mkparị, egwu egwu, mweda n'ala, nkwutọ, na ikewapụ ya, a na-ezokwa ya aka. dị ka obi ọjọọ, ndị na-abụghị nwoke ma ọ bụ nwanyị ibe, ndị na-abụghị agbụrụ / agbụrụ, mmekpa ahụ n'ozuzu.[37] == Njirimara == === Ndị na-emegbu mmadụ na ndị na-eso ya === Nnyocha e mere egosiwo na anyaụfụ na iwe nwere ike ịbụ ihe na-akpata iji ike emegbu mmadụ.[38] Nnyocha e mere banyere ùgwù onwe onye nke ndị na-emegbu mmadụ arụpụtala ihe na-enweghị atụ.[39][40] Ọ bụ ezie na ụfọdụ ndị na-emegbu mmadụ na-adị mpako na ndị na-akparị mmadụ,[41] ha nwekwara ike iji mmegbu dị ka ngwá ọrụ iji kpuchie ihere ma ọ bụ nchegbu ma ọ bụ ịkwalite ùgwù onwe onye: site n'imeda ndị ọzọ anya, onye mmegbu na-enwe mmetụta nke ike.[42] Ndị na-emegbu mmadụ nwere ike iji ekworo ma ọ bụ n'ihi na a na-emegbu ha.[43] Ọkachamara n'akparamàgwà mmadụ Roy Baumeister na-ekwusi ike na ndị na-enwekarị omume mkparị na-enwekarị ibu ibu ma na-esighi ike. Ebe ọ bụ na ha na-eche banyere onwe ha nke ukwuu, a na-akatọ ha na enweghị nkwanye ùgwù nke ndị ọzọ na-akpasukarị ha iwe, ha na-eji ime ihe ike na mkparị meghachi omume na enweghị nkwanye ùgwù a.[44] [a chọrọ nkọwa zuru ezu] Ndị nchọpụta achọpụtala ihe ndị ọzọ dị ize ndụ dị ka ịda mbà n'obi[45] na nsogbu ndị mmadụ, [46] yana ngwa ngwa iwe ọkụ na iji ike eme ihe, ịṅụbiga mmanya ókè, imejọ omume ndị ọzọ dị ka onye iro, nchegbu maka ichekwa ọdịdị onwe onye, na itinye aka n'omume mkparị ma ọ bụ nke siri ike.[47] Ngwakọta nke ihe ndị a nwekwara ike bụrụ ihe kpatara omume a.[48] N'otu nnyocha nke ndị ntorobịa, nchikota nke àgwà ndị na-emegide ọha na eze na ịda mbà n'obi ka a chọpụtara na ọ bụ amụma kachasị mma nke ime ihe ike ntorobịa, ebe ime ihe ike egwuregwu vidio na ikpughe ime ihe ike na telivishọn abụghị amụma banyere omume ndị a.[49] Iji ike emegbu mmadụ nwekwara ike ịmalite site na mkpụrụ ndụ ihe nketa ma ọ bụ ụbụrụ ụbụrụ na-adịghị mma na onye na-emegbu mmadụ.[50] Ọ bụ ezie na ndị nne na nna nwere ike inyere nwa na-eto eto aka ịzụlite ụkpụrụ mmetụta uche na ịchịkwa iji gbochie omume ime ihe ike, ụfọdụ ụmụaka adịghị amụba nkà ndị a n'ihi enweghị nchebe na ezinụlọ ha, ịdọ aka ná ntị na-adịghị mma, na ihe ndị metụtara gburugburu ebe obibi dị ka ndụ ụlọ na-akpata nrụgide na ụmụnne ndị iro.[30] Ọzọkwa, dị ka ụfọdụ ndị nchọpụta si kwuo, ndị na-emegbu mmadụ nwere ike ịdị na-enwe mmasị n'ihe na-adịghị mma ma na-eme nke ọma n'agụmakwụkwọ. Ọ na-enwekarị àgwà ọjọọ na nkwenkwe banyere ndị ọzọ, na-enwe mmetụta na-adịghị mma n'ebe onwe ya nọ, sitere na gburugburu ezinụlọ nke esemokwu na nne na nna na-adịghị mma, na-aghọta ụlọ akwụkwọ dị ka ihe na-adịghị mma na ndị ọgbọ na-emetụta ya."[51].{{Reflist}} 9boscbsab9bnk1ygxahf1ipg6uhfmgv Kayode Kasum 0 44472 741573 709292 2026-10-25T08:16:40Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741573 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Kayode Kasum''' bụ onye nduzi ihe nkiri na onye na-emepụta ihe nkiri na Naijiria.<ref name=":0">{{Cite web|author=Akindare|first=Okunola|date=2020-02-20|title=Kayode Kasum: How A Yabatech Graduate Made Nigeria's Biggest Comedy Movie|url=https://thenet.ng/kayode-kasum-yabatech-graduate-made-nigerias-biggest-comedy-movie/|accessdate=2021-06-10|work=[[Nigerian Entertainment Today]]|language=en-US}}</ref> Ọ gara Yaba College of Technology.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web|title=Kayode Kasum - Nollywire|url=https://nollywire.com/names/kayode-kasum/|accessdate=2026-06-11|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=Kayode Kasum Biography: Age, Movies, Net Worth & Photos|url=https://www.360dopes.com/kayode-kasum-biography-age-movies-net-worth-photos/|work=360dopes|date=2021-03-20|accessdate=2026-06-11|language=en-US|author=kunleben}}</ref> Ọ bụ otu n'ime ndị nduzi kacha nwee ọganihu na ihe ịga nke ọma na Nollywood, ya na fim iri na abụọ ya so na fim iri kacha enweta ego na Naịjirịa dịka ọ dị na Nọvemba 2025. Na 2024, a họpụtara ya dịka onye nduzi Nollywood nke atọ kachasị elu.<ref>{{Cite web|title=Kayode Kasum: How A Yabatech Graduate Made Nigeria’s Biggest Comedy Movie|url=https://thenet.ng/kayode-kasum-yabatech-graduate-made-nigerias-biggest-comedy-movie/,%20https://thenet.ng/kayode-kasum-yabatech-graduate-made-nigerias-biggest-comedy-movie/|date=2020-02-20|accessdate=2026-06-11|language=en-US|author=Akindare Okunola}}</ref><ref>{{Cite web|title=Kayode Kasum hints at producing a Nollywood gospel musical|url=https://www.pulse.ng/story/kayode-kasum-hints-at-producing-a-nollywood-gospel-musical-2024081811543246478|work=Pulse Nigeria|date=2021-04-27|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref> == Ọrụ == Kasum malitere ọrụ ya na ime ihe nkiri dị ka onye na-ese ihe nkiri na [[Wale Adenuga Production|Wale Adenuga Productions]]. Ọ rụkwara ọrụ dị ka onye na-emepụta ihe na ụlọ ọrụ mgbasa ozi. <ref>{{Cite web|author=Adekanye|first=Modupeoluwa|date=2021-05-02|title=Kayode Kasum: A Catalyst For Change Through Films|url=https://guardian.ng/life/kayode-kasum-a-catalyst-for-change-through-films/|accessdate=2021-06-10|work=[[The Guardian (Nigeria)]]|language=en-US|archivedate=2021-06-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210610140233/https://guardian.ng/life/kayode-kasum-a-catalyst-for-change-through-films/}}</ref> E wepụtara ihe nkiri mbụ ya, Dognapped na ihe nkiri animation mbụ nke Naịjirịa na 2017. <ref>{{Cite web|author=Tolu|date=2017-01-21|title=The Film Blog: We are curious about Kayode Kasum's 'Dognapped' » YNaija|url=https://ynaija.com/film-blog-curious-kayode-kasums-dognapped/|accessdate=2024-01-28|work=YNaija|language=en-GB}}</ref> Otú ọ dị, ọ nwetara ewu ewu maka ihe nkiri ya akpọrọ [[Oga Bolaji]] nke ewepụtara n'afọ 2018 ma mee ihe nkiri Nollywood ndị ọzọ gụnyere Sugar Rush na Toyin Abraham's Fate of Alakada. Kayode gbara dị ka onye isi ihe nkeji 10,860+ nke usoro telenovela nke MNET Unbroken na Riona. Ihe onyonyo ya dị ka onye ntụzi aka gụnyere ihe nkiri - Sugar Rush (2019), Nwanyị a kpọrọ Life (2020), Kambili - The Whole 30 Yards (2020), Quams Money, Castle na Castle S2, Soole (2021) na egwu mmụọ mbụ ya Ile Owo (House of Money) (2022). Ọ bụkwa onye isi nke anọ kacha nweta ihe nkiri na Naịjirịa na-enweta ihe karịrị ₦767m. A na-ekwu na Kasum duziri ihe nkiri na-eme ihe nkiri na Naịjirịa nke mbụ na otu n'ime Ihe nkiri kacha ewu ewu na Naịjirịa.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web|author=Nwogu|first=Precious|date=2021-04-27|title=Kayode Kasum hints at producing a Nollywood gospel musical|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/kayode-kasum-hints-at-producing-a-nollywood-gospel-musical/5lfntyt|accessdate=2021-06-10|work=Pulse Nigeria|language=en}}</ref> A họpụtara ya maka onyinye The Future Awards Africa 2019 maka imepụta ihe nkiri ma wee depụta ya dị ka otu n'ime ndị isi ihe nkiri Nollywood kachasị elu nke 2020.<ref>{{Cite web|title=Top 5 Nollywood directors of the year [Pulse Picks 2020]|url=https://www.pulse.ng/story/top-5-nollywood-directors-of-the-year-pulse-picks-2020-2024081802265498613|work=Pulse Nigeria|date=2020-12-18|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Kayode Kasum: How A Yabatech Graduate Made Nigeria’s Biggest Comedy Movie|url=https://thenet.ng/kayode-kasum-yabatech-graduate-made-nigerias-biggest-comedy-movie/,%20https://thenet.ng/kayode-kasum-yabatech-graduate-made-nigerias-biggest-comedy-movie/|date=2020-02-20|accessdate=2026-06-11|language=en-US|author=Akindare Okunola}}</ref> N'afọ 2023, a matara ya maka iduzi Something Like Gold, Afamefuna na Far From Home. == Ihe nkiri == *''Dognapped'' (2017) * [[This Lady Called Life|This Lady Called Life]] (2020)<ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt12282600/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=This Lady Called Life}}</ref><ref>{{Cite web|title=This Lady Called Life|url=https://filmfreeway.com/ThisLadyCalledLife|work=FilmFreeway|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=NollyMeter|url=https://www.nollymeter.com/movies/this-lady-called-life|work=www.nollymeter.com|accessdate=2026-06-11}}</ref><ref>{{Cite web|title=This Lady Called Life|url=https://www.tvguide.com/movies/this-lady-called-life/cast/2030468952/|work=TVGuide.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref> * [[Oga Bolaji]]<ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt8847418/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Oga Bolaji}}</ref><ref>{{Cite web|title=Oga Bolaji {{!}} African Film Festival, Inc.|url=https://africanfilmny.org/films/oga-bolaji/|accessdate=2026-06-11|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Oga Bolaji|url=https://www.filmlinc.org/films/oga-bolaji/|work=Film at Lincoln Center|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref> *''[[Kambili: The Whole 30 Yards]]'' (2020)<ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt11831084/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Kambili: The Whole 30 Yards (2020)}}</ref><ref>{{Cite web|title=Kambili: The Whole 30 Yards – African Movie Star|url=https://africanmoviestar.com/2021/kambili-the-whole-30-yards/|accessdate=2026-06-11|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Kambili: The Whole 30 Yards {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/kambili_the_whole_30_yards|work=www.rottentomatoes.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref> * [[Quam's Money|Quams Money]] (2020)<ref>{{Cite web|title=Watch Quam's Money {{!}} Netflix|url=https://www.netflix.com/title/81435729|work=www.netflix.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Quam's Money {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/quams_money|work=www.rottentomatoes.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Quam’s Money - Genesis Cinemas|url=https://genesiscinemas.com/quams-money/|date=2020-11-19|accessdate=2026-06-11|language=en-US|archivedate=2025-07-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250718070637/https://genesiscinemas.com/quams-money/}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt13113544/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Quams Money (2020)}}</ref> * [[Sugar Rush (film)|Sugar Rush]]'' (2019)<ref>{{Cite web|title=NollyMeter|url=https://www.nollymeter.com/movies/sugar-rush|work=www.nollymeter.com|accessdate=2026-06-11}}</ref><ref>{{Cite web|title=Sugar Rush (2019)|url=https://letterboxd.com/film/sugar-rush/|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Sugar Rush 2019 Movie Archives|url=https://shockng.com/tag/sugar-rush-2019-movie/|work=ShockNG|accessdate=2026-06-11|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt11430264/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Sugar Rush (2019)}}</ref> *''[[Fate of Alakada]]'' (2020)<ref>{{Cite web|title=Fate of Alakada: The Party Planner {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/fate_of_alakada_the_party_planner|work=www.rottentomatoes.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|title=Film One - Fate of Alakada|url=https://www.filmoneng.com/movie/fate-of-alakada|work=Film One|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Fate of Alakada (2020)|url=https://letterboxd.com/film/fate-of-alakada/|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Watch Fate of Alakada {{!}} Netflix|url=https://www.netflix.com/title/81397729|work=www.netflix.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt11829884/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Fate of Alakada (2020)}}</ref> * [[The Therapist|The Therapist]]'' (2021)<ref>{{Cite web|title=‘The Therapist’ Movie Review: Society's Therapy Session with Rita Dominic’s Folashade - What Kept Me Up|url=https://whatkeptmeup.com/latest-nigerian-movies/the-therapist-movie-review-societys-therapy-session-with-rita-dominics-folashade/|work=whatkeptmeup.com|date=2021-03-31|accessdate=2026-06-11|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=“The Therapist” Trailer Features Rita Dominic, Chidi Mokeme, Michelle Dede, Anthony Manjoro & Toyin Abraham.|url=https://thelagosreview.ng/the-therapist-trailer-features-rita-dominic-chidi-mokeme-michelle-dede-anthony-manjoro-toyin-abraham/|work=The Lagos Review|date=2021-03-03|accessdate=2026-06-11|language=en-US|author=Toni Kan}}</ref><ref>{{Cite web|title=The Therapist|url=https://www.themoviedb.org/movie/1007818-the-therapist|accessdate=2026-06-11|language=ig}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt15149338/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=The Therapist (2021)}}</ref> * ''[[Ponzi (ihe nkiri)|Ponzi]]'' (2021)<ref>{{Cite web|title=Ponzi (2021) Nollywood Movie Download {{!}} NGMovies|url=https://www.ngmovies.com.ng/ponzi-2021/|accessdate=2026-06-11|language=en-US|archivedate=2026-03-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260314174844/https://www.ngmovies.com.ng/ponzi-2021/}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ponzi {{!}} NollywoodWeek ONLINE 2021|url=https://watch.eventive.org/nwff/play/607755f5bbaf5000295ed2fe|work=watch.eventive.org|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt14128416/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Ponzi (2021)}}</ref> * ''Love is Yellow'' (2020)<ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt14315570/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Love is Yellow (2020)}}</ref><ref>{{Cite web|title=Love Is Yellow - Nollywire|url=https://nollywire.com/titles/love-is-yellow/|date=2023-06-25|accessdate=2026-06-11|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=Love Is Yellow {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/love_is_yellow|work=www.rottentomatoes.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref> * ''Sweet Face'' (2020)<ref>{{Cite web|title=Sweet Face {{!}} Nollywood Reinvented|url=https://nollywoodreinvented.com/2019/02/sweet-face.html|date=2019-02-07|accessdate=2026-06-11|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Sweet Face {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/sweet_face|work=www.rottentomatoes.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|title=Film One - Sweet Face|url=https://www.filmoneng.com/movie/sweet-face|work=Film One|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt10022726/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Sweet Face (2020)}}</ref> * ''Killing Jade''<ref>{{Cite web|title=COMING SOON: Killing Jade {{!}} Nollywood Reinvented|url=https://nollywoodreinvented.com/2019/04/coming-soon-killing-jade.html|accessdate=2026-06-11|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Killing Jade|url=https://filmfreeway.com/KillingJade|work=FilmFreeway|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref> * ''Phases''<ref>{{Cite web|title=Phases - Nollywire|url=https://nollywire.com/titles/phases/|date=2023-02-06|accessdate=2026-06-11|language=en-GB}}</ref> * ''Unbroken'' (2019-2020)<ref>{{Cite web|url=https://www.nollymeter.com/movies/unbroken|title=Unbroken (2019-2020)}}</ref><ref>{{Cite web|title=Unbroken|url=https://www.dstv.com/africamagic/en-cd/show/unbroken|work=Unbroken|accessdate=2026-06-11|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20250723170632/https://www.dstv.com/africamagic/en-cd/show/unbroken|archive-date=2025-07-23|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt23643904/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Unbroken (2019-2020)}}</ref> *''[[Dwindle (film)|Dwindle]]'' (2021)<ref>{{Cite web|title=Dwindle (2021)|url=https://letterboxd.com/film/dwindle/|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Dwindle {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/dwindle|work=www.rottentomatoes.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Dwindle|url=https://filmfreeway.com/Quamsmoney|work=FilmFreeway|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt15149222/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Dwindle (2021)}}</ref> *''[[Soole]]'' (2021)<ref>{{Cite news|date=2021-10-16|title=Kayode Kasum Uncovers Exciting Teaser for 'Soòlé'|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2021/10/16/kayode-kasum-uncovers-exciting-teaser-for-soole/|access-date=2021-12-06|newspaper=[[This Day]]|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Soólè - Nollywire|url=https://nollywire.com/titles/soole/|date=2021-11-26|accessdate=2026-06-11|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=Watch Soólè {{!}} Netflix|url=https://www.netflix.com/title/81591162|work=www.netflix.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Soole {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/soole|work=www.rottentomatoes.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt15790246/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Soole (2021)}}</ref> *[[Something Like Gold|''Something Like Gold'']] (2023)<ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/something-like-gold-sets-off-at-nigerian-box-office-with-naira11-million/|title=Something like Gold sets off at Nigerian box office with naira 11 million|access-date=3 October 2023|newspaper=[[Pulse Nigeria]]}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{Cite web|title=COMING SOON: Something Like Gold {{!}} Nollywood Reinvented|url=https://nollywoodreinvented.com/2023/09/coming-soon-something-like-gold.html|accessdate=2026-06-11|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Something Like Gold (2023)|url=https://letterboxd.com/film/something-like-gold/|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt28943289/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Something Like Gold (2023)}}</ref> *''[[Áfàméfùnà: An Nwa Boi Story]]'' (2023)<ref>{{Cite news |last=Stephen |first=Onu |date=2023-12-17 |title="Áfàméfùnà: An Nwa Boi Story": Tale of entrepreneurship |url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/nollywood/652284-afamefuna-an-nwa-boi-story-tale-of-entrepreneurship.html |access-date=2024-01-28 |newspaper=[[Premium Times]]|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|title=Áfàméfùnà: An Nwa Boi Story (2023)|url=https://letterboxd.com/film/afamefuna-an-nwa-boi-story/|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Áfàméfùnà: An Nwa Boi Story {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/m/afamefuna_an_nwa_boi_story|work=www.rottentomatoes.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt29950241/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Áfàméfùnà: An Nwa Boi Story (2023)}}</ref> *[[Far From Home (2022 series)|''Far From Home'']] (2022)<ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2022-11-08 |title=RMD, Funke Akindele Bello, Mike Afolarin & Genoveva Umeh star in Netflix's Young Adult Series "Far From Home" {{!}} Exclusive Photos + Teaser |url=https://www.bellanaija.com/2022/11/netflix-nigerian-young-adult-show-far-from-home/ |access-date=2024-01-28 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Far from Home|url=https://www.themoviedb.org/tv/215874-far-from-home|accessdate=2026-06-11|language=ig}}</ref><ref>{{Cite web|title=Far From Home: Season 1 {{!}} Rotten Tomatoes|url=https://www.rottentomatoes.com/tv/far_from_home/s01|work=www.rottentomatoes.com|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt23747008/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Far From Home (2022)}}</ref> *[[One Too Many (2022 film)|''One Too Many'']] (2022)<ref>{{Cite web|title=One Too Many|url=https://filmfreeway.com/Onetoomanyt|work=FilmFreeway|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=One Too Many {{!}} Nollywood Reinvented|url=https://nollywoodreinvented.com/2024/02/one-too-many.html|accessdate=2026-06-11|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=One Too Many - Nollywire|url=https://nollywire.com/titles/one-too-many/|date=2023-02-05|accessdate=2026-06-11|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt18376868/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=One Too Many (2022)}}</ref> *''Egun'' (2023)<ref>{{Cite web |title=Dark Secrets and Dire Consequences: “Egun” Set to Grace the Big Screen |url=https://thenollywoodreporter.com/film/dark-secrets-and-dire-consequences-egun-set-to-grace-the-big-screen/ |access-date=2025-02-17 |website=Nollywood Reporter |language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Egun|url=https://www.themoviedb.org/movie/1204609-egun|accessdate=2026-06-11|language=ig}}</ref><ref>{{Cite news|title=Film One - Egun|url=https://www.filmoneng.com/movie/egun|work=Film One|accessdate=2026-06-11|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt29615002/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Egun (2023)}}</ref> *''Baby Farm'' (2025)<ref>{{Cite web|title=Review: Baby Farm, explores horrible experiences of child trafficking|url=https://guardian.ng/life/film-review-baby-farm-the-horrible-experience-of-child-trafficking/|work=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|date=2025-04-02|accessdate=2026-06-11|language=en-GB|author=Itoro Oladokun}}</ref><ref>{{Cite news|title=‘Baby Farm’ Is a Harrowing Nigerian Drama|url=https://www.nytimes.com/2025/06/24/arts/television/baby-farm-netflix-nigeria.html|work=The New York Times|date=2025-06-24|accessdate=2026-06-11|language=en-US|author=Margaret Lyons}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt31593845/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-06-11|title=Baby Farm (2025)}}</ref> == Onyinye na nhọpụta == {| class="wikitable sortable" !Afọ !Ihe nrite !Ụdị !Ihe nkiri !Nsonaazụ !Nkwupụta |- |2018 |[[2018 Best of Nollywood Awards|Ihe nrite Nollywood kacha mma]] |Onye nduzi nke Afọ |''Oga Bolaji''|{{Nom}} |<ref name=":2">{{Cite web|date=2018-12-09|title=BON Awards 2018: Mercy Aigbe, Tana Adelana shine at 10th edition|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/bon-awards-2018-mercy-aigbe-tana-adelana-shine-at-10th-edition/v9fvvnn|accessdate=2019-12-23|work=Pulse Nigeria|language=en-US}}</ref> |- |2019 |Onyinye Ọdịnihu Africa |Ihe nrite maka ime ihe nkiri | |Ndị a họpụtara |<ref>{{Cite news|author=Idowu|first=Ronke Sanya|date=November 25, 2019|title=FULL LIST: Burna Boy, Timi Egbuson, Tolani Alli, Others Win Big At Future Africa Award|url=https://www.channelstv.com/2019/11/25/full-list-burna-boy-timi-egbuson-tolani-alli-others-win-big-at-future-africa-award/|work=Channels TV}}</ref> |- | rowspan="2" |2020 | rowspan="2" |Ihe nrite Nollywood kacha mma | rowspan="2" |Onye nduzi nke Afọ |''Nwaanyị A Na-akpọ Ndụ''|{{Nom}} | rowspan="2" |<ref>{{Cite web|author=Augoye|first=Jayne|date=2020-12-02|title=2020 BON: Here are 5 nominees for 'Best Kiss' category|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/naija-fashion/429108-2020-bon-here-are-5-nominees-for-best-kiss-category.html|accessdate=2021-10-11|language=en-GB}}</ref> |- |''Ọchịchọ shuga''|{{Nom}} |- |2022 |Africa Magic Viewers' Choice Awards |Onye edemede Kasị Mma |''Nwaanyị A Na-akpọ Ndụ''|{{Nom}} |<ref>{{Cite news|title=2022 Africa Magic Awards Nominees don land- See who dey list|work=BBC News Pidgin|url=https://www.bbc.com/pidgin/tori-60818021|accessdate=2022-03-26}}</ref> |- | rowspan="5" |2023 | rowspan="5" |Africa Magic Viewers' Choice Awards |Onye nchịkọta ụda kacha mma | rowspan="3" |''Obara' M''|{{Nom}} | rowspan="5" |<ref name="Alabi 2023">{{Cite web|author=Alabi|first=Tope|title=AMVCA 2023: Full list of winners|work=Punch Newspapers|date=2023-05-21|url=https://punchng.com/amvca-2023-full-list-of-winners/|accessdate=2023-06-10}}</ref> |- |Ụda Kasị Mma|{{Nom}} |- |Ihe nkiri Kasị Mma n'Ebe Ọdịda Anyanwụ Afrịka|{{Nom}} |- |Ihe nkiri Kasị Mma |''Àgwàetiti Owo''|{{Nom}} |- |Ihe nkiri telivishọn kacha mma |''Mgbe anyị na-alụ di na nwunye''|{{Nom}} |} == Hụkwa == * Ndepụta nke ndị na-emepụta ihe nkiri na Naijiria * Ndepụta nke ndị nduzi ihe nkiri Naijiria ==Edensibia== {{reflist}} [[Òtù:Onye édémédé akwukwọ si-na Naigeria]] [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 0vju37zcdokhojn7cfmiisnq2fafmbj Haddon Sundblom 0 45588 741527 168224 2026-10-24T18:14:42Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741527 wikitext text/x-wiki   Haddon Hubbard "Sunny" Sundblom (June 22, 1899 – Maachị 10, 1976) bụ onye omenkà America sitere na ngwaahịa Sweden na Finnish mara amara maka onyonyo Santa Claus o kere maka ụlọ ọrụ Coca-Cola .  [1] Enyi Sundblom Lou Prentice bụ ihe nlere mbụ maka Santa onye na-ese ihe <ref>{{Cite news|author=Francis|first=Judy|date=11 Dec 2016|title=Even Santa, it turns out, went better with Coke|work=Tribune-Star|url=https://www.tribstar.com/community/even-santa-it-turns-out-went-better-with-coke/article_bf475933-f9ed-5990-8ec8-567f089a20bd.html|accessdate=2 Apr 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210914010841/https://www.tribstar.com/community/even-santa-it-turns-out-went-better-with-coke/article_bf475933-f9ed-5990-8ec8-567f089a20bd.html|archive-date=14 September 2021|url-status=dead}}</ref> == ndabere == Akwụkwọ Sundblom na Muskegon, Michigan, nye na-asụrụ Swedish .  Nna ya, Karl Wilhelm Sundblom, bụ onye na-asụ Swedish bi na Finland wee si n'ugbo Norrgårds dị n'ime obodo Sonnboda dị na Föglö, Åland Islands, mgbe ahụ bụ nke Russian Grand Duchy nke Finland ugbu a Finland, ebe  nne ya Karin Andersson.  bụ onye Sweden .  Sundblom akwụkwọ akwụkwọ na American Academy of Art . == Ọrụ == A na-echeta Sundblom nke ọma maka ọrụ mgbasa ozi ya mgbasa ozi Santa Claus .  Ọ bụ ya sere Santa Claus na uwe na-acha uhie n'oge afọ iri abụọ mgbe ọ na-ese maka ụlọ ọrụ Coca-Cola, ngalaba na 1931. [1] [2] Claus Sundblom guzosiri ike ụfọdụ ndụ, nna nna.  Claus dịka onye isi na foto ekeresimesi America.  Ihe osise Sundblom na-ewu ewu nke Claus (ihe oyiyi Sundblom bụ ndị Coca-Cola na-eji ruo taa) na Sundblom na-ekwukarị n'ụzọ na- ezi dị ka onye kere ihe oyiyi Santa Claus nke oge a . <ref>[http://www.snopes.com/cokelore/santa.asp "The Claus That Refreshes"]. Article from [http://www.snopes.com Snopes.com &#x2014; Urban Legends Reference Pages].</ref> Dị ka ụlọ ọrụ Coca-Cola si kwuo: [1] [2] "N'ihi na mkpali, Sundblom tụ daban na Clement Clarke Moore 's 1822 poem "A Visit From St. Nicholas" (nke a na-akpọ "'Twas  the Night Before Christmas).  Santa nke nyere ihe oyiyi nke Santa nke oge a - normal nke taa na-adị ndụ.  Eziniche Sundblom nwetara ka enwetakwara ekele ekeresimesi sitere na Sweden na Finland, Åland.  Kaadị ndị ahụ dị na Sweden na Finland nke na-asụrụ Swedish nwere ihe ndị Jenny Nyström sere maka enyi na enyi jultomte (Santa) yi uwe na-acha uhie na nke na-acha ọcha. Na 1942 Sundblom kere Coke's mascot Sprite Boy, onye pụtara na mgbasa ozi mbipụta n'oge 1940 na 1950. Ọzọkwa na 1942 ọ bụ onye na-ese ihe maka akwụkwọ mmado WWII United States Marine Corps mara mma.  N'ime ya, Sajan Marine na-eje na ezumike ezumike na isiokwu nke na-agụ, "Njikere - Jikọọ US Marines Land Sea Air" na akwụkwọ ahụ na-aga n'ihu na ala na, "Tinye, ma ọ bụ dee.  , na ọrụ nchịkọta kacha nso."<ref>{{Cite web|year=1942|title=Ready - Join U.S. Marines Land Sea Air|url=https://digitalcollections.hclib.org/digital/collection/p17208coll3/id/768/|accessdate=2 Apr 2021|work=Hennepin County Library}}</ref> Quaker Oats gwara Sundblom ka o melite akara ngosi ha na 1957. O nyere ụdị isi na ubu mara mma nke dị na nkwakọkịrị ha ruo 1969, [1] mgbe Sụl Bass mere ya na-acha ụgha na ọcha.. <ref>{{Cite web|title=Haddon Sundblom|url=https://www.illustrationhistory.org/artists/haddon-sundblom|accessdate=2 April 2021|work=Norman Rockwell Museum}}</ref> A na-amata Sundblom dị ka ike dị ukwuu na ọtụtụ ndị na-ese ihe nkiri pin-up a ma ama, dị ka Harold W. McCauley, Gil Elvgren, Andrew Loomis, Edward Runci, Joyce Ballantyne, Art Frahm, na Harry Ekman  .  N'etiti 1930s, ọ pịa ịse pin-ups na glamor maka kalenda.  Ikpeazụ nke Sundblom, na 1972, bụ ike maka akara ekeresimesi Playboy nke obere bio na foto ya. Sundblom nwụrụ na ụlọ ọgwụ Edgewater dị na Chicago na 1976 == Ihe ndetu == {{Reflist}} ebl5vld01hht9mgq0x91q8k33ixr3zb Julie Mehretu 0 46250 741557 727899 2026-10-25T06:36:28Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741557 wikitext text/x-wiki  {{Databox}} '''Julie Mehretu''' (amuru na Nọvemba 28, 1970) bu onye omenka nlere anya nke oge a nke ndi America America, mara maka ihe osise ya nwere otutu ihe osise nke odida obodo n'uzo buru ibu. Eserese ya, eserese ya na mbipụta ya na-egosipụta mmetụta nchikota nke mgbanwe ndọrọ ndọrọ ọchịchị obodo mepere emepe. Mehretu so na 100 Kasị Mma Ndị mmadụ na 2020. N'afọ sochirinụ, ''The New York Times'' kọwara ya dị ka "ihe atụ a na-adịghị ahụkebe nke onye na-ese ihe nwanyị ojii nke oge a bụ onye abanyelarị n'akwụkwọ akụkọ." <ref name="NYT21">{{Cite web|url=https://www.nytimes.com/2021/03/21/arts/design/julie-mehretu-and-success.html|title=Julie Mehretu's Reckoning With Success|author=Pogrebin|first=Robin|date=August 8, 2023|work=[[The New York Times]]|publisher=|accessdate=August 8, 2023|quote=}}</ref> N'October 2023, Mehretu mebiri ndekọ okushon maka onye omenkà Africa na Sotheby's Hong Kong, ya na mpempe ya ''Untitled'' (2001), nke rere maka nde $9.32. <ref>{{Cite web|author=Rabb|first=Maxwell|date=October 9, 2023|title=Ethiopian painter Julie Mehretu breaks auction record for an African artist.|url=https://www.artsy.net/article/artsy-editorial-ethiopian-painter-julie-mehretu-breaks-auction-record-african-artist|accessdate=October 16, 2023|work=Artsy|language=en}}</ref> Ọ bụ otu n'ime ụmụ nwanyị abụọ meberela ndepụta nke ọrụ nka 10 kachasị ọnụ ahịa nke oge a rere n'ahịa ọrịre na 2023. <ref>{{Cite web|author=Network|first=Artnet Gallery|date=2024-03-05|title=5 Quick Takeaways From the Artnet Intelligence Report|url=https://news.artnet.com/art-world/5-quick-takeaways-from-the-artnet-intelligence-report-2439207|accessdate=2024-03-09|work=Artnet News|language=en-US}}</ref> == Ndụ mmalite na agụmakwụkwọ == A mụrụ Mehretu na [[Addis Ababa|Addis Ababa, Etiopia]] na 1970, nwa mbụ nke prọfesọ kọleji Etiopia na onye nkuzi Montessori America. Nna ya bụ onye Etiopia na nne ya bụ onye Juu onye America. Ha gbapụrụ na mba ahụ na 1977 iji gbanarị ọgba aghara ndọrọ ndọrọ ọchịchị wee kwaga East Lansing, Michigan, maka ọnọdụ nkuzi nna ya na ọdịdị akụ na ụba na Michigan State University . <ref name="tomkins"/> <ref name="Scott-p221">{{Cite book|title=The reckoning : women artists of the new millennium|url=https://archive.org/details/reckoningwomenar0000hear|author=Scott|first=Sue|date=2013|publisher=Prestel|isbn=978-3791347592}}</ref> : 215  Onye gụsịrị akwụkwọ na East Lansing High School, Mehretu nwetara nzere bachelọ nke Arts na kọleji Kalamazoo dị na Kalamazoo, Michigan, wee mee obere afọ mba ọzọ na Mahadum Cheikh Anta Diop (UCAD) na Dakar, Senegal, wee gaa ụlọ akwụkwọ Rhode Island nke Kere. na Providence, Rhode Island, ebe ọ nwetara nzere Master of Fine Arts na 1997. <ref name="tomkins"/> <ref>{{Cite web|url=https://white-cube.files.svdcdn.com/production/uploads/CVs/Julie-Mehretu/Julie-Mehretu-CV-September-2023.pdf?dm=1697102894|title=Julie Mehretu CV|work=White Cube}}</ref> A họpụtara ya maka mmemme CORE na Museum of Fine Arts na Houston, ebe obibi nke nyere ụlọ ọrụ studio, nkwụ ụgwọ, na ihe ngosi na ụlọ ngosi ihe ngosi nka. <ref name="Big Art, Big Money">Calvin Tomkins (March 22, 2010), [https://www.newyorker.com/magazine/2010/03/29/big-art-big-money Big Art, Big Money] ''[[The New Yorker]]''.</ref> == Ọrụ nka == Canvases Mehretu gbakwunyere ihe sitere na eserese teknụzụ dị iche iche nke ụlọ ime obodo yana ihe atụ kwụ ọtọ nke arụmọrụ obodo, gụnyere grids obodo na eserese ihu igwe. <ref>{{Cite web|url=http://museum.cornell.edu/exhibitions/excavations-prints-julie-mehretu|title=Excavations: The Prints of Julie Mehretu|access-date=2024-05-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20160404220549/http://museum.cornell.edu/exhibitions/excavations-prints-julie-mehretu|archive-date=2016-04-04|url-status=dead}}</ref> Iberibe ndị ahụ enweghị echiche omimi ọ bụla na-agbanwe agbanwe, kama na-eji ọtụtụ echiche na nha anya iji wulite echiche ọhụrụ nke ndụ obodo. <ref name=":1">[http://whitecube.com/artists/julie_mehretu/ Julie Mehretu] [[White Cube]], London.</ref> Ihe osise ya yiri ihe osise ya, nke nwere ọtụtụ ọkwa na-akpụpụta ihe dị mgbagwoju anya, ihe oyiyi mmekọrịta ọha na eze n'ogo zuru ụwa ọnụ. Eserese ndị pere mpe bụ ohere maka nyocha emere n'oge n'etiti eserese.<ref>{{Cite web|title=Julie Mehretu|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Julie_Mehretu#cite_note-:0-7|date=2025-03-13|accessdate=2025-04-12|language=en}}</ref> Na 2002, Mehretu kwuru maka ọrụ ya:   ''Emperial Construction, Istanbul'' (2004) na-egosiputa ojiji Mehretu jiri ọkwa n'ime akụkọ ihe mere eme obodo. mkpụrụedemede [[Arabic]] na ụdị ndị na-ezo aka n'edemede Arabic gbasasịrị gburugburu kwaaji. <ref name="Scott-p221"/> Na ''Stadia I, II'', na ''III'' (2004) Mehretu na-ebuga mkpa omenala nke egwuregwu ahụ site na akara na ọkwa dị larịị. ''Stadia'' nke ọ bụla nwere nkọwapụta ụkpụrụ ụlọ nke ama egwuregwu, ọkọlọtọ nke ụwa, yana ntụaka maka akara ụlọ ọrụ. <ref>{{Cite book|title=Julie Mehretu: City Sitings|author=Hart|first=Rebecca R.|publisher=Detroit Institute of Art|year=2007|isbn=978-0-89558-161-7|location=Detroit, MI}}</ref> ''Mogamma: Ihe osise na akụkụ anọ'' (2012), mkpokọta aha maka akwa akwa anọ nke etinyere na dOCUMENTA (13), metụtara 'Al-Mogamma', aha ụlọ ọrụ gọọmentị niile na Tahrir Square, Cairo nke bụ Ha abụọ dị mkpa na mgbanwe nke 2011 yana akara ngosipụta nke Egypt mgbe oge ọchịchị gachara. Okwu 'Mogamma', Otú ọ dị, pụtara 'mkpokọta' na Arabic na akụkọ ihe mere eme, e ji na-ezo aka ebe na-ekere òkè a alakụba, a synagogue na a chọọchị na bụ ebe nke multi okwukwe. <ref>[https://whitecube.com/exhibitions/exhibition/julie_mehretu_bermondsey_2013/ Julie Mehretu: Liminal Squared, 1 May – 7 July 2013] [[White Cube]], London.</ref> Ọrụ na-esote, ''The Round City, Hatshepsut'' (2013) nwere akara ụkpụrụ ụlọ nke Baghdad, Iraq n'onwe ya - aha ya na-ezo aka na aha akụkọ ihe mere eme nke e nyere obodo na map oge ochie. Ihe osise ọzọ, ''Insile'' (2013) wuru site na foto nke Obí Ndị kwere ekwe n'etiti ụlọ ndị nkịtị, na-eme ka elu ya rụọ ọrụ na mmegharị ink na-ese ihe, na-eme ka ọ dị nro ma na-ewepụ mkpọmkpọ ebe dị n'okpuru. N'afọ 2007, ụlọ akụ itinye ego na Goldman Sachs nyere Mehretu ọrụ nde $5 maka ụlọ ime ụlọ. Ọrụ ''Mural'' si na ya pụta dị ka ogige tenis ma nwee maapụ ego kpuchiri ekpuchi, eserese ihe owuwu ụlọ ọrụ ego, na nrụtụ aka na ọrụ ndị nka ndị ọzọ. Calvin Tomkins nke ''New Yorker'' kpọrọ ya "eserese kacha nwee oke ọchịchọ m hụtụrụla n'ime afọ iri na abụọ", <ref name="tomkins">Calvin Tomkins (March 29, 2010). "[http://www.newyorker.com/reporting/2010/03/29/100329fa_fact_tomkins Big Art, Big Money: Julie Mehretu's 'Mural' for Goldman Sachs]". ''[[The New Yorker]]''. Retrieved August 4, 2017.</ref> na onye nkọwa ọzọ kọwara ya dị ka "otu n'ime ọrụ nka ọha kachasị na nke na-aga nke ọma n'oge na-adịbeghị anya". <ref>{{Cite web|url=https://www.vogue.com/article/julie-mehretu-sfmoma-howl-commission-harlem|title=Julie Mehretu Started Her Majestic New Paintings Right After the Election|author=Kazanijan|first=Dodie|date=September 4, 2017|work=[[Vogue (magazine)|Vogue]]|publisher=|accessdate=August 8, 2023|quote=}}</ref> Ọ bụ ezie na a maara nke ọma maka eserese ihe osise buru ibu, Mehretu anwalela mbipụta kemgbe ụlọ akwụkwọ gụsịrị akwụkwọ na Rhode Island School of Design, bụ ebe e debanyere ya na mmemme eserese na mbipụta n'etiti 1990s. Nchọgharị ya nke ibi akwụkwọ malitere site na etching. Ọ rụchaa ọrụ nkwado na ụlọ ọrụ ibipụta ọkachamara n'ofe America, n'etiti ha Highpoint Editions na Minneapolis, Crown Point Press na San Francisco, Gemini GEL na Los Angeles, na Derrière L'Etoile Studios na Burnet Editions na New York City. Mehretu bụ onye bi na mmemme CORE, Glassell School of Art, Museum of Fine Arts, Houston (1997–98) na Mmemme Artist-in-Residence na Studio Museum na Harlem (2001). <ref>[https://web.archive.org/web/20120909194840/http://www.pbs.org/art21/artists/julie-mehretu Julie Mehretu] PBS Art in the Twenty-First Century, Season 5 (2009), Systems.</ref> N'oge obibi na Walker Art Center, Minneapolis, na 2003, ọ na-arụ ọrụ na ụmụ agbọghọ iri atọ na ụlọ akwụkwọ sekọndrị si East Africa. N'oge opupu ihe ubi nke 2007 ọ bụ Guna S. Mundheim Visual Arts Fellow na American Academy na Berlin . Mgbe afọ ahụ gasịrị, o duuru mmemme obibi obibi otu ọnwa yana ụmụ akwụkwọ nka 40 sitere na ụlọ akwụkwọ sekọndrị ọhaneze Detroit. <ref name="nytimes.com">Hilarie M. Sheets (November 11, 2007), [https://www.nytimes.com/2007/11/11/arts/design/11shee.html Industrial Strength in the Motor City] ''[[New York Times]]''.</ref> [[Usòrò:Inside_the_Studio_with_Julie_Mehretu_00.33.jpg|áká_ịkẹngạ|thumb| Mehretu na studio ya]] N'oge obibi ya na Berlin, e nyere Mehretu ikike ịmepụta ihe osise asaa nke Deutsche Guggenheim ; akpọrọ ''Mpaghara Grey'' (2008–2009), usoro a na-enyocha odida obodo Berlin dị ka saịtị akụkọ ihe mere eme nke ọgbọ na mbibi. <ref name="Scott-p221"/> : 221 Ihe osise ''Vanescere'' (2007), ihe mejupụtara oji na-acha ọcha nke na-egosi ihe yiri ka ọ bụ nnukwu ink na akara acrylic, nke ụfọdụ n'ime ha na-awụpụ n'elu nkwado linen ahụ, kpalitere usoro nhazi nke mwepu n'ime ya. Usoro ''Grey Area'' . Akụkụ nke ''Mpekere'' (2008–09) na ''Middle Grey'' (2007–09) na-egosipụta usoro mkpochapụ a. Ọzọ n'usoro nke e sere na Berlin, ''Berliner Plätze'' (2008-09), na-ejide ọnụnọ nke ihe nkọwapụta nke ụlọ German nke narị afọ nke iri na itoolu nke na-ese n'elu dị ka oke translucent na etiti. <ref>{{Cite book|title=Julie Mehretu: Grey Area|author=Young|first=Joan|publisher=Guggenheim Museum Publications|year=2009|isbn=978-0-89207-396-2|location=New York, NY}}</ref> Ọkọ akụkọ ihe mere eme bụ Sue Scott nwere nke a ikwu banyere usoro ''Gray Area'' : "N'ime somber ndị a, eserese ụda ụda dị mfe, ọtụtụ n'ime ha dabeere na facade nke ọmarịcha ụlọ narị afọ nke iri na itoolu e bibiri n'Agha Ụwa nke Abụọ, mmadụ na-aghọta nke ụlọ. ka ọ na-apụ n'anya, dị ka akụkọ ihe mere eme nke obodo ọ na-egosi." <ref name="Scott-p221" /> : 221 Dị ka Mehretu na-akọwa na ''Ocula'' Magazine, "Echiche dum nke ọganihu nke narị afọ nke 20 na echiche nke ọdịnihu na nke oge a emebiwo, n'ụzọ ụfọdụ. Ihe a nile bụ ihe na-eme ka m mara otú m na-agbalị iche echiche banyere ohere." <ref>{{Cite web|date=December 18, 2020|title=Julie Mehretu on the Right to Abstraction|url=https://ocula.com/magazine/conversations/julie-mehretu/|accessdate=December 18, 2020|work=Ocula|language=en}}</ref> == Ahịa nka == E rere ihe osise Mehretu ''Untitled 1'' (2001) maka nde $1.02 na Sotheby's na Septemba 2010. <ref>{{Cite news|url=http://www.abc.net.au/news/stories/2010/09/26/3022202.htm?section=justin|title=Lehman's art firesale fetches $12m|work=Just In|publisher=ABC News|date=September 26, 2010|accessdate=December 5, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20140912205459/http://www.abc.net.au/news/2010-09-26/lehmans-art-firesale-fetches-12m/2274674?section=justin|archive-date=September 12, 2014|url-status=dead}}</ref> Ọnụ ahịa ya bụ $600-$800,000. <ref>{{Cite web|url=http://artobserved.com/2010/08/ao-auction-preview-two-years-after-declaring-bankruptcy-lehman-brothers-hopes-to-sell-hundred-of-artwords-worth-millions-at-3-auctions-in-uk-us/|title=AO Auction Preview: Two years after declaring bankruptcy Lehman Brothers hopes to sell hundred of artworks worth millions at 3 auctions in UK & US|publisher=AO Art Observed™|first=J.|author=Mizrachi|date=August 20, 2010|accessdate=December 5, 2013}}</ref> Na Art Basel na 2014, White Cube rere Mehretu's ''Mumbo Jumbo'' (2008) maka $5 nde. <ref>Georgina Adam (June 20, 2014), "[http://www.ft.com/cms/s/2/05c22454-f6d9-11e3-8ed6-00144feabdc0.html Brisk business at the Basel fair]", ''[[Financial Times]]''.</ref> Na 2023, Michael Ovitz rere Mehretu's ''Walkers With the Dawn and Morning'' (2008) maka nde $10.7, na-esetịpụ ndekọ ọhụrụ maka onye na-ese ihe n'onwe ya na onye ọ bụla na-ese ihe a mụrụ n'Africa. <ref>Angelica Villa (November 15, 2023), "[https://www.artnews.com/art-news/news/records-for-julie-mehretu-barkley-hendricks-sothebys-310-m-contemporary-sale-november-2023-1234686971/ Records for Julie Mehretu, Barkley Hendricks Enliven Sotheby's $310 M. Contemporary Sale]", ''[[ARTnews]]''.</ref> N'afọ 2005, ọrụ Mehretu bụ ihe ''Lehmann v. The Project Worldwide'' case n'ihu Ụlọikpe Kasị Elu nke New York, ikpe mbụ nke onye nchịkọta wetara banyere ikike ha iji nweta ohere mbụ na nkà nke oge a. <ref name=":3">{{Cite book|title=The $12 Million Stuffed Shark: The Curious Economics of Contemporary Art|author=Thompson|first=Don|publisher=St. Martin's Press|year=2008|isbn=9780230610224|location=United States|pages=[https://archive.org/details/12millionstuffed0000thom/page/196 196]|url=https://archive.org/details/12millionstuffed0000thom/page/196}}</ref> Okwu ahụ metụtara okwu gbasara iwu gbasara ọrụ ya na ikike nke nkwekọrịta ọjụjụ mbụ n'etiti ụlọ ọrụ ya na onye nchịkọta. <ref>{{Cite web|url=http://www.artinfo.com/news/story/1168/julie-mehretu/|title=Julie Mehretu|author=João Ribas|date=November 8, 2005|publisher=ARTINFO|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101103232526/http://www.artinfo.com/news/story/1168/julie-mehretu/|archivedate=November 3, 2010|accessdate=August 3, 2017}}</ref> Na nkwụghachi maka mbinye $75,000 site n'aka onye na-anakọta Jean-Pierre Lehmann na Project Gallery, nke emere na February 2001, ihe ngosi ahụ bụ inye Lehmann ikike nke mbụ ịjụ ọrụ ọ bụla nke onye na-ese ihe ngosi ahụ nọchiri anya ya, yana na pasent 30. mbelata ruo mgbe akwụghachi ego ahụ. Lehmann hụrụ mbinye ego a ka ịnweta ọrụ Mehretu ozugbo, agbanyeghị, e nwere mmadụ anọ ndị ọzọ nyekwara ikike nke nhọrọ mbụ site na ndị na-ese ihe ngosi nka. <ref>{{Cite web|url=http://www.artnet.com/Magazine/news/artnetnews2/artnetnews1-18-05.asp|title=artnet.com Magazine News|work=www.artnet.com|accessdate=April 14, 2019}}</ref> Ụlọ ngosi ahụ rere ọrụ 40 nke Mehretu n'oge nkwekọrịta ahụ, na-enye ụfọdụ maka mbelata ihe ruru pasenti 40. <ref name=":3" /> Lehmann hụrụ na e rerela ọtụtụ iberibe Mehretu dị na katalọgụ nke Walker Art Center nye onye nchịkọta Jeanne Greenberg Rohatyn, wee chee na edebeghị nkwekọrịta ahụ. <ref name=":4">{{Cite web|url=https://www.christopher-mason.com/journalism-articles/2018/7/27/she-cant-be-bought-julie-mehretu|title=She Can't be Bought: Julie Mehretu|work=Christopher Mason|date=July 2, 2018|language=en-US|accessdate=April 14, 2019}}</ref> O mechara dee Haye na-achọ $17,500, na, mgbe enyeghị mpempe akwụkwọ Mehretu, ọ gbara akwụkwọ. <ref name=":4" /> Ikpe ahụ, nke Lehmann mechara merie, kpugheere ọha na eze kpọmkwem ihe ọnụ ahịa na ụlọ ahịa ego na-enye ndị nchịkọta dị iche iche na eserese nke Mehretu na ndị ọzọ na-ese ihe n'oge a - ozi nke ụwa nka na-ezochikarị ya. <ref name=":3" /> == Ndụ onwe onye == Mehretu bi n'ụlọ nwere okpukpu abụọ na Harlem. <ref name="wmagazine.com">Jori Finkel (March 7, 2021), "[https://www.wmagazine.com/culture/julie-mehretu-interview-whitney-museum-retrospective-denniston-hill Inside Julie Mehretu's Richly Layered World]", ''[[W (magazine)|W]]''.</ref> Ọ lụrụ onye na-ese ihe Jessica Rankin na 2008, onye ya na ya nwere ụmụ nwoke abụọ, Cade Elias (amụrụ 2005) na Haile (amụrụ 2011); <ref name="tomkins"/> nne di ya bụ onye edemede na onye na-ede uri Lily Brett . Di na nwunye ahụ kewapụrụ na 2014. <ref name="wmagazine.com" /> <ref>[https://www.nytimes.com/2021/04/12/t-magazine/jessica-rankin-partners-friends.html Partners, Now Friends] ''[[T (magazine)|T: The New York Times Style Magazine]]'', April 12, 2021.</ref> Mehretu na-edobe studio na Chelsea n'akụkụ ebe ngosi nka Whitney nke American Art . <ref name="wmagazine.com"/> <ref>Robin Pogrebin (March 21, 2021), "[https://www.nytimes.com/2021/03/21/arts/design/julie-mehretu-and-success.html Julie Mehretu's Reckoning With Success]", ''[[New York Times]]''.</ref> Na 2004, o mebere - ya na Lawrence Chua na Paul Pfeiffer - Denniston Hill, ebe obibi nka na ogige 200-acre na Sullivan County, New York . <ref name="wmagazine.com" /> Ọ rụkwara ọrụ site na ụlọ ọrụ aka ochie na Berlin na 2007 <ref name="Big Art, Big Money"/> na St Thomas the Apostle Church nke dị na Harlem site na 2016 ruo 2017. <ref>Hilarie M. Sheets (August 3, 2017), "[https://www.nytimes.com/2017/08/03/arts/design/julie-mehretu-san-francisco-museum-of-modern-art.html In an Unused Harlem Church, a Towering Work of a 'Genius']", ''[[New York Times]]''.</ref> == Ntụaka == {{Reflist}}  == Njikọ mpụga == * [https://web.archive.org/web/20240228154246/https://www.carliergebauer.com/artists/julie_mehretu Weebụsaịtị nke ya gallery carlier | gebauer gụnyere CV na ọrụ] * [https://web.archive.org/web/20130611043147/http://www.highpointprintmaking.org/editions/mehretu_julie/index.html Julie Mehretu na Highpoint Center for Printmaking, Minneapolis] * [https://web.archive.org/web/20241115152507/https://walkerart.org/archive/2/af7361e991c363206165.htm Julie Mehretu na Walker Art Center, Minneapolis] * [https://web.archive.org/web/20110927231153/http://africa.si.edu/exhibits/passages/mehretu-conversation.html Julie Mehretu gbara ajụjụ ọnụ maka ngafe ndị Etiopia] * [http://artobserved.com/2010/08/ao-auction-preview-two-years-after-declaring-bankruptcy-lehman-brothers-hopes-to-sell-hundred-of-artwords-worth-millions-at-3-auctions-in-uk-us/ Edemede 2010 gụnyere onyonyo nke ''enweghị aha 1''] [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] jppq8hhdz77qers2drcp5uhy4a4s278 Ihe osise South Africa 0 46435 741538 724946 2026-10-24T22:34:41Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741538 wikitext text/x-wiki {{Databox}}  '''Nkà South Africa''' bụ ihe osise a na-ahụ anya nke ndị bi n'ókèala [[South Africa]] nke ọgbara ọhụrụ ji. Achọpụtara ihe nka kacha ochie n'ụwa n'ọgba South Africa. Ndị ọkà mmụta ihe ochie achọpụtala ụdị ngwá ọrụ abụọ e chere na ha dị 100,000 afọ n’otu ọgba dị na South Africa. Nchoputa a na-enye nkowaputa ka ndi mmadu n'oge si puta ma chekwaa ocher - udi agba - nke na-eweghachite nghota anyi banyere mgbe nghota di mgbagwoju anya mere n'ihe dika afo 20,000-30,000. Ọzọkwa, malite na 75,000 afọ gara aga, ha chọpụtara na obere mgbịrịgba eju a kụdara apụghị inwe ọrụ ọzọ karịa na a tụrụ ya eriri dị ka olu. South Africa bụ otu n'ime ebe obibi nke ụdị mmadụ. == Paleolithic nkume nka == [[Usòrò:San_Bushman_rock_art_Perdekop_Farm_North_of_Mossel_bay.jpg|thumb| Ihe osise San rock, Perdekop Farm, ( Mossel Bay, South Africa)]] Ndị mmadụ tupu oge Bantu bụ ndị na-akwaga na ndịda site n'ihe dị ka afọ 30,000 BC bụ ndị na-achụ nta anụ ọhịa na-ahọrọ ọgba dị ka ebe obibi. Tupu ịrị elu nke ndị Nguni n'akụkụ ọwụwa anyanwụ na ndịda ụsọ oké osimiri na mpaghara etiti Africa ndị a na-achụ nta anụ ọhịa na-ekesa nke ọma. A na-eche na ha banyere South Africa opekata mpe afọ 1000 gara aga. Ha ahapụla ọtụtụ ihe ịrịba ama nke ndụ, dị ka ihe osise ( San eserese) na-egosi ịchụ nta, ụlọ na nka metụtara anwansi. <ref name="Britannica">{{Cite web|title=Paleolithic Period|url=http://www.britannica.com/event/Paleolithic-Period|work=Britannica|accessdate=13 April 2016}}</ref> Enwere ịdị n'otu mara mma n'ofe mpaghara ahụ yana ọbụlagodi nka oge ochie na mpaghara Tassili n'Ajjer nke dị na ugwu Africa, yana kwa n'ebe bụ ọzara [[Chad]] ugbu a mana bụbu odida obodo mara mma. == Nkà nke oge a na South Africa == Ihe ngosi nka nke oge a dị na South Africa dị iche iche ma dị egwu dị ka ọnụ ọgụgụ mmadụ na nnukwu omenala dị na mba ahụ. Ndị na-ese ihe n'oge a na South Africa anabatala teknụzụ mgbasa ozi ọhụrụ iji mepụta ụdị ọrụ dị iche iche na ihe okike, dịka a hụrụ n'ọrụ [[Dineo Seshee Bopape]] na CUSS Group. <ref>{{Cite journal|author=Williams-Wynn|first=Christopher|title=Between the Archive and the Real: Contemporary Digital Art and South Africa|journal=[[Third Text]]|year=2016|issn=0952-8822|doi=10.1080/09528822.2016.1213959}}</ref> Nkà ha na-enye nghọta n'ime okwu mkparị nke obodo South Africa. N'ọ̀tụ̀tụ̀ zuru ụwa ọnụ, nka South Africa nke oge a dị mkpa ma chọọ ya. A na-ere unyi na mmanụ n'ọrụ kwaaji nke onye ndu South Africa onye na-ese ihe n'oge a [[William Kentridgr|bụ William Kentridge]] na ọrịre maka R3,5.&nbsp;nde na London na 2012. <ref>{{Cite web|title=Contemporary South African Artists|url=http://www.southafrica.net/za/en/articles/entry/article-southafrica.net-contemporary-south-african-artists|publisher=South Africa.net|accessdate=24 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20160116050137/http://www.southafrica.net/za/en/articles/entry/article-southafrica.net-contemporary-south-african-artists|archive-date=16 January 2016|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Art 21, Inc|url=http://www.art21.org/artists/william-kentridge|work=Art 21|accessdate=13 April 2016}}</ref> == Oji nka mgbe apartheid gasịrị == Iwu agụmakwụkwọ Bantu nke 1955 gbochiri ndị Black South Africa ịnata ọzụzụ nka nka n'ime afọ nke ịkpa ókè agbụrụ na n'ihi nke a, mmegharị nka sitere na obodo a, ruo n'oge na-adịbeghị anya, ekewapụrụ nke ọma dị ka “ọrụ nka” kama ịbụ “ nka. " <ref>{{Cite journal|author=Marschall|first=Sabine|date=2001|title=Strategies of Accommodation: Toward an Inclusive Canon of South African Art|url=https://archive.org/details/sim_art-journal-uk_spring-2001_60_1/page/50|journal=Art Journal|volume=60|issue=1|pages=50–59|doi=10.2307/778045}}</ref> Ebe a na-ese ihe na-abụghị nke ndị steeti Europe na-akwado, ghọrọ otu n'ime ụzọ ole na ole ndị Black South Africa nwere ike isi nweta ụdị mmepe nka. N'ime oge a site na 1947 ruo n'etiti 1990s, ndị ọrụ mbụ nwetara ọzụzụ a na-adịghị ahụkebe malitere inyefe ndị ọgbọ na-eto eto ihe ọmụma ha. <ref>{{Cite journal|title=South African Art in the Global Context|journal=Présence Africaine|issue=167/168|pages=119–126|author=Koloane|first=David|year=2003}}</ref> Agbanyeghị, ndị na-ege nka nka nke Europe na US hiberela akwụkwọ ọdịnala ọdịnala nke nka Africa, nke akpọrọ “ezi nka” na narị afọ nke 20. <ref name=":0">{{Cite journal|author=Rovine|first=Victoria L.|date=December 2004|title=South Africa from North America: Exporting Identities through Art|url=https://archive.org/details/sim_african-arts_winter-2004_37_4/page/n49|journal=African Arts|volume=37|issue=4|pages=48–95|doi=10.1162/afar.2004.37.4.48|issn=0001-9933}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFRovine2004">Rovine, Victoria L. (December 2004). "South Africa from North America: Exporting Identities through Art". ''African Arts''. '''37''' (4): 48–95. [[Digital object identifier|doi]]:[[doi:10.1162/afar.2004.37.4.48|10.1162/afar.2004.37.4.48]]. [[ISSN (ihe nchọpụta)|ISSN]]&nbsp;[[issn:0001-9933|0001-9933]].</cite></ref> Ọdịiche ahaghị nhata nke South Africa buru ibu karịa nke mba ndị ọzọ n'ụwa ya mere ndị na-ege ntị maka nka bụ ndị bara ọgaranya na ọ bụghị ndị nọ n'okpuru okwu nka, na-enye ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị na akụ na ụba ndị a dị elu ọkwa onye nche ọnụ ụzọ na-ekpebi ihe ekewapụtara dị ka. nka. <ref>{{Cite journal|author=Klopper|first=Sandra|date=December 2004|title=Introduction|url=https://archive.org/details/sim_african-arts_winter-2004_37_4/page/n17|journal=African Arts|volume=37|issue=4|pages=16–17|doi=10.1162/afar.2004.37.4.16|issn=0001-9933}}</ref> Mgbe Soweto Riots nke afọ 1976 gachara, ọhụụ mmekọrịta ọha na eze pụtara nke megwara megide amụma gọọmentị nke nkewa wee nyochaa nke ọma nhazi ọkwa nke ụfọdụ ọrụ nka Black South Africa. Otu n'ime ụdị nka mbụ e nwetara nlebara anya nkatọ bụ Venda ịkpụrụ n'ihi na ọ masịrị ndị na-azụ ahịa ọcha n'ụzọ mara mma ma na-edobe "ngosipụta nka nke agbụrụ dị iche iche." <ref name=":0" /> A ga-ewere ihe ọkpụkpụ ndị a dị ka "ihe nka mgbanwe" kama ịbụ "ọrụ nka" ma ga-abanye na ụlọ ngosi nka mara mma. Okwu nka nka ojii ndị ọzọ dị ka ịcha bead, foto na nka studio amalitelakwa iji nwayọọ nwayọọ banye n'ụdị nka South Africa. Johannesburg Biennale's ''Africus'' (1995) na ''okporo ụzọ ahia'' (1997) nwere mmetụta dị ukwuu na mmata omenala nke nka ọhụrụ South Africa. Ihe omume ndị a so na ihe ngosi mbụ nke kpughere "nkà ọhụrụ South Africa" na mba ụwa, kamakwa ndị obodo South Africa ndị ọzọ. <ref>{{Cite journal|author=Marschall|first=Sabine|date=June 1999|title=The impact of the two Johannesburg biennales (1995 and 1997) on the formation of a 'New South African art'|journal=Social Dynamics|volume=25|issue=2|pages=119–137|doi=10.1080/02533959908458678|issn=0253-3952}}</ref> Nke a nyere ndị na-ese ihe nkiri Black South Africa ohere ọhụrụ iji gosipụta mmetụta nke ịkpa ókè agbụrụ metụtaworo ọha mmadụ. N'oge ọchịchị nke ịkpa ókè agbụrụ, ugbu a, enyela ndị na-ese ihe ngwa iji mee mkpesa gbasara ọha mmadụ dị ka ahaghị nhata, mmekọahụ, njikwa steeti na mpaghara onwe onye, na HIV / AIDS. <ref name=":0"/> Otú ọ dị, ihe e mesiri ike iji tinye ọtụtụ n'ime ihe ndị a na-ahụ maka ọha na eze n'ime nka Black South Africa emeela ka ọ bụrụ echiche nke ọtụtụ ndị na-eto eto na-ese ihe na-agbalị ugbu a ịgbanarị. Ekwuru na nrụgide mba ụwa na-achọ ọzọ ọkwa nke 'ezigbo' n'ime nka South Africa nke na-akọwa okwu gbasara isiokwu apartheid. Ọkà mmụta bụ́ Victoria Rovine gara n’ihu ikwu na “ihe ngosi ndị a na-anọchi anya South Africa nke na-achọ ntọhapụ ọ bụghị n’aka ịkpa ókè agbụrụ n’onwe ya kama site n’apartheid dị ka isiokwu a na-atụbu anya maka mmepụta nka.” <ref name=":0" /> Ọzọkwa, ọ bụ ezie na nkà South Africa abụghị mgbe niile na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, mkparịta ụka sitere na nkọwa ya adịghị adịkarị na ndọrọ ndọrọ ọchịchị na nnukwu ọchịchọ maka akara ngosi ịkpa ókè agbụrụ site n'aka ndị na-anakọta onwe ha kpalitere nchegbu banyere nchịkọta nka maka nhụsianya. <ref>Ross, D. (1994). On Art and Museums in South Africa before the Elections. African Arts, 27(1), 1-13. doi:10.2307/3337165</ref> == Mmụta nka na South Africa == [[Usòrò:Simphiwe_Ndzube_-_Oracles_of_the_Pink_Universe_-_2021.jpg|áká_ịkẹngạ|thumb| Oracles of the Pink Universe nke Simphiwe Ndizube, 2021]] Nnukwu mahadum na ụlọ akwụkwọ sekọndrị na-enye Fine Art, Music, Photography na ọzụzụ okike ndị ọzọ: * Mahadum Nelson Mandela Metropolitan * Michaelis School of Fine Art, Mahadum Cape Town * Mahadum North-West * [https://web.archive.org/web/20160309014145/http://sun025.sun.ac.za/portal/page/portal/Arts/Departments/visual-arts Mahadum Stellenbosch] * [http://www.unisa.ac.za/Default.asp?Cmd=ViewContent&ContentID=15909 UNISA] * [http://www.wits.ac.za/wsoa Ụlọ akwụkwọ nke Arts Wits] * [https://web.archive.org/web/20170923201943/http://www.tut.ac.za/Students/facultiesdepartments/art/Pages/default.aspx Mahadum Teknụzụ Tshwane (TUT)] * [http://www.ruthprowse.co.za/ Ruth Prowse School of Art] * [http://www.cput.ac.za/academic/faculties/informaticsdesign/departments Mahadum teknụzụ nke Cape Peninsula (CPUT)] * [http://www.artschool.co.za/ Ụlọ akwụkwọ nka nke mba] * [https://web.archive.org/web/20140813142424/http://web.up.ac.za/default.asp?ipkCategoryID=1584 Mahadum Pretoria] * [https://web.archive.org/web/20180404134838/http://ufh.ac.za/faculties/ssh/schools/h/index.html Mahadum Fort Hare] * [https://web.archive.org/web/20140710205336/http://www.uj.ac.za/EN/Faculties/fada/Pages/default.aspx Mahadum nke Johannesburg Faculty of ART, Design & Architecture] * [http://www.ru.ac.za/fineart/programmes/ Mahadum Rhodes] * [http://www.vut.ac.za/index.php/faculties/human-sciences/departments/department-of-visual-arts-and-design Mahadum Teknụzụ Vaal] == Hụkwa == * Omenala South Africa * Ndepụta ndị nka South Africa * [[South Africa]] * Nkọwa nke South Africa == Ntụaka == {{Reflist}} == Ọgụgụ ọzọ ==  nnukwu omenala dị na mba ahụ. Ndị na-ese ihe n'oge a na South Africa anabatala teknụzụ mgbasa ozi ọhụrụ iji mepụta ụdị ọrụ dị iche iche na ihe okike, dịka a hụrụ n'ọrụ Dineo Seshee Bopape na CUSS Group. Nkà ha na-enye nghọta n'ime okwu si n'aka South Africa anabatala teknụzụ mgbasa ozi ọhụrụ iji mepụta ụdị ọrụ dị iche iche na ihe okike == Njikọ mpụga == Media related to Art of South Africa at Wikimedia Commons * [http://www.artthrob.co.za/ Artthrob] * [https://web.archive.org/web/20071224212904/http://www.goodman-gallery.com/ Ụlọ ihe nkiri Goodman] * [http://www.stateoftheart-gallery.com Ọkaibe] 8g554lpae2inj4w48ddf4dcbskvwmbm Ferenc Berko 0 47672 741508 705155 2026-10-24T13:25:50Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741508 wikitext text/x-wiki   Ferenc Berkó (January 28, 1916 - Maachị 18, 2000) bụ onye Hungarian – onye na-ese foto America ama ama maka ojiji o ji ihe nkiri agba n'oge. == Ndụ mbido == Ụlọ Berkó na Nagyvarad, Hungary.  Papa ya gburu mgbe Berkó ka dị obere, e zigakwara ya ka ya na ndị enyi ya biri na Jamanị.  Ndị enyi ahụ ahụ bụ ndị enyi nke ndị isi Bauhaus, Walter Gropious, bụ onye nwere ikike mbụ na Berkó.  Ọhụrụ Germany dị nnọọ ka ndị Nazi bịara n'ịbịa, na-aga n'ọtụtụ obodo Frankfurt, Dresden, Berlin, Morocco, na Mexico. == Ọrụ == N'agbata 1933 na 1947, o biri na London, Paris na Bombay, n'oge nke o akara aha maka onwe ya dị ka onye na-ese ihe nkiri na onye na-ese foto.  [1] [2] ọ bụ ihe ka ukwuu n'ihe o ji ebi ndụ dị ka ịse foto foto, ma bipụtakwa foto ya na akwụkwọ Lilliput, Minicam, Igwefoto US, na Foto Ndị Na-ewu ewu.  [1] Na 1947 László Moholy-Nagy hụrụ Berko ka ọ bịa United States, ka ọ dabanere foto na Chicago School of Design .  [1] [2] Afọ abụọ ka e ịhụ, ọ weere ọrụ dị ka onye na-ese foto ụlọ ọrụ na Aspen, Colorado, nke Walter Paepcke nyere, bụ onye bụ onyeisi oche nke Ndị Nche Container nke America mgbe ahụ.  [1] Ɔ ga-anọ afọ iri ise.<ref name="ICPCenter">{{Cite web|title=Ferenc Berko|url=https://www.icp.org/browse/archive/constituents/ferenc-berko?all/all/all/all/0|work=International Center of Photography|language=en|date=2 March 2016|accessdate=10 June 2024|archivedate=14 December 2024|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241214155834/https://www.icp.org/browse/archive/constituents/ferenc-berko?all/all/all/all/0}}</ref> Na Aspen ọ bụ onye na-ahụ maka obodo, a na-akpọkarị ya ka ọ dekọọ ihe omume.   N'afọ ọ kwagara Aspen, 1949, ahụ obodo mere ego Goethe nke dọtara ndị na-akpa nke akwụkwọ na omenala ụwa.   Foto agba Berkó nke ndị na-ama na ihe omume ahụ, onye pianist Arthur Rubenstein, ọkà ihe na-eche nsogbu na eze Albert Schweitzer na onye na-ede egwuregwu Thornton Wilder, bụ ndị e weere na mba ụwa site na magazin ndị dị ka  Look na Life, na-enye aka na-enye aka na onye a ma ama ya. <ref name="MusElysParis" /> N'afọ 2021 , Musée de l'Elysée dị na Lausanne ga-afọ afọ 70 azụ azụ azụ ọrụ ya na-egosi Ferenc Berko: Mmasị na ndị na-adịghị. <ref name="MusElysParis">{{Cite web|title=Musée de l'Elysée: Ferenc Berko: Fascination with the Ordinary|url=http://www.elysee.ch/en/exhibitions-and-events/expositions/ferenc-berko-fascination-with-the-ordinary/|work=www.elysee.ch|date=26 October 2021}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://www.elysee.ch/en/exhibitions-and-events/expositions/ferenc-berko-fascination-with-the-ordinary/ "Musée de l'Elysée: Ferenc Berko: Fascination with the Ordinary"]. </cite></ref> == Nchịkọta == * Ụlọ ihe ngosi nka nke Fine Arts Houston <ref name="MFAH">{{Cite web|title=Ferenc Berkó Albert Schweitzer|url=https://emuseum.mfah.org/objects/7893/albert-schweitzer?ctx=7178b4f1dad0c51941933a87d956f98c569ed2f6&idx=5274|work=mfah.org|access-date=2024-06-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20241223013013/https://emuseum.mfah.org/objects/7893/albert-schweitzer?ctx=7178b4f1dad0c51941933a87d956f98c569ed2f6&idx=5274|archive-date=2024-12-23|url-status=dead}}</ref> * Ụlọ ihe ngosi nka nke ọgbara ọhụrụ, New York <ref name="MOMA">{{Cite web|title=Ferenc Berko, Photographs from the Museum Collection|url=https://www.moma.org/artists/61868|work=Museum of Modern Art|accessdate=5 June 2022}}</ref> * Ụlọ ihe ngosi nka nke Whitney nke American Art <ref name="WHITNEY">{{Cite web|title=Ferenc Berko|url=https://whitney.org/artists/4706?q%5Bs%5D=sort_date%20desc|work=whitney.org|language=en}}</ref> * Ebe International Center of Photography <ref name="ICPCenter" /> * Musée de l'Elysee, Paris * Harry Ransom Center <ref name="NORMANCenter">{{Cite web|title=Photography Collections Database|url=https://norman.hrc.utexas.edu/photoPublic/fullDisplay.cfm?CollID=15680|work=norman.hrc.utexas.edu}}</ref> * Hood Museum <ref name="HOOD">{{Cite web|title=Striding Nude|url=https://hoodmuseum.dartmouth.edu/objects/ph.2003.27.4|work=Hood Museum|language=en}}</ref> == Ntụaka == {{Reflist}} fp4178p1yt4pwk5aw5b5x0qc8qe2foe Zinzi Clemmons 0 48585 741562 173417 2026-10-25T07:48:42Z IgboRefBot 66663 Reference error corrected (bot) 741562 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Zinzi Clemmons''' (amuru 1985) bu onye odee America. A maara ya maka akwụkwọ akụkọ mpụta mbụ ya nke 2017 ''Ihe Anyị tụfuru'' . == Ndụ onwe onye == Amụrụ na 1985 site na nne South Africa nke ọtụtụ agbụrụ sitere na ezinụlọ dị elu nke etiti na Johannesburg <ref name="O'Grady 2018"/> na nna [[Ndị Afụrịka ǹkè Amerịka|onye America America]] zụlitere na Jamaica, Queens, Zinzi Clemmons toro na Swarthmore, Pennsylvania <ref>Derakhshani, Tirdad, [http://www.philly.com/philly/entertainment/swarthmores-zizi-clemmons-on-her-debut-novel-about-sex-and-death-20170711.html "Swarthmore native Zinzi Clemmons on her debut novel about 'sex and death'"], ''[[Philadelphia Inquirer]]'', July 11, 2017.</ref> wee nọrọ n'oge ọkọchị. South Africa. <ref name="French 2018"/> Rapper Phife Dawg, nke otu A Tribe Called Quest, bụ nwanne nna ya. <ref>Clemmons, Zinzi, [https://www.theparisreview.org/blog/2016/03/25/a-gritty-little-something-on-the-new-york-street/ "A Gritty Little Something on the New York Street"], ''[[The Paris Review]]'', March 25, 2016.</ref> Clemmons gara Mahadum Brown dị ka onye na-agụghị akwụkwọ, na-amụ echiche dị egwu, wee nweta MFA na akụkọ ifo na Mahadum Columbia, ebe ya na [[Paul Beatty]] na-arụ ọrụ. <ref name="O'Grady 2018">{{Cite news|url=https://www.vogue.com/article/zinzi-clemmons-what-we-lose-interview|title=Zinzi Clemmons Has Written the Debut Novel of the Year|author=O'Grady|first=Megan|date=July 20, 2017|work=Vogue|accessdate=May 9, 2018|language=en}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFO'Grady2017">O'Grady, Megan (July 20, 2017). [https://www.vogue.com/article/zinzi-clemmons-what-we-lose-interview "Zinzi Clemmons Has Written the Debut Novel of the Year"]. ''Vogue''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">May 9,</span> 2018</span>.</cite></ref> Na 2012 ọ kwagara n'ụlọ ma kwụsịtụ akwụkwọ akụkọ ọ na-arụ ọrụ iji lekọta nne ya nke na-anwụ n'ọrịa cancer. <ref name="French 2018">{{Cite web|url=http://www.latimes.com/books/la-ca-jc-zinzi-clemmons-20170720-story.html|title=Debut novelist Zinzi Clemmons is frank and experimental in 'What We Lose'|author=French|first=Agatha|date=July 20, 2017|work=[[Los Angeles Times]]|accessdate=May 9, 2018}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFFrench2017">French, Agatha (July 20, 2017). [http://www.latimes.com/books/la-ca-jc-zinzi-clemmons-20170720-story.html "Debut novelist Zinzi Clemmons is frank and experimental in 'What We Lose'"]. ''[[Los Angeles Times]]''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">May 9,</span> 2018</span>.</cite></ref> Ọ malitere idebe ihe ndekọ ahụmahụ ahụ, bụ́ nke mesịrị bụrụ ụfọdụ n'ime ihe ndị e ji nweta akwụkwọ akụkọ mbụ ya. <ref name="French 2018" /> == Ọrụ == Mgbe ọ ka nọ na Columbia, Clemmons tọrọ ntọala Apogee, akwụkwọ akụkọ dị n'ịntanetị lekwasịrị anya na nka na-etinye aka na mbipụta nke njirimara. <ref name="French 2018"/> Akwụkwọ akụkọ mpụta mbụ nke Clemmons ''Ihe Anyị tụfuru'' bụ Viking bipụtara na 2017. <ref name="French 2018"/> <ref name="O'Grady 2018"/> <ref>{{Cite news|url=https://www.theatlantic.com/entertainment/archive/2017/08/what-we-lose-confronts-the-dilemma-of-authenticity/535065/|title='What We Lose' Is a Striking Debut Novel About Familial Loss|author=Weiss-Meyer|first=Amy|date=August 1, 2017|work=[[The Atlantic (magazine)|The Atlantic]]|accessdate=May 9, 2018|language=en-US}}</ref> Akwụkwọ ahụ dabere na ahụmịhe nke Clemmons nke bụ onye na-elekọta nne ya mgbe ọ nwụrụ n'ihi ọrịa kansa, onye ''The Guardian'' kọwara ya dị ka "nnwale dị ukwuu, nke a gwara na vignettes na-akpachi anya gụnyere blọgụ, foto, eserese aka aka na hip- egwu egwu". <ref>{{Cite web|author=Bausells|first=Marta|title=Zinzi Clemmons on her first novel: 'I'm proud of it, because I didn't hold anything back'|url=https://www.theguardian.com/books/2017/aug/10/zinzi-clemmons-what-we-lose-interview|work=The Guardian|date=August 10, 2017|accessdate=January 13, 2018}}</ref> Ọ nwetara otuto dị oke egwu, yana ''Vogue'' na-akpọ ''ihe anyị tụfuru'' akwụkwọ akụkọ mpụta mbụ kacha mma nke afọ. <ref name="O'Grady 2018" /> N'ịbụ onye na-ede na ''New Yorker'', Doreen St. Félix debere akwụkwọ ahụ dị ka akụkụ nke akwụkwọ edemede nke ndị isi ojii, na-achọpụta ihe na-emesi ike na-emesi ike. {| class="wikitable sortable mw-collapsible" |+Onyinye maka ''Ihe Anyị tụfuru'' ! Afọ ! Ihe nrite ! Nsonaazụ ! Ref. |- | 2017 | Onyinye Nhọrọ Goodreads maka Onye Odee Goodreads mpụta mbụ | Onye ikpeazụ | <ref>{{Cite web|title=What We Lose|url=https://www.goodreads.com/book/show/33280160-what-we-lose?ac=1&from_search=true&qid=JAhWuMeZT3&rank=1|accessdate=2022-03-02|work=Goodreads}}</ref> |- | rowspan="3" | 2018 | Andrew Carnegie Medal maka akụkọ ifo | Ndekọ ogologo | <ref>{{Cite web|author=|date=2020-10-19|title=2018 Winners|url=https://www.ala.org/rusa/awards/carnegie-medals/2018-winners|accessdate=2022-03-02|work=Andrew Carnegie Medals for Excellence in Fiction and Nonfiction|publisher=Reference & User Services Association (RUSA)|language=en}}</ref> |- | Ihe nrite edemede nke Aspen Words | Ndepụta aha | <ref>{{Cite web|author=Weisman|first=Jonathan|date=2018-03-06|title=Awards: CWA Diamond Dagger; Aspen Words Shortlist|url=https://www.shelf-awareness.com/issue.html?issue=3198|accessdate=2022-03-01|work=Shelf Awareness}}</ref> |- | Ihe nrite Hurston/Wright Legacy maka akwụkwọ akụkọ mpụta mbụ | Onye ikpeazụ | <ref>{{Cite web|author=Murua|first=James|authorlink=James Murua|date=2018-07-04|title=Hurston/Wright Foundation Legacy Awards 2018 nominees announced.|url=https://www.writingafrica.com/hurston-wright-foundation-legacy-awards-2018-nominees-announced/|accessdate=2024-05-11|work=Writing Africa|language=en-GB}}</ref> |} === Mbipụta === South Africa nke ọtụtụ agbụrụ sitere na ezinụlọ dị elu nke etiti na Johannesburg na nna onye America America zụlitere na * ''Ihe anyị tụfuru'' (2017) * ''Nwa nwanyị ojii gụrụ nke ọma: Ịchọta akụkọ anyị, ịchọpụta onwe anyị'', nke [[Glory Edim]] deziri (2018) == Ntụaka == {{Reflist}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 316ytmq57jhwmss6qx4qrmm8t96knp2 Jammie Holmes 0 48777 741547 174859 2026-10-25T02:33:27Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741547 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Jammie Holmes''' (amụrụ 1984) bụ onye na-ese ihe na ọhaneze America. Dị ka onye na-ese ihe, a maara ya maka ọrụ nke na-anọchite anya ihe nkiri ndụ Black na America miri emi n'ebe ndịda, na-elebara anya na ọdịiche dị na Louisiana dị ka ebe ọbịa ọbịa na ebe nwere akụkọ ihe mere eme nke ịda ogbenye na ịkpa ókè agbụrụ. <ref>{{Cite web|title=Jammie Holmes|url=https://www.lscgallery.com/jammie-holmes-about|accessdate=2020-09-20|work=Library Street Collective|language=en-US|archivedate=2021-07-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210727023014/https://www.lscgallery.com/jammie-holmes-about}}</ref> <ref name="BrooklynRail">{{Cite web|author=Biro|first=Matthew|title=Jammie Holmes: Pieces of a Man|url=https://brooklynrail.org/2021/06/artseen/Jammie-Holmes-Pieces-of-a-Man|work=The Brooklyn Rail|date=2 June 2021}}</ref> A kọwawo ya dị ka onye na-ese ihe na-akụziri onwe ya ihe. <ref name="BrooklynRail" /> Holmes bi ma na-arụ ọrụ na Dallas, Texas . <ref name="NYT4BMTable">{{Cite web|title=Four Black Men, Lost in Thought|url=https://www.nytimes.com/2020/10/02/t-magazine/jammie-holmes.html|work=The New York Times|date=2 October 2020}}</ref> == Ndụ mbido == Amụrụ ma zụlite Holmes na Thibodaux, Louisiana . <ref name="DallasObserverProfile">{{Cite web|author=Hicks|first=Tyler|title=Artist Jammie Holmes Paints What He Knows: Stories of Trauma and Survival|url=https://www.dallasobserver.com/arts/jammie-holmes-captures-the-calm-sadness-in-the-world-as-he-knows-it-11879850|work=Dallas Observer|language=en}}</ref> <ref name="BrooklynRail"/> O tolitere n'ebe ihe ncheta nke ịgba ohu gbara ya gburugburu yana esemokwu otu ndị ọrụ nke nwere nnukwu ọnụnọ kemgbe ogbugbu Thibodaux nke 1887. <ref>{{Cite web|title=The Thibodaux Massacre Left 60 African-Americans Dead and Spelled the End of Unionized Farm Labor in the South for Decades|url=https://www.smithsonianmag.com/history/thibodaux-massacre-left-60-african-americans-dead-and-spelled-end-unionized-farm-labor-south-decades-180967289/|accessdate=2020-09-20|work=Smithsonian Magazine|language=en}}</ref> == Ọrụ nka == Na 2020 Holmes mere ihe ngosi ebe okwu ikpeazụ [[George Floyd]] agbakwunyere na ọkọlọtọ ụgbọ elu wee fega n'elu New York City, Dallas, Los Angeles, Detroit na Miami. <ref name="NYTBanners">{{Cite web|author=Moss|first=Hilary|title=George Floyd's Final Words, Written in the Sky|url=https://www.nytimes.com/2020/06/01/t-magazine/george-floyd-jammie-holmes-artist.html|work=The New York Times|date=1 June 2020}}</ref> <ref name="CNNBanners">{{Cite web|author=Holland|first=Oscar|title=George Floyd's last words fly across the skies of US cities|url=https://edition.cnn.com/style/article/jammie-holmes-george-floyd-banners/index.html|work=CNN|date=2 June 2020|language=en}}</ref> <ref name="WDETBanners">{{Cite web|title=George Floyd's Last Words Soar Over Detroit: "Please I Can't Breathe"|url=https://wdet.org/posts/2020/06/01/89678-george-floyds-last-words-soar-over-detroit-please-i-cant-breathe/|work=wdet.org|date=June 2020|language=en}}</ref> Okwu ndị a pụtara na nnukwu ederede ngọngọ; na Detroit, ọkọlọtọ gụpụtara "Biko, enweghị m ike iku ume", ebe ọ nọ na New York obodo ọ gụrụ "HA GA-Egbu M". <ref name="Observerbanners">{{Cite web|title=Artist Jammie Holmes Flies Banners Across the Sky to Remember George Floyd's Last Words|url=https://observer.com/2020/06/jammie-holmes-george-floyd-sky-banners/|work=Observer|date=3 June 2020}}</ref> <ref name="TexasMonthly">{{Cite web|title=Why Visual Artist Jammie Holmes Took George Floyd's Last Words to the Sky|url=https://www.texasmonthly.com/arts-entertainment/jammie-holmes-artist-dallas-protest/|work=Texas Monthly|language=en|date=10 July 2020}}</ref> N'afọ 2021, o wepụtara ọrụ bọọdụ ahụ ''m hụrụ ya niile'' na Dallas, Texas. <ref name="DMagazine">{{Cite web|title=Artist Jammie Holmes Wants to Remind Dallas About the City's Black History|url=https://www.dmagazine.com/arts-entertainment/2021/07/artist-jammie-holmes-wants-to-reminds-dallas-about-the-citys-black-history/|work=D Magazine|language=en|date=21 July 2021}}</ref> Ihe osise ya gụnyere na nchịkọta nke Museum of Fine Arts, Houston <ref name="MFAH">{{Cite web|title=Jammie Holmes Brown Sparrow|url=https://emuseum.mfah.org/objects/148061/brown-sparrow?ctx=d4ef7f3de86f1e0ba9f5b6905bec5ba00ad79a94&idx=90|work=mfah.org|access-date=2024-06-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20240617145426/https://emuseum.mfah.org/objects/148061/brown-sparrow?ctx=d4ef7f3de86f1e0ba9f5b6905bec5ba00ad79a94&idx=90|archive-date=2024-06-17|url-status=dead}}</ref> na nchịkọta Scantland na Columbus Museum of Art . <ref name="CMAScantland">{{Cite web|title=Present Generations: Creating the Scantland Collection of the Columbus Museum of Art|url=https://www.columbusmuseum.org/present-generations-creating-the-scantland-collection-of-the-columbus-museum-of-art/|work=columbusmuseum.org|date=25 May 2021}}</ref> == Ihe ngosi == America miri emi n'ebe ndịda, na-elebara anya na ọdịiche dị na Louisiana dị ka ebe ọbịa ọbịa na ebe nwere akụkọ ihe mere eme nke ịda ogbenye na ịkpa ókè * Ihe ngosi nka echiche, Dallas, TX (2017) * ''Agba m'', Pocket Art Studio, Rome, Italy (2018) * ''Na-adịgide adịgide'', Mega Art Gallery, Corchiano, Italy (2018) * Ihe ngosi nka echiche, Dallas, TX <ref>{{Cite web|date=2020-06-08|title=New Digital Art Exhibit Features Dallas-Based Artist's Sky-High Response to the Murder of George Floyd|url=https://www.papercitymag.com/arts/dallas-contemporary-art-museum-jammie-holmes-george-floyd/|accessdate=2020-09-20|work=PaperCity Magazine|language=en-US}}</ref> (2018) * ''Mmiri dị ọcha'', Stella Jones Gallery, New Orleans, LA (2019) <ref>{{Cite web|title="Clean Water" {{!}} Jammie Holmes - Exhibitions - Arts District New Orleans|url=http://www.artsdistrictneworleans.com/exhibitions/clean-water-jammie-holmes|accessdate=2020-09-20|work=www.artsdistrictneworleans.com}}</ref> * ''Ọ nweghị ndị nka nwuru anwu'', Jonathan Ferrara Gallery, New Orleans, LA (2019) <ref>{{Cite web|title=International Juried Exhibition of Contemporary Art - 23RD ANNUAL NO DEAD ARTISTS - Exhibitions - JONATHAN FERRARA GALLERY|url=https://www.jonathanferraragallery.com/exhibitions/23rd-annual-no-dead-artists|accessdate=2020-09-20|work=www.jonathanferraragallery.com}}</ref> * LA Artcore 5th Kwa Afọ Juried ngosi (2019) <ref>{{Cite web|title=5th Annual Juried Exhibit|url=https://laartcore.org/calendar/2018/1/7/brewery-annex-1-xfzpy-nfkg6-7n8ce-n2tkd-48mpt-bk7my-jbyp7-74fs5-8ymng-se4fr-sggcg-d9z59-ntggk-rn5sj|accessdate=2020-09-20|work=LA Artcore|language=en-US|archivedate=2021-07-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210727023014/https://laartcore.org/calendar/2018/1/7/brewery-annex-1-xfzpy-nfkg6-7n8ce-n2tkd-48mpt-bk7my-jbyp7-74fs5-8ymng-se4fr-sggcg-d9z59-ntggk-rn5sj}}</ref> * ''Ihe Anyị Na-ekwu Maka'', Marianne Boesky Gallery (2022) <ref>{{Cite news|url=https://marianneboeskygallery.com/exhibitions/285-jammie-holmes-what-we-talking-about/video/|title=What We Are Talking About|work=Marianne Boesky Gallery}}</ref> * ''Ibe nke nwoke'', Library Street Collective, Detroit (2021) <ref>{{Cite news|url=https://brooklynrail.org/2021/06/artseen/Jammie-Holmes-Pieces-of-a-Man|author=Matthew Biro|date=June 17, 2021|title=Jammie Holmes: Pieces of a Man|work=Brooklyn Rail}}</ref> * ''Gịnị mere nri mkpụrụ obi?'' , Gana Art Gallery, Korea (2022) <ref>{{Cite news|url=https://www.culturedmag.com/article/2022/01/21/jammie-holmes-unveils-the-rural-black-south-to-the-world|author=Alexis Schwartz|date=January 21, 2022|title=Jammie Holmes Unveils the Rural Black South to the World|work=Cultured Mag}}</ref> * ''Somewherein America'', obere ọkụ dị iche iche, Los Angeles (2023) <ref>{{Cite news|url=https://www.artnews.com/art-news/artists/jammie-holmes-paintings-various-small-fires-1234657924/|author=Angelica Villa|date=February 17, 2023|title=Painter Jammie Holmes Wrestles with What It Means to Belong|work=ARTnews}}</ref> == Ntụaka == {{Reflist}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] kfe73bzk1c7xf5y2n83a06s0dhlk35g Jenesis Lynea 0 49040 741550 721841 2026-10-25T03:23:08Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741550 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Genesis Lynea Edwards''' (amụrụ 20 Ọktoba 1989) bụ onye omere Bermudia, onye na-agba egwu na onye na-agụ egwú. Ọ malitere ọrụ Anna nke Cleves na ''isii'' . Na telivishọn, amaara ya maka ọrụ ya dị ka na ihe nkiri ahụike BBC ''Casualty'' (2019 – 2020) na ihe nkiri mpụ ''Silent Witness'' (2021). == Ndụ mbido == A mụrụ Lynea na Bermuda nye nne na nna Lionel Edwards na Ginea "Adi" Wolf. Nna ya bụ onye saxophonist kụziiri onwe ya na nne ya bụ onye na-eme ihe nkiri na onye na-agụ egwú. Ekele ya gụnyere Tina dị ka GG na mmepụta Hamburg 2020 na Operettenhaus . N'oge okpomọkụ 1997, a nabatara nne Lynea na mmemme Arts na Mahadum Middlesex na ha abụọ kwagara London, n'oge na-adịghị anya nna nkuchi ya sochiri ya. Ha atọ biri na North London ebe Lynea gara Trent C nke E Primary School wee malite ụlọ akwụkwọ sekọndrị na Ashmole Academy tupu ezinụlọ ahụ laghachi na Bermuda afọ atọ. Mgbe ọ malitesịrị akara mmụta Geography na King's College London, Lynea kpebiri na ọ chọrọ ịbụ onye na-eme ihe nkiri wee bufee ya na Arts Educational School (ArtsEd) na Chiswick, gụsịrị akwụkwọ na Bachelor of Arts in Musical Theater na 2013. <ref name="binary limitations">{{Cite journal|url=https://www.gaytimes.co.uk/originals/129004/genesis-lynea-isnt-here-for-your-binary-limitations/|title=Genesis Lynea isn't here for your binary limitations|journal=Gay Times|first=William J|author=Connolly|date=28 October 2019|accessdate=9 November 2019}}</ref> <ref name="bespoke black book">{{Cite journal|url=https://www.thebespokeblackbook.com/interview-with-genesis-lynea/|title=Interview with Genesis Lynea|journal=Bespoke Black Book|first=Emily|author=Healey-Lynam|date=30 November 2018|accessdate=10 November 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191110094447/https://www.thebespokeblackbook.com/interview-with-genesis-lynea/|archive-date=10 November 2019|url-status=dead}}</ref> == Ọrụ == Ahụmahụ mbụ nke Lynea mere bụ na ENO dị ka akụkụ nke mkpokọta ụmụaka maka ''Flute Ime Anwansi'' . Ozugbo ezinụlọ ahụ laghachiri na London na 2006, Lynea gara LaSwap ebe ya na ụfọdụ ndị enyi tọrọ ezinụlọ Krump mbụ nke Britain, nke a na-akpọ Krumpire, bụ nke mechara ghọọ Wet Wipez. N'oge na-adịghị anya ka nke ahụ gasịrị, ọ pụtara na vidiyo egwu mpụta mbụ nke Jessie J " Mee Ọ Dị Ka Dude ". Maka asọmpi Olympic London nke afọ 2012, ahọpụtara ya maka Project 32 ka onye nnọchi anya Adidas . <ref>{{Cite journal|url=https://metro.co.uk/2012/04/16/cerebral-palsy-dancer-selected-as-billboard-idol-390409/|title=Cerebral palsy dancer selected as billboard idol|journal=Metro|first=Aidan|author=Radenege|date=16 April 2012|accessdate=10 November 2019}}</ref> Ọrụ mmalite nke Lynea gụnyere ọrụ na mmepụta nke ''The Bodyguard'', ''Bend It Like Beckham: The Musical'', The Olivier Award winning ''Jesus Christ Superstar'', na ''Na Heights'' nakwa dị ka ọrụ nke Pilar na mmepụta 2016 nke ''Legally Blonde'' na The Curve in Leicester . <ref>{{Cite web|url=https://britishyouthmusictheatre.org/our-people/genesis-lynea|title=Our People: Genesis Lynea|work=British Youth Music Theatre|accessdate=10 November 2019|archivedate=10 November 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191110095004/https://britishyouthmusictheatre.org/our-people/genesis-lynea}}</ref> Lynea gbara egwu na mmepụta 2017 nke ''Wild Party'' na Obí Ọzọ . <ref>{{Cite news|url=http://www.playbill.com/article/casting-announced-for-the-wild-party-at-londons-the-other-palace|title=Casting Announced for The Wild Party at London's Other Palace|work=Playbill|first=Mark|author=Shenton|date=9 December 2016|accessdate=20 November 2019}}</ref> Ọ rutere ọrụ na ''Ode ruo Leeds'' na West Yorkshire Playhouse na ''mkpokọta ọnụma: A Play in Five Betties'' . <ref>{{Cite news|url=https://www.yorkshirepost.co.uk/what-s-on/theatre/review-ode-to-leeds-west-yorkshire-playhouse-1-8596861|title=Review: Ode to Leeds, West Yorkshire Playhouse|work=The Yorkshire Post|first=Sarah|author=Freeman|date=15 June 2017|accessdate=20 November 2019|archive-date=15 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170615120249/http://www.yorkshirepost.co.uk/what-s-on/theatre/review-ode-to-leeds-west-yorkshire-playhouse-1-8596861|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/stage/2018/jan/31/collective-rage-a-play-in-five-betties-review-wickedly-funny|title=Collective Rage: A Play in Five Betties review – wickedly funny|work=The Guardian|first=Lyn|author=Gardner|date=31 January 2018|accessdate=20 November 2019}}</ref> Ọ rutere ọrụ kpakpando nke Anna nke Cleves na ihe nkedo mbụ nke ''isii'' na Arts Theater na ndekọ na 2018 SIX Studio album nke rerela ihe karịrị 100,000 n'ụwa niile. <ref>{{Cite web|title=Recording of Six|url=https://officiallondontheatre.com/news/original-recording-queens-six-receive-surprise-gold-discs-at-vinyl-launch/|work=Official London Theatre}}</ref> Lynea mere ihe ngosi telivishọn ya na 2018 na isi ọrụ Miss Maddie Harper na usoro 7 na 8 nke CBBC usoro ''4 O'Clock Club'' . <ref>{{Cite news|url=https://www.comedy.co.uk/tv/4_oclock_club/cast_crew/|title=4 O'Clock Club: Cast & Crew|work=British Comedy Guide|first=Elaine|author=Reilly|accessdate=20 November 2019}}</ref> O nwetara ụzọ ihe nkiri mbụ ya na Old Vic na ''Sylvia'' . <ref>{{Cite news|url=https://www.broadwayworld.com/westend/article/Full-Cast-Announced-For-the-World-Premiere-of-THE-ASSASSINATION-OF-KATIE-HOPKINS-20180312|title=Full Cast Announced For the World Premiere of The Assassination of Katie Hopkins|work=BroadwayWorld|date=12 March 2018|accessdate=20 November 2019}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://www.playbill.com/article/genesis-lynea-and-beverley-knight-to-star-in-world-premiere-of-new-musical-sylvia-at-londons-old-vic|title=Genesis Lynea and Beverley Knight to Star in World Premiere of New Musical Sylvia at London's Old Vic|work=Playbill|first=Andrew|author=Gans|date=24 May 2018|accessdate=20 November 2019}}</ref> Lynea emeela ihe nkiri dị mkpirikpi ole na ole gụnyere ''Love is a Hand Grenade'' nke meriri 'Best LGBT' na Bristol Independent Film Festival. <ref>{{Cite web|title=Winners|url=https://www.bristolfilmfest.com/winners|accessdate=12 January 2022|archivedate=12 November 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221112214403/https://www.bristolfilmfest.com/winners}}</ref> Ahọpụtara ''ọnụ ahịa ibi ndụ'' maka mmemme ihe nkiri Raindance 2021 na BFI Flare London Film Festival. Ihe nkiri ya kacha nso nso a, ''Ịchọta papa'', mere nhọrọ gọọmentị maka Berlin British Shorts Film Festival na Leeds Film Festival. Na 23 Maachị 2019, ọ malitere ịpụta dị ka Archie Hudson na ihe nkiri ahụike BBC ''Casualty .'' Na 2021, o sonyeere ihe nkedo maka usoro 24 nke ihe nkiri mpụ BBC na-eme ogologo oge ''Silent Witness'' dị ka ọkà mmụta ọrịa Simone Tyler. <ref>{{Cite web|date=20 May 2022|title=Celebrating Silent Witness series 25|url=https://www.bbc.co.uk/blogs/writersroom/entries/abef8e6e-51eb-4133-ab14-e3e923788b46|accessdate=2 June 2022|work=BBC|language=en}}</ref> O mekwara ka onye ọbịa dị ka inferni Natacha na usoro Netflix ''Shadow na ọkpụkpụ'' . N'afọ sochirinụ, ọ na-arụ ọrụ ugboro ugboro dị ka vampire Geraldine Newcopse na usoro nke atọ nke Sky's ''A Discovery of Witches'' na Sam na egwu egwu ''The Baby'', nakwa na Sky. == Ndụ onwe onye == Lynea na-akọwapụta dị ka queer, <ref>{{Cite web|url=https://www.dazeddigital.com/artsandculture/article/38799/1/collective-rage-jen-silverman-queer-feminist-intersectional-play-you-need-to-see|title=The unashamedly queer, feminist, and intersectional play you need to see|author=Rasmussen|first=Tom|date=29 January 2018|work=[[Dazed]]|accessdate=20 November 2019}}</ref> wee pụta na mbipụta nke ''Gay Times'' na 2019. <ref>{{Cite web|url=https://www.gaytimes.co.uk/originals/129004/genesis-lynea-isnt-here-for-your-binary-limitations/|title=Genesis Lynea Isn't Here For Your Binary Limitations|author=Connolly|first=William J.|work=[[Gay Times]]|date=28 October 2019|accessdate=26 May 2020}}</ref> == Ihe nkiri == === Television na ihe nkiri === {| class="wikitable sortable" !Year !Title !Role ! class="unsortable" |Notes |- |2018–2019 |''4 O'Clock Club'' |Maddie Harper |Main role (series 7–8) |- | rowspan="2" |2019 |Samsonite: ''Born to Go'' |Voiceover |Advertisement |- |''How Can I Forget'' |Connie Mellon |Short film |- |2019–2020 |''Casualty'' |Archie Hudson |Series regular |- |2020 |''Love is a Hand Grenade'' |Gabby |Short film |- | rowspan="4" |2021 |''The Cost of Living'' |Death |Short film |- |''Finding Dad'' |Dionne |Short film |- |''Shadow and Bone'' |Natacha |Episode: "A Searing Burst of Light" |- |''Silent Witness'' |Simone Tyler |Series 24 regular |- | rowspan="2" |2022 |''A Discovery of Witches'' |Geraldine Newcopse |4 episodes |- |''The Baby'' |Sam |4 episodes |- |2023 |''Champion'' |Tayo |Supporting role |- |2023–2024 |''Death in Paradise'' |Andrina Harper |Recurring role |- |2024 |''Doctor Who'' |Harriet Arbinger |2 episodes: "The Legend of Ruby Sunday" and "Empire of Death" |} === Vidio egwu === ndị enyi tọrọ ezinụlọ Krump mbụ nke Britain, nke a na-akpọ Krumpire, bụ nke mechara ghọọ Wet Wipez. N'oge na-adịghị anya ka nke ahụ gasịrị, ọ pụtara na vidiyo egwu mpụta mbụ nke Jessie J " Mee Ọ Dị Ka Dude {| class="wikitable sortable" !Abụ ! Afọ ! Onye na-ese ihe ! Ihe ndetu |- | " Mee ya dị ka nwanyị " | 2010 | Jessie J | |- | "Echiche mmekọahụ" | 2018 | Mont Jake | Ụda olu ndị ọzọ |- |} == Ogbo == {| class="wikitable sortable" !Afọ ! Aha ! Ọrụ ! Ihe ndetu |- | 2012-2014 | ''Onye nche'' | Mgbakọta | Ụlọ ihe nkiri Adelphi, London |- | 2015-2016 | ''Ehulata ya dị ka Beckham: The Musical'' | Mgbakọta | Ụlọ ihe nkiri Phoenix, London |- | rowspan="3" | 2016 | ''Blonde nke iwu kwadoro'' | Pilar | The Curve, Leicester |- | ''Jesus Christ Superstar'' | Mkpụrụ obi Nwanyị | Ụlọ ihe nkiri Regent Park Open Air, London |- | ''Na Heights'' | Mgbakọta | Ụlọ ihe nkiri King Cross, London |- | rowspan="3" | 2017 | ''The Wild Party'' | Oscar D'Armano | Atụziri Ụlọ nke ọzọ, London |- | ''Daalụ Leeds'' | Queenie | Ụlọ egwuregwu Leeds, Leeds |- | ''Isii'' | Anna nke Cleves | Ụlọ ihe nkiri Arts, London |- | 2017-2018 | ''Ọnụma mkpokọta: Egwuregwu na Betties ise'' | Betty 5 / Richard | Ụlọ egwuregwu Southwark, London |- | rowspan="2" | 2018 | ''Ogbugbu nke Katie Hopkins'' | Nina | Ụlọ ihe nkiri Clwyd, Akpụkpọ anụ |- | ''Sylvia'' | Sylvia Pankhurst | Old Vic, London |- | 2019 | ''Club Mex''|{{N/A}} | Choreographed<br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> Ụlọ ihe nkiri Hope Mill, Manchester |- |} == Ntụaka == {{Reflist}} <references responsive="1"></references> [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 8nlxwyj1ho9d5e59zyfphdo3o5tk9bm Kirsteen Mackay 0 49087 741581 174085 2026-10-25T09:37:22Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741581 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Kirsteen Mackay''' bụ onye Britain na onye Australia na-ese ụkpụrụ ụlọ, onye bụ [[South Australian Government Architect|onye na-ese ụkpụrụ gọọmentị South Australia]] . Ọ bụ onye na-ese ụkpụrụ ụlọ edebanyere aha na United Kingdom na South Australia. Mackay gụrụ ụkpụrụ ụlọ na Glasgow School of Art wee gụchaa akara ugo mmụta post-gụsịrị akwụkwọ na imewe na Royal College of Art na London. O nwere ahụmịhe afọ 15 na omume nzuzo, dị ka Marks Barfield Architects, bụrụkwa onye bụbu onye isi nke nyocha ihe nleba anya na UK's Commission for Architecture and the Wuilt Environment (CABE) afọ anọ. Mackay bụkwa onye nduzi nke ụlọ ọrụ ihe owuwu nke ya bụ Springett Mackay Architecture. Ọ bụ onye na-ese ụkpụrụ ụlọ ọrụ gọọmentị na Office for Design and Architecture SA (ODASA). Na Nọvemba 2014, a họpụtara ya onye na-arụ ọrụ gọọmentị na-arụ ọrụ na onye na-arụ ọrụ njikwa, Architecture na Wuru gburugburu. Na Julaị 2015 a họpụtara Mackay ka ọ bụrụ onye nhazi gọọmentị South Australia. N'ime ọrụ a ọ na-eduga na Architecture and Wuilt Environment Directorate nke SA Department of Planning Transport and Infrastructure, yana mmemme nyocha nke SA. <ref>{{Cite web|url=http://architectureau.com/articles/kirsteen-mackay-appointed-south-australian-government-architect/|title=Kirsteen Mackay appointed South Australian Government Architect|author=Linda Cheng|date=10 July 2015|publisher=Architecture Media Pty Ltd|accessdate=14 July 2015}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://indaily.com.au/design/2015/07/07/new-govt-architect-to-raise-the-voice-of-design/|title=New Govt Architect to raise the voice of design|author=Bension Siebert|accessdate=14 July 2015|date=7 July 2015|work=indaily.com.au|publisher=Solstice Media}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Congratulations Kirsteen Mackay! - Parlour|url=http://archiparlour.org/congratulations-kirsteen-mackay/|work=archiparlour.org|date=7 July 2015|accessdate=2015-10-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150910072849/http://archiparlour.org/congratulations-kirsteen-mackay/|archive-date=2015-09-10|url-status=dead}}</ref> == Ntụaka == omume nzuzo, dị ka Marks Barfield Architects, bụrụkwa onye bụbu onye isi nk{{Reflist}}{{s-start}} {{s-gov}} {{succession box|before=[[Ben Hewett]]|title=[[South Australian Government Architect]]|years=2015–present|after=[[incumbent]]}} {{s-end}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] ja4l1e5mvebvt6m2o6ilm42ke75icgu Flora Samuel 0 49190 741512 692608 2026-10-24T13:46:29Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741512 wikitext text/x-wiki {{Databox}}'''Flora Samuel''' bụ onye na-ese ụkpụrụ ụlọ [[British|Britain]], onye edemede na agụmakwụkwọ. Na 2009 ọ ghọrọ onye isi nke Ụlọ Akwụkwọ nke Architecture na Sheffield University, nwanyị mbụ na-ejide ọkwa ahụ. <ref name="AJ Feb 2010">Steve Parnell, [http://www.architectsjournal.co.uk/news/daily-news/flora-samuel-im-not-sure-the-term-architect-really-describes-what-we-do-any-more/5214835.article ''Flora Samuel: "I'm not sure the term architect really describes what we do any more"''], The Architects' Journal, 26 February 2010. Retrieved 2020-01-25.</ref> Tupu nke a, ọ rụrụ ọrụ afọ iri na Welsh School of Architecture, Cardiff . <ref name="AJ Feb 2010" /> Ọ gụrụ akwụkwọ na Mahadum Cambridge . <ref name="AJ Feb 2010" /> Samuel ugbu a bụ Prọfesọ nke Architecture na gburugburu Wuru na Mahadum Ọgụgụ, bụ ebe o nyere aka guzobe ụlọ akwụkwọ ụlọ ọrụ ọhụrụ na-eduzi ụlọ ọrụ na nso nso a na-ewu ụlọ. <ref>{{Cite web|title=In conversation with ... Flora Samuel|url=https://archiparlour.org/in-conversation-with-flora-samuel/|author=Kinnaird|first=Byron|date=2018-11-01|work=Parlour|language=en-AU|accessdate=2020-05-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200616225931/https://archiparlour.org/in-conversation-with-flora-samuel/|archive-date=2020-06-16|url-status=dead}}</ref> A họpụtara ya ka ọ bụrụ onye isi oche mbụ nke RIBA maka nyocha na 2018. == Mbipụta == * "Le Corbusier: Architect and Feminist", Wiley-Academy, 2004,  <ref name="JDH Arch Fem">[https://archive.today/20130415130147/http://jdh.oxfordjournals.org/content/18/2/216.extract ''Le Corbusier: Architect and Feminist''], Journal of Design History, Vol. 18, Issue 2, Summer 2005.</ref> * "Le Corbusier na nkọwa", Architectural Press, 2007,  * "Le Corbusier and the Architectural Promenade", Birkhauser, 2010,  <ref name="THE Arch Prom">Simon Richards, [http://www.timeshighereducation.co.uk/story.asp?storycode=415408 ''Le Corbusier and the Architectural Promenade''], Times Higher Education, 10 March 2011. Retrieved (online) 2012-03-03.</ref> * Flora Samuel, 2018, ''Ihe mere ndị na-ese ụkpụrụ ụlọ ji dị mkpa: Ngosipụta na ịkọwa uru nke ndị na-ese ụkpụrụ ụlọ'' (London, Routledge) * Anne Dye na Flora Samuel, ''[https://web.archive.org/web/20191021113209/http://www.ribabookshops.com/item/demystifying-architectural-research-adding-value-to-your-practice/83983/ Demystifying Architectural Research]'' (London: RIBA Enterprises, 2015) == Ntụaka == nwanyị mbụ na-ejide ọkwa ahụ. o nyere aka guzobe ụlo{{Reflist}} == Njikọ mpụga == * [https://www.arct.cam.ac.uk/staff/professor-flora-samuel Ibe profaịlụ na Mahadum Sheffield] * Byron Kinnaird na Susie Ashworth, " [https://web.archive.org/web/20210731185008/https://archiparlour.org/in-conversation-with-flora-samuel/ Na Mkparịta ụka ... Flora Samuel] ," Parlour, 2 Nọvemba 2018. {{DEFAULTSORT:Samuel, Flora}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 059ave0ey32cr6wi3rnajzdlcvyo0um L. Birge Harrison 0 49303 741585 174374 2026-10-25T10:50:01Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741585 wikitext text/x-wiki [[Usòrò:Birge_Harrison_1914_(cropped).jpg|thumb| Birge Harrison, 1914]] Julian Hoke Harris (August 22, 1906 - Jenụwarị 25, 1987) bụ onye omenkà America == Ndụ == Amụrụ na Philadelphia, Birge Harrison bụ nwanne onye na-ese ihe T. Alexander Harrison .  Ọ akwụkwọ akwụkwọ na mbụ na Pennsylvania Academy of the Fine Arts na 1874, ma ike kwuo Thomas Eakins dị ka ike dị mma n'akwụkwọ nkuzi nke ya.  [1] Ọ gara Paris na tinye John Singer Sargent ka ya na Carolus-Duran ihe yana na École des Beaux-Arts n'okpuru Cabanel .  [2] Na 1881 Harrison sere na Paris Salon, na na 1882 ohere Salon ya, Novembre, ozi otu n'ime ihe osise mbụ nke onye na-ese ihe America ga-azụrụ site n'aka France.  N'ịtụle ụzọ apụ ka e ịhụ Harrison kwuru na njikwa ya bụ "Onye na-ese na Scandinavian (onye) ihe m ihe na-eme nhọrọ ikuku .... na ... mkpa nke ịma jijiji na ntụgharị uche na ike  odida obodo."  [3] Ihe ndị ọrụ nke oge a ndị isiokwu ndị ọrụ ugbo nke ụgbọ mmiri nke Jules Bastien-Lepage .  [2] Palette nwere oke na ọnọdụ mma nke ọrụ ndị mbụ ga-aga n'ihu na-abụ ihe dị iche iche nke odida obodo Harrison mechara biri. <ref name="D">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=PHH45aYubp4C&q=Lovell+Birge+Harrison&pg=PA249|title=Paintings and Sculpture in the Collection of the National Academy of Design ...|isbn=9781555950293|accessdate=9 April 2015|author=Dearinger|first=David Bernard|year=2004|publisher=Hudson Hills}}</ref> [[Usòrò:Lowell_Birge_Harrison_Novembre.jpg|thumb| Lowell Birge Harrison, ''Novembre'' (1881; musée des beaux-arts de Rennes )]] Harrison zutere onye na-ese ihe n'Australia Eleanor Ritchie n'oge njem njem ya n'oge mmalite;  [1] ha ngosi wee pụọ America, ebe ọ na-egosi kwa afọ na National Academy of Design, na mgbe 1889 na Pennsylvania Academy of the Fine Arts .  [2] N'ịbụ onye a manyere nwa oge ike n'ihi ọrịa ahụ, ọ ogologo oge n'etiti 1889 na 1893 na-eme njem na Australia, South Seas, na New Mexico, ma dee ma ike maka ike  .  [2] Na 1891 Harrison na-enye nri ya kwagara California, ma mgbe ọ nwụsịrị na 1895 mgbe ha na-atụ anya nwa mbụ ha, Harrison ngosi di ọzọ [1] wee kwaga Plymouth, Massachusetts, ebe ọ onye isi nke ụlọ akwụkwọ Tonalist.  .  Ọ kwagara ọzọ, oge a na Woodstock, New York na akuko nke ike awụ, ebe o hiwere ụlọ akwụkwọ dabere na mkpa ya na Tonalism.  [2] Na 1906 Harrison nyere aka akwụkwọ Art Students League Summer School na Woodstock, ebe ụmụ akwụkwọ ya ga-agụnye nwa nwanne ya, onye na-ese ụlọ ụlọ na onye na-ese ihe Margaret Fulton Spencer .  [2] Ọ bịara mara ụgbọ mmiri ya nke ala na snow. <ref name="G2">Gerdts, et al, 230</ref> Harrison ọtụtụ ihe nri nri na nri nri, nrite ọla edo na Pennsylvania Academy of the Fine Arts na 1910. Onye nlekọta onye otu National Academy of Design na 1910, National Institute of Arts and Letters, New York Water Color Club, Society of American Artists  , ma bụrụ onye isi ụlọ akwụkwọ odida obodo nke Artmụ akwụkwọ nka . N'afọ 1909, e ịgụ nkuzi Harrison n'afọ 1909 Painting Landscape ;  e zoro aka na akwụkwọ ahụ dị ka "wọn ọkọlọtọ maka ụmụ akwụkwọ, [1] ma idi ya "nkọwa mara mma na usoro nke nka.  " [2] Dị ka onye kpọkọtara ihe mere eme bụ William H. Gerdts si kwuo, Harrison bụ mgbe ahụ "onye edemede na America na ike dị ugbu a.  " [3] Ihe odide Harrison na- mgbanwe na echiche retinal nke agba, na nkwekọ ; o ike na okwu ahụ bụ Impressionism na-achọta ọ bụghị nanị nke ike ahụ na nso a na ihe ọrụ French, kama na-ezo  aka na ọrụ ọkụ e mere" n'eziokwu na n'eziokwu " tupu okike [2] [3] Ihe osise Harrison ozizi ndị ọ , na-ekwusi ike na omume nke ikiri ikuku ụlọ ọrụ nka. <ref>{{Cite web|url=https://books.google.com/books?id=tvq7AAAAIAAJ&q=birge+harrison+%27+landscape+painting%27&pg=PA2236|title=The Publishers Weekly|work=google.com|year=1910|accessdate=9 April 2015}}</ref> Ụmụ akwụkwọ Harrison Florence Ballin Cramer, [1] Mary Gine Riley na Florence Thaw <ref name="McMahan1995">{{Cite book|author=Virgil E. McMahan|title=The Artists of Washington, D.C., 1796–1996|url=https://books.google.com/books?id=X4jrAAAAMAAJ|year=1995|publisher=Artists of Washington|isbn=978-0-9649101-0-2}}</ref> == Ihe osise == * ''Oyiyi oyi'' (1910, 30 x 40&nbsp;cm) * ''Ala ahịhịa na Connecticut'' * ''Nọvemba'' (1881, musée des beaux-arts de Rennes, France) * ''Le moulin Rouge'' (1909) <ref>{{Cite web|url=http://www.the-athenaeum.org/art/detail.php?ID=45296|title=The Red Mill - Lowell Birge Harrison - The Athenaeum|work=the-athenaeum.org|accessdate=9 April 2015|archivedate=24 June 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210624210850/http://www.the-athenaeum.org/art/detail.php?ID=45296}}</ref> * ''Ụzọ Fifth na Winter'' <ref>{{Cite web|url=http://www.askart.com/askart/h/birge_lovell_harrison/birge_lovell_harrison.aspx|title=Birge Harrison - Artist, Fine Art, Auction Records, Prices, Biography for Birge (Lovell Birge) Harrison|work=askart.com|accessdate=9 April 2015}}</ref> * ''Ngwunye Steam'' <ref>{{Cite web|author=|first=|date=|title=A Puff of Steam {{!}} All Works {{!}} The MFAH Collections|url=https://emuseum.mfah.org/objects/14346/a-puff-of-steam|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220311084539/https://emuseum.mfah.org/objects/14346/a-puff-of-steam|archivedate=2022-03-11|accessdate=|work=|url-status=dead}}</ref> == Ihe ndetu == {{Reflist}} == Isi mmalite == {{Commons category}} * [http://freepages.genealogy.rootsweb.com/~harrisonrep/Harrison/index/ind0175.html ''Ebe nchekwa ihe ọmụmụ nke Harrison''] * [https://books.google.com/books?id=PHH45aYubp4C&dq=Lovell+Birge+Harrison&pg=PA249 ''Ihe osise na ihe osise na mkpokọta nke National Academy of Design'', p. 249] * Gerdts, William H. ''American Impressionism'' . Abebeville, 1984. [[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/0-89659-451-3|0-89659-451-3]] * Gerdts, William H., et al. ''Mmetụta na-adịgide adịgide: Ndị na-ese ihe America na France 1865–1915'' . Terra Foundation nke Arts, 1992. [[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/0-932171-05-2|0-932171-05-2]] * [https://web.archive.org/web/20120315090822/http://www.thejohnsoncollection.org/pages/artistDetail.aspx?artistID=22 Biography, The Johnson Collection] * [https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1909/11/14/101031375.pdf ''Akwụkwọ akụkọ New York Times'', Nọvemba 14, 1909] * This article incorporates text from a publication now in the 7pxpd4ydjrz4zbetxdfk8zl6xtg9rem Isabelle de Charrière 0 49673 741532 577257 2026-10-24T20:49:57Z CommonsDelinker 87 Replacing Diederik_Jacob_van_Tuyll_van_Serooskerken_(1707-1776)_-_portrait_painting.jpg with [[File:Diederik_Jacob_van_Tuyll_van_Serooskerken_(1706-1776)_-_portrait_painting.jpg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File r 741532 wikitext text/x-wiki [[Usòrò:Isabelle_Agneta_van_Tuyll_van_Serooskerken,_by_Maurice_Quentin_de_La_Tour.jpg|thumb|319x319px|Isabelle de Charrière nke Maurice-Quentin de La Tour 1766, Musée d'Art et d'Histoire (Geneva).]] [[Usòrò:Belle_van_Zuylen,_attributed_to_Guillaume_de_Spinny.jpg|thumb|334x334px|Belle de Zuylen nke Guillaume de Spinny dere 1759 Zuylen CastleObí Zuylen]] [[Usòrò:Diederik Jacob van Tuyll van Serooskerken (1706-1776) - portrait painting.jpg|thumb|319x319px|Nna Isabelle bụ Diederik Jacob van Tuyll van Serooskerken (1707-1776), onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Dutch.]] [[Usòrò:Zuylen.jpg|thumb|260x260px|Zuylen Castle nwere Mgbidi agwọ.]] [[Usòrò:Isabelle_de_Charrière_-_Jens_Juel.gif|thumb|312x312px|Isabelle de Charrière nke Jens Juel (1777) Musée d'Art et d'Histoire (Neuchâtel).]] [[Usòrò:Colombier_Manoir_Le_Pontet_20110831_1833.jpg|thumb|260x260px|Pontet Colombier, Neuchâtel, [[Switzerland]]]] [[Usòrò:Portrait_en_miniature_d'Isabelle_de_Charrière_(1740-1805),_femme_de_lettres_-_2_mars_1781_-_Bibliothècque_de_Genève_(cropped).jpg|thumb|319x319px|Isabelle de Charrière 1781]] [[Usòrò:Louis-Ami_Arlaud-Jurine_(1751-1829)_-_Portrait_de_Charles-Emmanuel_de_Charrière_(1735-1808),_1781_(cropped).png|thumb|226x226px|Charles-Emmanuel de Charrière 1781]] {{Databox}}'''Isabelle de Charrière''' (20 Ọktoba 1740 -27 Disemba 1805), nke a maara dị ka '''Belle van Zuylen''' na [[Netherlands]], née '''Isabella Agneta Elisabeth van Tuyll van Serooskerken''', na [<nowiki/>[[Madame]]] Isabelle de Charrière (aha lụrụ di) n'ebe ọzọ, bụ onye edemede Dutch na Swiss nke Nkụzi onye biri ọkara ikpeazụ nke ndụ ya na [[Colombier]], Neuchâtel. ya nke ọma ugbu a maka akwụkwọ ozi na akwụkwọ akụkọ ya, ọ bụ ezie na o dekwara akwụkwọ nta, egwu na egwuregwu. O nwere mmasị dị ukwuu na ọha mmadụ na ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke afọ ya, a na-ewerekwa ọrụ ya n'oge Mgbanwe nke French dị ka ihe na-adọrọ mmasị. == Oge ọ malitere == A mụrụ Isabelle [[Tuyll]] van Serooskerken na Zuylen Castle na Zuilen nso Utrecht na Netherlands, nwa Diederik Jacob van Tuyll van Serooskerken (1707-1776), na Jacoba Helena de Vicq (1724-1768). Ọ bụ nwa mbụ n'ime ụmụ asaa. Onye edemede Scots bụ James Boswell, onye na-amụ akwụkwọ iwu na Utrecht na otu n'ime ndị na-achọ ya, kọwara nne na nna ya dị ka "otu n'ime ụmụ amaala kachasị ochie na mpaghara asaa" na "nwaanyị Amsterdam, nwere nnukwu ego". N'oge oyi ha biri n'ụlọ ha n'obodo Utrecht. N'afọ 1750, e zigara Isabelle na Geneva ma soro onye na-asụ French ya Jeanne-Louise Prevost, onye bụ onye nkuzi ya site na 1746-1753. N'ịbụ onye na-asụ nanị French ruo otu afọ, ọ ghaghị ịmụta asụsụ Dutch ka ọ lọghachite Netherlands. Otú ọ dị, French ga-anọgide na-asụ asụsụ ọ masịrị ruo oge ndụ ya nile, nke na-enyere aka ịkọwa ihe mere, ruo ogologo oge, a maghị ọrụ ya nke ọma na obodo a mụrụ ya dị ka ọ pụrụ ịbụ na ọ bụ. Isabelle nwetara agụmakwụkwọ sara mbara karịa ka ọ na-emebu maka ụmụ agbọghọ n'oge ahụ, n'ihi echiche na-emesapụ aka nke ndị mụrụ ya bụ ndị kwekwara ka ọ mụọ isiokwu dị ka mgbakọ na mwepụ, physics na asụsụ gụnyere Latin, Italian, German na Bekee. N'ihe niile, ọ bụ nwa akwụkwọ nwere nkà. N'ịbụ onye nwere mmasị mgbe nile n'egwú, na 1790 ọ malitere ịmụ ihe na-edepụta ihe Niccolò Zingarelli. Mgbe ọ dị afọ iri na anọ, ọ hụrụ onye Roman Katọlik Polish gụọ Peter Dönhoff. O nweghị mmasị n'ebe ọ nọ. N'ịbụ onye nwere nkụda mmụọ, ọ hapụrụ Utrecht maka ọnwa 18.<ref>{{Cite web|url=http://www.hetutrechtsarchief.nl/collectie/handschriften/belle-van-zuylen/001|title=First letter to Count Dönhoff|accessdate=23 November 2014|archivedate=7 December 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141207214531/http://www.hetutrechtsarchief.nl/collectie/handschriften/belle-van-zuylen/001}}</ref> Ka ọ na-etolite, ndị ọchụnta ego dị iche iche pụtara na ebe a jụrụ ya maka na ha kwere nkwa na ha ga-eleta ya, mana ha emeghị ya, ma ọ bụ hapụ onwe ha maka na ọ ka ya elu. Ọ hụrụ alụmdi na nwunye ka ụzọ isi nweta nnwere onwe mana ọ chọkwara ịlụ maka ịhụnanya. N'ịbụ onye Anne Pollexfen Drake na di ya Lieutenant General George Eliott kpọrọ òkù ka ha bịa n'ụlọ ha dị na [[London]] na [[Curzon Stree]]<nowiki/>t, Mayfair, Isabelle ji ụgbọ mmiri si Hellevoetsluis gaa Harwich na 7 Nọvemba 1766 ya na nwanne ya nwoke Ditie, odibo ya Doortje na Onye na-ejere ya ozi Vitel. == Ndụ e mesịrị == N'afọ 1771, ọ lụrụ Charles-Emmanuel de Charrière de Penthaz (1735-1808) ma bụrụ onye a maara mgbe ahụ dị ka Isabelle de Charrière. M. de Charriére, a mụrụ na Colombier (n'akụkụ Neuchâtel), Switzerland <ref>Godet 1, 166-167 and Généalogies vaudoises I, 419-487 and Œuvres complètes 1, 625 and ''Certificat de vie'' in Correspondances et textes in édits (2006) p. 388</ref> bụ onye nkuzi nke nwanne ya nwoke Willem René na mba ọzọ site na 1763 ruo 1766. Di na nwunye ahụ biri na Le Pontet na Colombier, nke nna nna ya Béat Louis de Muralt zụrụ, ya na nna di ya François (1697-1780) na ụmụnne ya nwanyị abụọ na-alụbeghị di Louise (1731-1810) na Henriette (1740-1814). Canton nke Neuchâtel bụ nke Frederick Onye Ukwu chịrị dị ka nwa eze nke Neuchastel na Njikọ onwe onye na Prussia. Neuchâtel nwere nnwere onwe okpukpe nke dugara n'ọbịbịa nke ọtụtụ ndị gbara ọsọ ndụ gụnyere Jean-Jacques Rousseau, Béat Louis de Muralt na David Wemyss, Lord Elcho. Di na nwunye ahụ nọrọ oge dị ukwuu na Geneva na Paris. De Charrière bara ọgaranya site n'ụkpụrụ ọgbara ọhụrụ na 1778 site n'ịketa akụkụ akụ nke nne na nna ya, gụnyere ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ 40% itinye ego na ụlọ ọrụ colonial dị ka [[Dutch West India Company]] (WIC), [[Dutch East India Company]] (VOC), British [[East India Company]] na [[South Sea Company]] dabere na Ịgba ohu na-aba uru na mba ofesi na ubi. <ref name="Drieënhuizen">{{Cite book|author=Drieënhuizen|first=Caroline|date=2021|editor=Jouwe|title=Slavernij en de stad Utrecht|publisher=Walburg Pers|origyear=|pages=153–172|chapter=Belle van Zuylen in koloniale zaken|language=Dutch|chapterurl=|isbn=9789462497689}}</ref> Dị ka echiche nke Drieënhuizen na Douze si dị na mbipụta ha nke 2021 n'akwụkwọ ozi ya na n'akwụkwọ akụkọ ya Trois Femmes (Ụmụ nwanyị atọ, 1795-1798) De Charrière kwuru banyere ịgba ohu n'ezoghị ọnụ. Otú ọ dị, nke ahụ dị iche bụ mgbe ọ na-ede banyere ihe ọ kpọrọ ihe egwu (horreurs) dị n'ógbè ndị ahụ n'akwụkwọ ozi (nọmba 1894, nke 1798, n'ihi ya, ọ dịghị mmasị na oke ịgba ohu, dị ka onye nchịkọta akụkọ ya kọwara n'ụzọ zuru ezu). akwụkwọ ozi Suzan van Dijk..<ref name="van Dijk"> {{Cite journal|author=van Dijk|first=Suzan|date=October 2021|title=Belle van Zuylen over slavernij en rijkdom|url=|language=Dutch|journal=Oud-Utrecht. Tijdschrift voor Geschiedenis van Stad en Regio Utrecht|volume=94(5), 2021|issue=October|pages=13–17, page 15|doi=|accessdate=}}</ref> N'ime afọ ise mgbe ihe nketa ya De Charrière rere 70% nke ntinye ego nke colonial. <ref>{{Cite book|author=Dubois|first=Simone|authorlink=|date=1969|title=Belle van Zuylen, 1740-1805. Leven op afstand|url=|location=Zaltbommel|publisher=Europese Bibliotheek|isbn=}}</ref> == Akwụkwọ ozi == Isabelle de Charrière soro ọtụtụ ndị mmadụ na-ederịta akwụkwọ ozi, gụnyere ndị nwere ọgụgụ isi dịka David-Louis Constant d'Hermenches, James Boswell, Benjamin Constant na onye nsụgharị German ya Ludwig Ferdinand Huber. N'afọ 1760, Isabelle zutere David-Louis Constant d'Hermenches (1722-1785), onye ọrụ Switzerland lụrụ di nke a na-ewere na ọha mmadụ bụ Don Juan. Mgbe ọtụtụ oge gasịrị, mkpa Isabelle maka ikwupụta onwe ya meriri nhụsianya ya na, mgbe nzukọ nke abụọ gasịrị afọ abụọ ka e mesịrị, ọ malitere iso ya na-enwe mmekọrịta chiri anya na nzuzo ruo ihe dị ka afọ 15. Constant d'Hermenches ga-abụ otu n'ime ndị mgbasa ozi ya kacha mkpa. Onye edemede Scotland bụ James Boswell zutere ya ugboro ugboro na Utrecht na Castle Zuylen na 1763-1764, mgbe ọ na-amụ iwu na Mahadum Utrecht. Ọ kpọrọ ya ''Zélide'', dịka ọ dị na onyinyo onwe ya. Ọ ghọrọ onye na-ede akwụkwọ mgbe niile ruo ọtụtụ afọ mgbe ọ hapụsịrị Netherlands, na-aga [[Grand Tour]]. O dere ya na ya ahụghị ya n’anya. Ọ zaghachiri, sị: "Anyị kwenyere, n'ihi na enweghị m talent maka idobe onwe m". N'afọ 1766, o zigaara nna ya akwụkwọ nkwenye mgbe o zutere nwanne ya nwoke na Paris, ma ndị nna ekwenyeghị na alụmdi na nwunye. N'afọ 1786, Mme de Charrière zutere nwa nwanne Constant d'Hermenches, onye edemede. Benjamin Constant, na Paris. Ọ gara leta ya na Colombier ọtụtụ ugboro. N'ebe ahụ, ha dere Akwụkwọ ọnụ, na mgbanwe nke akwụkwọ ozi malitere ga-adịru ruo ọgwụgwụ nke ndụ ya. Ya na ndị enyi ya na-eto eto nwekwara akwụkwọ ozi mara mma Henriette L'Hardy na Isabelle Morel nwekwara akwụkwọ ozi na-adọrọ mmasị. Nwa nwanyị Huber bụ Therese Forster sooro ya biri site na 1801 ruo mgbe Isabelle de Charrière nwụrụ. == Ọrụ == Isabelle de Charrière dere akwụkwọ akụkọ, akwụkwọ nta, egwuregwu, na abụ yana egwu nwere. Oge kacha arụpụta ihe bịara naanị mgbe o biri na Colombier ọtụtụ afọ. Isiokwu gụnyere obi abụọ okpukpe ya, ndị a ma ama na nzụlite ụmụ nwanyị. E bipụtara akwụkwọ akụkọ mbụ ya, Le Noble, na 1763.<ref>{{Cite web|url=http://literatuurmuseum.nl/media/uploads/image/zuylen05-1980x_.jpg|title=Image title page ''Le Noble, Conte moral'' 1763 at Royal Library The Hague (Koninklijke Bibliotheek).}}</ref> Ọ bụ satire megide ndị a ma ama na ọ bụ ezie na e bipụtara ya n'amaghị aha, n'oge na-adịghị anya, a chọpụtara njirimara ya na ndị mụrụ ya wepụrụ ọrụ ahụ na ire ere. O wee deere ndị enyi ya ihe osise banyere onwe ya: Portrait de Mll de Z., sous le nom de Zélide, fait par elle-même. 1762. Na 1784 o bipụtara akwụkwọ akụkọ abụọ, Lettres neuchâteloises na Lettres de Misriss Henley publiées par son amie. Ha abụọ bụ Akwụkwọ akụkọ epistolary, ụdị ọ nọgidere na-enwe mmasị. N'afọ 1788, o bipụtara akwụkwọ nta mbụ ya banyere ọnọdụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị na Netherlands, [[France]] na Switzerland. Onye na-enwe mmasị na onye ọkà ihe ọmụma Jean-Jacques Rousseau, o nyere aka na mbipụta nke [[Nkwuputa]] na 1789. O dekwara akwụkwọ nta nke ya na Rousseau gburugburu oge a. Mgbanwe nke France mere ka ọtụtụ ndị a ma ama gbaga Neuchâtel na Mme de Charrière ghọrọ enyi ụfọdụ n'ime ha. Mana o biputara akwụkwọ na-akatọ àgwà nke ndị gbara ọsọ ndụ, ọtụtụ n'ime ha chere na ha amụtaghị ihe ọ bụla site na Mgbanwe ahụ. Ọrụ egwu ya dị na mpịakọta nke 10 nke Œuvres complètes ya; ndị a gụnyere minuets isii maka violons abụọ, alto na basse [ya bụ, string quartet], raara nye Monsieur le Baron de Tuyll de Serooskerken Seigneur de Zuylen (la Haye et Amsterdam: B. Hummel et fils, 1786); 9 Sonates voor klavecimbel, na 10 Airs et Romances (Paris: chez M. Bonjour, 1788-1789) nke o dere ma uri ma egwu.<ref>{{Cite web|url=https://fr.wikisource.org/wiki/Auteur:Isabelle_de_Charri%C3%A8re|title=Isabelle de Charrière - Wikisource|first=Isabelle|author=Charrière, de|work=fr.wikisource.org}}</ref> A na-eme ọtụtụ n'ime egwu ya n'ime ''Ụlọ oriri'' na ọṅụṅụ ya na Le Pontet. A na-eme ihe nkiri opera-bouffe, Ntugharị Dutch nke akwụkwọ akụkọ ya jọgburu onwe ya Le noble akpọrọ De Deugd is den Adel waerdig (Vertu vaut bien noblesse) ka emere na ụlọ ihe nkiri Fransche Comedie na The Hague na 2 Maachị 1769, naanị ọrụ ogbo ya rụrụ n'oge ndụ ya. A na-ewere ma libertto na egwu furu efu. O zigara libretto nke Les Phéniciennes na Mozart Salzburg akwụkwọ Les Phéniciennes, mgbe ọ bi na Vienna, na-enwe olileanya na ọ ga-ede egwu na ya, mana ọ nweghị azịza a maara. === Akwụkwọ nkatọ nke ihe odide ndị mbụ === * [Ihe e dere n'ala ala peeji] [Ihe e dere n'ala ala peeji] Amsterdam, G.A. van Oorschot, 1979-1984. Mpịakọta 1-6, Correspondance; Mpịakọrọ 7, Theatre; Mpịaka 8-9, Romans, Contes et Nouvelles; Mpịatị 10, Essays, Vers, Music.   * Die wiedergefundene Handschrift: ''Mmeri ma ọ bụ omume ọma na-enweghị mkpọtụ''. Hrsg. Magdalene Heuser N'ime: Editio. Internationales Jahrbuch für Editionswissenschaft. 11 (1997), peeji nke 178-204.&nbsp; * [https://www.peeters-leuven.be/detail.php?search_key=9789042916463 'Ihe odide ndị mbụ. Ihe ọhụrụ sitere n'ebe ndebe ihe ochie Dutch]. [Ihe e dere n'ala ala peeji] [Ihe e dere n'ala ala peeji]   * ''Akwụkwọ ozi na ihe odide ndị a na-ebipụtabeghị''. [Ihe e dere n'ala ala peeji] [Ihe e dere n'ala ala peeji] Candaux, J. Vercruysse na D. Wood. Paris, Honoré Champion, 2006 423 p. <ref>{{Cite web|url=http://bvbr.bib-bvb.de:8991/exlibris/aleph/a23_1/apache_media/SH3GM1S1XGST6NXKFFNNHF7U5TH5TC.pdf|title=Table des martières Correspondances et textes inédits. 2006|accessdate=1 August 2021|archivedate=1 August 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210801124412/http://bvbr.bib-bvb.de:8991/exlibris/aleph/a23_1/apache_media/SH3GM1S1XGST6NXKFFNNHF7U5TH5TC.pdf}}</ref>  === Nsụgharị === * ''Akwụkwọ ozi ndị e dere site na Lausanne''. A sụgharịrị ya site na French. Bath, nke R. Cruttwell bipụtara ma C. Dilly rere, Poultry, London, 1799. Ụgbọelu abụọ. viii, 175 p. + 200 p. <ref>[[iarchive:bim_eighteenth-century_letters-written-from-lau_charrire-isabelle-de_1799_2|Letters written from Lausanne. Translated from the French. 1799: Vol 1]]</ref><ref>[[iarchive:bim_eighteenth-century_letters-written-from-lau_charrire-isabelle-de_1799_2|Letters written from Lausanne. Translated from the French. 1799: Vol 2 (Starting from Letter xviii:) Calista]]</ref> * Akụkọ anọ nke Zélide. S[ybil] sụgharịrị [ma belata]. [Ihe e dere n'ala ala peeji] S[cott-Cuffe] na mmeghe nke Geoffrey Scott. [The Nobleman, Mistress Henley, Akwụkwọ ozi sitere na Lausanne, Akwụkwọ ozi si Lausanne-Caliste]. [Ihe e dere n'ala ala peeji] xxix, 263 p. Reprint by Books for Libraries Press, Freeport, New York, 1970. E bipụtaghachiri ya site na Turtle Point Press, Chappaqua, New York, 1997. 304 peeji.<ref>{{Cite web|url=https://archive.org/details/fourtales0000char/page/n9/mode/2up|title=Four tales by Zélide Translated by S.M.S. (full-text scan)|date=1925|work=archive.org|publisher=London, Constable & Co. Ltd.|accessdate=26 August 2022|quote=}}</ref> * ''Akwụkwọ ozi sitere n'aka Mistress Henley nke enyi ya bipụtara''. Nsụgharị Philip Stewart na Jean Vaché. Okwu mmeghe, ihe edeturu na akwụkwọ edemede nke Joan Hinde Stewart & Philip Stuart. New York, The Modern Language Association of America, 1993. [Ihe e dere n'ala ala peeji] * ''Akwụkwọ ozi sitere na Switzerland''. [Akwụkwọ ozi sitere na Neuchatel, Akwụkwọ ozi sitere na Mistress Henley, Akwụkwọ ozi si Lausanne, Akwụkwọ ozi site na Lausanne-Caliste]. [Ihe e dere n'ala ala peeji], nsụgharị na akụkọ ndụ James Chesterman. [Ihe e dere n'ala ala peeji]   * ''Ụmụ nwanyị atọ. Akwụkwọ akụkọ nke Abbé de la Tour dere''. Nsụgharị Emma Rooksby. New York, The Modern Language Association of America, 2007.   * The Nobleman na Romances ndị ọzọ. [The Nobleman; Akwụkwọ ozi sitere na Neuchâtel; Akwụkwọ ozi si na Mistress Henley nke Enyi ya bipụtara; Akwụkwọ ozi site na Lausanne: Cécile; Eaglonette na Suggestina, ma ọ bụ, On Pliancy; Émigré Akwụkwọ ozi; Fragments of Two Novels Written in English: A Correspondence, Letters from Peter and William; Constance's Story; Saint Anne], sụgharịrị, mmeghe na nkọwa Caroline Warman. Ikpuchi ọrịa Joanna Walsh. [Ihe e dere n'ala ala peeji] &nbsp;  * Honorine d'Userche [a novella by Abbé de la Tour], onye ntụgharị Caroline Omolesky, e-book, Messidor Press, 2013. === Akwụkwọ ozi === * ''Boswell na Holland, gụnyere akwụkwọ ozi ya na Belle de Zuylen (Zélide) ''. [Ihe e dere n'ala ala peeji] Frederick Pottle 428 p. London: William Heinemann, 1952.&nbsp; * Akwụkwọ ozi Isabelle de Charrière degaara James Boswell na 27 Machị 1768. E bipụtara ya na The General Correspondence of James Boswell (1766-1769), de. Richard Cole, Peter Baker, Edinburgh University Press, 1993, Mpịakọta nke 2, peeji nke 40-41.&nbsp; * ''Enweghị akwụkwọ ozi dị ka nke gị. Akwụkwọ ozi nke Isabelle de Charrière na Constant d'Hermences''. A sụgharịrị ya, ya na mmeghe na nkọwa nke Janet Whatley na Malcolm Whatley. Lincoln NE, Mahadum Nebraska Press, 2000. xxxv, 549 peeji. === ''Akụkọ Omume'', 1763 === [[Usòrò:Belle_van_Zuylen_-_Le_Noble,_Conte_moral_-_Amsterdam,_1763.jpg|thumb|Isi peeji nke Le Noble, conte moral, 1763. Ụkpụrụ nduzi: Ọ bụghị mgbe niile ka a na-eso ndị nna nna ya, ma ọ bụ nna ya. Isi iyi"]] Belle van Zuylen bipụtara obere akwụkwọ akụkọ mmalite a n'amaghị ama mgbe ọ dị afọ 22 na magazin asụsụ French ya na onye mbipụta Amsterdam Evert van Harrevelt. Nne na nna Van Zuylen zụtara akwụkwọ ahụ dum na 1763, iji gbochie nkesa nke a ọzọ. satire a na ndị isi. Mana "akụkọ omume ọma" a ka chọtara ụzọ ya na Europe, n'ihi na onye [[Jémanị|Germany]] na-ede uri na onye ọchịchị [[Johann Wolfgang von Goethe|Johann Wolfgang Goethe]] nyochara nsụgharị German Die Vorzüge des alten Adels na 3 Nọvemba 1772 na "Frankfurter Gelehrten Anzeigen".<ref name="Strien Noble">{{Cite web|url=http://www.womenwriters.nl/index.php/The_publication_history_of_Le_Noble|title=The publication history of Le Noble|author=van Strien|first=Kees|date=November 2010|work=www.womenwriters.nl|publisher=AsK|accessdate=3 March 2021|quote=}}</ref> Nkwupụta sitere na akụkọ ifo Mmụta banyere nkịta abụọ site Jean de La Fontaine na-emeghe akwụkwọ akụkọ ahụ:   == Ihe ndị ọzọ == * A gụrụ Asteroid 9604 Bellevanzuylen aha iji sọpụrụ ya na 1991 site n'aka Eric Walter Elst.<ref>{{Cite web|url=https://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=bellevanzuylen;old=0;orb=0;cov=0;log=0;cad=0#elem|work=JPL Small-Body Database Browser|publisher=ssd.jpl.nasa.gov|title=9604 Bellevanzuylen (1991 YW)|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210307062259/https://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=bellevanzuylen;old=0;orb=0;cov=0;log=0;cad=0|archivedate=7 March 2021}}</ref> * Ihe nkiri ''Belle van Zuylen - Madame de Charrière'' bụ nke Digna Sinke duziri na 1993. * Ọ bụ Cecil Courtney (1995), Monique Moser-Verrey (April 2005), Nicole Pellegrin-Postel (October 2005) nwere oche Belle van Zuylen nke Mahadum Utrecht, Netherlands. * The annual Belle van Zuylen Lecture, on themes metụtara akwụkwọ na ọha mmadụ n'ozuzu, bụ akụkụ nke International Literature Festival Utrecht (ILFU), nke a na-akpọbu City2Cities, nke ndị edemede nke oge a dị ka Hans Magnus Enzensberger (2006), Jeanette Winterson (2007), Azar Nafisi (2009) na Paul Auster (2012), [[Chimamanda Ngozi Adichie]] (2020) na Margaret Atwood (2021). Kemgbe afọ 2020 ha nwetara obere ihe a tụrụ atụ a na-akpọ ''Belle van Zuylenring''. == Akwụkwọ == N'usoro oge site na afọ mbipụta: * Philippe Godet: Madame de Charrière na ndị enyi ya, dabere na ọtụtụ akwụkwọ ndị a na-ebipụtabeghị (1740-1805) na foto, anya, akara aka, wdg. [Ihe e dere n'ala ala peeji] [Ihe e dere n'ala ala peeji] * Geoffrey Scott ''Ihe osise nke Zélide'' [Ihe e dere n'ala ala peeji] xiii, 215 peeji.<ref>[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=mdp.39015011694612&view=1up&seq=5 Geoffrey Scott, New York, Scribner, 1926]</ref><ref>He has won the [[James Tait Black Memorial Prize]] 1925 for this biography.</ref> ''Scott na Zélide: onyinyo nke Zélide ''. Okwu mbido nke Richard Holmes. [Ihe e dere n'ala ala peeji] E bipụtaghachiri ya site na Turtle Point Press, New York, 2010. 256 p. na mmeghe nke Shirley Hazzard, afterword nke Richard Dunn. * Constance Thompson Pasquali, Madame de Charrière à Colombier: iconographie, Neuchâtel, Ọ́bá Akwụkwọ Obodo, 1979 * C.P. Courtney ''Akwụkwọ edemede nke Isabelle de Charrière (Belle de Zuylen) ''. [Ihe e dere n'ala ala peeji] 157 peeji nke * C.P. Courtney ''Isabelle de Charrière (Belle de Zuylen) Akwụkwọ nke abụọ''. [Ihe e dere n'ala ala peeji] 50 peeji * C.P. Courtney ''Isabelle de Charrière na 'Onye mmadu nke H.B. Constant'. Ihe na-abụghị eziokwu''. Na: French Studies (Oxford), 36 (1982), No. 3, p. 282-289.&nbsp; * C.P. Courtney, ''Isabelle de Charrière (Belle de Zuylen) ''. ''Akụkọ ndụ''. [Ihe e dere n'ala ala peeji] 810 peeji nke   * Kathleen M. Jaeger, ''Ọrụ nwoke na nwanyị na narị afọ nke iri na asatọ. '' Ihe ịma aka iji dochie anya na mbugharị na akwụkwọ akụkọ nke Isabelle de Charrière, New York, Peter Lang, 1994.   * C.P. Courtney, Belle van Zuylen na Philosophy. Utrecht, Mahadum Utrecht na 1995. 32 peeji nke * Jacquline Letzter, ọgụgụ isi. ''Nchịkọta ọgụgụ isi. ''Ajụjụ nke agụmakwụkwọ na ọrụ Isabelle de Charrière. [Ihe e dere n'ala ala peeji]   * Jacquline Letzter na Robert Adelson, Women Writing Opera: Creativity and Controversy in the Age of the French Revolution. Berkeley, Mahadum nke [[California]] Press, 2001.   * Carla Alison Hesse, The other enlightenment: otu ụmụ nwanyị French si ghọọ nke oge a. Princeton NJ, Princeton University Press, 2001. - nke iri na isii, 233p.   [[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/978-0691114804|978-0691114804]] * Vincent Giroud na Janet Whatley, ''Isabelle de Charrière ''. Ihe omume nke nzukọ mba ụwa nke e mere na Mahadum Yale, 2002. New Haven CT The Beinecke rare book and manuscript library, 2004.   * Jelka Samsom, Individuation na njikọ na ọrụ nke Isabelle de Charrière New York, Peter Lang, 2005.   [[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/978-3039101870|978-3039101870]] * Monique Moser-Verrey, Isabelle de Charrière na Novel na narị afọ nke 18. Utrecht, Mahadum Utrecht. 32 peeji nke * Nicole Pellegrin, Enweghị Mfu Ka Ọ Na-atọ Mkpa? ''Ọ baghị uru ma ọ bụ na-atọ ụtọ? Ụmụ nwanyị na ederede akụkọ ihe mere eme n'oge Belle van Zuylen (1740-1805) ''. Utrecht, Mahadum Utrecht. 32 peeji nke * Suzan van Dijk, Valérie Cossy, Monique Moser, Madeleine van Strien, Belle de Zuylen/Isabelle de Charrière: Education, Creation, Reception. Amsterdam, Rodopi, 2006, 343 p. <ref>{{Cite web|url=http://www.womenwriters.nl/index.php/Belle_de_Zuylen_/_Isabelle_de_Charri%C3%A8re._Education,_cr%C3%A9ation,_r%C3%A9ception|title=Belle de Zuylen / Isabelle de Charrière. Education, création, réception - womenwriters|work=www.womenwriters.nl}}</ref>&nbsp;  * Gillian E. Dow, Ndị ntụgharị, ndị ogbugbo: ndị edemede nwanyị 1700-1900. [Mary Wollstonecraft, Isabelle de Charrière, Therese Huber, Elizabeth Barrett Browning, Fatma Aliye, Anna Jameson, Anne Gilchrist] Oxford, Peter Lang, 2007.   * Heidi Bostic, Akụkọ ifo nke nghọta: ụmụ nwanyị nke ezi uche na narị afọ nke iri na asatọ nke France [Francoise de Graffigny, Marie-Jeanne Riccoboni, Isabelle de Charrière]. Newark DE, Mahadum Delaware Press, 2010.   * Emma M. Dunne, The pursuit of happiness: Obstacles and chances in the Complete Works of Isabelle de Charrière (1740-1805). Mahadum Dublin, Dublin, 2022. == Nkọwapụta == * ''Belle van Zuylen / Mme de Charrière: Een Muzikaal Verhall ("A Musical Journey"). Muziek van Belle van Zuylen, Frederik II van Pruisen, Anna Amalia van Pruisen.'' Ihe ndị dị n'ime ya: Ihe isii maka violin abụọ, alto na bass; Sonate voor Klavecimbel Opus 3 No. 1 in C-groot; Sonate Voor Klavecimbal Opus 3 N. 2 Deel 1 in F-groot, na 8 Airs na Dances na-esote clavecin - Romance "Arbre Charmant"; "Pauvre Agneau"; "De la ville et des champs" (Maria met twee violen en continuo); "Lise aimoit" (Meterie a". Utrecht: Slot Zuylen CD 423206, 2005. * ''Belle van Zuylen (Madame de Charrière) na Contemporaries''. Madelon Michel, soprano; Fania Chapiro, pianoforte. Ihe ndị dị n'ime ya: Sonata in C major Op. 2 No. 2; Airs et Romances: "N'afọ gara aga," "De la ville et des champs,", "Pauvre Agneau," "L'amour est un enfant trompeur," "Timarette s'est fuée," "Leise aimoit, ọzọ air for "Lise aimout" "Arbre charmant, Production," "Sweet retraite," "Tout cède à la beauté d'Elise.199" (Contemporaries: Rameau, Erasmus, Cassaau). == Ihe edeturu == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == * [http://www.belle-van-zuylen.eu/site-charriere/index.htm Ebe nrụọrụ weebụ Madame de Charrière] (n'asụsụ Dutch na French) * [http://www.belle-van-zuylen.eu Ebe nrụọrụ weebụ Belle van Zuylen] (n'asụsụ Dutch na French, ebe nrụọrụ weebụ Genootschap Belle van Ziylen) * [http://www.belle-van-zuylen.eu/site-charriere/articles/biblsec.htm Ebe nchekwa data Bibliographic 1: site na aha ruo 2007] * [http://www.belle-van-zuylen.eu/?page_id=2734 Nkwado nchekwa data nke akwụkwọ 2: site n'afọ, na mgbakwunye tupu 2007] * [https://web.archive.org/web/20241114013334/https://charriere.huygens.knaw.nl/fr/601-2/ Akwụkwọ ozi Isabelle de Charrière (n'asụsụ Dutch na French)] * [http://www.belle-van-zuylen.eu/?page_id=473 Ihe ndị Isabelle de Charrière dere] * Ọrụ nke ma ọ bụ banyere Isabelle de CharrièrenaEbe Ndebe Ihe Ochie n'Intanet * Akwụkwọ ozi nke Genootschap Belle van Zuylen: ** [http://www.belle-van-zuylen.eu/?page_id=878 ''Akwụkwọ ozi Zuylen na Pontet'' dere 1976-2005] *** [http://www.womenwriters.nl/index.php/Lettre_de_Zuylen_et_du_Pontet Ndepụta zuru ụwa ọnụ nke akwụkwọ ozi Zuylen na Pontet] *** Akwụkwọ ozi Zuylen 1976-1980 ISSN 0920-945X *** Akwụkwọ ozi Zuylen na Pontet 1981-2005 ISSN 0920-9468 ** [http://www.womenwriters.nl/index.php/Cahiers_Isabelle_de_Charriere_/_Belle_de_Zuylen_Papers Akwụkwọ ISABELLE DE CHARRIÈRE / BELLE DE ZUYLEN Akwụkwọ 2006-2015] ISSN 1872-7832 ** [http://www.belle-van-zuylen.eu/?page_id=3630 Akwụkwọ ozi Zuylen 2017 -] * [https://web.archive.org/web/20230406015525/https://womenwriters.resources.huygens.knaw.nl/womenwriters/vre/persons/c016344d-97e5-4525-ba87-9fcc595e67dd Ebe nchekwa data ụmụ nwanyị Isabelle de Charrière] * [http://www.belle-van-zuylen.eu/site-charriere/fra/oeuvres.htm Ọrụ nke Isabelle de Charrière] * [http://www.belle-van-zuylen.eu/PDFs/Dennis_Wood/The_Novels_of_Isabelle_de_Charriere_thesis.pdf Akwụkwọ edemede Dennis Wood nke e degharịrị edegharị 1998 Akwụkwọ akụkọ Isabel de Charrière] * Foto: ** [https://web.archive.org/web/20171201041229/http://bpun.unine.ch/icono/JPG02/PONEPHOT4.200.jpg Ihe osise nke Isabelle de Charrière nke Marianne Moula (1760-1826)] ** [https://web.archive.org/web/20081118073800/http://bpun.unine.ch/icono/JPG02/PONEEKTA3.02.jpg Obere ihe osise nke Charles-Emmanuel de Charrière nke Léonard Isaac Arlaud (1767-1800). Geneva Ọ́bá Akwụkwọ Ọha na Mahadum] ** [https://web.archive.org/web/20061031020119/http://bpun.unine.ch/icono/JPG02/PONEEKTA3.03.jpg Obere ihe osise nke Isabelle de Charrière nke Léonard Isaac Arlaud (1767-1800). Geneva, Ọ́bá Akwụkwọ Ọha na Mahadum] * [https://web.archive.org/web/20220626102146/http://siefar.org/dictionnaire/en/Isabella_Agneta_Elisabeth_van_Tuyll_van_Serooskerken Akwụkwọ ọkọwa okwu SIEFAR 2002] * [http://www.radionetherlandsarchives.org/goddess-of-the-netherlands-belle-van-zuylen/ Chi nwanyị nke Netherlands, Radio Netherlands Worldwide (RNW) Archives] * [http://content1a.omroep.nl/d91566c219fcfdb3c79673d77649993d/4d710ea3/rnw/mp3/haa/B171080.08%20%20Passport%20to%20Literature%20%20E.%20du%20Perron%20de%20Roos%20%201963-09-05.mp3 RNW na-agbasa ozi Paspọtụ maka akwụkwọ: Belle de Zuylen] * Ntinye n'efu site na CharrierenaInternational Music Score Library Project (IMSLP) [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] dio5nuw8oz45zvoa5mv5284xs6yht84 Goudoumaria 0 50323 741526 180832 2026-10-24T17:29:11Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741526 wikitext text/x-wiki [[Usòrò:Goudoumaria RN1 01.jpg|thumb|Goudoumaria RN1 ]] Goudoumaria, Niger (var. Goudomaria, Gudumaria ) bụ obodo na ndị mụrụ nke mba ahụ, na mpaghara Diffa, igwu egwu egwuregwu nke Diffa .  Goudoumaria bụ ọkwa ụzọ na ngalaba Maine-Soroa, yana ihe dịka 50 km ugwu nke oke ala Naijiria na ihe dịka 50 km n'ebe ntọala nke obere obodo Soubdou . Dịka nke 2012, Kọmịshị nwere ọnụ ọgụgụ mmadụ 100,559. <ref>{{Cite web|title=Goudoumaria (Commune, Niger) - Population Statistics, Charts, Map and Location|url=https://www.citypopulation.de/en/niger/admin/goudoumaria/NER002003001__goudoumaria/|accessdate=2024-02-17|work=www.citypopulation.de}}</ref> == Ihu igwe == Goudoumaria, mpaghara nke ịhịa aka n'ahụ na osisi ugbo, dị na mpaghara Sahel, n'ókè Sahara .  Ọzara ebute ebutela iwu n'usoro ọrụ ugbo na uto nke echiche nkwụ ụbọchị n'ime iri afọ ndị na-adịbeghị anya. == Ntụaka == {{Reflist}} * [https://web.archive.org/web/20120210184510/http://www.jle.com/en/revues/agro_biotech/sec/e-docs/00/04/22/73/article.md] Michel Jahiel. Effet des récentes perturbations climatiques sur la phéniciculture dans le sud-est du Niger. Sayensị na mgbanwe planétaires / Sécheresse. Mpịakọta nke 4, Nọmba 1, p 7–16, Maachị 1993. ''Na ọzara'' 2n64dyg9f6tu10jyq3vtmu6hl45jr1f Giuseppe Biava 0 51333 741523 739308 2026-10-24T16:54:14Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741523 wikitext text/x-wiki [[File:Giuseppe Biava 01.JPG|thumb|Giuseppe Biava]]   '''Giuseppe Biava''' (amụrụ 8 Mee 1977) bụ onye nkuzi [[Footbọl|bọọlụ]] Italy na onye bụbu onye ọkpụkpọ onye gbara egwu dị ka etiti azụ . N'ime oge ọrụ ya ọ na-egwuri egwu maka klọb Ịtali Albinese, AlbinoLeffe, Biellese, Palermo, Genoa, Lazio, na Atalanta ; ọ meriri Coppa Italia na Lazio na 2013. Ọ na-elekọta ugbu a dị ka osote onye nchịkwa nke Atalanta Under-23 . == Ọrụ klọb == === AlbinoLeffe === N'azụ azụ, Biava malitere ọrụ ya na ndị otu ntorobịa Leffe, tupu ọ kwaga na otu Albinese Seri D agbagoro ọhụrụ na 1995. N'oge ya na Albinese tupu 1998 jikọrọ ọnụ na Leffe chọta AlbinoLeffe, Biava nwetara nkwalite na Serie C2 na 1997. Na 1998-99, Biava nyeere AlbinoLeffe aka ịhụ nkwalite na Serie C1 . Mgbe otu afọ mbinye ego na Serie C2 n'akụkụ Biellese, Biava laghachiri na AlbinoLeffe na 2001, ma bụrụ akụkụ nke otu ndị meriri nkwalite nkwalite na 2003, si otú ahụ na-eme ka ha bụrụ ebe Serie B. Na 2003 – 04, Biava mere akara mpụta mbụ ya nke Serie B, wee gbata goolu nke mere ka mmeri AlbinoLeffe nke mbụ na otu egwuregwu, mmeri 1–0 megide Fiorentina . === Palermo === Ihe omume ya na otu egwuregwu kpaliri mmasị site na Serie B club Palermo, bụ nke bịanyere aka na ya n'oge windo mbufe January 2004. Biava nwetara ohere ozugbo n'usoro ahịrị oge niile, na-etolite ahịrị agbachitere ọnụ ya na Pietro Accardi ma na-eduga ''rosanero'' laghachi na Serie A mgbe ihe karịrị afọ 30 gasịrị. === Atalanta === Na 17 Julaị 2014, Biava bịanyere aka na ụlọ ọgbakọ Atalanta BC dị ka onye nweere onwe ya. <ref>{{Cite news|url=http://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2014-2015/2014-07/17-07-Mercato-nerazzurro--Biava-all-Atalanta.html|title=Calciomercato: Giuseppe Biava all'Atalanta|date=17 July 2014|accessdate=19 July 2014|publisher=Atalanta BC|language=it}}</ref> == Ọrụ nkuzi == Na 2016, Biava weere ọrụ nkuzi mbụ ya dị ka onye nkuzi ntorobịa na Pontisola . Ọ nabatara onyinye dị ka onye nkuzi ntorobịa na AlbinoLeffe na 2017. N'okpuru ọchịchị ya, o duuru ndị Under-19 ka ọ kwalite na Campionato Primavera 2, ọkwa nke abụọ kachasị elu na asọmpi ndị ntorobịa Italiantali. <ref name="albinoleffe_headcoach">{{Cite web|language=it|accessdate=23 June 2022|date=23 June 2022|title=GIUSEPPE BIAVA È IL NUOVO ALLENATORE DELL'U.C. ALBINOLEFFE!|url=https://www.albinoleffe.com/news/prima-squadra/13015-giuseppe-biava-nuovo-allenatore-albinoleffe.html|publisher=[[U.C. AlbinoLeffe]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20220623133206/https://www.albinoleffe.com/news/prima-squadra/13015-giuseppe-biava-nuovo-allenatore-albinoleffe.html|archive-date=23 June 2022|url-status=dead}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="true"> (in Italian). [[UC AlbinoLeffe|U.C. AlbinoLeffe]]. 23 June 2022<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">23 June</span> 2022</span>.</cite> [[Category:CS1 Italian-language sources (it)]]</ref> Na 23 June 2022, AlbinoLeffe kwupụtara ịkwalite Biava ka ọ bụrụ onye isi nchịkwa maka mkpọsa 2022-23 Serie C, ya na onye bụbu onye isi Giana Erminio Raul Bertarelli dị ka onye enyemaka ya. <ref name="albinoleffe_headcoach"/> A chụrụ ya n'ọrụ na 21 February 2023. <ref>{{Cite web|url=https://www.tuttomercatoweb.com/serie-c/ufficiale-salta-la-panchina-di-biava-l-albinoleffe-opta-per-l-esonero-del-tecnico-1795156|publisher=TuttoMercatoWeb|language=it|date=21 February 2023|accessdate=21 February 2023|title=Salta la panchina di Biava. L'AlbinoLeffe opta per l'esonero del tecnico}}</ref> Na 6 Ọgọst 2023, ekwuputara Biava dị ka onye inyeaka Francesco Modesto na-ahụ maka otu mbụ Atalanta Under-23 maka oge 2023–24 Serie C. <ref>{{Cite web|url=https://www.atalanta.it/news/lo-staff-dellunder-23/|publisher=Atalanta BC|language=it|date=6 August 2023|accessdate=8 August 2023|title=LO STAFF DELL'UNDER 23}}</ref> == Nkwanye ugwu == * Coppa Italia : 2012–13 == Ntụaka == * [http://www.gazzetta.it/speciali/risultati_classifiche/2010/calcio/seriea/giocatori/giocatore_giuseppe_biava_48429586.shtml Profaịlụ Biava (sitere na webụsaịtị La Gazzetta dello Sport)] * Archived [https://web.archive.org/web/20140810101450/http://www.legaseriea.it/en/serie-a-tim/calciatore?p_p_id=BDC_dettaglio_calciatore_WAR_LegaCalcioBDC&p_p_lifecycle=0&p_p_state=normal&p_p_mode=view&p_p_col_id=column-1&p_p_col_count=1&_BDC_dettaglio_calciatore_WAR_LegaCalcioBDC_idPersona=15135 profaịlụ Lega Serie A] (in Italian) [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 8b9212t48bj8clt8fmr4ijjz5lfrh34 Khela Hobe 0 51637 741579 725509 2026-10-25T09:16:09Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741579 wikitext text/x-wiki [[File:Shamim Osman Cropped- Sheikh Hasina Awami League Election Rally Narayanganj 2024-01-04 (PID-0011612) (cropped).jpg|thumb|180px|[[Shamim Osman]], [[Bangladeshis|Bangladeshi]] politician, first used the slogan.]] [[Usòrò:Mamata_Banerjee_-_Kolkata_2011-12-08_7542_Cropped.JPG|thumb|239x239px|Mamata Banerjee, onye isi minista nke West Bengal ugbu a, jiri okwu ahụ mee ihe.]]   Khela Hobe (Bengali: খেলা হবে) bụ okwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị Bengali nke ama ama na Bangladesh na India, ọkachasị na West Bengal na Assam.[1][2][3] Ọ sụgharịrị na bekee dịka "Egwuregwu a na-agbanye". Onye ndọrọndọrọ ọchịchị Bangladesh Shamim Osman bu ụzọ kpọsaa okwu a.<ref>{{Cite web|title=শামীম ওসমানের 'খেলা হবে' স্লোগান ধার করে উত্তাল পশ্চিমবঙ্গ|url=https://www.banglatribune.com/666958/%E0%A6%B6%E0%A6%BE%E0%A6%AE%E0%A7%80%E0%A6%AE-%E0%A6%93%E0%A6%B8%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A6%A8%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E2%80%98%E0%A6%96%E0%A7%87%E0%A6%B2%E0%A6%BE-%E0%A6%B9%E0%A6%AC%E0%A7%87%E2%80%99-%E0%A6%B8%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%97%E0%A6%BE%E0%A6%A8-%E0%A6%A7%E0%A6%BE%E0%A6%B0-%E0%A6%95%E0%A6%B0%E0%A7%87-%E0%A6%89%E0%A6%A4%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A6%BE%E0%A6%B2|accessdate=2021-04-11|work=Bangla Tribune|language=bn|archivedate=2021-04-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210411154631/https://www.banglatribune.com/666958/%E0%A6%B6%E0%A6%BE%E0%A6%AE%E0%A7%80%E0%A6%AE-%E0%A6%93%E0%A6%B8%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A6%A8%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E2%80%98%E0%A6%96%E0%A7%87%E0%A6%B2%E0%A6%BE-%E0%A6%B9%E0%A6%AC%E0%A7%87%E2%80%99-%E0%A6%B8%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%97%E0%A6%BE%E0%A6%A8-%E0%A6%A7%E0%A6%BE%E0%A6%B0-%E0%A6%95%E0%A6%B0%E0%A7%87-%E0%A6%89%E0%A6%A4%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A6%BE%E0%A6%B2}}</ref> == Ojiji == === ndọrọ ndọrọ ọchịchị === ==== Bangladesh ==== Shamim Osman, onye Awami League na onye otu Jatiya Sangsad, buru ụzọ jiri okwu a bụ "Khela Hobe" na 2013. O nyere okwu ahụ n'ehihie nke ntuli aka nke iri na anọ nke National Assembly na ọnọdụ nke mmegharị nke Bangladesh Nationalist Party na Bangladesh Jamaat- e-Islami.[5] O kwuru na nzụkọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị na Narayanganj Daalụ!" (lit. 'Ònye ka ị na-akụzi egwuregwu ahụ? Anyị bụ ndị egwuregwu site na nwata. Egwuregwu ahụ na-aga!')[6] O jikwa okwu a na 27 Ọgọst, 2022.[7] Na 16 Julaị, 2022, Obaidul Quader, odeakwụkwọ ukwu nke Awami League na onye otu Jatiya Sangsad jikwa okwu ahụ kpọọ ndị otu Bangladesh Nationalist Party n'ụzọ ntuli aka.[8] Mgbe ahụ na 17 Ọgọst, na nnọkọ a haziri n'ememe nke ụbọchị bọmbụ Bangladesh 2005,[9] Na ogbako triennial nke Njikọ Awami mere na Dhaka na 29 October, [5] na Tangail na 7 Nọvemba, o jiri okwu ahụ megidere oriri na ọṅụṅụ.[10][5] Ụfọdụ ndị otu mmegide na nzuko omeiwu katọrọ Obaidul Quader maka iji okwu "Khela Hobe" mee ihe. Na nzaghachi na nkatọ ahụ, o kwuru na "Khela Hobe" bụ okwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị na iji ya emebighị ọchịchị onye kwuo uche ya.<ref>{{Cite web|url=https://www.banglanews24.com/politics/news/bd/984484.details|title=ভারতের নির্বাচনেও মোদি-মমতা ‘খেলা হবে’ শ্লোগান দিয়েছেন|language=bn|date=7 November 2022|accessdate=7 November 2022|work=[[Banglanews24.com]]|archive-date=6 November 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221106192253/https://www.banglanews24.com/politics/news/bd/984484.details|url-status=dead}}</ref> ==== India ==== Na ntuli aka ndị omebe iwu West Bengal nke 2021, All India Trinamool Congress (AITC ma ọ bụ TMC) jiri echiche nke mmụọ ọgụ site na ukwe ntuli aka ya na-akwadoghị[12] Khela Hobe (Egwuregwu ahụ abanyela) nke mechara gbanwee n'ime isiokwu Bhanga Paye Khela. Hobe (A ga-egwu egwuregwu ahụ ọbụlagodi n'ụkwụ gbajiri agbaji).[13][14] Egwu ahụ bụ viral na steeti West Bengal ruo n'ókè nke ọbụna ndị na-ahụ maka BJP ji okwu Khela Hobe mee ihe kama ịbụ ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị Aar Noy Onnyay (Enweghị ikpe na-ezighị ezi ọzọ) na Sonar Bangla (Golden Bengal) [15] [16] ruo mgbe. Narendra Modi n'onwe ya anabataghị ya.[17] 'Khela Hobe' (egwuregwu ahụ dị), nke Trinamool Congress ji mee ihe na mkpọsa ntuli aka ha, gosipụtara na ọ nwere nnukwu ihe ịga nke ọma. Debangshu Bhattacharya, [18] [19] Onye nkwuchite Trinamool na onye odeakwụkwọ ukwu nke Trinamool Youth Congress, mepụtala egwu akpọrọ 'Khela Hobe'[20] nke ebugoro na mgbasa ozi mmekọrịta na Jenụwarị 7 [21] na emesịa ụdị DJ ya [22] [23] na-agbasa na ịntanetị.<ref>{{Cite web|date=2021-03-16|title='Khela Hobe': Debangshu Bhattacharya Dev, man behind TMC's slogan speaks to FPJ ahead of West Bengal polls|url=https://www.freepressjournal.in/india/khela-hobe-debangshu-bhattacharya-dev-man-behind-tmcs-slogan-speaks-to-fpj-ahead-of-west-bengal-polls|work=The Free Press Journal|accessdate=2021-10-08}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-03-17|title=Our slogan shows which way wind is blowing in Bengal: TMC's Debangshu Bhattacharya who wrote 'Khela hobe'|url=https://indianexpress.com/elections/khela-hobe-slogan-shows-which-way-wind-is-blowing-in-bengal-says-tmc-debangshu-bhattacharya-7232538/|work=The Indian Express|accessdate=2021-10-08}}</ref><ref>{{Cite web|date=25 March 2021|title='Just like Dhoni, Mamatadi will be the finisher for us'|url=https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/just-like-dhoni-mamatadi-will-be-the-finisher-for-us/article34157932.ece|work=Business Line|accessdate=2 January 2022}}</ref> Mgbe mmeri na ntuli aka nke afọ 2021, ndị ọrụ TMC mere emume site na iji okwu 'Party Hobe' wee gbaa egwu Khela Hobe.<ref>{{Cite news|date=October 4, 2021|first=Tamaghna|author=Banerjee|title='Party hobe': CM Mamata Banerjee's supporters paint the town green|language=en|work=The Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kolkata/party-hobe-didis-supporters-paint-the-town-green/articleshow/86741104.cms}}</ref> N'ihi okwu a ma ama nke ''Khela Hobe'', [[Mamata Banerjee]] kwupụtara na pati ya ga-eme emume 16 Ọgọstụ (n'ụbọchị ahụ na 1980, ndị na-akwado East Bengal FC na Mohun Bagan AC, klọb bọọlụ abụọ na-asọ mpi na-alụ ọgụ, na-eduga n'ọnwụ nke ndị na-agba bọọlụ iri na abụọ, si otú ahụ na-egosi mmasị Ndị Bengali nwere maka bọọlụ) dị ka ''Khela Hobe Divas'', nke BJP gbalịrị ijikọ ya na Direct Action Day.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/other-states/tmc-bjp-spar-over-khela-hobe-dibas-on-august-16/article35915338.ece|title=TMC, BJP spar over 'Khela Hobe Dibas' on August 16|work=The Hindu|date=14 August 2021|author=Singh|first=Shiv Sahay}}</ref> 'Khela Hobe Divas' mere emume dị ka atụmatụ.<ref>{{Cite news|date=August 16, 2021|title=Khela Hobe Divas: TMC celebrates 'Khela Hobe Divas'|language=en|work=The Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kolkata/tmc-observes-khela-hobe-diwas-across-west-bengal/articleshow/85363785.cms|accessdate=13 November 2021}}</ref> Mamata Banerjee malitekwara atụmatụ gọọmentị akpọrọ ''Khela Hobe'' nke e kesara onyinye nke 5,00,000 INR n'akụkụ bọọlụ n'efu na klọb egwuregwu 25,000 nke steeti maka ịkwalite egwuregwu n'etiti ngalaba akụ na ụba nke ọha mmadụ.<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/cities/kolkata-news/mamata-banerjee-dribbles-football-at-khela-hobe-programme-launch-in-kolkata-101627913128403.html|title=Mamata dribbles football at 'Khela hobe' programme launch; says slogan now popular across India|work=hindustantimes.com|date=2 August 2021}}</ref><ref>{{Cite news|date=29 October 2021|title=Mamata Banerjee in Goa: Didi talks fish, football amid 'Khela Hobe' chants|language=en|work=mint|url=https://www.livemint.com/politics/news/mamata-banerjee-in-goa-didi-talks-fish-football-amid-khela-hobe-chants-11635522177186.html}}</ref> N'ịbụ ndị okwu ahụ kpaliri, òtù ndọrọ ndọrọ ọchịchị Samajwadi Party na Suheldev Bharatiya Samaj Party na Uttar Pradesh jiri okwu ahụ 'Khadeda Hobe'.<ref>{{Cite news|title=SP-SBSP join hands, give slogan 'Khadeda Hobe' on lines of Mamata's 'Khela Hobe' battle cry|work=The Economic Times|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/elections/assembly-elections/uttar-pradesh/sp-sbsp-join-hands-give-slogan-khadeda-hobe-on-lines-of-mamatas-khela-hobe-battle-cry/articleshow/87314480.cms}}</ref><ref>{{Cite news|title=BJP hits out at SP, SBSP Uttar Pradesh alliance, says no 'Khadeda Hobe', 'Khela Hobe' only 'Vikas Hobe'|language=en|work=Big News Network.com|url=https://www.bignewsnetwork.com/news/271597306/bjp-hits-out-at-sp-sbsp-uttar-pradesh-alliance-says-no-khadeda-hobe-khela-hobe-only-vikas-hobe|archive-url=https://web.archive.org/web/20241127051349/https://www.bignewsnetwork.com/news/271597306/bjp-hits-out-at-sp-sbsp-uttar-pradesh-alliance-says-no-khadeda-hobe-khela-hobe-only-vikas-hobe|archive-date=2024-11-27|access-date=2024-09-02|url-status=dead}}</ref> === Ndị ọzọ === Kolkata kwadoro asọmpi bọọlụ mbụ ya akpọrọ Khela Hobe maka ndị ìsì na Nọvemba 2021.<ref>{{Cite news|title=Kolkata set to host its first football tournament for the blind in November|work=www.msn.com|url=https://www.msn.com/en-in/sport/cricket/kolkata-set-to-host-its-first-football-tournament-for-the-blind-in-november/ar-AAQuznt|accessdate=13 November 2021}}</ref> E kere Durga Puja pandals na isiokwu Khela Hobe.<ref>{{Cite news|date=10 October 2021|title=Game mode on with 'Khela Hobe' themed Durga Puja pandal in Kolkata|language=en|work=Hindustan Times|url=https://www.hindustantimes.com/cities/kolkata-news/game-mode-on-with-khela-hobe-themed-durga-puja-pandal-in-kolkata-101633842965986.html}}</ref> == Ebem si dee == 3uenjvcvpem6gqb0nywi0jfnz1p7ll8 Filomina Clarice Steady 0 52407 741510 514744 2026-10-24T13:39:09Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741510 wikitext text/x-wiki Filomena Clarice Steady (nke bụbu Filomina Chioma Steady) bụ onye ode akwụkwọ na mba Sierra Leone dabere na United States bụ ọkachamara na njikọta nke ịkpa ókè agbụrụ na mmekọahụ. == Mbido ndụ na agụmakwụkwọ == Steady was born in Sierra Leone,<ref name=":0">{{Cite web|date=8 August 2021|first=Marta|author=Romero-Delgado|title=Feminismos negros|url=https://culturaypensamientodelospueblosnegros.com/feminismos-negros/|work=Cultura y Pensamiento de los Pueblos Negros|accessdate=3 April 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210808143610/https://culturaypensamientodelospueblosnegros.com/feminismos-negros/|archivedate=8 August 2021}}</ref> studied in the US and England, and currently{{when|date=September 2022}} lives in the US.<ref name=":2">{{Cite web|title=Filomina Steady {{!}} Professor Emerita of Africana Studies|url=http://www.wellesley.edu/africana/faculty/steady|accessdate=3 April 2022|work=Wellesley College}}</ref> O nwere nzere bachelọ na Mahadum Smith, nzere masta na Mahadum Boston, yana PhD na social anthropology na Mahadum Oxford.<ref name=":2"/><ref name=":1">{{Cite news|date=18 September 1991|title=28 March 1992|pages=20|work=[[Wisconsin State Journal]]|url=https://www.newspapers.com/clip/98200497/wisconsin-state-journal/}}</ref> == Ọrụ == Steady rụrụ ọrụ dị ka prọfesọ na dịka onye nduzi ọmụmụ ụmụ nwanyị na Mahadum California State, Sacramento . <ref name=":1"/> N'afọ 1992, ọ kwụsịrị ọrụ na mahadum wee rụọ ọrụ dị ka onye ndụmọdụ dị elu maka ụmụ nwanyị na okike na United Nations.<ref name=":1" /> O mechara rụọ ọrụ na Wellesley College ebe o nwere utu aha Prọfesọ Emerita nke Africana Studies ugbu a.<ref name=":2"/> A maara Steady maka ọrụ ya na-egosi njikọ dị n'etiti ịkpa ókè agbụrụ na ịkpa ókè nwoke na nwanyị, <ref name=":0"/> na maka ịkwado maka "mmadụ nwanyị" nke gụnyere ikike na mkpa ụmụaka yana ụmụ nwanyị.<ref>{{Cite journal|first=Lindah|author=Mhando|title=Theorizing African Identities and Multiple Modernities: Questions Revisited|url=https://projects.kora.matrix.msu.edu/files/210-808-1079/acasbulletin72.pdf|journal=ACAS Bulletin|date=Winter 2005|issn=}}</ref> == Akwụkwọ ndị a họọrọ == * "An Investigative Framework for Gender Research in Africa in the New Millennium" E debere ya na Wayback Machine, na O. Oyewumi (ed.), African Gender Studies: Conceptual and Theoretical Issues, 2005, New York: Palgrave<ref>{{Cite book|chapterurl=https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-1-137-09009-6_17|editor=Oyěwùmí|chapter=An Investigative Framework for Gender Research in Africa in the New Millennium|first=F. C.|author=Steady|title=African Gender Studies a Reader|publisher=[[Palgrave Macmillan]]|year=2005|pages=313–331|doi=10.1007/978-1-137-09009-6_17|isbn=978-1-4039-6283-6}}</ref> * The Black Woman Cross-Culturally, Cambridge, Massachusetts, 1981, Schenkman Publishers, <ref>{{Cite journal|author=Rowland Chukwuemeka Amaefula|date=Jan 2021|title=AFRICAN FEMINISMS: PARADIGMS, PROBLEMS AND PROSPECTS|url=https://rua.ua.es/dspace/bitstream/10045/111724/1/Feminismos_37_12.pdf|journal=Feminismo/S|volume=37|pages=293–305|archive-url=https://web.archive.org/web/20240712170501/https://rua.ua.es/dspace/bitstream/10045/111724/1/Feminismos_37_12.pdf|archive-date=2024-07-12|access-date=2024-09-22|url-status=dead}}</ref>  * Women and Collective Action in Africa, 2005, Palgrave Macmillan, <ref name=":2"/>  * Women and the Amistad Connection: Sierra Leone Krio Society, 2011, Schenkman Publishers, <ref name=":2" />  * Ụmụ nwanyị na idu ndú na West Africa: Ịmata Mba na Ịdị Mma nke Steeti, 2011, Palgrave Macmillan <ref name=":2" />  == Ihe odide == {{Reflist|30em}} == Njikọ mpụga == * [https://web.archive.org/web/20220323140931/https://www.wellesley.edu/sites/default/files/steady_c.v_academic_2018.pdf CV nke Mahadum Wellesley kwadoro] * "Filomina Steady" African Women's Leadership through the Ages", Wellesley College, 28 Machị 2018. {{Authority control}}{{DEFAULTSORT:Steady, Filomina Clarice}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] 4ummju3i7zx4eqq7mqqfj9ouqnjfnlm Karoline Bjerkeli Grøvdal 0 54583 741570 578095 2026-10-25T07:56:41Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741570 wikitext text/x-wiki {{Databox}}  '''Karoline Bjerkeli Grøvdal''' (amụrụ 14 June 1990) bụ onye na-agba ọsọ n'etiti Norway, ogologo anya na steeplechase . Ọ bụ onye mmeri ọla edo nke European Championship na ọkara marathon, onye nrite ọla ọcha na mita 5000 na onye nrite ọla na mita 10,000 na mita 3000 steeplechase . Grøvdal bụ onye Olympia oge anọ ma nọchite anya Norway na [[Egwuregwu Olympic|egwuregwu]] 2012, 2016, 2020 na 2024 . Grøvdal meriri ihe nrite ọla edo na ọkara marathon na nrite ọlaọcha na 5000 mita na asọmpi European 2024, na ọla ọla na 10,000 mita na asọmpi European 2016 na 3000 mita steeplechase na asọmpi European 2018 . O nwetala nrite iri n'otu n'otu, gụnyere ọla edo anọ, na asọmpi European Cross Country, ndekọ na-enweghị atụ nke nwanyị na-eme egwuregwu n'akụkọ ihe mere eme. <ref>{{Cite web|author=Mills|first=Steven|date=2022-12-08|title=Preview {{!}} Reigning champion Grøvdal renews rivalry with Can and Klosterhalfen in La Mandria Park|url=https://www.european-athletics.com/news/preview-reigning-champion-grovdal-renews-rivalry-with-can-and-klosterhalfen-in-la-mandria-park-|accessdate=2022-12-08|work=[[European Athletics]]|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20221208195955/https://www.european-athletics.com/news/preview-reigning-champion-grovdal-renews-rivalry-with-can-and-klosterhalfen-in-la-mandria-park-|archive-date=2022-12-08|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|author=Minshull|first=Phil|date=2022-12-11|title=Report {{!}} Grøvdal shows her technical strength to retain her title|url=https://www.european-athletics.com/news/report-grovdal-shows-her-technical-strength-to-retain-her-title|accessdate=2022-12-11|work=[[European Athletics]]|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20240323080435/https://www.european-athletics.com/news/report-grovdal-shows-her-technical-strength-to-retain-her-title|archive-date=2024-03-23|url-status=dead}}</ref> Grøvdal meriri nrite ọla n'afọ 2000<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mwKw">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>m steeplechase na asọmpi ndị ntorobịa ụwa nke 2007 na nrite ọla edo na 3000&nbsp;m steeplechase na 2007 European Junior Championship . Na 2009 European Junior Championship, ọ meriri ihe nrite ọla edo na 5000&nbsp;m na 3000&nbsp;m steeplechase. Ọ na-ejide ndekọ Norwegian anọ ( Otu mile, ime ụlọ [[3000 mita|3000&nbsp;m]], 5000&nbsp;m, 3000&nbsp;m steeplechase) gbakwunyere abụọ kacha mma ( 2000<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mwOQ">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>m, 2000&nbsp;m steeplechase). Ọ nwetala utu aha isi mba iri na asatọ n'otu n'otu. == Ọrụ == Karoline Grøvdal nwetara ahụmahụ mbụ nke mba ụwa dị ka onye dị afọ 16 na June 2006, na-emeri 3000<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mwQQ">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>m steeplechase agbụrụ na European Cup nke abụọ e mere na Banská Bystrica, Slovakia. N'August n'afọ ahụ, ọ debere nke ise na ihe omume na World Under-20 Championships, na December, o ji akara ọlaọcha maka U20 agbụrụ na European Cross Country Championships . Na June 2007, ka 16, Grøvdal mebiri ndekọ ndị isi Norwegian na 3000.&nbsp;m steeplechase na Neerpelt, Belgium na oge nke 9:33.19. N’ọnwa na-eso ya, ọ gụchara nke atọ n’afọ 2000<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mwTA">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>m steeplechase na World U18 Championship, wee merie 3000&nbsp;m ihe omume steeplechase na European U20 Championship, na-emebi ndekọ European n'okpuru-20. N'afọ 2009, mgbe ọ nwetasịrị ihe nrite ọla edo atọ kpam kpam na European Junior na Cross Country Championship (U20 agbụrụ), a họpụtara ya European Athletics Female Rising Star of the Year . Mmerụ ahụ na ọrịa mara mmalite nke nnukwu ọrụ Grøvdal. Ọ malitere nweta nsonaazụ ka mma site na 2015. N'ọkwa dị elu, ọ meriri ihe nrite ọla na 2015 European Cross Country Championship, ọla na mita 10,000 na asọmpi egwuregwu egwuregwu European 2016, ọla ọla na 2016, 2017, 2018 European Cross Country Championship, ọla na 3000&nbsp;m steeplechase na asọmpi egwuregwu mba Europe nke afọ 2018, ọlaọcha na asọmpi mba Europe nke afọ 2019, ma mechaa bụrụ ọla edo na asọmpi mba Europe nke afọ 2021 . <ref>{{Cite web|author=Crumley|first=Euan|date=2021-12-12|title=Dublin brings Euro Cross delight|url=https://athleticsweekly.com/featured/dublin-brings-euro-cross-delight-1039951997/|accessdate=2021-12-12|work=[[Athletics Weekly|AW]]|language=en-GB}}</ref> Ọ gbachitere aha mba Europe ya na 2022 . Na Disemba 2023 ọ meriri ihe nrite ọla edo na 2023 European Cross Country Championship na Brussels, aha nke atọ ya n'usoro. <ref>{{Cite web|title=Grovdal and Schrub win European cross titles in Brussels|url=https://worldathletics.org/news/report/european-cross-country-brussels-grovdal-schrub|work=worldathletics.org|date=10 December 2023|accessdate=12 December 2023}}</ref> Grøvdal gbara asọmpi na London 2012, Rio 2016 na 2020 Tokyo Summer Olympics . <ref name="olympedia">{{Cite web|url=https://www.olympedia.org/athletes/121710|work=olympedia.org|title=Karoline Bjerkeli Grøvdal|accessdate=5 September 2021}}</ref> O tozuru maka asọmpi ikpeazụ na 5000 mita na 2024 Summer Olympics na Paris. <ref>{{Cite news|title=Klar for OL-finale: &ndash; Hadde nesten ikke lyst|first=Petter|author=Fredheim|url=https://www.tv2.no/direkte/0nr51/sportsdognet-live/66ad0f093b288e9b0b62014b/klar-for-olfinale-hadde-nesten-ikke-lyst|work=tv2.no|date=2 August 2024|accessdate=2 August 2024|language=no}}</ref> Na June 2016 n'ụlọ Bislett Games na Oslo, na ihe dị ka ọnwa abụọ tupu Rio Summer Olympics, Grøvdal mebiri Grete Waitz ' 38 afọ Norwegian mile ndekọ na oge nke 4:26.23. N'ime 2021 ọ kwalitere ihe kacha mma nke onwe ya n'ọtụtụ anya, gụnyere 1500, [[3000 mita|3000]], 5000 na 10,000 mita. <ref>{{Cite web|author=Henderson|first=Jason|date=2021-05-01|title=Karoline Grøvdal runs 14:39 5km in Norway|url=https://athleticsweekly.com/athletics-news/karoline-grovdal-runs-1439-5km-in-norway-1039944384/|accessdate=2021-05-01|work=[[Athletics Weekly|AW]]}}</ref> Na-ekere òkè na mmemme Diamond League na Brussels na Septemba, o setịpụrụ ihe kacha mma nke onwe ya na mita 5000 n'oge 14:43.26. <ref>{{Cite news|title=Svarte kritikerne etter personlig rekord: – Mange som tror jeg er lite offensiv|first=Anders|author=Skjerdingstad|url=https://www.nrk.no/sport/grovdal-var-hektet-av-_-sa-spurtet-hun-inn-til-ny-personlig-rekord-1.15636359|work=|language=no|date=3 September 2021|accessdate=3 September 2021}}</ref> Ọ meriri akara ahụ na sekit diamond na egwuregwu Bislett dị na Oslo n'afọ na-esote, mebie ndekọ Ingrid Kristiansen nke fọrọ nke nta ka ọ bụrụ 36 afọ Norwegian site na sekọnd isii na oge 14: 31.07. <ref>{{Cite web|author=Henderson|first=Jason|date=2022-06-16|title=Hodgkinson and Muir one-two in Oslo 800m|url=https://athleticsweekly.com/event-reports/hodgkinson-and-muir-one-two-in-oslo-800m-1039957568/|accessdate=2022-06-16|work=[[Athletics Weekly|AW]]}}</ref> N'Ọktoba 2024 ọ meriri mmeri nke itoolu ya n'ọsọ ụzọ Hytteplanmila [ mba ], nke nyekwara ya aha obodo. <ref>{{Cite web|title=NM-gull til Nordås og Grøvdal|url=https://www.nrk.no/sport/nm-gull-til-nordas-og-grovdal-1.17089950|work=NRK|date=19 October 2024|accessdate=19 October 2024|language=no}}</ref> == Ọnụọgụ == [[Usòrò:Karoline_Bjerkeli_Grøvdal_2010-06-04_Bislett_Games.jpg|thumb| Grøvdal na-ekpo ọkụ na egwuregwu Bislett 2010 na-ezute n'ụlọ Oslo .]] === Asọmpi mba ụwa === {|{{AchievementTable|nation=NOR|Event=yes|Result=yes|NotesOff=yes}} |- |rowspan=3|2006 |[[2006 European Cup (athletics)|European Cup Second League]] |[[Banská Bystrica]], Slovakia |bgcolor=gold|1st |3000 m s'chase |[[2006 European Cup (athletics)#Second League|10:17.27]] |- |[[2006 World Junior Championships in Athletics|World Junior Championships]] |[[Beijing]], China |5th |3000 m s'chase |[[2006 World Junior Championships in Athletics – Women's 3000 metres steeplechase|10:00.44]] |- |[[2006 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[San Giorgio su Legnano]], Italy |bgcolor=silver|2nd |XC 4.1 km U20 |[[2006 European Cross Country Championships#Junior women individual 4.1 km|12:36]] |- |rowspan=4|2007 |[[2007 European Cup (athletics)|European Cup First League]] |[[Vaasa]], Finland |bgcolor=silver|2nd |5000 m |[[2007 European Cup (athletics)#First League|15:56.62]] |- |[[2007 World Youth Championships in Athletics|World Youth Championships]] |[[Ostrava]], Czech Republic |bgcolor=cc9966|3rd |2000 m s'chase |[[2007 World Youth Championships in Athletics#Girls|6:25.30]] |- |[[2007 European Athletics Junior Championships|European Junior Championships]] |[[Hengelo]], Netherlands |bgcolor=gold|1st |3000 m s'chase |[[2007 European Athletics Junior Championships#Women|9:44.34]] '''{{AthAbbr|AU20R}}''' |- |[[2007 World Championships in Athletics|World Championships]] |[[Osaka]], Japan |27th (h) |3000 m s'chase |[[2007 World Championships in Athletics – Women's 3000 metres steeplechase|9:56.41]] |- |rowspan=6|2009 |rowspan=2|[[2009 European Team Championships|European Team Championships First League]] |rowspan=2|[[Bergen]], Norway |bgcolor=cc9966|3rd |5000 m |[[2009 European Team Championships#Women's events_2|15:29.82]] {{AthAbbr|NU20R}} |- |bgcolor=cc9966|3rd |3000 m s'chase |[[2009 European Team Championships#Women's events_2|9:47.66]] {{AthAbbr|PB}} |- |rowspan=2|[[2009 European Athletics Junior Championships|European Junior Championships]] |rowspan=2|[[Novi Sad]], Serbia |bgcolor=gold|1st |5000 m |[[2009 European Athletics Junior Championships#Women|15:45.45]] |- |bgcolor=gold|1st |3000 m s'chase |[[2009 European Athletics Junior Championships#Women|9:43.69]] |- |[[2009 World Championships in Athletics|World Championships]] |[[Berlin]], Germany |32nd (h) |3000 m s'chase |[[2009 World Championships in Athletics – Women's 3000 metres steeplechase|9:48.47]] |- |[[2009 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[Dublin]], Ireland |bgcolor=gold|1st |XC 4.039 km U20 |[[2009 European Cross Country Championships#Women's junior|14:10]] |- |rowspan=5|2010 |[[2010 IAAF World Cross Country Championships|World Cross Country Championships]] |[[Bydgoszcz]], Poland |– |Senior race |[[2010 IAAF World Cross Country Championships – Senior women's race|DNF]] |- |rowspan=2|[[2010 European Team Championships Super League|European Team Championships Super League]] |rowspan=2|[[Bergen]], Norway |bgcolor=cc9966|3rd |5000 m |[[2010 European Team Championships Super League#5000 metres_2|15:25.40]] PB |- |7th |3000 m s'chase |[[2010 European Team Championships Super League#3000 metres steeplechase_2|9:47.92]] |- |rowspan=2|[[2010 European Athletics Championships|European Championships]] |rowspan=2|[[Barcelona]], Spain |10th |5000 m |[[2010 European Athletics Championships – Women's 5000 metres|15:41.42]] |- |– |10,000 m |[[2010 European Athletics Championships – Women's 10,000 metres|DNF]] |- |rowspan=3|2011 |rowspan=2|[[2011 European Team Championships|European Team Championships First League]] |rowspan=2|[[Izmir]], Turkey |bgcolor=silver|2nd |5000 m |[[2011 European Team Championships#Women's events_2|15:44.92]] |- |bgcolor=silver|2nd |3000 m s'chase |[[2011 European Team Championships#Women's events_2|9:46.07]] |- |[[2011 European Athletics U23 Championships|European U23 Championships]] |[[Ostrava]], Czech Republic |– (f) |3000 m s'chase |[[2011 European Athletics U23 Championships – Women's 3000 metres steeplechase|DNS]] |- |2012 |[[Athletics at the 2012 Summer Olympics|Olympic Games]] |[[London]], United Kingdom |27th (h) |5000 m |[[Athletics at the 2012 Summer Olympics – Women's 5000 metres|15:24.86]] |- |rowspan=3|2013 |[[2013 European Athletics Team Championships Super League|European Team Championships Super League]] |[[Gateshead]], United Kingdom |8th |5000 m |[[2013 European Athletics Team Championships Super League#5000 metres_2|15:48.21]] |- |[[2013 World Championships in Athletics|World Championships]] |[[Moscow]], Russia |13th |5000 m |[[2013 World Championships in Athletics – Women's 5000 metres|15:48.87]] |- |[[2013 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[Belgrade]], Serbia |5th |XC 8.0 km |[[2013 European Cross Country Championships#Senior women|26:52]] |- |rowspan=2|2014 |[[2014 IAAF World Half Marathon Championships|World Half Marathon Championships]] |[[Copenhagen]], Denmark |20th |Half marathon |[[2014 IAAF World Half Marathon Championships#Women's|1:10:53]] |- |[[2014 European Athletics Championships|European Championships]] |[[Zürich]], Switzerland |13th |5000 m |[[2014 European Athletics Championships – Women's 5000 metres|15:52.78]] |- |rowspan=3|2015 |[[2015 European Athletics Team Championships Super League|European Team Championships Super League]] |[[Cheboksary]], Russia |bgcolor=silver|2nd |1500 m |[[2015 European Athletics Team Championships Super League#1500 metres_2|4:16.22]] |- |[[2015 World Championships in Athletics|World Championships]] |[[Beijing]], China |20th (h) |5000 m |[[2015 World Championships in Athletics – Women's 5000 metres|16:02.20]] |- |[[2015 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[Hyères]], France |bgcolor=cc9966|3rd |XC 8.087 km |[[2015 European Cross Country Championships#Senior women|25:57]] |- |rowspan=4|2016 |[[2016 European Athletics Championships|European Championships]] |[[Amsterdam]], Netherlands |bgcolor=cc9966|3rd |10,000 m |[[2016 European Athletics Championships – Women's 10,000 metres|31:23.45]] |- |rowspan=2|[[Athletics at the 2016 Summer Olympics|Olympic Games]] |rowspan=2|[[Rio de Janeiro]], Brazil |7th |5000 m |[[Athletics at the 2016 Summer Olympics – Women's 5000 metres|14:57.53 ]] |- |9th |10,000 m |[[Athletics at the 2016 Summer Olympics – Women's 10,000 metres|31:14.07]] |- |[[2016 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[Chia (Sardinia)|Chia]], Italy |bgcolor=cc9966|3rd |XC 7.97 km |[[2016 European Cross Country Championships#Senior women|25:26]] |- |rowspan=4|2017 |[[2017 European Athletics Team Championships|European Team Championships First League]] |[[Vaasa]], Finland |7th |1500 m |[[2017 European Athletics Team Championships#Women's events_2|4:18.24]] |- |rowspan=2|[[2017 World Championships in Athletics|World Championships]] |rowspan=2|[[London]], United Kingdom |31st (h) |1500 m |[[2017 World Championships in Athletics – Women's 1500 metres|4:09.56]] |- |– (f) |5000 m |[[2017 World Championships in Athletics – Women's 5000 metres|DNF]] |- |[[2017 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[Šamorín]], Slovakia |bgcolor=cc9966|3rd |XC 8.23 km |[[2017 European Cross Country Championships#Senior women|27:04]] |- |rowspan=2|2018 |[[2018 European Athletics Championships|European Championships]] |[[Berlin]], Germany |bgcolor=cc9966|3rd |3000 m s'chase |[[2018 European Athletics Championships – Women's 3000 metres steeplechase|9:24.46]] |- |[[2018 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[Tilburg]], Netherlands |bgcolor=cc9966|3rd |XC 8.3 km |[[2018 European Cross Country Championships#Senior women|26:07]] |- |rowspan=6|2019 |[[2019 European Athletics Indoor Championships|European Indoor Championships]] |[[Glasgow]], United Kingdom |5th |3000 m |[[2019 European Athletics Indoor Championships – Women's 3000 metres|8:52.12]] |- |rowspan=2|[[2019 European Athletics Team Championships|European Team Championships First League]] |rowspan=2|[[Sandnes]], Norway |8th |1500 m |[[2019 European Athletics Team Championships#Women's events_2|4:53.78]] |- |bgcolor=gold|1st |3000 m |[[2019 European Athletics Team Championships#Women's events_2|9:45.20]] |- |rowspan=2|[[2019 World Athletics Championships|World Championships]] |rowspan=2|[[Doha]], Qatar |– (h) |5000 m |[[2019 World Athletics Championships – Women's 5000 metres|DNF]] |- |13th |3000 m s'chase |[[2019 World Athletics Championships – Women's 3000 metres steeplechase|9:29.41]] |- |[[2019 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[Lisbon]], Portugal |bgcolor=silver|2nd |XC 8.3 km |[[2019 European Cross Country Championships#Senior women|27:07]] |- |rowspan=3|2021 |rowspan=2|[[Athletics at the 2020 Summer Olympics|Olympic Games]] |rowspan=2|[[Tokyo]], Japan |14th |5000 m |[[Athletics at the 2020 Summer Olympics – Women's 5000 metres|15:09.37]] |- |– (f) |10,000 m |[[Athletics at the 2020 Summer Olympics – Women's 10,000 metres|DNF]] |- |[[2021 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[Dublin]], Ireland |bgcolor=gold|1st |XC 8.0 km |[[2021 European Cross Country Championships#Medal summary|26:34]] |- |rowspan=3|2022 |[[2022 World Athletics Championships|World Championships]] |[[Eugene, Oregon|Eugene, OR]], United States |8th |5000 m |[[2022 World Athletics Championships – Women's 5000 metres|14:57.62]] |- |[[2022 European Athletics Championships|European Championships]] |[[Munich]], Germany |– (f) |5000 m |[[2022 European Athletics Championships – Women's 5000 metres|DNF]] |- |[[2022 European Cross Country Championships|European Cross Country Championships]] |[[Turin]], Italy |bgcolor=gold|1st |XC 7.662 km |[[2022 European Cross Country Championships#Medal summary|26:25]] |- |2023 |[[2023 World Athletics Championships|World Championships]] |[[Budapest, Hungary]] |20th (h) |5000 m |[[2023 World Athletics Championships – Women's 5000 metres|15:08.96]] |- |rowspan=2|2024 |[[2024 European Athletics Championships|European Championships]] |[[Rome, Italy]] |bgcolor=silver|2nd |5000 m |[[2024 European Athletics Championships – Women's 5000 metres|14:38:62]] |- |[[Athletics at the 2024 Summer Olympics|Olympic Games]] |[[Paris, France]] |8th |5000 m |[[Athletics at the 2024 Summer Olympics – Women's 5000 metres|14:43.21]] |} ; Ụzọ * 5<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mwyw">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>km – 15:00 ( Zürich 2021) * 10<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mwzw">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>km – 30:32 ( Oghere 2020) * Ọkara marathon – 1:08:07 ( [[New York City|New York, NY]] 2022) <ref>{{Cite web|date=2024-03-17|title=Karoline Bjerkeli Grøvdal Breaks Third Place Streak At United Airlines NYC Half Marathon|url=https://marathonhandbook.com/nyc-half-marathon-results/|accessdate=2024-04-01|language=en-US}}</ref> === Aha egwu mba === * Asọmpi egwuregwu Norwegian ** 1500 mita : 2013, 2015 ** 5000 mita : 2008, 2010, 2012, 2014, 2021 ** 3000<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mw4Q">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>m steeplechase : 2006, 2009, 2010, 2017, 2019 == Ntụaka == {{Reflist}} [[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Pages with unreviewed translations]] qf98iwh5lgthxsez8ook432yg6tc64d Firinda 0 55450 741511 538463 2026-10-24T13:40:58Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741511 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Firinda is a Ugandan soup made from unpeeled beans that originates from Western Uganda between Batooro, Banyoro and Bakonzo.[1][2][3][4] It is also known as Madakwa by the Congolese.[1] It is a soup that symbolizes hospitality, served on various occasions including traditional weddings, banquets and traditional ceremonies.<ref name=":4" /> == Ihe ndị e ji mee ya == === Ihe ndị dị mkpa e ji mee ya === * [[Mkpụrụ|Akị kpọrọ nkụ]]<ref name=":0">{{Cite web|date=2021-01-09|title=Ease your digestion with Firinda|url=https://www.monitor.co.ug/uganda/magazines/life/ease-your-digestion-with-firinda-1559810|accessdate=2024-02-13|work=Monitor|language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite web|author=Rogers|first=Sunday|date=2021-11-25|title=Batoro: Gentle people with rich heritage|url=https://www.newvision.co.ug/category/people/batoro-gentle-people-with-rich-heritage-NV_120726|accessdate=2024-02-13|work=New Vision}}</ref> * [[Ghee]]<ref name=":0" /> ma ọ bụ mmanụ isi nriMmanụ e ji esi nri * [[Ńnú|Nri nnu]] * Onion * Tomato === Ihe ndị ọzọ a na-ahọrọ === * [[Fish|Azụ]] ma ọ bụ ụdị anụ ọ bụla * Àkwá n'ubi * Osisi àkwá<ref name=":6" />{{Cite web|author=Baranga|first=Samson|date=2018-02-19|title=Firinda is entrenched in Tooro culture|url=https://observer.ug/lifestyle/56962-firinda-is-entrenched-in-tooro-culture|accessdate=2024-02-14|work=The Observer - Uganda|language=en-gb}}</ref> * Osisi àkwá<ref name=":0"/> * Ginger ntụ * Garlic * Mmiri Soda Ash (Iji mee ka agwa sie ngwa ngwa) * Ebisunsa (akwụkwọ poppy) * Ụlọ Mush * Akwụkwọ Yam === Ịsa ọka ndị a na-ekpuchighị ekpuchi === A na-ebu ụzọ tinye Ebihimba (ahịa sere nkụ) na mmiri oyi n'otu mmalite tupu ụbọchị a mara ya ma ọ bụ tinye ha na mmiri ọkụ ma ọ na-akpọ ala awa abụọ ma ọ bụ a na-esi ha ọkara ka e wee  mee ka uwe / mmetụta dị nro.[1]  Mgbe ahụ, a na-ahụ uwe ọka ahụ site na ọkaka iji hapụ naanị cotyledons, a usoro mara ka "Kutoondoora Ebihimba". <ref name=":3">{{Cite web|date=2019-11-07|title=Explore Ugandan Food on Safari|url=https://www.waveexpeditions.ug/ugandans-mouth-watering-foods/|accessdate=2024-02-13|work=Wave Expeditions Uganda|language=en-GB}}</ref> <ref name=":4">{{Cite web|title="I come from the Buganda tribe, and our staple food is matooke"|url=https://yourcommonwealth.org/uncategorized/i-come-from-the-buganda-tribe-and-our-staple-food-is-matooke/|accessdate=2024-02-13|work=YourCommonwealth|language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://yourcommonwealth.org/uncategorized/i-come-from-the-buganda-tribe-and-our-staple-food-is-matooke/ ""I come from the Buganda tribe, and our staple food is matooke""]. ''YourCommonwealth''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2024-02-13</span></span>.</cite></ref><ref name=":6" /><ref name=":5" /> === Ịsa ọka ndị a na-ekpuchighị ekpuchi === [[Faịlụ:Uncoated_beans_that_will_be_used_to_prepare_Firinda_01.jpg|alt=Boiled uncoated beans that will be used to prepare Firinda|thumb|123x123px|A ga-eji mee Firinda]] A na-esi ya n'osisi ruo mgbe ha dị mkpa maama mmiri ha.  A na-edebe mmiri a na-akpa mmiri ka e gosiri mee ihe kama mmiri mmiri.[1]  Enwere ike isi mgba na agwa ndị a na-ekpuchighị mkpuchi mana ọ bụ nhọrọ.  ọ bụrụ na ejiri osisi karịa mee ihe, a ga-ahụ ha mgbe ha dị njikere tupu a na-achịkọta agwa a na-esighị esi.[1]  A na-eji blender ma ọ bụ masher ma ọ bụ blender ma a na-etinye ya.  [1] [2] [3] Enwere ike isi ọka mashed site na iji nri nri ma ọ bụ ghee maka ihe gbasara nchọpụta. <ref name=":0"/> <ref name=":5">{{Cite web|date=2020-09-14|title=FIRINDA: Making the most of beans|url=https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/firinda-making-the-most-of-beans-1517280|accessdate=2024-02-14|work=Monitor|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20240214101508/https://www.monitor.co.ug/uganda/special-reports/uganda-50/firinda-making-the-most-of-beans-1517280|archive-date=2024-02-14|url-status=dead}}</ref> === Isi nri site na iji ghee === A na-agwakọta ya na tomato a pịrị apị, akwụkwọ pumpkin ma ọ bụ yam, yabasị na ihe ndị ọzọ.  A na-ahụ mmiri a na-akpa tupu a na-achịkọta agwa ahụ na-ahụ ahụ ma sie ya ruo ihe dị ka akara iri na ise ruo iri abụọ mgbe tomato ahụ dị nro, ka ọ na-agbawa mgbe ụfọdụ ka ikike ahụ.  mba ire ọkụ.  A na-taa ghee na nnu na ahụ ma sie ya maka ihe dị ka n'ahụ 5 ruo 10 mgbe a na-akpa ya.[1][2]  Ihe si na ya pụta bụ ihe na-atọ ụtọ nke a mara dị ka Firinda. <ref name=":5"/> === Iji mmanụ isi nri na-esi nri na-atọ ụtọ ọka a na-ekpuchighị ekpuchighị === Ịsa ọka a na-achịkọta bụ ụzọ ọzọ iji ghee. Mgbe ị na-eji mmanụ isi nri esi nri, ị nwere ike ịhapụ itinye ghee. A na-etinye ite n'ọkụ ma tinye isi nri n'ime ya, a na-egosi ihe na-esi ísì dị ka tomato, yabasị na galik n'ime isi nri ma sie ya maka ihe dị ka mkpa 5  iji mee ihe.  A na-pot mmiri a na-akpa tupu a na-achịkọta agwa ahụ na agwa a na-eme ka ọ dị nro ma tinye nnu.  A na-esizi ikike ahụ ruo ihe dị ka mkpa iri na ise ruo iri abụọ ka a na-akpa ya mgbe ụfọdụ ka ọkụ ọ ịgba ịgba ya.[1]  Ihe si na ya pụta bụ ihe na-atọ ụtọ nke a mara dị ka Firinda nke a ike inye n'oge a.  A anụ anụ anụ ma ọ bụ azụ na Firinda. === Ịtinye ụdị anụ ma ọ bụ azụ === [[Faịlụ:Fried_meat_that_will_be_used_to_prepare_Firinda_sauce.jpg|alt=Fried meat that will be used to prepare Firinda sauce|thumb|127x127px|Anụ e siri esi nke a ga-eji mee nri Firinda sauce]] Enwere ike ịgwakọta anụ e siri esi (Omukaro) ma ọ bụ anụ e siri siri esi dị ka anụ ezì, anụ ewu ma ọ bụ ehi na firinda mgbe a kwadebere ya iche na ite ọzọ. A na-esikwa ngwakọta ahụ maka nkeji ise ruo iri tupu a na-enye ya. ==== Ịtinye azụ ==== Enwere ike ịgwakọta azụ̀ a na-ese anwụrụ ọkụ, nke a na-esi n'ọkụ ma ọ bụ nke a kpọrọ nkụ n'anwụ na firinda mgbe a kwadebere ya iche na ite ọzọ. A na-esikwa ngwakọta ahụ maka nkeji ise ruo iri tupu a na-enye ya. == Ojiji nke Firinda == <ref name=":1"/> A na-enye Firinda na Ekibindi (efere omenala) na Kalo nke a na-etinye na Endiiro (ikpa omenala e ji papaịrọs mee) mana ndị ike inye ya na nri ndị ọzọ egwu;  Matooke, Cassava, Rice, poteto, Posho n'etiti nri ndị ọzọ.<ref name=":6">{{Cite web|author=Baranga|first=Samson|date=2018-02-19|title=Firinda is entrenched in Tooro culture|url=https://observer.ug/lifestyle/56962-firinda-is-entrenched-in-tooro-culture|accessdate=2024-02-14|work=The Observer - Uganda|language=en-gb}}</ref><ref name=":5"/> == Hụkwa == * Sombe * [[Eshabwe]] * Malewa * [[Kikomando]] * [[Dek Ngor]] {{Reflist}} == Njikọ mpụga == * [https://www.youtube.com/watch?v=jtw6Msf-jO8&ab_channel=TheCookingNurse Otu esi eme achịcha firinda na ọka (oburo) site na The Cooking Nurse YouTube channel] * [https://www.youtube.com/watch?v=zmewhLptPh4&ab_channel=TribeTooro Otu esi akwadebe Firinda site na Tribe Tooro YouTube channel] * [https://www.gorillatrekkingtoursandsafaris.com/cuisines-to-try-out-when-you-visit-uganda/ Nri ị ga-anwale mgbe ị gara Uganda] == Ihe odide == {{Reflist}} 2891gix6xwe6lonyg3ercruh3dwmxbc Ibrahim Khan (onye edemede) 0 56311 741534 721605 2026-10-24T20:55:41Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741534 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|name=Ibrahim Khan|native_name=ইবরাহীম|native_name_lang=bn|birth_date={{circa|1894}}|birth_place=Shabaj Nagar, [[Tangail District]], [[Bengal Presidency]], [[British India]]|occupation=Writer, educator, activist|death_date={{dda|1978|3|29|1894|df=y}}|death_place=[[Dhaka]], Bangladesh|nationality=Bangladeshi|alma_mater=[[St. Paul's Cathedral Mission College]] <br/> [[Calcutta University]]|office3=Member of the [[Bengal Legislative Assembly]]|constituency3=[[Tangail District|Tangail North (Madhupur-Gopalpur)]]|term_start3=1946|term_end3=1947|predecessor3=[[Syed Hasan Ali Chowdhury]]}} Ibrahim Khan (a na-akpọkarị onye isi Ibrahim Khan;   – 29 Maachị 1978) [1] [2] bụ onye na-agụ akwụkwọ na Bangladesh.  Ọ bụ gọọmentị Bangladesh nyere ya Ekushey Padak n'afọ 1977.<ref>{{Cite news|url=http://www.moca.gov.bd/site/page/c706da0c-29ee-4f0f-95d9-fa6705e19001/একুশে-পদকপ্রাপ্ত-সূধীবৃন্দ|title='Ekushe Padak' owners list|date=December 18, 2014|accessdate=February 8, 2016|publisher=Ministry of Cultural Affairs}}</ref> == Mbido ndụ na agụmakwụkwọ == Njikọ Khan na Shabaj Nagar na Tangail District.  [1] Ọ irinṣẹ ule na Pingna High School na FA site na Ananda Mohan College na 1912 na 1914 n'otu n'otu.  Ọka nzere bachelọ ya na St. Paul's Cathedral Mission College na 1916 na nzere masta na Mahadum Calcutta dị ka onye na-achọ ọrụ onwe ya.  O akara akara ugo iwu na 1918. <ref name="bpedia" /> == Ọrụ == Khan malitere ọrụ ya dị ka onye isi ụlọ akwụkwọ sekọndrị Karatia, na mpaghara Tangail na 1919. Khan ngwá na ihe omume ndị dị ka Khelafat Andolon, Asohojog Andolon na Rayet Mohajon Birodhi Andolon.  [1] A nchọpụta ya dị ka onye otu Provincial Assembly na Constituent Assembly na 1945 na 1953 n'otu n'otu.  N'ọnọ Nọvemba n'afọ 1947, ọtụtụ ndị Bangalee Khan bịanyere aka na na-achọ ka a nabata Bangla dị ka steeti nke East Bengal.[2]  N'afọ 1962, a mgbaàmà ya dị ka onye otu akwụkwọ mba (MNA). <ref name="death">{{Cite news|url=http://archive.thedailystar.net/2007/03/29/d70329063392.htm|title=Principal Ibrahim Khan's 29th death anniversary today|date=March 29, 2007|accessdate=February 8, 2016|work=The Daily Star|archive-date=April 4, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160404231231/http://archive.thedailystar.net/2007/03/29/d70329063392.htm|url-status=dead}}</ref> Khan bụ onye akara na onye isi mbụ nke Sadat College na Karatia, Tangail.  Ọ bụ ọrụ na ruo n'afọ 1947.<ref>{{Cite news|url=http://archive.thedailystar.net/campus/2009/08/03/camspotlight.htm|title=Through the corridors of time|author=Tanzina Rahman|date=August 16, 2009|accessdate=February 8, 2016|work=The Daily Star|archive-date=April 4, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160404193226/http://archive.thedailystar.net/campus/2009/08/03/camspotlight.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="bpedia">{{Cite book|author=Islam|first=Sirajul|year=2012|chapter=Khan, Principal Ibrahim|chapterurl=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Khan,_Principal_Ibrahim|editor=Islam|title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh|edition=Second|publisher=[[Asiatic Society of Bangladesh]]}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFIslam2012">Islam, Sirajul (2012). [https://web.archive.org/web/20250705011303/https://en.banglapedia.org/index.php?title=Khan%2C_Principal_Ibrahim "Khan, Principal Ibrahim"]. In [[Sirajul Islam|Islam, Sirajul]]; Huq, Mohammad Daniul (eds.). ''Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh'' (Second&nbsp;ed.). [[Asiatic Society of Bangladesh]].</cite></ref> Dabere na ihe omume ndụ nke onye isi ala Turkey Mustafa Kemal Atatürk, Khan ihe nkiri, nke ese "Kamal Pasha", na 1926. <ref>{{Cite news|url=http://archive.thedailystar.net/2004/11/10/d411101503112.htm|title=Tribute to Kamal Ataturk|author=Sufia Ahmed|date=November 10, 2004|work=The Daily Star|archive-date=May 20, 2018|access-date=March 4, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20180520061759/http://archive.thedailystar.net/2004/11/10/d411101503112.htm|url-status=dead}}</ref> == Ọrụ == * ''Kamal Pasha'' (1927) * ''Anwar Pasha'' (1939) * ''Istanbul Yatrir Patra'' (1954) * Onye na-eduzi Deshe (1956) * ''Byaghra Mama'' (1951) * ''Rn Parishodh'' (1955) * ''Batayan'' (1967) <ref name="bpedia"/> == Ihe Nketa == Khan natara utu aha "Khan Sahib" na "Khan Bahadur" site na mgbasa ozi Britain na saịtị "Sitara-i-Imtiaz" dị na Pakistan.  [1] O meri Bangla Academy Literary Award na 1963 maka nhọrọ ya na ihe nkiri na Ekushey Padak na 1976 maka akwụkwọ.  Khan nwere otu nwa ndidi, Khaleda Habib .  [2] Nwa nwa nwanyị Gultekin Khan fim onye edemede na onye na-eme ihe nkiri Humayun Ahmed. <ref>{{Cite news|url=http://archive.thedailystar.net/newDesign/news-details.php?nid=242868|title=The lights go out|date=July 20, 2012|accessdate=February 8, 2016|work=The Daily Star|archive-date=March 6, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160306022756/http://archive.thedailystar.net/newDesign/news-details.php?nid=242868|url-status=dead}}</ref> == Ihe odide == {{Reflist}} 75up260wuvl7d96o4t4drjwqhu34q5j Lana Bastašić 0 56489 741588 629130 2026-10-25T11:41:36Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741588 wikitext text/x-wiki [[File:Lana Bastašić, 2023.jpg|thumb|Lana Bastašić]] Lana Bastašić (Serbian Cyrillic: Лана Басташић; nke na 27 Ọgọst 1986) bụ onye edemede Bosnia na Serbia, onye edemede na onye ọrụ.  A xiriir ya na Zagreb, Croatia" id="mwDg" rel="mw:WikiLink" title="Socialist Republic of Croatia">SR Croatia, SFR Yugoslavia (Croatia taa). == Mbido ndụ na agụmakwụkwọ == A mụrụ ya na Zagreb nye ezinụlọ Serbia na 1986 wee kwaga Banja Luka, Bosnia-Herzegovina mgbe ọ bụ nwata.[1][2]  Ọ gụrụ Bekee na Mahadum Banja Luka wee nweta MA na Cultural Studies na Mahadum Belgrade.<ref>{{Cite web|date=4 September 2020|title=Lana Bastašić|url=http://santamaddalena.org/lana-bastasic/|accessdate=10 September 2021|work=Santa Maddalena Foundation|language=en-US}}</ref> == Ọrụ == E izi akwụkwọ izizi nke Bastašić bụ Catch the Rabbit (Serbian: Uhvati zeca) na Belgrade n'afọ 2018, wee bipụtaghachi ya na Sarajevo.[1]  Akwụkwọ nke akwụkwọ sitere na Alice's Adventures in Wonderland na isiokwu nke ịgba ọsọ ndụ, ma kewaa ya na isi iri na abụọ, dị ka Alice's Adventure in Wonderland.  meri na 2020 EU Prize for Literature ma pụtapụta maka NIN Award.  [2] Bastašić n'onwe ya obodo ya n'asụsụ Bekee ma Picador akwụkwọ ya na UK na Restless Books na US. N'afọ 2017, Bastašić bịanyere [[Nkwuputa N'asụsụ Dị N'Otu|aka na njem maka ndị Croatia, Serbia, Bosnia Ndị Montenegro]].<ref>{{Cite web|title=Deklaracija o zajedničkom jeziku|url=https://jezicinacionalizmi.com/lista-potpisnika/|accessdate=2024-05-21|work=Jezici i nacionalizmi}}</ref> Na mgbakwunye na akwụkwọ akụkọ, Bastašić edeela ọtụtụ ụdị dị iche iche: akụkọ mkpirikpi, akụkọ ụmụaka, uri, na ihe nkiri. N'otu edemede e edi na The Guardian n'nọnọ Ọktoba afọ 2023, Bastašić kwuru ajụjụ nke Mata Middle East: "Ụbọna Ime nke aha okwu ahụ bụ "Palestine" na Germany nwere ike ime ka a boo gị ebubo na ọ bụ Anti-Semitism. Mgbara ọlụ iji nye ihe gbara ya gburugburu ma kesaa ihe mere eme eme nke fim ahụ dị ka ihe ndị mere [...]  ga- ndị Juu. [...] akwụkwọ ndị ọcha Germany na-agba na-eme ka anyị ghara ịzọpụta ikike ndị Germany na-eme anyị ga-eme taa.<ref>{{Cite news|author=Bastašić|first=Lana|date=2023-10-23|title=I grew up in Bosnia, amid fear and hatred of Muslims. Now I see Germany’s mistakes over Gaza|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2023/oct/23/bosnia-muslims-germany-gaza-ethnic-cleansing-palestinian|accessdate=2024-04-07|work=The Guardian|language=en-GB}}</ref> Na January 2024 , Bastašić , ካርዶች ya na onye na-akwụkwọ akwụkwọ na Germany S Fischer, na-ebo ya ebubo ịgbachi na nsogbu Gaza na inyocha olu ndị na-akwado Palestine na Germany.[1]  Ka e ịhụ n'aka ahụ, ọ bụ na Instagram na a napụrụ ya òkù maka emume akwụkwọ Austrian, emume akwụkwọ Salzburg.  Ndị na-hazi emume ahụ kwuru maka ire ụka na-aga n'ihu gbasara onye na-agba ya, na-ekwu na ụdị aka ya ga-egosi nguzo ha irịgoro..<ref>{{Cite web|date=January 31, 2024|title=Bosnian author Lana Bastasic disinvited from Austria literature festival over Gaza views|url=https://www.middleeasteye.net/news/bosnian-author-disinvited-literature-festival-after-cutting-ties-publisher-their-silence-gaza|accessdate=2024-02-01|work=Middle East Eye|language=en}}</ref> == Ndụ onwe onye == Ọ bi na Berlin ugbu a.<ref>{{Cite web|title=Lana Bastašić – Berliner Künstlerprogramm des DAAD|url=https://www.berliner-kuenstlerprogramm.de/en/artist/lana-bastasic/|accessdate=2024-04-07|work=www.berliner-kuenstlerprogramm.de|archive-url=https://web.archive.org/web/20240407173003/https://www.berliner-kuenstlerprogramm.de/en/artist/lana-bastasic/|archive-date=2024-04-07|url-status=dead}}</ref> === Nchịkọta akụkọ dị mkpirikpi === * ''Permanent Pigments'' (''Trajni pigmenti''), 2010. {{ISBN|9788673980522}} * ''Fireworks'' (''Vatrometi''), 2013{{ISBN missing}} * ''Milk Teeth'' (''Mliječni zubi''), 2020. {{ISBN|9789533582986}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/9789533582986|9789533582986]] === Akwụkwọ akụkọ === * Jide Rabbit (''Uhvati zeca) '', 2021.   [[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/9781529039610|9781529039610]] == Ihe odide == {{Reflist}} {{DEFAULTSORT:Bastašić, Lana}} [[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Onye édémédé akwukwọ]] [[Òtù:Ndị bịanyere aka na Nkwupụta N'asụsụ Dị N'Otu]] hwfmewrbb0rrpcjzu5do5f36swfbiex Ivana Sajko 0 56925 741541 671463 2026-10-25T00:55:42Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741541 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Ivana Sajko (amuru na 1975) bu onye ode akwukwo Croatia, onye ode akwukwo, na onye isi ihe nkiri.  E jiwo ọrụ ya, karịsịa n’ihe banyere fim na akwụkwọ, kọwaa ihe ndị metụtara ọha na eze na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ahụmahụ ya emetụtawokwa ihe ndị ọ hụworo.  Ihe nkiri akwụkwọ akụkọ Sajko bụ nyocha nke nsogbu mmekọrịta ọha na eze dị mgbagwoju anya nke usoro akụkọ ọhụrụ. <ref name=":0">{{Cite web|author=Zlatar-Violić|first=Andrea|title=Culture of Memory or Cultural Amnesia: The Uses of the Past in the Contemporary Croatian Novel|url=https://academic.oup.com/stanford-scholarship-online/book/29656/chapter-abstract/249975380|accessdate=2023-11-21}}</ref> <ref name=":3">{{Cite web|date=2005-06-25|title=The woman behind the Bomb|url=https://www.theage.com.au/entertainment/art-and-design/the-woman-behind-the-bomb-20050625-ge0eie.html|accessdate=2023-11-21|work=The Age|language=en}}</ref><ref name=":4">{{Cite journal|author=Govedic|first=Natasa|date=2006|title=The trauma of apathy : two playwrights of post-Yugoslav nowhereland (Ivana Sajko and Biljana Srbljanović)|url=https://www.persee.fr/doc/slave_0080-2557_2006_num_77_1_7002|journal=Revue des Études Slaves|volume=77|issue=1|pages=203–216|doi=10.3406/slave.2006.7002}}</ref> == Mbido ndụ na agụmakwụkwọ == .<ref name=":1">{{Cite web|title=Ivana Sajko|url=https://www.croatian-literature.hr/zzindex_sing_auth.php?tekst_id=450&autor=1&menu_id=7|accessdate=2023-11-21|work=www.croatian-literature.hr}}</ref> Amụrụ ma zụlite na Zagreb, Sajko gụrụ ihe nkiri na Academy of Dramatic Arts nke Mahadum Zagreb.  O mechara nweta nzere masta site na ngalaba nke Humanities and Social Sciences na mahadum == Ọrụ == Sajko malitere weebụsaịtị nke ọrụ mbụ ya, "Naranča u oblacima" ("Orange in the Clouds"), nke e bipụtara na Croatia na 1998. Ọrụ ahụ gụnyere ọtụtụ isiokwu na ihe nkiri.  Ọ tọrọ ntọala BadCompany na Zagreb na 2000, ebe ọ rụrụ ọrụ dị ka onye isi ihe nkiri na onye isi ruo 2005..<ref name=":4" /><ref name=":7">{{Cite web|title=Berliner Künstlerprogramm – Portrait Ivana Sajko|url=https://www.berliner-kuenstlerprogramm.de/en/artist/ivana-sajko/|accessdate=2023-11-21|work=www.berliner-kuenstlerprogramm.de|archive-url=https://web.archive.org/web/20231121051817/https://www.berliner-kuenstlerprogramm.de/en/artist/ivana-sajko/|archive-date=2023-11-21|url-status=dead}}</ref> Egwuregwu ya "Woman Bomb" bụ nke a ma ama karịsịa maka itinye aka na isiokwu mmekọrịta ọha na eze na ndọrọ ndọrọ ọchịchị. A na-akọwa ọrụ Sajko site na nyocha ya banyere okwu omume na nke bara uru, na-agbakarị ụkpụrụ na usoro ọha na eze.<ref name=":3" /><ref name=":4" /> Ọrụ ihe nkiri ndị ọzọ a ma ama nke Sajko gụnyere "Archetype: Medea" na "Europa - Monologue for Mother Courage and Her Children". Akwụkwọ akụkọ ya "Love Novel" ("Liebesroman") nwetara Internationaler Literaturpreis (International Literature Award) na 2018 maka nsụgharị German ya. Akwụkwọ akụkọ ahụ na-enyocha isiokwu nke ịhụnanya na esemokwu n'ime ihe ndị metụtara ọchịchị onye kwuo uche ya. <ref>{{Cite web|author=IGO|date=2023-10-26|title=Love Novel|url=https://dublinliteraryaward.ie/the-library/books/love-novel/|accessdate=2023-11-21|work=Dublin Literary Award|language=en-US}}</ref> <ref name=":5">{{Cite web|title=Ivana Sajko wins International Literature Award – DW – 06/28/2018|url=https://www.dw.com/en/croation-author-ivana-sajko-wins-international-literature-award/a-44177586|accessdate=2023-11-21|work=dw.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|date=2022-05-30|title=Love in the Time of Capitalism: Rage and Resentment in Ivana Sajko's "Love Novel," Translated from Croatian by Mima Simić|url=https://readingintranslation.com/2022/05/30/ivana-sajkos-love-novel-translated-from-croatian-by-mima-simic/|accessdate=2023-11-21|work=Reading in Translation|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|author=Morgan|first=Ann|date=2022-08-31|title=Book of the month: Ivana Sajko|url=https://ayearofreadingtheworld.com/2022/08/31/book-of-the-month-ivana-sajko/|accessdate=2023-11-21|work=A year of reading the world|language=en}}</ref> Na mgbakwunye na ihe nkiri ya, Sajko etinyewokwa aka na ọrụ nchịkọta akụkọ nke akwụkwọ akụkọ agụmakwụkwọ.  Ọ rụrụ ọrụ dị ka onye nkuzi ọbịa na Academy of Dramatic Art na Zagreb, onye nchịkọta akụkọ nke magazin "Frakcija" na akwụkwọ akụkọ "Tema," ma kwado ihe ngosi TV nke ihe nkiri ahụ "V-efekt.". <ref name=":2">{{Cite web|title=Kontejner › › Ivana Sajko (HR)|url=https://www.kontejner.org/en/osobe/ivana-sajko-hr|accessdate=2023-11-21|work=www.kontejner.org}}</ref> N'afọ 2017, Ivana Sajko bịanyere [[Nkwuputa N'asụsụ Dị N'Otu|aka na njem maka ndị Croatia, Serbia, Bosnia Ndị Montenegro]].<ref>{{Cite web|title=Deklaracija o zajedničkom jeziku|url=https://jezicinacionalizmi.com/lista-potpisnika/|accessdate=2024-05-18|work=Jezici i nacionalizmi}}</ref> Ejije "Rose is a rose is a rose" nke Steirischer Herbst nyere ya na 2008 gosikwara ihe nkiri Wunderbaum.[1]  Egwuregwu ọzọ, "Scenes with apple," bụ Stadtheater Bern nyere ya ọrụ, nke malitere na 2009 n'okpuru nduzi nke Dora Schneider.  Tụkwasị na nke ahụ, ederede "Okwu mmalite nke Disjunction" bụ akụkụ nke ọrụ "The Encyclopedia of Unlived Life" nke Marian Pensotti, nke e nyere ọrụ maka Steirischer Herbst Festival 2010. Ọ na-arụkọkwa ọrụ na onye na-ede egwú David Simons na 2004 iji hapụ CD "Mass maka ụbọchị nhoputa ndi ochichi.".<ref name=":1" /> === Ụdị na isiokwu === A na-akọwa ọrụ Sajko site na nyocha ya nke isiokwu mmekọrịta mmadụ na ibe ya na ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Ọ na-ejikarị asụsụ na monologues eme ihe iji maa ihe nkiri ọdịnala aka. Akụkọ ya na-enyocha echiche ụmụ nwanyị na nsogbu ọha na eze ugboro ugboro. <ref name=":0" /> <ref name=":3" /><ref name=":4" /> === Nkwado === A mara Sajko na onyinye ndị dị ka Chevalier de l'ordre des Arts et Lettres na Internationaler Literaturpreis . <ref name=":5" /><ref name=":6">{{Cite web|title=Ivana Sajko|url=https://www.goethe.de/ins/ro/en/kul/sup/nss/22209770.html|accessdate=2023-11-21|work=@GI_weltweit|language=en}}</ref> O sonyere na DAAD Artists-in-Berlin Program na 2016/2017.<ref>{{Cite web|title=Ivana Sajko|url=https://literaturfestival.com/en/authors/ivana-sajko/|accessdate=2023-11-21|work=international literature festival berlin|language=en-US}}</ref><ref name=":7" /> == Akwụkwọ == * Rio Bar (2006) * My Family History from 1941 to 1991 and Beyond (2009) * Akwụkwọ akụkọ ịhụnanya (Ljubavni roman, 2015) * Obere Ọnwụ (Male smrti, 2021) === Egwuregwu na nchịkọta === * Kat nke 23 (1996) * Orange n'Ifufe (1998) * Nrụzigharị - Ememe olili ozu nke Ikpe Mbụ (1998) * Ịgagharị n'elu ala (1999) * 4 Ụkwụ kpọrọ nkụ (1999) * Ụdị ihe atụ: Medea - Nkwurịta okwu maka nwanyị na-ekwu mgbe ụfọdụ (2000) * Rib Cage (2000) * Ndị na-agagharị n'okporo ámá (2001) * Ihu ndị e gbupụrụ isi (Smaknuta lica, 2001) * Mass maka ịgbachi nkịtị n'ụbọchị ntuli aka, ozu nwụrụ anwụ n'azụ mgbidi na mkpuchi n'olu (2002) * Bọmbụ Nwanyị (2003) * Europa - Nkwurịta okwu maka Nne Obi Ike na Ụmụ Ya (2004) * Rose bụ rose bụ rose bụ pink (2008) * Ihe nkiri na apụl (2009) * Nkwupụta maka Disjunction (2010) * Trilogy nke nnupụisi (Trilogija o neposluhu, 2012) === Ọrụ ndị ọzọ === * Towards Madness (and Revolution): A Reading (Prema ludilu (i revoluciji): čitanje, 2006) == Ihe odide == <references /> [[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Òtù:Onye édémédé akwukwọ]] [[Òtù:Ndị bịanyere aka na Nkwupụta N'asụsụ Dị N'Otu]] mu6xqbvt3dwk40scn5w47mngc6jwyv1 Zohra Drif 0 56987 741568 708333 2026-10-25T07:49:42Z IgboRefBot 66663 Reference error corrected (bot) 741568 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Zohra Drif Bitat (Arabic: زهرة ظريف بيطاط, romanized: Zuhra Ḍrīf Bīṭāṭ, amụrụ 28 Disemba 1934) [1] bụ onye ọka iwu Algeria lara ezumike nka, moudjahid (onye agha nke Algerian War of Independence of the Nation). Ụlọ omeiwu Algeria.[2] A mụrụ Drif na Tissemselt, Algeria, akụkụ nke mpaghara Tiaret, ebe nna nna ya bụ imam na nna ya jere ozi dị ka ọkàiwu na ọkàikpe na Tiaret. A maara ya nke ọma maka ọrụ ya n'aha National Liberation Front (FLN) n'oge Agha Independence nke Algeria. Drif lụrụ Rabah Bitat, otu n'ime ndị isi nke FLN na onyeisi oche nke National Assembly. Na Algeria, a na-ewere ya dị ka dike na agha nnwere onwe nke Algeria megide ọchịchị ndị France. Ọ bụ akụkụ nke netwọk ogbunigwe nke FLN na n'oge agha nnwere onwe nke Algeria, ya na Ali La Pointe, Hassiba Ben Bouali na-arụkọ ọrụ, na Yacef Saâdi, onye isi nke Mpaghara Autonomous nke Algiers. A kacha mara oge ya n'agha n'ihe metụtara bọmbụ Milk Bar Café na 1956. == Oge ọ malitere == A mụrụ Drif n'ezinụlọ ndị dị elu, nke ọdịnala Algeria ma zụlite ya n'ime ime obodo. Ọ tolitere na Vialar. Nna Drif bụ onye ọka iwu a ma ama ma ruo ọnọdụ nke qadi.<ref name=":0"/> Ọ gara ụlọ akwụkwọ sekọndrị, Lycée Fromentin, na Algiers, ma mesịa mụọ iwu na Mahadum Algiers site na 1954. Ọ bụ na Lycée Fromentin ka ọ zutere ezigbo enyi ya, ma mesịa bụrụ onye otu FLN, Samia Lakhdari. Otú ọ dị, mmụba ya na FLN metụtara akara ya ma manye ya ịkwụsị ọmụmụ ya. Drif mepụtara echiche ndị bụ ma ndị inyom ma ndị na-emegide ọchịchị.<ref name="Reid 2007">{{Cite journal|author=Reid|first=Donald|title=The Worlds of Frantz Fanon's 'L'Algerie se devoile'|journal=French Studies|date=1 October 2007|volume=61|issue=4|pages=460–475|doi=10.1093/fs/knm128}}</ref> N'akwụkwọ ncheta ya, Drif kwuru na ezinụlọ ya na ndị enyi ya bụ ndị nwere mmetụta dị mkpa n'echiche ya, ọkachasị nne ya kamakwa nwanne ya nwoke nke sokwa na mgba nnwere onwe ma nwee nsogbu ahụike uche n'ihi ya. Ọzọkwa mmekọrịta ya na ezinụlọ Samia Lakhdari bụ ndị ya na ha nwere arụmụka nkà ihe ọmụma nke gosipụtara na ọ bụ isi na ntọala nkwenkwe ya. Ọzọkwa, Drif kwuru na mmetụta nke ndị ọkà ihe ọmụma French Revolutionary na Enlightenment dị ka mmetụta dị mkpa na ịzụlite ya, ọkachasị na-ele anya na 1793 "Nkwupụta nke Ikike nke Mmadụ na nke Nwa amaala," yana ndị ọzọ na-eche echiche dị ka Danton, Montesquieu na Clémenceau. Maka Drif, nnukwu esemokwu nke ikike na nnwere onwe onwe onwe onwe onye nke a na-ekwupụta na nkà ihe ọmụma French bụ esemokwu kpọmkwem na ahụmịhe ya nke French Colonialism.<ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753|pages=[https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif/page/24 24]–59}}</ref> == Ntinye aka na FLN == Drif rụkwara ọrụ dị mkpa na mmemme FLN n'oge a n'akụkụ Djamila Bouhired na Hassiba Ben Bouali. Ọ sonyeere mmegharị mgbanwe ahụ n'oge na-agụ akwụkwọ na Mahadum Algiers ka ọ na-etinye aka na mpaghara kwụụrụ onwe nke Algiers. Ka oge na-aga, ya na enyi ya Samia Lakhdari Drif sonyeere FLN, na-esonye na mbụ site na ịnye ngwugwu na ịkwado ọgụ ahụ n'ụzọ dị anya. Ọ bụ mgbe e mesịrị, na 1956 ka Drif tinyekwuru aka na ndị agha FLN na-esote njide nke isi FLN ọnụ ọgụgụ nke kpaliri Drif na ọtụtụ ndị ọzọ ịbanye na mgba ahụ. Drif akọwaala ọrụ ya na mgbanwe ahụ ugboro ugboro yana mkpa ụmụ nwanyị dị na mgbanwe ahụ.<ref>{{Cite journal|author=Rohlof|first=Caroline|date=2012|title=Reality and Representation of Algerian Women: The Complex Dynamic of Heroines and Repressed Women|url=https://digitalcommons.iwu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1006&context=french_honproj|journal=Illinois Wesleyan University|accessdate=6 April 2018}}</ref> N'akwụkwọ ncheta ya, Drif na-akwado nkwenye na ụmụ nwanyị wetara ihe pụrụ iche na mmegharị ahụ ma nwee ike ịrụcha ọrụ ma rụọ ọrụ n'okpuru obere enyo karịa ndị ọrụ ibe ha nwoke.<ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753}}</ref> Nke a ghọrọ ihe dị mkpa karịsịa mgbe Drif tinyere aka na mkpọsa bọmbụ ahụ ma nwee ike iji uwe ndị Europe kpuchie onwe ya iji jiri akọ banye n'akụkụ obodo ahụ ọ gaara ekwe ka ọ gaa. O jiri ụdị ejiji dị otú ahụ mee ihe na 1956 Milk Bar Café Bombing . <ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753|pages=[https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif/page/142 142]}}</ref> Ọzọkwa, a na-ahụ iji ime ihe ike megide ụmụ nwanyị, ọkachasị ụmụ akwụkwọ nwanyị na-eto eto, dị ka ihe na-emebi ihe oyiyi nke Colonial ma ya mere FLN were ya dịka ngwá ọrụ mgbasa ozi bara uru iji wulite ọmịiko maka mbọ ha.<ref>{{Cite book|author=Vince|first=Natalia|title=The Algerian War, The Algerian Revolution|date=2020|publisher=Palgrave Macmillan|location=Basingstoke, England|pages=93–94}}</ref> Na Jenụwarị 1957, ndị ọchịchị France kwupụtara Agha nke Algiers na ndị agha France na-agba ọsọ na-agba ZAA nke General Massu nyere iwu. Na July na August 1957, Drif gara ajụjụ ọnụ abụọ n'etiti Yacef Saâdi na Germaine Tillion na 4 July na 9 August. <ref>{{Cite web|url=https://www.franceculture.fr/histoire/germaine-tillion-mediatrice-de-la-guerre-dalgerie|title=Germaine Tillion, médiatrice de la guerre d'Algérie|author=Combis-Schlumberger|first=Hélène|date=4 January 2017|work=France Culture|accessdate=4 April 2018}}</ref> == Bọmbụ Milk Bar Café (1956) == On 30 September 1956, Drif's unit, consisting of her and two other female revolutionaries, Samia Lakhdari and Djamila Boupacha, was directed to carry out a bombing. Each of the women chose their own location for the bomb. While Samia Lakhdari selected Rue Michelet and Djamila Boupacha chose the Air France Office, Drif selected the popular Milk Bar Café to plant her bomb. In her memoir she recalls visiting the site prior to the attack and practicing her exact movements under timed conditions to perfect her act. Furthermore, on the day of the bombing she remembers dressing in a European-style summer dress and getting a European haircut to ensure she would blend in at the café. While the bomb planted in the Air France Office did not explode, the one on Rue Michelet as well as Drif's at the Milk Bar Café did. Drif's attack killed three young women and injured others, including children who lost limbs.<ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753|pages=[https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif/page/142 142]–162}}</ref> Mgbe mwakpo ahụ gasịrị, Drif chetara n'akwụkwọ ncheta ya na-enwe ọ bụghị obi amamikpe ma ọ bụ ihere kama ọ dị mpako maka ihe ịga nke ọma ya. Karịsịa, ọ na-echeta na ọ na-eche na ọ bụ ihe ziri ezi n'omume ya site na nkwenye na ọ na'ihi na ọ na na-emeghachi omume na ọtụtụ afọ nke mmegide na ime ihe ike. Ọzọkwa, ọ na-atụgharị uche na mwakpo a dị ka oge mgbanwe dị mkpa ka ọ kpaliri mmasị mba ụwa na 'Ọdịdị Algeria' ma wetara okwu nnwere onwe n'ụwa.<ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753|pages=[https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif/page/157 157]–162}}</ref> Furthermore, Drif recalls the ease with which the Colonial Authorities accused the innocent Algerian Communist Party member Raymonde Peschard as alarming.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=DfI_CwAAQBAJ&q=Raymonde+Peschard+algerian+martyr&pg=PT241|title=We Are No Longer in France: Communists in Colonial Algeria|author=Drew|first=Allison|date=2014-11-01|publisher=Oxford University Press|isbn=9781847799203|language=en|accessdate=8 December 2020}}</ref> Drif suggests this further cemented her dedication to the movement as it confirmed that the French Authorities did not see their dedication to principles of equality and liberty as relevant in Algeria. == Ntinye aka na FLN mgbe 1956 gasịrị == Mgbe bọmbụ Milk Bar Café gasịrị, Drif tinyere onwe ya n'ọrụ FLN. Ọ bụ ezie na atụmatụ ya siri ike maka ịtụ bọmbụ na Préfecture ka ndị okenye nọ n'òtù ahụ gbochiri, onyinye Drif nọgidere na-adị mkpa. Karịsịa, ọ ghọrọ onye dị mkpa na izochi na ịkwado ndị ndị ọchịchị na-achọ. Ọzọkwa, itinye aka ya na ọgbaghara ụbọchị asatọ, mmegharị iji gosipụta nraranye nke ndị Algeria niile na Freedom Movement dị ịrịba ama ma mee ka okwu nnwere onwe gaa n'ihu na mba ụwa. Karịsịa, Drif bụ ihe dị mkpa n'ịhazi òtù ndị ọrụ na ndị otu tupu ọgbaghara ahụ yana inye ndị a ma ama ndụmọdụ banyere otu ha ga-esi kwado ọgbagharaیەکە. Ọzọkwa, n'akụkụ Djamila Boupacha, Drif bụ onye na-ahụ maka ileba anya na mmetụta nke ọgbaghara ahụ na ụmụ amaala, ọkachasị ụmụ nwanyị na ụmụaka. Ọ zere okporo ámá site n'ịgbago n'elu ụlọ ma gwa ụmụ nwanyị na ụmụaka okwu n'ụlọ ha. Drif tụgharịrị uche na ọgbaghara ahụ ma nyochaa na, n'agbanyeghị nnukwu ime ihe ike na mmegide ọ kpatara, ọ bụ nnukwu ihe ịga nke ọma ma ọ na-atụ aro ka ndị ọchịchị na France gosipụta na Algeria ga-enwe ihe ịga nke ahụ n'ọgụ ya maka nnwere onwe.<ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753|pages=[https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif/page/251 251]–273}}</ref> Ozugbo e jidere ya, Drif nwere mmasị karịsịa n'iweta ụmụ nwanyị ndị ọzọ n'ime òtù ahụ, na-ahụ ha dị ka akụ dị mkpa maka ihe ịga nke ọma ya. Karịsịa, a na-elekwasị anya na mgbalị ya iji guzobe alaka ụmụ nwanyị dị iche iche nke FLN nke ga-eme mkpọsa megide njide, ịta ahụhụ, na mmegbu site n'aka ndị ọchịchị na-achị ala. Ọ na-arụ ọrụ n'ịhazi nnukwu nnọkọ ụmụ nwanyị n'ihu Préfecture ma na-akpali ụmụ nwanyị isonye na ngagharị iwe a.<ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753|pages=[https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif/page/342 342]–344}}</ref> == Njide na ịtụ mkpọrọ == Tupu e jide ya, Drif maara eziokwu ahụ bụ na ndị ọchịchị na-achị ala ahụ na-achụwanye ya ma site na Eprel 1957 ọ nwere mkpesa dị nso na njide. Ọzọkwa, ijide ndị nọ nso na Drif gụnyere enyi ya Djamila Boupacha mere ka ọ mara ma kpachara anya na enwere ike ijide ya.<ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753}}</ref> Ụlọ nchebe ikpeazụ Drif dị na 4 rue Canton nke ọ kwagara n'April 1957 ma nọrọ na ya ruo mgbe e jidere ya na 22 Septemba 1957. E jidere Drif na onye ọrụ ibe ya na onye isi agha nke ZAA bụ Yacef Saâdi . <ref>{{Cite book|author=McDougall|first=James|title=History of Algeria|date=2017|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge, England|isbn=9781139029230}}</ref> Villa Nador weghaara Saâdi na Drif n'etiti Algiers. Ndị ọchịchị na-achị mba ahụ gbara ya ajụjụ ọnụ ma tinye ya n'ụlọ mkpọrọ naanị ya mana ọ dịghị mgbe a tara ya ahụhụ obi ọjọọ nke ya na ọchịchị ahụ.<ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753|pages=362–386}}</ref> N'August 1958, a mara Drif ikpe afọ 20 nke ịrụsi ọrụ ike site n'aka ụlọ ikpe ndị agha nke Algiers maka iyi ọha egwu, ma kpọchiri ya na ngalaba ụmụ nwanyị nke ụlọ mkpọrọ Barbarossa.[1] Mgbe a tụrụ ya mkpọrọ na mbụ, a kpọfere ya n’ụlọ mkpọrọ dị iche iche nke France. O bipụtara akwụkwọ akụkọ dị peeji 20, nke isiokwu ya bụ Ọnwụ ụmụnna m (French: la Mort de mes frères), na 1960, mgbe ọ ka nọ n’ụlọ mkpọrọ. Charles de Gaulle mechara gbaghaara Drif na emume nnwere onwe nke Algeria na 1962.[2] Otú ọ dị, n'oge ọ nọ n'ụlọ mkpọrọ, Drif gara n'ihu n'ọmụmụ ihe gbasara iwu.<ref>{{Cite book|author=Drif|first=Zohra|title=Inside the Battle of Algiers : Memoir of a Woman Freedom Fighter.|url=https://archive.org/details/insidebattleofal0000drif|date=2017|publisher=Just World Books|isbn=9781682570753|pages=384–385}}</ref> == Mgbe nnwere onwe gasịrị == Mgbe a tọhapụrụ ya n'ụlọ mkpọrọ, Drif gara n'ihu mepụta otu nzukọ maka ndị ntorobịa bụ ụmụ mgbei n'oge Agha Nnwere Onwe Algeria, mgbe ọ na-arụkwa ọrụ dị ka onye ọka iwu mpụ na Algiers. Ọ gara n'ihu bụrụ otu n'ime ụmụ nwanyị mbụ a họpụtara na Kansụl Mba Algeria, ebe ọ gara n'iyi ịrụ ọrụ ruo afọ 15.<ref>{{Cite web|url=http://now.tufts.edu/articles/fighter-algerian-independence|title=A Fighter for Algerian Independence|author=Jimenez|first=Monica|date=5 October 2017|work=Tufts University}}</ref> Ọ bụ onye otu ruo Jenụwarị 2016. N'ikpeazụ ọ ghọrọ osote onye isi ala. N'oge ọ nọ na kansụl ahụ, ọ bụ onye isi oche nke "le Groupe d'amitié Algérie-France" (òtù Algeria-French Goodwill), ebe ọrụ ya bụ "ịkwalite mmekọrịta ọbụbụenyi n'etiti ndị France, "mmekọrịta ntụkwasị obi" "n'etiti ndị omeiwu Algeria na France, "..."ịkwurịta nsogbu ndị na-amasị ndị mmadụ abụọ anyị ikwu eziokwu". N'otu okwu ahụ, o gosipụtara na "site na nkwupụta nke 1 Nọvemba 1954, FLN kwuru, ma nọgide na-adịgide adịgide, na ha lụsoro ndị agha na-achị ala ọgụ ọ bụghị ndị France". Ọ bụ otu n'ime ndị na-akatọ "Code de la Famille" mgbe e guzobere ya na 1984. ''Usoro Ezinụlọ'' ahụ nwere ọtụtụ nkatọ na ọtụtụ n'ime otu ndị agha nwanyị ahụ, gụnyere Drif, ndị sonyere n'agha ahụ gara n'ihu na-aga n'ihu n'afọ ndị 1980 megide Usoro Ezinụlọ na Islam fundamentalism na enweghị nhata nwoke na nwanyị na Algeria mgbe agha ahụ gasịrị.<ref name=":0">{{Cite journal|author=Vince|first=Natalya|date=2009|title=Colonial and Post-Colonial Identities: Women Veterans of the "Battle of Algiers"|url=https://researchportal.port.ac.uk/portal/files/100427/Vince_Final_Version.pdf|journal=French History and Civilization|volume=2|pages=153–168|accessdate=6 April 2018}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFVince2009">Vince, Natalya (2009). [https://researchportal.port.ac.uk/portal/files/100427/Vince_Final_Version.pdf "Colonial and Post-Colonial Identities: Women Veterans of the "Battle of Algiers""] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. ''French History and Civilization''. '''2''': <span class="nowrap">153–</span>168. [https://web.archive.org/web/20180407054122/https://researchportal.port.ac.uk/portal/files/100427/Vince_Final_Version.pdf Archived] <span class="cs1-format">(PDF)</span> from the original on 7 April 2018<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">6 April</span> 2018</span>.</cite></ref> Ọ bụ ezie na ọgbọ ya weere ya dị ka dike na Agha nke Nnwere Onwe Algeria, ọnọdụ ya na ndụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị abụrụla nke ndị na-eto eto katọrọ. A na-ebo ndị mujahideen lụrụ ọgụ maka nnwere onwe Algeria ebubo na ha na-ewere ihe ùgwù mgbe nnwere onwe (ụgwọ ezumike nká, ọrụ kachasị mkpa, ụgwọ, ikikere tagzi na kaadị debit) nke steeti Algeria nyere. Ndị na-eguzogide, n'otu akụkụ n'ihi ọnọdụ na mmetụta ha, sonyere n'ime ohere nke ihe ùgwù nke ka nwere ike ịkpata nsogbu. A họpụtara Drif ka ọ bụrụ onye omeiwu nke Algeria ma n'ọkwa ya, dị ka ndị ọzọ nke ndị mujahideen meworo okenye, e ji nnukwu ibu iro lekwasị anya. E boro ya ọtụtụ ebubo, ha niile siri ike ịchọpụta, mana ha niile katọrọ ya n'etiti ọha na eze Algeria. Karịsịa, na Jenụwarị 2014, enyi ya ochie na nguzogide, Yacef Saâdi, boro ya ebubo ire Ali La Pointe.   <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B;''[[wikipedia:Tinye edensibịa|<span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2023)">citation needed</span>]]''&#x5D;</sup> == Ndụ onwe onye == Drif bụ nwanyị di ya nwụrụ nke onye bụbu onye isi ala Algeria bụ Rabah Bitat . Drif na Bitat gara n'ihu nwee ụmụ atọ, ma ugbu a ha nwere ụmụ ise. Ha lụrụ di na nwunye ruo mgbe ọ nwụrụ n'afọ 2000. Drif nọgidekwara na-arụsi ọrụ ike na ndọrọ ndọrọ ọchịchị mgbe agha ahụ gasịrị. Dịka ọmụmaatụ, o sonyere na ngagharị iwe megide Iwu Ezinụlọ na 1980s.<ref>{{Cite journal|author=Bennoune|first=Karima|title=Between betrayal and betrayal: fundamentalism, family law and feminist struggle in Algeria|journal=Arab Studies Quarterly|date=1995|volume=17|issue=2|pages=51–76}}</ref> Kemgbe ọ lara ezumike nká na gọọmentị Algeria, ọ gara n'ihu bipụta akụkọ ndụ ya ma sonye n'ọtụtụ okwu gburugburu ụwa. == Akwụkwọ == * ''[Ihe e dere n'ala ala peeji] N'ime Agha nke Algiers: Memoir nke Nwaanyị Na-alụso Nnwere Onwe. Just World Books. <nowiki>ISBN 9781682570753</nowiki>.'' == Ihe nkiri == * ''[[Agha nke Algiers]]'' - ihe nkiri 1966 nke dabeere na ihe ndị mere n'ezie == Hụkwa == * Agha Kọfị * Ụmụ nwanyị n'Agha Algeria * National Liberation Front == Edemsibia == {{Reflist}} [[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Otú:Pages with unreviewed translations]] b9ykyow4dya9nnpkhcjc36m3216se45 Heba Kotb 0 57517 741528 727760 2026-10-24T19:03:14Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741528 wikitext text/x-wiki Heba Kotb (Arabic: هبة قطب; amuru Septemba 19, 1967) bu onye Egypt gbaara ama onye na-ahụ maka mmekọ nwoke na nwanyị na onye ọbịa nke The Big Talk, ihe ngosi ndụmọdụ gbasara mmekọahụ na-efe efe na Egypt. Onye ọkà mmụta gbasara mmekọahụ nke mbụ nwere ikike na mba ahụ, Kotb na-adabere na usoro ya na nkuzi nke Kor'an, nke ọ na-ekwu na-agba ume inwe mmekọrịta dị mma n'etiti di na nwunye.[1] A kpọwo ya: “Dọkịta Rut nke Ijipt. "<ref name="cnn">{{Cite web|url=http://www.cnn.com/2007/WORLD/meast/04/25/muslim.sextalk/index.html|title=Egypt's 'Dr. Ruth': Let's talk sex in the Arab world|publisher=[[CNN]]|date=2007-04-26|author=Aneesh Raman).|accessdate=2008-02-28}}</ref> == Mbido ndụ na agụmakwụkwọ == A mụrụ ya ma zụlite ya n'Ijipt, Kotb tolitere na-achọ ịbụ dọkịta na-awa ahụ.<ref name="cnn"/> O nwere ụmụ atọ. Ọ gara ụlọ akwụkwọ ahụike na Mahadum Cairo, na-ede edemede nke isiokwu ya bụ "Mmetụta ọgwụ na-ebute ọrịa na ụmụaka ndị e metọrọ mmekọ nwoke na nwanyị."[1] Ka ọ na-ede akwụkwọ akụkọ ya, ọ chọpụtara na o nwechaghị echiche banyere mmekọahụ nkịtị.[2] N'ihi nke a, ọ malitere nyocha isiokwu ahụ, mechaa hụ akụkụ Akwụkwọ Nsọ na-ekwu maka mmekọ nwoke na nwanyị dị n'etiti di na nwunye nke ọ hụrụ ka ọ na-ekwu maka ikike nke nwanyị ahụ. N'ime ahụmahụ ahụ, ọ sịrị:   N'afọ 2002, ọ malitere ide edemede ndụmọdụ mmekọahụ n'akwụkwọ akụkọ Cairo. Ọ na-enyekwa ọgwụgwọ mmekọahụ maka ndị ọrịa nwoke na ndị nwanyị na ụlọ ọgwụ ọgwụgwọ mmekọahụ nke Islam na Cairo, ma site na 2017 ebipụtala akwụkwọ anọ gbasara mmekọrịta mmekọahụ.<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2009/06/06/world/middleeast/06dubai.html|title=Challenging Sex Taboos, with Help from the Koran|work=The New York Times|date=5 June 2009|author=Worth|first=Robert F.}}</ref><ref name="auto3">{{Cite web|url=https://www.albawaba.com/news/muslim-women-guardian-wants-teach-you-about-your-sex-lives-998362|title=Muslim Women - The Guardian Wants to Teach You About Sex|date=17 July 2017|work=Al Bawaba}}</ref> Ka ọ na-erule 2021, o nwere ihe karịrị nde mmadụ abụọ na-eso ụzọ na ibe Facebook ya. <ref>{{Cite web|url=https://www.reuters.com/article/us-mideast-lgbt-conversion-idUSKCN2DF0S9|title=LGBT+ conversion therapy: banned on Facebook, but thriving in Arabic|date=3 June 2021|publisher=Reuters|author=Avi Asher Schapiro, Maya Gebeily}}</ref> Ọ bụkwa osote prọfesọ nke nkà mmụta akparamàgwà mmadụ na Mahadum America nke Cairo . <ref>{{Cite web|url=https://www.vocativ.com/399973/secret-online-dating-scene-egypt/|title=The Secret Online Dating Scene In Socially Conservative Egypt|date=9 February 2017|author=Miriam Berger|work=Vocativ|accessdate=14 March 2025|archivedate=15 April 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210415010945/https://www.vocativ.com/399973/secret-online-dating-scene-egypt/}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://egyptindependent.com/cold-turkey-food-addicts-overeating-impossible-quit/|title=Cold turkey: For food addicts, overeating is impossible to quit|date=26 September 2012|author=Sarah ElMeshad|work=Egypt Independent}}</ref> == ''Nnukwu Okwu'' == Ihe ngosi Kotb, The Big Talk, bụ ihe ngosi a na-akpọ kwa izu na Al Mehwar, ọwa satellite nke Ijipt; a na-eziga ihe ngosi ahụ n'ụwa ndị Arab.<ref name="variety">{{Cite web|url=https://www.variety.com/article/VR1117962858.html?categoryid=14&cs=1|title=Femme-led talk shows tackle taboos|date=2007-04-16|author=Jaafar, Ali|work=[[Variety (magazine)|Variety]]|access-date=2025-03-14|archive-date=2007-12-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20071227071803/http://www.variety.com/article/VR1117962858.html?categoryid=14&cs=1|url-status=dead}}</ref> N'ime ihe ngosi ahụ, ọ na-aza ajụjụ gbasara isiokwu mmekọahụ ndị a na-ahụkarị, gụnyere masturbation (ọ na-emegide ya maka ụmụ nwanyị), Mmekọahụ ọnụ (OK ma ọ bụrụ na mmadụ abụọ kwenyere), Ọnọdụ mmekọahụ kachasị mma, ịbanye n'azụ (nke ahụ dị mma), ihe egwuregwu mmekọahụ (dị mma, ma ọ bụrụgodị na ọ nweghị mmerụ ahụ), preeplay, Orgism, erectile dysfunction, ejaculation n'Oge nwanyị (Allah anaghị ekwe ya; ọ bụ, ''haram'' ''haram'' haram haram, ndina n'ike alụmdi na nwunye (ọ na nwunye ya na nwunye ya abụghịkwa), ọ bụ omume ya), ọ bụ ọgwụgwọ nke nwunye (ọ) ọ bụ omume mmekọahụ (ọ na ọ bụ omume nwoke na nwunye ya <ref>{{Cite web|url=https://www.egypttoday.com/Article/10/66/Behind-Bedroom-Doors|title=Behind Bedroom Doors|date=12 September 2013}}</ref> ọ bụ omume nke nwunye ya), ọ bụ omume ezughi oke), [4] ọ na-ekwu na-esi na-eme ya mara ya ikpe (ọ) [3] ọ bụ ọgwụ).<ref>{{Cite web|url=https://english.religion.info/2007/08/06/egypt-sexology-within-the-boundaries-of-islam/|title=Egypt: sexology within the boundaries of Islam|work=Religionscope|date=6 August 2007}}</ref><ref name="auto3"/><ref>{{Cite web|url=https://longreads.trust.org/item/lgbt-conversion-therapy-global-bans|title=Conversion therapy thrives globally as bans gather pace|access-date=2025-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20250309082613/https://longreads.trust.org/item/lgbt-conversion-therapy-global-bans|archive-date=2025-03-09|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://maisonneuve.org/article/2009/10/8/muslim-sex/|title=Muslim Sex|date=8 October 2009}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=8-UdCwAAQBAJ&dq=%22Heba+Kotb%22+%22anal+sex%22&pg=PT187|isbn=9781137539076|title=Media and Political Contestation in the Contemporary Arab World: A Decade of Change|date=26 January 2016|publisher=Springer}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rjkERo6GCgE|title=Riz Khan - Egyptian Sexologist - 08 May 07|work=[[YouTube]]}}</ref> Ọ bụ ezie na Kotb na-ekwu na ọ na-anabata ọtụtụ ajụjụ, dịka akụkụ nke arịrịọ ya, ọ kwetara na ọ gaghị ekwurịta banyere mmekọahụ na-abụghị alụmdi na nwunye.<ref name="upi">{{Cite web|url=http://www.upi.com/NewsTrack/Quirks/2007/04/26/doctor_airs_sex_talk_in_egypt/|title=Doctor airs sex talk in Egypt|publisher=[[United Press International]]|date=2007-04-26|accessdate=2008-02-29}}</ref> Ọ bụ ezie na ihe ngosi Kotb na-ewu ewu nke ukwuu, ọ dọtara òkè ya nke ndị nkatọ na-agbaso omenala.<ref name="time">{{Cite web|url=http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1716548,00.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080228143124/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1716548,00.html|archivedate=February 28, 2008|title=An Islamic Answer to Dr. Ruth|date=2008-02-22|accessdate=2008-02-29|author=Radwan, Amany|work=[[Time Magazine]]}}</ref> Sheik Youssef al-Badri, onye ụkọchukwu na-agbaso omenala nke a maara maka nkwado ya maka [[Ibe nwaanyị ugwu|ibi úgwù ụmụ nwanyị]], akatọọla ihe ngosi ya maka "ịbawanye ọnụ ọgụgụ ndị na-eme omume rụrụ arụ". <ref name="al-Badri bbc">{{Cite web|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/42914.stm|title=Egyptian ban on female circumcision upheld|date=1997-12-28|accessdate=2008-02-29|publisher=[[BBC News]]}}</ref><nowiki>[ing]</nowiki><ref name="salon">{{Cite web|url=http://www.salon.com/mwt/feature/2007/06/06/kotb/|work=Salon|title=Sex and the married Muslim|date=2007-06-06|accessdate=2008-02-28|author=Clark-Flory, Tracy}}</ref> A na-akpọ ya: "Dọkịta Ijipt Ruth," iji ya tụnyere onye na-agwọ ọrịa mmekọahụ na onye edemede German-American Ruth Westheimer.<ref name="cnn"/> == Nkwenkwe banyere mmekọahụ == Kotb kwuru na Al-Baqara ("Nkịta"), ''surah'' (isi) kachasị ogologo nke kor'an, dị ka ihe mkpali ya maka ịghọta mmekọahụ mmadụ, na-ekwu na ọ na-ekwu maka ndụ kwa ụbọchị nke nwoke na nwanyị ma na-agwa nwoke ka o nye nwunye ya obi ụtọ.<ref name="salon"/><ref name="abcnews">{{Cite web|url=https://abcnews.go.com/Nightline/Story?id=3027905|title='Have More Sex' Says Muslim 'Dr. Ruth'|publisher=[[ABC News (United States)|ABC News]]|date=2007-04-11|accessdate=2008-02-29|author=Dinnick, Wilf}}</ref> Ọ na-ekwu na Islam n'ozuzu ya na Qu'ran karịsịa na-ekwe ka mmekọahụ, nakwa na mkparịta ụka banyere isiokwu ahụ anaghị egbochi ya site na okpukpe kama site na ọdịbendị.<ref name="salon" /> Ọ bụ ezie na a na-ahụ nguzo a dị ka nke na-emeghe n'ụzọ dị ukwuu n'Ijipt, nkwenkwe Kotb banyere mmekọahụ na-abụkarị nke na-agbaso ụkpụrụ ọdịda anyanwụ. Ọ bụ ezie na ọ kpọrọ ụmụ nwanyị ka ha nyochaa ahụ ha, o kwukwara na ọ dịghị mkpa ka ụmụ nwanyị na-emetọ onwe ha, na-akụda mmụọ omume ahụ site n'ikwu na "nwanyi ga-anọgide na-enweghị ihe ọ bụla ruo mgbe ọ lụrụ di ma ọ bụ nwunye ma site na imetọ onwe ya ọ na-emepụta mmekọahụ ya".<ref name="salon"/> == Hụkwa == * Ndepụta nke ndị na-agwọ ọrịa mmekọahụ == Edemsibia == [[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]] 0skjv3xy3h2mzwkzwb05o5ei15ytshf Gihan Kamel 0 57526 741522 538225 2026-10-24T16:46:43Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741522 wikitext text/x-wiki {{Databox}}  '''Gihan Kamel''' bụ ọkà mmụta physicist Ijipt mara maka ọrụ ya dị ka Infrared Beamline Scientist na Synchrotron-light project for Experimental Science and Applications in Middle East (SESAME). [2] O bi na Jọdan.<ref name=":1">{{Cite web|title=Gihan Kamel {{!}} Women in Optics {{!}} SPIE|url=https://spie.org/about-spie/advocacy/women-in-optics/women-in-optics-planner/2017-wio-planner/gihan-kamel|accessdate=2020-08-21|work=spie.org}}</ref> == Agụmakwụkwọ na mmalite ndụ == Nne Gihan bụ dọkịta na nna ya bụ onye nkuzi. "Echiche na sayensị na injinia bụ naanị maka ụmụ nwoke ghọrọ ihe kachasị mkpali" <ref name=":1" /> ịchụso ọrụ na sayensụ.[her] Ọ gụrụ physics na Mahadum Helwan dị na Cairo, wee nweta nzere BA. na MSc na physics steeti siri ike[1] tupu ọ kwaga Italytali, ebe ọ nwetara Ph.D na biophysics na 2011 na Mahadum Sapienza nke Rome. == Ọrụ na nyocha == Ọ bụ onye nkuzi na Biophysics na Mahadum Helwan, ma kemgbe etiti afọ 2000 ọ nwere mmasị na ọrụ SESAME, nke na-achịkọta mba itoolu (Bahrain, Cyprus, Egypt, Jordan, Pakistan, Turkey, Palestine, Iran na Israel), ọ bụkwa naanị nwanyị sayensị na ọrụ ahụ.<ref name=":0">{{Cite web|title=Dr. Gihan Kamel|url=http://worldscienceforum.org/participants/kamel-gihan-30971|access-date=2020-08-21|website=World Science Forum}}{{Dead link|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> N'afọ 2015, ọ nwetara nkwado maka ngosi ya na nzukọ TED n'isiokwu nke "Breaking the Rules".<ref>{{Cite web|title=TEDxCERN {{!}} TED|url=https://www.ted.com/tedx/events/15188|accessdate=2020-08-21|work=www.ted.com}}</ref> N'afọ 2023, ọ bụ otu n'ime ụmụ nwanyị isii Nature họọrọ ka ha kwuo maka atụmatụ ha maka Ụbọchị Ụmụ nwanyị Mba Nile. Ndị ọzọ bụ Sandra Diaz, [[Martina Anto-Ocrah]], Jess Wade, [[Aster Gebrekirstos]] na Tanya Monro.<ref>{{Cite journal|date=2023-03-08|title=Celebrate women in science — today, and every day|url=https://www.nature.com/articles/d41586-023-00670-5|journal=Nature|language=en|volume=615|issue=7951|pages=187–187|doi=10.1038/d41586-023-00670-5}}</ref> N'afọ 2025, Gihan natara onyinye John Wheatley na [[Simon Connell]] na Sekazi Mtingwa.<ref>{{Cite web|title=Gihan Kamel awarded the John Wheatley Award 2025|url=https://www.sesame.org.jo/news/gihan-kamel-awarded-john-wheatley-award-2025|accessdate=2024-12-28|work=www.sesame.org.jo|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20241228120844/https://www.sesame.org.jo/news/gihan-kamel-awarded-john-wheatley-award-2025|archive-date=2024-12-28|url-status=dead}}</ref> == Edemsibia == [[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]] qkcse58tdeaxvoriclg4oowm6zwo1xy Kwame Bediako 0 59835 741583 205884 2026-10-25T10:23:54Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741583 wikitext text/x-wiki {{Reflist}} Kwame Bediako (July 7, 1945 – June 10, 2008), also known as Manasseh Kwame Dakwa Bediako, was a Ghanaian theologian and Rector of the Akrofi-Christaller Institute for Theology, Mission and Culture in Akropong, Akuapim North, Ghana.. == Akụkọ ndụ == Bediako was born in Akropong, Ghana and, as the son of a police inspector, grew up at the Black Police Training School in Accra. As a result of this training, he learned and speaks his mother tongue, Twi, and the Accra Ga language.. Bediako was raised in a Christian home, the son of a Presbyterian catechist and evangelist, and received his secondary education at Mfantsi-pim School, Cape Coast, which was originally established as part of the British Methodist mission. However, he later became an atheist under French existentialist influence and pursued a master's and doctoral degree at the University of Bordeaux in French-speaking African literature. But during his time in France, he had a strong conversion process back to Christianity. In 1973, he married a fellow French student from England, Gillian Mary. He later went on to do a second doctorate in 1983 in the Department of Religious Studies at the University of Aberdeen, under Andrew Walls. . Bediako mechara bụrụ onye isi nke Akrofi-Christaller Institute for Theology, Mission and Culture, mahadum a raara nye ọkụ na akwụkwọ ihe mere eme, echiche, na ndụ Ndị mmadụ na Ghana na, n'ozuzu, n'Africa.  E pre ego n'azụ ọrụ ahụ n'aha ya.<ref>{{Cite web|url=http://www.acighana.org/site/kbefund/index.php|title=Kwame Bediako Endowment Fund|work=Akrofi-Christaller Institute of Theology, Mission and Culture|language=EN|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909165612/http://www.acighana.org/site/kbefund/index.php|archivedate=2017-09-09|accessdate=26 September 2017}}</ref> Kwame Bediako nwụrụ na June 10, 2008, mgbe ọ rịasịrị ọrịa siri ike.<ref>{{Cite web|url=http://zondervan.typepad.com/zondervan/2008/06/kwame-bediako.html|title=Dr. Kwame Bediako In Memory - Zondervan Blog|author=Wright|first=Christopher J. H.|date=12 June 2008|work=Zondervan Blog|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170926190904/http://zondervan.typepad.com/zondervan/2008/06/kwame-bediako.html|archivedate=2017-09-26|accessdate=26 September 2017}}</ref> == Nkà mmụta okpukpe == Na ndụ ikpeazụ ya, a mara Bediako gị maka ọrụ ya na Nkà mkparị ndị nke Africa. E mechara bipụta PhD ya na Aberdeen na 1999, nke nchacha ọkụ nke ụmụ amaala na Iso Ụzọ mgbaàmà na apụ nke abụọ nke ụwa Gris na Rom na apụ iri abụọ nke Africa.[1]  Ọrụ ya ndị ọzọ na-emekarị ka ndị isi nzute dị n'etiti Iso Ụzọ iwu na-egosi ụmụ amaala, dị ka a na-ahụ ya n'Africa.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=mb3YAAAAMAAJ|title=Christianity in Africa: The Renewal of a Non-Western Religion|author=Bediako|first=Kwame|publisher=Edinburgh University Press|year=1995|isbn=978-0-7486-0625-2|location=Edinburgh}}</ref> Ọzọkwa, n'iburu n'uche n'iche ya, Bediako bụ onye na-akwado ọrụ Asụsụ obodo na-akpa nke kpọrọ mkparị ndị ahịa.a.<ref>{{Cite journal|author=Bediako|first=Kwame|title=The Doctrine of Christ and the Significance of Vernacular Terminology|url=http://www.internationalbulletin.org/issues/1998-03/1998-03-110-bediako.pdf|journal=International Bulletin of Missionary Research|date=July 1998|volume=22|issue=3|pages=110–111|doi=10.1177/239693939802200306|archive-url=https://web.archive.org/web/20170926143943/http://www.internationalbulletin.org/issues/1998-03/1998-03-110-bediako.pdf|archive-date=2017-09-26|access-date=2025-03-26|url-status=dead}}</ref> == Ọrụ == * {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=lKbOrK-E6nwC|title=Theology and Identity: The Impact of Culture Upon Christian Thought in the Second Century and in Modern Africa|author=Bediako|first=Kwame|publisher=OCMS|year=1999|isbn=978-1-870345-10-1|location=Oxford}} * {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=mb3YAAAAMAAJ|title=Christianity in Africa: The Renewal of a Non-Western Religion|author=Bediako|first=Kwame|publisher=Edinburgh University Press|year=1995|isbn=978-0-7486-0625-2|location=Edinburgh}} * {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=SIPXvK_oXKsC|title=Jesus and the Gospel in Africa: History and Experience|author=Bediako|first=Kwame|publisher=Orbis Books|year=2000|isbn=978-1-57075-542-2|location=Maryknoll, NY}} == Ihe odide ==   == Njikọ mpụga ==   * [https://www.aci.edu.gh/ Akrofi-Christaller Institute for Theology, Mission and Culture] 6u36x5awdrsdjvkpp5j724u8u26poxk Faith Osier 0 65410 741504 721224 2026-10-24T12:16:53Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741504 wikitext text/x-wiki Faith Hope Among'in Osier bụ onye Kenya na-ahụ maka ahụike, onye na-ahụ Maka ụmụaka na onye nkuzi. == Mmụta == A mụrụ Faith Osier na Kenya n'afọ 1972. <ref name="Albers" />zụrụ mahadum nke Nairobi, ebe ọ nwetara akara ugo mmụta MBChB na 1996. Ọ rụrụ ọrụ na ụlọ ọgwụ Coast General Provincial afọ abụọ, tupu ọ banye n'ụlọ ọgwụ Kilifi. Ọ gụchara Masters in Human Immunity na Mahadum Liverpool, ebe e nyere ya ihe nrite maka ịbụ nwa akwụkwọ kacha mma n'afọ.<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.academia-net.org/profil/prof-faith-osier/1353588|title=Prof. Faith Osier - AcademiaNet|work=www.academia-net.org|language=en|accessdate=2018-03-27|archivedate=2018-03-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180328104121/http://www.academia-net.org/profil/prof-faith-osier/1353588}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="1">. ''www.academia-net.org''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">27 March</span> 2018</span>.</cite></ref> N'afọ 2008, ọ nwetara Ph.D. na Mahadum Open . <ref name=":0" /> Akwụkwọ edemede ya bụ Immune responses to polymorphic antigens and protection against severe malaria in Kenya children and Kevin Marsh supervisioned. Osier bụ onye isi oche nke International Union of Immunological Societies ugbu a, ọkwá ọ ga-ejide ruo 2022. == Ọrụ == . <ref name=":0" /> Tupu ịkwaga UK, Osier rụrụ ọrụ dị ka onye ọrụ ahụike na Kenya Medical Research Institute na Kilifi. O kpebiri ọkachamara na nkà mmụta ọgwụ ụmụaka, kwagara UK wee bụrụ onye otu Royal College of Paediatrics and Child Health UK. WkOsier is interested in how people develop a natural immunity to malaria.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.ndm.ox.ac.uk/kenyan-scientist-wins-top-scientific-prize|title=Kenyan Scientist Wins Top Scientific Prize - Nuffield Department of Medicine|work=www.ndm.ox.ac.uk|accessdate=2018-03-27|archivedate=25 May 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200525033346/https://www.ndm.ox.ac.uk/kenyan-scientist-wins-top-scientific-prize}}</ref> She works with the Wellcome Sanger Institute and the Burnet Institute.<ref name=":1" /> She believes the antibody-based malaria vaccine could be effective.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.immunopaedia.org.za/interviews/immunologist-of-the-month-2017/faith-osier-interview/|title=Faith Osier Interview {{!}} Immunopaedia|work=www.immunopaedia.org.za|date=21 December 2016|language=en|accessdate=2018-03-27}}</ref> She holds a Wellcome Trust fellowship in Public Health and Tropical Medicine.<ref>{{Cite web|url=http://kemri-wellcome.org/author/faith/#home|title=Prof. Faith Osier {{!}} Kemri {{!}} Wellcome Trust|work=kemri-wellcome.org|accessdate=2018-03-27|archivedate=19 May 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180519044221/http://kemri-wellcome.org/author/faith/#home}}</ref> In 2014 she won the African Research Leader Award from the Medical Research Council and Department for International Development.<ref name=":1" /> She was also awarded the Young African Scientist Award from the European Virtual Institute for Malaria Research. Osier also won the Merle A Sande Health Leadership Award.<ref>{{Cite news|url=http://www.insight.mrc.ac.uk/2014/08/06/faith-and-hope-leading-malaria-research-in-africa/|title=Faith and hope: leading malaria research in Africa - insight|date=2014-08-06|work=insight|accessdate=2018-03-27|language=en-US|archive-date=2018-03-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20180328040932/http://www.insight.mrc.ac.uk/2014/08/06/faith-and-hope-leading-malaria-research-in-africa/|url-status=dead}}</ref> She was awarded the Royal Society Pfizer Award in 2014.<ref>{{Cite news|url=http://healthkenya.co.ke/2014-royal-society-pfizer-award-winner/|title=The 2014 Royal Society Pfizer award winner: Health kenya/ health care kenya/ nutrition kenya|date=2015-01-12|work=Health Kenya|accessdate=2018-03-27|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20180328041703/http://healthkenya.co.ke/2014-royal-society-pfizer-award-winner/|archive-date=2018-03-28|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://royalsociety.org/science-events-and-lectures/2014/10/pfizer-prize-seminar/|title=2014 Royal Society Pfizer Prize Seminar|work=royalsociety.org|language=en-gb|accessdate=2018-03-27}}</ref><ref name=":3">{{Cite web|url=https://www.ndm.ox.ac.uk/dr-faith-osier-and-dr-abdisalan-noor-awarded-visiting-professorship-at-oxford|title=Dr. Faith Osier and Dr. Abdisalan Noor awarded visiting professorship at Oxford - Nuffield Department of Medicine|work=www.ndm.ox.ac.uk|accessdate=2018-03-27|archivedate=2020-05-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200525032840/https://www.ndm.ox.ac.uk/dr-faith-osier-and-dr-abdisalan-noor-awarded-visiting-professorship-at-oxford}}</ref> In 2016 she won the Sofia Kovalevskaya prize from the Alexander von Humboldt Foundation, and moved to Universitat Heidelberg to continue her malaria research.<ref name="Albers">{{Cite web|url=https://www.uni-heidelberg.de/presse/meldungen/2016/m20160801_kenyan-scientist-to-do-malaria-research-in-heidelberg.html|title=Kenyan Scientist to Do Malaria Research in Heidelberg - Communications and Marketing - Heidelberg University|author=Albers|first=Jürgen|work=www.uni-heidelberg.de|language=en|accessdate=2018-03-27}}</ref> Until 2022, Osier was the executive director of the IAVI - Human Immunology Laboratory in London. Ultimately, Osier looks to "eliminate malaria for the health and economic empowerment of Africa".<ref>{{Cite news|url=https://blog.wellcome.ac.uk/2014/08/26/researcher-spotlight-dr-faith-osier/|title=Researcher Spotlight: Dr Faith Osier|date=2014-08-26|work=Wellcome Trust Blog|accessdate=2018-03-27|language=en-US|archive-date=2018-03-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20180328041042/https://blog.wellcome.ac.uk/2014/08/26/researcher-spotlight-dr-faith-osier/|url-status=dead}}</ref> Osier nwere mmasị imeziwanye atụmanya nke ndị ọkà mmụta sayensị Afrịka, ma nwee otu nyocha nke ya na Kilifi County District Hospital.<ref name=":3"/> Ọ na-echegbu onwe ya banyere ụbụrụ na-apụ na mahadum ndị Afrịka.<ref>{{Cite news|url=https://www.timeshighereducation.co.uk/news/%E2%80%98shun-mediocrity%E2%80%99-stem-african-brain-drain-universities-told|title='Shun mediocrity' to stem African brain drain, universities told|date=2015-08-05|work=Times Higher Education (THE)|accessdate=2018-03-27|language=en|archive-date=2015-09-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20150910043953/https://www.timeshighereducation.co.uk/news/%E2%80%98shun-mediocrity%E2%80%99-stem-african-brain-drain-universities-told|url-status=dead}}</ref> Ọ bụ onye nduzi na Initiative to Develop African Research Leaders . <ref>{{Cite news|url=http://ideal.kemri-wellcome.org/team/prof-faith-osier/|title=Prof. Faith Osier - Initiative to Develop African Research Leaders, IDeAL|work=Initiative to Develop African Research Leaders, IDeAL|accessdate=2018-03-27|language=en-US|archive-date=2018-03-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20180328103932/http://ideal.kemri-wellcome.org/team/prof-faith-osier/|url-status=dead}}</ref> Osier bụ prọfesọ nleta na Mahadum Oxford, ebe ọ na-arụ ọrụ na Infection Immunology na Translational Medicine.<ref>{{Cite web|url=https://www.medsci.ox.ac.uk/study/graduateschool/supervisors/fosier|title=Faith Osier — University of Oxford, Medical Sciences Division|work=www.medsci.ox.ac.uk|language=en|accessdate=2018-03-27}}</ref> Ọ nọ na Council of the Federation of African Immunological Societies . <ref>{{Cite web|url=http://www.faisafrica.com/en/16/governance.html|title=FAIS Africa|work=www.faisafrica.com|language=en-US|accessdate=2018-03-27|archivedate=19 July 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180719233340/http://www.faisafrica.com/en/16/governance.html}}</ref> Ọ bụ osote onye isi oche nke International Union of Immunological Societies . <ref name=":2"/> A kpọrọ ya TED Fellow na 2018.<ref>{{Cite news|url=http://www.okayafrica.com/african-innovators-named-2018-ted-fellows/|title=Meet the 5 African Innovators Who've Been Named TED2018 Fellows|date=2018-01-15|work=OkayAfrica|accessdate=2018-03-28|language=en}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Prof Faith Osier appointed Co-Director of Imperial's Institute of Infection {{!}} Imperial News {{!}} Imperial College London|url=https://www.imperial.ac.uk/news/236815/prof-faith-osier-appointed-codirector-imperials/|accessdate=2022-06-07|work=Imperial News|date=June 2022|language=en}}</ref>Na June 2022, a họpụtara Osier onye isi ngalaba nke Imperial College London's Institute of Infection, ebe ọ na-eguzobe otu nyocha ịba. == Akwụkwọ ndị a họọrọ == * '''Okwukwe H.A. Osier''', Gregory Fegan, Spencer D. Polley, Linda Murungi, Federica Verra, Kevin K.A. Tetteh, Brett Lowe, Tabitha Mwangi, Peter C. Bull, Alan W. Thomas, David R. Cavanagh, Jana S. McBride, David E. Lanar, Margaret J. Mackinnon, David J. Conway, Kevin Marsh. 2008. Ibu na ibu nke mmeghachi omume nke Antibody na Multiple ''Plasmodium falciparum'' Merozoite Antigens jikọtara ya na Nchebe pụọ na Ọrịa ịba. Infect Immunity; 76 (5):2240-8. [[doi:10.1128/iai.01585-07]]. * Philip Bejon, Thomas N. Williams, Anne Liljander, Abdisalan M. Noor, Juliana Wambua, Edna Ogada, Ally Olotu, Faith H. A. Osier, Simon I. Hay, Anna Färnert, Kevin Marsh. 2010. Stable and Unstable Malaria Hotspots in Longitudinal Cohort Studies in Kenya. ''PLoS Med'': 7 (7): e1000304. [[doi:10.1371/journal.pmed.1000304]]. * Alexander D. Douglas, Andrew R. Williams, Joseph J. Illingworth, Gathoni Kamuyu, Sumi Biswas, Anna L. Goodman, David H. Wyllie, Cécile Crosnier, Kazutoyo Miura, Gavin J. Wright, Carole A. Long, Faith H. Osier, Kevin Marsh, Alison V. Turner, Adrian V.S. Hill, Simon J. Draper. 2011. Antigen ịba nke dị n'ọbara bụ PfRH5 nwere ike ịnwe ọgwụ mgbochi nke na-eme ka ọ ghara ịdị mma. Nat Commun; 20;2:601. [[doi:10.1038/ncomms1615]]. * Michelle J. Boyle, Linda Reiling, Gaoqian Feng, Christine Langer, Faith H. Osier, Harvey Aspeling-Jones, Yik Sheng Cheng, Janine Stubbs, Kevin K.A. Tetteh, David J. Conway, James S. McCarthy, Ivo Muller, Kevin Marsh, Robin F. Anders, James G. Beeson. 2015. Ndị na-alụso ọrịa ọgụ nke mmadụ na-edozi ihe mgbakwunye iji gbochie mwakpo ''Plasmodium falciparum'' nke erythrocytes ma jikọta ya na nchebe megide ịba. Igbochi ọrịa; 42 (3):580-90. doi:10.1016/j.''Immunity''.2015.02.012. * '''Okwukwe H.A. Osier''', Gaoqian Feng, Michelle J. Boyle, Christine Langer, Jingling Zhou, Jack S. Richards, Fiona J. McCallum, Linda Reiling, Anthony Jaworowski, Robin F. Anders, Kevin Marsh, James G. Beeson. 2014. Opsonic phagocytosis nke ''Plasmodium falciparum'' merozoites: usoro na mmegide mmadụ na njikọ nke nchebe megide ịba. [Ihe e dere n'ala ala peeji] [[doi:10.1186/1741-7015-12-108]]. == Edemsibia == 7am0sb32eyckinw8m9uht8cvim5334d Iwu Ịkwụsị Ime (Zimbabwe) 0 65604 741542 721759 2026-10-25T01:15:14Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741542 wikitext text/x-wiki   '''Iwu ịkwụsị ime''' bụ iwu na [[Zimbabwe]] na-achịkwa [[Iwepu afọ ime|ite ime]] . Edebere n' afọ 1977 site na nzuko omeiwu nke Rhodesia ma malite na onwa mbu Jenụwarị afọ 1978, e debere ya mgbe nnwere onwe nke [[Zimbabwe]] n'afọ 1980. <ref name=":4" /> Iwu ahụ gbasaa ohere [[Iwepu afọ ime|ite ime]], na-enye ya ohere n'okpuru ọnọdụ atọ: ma ọ bụrụ na [[Afọ ime|ime]] na-etinye ndụ nwanyị ahụ n'ihe ize ndụ ma ọ bụ na-eyi egwu na ọ ga-emebi ahụ ike ya kpamkpam, ma ọ bụrụ na nwatakịrị nwere ike mụọ ya nwere nkwarụ siri ike nke anụ ahụ ma ọ bụ nke uche. idina mmadụ n'ike ma ọ bụ idina nwoke . <ref name=":2" /> <ref name=":0" />> <ref name=":3" /> == ndabere == Tupu afọ 1977, ite ime na Zimbabwe (mgbe ahụ Rhodesia ) na-achịkwa British 1861 Mmejọ megide iwu mmadụ na iwu Roman-Dutch, nke nyere ikike ite ime naanị iji zọpụta ndụ nwanyị dị ime. <ref name=":4">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=jJ8dBAAAQBAJ&pg=PA171|title=Abortion Law in Transnational Perspective: Cases and Controversies|author=Cook|first=Rebecca J.|date=2014-08-15|publisher=University of Pennsylvania Press|isbn=9780812246278|location=|pages=171–72|language=en}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFCookErdmanDickens2014">Cook, Rebecca J.; Erdman, Joanna N.; Dickens, Bernard M. (2014-08-15). [https://books.google.com/books?id=jJ8dBAAAQBAJ&pg=PA171 ''Abortion Law in Transnational Perspective: Cases and Controversies'']. University of Pennsylvania Press. pp.&nbsp;<span class="nowrap">171–</span>72. [[ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/9780812246278|<bdi>9780812246278</bdi>]].</cite></ref> <ref name=":0">{{Cite web|title=Zimbabwe: Abortion Policy|date=2002-04-01|work=United Nations Department of Economic and Social Affairs}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">"Zimbabwe: Abortion Policy". ''United Nations Department of Economic and Social Affairs''. 2002-04-01.</cite><span data-ve-ignore=""> </span><span class="cs1-visible-error citation-comment" data-ve-ignore=""><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Templeeti:Cite web|cite web]]<nowiki>}}</nowiki></code>: </span><span class="cs1-visible-error citation-comment" data-ve-ignore="">Missing or empty <code class="cs1-code">&#x7C;url=</code> ([[Help:CS1 errors#cite web url|help]])</span> [[Category:CS1 errors: requires URL]]</ref> <ref name=":3">{{Cite web|url=https://www.pambazuka.org/governance/our-ugly-secret-abortion-zimbabwe-illegal-thriving|title=Our ugly secret: abortion in Zimbabwe, illegal but thriving|date=2012-05-16|work=Pambazuka News|language=en|accessdate=2018-05-31}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.pambazuka.org/governance/our-ugly-secret-abortion-zimbabwe-illegal-thriving "Our ugly secret: abortion in Zimbabwe, illegal but thriving"]. ''Pambazuka News''. 2012-05-16<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2018-05-31</span></span>.</cite></ref> N'oge ahụ, Bulawayo bụ "ebe a na-ete ime" nke Rhodesia, na ọtụtụ usoro ime ime bụ ndị ọkachamara n'ọrịa ụmụ nwanyị na-eme na ụlọ ọgwụ Bulawayo. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=5bHrAAAAMAAJ|title=Zambezia|author=|first=|date=1978|publisher=University of Rhodesia.|isbn=|location=|pages=62|language=en}}</ref> Site na ọbịbịa nke òtù nnwere onwe ụmụ nwanyị na Rhodesia na mmalite 1970s, arụmụka gbasara iwu ite ime nke mba ahụ mụbara. <ref name=":5">{{Cite book|url=https://archive.org/details/abortion0000pott|title=Abortion|author=Potts|first=Malcolm|publisher=Cambridge University Press|year=1977|isbn=9780521291507|location=Cambridge|pages=[https://archive.org/details/abortion0000pott/page/433 433]|language=en}}</ref> <ref name=":6" /> N'ọnwa Julaị afọ 1976, Kọmishọna nke gọọmentị na-enyocha nkwụsị nke ime na Rhodesia bipụtara aro ya ka a tọhapụrụ ụfọdụ ihe mgbochi na ite ime. <ref name=":6" /> N'ime akụkọ ahụ, kọmitii ahụ kwetara na "ikekwe ihe ka ọtụtụ n'ime ndị Rhodesia na-eto eto na-achọ ịhụ ka iwu ime ime nwere onwe ya." <ref name=":6" /> Akụkọ nke kọmitii ahụ, na iwu a tụrụ aro na nzuko omeiwu sochirinụ, kpalitere arụmụka ọha na eze na ihe ọ kọwara dị ka " ihe gbasara mmekọrịta ọha na eze na obodo Rhodesia." <ref name=":6" />N'ọnwa December afọ 1976, na-eme ihe na nchoputa nke kọmitii ahụ, nzuko omeiwu webatara iwu na-ekwu banyere ite ime, na ihe ga-abụ Iwu nkwụsị nke ime ime.. == Ndokwa == Iwu nkwụsị nke ime ( No. 29 nke afọ 1977 <ref name=":0" />{{Cite web|title=Zimbabwe: Abortion Policy|date=2002-04-01|work=United Nations Department of Economic and Social Affairs}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">"Zimbabwe: Abortion Policy". ''United Nations Department of Economic and Social Affairs''. 2002-04-01.</cite><span data-ve-ignore=""> </span><span class="cs1-visible-error citation-comment" data-ve-ignore=""><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Templeeti:Cite web|cite web]]<nowiki>}}</nowiki></code>: </span><span class="cs1-visible-error citation-comment" data-ve-ignore="">Missing or empty <code class="cs1-code">&#x7C;url=</code> ([[Help:CS1 errors#cite web url|help]])</span> [[Category:CS1 errors: requires URL]]</ref> <ref name=":1">{{Cite news|url=http://www.masiyemoyo.co.zw/news-and-updates/commentary-termination-pregnancy-act-mapingure-v-minister-home-affairs-ors-s-22-14-2/|title=COMMENTARY ON TERMINATION OF PREGNANCY ACT: Mapingure v Minister of Home Affairs & Ors S-22-14 - Masiye-Moyo and Associates|date=2017-07-23|work=Masiye-Moyo and Associates|accessdate=2018-06-02|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20220117231607/https://www.masiyemoyo.co.zw/news-and-updates/commentary-termination-pregnancy-act-mapingure-v-minister-home-affairs-ors-s-22-14-2/|archive-date=2022-01-17|url-status=dead}}</ref> nke malitere n' ọnwa mbu nke Jenụwarị afọ 1978, yiri [[South Africa]] ugbu a kagburu [[Abortion and Sterilization Act|Iwu Ime]] [[Abortion and Sterilization Act|na Sterilisation]] nke afọ 1975. ma ọ bụrụ na enwere nnukwu ihe ize ndụ na a ga-amụ nwa ahụ nwere nnukwu nkwarụ anụ ahụ ma ọ bụ nke uche, ma ọ bụ ọ bụrụ na nwa ebu n'afọ ka a tụrụ ime n'ihi mmekọahụ na-akwadoghị iwu, akọwapụtara dị ka mmeko nwoke, idina nwoke, ma ọ bụ mmekọahụ na nwanyị nwere nkwarụ (mmejọ mmekọahụ ndị ọzọ, dị ka mmeko nwoke n'ike n'ike, abụghị ihe ndabere iwu kwadoro maka ite ime). <ref name=":4"/> <ref name=":2"/> <ref name=":92">{{Cite web|url=https://www.reproductiverights.org/sites/default/files/documents/SRZimbabwe97en.pdf|title=Women's Reproductive Rights in Zimbabwe: A Shadow Report|date=December 1997|work=The Center for Reproductive Law & Policy|accessdate=2025-09-03|archivedate=2022-11-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221130104018/https://reproductiverights.org/sites/default/files/documents/SRZimbabwe97en.pdf}}</ref> Enwere ike ime ime naanị site na onye na-ahụ maka ahụike na ụlọ ọrụ nke Ministri nke ahụike na nlekọta ụmụaka, họpụtara, site na ikike ederede nke onye nlekọta ụlọ ọgwụ ma ọ bụ onye nchịkwa. <ref name=":2"/> <ref name=":92" /> Ka e wee mee usoro ite ime ahụ, ndị dọkịta abụọ na-esiteghị n'otu ụlọ ọrụ ahụike ma ọ bụ ụlọ ọrụ ahụ ga-akwadorịrị na ọnọdụ ndị a chọrọ n'ezie dị. <ref name=":2" /> N'ihe gbasara mmekọ nwoke na nwanyị iwu na-akwadoghị, (ndina n'ike, mmekọ nwoke na nwanyị, ma ọ bụ mmekọ nwoke na nwanyị nwere ọgụgụ isi), onye ọka iwu ụlọikpe nke ikike nke ite ime ahụ ga-enyerịrị akwụkwọ na-egosi na ime ime nwere ike ịbụ na nsonaazụ nke mmekọ iwu na-akwadoghị dị ka akọwapụtara na Iwu ahụ. <ref name=":2" /> A na-enye ọrụ ime ime site na Ministri nke ahụike na nlekọta ụmụaka, ma nweere onwe ya nye ụmụ nwanyị na-enweghị ego na ndị na-enweghị ọrụ. <ref name=":92" /> Ite ime n'ụzọ iwu na-akwadoghị na-ebu ntaramahụhụ mkpọrọ ruo afọ ise na/ma ọ bụ nra . <ref name=":2">{{Cite web|url=https://cyber.harvard.edu/population/abortion/Zimbabwe.abo.html|title=Termination of Pregnancy Act|work=cyber.harvard.edu|accessdate=2018-06-01}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://cyber.harvard.edu/population/abortion/Zimbabwe.abo.html "Termination of Pregnancy Act"]. ''cyber.harvard.edu''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2018-06-01</span></span>.</cite></ref> <ref name=":92" /> <ref name=":72">{{Cite web|url=https://www.newsday.co.zw/2018/04/government-urged-to-revisit-abortion-laws/|title=Government urged to revisit abortion laws|author=Langa|first=Veneranda|date=2018-04-09|work=NewsDay Zimbabwe|language=en-US|accessdate=2018-06-01|archivedate=2020-08-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200808232301/https://www.newsday.co.zw/2018/04/government-urged-to-revisit-abortion-laws/}}</ref> Iwu nkwụsị nke ime nwa tụrụ ntaramahụhụ na Z$ 5,000. <ref name=":2" /> <ref name=":92" /> <ref name=":72" /> Otú ọ dị, Zimbabwe anaghịzi eji dollar Zimbabwe . N'okpuru ngalaba Iwu Mpụ nke 60 na Ndozigharị Iwu, ite ime n'ụzọ megidere iwu ga-ata ahụhụ ruo afọ ise na/ma ọ bụ nra na-agaghị agafe ọkwa 10. <ref name=":102">{{Cite news|url=https://www.financialgazette.co.zw/doctors-promoting-illegal-abortions/|title=Doctors promoting illegal abortions|author=Makaripe|first=Tendai|date=2015-02-05|work=The Financial Gazette|accessdate=2018-06-01|language=en-US|archive-date=2017-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20170217113146/http://www.financialgazette.co.zw/doctors-promoting-illegal-abortions/|url-status=dead}}</ref> == Mmetụta na nnabata == N'oge a na-agafe ya, ọ bụ ezie na iwu ọhụrụ ahụ gbasaa ohere ime ime, <ref name=":0" /> <ref name=":3" /> <ref name=":4"/> ọ garaghị nke ọma maka ụfọdụ: Jacquie Stafford, onyeisi oche nke [[National Organisation for Women (Rhodesia)|Òtù Mba Nile Maka Ụmụ nwanyị]], dere n'akwụkwọ ozi na ''Rhodesia Herald'' na iwu ahụ "egosighi ihe ọ bụla ma ọ bụghị nlelị maka ụmụ nwanyị nke mba a, na-emekwa ka m na-eche banyere ịdị ọcha nke ndị nnọchiteanya nke ndị omeiwu anyị." <ref name=":6">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=7KrhCgAAQBAJ&pg=PT161|title=Gendering the Settler State: White Women, Race, Liberalism and Empire in Rhodesia, 1950-1980|author=Law|first=Kate|date=2015-11-06|publisher=Routledge|isbn=9781317425359|location=|pages=161–62|language=en}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFLaw2015">Law, Kate (2015-11-06). [https://books.google.com/books?id=7KrhCgAAQBAJ&pg=PT161 ''Gendering the Settler State: White Women, Race, Liberalism and Empire in Rhodesia, 1950-1980'']. Routledge. pp.&nbsp;<span class="nowrap">161–</span>62. [[ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/9781317425359|<bdi>9781317425359</bdi>]].</cite></ref> Ọ bụ ezie na ọ gbasaara ọnọdụ ebe enwere ike ịnweta ite ime n'ụzọ iwu, o mekwara ka o sie ike ịnweta ọrụ ime ime site na ịchọ dọkịta, na n'ọnọdụ ụfọdụ, onye ọka ikpe, nkwenye maka usoro ahụ ga-aga n'ihu. <ref name=":1" /> N'afọ ndị na-adịbeghị anya, nkwado olu na-eto eto iji gbanwee iwu na ịgbasa ohere ime ime n'ụzọ iwu. <ref name=":3" /> <ref name=":72" /> <ref name=":8">{{Cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-zimbabwe-abortion-law/as-teenagers-die-zimbabwean-lawmakers-call-for-abortion-reform-idUSKBN1IA00J|title=As teenagers die, Zimbabwean lawmakers call for abortion reform|author=Phiri|first=Marko|date=2018-05-08|work=Reuters|accessdate=2018-06-01|language=en-US}}</ref> Ọtụtụ nkwado gbasaa ohere ime ime iwu iji kwụsị ime ime na-ezighi ezi nke na-eyikarị ahụike nne egwu, ma ọ bụ bute [[ọnwụ nne]] . <ref name=":3" /> <ref name=":72" /> <ref name=":8" /> Ụmụ nwanyị Zimbabwe nwere ike ịnwụ ugboro 200 karịa site na usoro ime ime karịa ndị inyom na [[South Africa]], ebe ịnweta ite ime dị mfe. <ref name=":2"/> [[Ọnwụ nne|Ọnụ ọgụgụ ndị nne na-anwụ]] na Zimbabwe ji okpukpu atọ karịa South Africa. <ref name=":8" /> Otu otu ndị ikike ime ime na-arụ ọrụ na Zimbabwe dị ugbu a ugbu a (RHRN), nke na-akwado maka nyocha iwu nke nkwụsị ime, nke ha weere na "archaic". <ref name=":72" /> Oku ndị ọzọ iji megharịa iwu sitere na nzukọ ndị dọkịta Zimbabwe maka ikike mmadụ, yana onye bụbu minista na-ahụ maka ego bụ Tendai Biti . <ref>{{Cite web|url=https://www.newsday.co.zw/2017/10/legalise-abortion-says-biti/|title=Legalise abortion, says Biti|author=Laiton|first=Charles|date=2017-10-11|work=NewsDay Zimbabwe|language=en-US|accessdate=2018-06-01|archivedate=2017-11-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171116064543/https://www.newsday.co.zw/2017/10/legalise-abortion-says-biti/}}</ref> == Hụkwa == * Iwu ime ime * Nhọrọ na nkwụsị nke iwu ime ime, 1996 == Ntụaka == <references /> == Njikọ mpụga == * [https://cyber.harvard.edu/population/abortion/Zimbabwe.abo.html Ederede nke iwu nkwụsị ime ime] l0daok1eumn8kdjpobjv280kat7fbko Lara Alcock 0 66689 741589 693122 2026-10-25T11:49:49Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741589 wikitext text/x-wiki   '''Lara Alcock''' bụ onye nkuzi mgbakọ na mwepụ nke Britain. Ọ bụ prọfesọ na agụmakwụkwọ mgbakọ na mwepụ na Mahadum Loughborough, onye isi ụlọ ọrụ agụmakwụkwọ mgbakọ na mwepụ na Loughborough, na onye dere ọtụtụ akwụkwọ na mgbakọ na mwepụ. Alcock meriri Selden Prize maka nyocha ya na agụmakwụkwọ mgbakọ na mwepụ na [[John Blake University Teaching Medal|Ihe nrite nkuzi nke Mahadum John Blake]] na 2021. {{R|selden}} Alcock bụ Onye nkuzi mba.   == Mmụta == Alcock nwetara nzere bachelọ na nna ukwu na mgbakọ na mwepụ na Mahadum Warwick, na 2001 gụchara PhD na agụmakwụkwọ mgbakọ na mwepụ na Warwick.{{R|mec|selden}} Nnyocha PhD ya na Categories, nkọwa na mgbakọ na mwepụ: Echiche ụmụ akwụkwọ banyere ihe na nyocha, bụ nke Adrian Simpson lekọtara. == Ọrụ na nyocha == Mgbe ọ rụsịrị ọrụ dị ka onye enyemaka prọfesọ na Mahadum Rutgers dị na New Jersey, ọ laghachiri UK dị ka onye nkuzi na Mahadum Essex. Ọ kwagara Loughborough na 2007. === Akwụkwọ ndị e bipụtara === Akwụkwọ Alcock gụnyere: * Echiche sitere na Mathematics Education: Nkwupụta maka ndị na-eme mgbakọ na mwepụ (ya na Adrian Simpson, Higher Education Academy, 2009) * Otu esi amụ maka nzere mgbakọ na mwepụ / Otu esi amụ dị ka onye isi mgbakọ na mwepụta (UK/US; Oxford University Press, 2013); ''Wie man Stahlreich Mathematik studiert'' (nke Bernhard Gerl sụgharịrị n'asụsụ German, Springer Spektrum, 2017) * ''Otu esi eche echiche banyere nyocha'' (Oxford University Press, 2014) * Mathematics Rebooted: A Fresh Approach to Understanding (Oxford University Press, 2017) * ''Otu esi eche echiche banyere Abstract Algebra'' (Oxford University Press, 2021) <ref name="absalg">{{Cite web|title=How to Think About Abstract Algebra|url=https://global.oup.com/ukhe/product/how-to-think-about-abstract-algebra-9780198843382?cc=se&lang=en&|publisher=Oxford University Press|accessdate=19 February 2025}}</ref> === Onyinye na nsọpụrụ === Alcock bụ onye mmeri nke Annie na John Selden Prize na 2012 maka nyocha na agụmakwụkwọ mgbakọ na mwepụ, nke Mathematical Association of America nyere. <ref name=selden>{{citation|url=https://www.maa.org/2012-selden-prize-winner|title=2012 Selden Prize Winner|publisher=[[Mathematical Association of America]]|accessdate=2018-09-12|archive-date=2015-09-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20150909171617/http://www.maa.org/2012-selden-prize-winner|url-status=dead}}</ref> A kpọrọ ya National Teaching Fellow site na Higher Education Academy na 2015 <ref name=mec>{{citation|url=http://www.lboro.ac.uk/departments/mec/staff/lara-alcock.html|title=Centre Staff: Dr Lara Alcock|publisher=Loughborough University Mathematics Education Centre|accessdate=2018-09-12|archive-date=2018-09-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20180913040227/http://www.lboro.ac.uk/departments/mec/staff/lara-alcock.html|url-status=dead}}</ref>. Alcock bụ onye mmeri mbụ nke Institute of Mathematics na ngwa ya John Blake University Teaching Medal na 2021.<ref name="johnblakemedal">{{Cite web|title=Dr Lara Alcock wins the inaugural IMA John Blake University Teaching Medal|url=https://ima.org.uk/17381/dr-lara-alcock-wins-the-inaugural-ima-john-blake-university-teaching-medal/|publisher=Institute of Mathematics & its Applications|accessdate=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716092348/https://ima.org.uk/17381/dr-lara-alcock-wins-the-inaugural-ima-john-blake-university-teaching-medal/|archive-date=16 July 2021|url-status=dead}}</ref> == Ihe odide == {{Reflist}} {{Authority control}}{{DEFAULTSORT:Alcock, Lara}} [[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]] 0cjz13y19iqe6lsamz2oyicy8jn5aut Turoyo 0 73248 741525 628770 2026-10-24T17:25:46Z PresentlySuraye3 24784 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Iliana speaking Turoyo.webm]] → [[File:Iliana speaking Surayt.webm]] [[c:COM:FR#FR4|Criterion 4]]; Preferred endonym and term used in WikiTongues listing for video + category and similar videos 741525 wikitext text/x-wiki {{Infobox Language|name=Turoyo|nativename={{lang|tru|ܛܘܪܝܐ}} {{Transliteration|syr|Turoyo}}|pronunciation={{IPA|[tˤuˈrɔjɔ]}}|states=[[Turkey]], [[Syria]]|region=[[Mardin Province]] of southeastern [[Turkey]]; [[Al-Hasakah Governorate]] in northeastern [[Syria]]|speakers={{sigfig|104,900|2}}|date=2019–2023|familycolor=Afro-Asiatic|fam2=[[Semitic languages|Semitic]]|fam3=[[Central Semitic languages|Central Semitic]]|fam4=[[Northwest Semitic languages|Northwest Semitic]]|fam5=[[Aramaic language|Aramaic]]|fam6=[[Eastern Aramaic languages|Eastern Aramaic]]|fam7=[[Central Neo-Aramaic]]|script=[[Syriac alphabet#West Syriac Serṭā|Syriac alphabet (West Syriac Serṭo)]]<br>[[Latin script|Latin alphabet]] ([[Turoyo language#Alphabet|Turoyo alphabet]])|notice=IPA|iso3=tru|map=Syriac Dialects EN.svg}}  '''Turoyo: ''' (Turoyo: ), nke a na-akpọkwa '''Surayt''' (Turoyo: ), ma ọ bụ '''Suryoyo''' nke oge a (Turoyi), bụ asụsụ [[Central Neo-Aramaic]] nke ndị Syriac Christian na-asụ na mpaghara Tur Abdin nke dị na ọwụwa anyanwụ [[Turkéy|Turkey]] na n'ebe ugwu ọwụwa Anyanwụ Siria. <ref>{{Cite web|author=SyriacPress|date=2021-11-27|title=What Suryoye Need More Of: The Surayt-Aramaic Online Language Project|url=https://syriacpress.com/blog/2021/11/27/what-suryoye-need-more-of-the-surayt-aramaic-online-language-project/|accessdate=2025-04-07|work=Syriac Press|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite book|author=Ritter|first=Hellmut|url=https://archive.org/details/turoyodievolkssp0001hell/page/n9/mode/2up|title=Turoyo: Die Volkssprache der Syrischen Christen des Tur 'Abdin, B: Wörterbuch [Vol. 1]|date=1979|publisher=Beirut: Orient-Institut der DMG / Wiesbaden: Franz Steiner Verlag|others=Beth Mardutho: The Syriac Institute|pages=2}}</ref> Ndị na-asụ Turoyo bụ ndị na-eso ụzọ Chọọchị Ọtọdọks Syriac.[7] A na-asụ ya na mbụ ma na-asụrụ ya naanị Tur Abdin, ọ bụzi ọtụtụ ndị na-asụgharị ya na diaspora. [8] A na-ahazi ya dị ka asụsụ na-adịghị ike. <ref>{{Cite web|url=http://www.endangeredlanguages.com/lang/3502|title=Turoyo|work=Endangered Languages|publisher=University of Hawaiʻi at Mānoa|accessdate=30 April 2017|date=2022|archivedate=9 May 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170509022503/http://www.endangeredlanguages.com/lang/3502}}</ref>[10] Ọtụtụ ndị na-asụ Asụsụ Syriac oge ochie maka akwụkwọ na ofufe.[11] Ndị ikwu ya kacha nso bụ [[Mlahsô|Mlaḥsô]] na ụdị ọdịda anyanwụ nke Northeast Neo-Aramaic dị ka Suret . <ref>{{Cite journal|author=Kim|first=Ronald|title="Stammbaum" or Continuum? The Subgrouping of Modern Aramaic Dialects Reconsidered|journal=Journal of the American Oriental Society|date=2008|volume=128|issue=3|pages=505–531|url=https://www.jstor.org/stable/25608409|issn=0003-0279}}</ref> Turoyo na Western Neo-Aramaic anaghị na-aghọta ibe ya, ebe ọ bụ na e kewara ya ihe karịrị otu puku afọ.[13] == Okwu mmalite == TOkwu Ṭuroyo sitere na okwu ṭuro, nke pụtara 'ugwu', si otú a na-akpọ asụsụ Neo-Aramaic kpọmkwem nke mpaghara ugwu Tur Abdin dị na ndịda ọwụwa anyanwụ nke mba Turkey nke oge a (ya mere Turabdinian Aramaic). Aha ndị ọzọ, nke a na-akpọkarị maka asụsụ ahụ bụ Surayt ma ọ bụ Suryoyo..<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=uobw_kBXx74C|title=Modern Aramaic-English/English-Aramaic: Dictionary and Phrasebook|date=2007|isbn=9780781810876|accessdate=17 August 2012|author=Awde|first=Nicholas|publisher=Hippocrene|location=New York City, NY}}</ref>[15] Ndị na-asụ ya na-ejikarị okwu Surayt eme ihe, dị ka aha izugbe maka asụsụ ha, nke oge a ma ọ bụ nke akụkọ ihe mere eme. Mmemme EU kwadoro na nso nso a na-ejikwa ya iji mee ka asụsụ ahụ dịghachi ndụ, karịa Ṭuroyo, ebe Surayt bụ aha akụkọ ihe mere eme maka asụsụ ndị na-asụ ya na-eji, ebe Turoyo bụ aha agụmakwụkwọ karịa maka asụsụ e ji amata ya site na asụsụ Neo-Aramaic ndị ọzọ, na asụsụ Syriac oge ochie. Agbanyeghị, karịsịa na mba ndị ọzọ, a na-akpọkarị asụsụ ahụ Surayt, Suryoyo (ma ọ bụ Surayt, Sŭryoyo ma ọ bụ Süryoyo dabere na olumba), nke pụtara "Syriac" n'ozuzu ya. Ebe ọ bụ na ọ tolitere dị ka otu n'ime ụdị asụsụ Syriac nke ọdịda anyanwụ, a na-akpọkwa Turoyo mgbe ụfọdụ Western Neo-Syriac. == Akụkọ ihe mere eme == Turoyo etolitela site na ụdị asụsụ Aramaic nke Ọwụwa Anyanwụ nke a na-asụ na Tur Abdin na ala gbara ya gburugburu ruo ihe karịrị otu puku afọ kemgbe mmalite nke asụsụ Aramaic na mpaghara ahụ. Agbanyeghị, ọ metụtakwara ya site na ụdị asụsụ Aramaic nke Ọwụwa Anyanwụ nke a na-asụ n'ebe ọdịda anyanwụ, n'obodo Edessa, nke a maara taa dị ka Urfa. N'ihi ịdị nso Tur Abdin na Edessa, na ịdị nso nke asụsụ nne na nna ha, nke pụtara na Turoyo nwere myirịta ka ukwuu na Siriac nke Oge Ochie karịa ụdị Neo-Aramaic nke Ugwu Oeastern. Obodo Turoyo bụ mpaghara Tur Abdin dị na ndịda ọwụwa anyanwụ Turkey.[17] Mpaghara a bụ ebe ọdịnala nke Ndị Kraịst Ọtọdọks Syriac.[18][19] Ndị na-asụ asụsụ Turoyo tupu Sayfo gbasoro Chọọchị Ọtọdọks Syriac.[17] N'afọ 1970, e mere atụmatụ na e nwere ndị na-asụ asụsụ Turoyo 20,000 ka bi n'ógbè ahụ, Otú ọ dị, ha ji nwayọọ nwayọọ kwaga Western Europe na ebe ndị ọzọ n'ụwa.[17] A na-eme atụmatụ ugbu a na 100,000 ndị na-asụ asụsụ Turoyo.<ref>{{Cite web|title=Turoyo {{!}} Ethnologue|url=https://www.ethnologue.com/language/tru/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130607070941/http://www.ethnologue.com/language/tru|accessdate=2025-08-29|archivedate=2013-06-07}}</ref> N'ime obodo ndị dịpụrụ adịpụ, Turoyo na-abụkarị asụsụ nke abụọ nke a na-agbakwunye asụsụ ndị ọzọ. [8] UNESCO na-ewere asụsụ ahụ dị ka ihe nọ n'ihe ize ndụ, mana ndị obodo na-asụ asụsụ Turoyo ka na-eme mgbalị iji kwado asụsụ ahụ site na iji ya mee ihe na ndụ ụlọ, mmemme ụlọ akwụkwọ iji kụziere Turoyo na ngwụsị izu, na ogige ụbọchị okpomọkụ. <ref>{{Cite web|author=Sibille|first=Jean|title=Turoyo|url=http://www.sorosoro.org/en/turoyo/|work=Sorosoro|accessdate=30 July 2022|date=2011}}</ref>[8] Ruo n'oge na-adịbeghị anya, Turoyo bụ asụsụ a na-asụ, a naghịkwa ede ya ede: Kthobonoyo (Arabic oge ochie) bụ asụsụ e dere ede. N'afọ 1880, e mere ọtụtụ mgbalị, site n'ịgba ndị ozi ala ọzọ nke ọdịda anyanwụ ume, ide Turoyo na mkpụrụedemede Siriak, na mkpụrụ edemede Serto na mkpụrụ edemede Estrangelo nke e ji dee Kthobhonoyo nke ọdịda anyanwụ. E bipụtara otu n'ime ọmụmụ ihe zuru oke mbụ nke asụsụ ahụ na 1881, site n'aka ndị ọkà mmụta ọwụwa anyanwụ Eugen Prym na Albert Socin, ndị kewara ya dị ka olumba Neo-Aramaic. Otú ọ dị, site na ọgba aghara n'ala nna ha site na narị afọ nke iri abụọ, ọtụtụ ndị na-asụ Turoyo akwagala gburugburu ụwa (karịsịa Siria, [[Lebanon|Lebanọn]], [[Sweden]] na [[Jémanị|Germany]]). Iwu agụmakwụkwọ nke gọọmentị Sweden, na a ga-agụnye nwatakịrị ọ bụla n'asụsụ mbụ ya, dugara n'inye aka n'ihe nkuzi na Turoyo. Yusuf Ishaq si otú a mepụta mkpụrụ akwụkwọ maka Turoyo dabere na mkpụrụedemede Latin. Silas Üzel mepụtara mkpụrụ akwụkwọ Latin dị iche maka Turoyo na Germany. A na-akpọ usoro akwụkwọ na akwụkwọ ọrụ na-ewebata mkpụrụ akwụkwọ Ishaq Toxu Qorena! , ma ọ bụ "Bịa, Ka anyị gụọ!" Ọrụ a emeela akwụkwọ ọkọwa okwu Swedish-Turoyo nke ntinye 4500: Svensk-turabdinskt Lexikon: Leksiqon Swedoyo-Suryoyo. Onye nkuzi ochie ọzọ, onye edemede na onye ntụgharị nke Turoyo bụ Yuhanun Üzel (1934-2023) onye na 2009 sụgharịrị Peshitta Bible na Turoyo, ya na Benjamin Bar Shabo na Yakup Bilgic, na Serto (West-Syriac) na edemede Latin, ntọala maka "asụsụ Aramaic-Syriach". Otu ìgwè ndị na-eme nchọpụta AI rụzuru ụdị ntụgharị mbụ maka Turoyo na 2023.<ref>{{Cite web|title=Syriac.IO - Translator|url=https://www.syriac.io/translate|accessdate=2023-05-06|work=www.syriac.io|language=en}}</ref> == Asụsụ == Turoyo has borrowed some words from [[Arabic]],[24] Kurdish, Armenian, and Ottoman Turkish. The main dialect of Turoyo is that of Midyat (Mëḏyoyo), in the east of Turkey's Mardin Province. Every village have distinctive dialects (Midwoyo, Kfarzoyo, `Iwarnoyo, Nihloyo, and Izloyo, respectively). <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B;''[[wikipedia:Tinye edensibịa|<span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2016)">citation needed</span>]]''&#x5D;</sup> All Turoyo dialects are mutually intelligible with each other. There is a dialectal split between the town of Midyat and the villages, with only slight differences between the individual villages.[17] A closely related language or dialect, [[Mlahsô|Mlaḥsô]], spoken in two villages in Diyarbakır, is now deemed extinct.[17] == Mkpụrụ akwụkwọ == A na-ede Turoyo na Latin na Syriac (Serto). orthography dị n'okpuru ebe a bụ nsonaazụ nke International Surayt Conference nke emere na Mahadum Cambridge (27-30 Ọgọst 2015). <ref name="DYK">{{Cite web|url=https://userblogs.fu-berlin.de/saop/didyouknow/|title=Did you know|work=Surayt-Aramaic Online Project|publisher=Free University of Berlin}}</ref> [1][15] {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Mkpụrụ okwu ! scope="row" |Mkpụrụ akwụkwọ Latịn |' |B b |V v |G g |Ġ ġ |J j |D d |__ibo__ Ihe omuma di iche iche |H h |W w |Z z |Ž ž |Ḥ ḥ |Ṭ ṭ |Ḍ ḍ |Y na |- ! scope="row" |Akwụkwọ ozi Syriac | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  |- ! scope="row" |Nkwupụta |[ʔ], na-aga n'ihu |[b] |[v] |[g] |[ɣ] |[dʒ] |[d] | |[h] |[w] |[z] |[ʒ] |[ħ] |[nke a] |[Ihe e dere n'ala ala peeji] |[j] |- | colspan="17" style="background:#FFF;border-left:hidden;border-right:hidden;padding:2px" | |- ! scope="row" |Mkpụrụ akwụkwọ Latịn |K k |X x |L |M m |N n |S |C c |P p |F f |Ṣ ṣ |Q |R r |Š š |Č č |T t |Akwụkwọ bụ̣̣̣́ The |- ! scope="row" |Akwụkwọ ozi Syriac | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  |- ! scope="row" |Nkwupụta |[k] |[x] |[l] |[m] |[n] |[s] |[Na] |[p] |[f] |[nke a na-akpọ] |[q] |[r] |[ʃ] |[tʃ] |[t] |[θ] |} {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Mkpụrụedemede ! scope="row" |Mkpụrụ akwụkwọ Latịn |A a |Ọ bụ n'oge ochie |E na |Ọ bụ n'ezie |O o | rowspan="3" style="background:#FFF;border-top:hidden;border-bottom:hidden;padding:2px" | |Y/I na/i |W/U w/u |- ! scope="row" |Akara ụdaume Syriac (ma ọ bụ ''mater lectionis'') <br /> | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  | style="font-size:150%" |  |- ! scope="row" |Nkwupụta |[a] |[ă] |[e] |[ə] |[ma ọ bụ][o] |<nowiki>[i" data-mw='{"parts":[{"template":{"target":{"wt":"IPA link","href":"./Template:IPA_link"},"params":{"1":{"wt":"j"}},"i":0}}]}' data-ve-no-generated-contents="true" id="mwAdg" lang="und-Latn-fonipa" typeof="mw:Transclusion">j]/[i]</nowiki> |<nowiki>[u="#mwt339" class="IPA" data-mw='{"parts":[{"template":{"target":{"wt":"IPA link","href":"./Template:IPA_link"},"params":{"1":{"wt":"w"}},"i":0}}]}' data-ve-no-generated-contents="true" id="mwAds" lang="und-Latn-fonipa" typeof="mw:Transclusion">w]/[u]</nowiki> |} Mgbalị ide Turoyo amalitela kemgbe narị afọ nke iri na isii, site na mgbanwe ndị Juu Neo-Aramaic na nsụgharị nke ederede Bible, nkọwa, yana akụkọ hagiographic, akwụkwọ, na akụkọ ọdịnala n'asụsụ Ndị Kraịst. Bishọp East Syriac Mar Yohannan na-arụkọ ọrụ na onye ozi ala ọzọ America Rev. Justin Perkins gbakwara mbọ ide nsụgharị obodo nke ederede okpukpe, nke rụzuru na mmepụta nke kaadị ụlọ akwụkwọ na 1836.[26] N'afọ ndị 1970 na Germany, ndị otu Aramean evangelical movement (''Aramäische Freie Christengemeinde'') jiri Turoyo dee ederede na abụ dị mkpirikpi.<ref name=":2" /> Òtù ndị na-ekwusa ozi ọma na Syriac ebipụtakwala ihe karịrị ukwe Turoyo 300 n'otu akwụkwọ a kpọrọ ''Kole Ruhonoye'' na 2012, yana ịsụgharị ozioma anọ na Mak na Jọn ka a na-ebipụta ruo ugbu a.<ref name=":2" /> Mkpụrụ akwụkwọ dị ka e ji mee ihe na nsụgharị na-abịanụ nke New Peshitta na Turoyo site na Yuhanun Bar Shabo, Sfar mele surtoṯoyo - Picture dictionary na Benjamin Bar Shabo's Alice's Adventures in Wonderland. N'afọ ndị 1970, onye nkuzi Yusuf Ishaq gbalịrị itinye asụsụ Turoyo n'ime orthography Latin, nke dugara n'usoro akwụkwọ ọgụgụ, nke akpọrọ [toxu qorena].[8] Ọ bụ ezie na a naghị eji usoro a eme ihe na mpụga Sweden, ndị ọzọ na-asụ Turoyo emepụtala edemede Latin nke ha na-abụghị ọkọlọtọ iji jiri asụsụ ahụ mee ihe na nyiwe dijitalụ. Ọrụ "agụmakwụkwọ asụsụ nne" nke gọọmentị Sweden weere Turoyo dị ka asụsụ ndị si mba ọzọ, dị ka Arabic, Turkish, Kurdish, wee malite ịkụzi asụsụ ahụ n'ụlọ akwụkwọ.<ref name=":2">{{Cite book|author=Talay|first=Shabo|title=Alice in a World of Wonderlands: The Translations of Lewis Carroll's Masterpiece|date=2015|publisher=Oak Knoll|location=New Castle, DE|isbn=9781584563310|chapter=Turoyo, the Aramaic language of Turabdin and the translation of Alice|editor=Lindseth}}<cite class="citation book cs1 cs1-prop-long-vol" data-ve-ignore="" id="CITEREFTalay2015">Talay, Shabo (2015). </cite></ref> Ndị ọrụ nke National Swedish Institute for Teaching Material mepụtara mkpụrụedemede Latin, ụtọ asụsụ, akwụkwọ ọkọwa okwu, akwụkwọ ụlọ akwụkwọ, na ihe nkuzi. N'ihi mmegide okpukpe na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, a kwụsịrị ọrụ ahụ.<ref name=":2" /> E nwere mgbalị ndị ọzọ iji sụgharịa akwụkwọ ndị a ma ama, gụnyere nsụgharị nke The Aramaic Students Association nke The Little Prince, nsụgharị nke Nisbin Foundation nke ''Cinderella'' na Little Red Riding Hood.<ref name=":2"/> [[Faịlụ:Iliana speaking Surayt.webm|thumb|277x277px|Asụsụ Iliana na-asụ asụsụ Turoyo]] == Ọmụmụ ụdaolu == N'ụzọ ụda olu, Turoyo yiri nnọọ Syriac oge ochie. Mkpụrụ okwu ndị ọzọ {{IPA|/d͡ʒ/}} (dị ka ọ dị na ''onye ọka ikpe''), {{IPA|/t͡ʃ/}} (dịka ọ dị na ''chọọchị'''ch''''') {{IPA|/ʒ/}} (dị ka ọ dị n'<nowiki/>''azure'') na ihe atụ ole na ole nke /ðá/ (Arabic ẓāʾ) na-apụta naanị na okwu ndị e si n'asụsụ ndị ọzọ. Akụkụ kachasị dị iche nke ụdaolu Turoyo bụ ojiji ọ na-eji ụdaume dị ala na mkpụrụedemede mechiri emechi. Uru ụdaume nke ụdaume dị otú ahụ dị iche dabere na uru nke ụdaume mbụ na olumba a na-ekwu. Asụsụ Miḏyoyo na-ebelata ụdaume na nkeji okwu mepere emepe tupu nrụgide. Nke ahụ nwere mmetụta nke ịmepụta syllabic schwa n'ọtụtụ olumba (na Classical Syriac, schwa abụghị syllabic). === Mkpụrụ okwu === {| class="wikitable" ! rowspan="2" | ! colspan="2" rowspan="2" |Akpụkpọ ahụ ! colspan="6" |Ezé / Alveolar ! colspan="2" rowspan="2" |Ọkpụkpụ agbà<nowiki><br id="mwAjU"></nowiki> ! colspan="2" rowspan="2" |Palatal ! colspan="2" rowspan="2" |Velar ! colspan="2" rowspan="2" |Uvular ! colspan="2" rowspan="2" |Pharyn-geal<nowiki><br id="mwAj4"></nowiki> ! colspan="2" rowspan="2" |Mkpịsị aka |- ! colspan="4" |<small>ala dị larịị</small> ! colspan="2" |<nowiki><small id="mwAkY">nkwenye</small></nowiki> |- align="center" !Ụgbọ imi | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |m | colspan="2" style="border-right: 0;" | | colspan="2" style="border-left: 0;" |n | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |[Ihe e dere n'ala ala peeji] | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | |- align="center" !Plosive | style="border-right: 0;" |p | style="border-left: 0;" |b | colspan="2" style="border-right: 0;" |t | colspan="2" style="border-left: 0;" |d | style="border-right: 0;" |tˤ | style="border-left: 0;" |dˤ | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |k | style="border-left: 0;" |ɡ | style="border-right: 0;" |q | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |ʔ | style="border-left: 0;" | |- align="center" !Africate | colspan="2" | | colspan="4" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |tʃ | style="border-left: 0;" |dʒ | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | |- align="center" !Ihe na-esiri ike | style="border-right: 0;" |f | style="border-left: 0;" |v | style="border-right: 0;" |θ | style="border-left: 0;" |ð | style="border-right: 0;" |s | style="border-left: 0;" |z | style="border-right: 0;" |sˤ | style="border-left: 0;" |ðˤ | style="border-right: 0;" |ʃ | style="border-left: 0;" |ʒ | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |x | style="border-left: 0;" |ɣ | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |ħ | style="border-left: 0;" |ʕ | style="border-right: 0;" |h | style="border-left: 0;" | |- align="center" !Ihe atụ | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |w | colspan="2" style="border-right: 0;" | | colspan="2" style="border-left: 0;" |l | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |[Ihe e dere n'ala ala peeji] | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |j | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | |- align="center" !Ihe na-atọ ụtọ | colspan="2" | | colspan="2" style="border-right: 0;" | | colspan="2" style="border-left: 0;" |r | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |[Ihe e dere n'ala ala peeji] | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | |} {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! !N'ihu !Central !Ịlaghachi azụ |- !N'akụkụ |i | |u |- !N'etiti |e | |o |- !Emeghe | |a | |} {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Mkpụrụedemede ndị na-adịghị mma ! !Central !Ịlaghachi azụ |- !N'akụkụ | |{{IPA|ŭ}} |- !N'etiti |ə | |- !Emeghe |{{IPA|ă}} | |} == Ọdịdị == Usoro okwu nke Turoyo yiri nke a na-eji n'[[Asụsụ Neo-Aramaic]] ndị ọzọ. N'asụsụ Syriac oge ochie, oge ochie zuru oke na Oge ezughi oke amalitela ịghọ oge na Oge ndị ga-abịa n'ọdịnihu, a na-ejikwa oge ndị ọzọ eme ihe site na iji akụkụ na nnọchiaha ma ọ bụ ụdị dị mkpirikpi nke ngwaa ''hwā'' ('ịghọ'). Ọtụtụ asụsụ Aramaic nke oge a ahapụla oge ochie kpamkpam ma mepụta oge niile site na ogwe osisi dabere na akụkụ ochie. A na-etinye clitics nke oge ochie n'ụzọ zuru ezu n'ụdị ngwaa, a pụkwara iwere ya dị ka ntụgharị. Turoyo emeela ka o kwe omume iji nnọchiaha na-egosi ihe karịa asụsụ Aramaic ọ bụla ọzọ. Na Turoyo, ha aghọwo isiokwu doro anya: * nwoke otu: u malko (''eze'') * nwanyị otu: i malëkṯo (''eze nwanyị'') * ọtụtụ: am malke (''ndị eze''), am malkoṯe (ndị nwanyị). Asụsụ ọzọ nke Central Neo-Aramaic, nke obodo nta [[Mlahsô]] na Ansha na Diyarbakır Province dịtụ iche na Turoyo. Ọ fọrọ nke nta ka ọ bụrụ na ọ dịghịzi; ndị na-asụ ya ole na ole ikpeazụ bi na Qamishli n'ebe ugwu ọwụwa anyanwụ Siria na diaspora.[28] == Nchịkọta okwu == Turoyo nwere usoro atọ nke ụmụ irighiri ihe ndị na-anọchi anya copula na ahịrịokwu aha: enclitic copula, copula kwụụrụ onwe ya, na copula kwụọrọ onwe ya. Na Turoyo, a na-ejikọta copula na-abụghị enclitic (ma ọ bụ ihe dị adị) site na iji usoro abụọ nke ihe ndị dị adị: ''kal'' na kit.[26]   == Hụkwa ==   == Ihe edeturu == == Edemsibia == {{Reflist}} == Ebe e si nweta ya ==   [[Otú:Pages with unreviewed translations]] gep9vllna2ttsvlqp1geknxrp5rno4t Jacques Dubois (onye edemede akwụkwọ ọgụgụ) 0 73431 741545 672653 2026-10-25T01:56:50Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741545 wikitext text/x-wiki [[Faịlụ:Jacques Dubois (2).jpg|thumb|Jacques Dubois ]] '''Jacques Dubois''' (20 Machị 1933 - 12 Febụwarị 2026) bụ onye ọrụ agụmakwụkwọ Belgium na-ede akwụkwọ ọgụgụ ma bụrụ Prọfesọ na ngalaba akwụkwọ ọgụgụ làrà ezumike nká na Mahadum Liège . O chepụtara echiche nke Literary Institution na-agbaso ọrụ Pierre Bourdieu site na ntụnyere n'ụlọ ọrụ mmekọrịta ọha na eze ndị ọzọ dị ka ndị agha, ahụike, na ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Ọ bụkwa onye òtù Groupe μ. N'afọ 1983, ọ bụ onye isi nchịkọta akụkọ nke Manifesto for Walloon culture. A mụrụ Dubois na Liège n'afọ 1933. N'abalị isii n'ọnwa Mee afọ 2003, akwụkwọ akụkọ iri abụọ na otu nke Simenon mere ka nchịkọta La Pléiade juputakwuo. Jacques Dubois, onye isi oche nke Center for Georges Simenon Studies họọrọ akwụkwọ Simenon, dee nchịkọta isiokwu na nnyocha gasị ya na onye ọkachamara Walloon Simenon ọzọ bụ Benoît Denis. Jacques Dubois dere:<blockquote>Anyị nweere onwe anyị kpamkpam ịhọrọ ọrụ iri abụọ na otu ndị ahụ, ndị a ga-egosipụta na Pléiade. Nhọrọ ahụ siri ike ma na-egbu mgbu.</blockquote> Benoît Denis:<blockquote>N'ezie, anyị etinyela ọrụ nka ndị a na-apụghị ize eze, The ''Snow Was Black, Act of Passion Mr. Hire's Engagement, The Little Saint''. Anyị chọọrọ ka egosipụta oge dị iche iche nke ndụ ya, French, American, Swiss. N'ihi ya, anyị etinyela ọrụ site na mmalite ya, nke a na-amaghị nke ọma, dị ka Tropic Moon na The House by the Canal, ebe, n'agbanyeghị nke ahụ, Simenon niile adịlarị. Anyị etinyela Maigrets ole na ole, ebe ọ bụ na akwụkwọ akụkọ ndị a nwere ihe dị mma na ihe na-ekwughachi ugboro ugboro.</blockquote>Dubois nwụrụ na 12 Febụwarị 2026, mgbe ọ dị afọ iri itoolu na abụọ. == Ụlọ ọrụ na-ede akwụkwọ == Dị ka Michel Biron si kwuo, "Jacques Dubois chọrọ ịmepụta njikọ dị n'etiti ụlọ ọrụ na ederede, ebe ụlọ ọrụ na otu n'ime sociocriticism na, echiche ya, leghaara ebumnuche anya, ya bụ ọnọdụ nke ọnọdụ ihe onwunwe nke ederede. " == Ọrụ ya == * ** ''Rhétorique générale'' (avec le Groupe μ), Éditions Larousse, 1970. Réédition en format de poche, Éditions Le Seuil, Paris, 1992. ** ''Rhétorique de la poésie'' (avec le Groupe μ), Éditions Complexe, Bruxelles, 1977. ** ''L'essai, la critique'' in : La Wallonie, le Pays et les Hommes, La Renaissance du Livre, Bruxelles, 1979. ** ''Le secret du Manifeste'' in : La Revue Nouvelle, janvier 1984 (numéro spécial consacré au Manifesto for Walloon culture). ** ''L'institution de la littérature : Introduction à une sociologie'', Bruxelles, Labor, 1990. ** ''Réalité wallonne et médias'' in : Jean-Claude Van Cauwenberghe, ''Oser être wallon'', Quorum, Gerpinnes, 1998. ** ''Le Roman policier ou la modernité'', Paris, Nathan, 1996. ** ''Pour Albertine. Proust et le sens du social'', Paris, Seuil, 1997. ** ''Les Romanciers du réel. De Balzac à Simenon'', Paris, Seuil, 2000. ** ''Stendhal. Une sociologie romanesque'', Paris, La Découverte, 2007. == Edensibịa == {{Reflist}} == Njikọ mpụga == * [http://www.wallonie-en-ligne.net/Wallonie-Futur-1_1987/WF1-72_Dubois-J.htm Obodo Na-atụ Egwu] * [https://web.archive.org/web/20180711044419/http://ecrits-vains.com/polars/telus01.htm Akwụkwọ akụkọ ndị uwe ojii na ihe ndị a kọrọ n'oge a] * [https://web.archive.org/web/20090117213456/http://www.cahiers-naturalistes.com/dubois.htm Ndị na-ede akwụkwọ akụkọ. Site na Balzac ruo Simenon] * Stendhal, une sociologie romanesque E debere ya na March 3, 2016, na Wayback Machine {{Authority control}} [[Otú:Ndị amụrụ n'afọ 1933]] gbq3wxqkn7srj5u41t2gwsu9m0kuj1q Gambia Airways 0 75968 741521 638776 2026-10-24T15:30:53Z InternetArchiveBot 11600 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 741521 wikitext text/x-wiki [[Faịlụ:NAMC YS-11, Gambia Airways AN0435480.jpg|thumb|[[NAMC YS 11]] Gambia Airways]] Gambia Airways bụ ụgbọelu mba Gambia nke dị site na 1964 ruo 1996, na-arụ ọrụ ụgbọelu pere mpe n'akụkọ ndụ ya niile. A maara ya nke ukwuu maka iji NAMC YS 11, mana nsogbu ego na mberede ikuku n'elu Senegal nke gburu mmadụ atọ kpatara njedebe ụgbọelu ahụ.<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url=https://motwi.gov.gm/wp-content/uploads/2024/02/THE-GAMBIA-NATIONAL-TRANSPORT-POLICY-2018-2027.pdf|work=motwi.gov.gm|accessdate=2026-05-23}}</ref><ref>{{Cite web|title=Crash of a NAMC YS-11A-117 in Dakar {{!}} Bureau of Aircraft Accidents Archives|url=https://www.baaa-acro.com/crash/crash-namc-ys-11a-117-dakar|work=www.baaa-acro.com|accessdate=2026-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20260524213023/https://www.baaa-acro.com/crash/crash-namc-ys-11a-117-dakar|archive-date=2026-05-24|url-status=dead}}</ref> == Akụkọ ihe mere eme == E hiwere Gambia Airways na 1964. Ụgbọelu ahụ na-enye ọrụ n'ala ma na-eji Vickers Viscount.<ref>Michael Tomkinson's Kenya</ref> Ụgbọelu ahụ ga-azụ Boeing 707 n'aka maka ụgbọelu gaa London na 1990.<ref>{{Cite web|title=https://rzjets.net/aircraft/?parentid=4781&typeid=42&frstatus=3|url=https://rzjets.net/aircraft/?parentid=4781&typeid=42&frstatus=3|work=rzjets.net|accessdate=2026-05-23|language=en|author=rzjets.net}}</ref> Mgbe e machibidoro ụgbọelu Gambia Air Gambia ịnya ụgbọelu ya na London na 1993, Gambia Airways, nke bụ ugbu a mmekọrịta azụmahịa n'etiti British Airways na gọọmenti Gambia, ga-efe ụzọ ahụ.<ref>Gambia Boeings Grounded</ref> N'afọ 1993, ụgbọelu ahụ nwere ụgbọelu NAMC YS-11 abụọ; a ga-elekọta ụgbọelu ndị a site na Gambia Airways ma ọ bụ site n'ụlọ ọrụ ukwu dị na UK, dabere na oke ọrụ ahụ.<ref>{{Cite web|title=Gambian Bibliography - Transportation|url=https://resourcepage.gambia.dk/biblio/citations/trans.htm#google_vignette|work=resourcepage.gambia.dk|accessdate=2026-05-23}}</ref> == Onye na-anọchi == Mgbe Gambia Airways kwụsịrị ịdị n'afọ 1996, [[Gambia International Airlines]], ụgbọelu e guzobere na Jenụwarị 23, 1996, were ọrụ ya, ma ọ kwụsịrị ịrụ ọrụ na 2007. [[Gambia Bird]] ga-esote ya dị ka mbọ ịbụ ụgbọelu mba Gambia, ma ọ dara ada naanị afọ abụọ ka e malitere ya. == Isi mmalite == 7zykj5gkrcqb3cq41jxs0ey8ljbskcj Zazi Sadou 0 80756 741559 727785 2026-10-25T07:48:12Z IgboRefBot 66663 Reference error corrected (bot) 741559 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>  '''Zazi Sadou''' bụ onye Algeria na-akwado ikike ụmụ nwanyị. N'oge Agha Obodo Algeria, ọ rụrụ ọrụ dị ka onye na-ekwuchitere otu ụmụ nwanyị Algeria na-alụso ọnọdụ ọjọọ ọgụ n'etiti afọ 1993 na 2004; ọ bụkwa onye tọrọ ntọala otu ''Rassemblement Algérien des Femmes Démocrates'' (RAFD), onye so na Kọmitii Mba Na-emegide Ịchefu Ihe na Ịrara Mba nye (National Committee Against Forgetting and Betrayal), nakwa onye so na ndị tọrọ ntọala otu The Algerian Assembly of Democratic Women (AADW). == Akụkọ ndụ == Sadou hiwere Rassemblement Algérien des Femmes Democrates (RAFD), so na Kọmitii Mba megide Ichefu na Ịghọ Aghụghọ, ma bụrụkwa onye guzobere Mgbakọ Ndị Nwanyị Democratic nke Algeria (AADW). Ọ haziri nzukọ ụmụ nwanyị na Algeria ma dee akwụkwọ maka akwụkwọ akụkọ Algerian ''bụ El Watan''. Ndị omekome yiri ya egwu ọnwụ maka ngagharịiwe ya.<ref name=":0">{{Cite web |date=2005 |title=Zazi Sadou |url=https://1000peacewomen.org/en/network/1000-peacewomen/zazi-sadou-33 |access-date=2026-01-09 |website=PeaceWomen Across the Globe |language=en}}</ref> Dịka ọnụ na-ekwuchitere RAFD site na 1993 ruo 2004, Sadou chịkọtara ihe akaebe nke ụmụ nwanyị lanarịrị ime ihe ike nke Armed Islamic Group of Algeria mere n'oge Agha Obodo Algeria, gụnyere ịtọrọ mmadụ, idina mmadụ n'ike na mmekpa ahụ. N'ụwa niile, o gosiri ndị nta akụkọ ụwa ihe akaebe ndị a<ref name=":1">{{Cite book |last=Bennoune |first=Karima |url=https://www.google.co.uk/books/edition/Your_Fatwa_Does_Not_Apply_Here/OSFvAAAAQBAJ?hl=en&gbpv=1&dq=Zazi+Sadou&pg=PA187&printsec=frontcover |title=Your Fatwa Does Not Apply Here: Untold Stories From The Fight Against Muslim Fundamentalism |date=2013-08-26 |publisher=W. W. Norton & Company |isbn=978-0-393-08158-9 |pages=165, 187 |language=en}}</ref> na Mary Robinson, [[Ọfịs nke Kọmishọna Ukwu nke Mba Ndị Dị n'Otu maka Ihe Ndị Ruuru Mmadụ|Kọmishọna Ukwu nke Mba Ndị Dị n'Otu maka Ihe Ndị Ruuru Mmadụ]], ma gaa mmemme ya na Michel Tubiana, onyeisi oche nke French Human Rights League. E jikwa ihe akaebe Sadou chịkọtara mee ihe ''n'Akụkọ Shadow on Algeria'', nke e nyere Kọmitii [[Mba Ndị Dị n'Otu]] [[Nkwekọrịta maka iwepụ ụdị ịkpa ókè niile megide ụmụ nwanyị|maka Mwepụ nke Ịkpa Ókè megide Ụmụ Nwanyị]] (CEDAW) site na International Women's Human Rights Law Clinic na netwọk nkwado ụmụ nwanyị bi n'okpuru Iwu Ndị Alakụba (WLUML) na 1999. Na afọ 2000, RAFD hiwere "Women Resists Against Fundamentalism and Oblivion Award" maka ụmụ nwanyị ndị na-emegide fundamentalism. == Onyinye == Na 1997, otu Women, Law and Development International (WLDI) nyere Sadou ihe nrite ikike mmadụ. Na 2005, a kpọrọ Sadou aha dịka onye mmeri Nobel Peace Prize nke 1000 PeaceWomen Across the World (PWAG). == Edensibịa == {{Reflist}} <templatestyles src="Reflist/styles.css" />   [[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]] [[Otú:Articles with hCards]] 5nib9pakqqez1jq72pqjqt1d2josfgl Ńkàtá ojiarụ:IgboRefBot 3 80781 741561 741417 2026-10-25T07:48:32Z IgboRefBot 66663 Updated user page with logs 741561 wikitext text/x-wiki == Statistics == ''Please do not modify the table below.'' {| class="wikitable" ! Year-Month ! Articles checked ! Articles edited ! Repairs ! Failed |- |[[Ojiarụ:IgboRefBot/Log/2026/10|2026/10]] |872 |872 |1739 |0 |} ccqujr5fxrzxqr8znf0avfsy71gam44 741564 741561 2026-10-25T07:49:02Z IgboRefBot 66663 Updated user page with logs 741564 wikitext text/x-wiki == Statistics == ''Please do not modify the table below.'' {| class="wikitable" ! Year-Month ! Articles checked ! Articles edited ! Repairs ! Failed |- |[[Ojiarụ:IgboRefBot/Log/2026/10|2026/10]] |873 |873 |1741 |0 |} bmww0a6p74l9urab2js4urfivs6e90m 741567 741564 2026-10-25T07:49:32Z IgboRefBot 66663 Updated user page with logs 741567 wikitext text/x-wiki == Statistics == ''Please do not modify the table below.'' {| class="wikitable" ! Year-Month ! Articles checked ! Articles edited ! Repairs ! Failed |- |[[Ojiarụ:IgboRefBot/Log/2026/10|2026/10]] |874 |874 |1743 |0 |} m8i2gmfen6w6aju9aftotozwwwpkkio Ojiarụ:IgboRefBot/Log/2026/10 2 81150 741560 741410 2026-10-25T07:48:22Z IgboRefBot 66663 Corrected a reference error (bot) 741560 wikitext text/x-wiki ==2026/10== *[[Ụlọ_Ọrụ_St_James | Ụlọ Ọrụ St James]] *[[_Ụmụ_nwanyị_na_Ukraine | Ụmụ nwanyị na Ukraine]] *[[Ụlọ_H._F._Smith | Ụlọ H. F. Smith]] *[[Ụlọ_Ahịa_Canterbury | Ụlọ Ahịa Canterbury]] *[[Ụlọ_Dr._Francis_B._Warnock | Ụlọ Dr. Francis B. Warnock]] *[[2006-2007_esemokwu_Tunisia | 2006-2007 esemokwu Tunisia]] *[[2012_Nigeria_floods | 2012 Nigeria floods]] *[[2020_Iju_Mmiri_nke_Sahel_Africa | 2020 Iju Mmiri nke Sahel Africa]] *[[Ada_the_Country | Ada the Country]] *[[Adalbert_von_Blanc | Adalbert von Blanc]] *[[Nike_Akande | Nike Akande]] *[[Ade_Akinbiyi | Ade Akinbiyi]] *[[Akụkọ_Banyere_Ụkwara_nta | Akụkọ Banyere Ụkwara nta]] *[[Akụkọ_ihe_mere_eme_nke_Wikipedia | Akụkọ ihe mere eme nke Wikipedia]] *[[Aline_Coutrot | Aline Coutrot]] *[[Zaynab_Alkali | Zaynab Alkali]] *[[All_the_Queen's_Men_(usoro_ihe_omume_TV) | All the Queen's Men (usoro ihe omume TV)]] *[[Allan_MacDonald_(onye_na-ede_uri) | Allan MacDonald (onye na-ede uri)]] *[[Carla_Antonelli | Carla Antonelli]] *[[Apu_Biswas | Apu Biswas]] *[[Artemether | Artemether]] *[[Artesunate | Artesunate]] *[[Asha_Khemka | Asha Khemka]] *[[Asusu_Somali | Asusu Somali]] *[[Asụsụ_Babanki | Asụsụ Babanki]] *[[Asụsụ_Hibru_nke_Oge_A | Asụsụ Hibru nke Oge A]] *[[Asụsụ_Kanikkaran | Asụsụ Kanikkaran]] *[[Asụsụ_Kedang | Asụsụ Kedang]] *[[Asụsụ_Kilmeri | Asụsụ Kilmeri]] *[[Asụsụ_Klallam | Asụsụ Klallam]] *[[Asụsụ_Ogbi_nke_Ijipt | Asụsụ Ogbi nke Ijipt]] *[[Asụsụ_Ogbi_nke_Nwa | Asụsụ Ogbi nke Nwa]] *[[Atinuke | Atinuke]] *[[Augusta_Jawara | Augusta Jawara]] *[[Bells_Comprehensive_Secondary_School | Bells Comprehensive Secondary School]] *[[Berenecea_Eanes | Berenecea Eanes]] *[[Matt_Bishop | Matt Bishop]] *[[Blanca_de_Castejón | Blanca de Castejón]] *[[Bọmbụ_Issers_na_2008 | Bọmbụ Issers na 2008]] *[[Carmelita_González | Carmelita González]] *[[Charlene_Dukes | Charlene Dukes]] *[[Chicana_feminism | Chicana feminism]] *[[Caroline_Still_Anderson | Caroline Still Anderson]] *[[Bobby_Carter | Bobby Carter]] *[[Chloroquine | Chloroquine]] *[[Clare_Byarugaba | Clare Byarugaba]] *[[Jorge_Cohen | Jorge Cohen]] *[[Confederation_of_African_Football | Confederation of African Football]] *[[Kate_Crawford | Kate Crawford]] *[[Chiara_Daraio | Chiara Daraio]] *[[Darasimi_Nadi | Darasimi Nadi]] *[[Marina_de_Tavira | Marina de Tavira]] *[[Dettol | Dettol]] *[[Emília_Dias | Emília Dias]] *[[Dolly_Anwar | Dolly Anwar]] *[[Ecofeminism | Ecofeminism]] *[[Etika | Etika]] *[[Faisal_Shuaib | Faisal Shuaib]] *[[Faith_Kipyegon | Faith Kipyegon]] *[[Farah_Abdullahi_Abdi | Farah Abdullahi Abdi]] *[[Ọdịdị_Fatima | Ọdịdị Fatima]] *[[Forrest_Gump | Forrest Gump]] *[[Órfhlaith_Foyle | Órfhlaith Foyle]] *[[Frances_Brough | Frances Brough]] *[[Francis_Wodié | Francis Wodié]] *[[Françoise_Ellong | Françoise Ellong]] *[[Fred_Singer | Fred Singer]] *[[Fred_Zinnemann | Fred Zinnemann]] *[[Freddie_Davidson | Freddie Davidson]] *[[Freemartin | Freemartin]] *[[Claudine_Gay | Claudine Gay]] *[[Gigi_Fernández | Gigi Fernández]] *[[Ginger | Ginger]] *[[Gyedu-Blay_Ambolley | Gyedu-Blay Ambolley]] *[[Hae_Nang_Maew | Hae Nang Maew]] *[[David_Hammons | David Hammons]] *[[Holy_Rosary_College,_Enugu | Holy Rosary College, Enugu]] *[[Idei_Mmiri_nke_Etiopia_na_2016 | Idei Mmiri nke Etiopia na 2016]] *[[Francisco_Igea | Francisco Igea]] *[[Ihe_Omume_Ụmụ_nwanyị | Ihe Omume Ụmụ nwanyị]] *[[Ikike_Mgbochi_Ọrịa_(ọgwụ) | Ikike Mgbochi Ọrịa (ọgwụ)]] *[[Isaiah_T._Hatton | Isaiah T. Hatton]] *[[Fatou_Jallow | Fatou Jallow]] *[[Jefta_Foingha | Jefta Foingha]] *[[Jemal_Yimer_Mekonnen | Jemal Yimer Mekonnen]] *[[Jemima_Sumgong | Jemima Sumgong]] *[[Jenapharm | Jenapharm]] *[[Jenni_Williams | Jenni Williams]] *[[Jennie_Chua | Jennie Chua]] *[[Jennifer_Juengel | Jennifer Juengel]] *[[Jennifer_Kewley_Draskau | Jennifer Kewley Draskau]] *[[Jennifer_Laura_Thompson | Jennifer Laura Thompson]] *[[Jennifer_Longdon | Jennifer Longdon]] *[[Jennifer_Packer | Jennifer Packer]] *[[Jenny_Chiu | Jenny Chiu]] *[[Jenụwarị_2010_Rio_de_Janeiro_idei_mmiri_na_apịtị | Jenụwarị 2010 Rio de Janeiro idei mmiri na apịtị]] *[[Jerry_Harris_(onye_na-ese_ihe) | Jerry Harris (onye na-ese ihe)]] *[[Jerusalem:_Akwụkwọ_Nri | Jerusalem: Akwụkwọ Nri]] *[[Jesca_Ruth_Ataa | Jesca Ruth Ataa]] *[[Jess_Fink | Jess Fink]] *[[Jesse_Lott | Jesse Lott]] *[[Jesse_Q._Sutanto | Jesse Q. Sutanto]] *[[Jessica_Day_George | Jessica Day George]] *[[Jessica_Eriyo | Jessica Eriyo]] *[[Jessica_Simpson | Jessica Simpson]] *[[Jessie_Redmon_Fauset | Jessie Redmon Fauset]] *[[Jessie_T._Pettway | Jessie T. Pettway]] *[[Jessy_Matador | Jessy Matador]] *[[Jestina_Mukoko | Jestina Mukoko]] *[[Jetu | Jetu]] *[[Jewish_Neo-Aramaic_dialect_of_Dohok | Jewish Neo-Aramaic dialect of Dohok]] *[[Jibril_Aminu | Jibril Aminu]] *[[Jibu_asụsụ | Jibu asụsụ]] *[[Jibyal_Asụsụ | Jibyal Asụsụ]] *[[Jonathan_Scott_Hartley | Jonathan Scott Hartley]] *[[Joseph_Addison_Anyan | Joseph Addison Anyan]] *[[Joseph_Anim-Danso | Joseph Anim-Danso]] *[[Joseph_Bowler | Joseph Bowler]] *[[Joseph_Hekekyan | Joseph Hekekyan]] *[[Joseph_Kwesi_Mbimadong | Joseph Kwesi Mbimadong]] *[[Joseph_Perry_(onye_na-ese_ihe_nkiri) | Joseph Perry (onye na-ese ihe nkiri)]] *[[Josephine_Casey | Josephine Casey]] *[[Josephine_Melville | Josephine Melville]] *[[Josephine_Oppong_Yeboah | Josephine Oppong Yeboah]] *[[Josine_Blok | Josine Blok]] *[[José_Jacinto_Van-Dúnem | José Jacinto Van-Dúnem]] *[[José_Luis_Cuevas | José Luis Cuevas]] *[[Joséphine_Guidy_Wandja | Joséphine Guidy Wandja]] *[[Joy_Onumajuru | Joy Onumajuru]] *[[Joyce_Banda | Joyce Banda]] *[[Joyce_Chepkirui | Joyce Chepkirui]] *[[Joyce_Grant | Joyce Grant]] *[[Joyce_Mpanga | Joyce Mpanga]] *[[Joyce_Newton-Thompson | Joyce Newton-Thompson]] *[[Juana_Teresa_na-egwu_López | Juana Teresa na-egwu López]] *[[Jude_Rabo | Jude Rabo]] *[[Judeo-Algerian_Arabic | Judeo-Algerian Arabic]] *[[Judit_Bar-Ilan | Judit Bar-Ilan]] *[[Judith_Perkins | Judith Perkins]] *[[Judy_Omumbo | Judy Omumbo]] *[[Judy_Rugasira_Kyanda | Judy Rugasira Kyanda]] *[[Julia_Tukai_Zvobgo | Julia Tukai Zvobgo]] *[[Liz_Abrahams | Liz Abrahams]] *[[Jon_Carsman | Jon Carsman]] *[[Jona | Jona]] *[[Jonah_Wuyep | Jonah Wuyep]] *[[Jonathan_Corbblah | Jonathan Corbblah]] *[[Jonathan_Mann_(onye_ọrụ_WHO) | Jonathan Mann (onye ọrụ WHO)]] *[[Jonathan_O._Ndagi | Jonathan O. Ndagi]] *[[Julia_Varley | Julia Varley]] *[[Julie_Dawson_(onye_na-eme_ihe_nkiri) | Julie Dawson (onye na-eme ihe nkiri)]] *[[Julien_Lahaut | Julien Lahaut]] *[[Jọdan_Chanetsa | Jọdan Chanetsa]] *[[Jọdan_Oram | Jọdan Oram]] *[[Jọshụa | Jọshụa]] *[[Kalinago | Kalinago]] *[[Karen_Muir | Karen Muir]] *[[Karl_V._Teeter | Karl V. Teeter]] *[[Kasong | Kasong]] *[[Katchal | Katchal]] *[[Katharine_Esdaile | Katharine Esdaile]] *[[Kaṇita_Tīpikai | Kaṇita Tīpikai]] *[[Kelechi_Iheanacho | Kelechi Iheanacho]] *[[Kellyanne_Conway | Kellyanne Conway]] *[[Kenza_Dahmani | Kenza Dahmani]] *[[Khady_Camara | Khady Camara]] *[[Kheira_Bouabsa | Kheira Bouabsa]] *[[Kim_J._Henriksen | Kim J. Henriksen]] *[[Koleluttu | Koleluttu]] *[[Lagos_Terminus_railway_station | Lagos Terminus railway station]] *[[Lamberto,_Onyenwe_Monaco | Lamberto, Onyenwe Monaco]] *[[Lee_Vergine | Lee Vergine]] *[[Leonora_Barry | Leonora Barry]] *[[Lesbian_feminism | Lesbian feminism]] *[[Lewis_Valentine | Lewis Valentine]] *[[Lillian_Elidah | Lillian Elidah]] *[[Lillian_Ngoyi | Lillian Ngoyi]] *[[Lindsay_Agnew | Lindsay Agnew]] *[[Liudmyla_Starytska-Cherniakhivska | Liudmyla Starytska-Cherniakhivska]] *[[Lucy_Gallardo | Lucy Gallardo]] *[[Lucy_Parsons | Lucy Parsons]] *[[Léon-Ernest_Halkin | Léon-Ernest Halkin]] *[[Madeleine_Colani | Madeleine Colani]] *[[Mae_Woughter_Strack | Mae Woughter Strack]] *[[Archie_Mafeje | Archie Mafeje]] *[[Mafuta_(ụgbọ_mmiri) | Mafuta (ụgbọ mmiri)]] *[[Mahmoud_Riad_(onye_na-atụpụta_ụkpụrụ_ụlọ) | Mahmoud Riad (onye na-atụpụta ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Manchu_Han_Imperial_Feast | Manchu Han Imperial Feast]] *[[Mandisa_Maya | Mandisa Maya]] *[[Maraimalai_Adigal | Maraimalai Adigal]] *[[Marc_Wilmet | Marc Wilmet]] *[[John_Willard_Clawson | John Willard Clawson]] *[[Jok_(mmụọ) | Jok (mmụọ)]] *[[Jolly_Nyame | Jolly Nyame]] *[[Julie_Burchill | Julie Burchill]] *[[Joanna_Foster | Joanna Foster]] *[[JoAnne_A._Epps | JoAnne A. Epps]] *[[Joan_Peterson | Joan Peterson]] *[[Joan_Slonczewski | Joan Slonczewski]] *[[Joanne_Martin | Joanne Martin]] *[[Job_17 | Job 17]] *[[Joe_Ray_(onye_na-ese_ihe) | Joe Ray (onye na-ese ihe)]] *[[John_Alvin | John Alvin]] *[[John_Clark_Mayden | John Clark Mayden]] *[[John_T._Harris_(onye_na-ese_ihe) | John T. Harris (onye na-ese ihe)]] *[[John_Tsiboe | John Tsiboe]] *[[John_Ubah | John Ubah]] *[[John_Ugochukwu | John Ugochukwu]] *[[John_W._Mosley | John W. Mosley]] *[[Maia_Mitchell | Maia Mitchell]] *[[Marcella_Althaus-Reid | Marcella Althaus-Reid]] *[[Dario_Marcolin | Dario Marcolin]] *[[Margaret_Mutu | Margaret Mutu]] *[[Margaret_Rose_Kelsick | Margaret Rose Kelsick]] *[[Margareta_Priolo | Margareta Priolo]] *[[John_Dumelo | John Dumelo]] *[[Margaret_Amelia_Corlis | Margaret Amelia Corlis]] *[[Margaret_Fay_Shaw | Margaret Fay Shaw]] *[[Maria_Gorzechowska | Maria Gorzechowska]] *[[Maria_Grazia_Rosin | Maria Grazia Rosin]] *[[Marie_Butts | Marie Butts]] *[[Marie_Chaix | Marie Chaix]] *[[Marie_Delcourt | Marie Delcourt]] *[[Marie_Lenéru | Marie Lenéru]] *[[Marie-Christine_Kessler | Marie-Christine Kessler]] *[[Marijane_Minaberri | Marijane Minaberri]] *[[Marijane_Minaberri | Marijane Minaberri]] *[[Joanne_Aluka | Joanne Aluka]] *[[John_Spurgeon_Henkel | John Spurgeon Henkel]] *[[Jonah_David_Jang | Jonah David Jang]] *[[2015 | 2015]] *[[Adriana_Marais | Adriana Marais]] *[[Aisha_Musa_el-Said | Aisha Musa el-Said]] *[[Nagwa_Ibrahim_Saleh_Ali | Nagwa Ibrahim Saleh Ali]] *[[Asụsụ_Kituba | Asụsụ Kituba]] *[[Asụsụ_Mekeo | Asụsụ Mekeo]] *[[Karen_Barber | Karen Barber]] *[[Bissara | Bissara]] *[[Breast_enlargement_supplements | Breast enlargement supplements]] *[[Carroll_Sockwell | Carroll Sockwell]] *[[Cascades_Raptor_Center | Cascades Raptor Center]] *[[Charles_Jonas_(onye_ndọrọ_ndọrọ_ọchịchị_Wisconsin) | Charles Jonas (onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Wisconsin)]] *[[Daniel_Starch | Daniel Starch]] *[[Disenchanted_(ihe_nkiri) | Disenchanted (ihe nkiri)]] *[[Donald_Byrd_(onye_na-ede_egwu) | Donald Byrd (onye na-ede egwu)]] *[[Francis_Otunta | Francis Otunta]] *[[Hyperlexia | Hyperlexia]] *[[Jim_Chuchu | Jim Chuchu]] *[[Jim_Roth_(onye_ọchụnta_ego) | Jim Roth (onye ọchụnta ego)]] *[[Jim_Simon_(artist) | Jim Simon (artist)]] *[[Jin_Xing | Jin Xing]] *[[Jita_asụsụ | Jita asụsụ]] *[[Jo-Anne_Richards | Jo-Anne Richards]] *[[Joan_Armatrading | Joan Armatrading]] *[[Joan_Harrison_(swimmer) | Joan Harrison (swimmer)]] *[[Joan_Mari_Torrealdai | Joan Mari Torrealdai]] *[[JoAnn_H._Morgan | JoAnn H. Morgan]] *[[Johanna_Götesson | Johanna Götesson]] *[[Joseph_Alexander_Cain | Joseph Alexander Cain]] *[[Joseph_Tetteh_Zutah | Joseph Tetteh Zutah]] *[[Joël_Karekezi | Joël Karekezi]] *[[Judith_Bakirya | Judith Bakirya]] *[[Juliette_Nana | Juliette Nana]] *[[Kachumbari | Kachumbari]] *[[Kamounia | Kamounia]] *[[Kaya_Forson | Kaya Forson]] *[[Keiko_(onye_na-agụ_egwú,_amụrụ_n'afọ_1985) | Keiko (onye na-agụ egwú, amụrụ n'afọ 1985)]] *[[Keki_Kunga | Keki Kunga]] *[[Kenneth_Baugh | Kenneth Baugh]] *[[Kim_Engelbrecht | Kim Engelbrecht]] *[[Konono_Nº1 | Konono Nº1]] *[[Konya_Plummer | Konya Plummer]] *[[Kristin_Bengtsson | Kristin Bengtsson]] *[[Lawrence_Anthony | Lawrence Anthony]] *[[Leon_Botha | Leon Botha]] *[[Leonard_Everett_Fisher | Leonard Everett Fisher]] *[[Leslie_Codd | Leslie Codd]] *[[Linda_Bond | Linda Bond]] *[[Lipstick_feminism | Lipstick feminism]] *[[Lisa_Schmitz | Lisa Schmitz]] *[[Lizzie_Wilkerson | Lizzie Wilkerson]] *[[Louise_Doris_Adams | Louise Doris Adams]] *[[Luísa_Tomás | Luísa Tomás]] *[[Lynn_Miles | Lynn Miles]] *[[Madinatou_Rouamba | Madinatou Rouamba]] *[[Mannikin_nwere_ara_chestnut | Mannikin nwere ara chestnut]] *[[Margaret_Keay | Margaret Keay]] *[[Marguerite_Bukuru | Marguerite Bukuru]] *[[Maria_A._Barucci | Maria A. Barucci]] *[[Marike_de_Klerk | Marike de Klerk]] *[[Marina_Gavrilova | Marina Gavrilova]] *[[Marlon_Riggs | Marlon Riggs]] *[[Marta_Kwiatkowska | Marta Kwiatkowska]] *[[Marta_Zauniūtė | Marta Zauniūtė]] *[[Martha_Blue | Martha Blue]] *[[Mary_Eddy_Kidder | Mary Eddy Kidder]] *[[Mary_Elizabeth_Barber | Mary Elizabeth Barber]] *[[Mary_Elizabeth_Sharpe | Mary Elizabeth Sharpe]] *[[Mary_Eugenia_Ghann | Mary Eugenia Ghann]] *[[Mary_Gilu | Mary Gilu]] *[[Mary_Harriman_Rumsey | Mary Harriman Rumsey]] *[[Mary_Jo_Perino | Mary Jo Perino]] *[[Mary_Kitson_Clark | Mary Kitson Clark]] *[[Mary_L._Bennett | Mary L. Bennett]] *[[Mary_Le_Ravin | Mary Le Ravin]] *[[Mary_Lee_Tate | Mary Lee Tate]] *[[Mary_Marquis | Mary Marquis]] *[[Mary_Mitchell_(onye_na-ese_ụkpụrụ_ụlọ) | Mary Mitchell (onye na-ese ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Mary_P._Burrill | Mary P. Burrill]] *[[Mary_Read | Mary Read]] *[[Mary_Renfrew | Mary Renfrew]] *[[Mary_Sibande | Mary Sibande]] *[[Momentum_(ihe_nkiri_2015) | Momentum (ihe nkiri 2015)]] *[[Mona_Zaghloul | Mona Zaghloul]] *[[Monodora_myristica | Monodora myristica]] *[[Morjana_Alaoui | Morjana Alaoui]] *[[Morénike_Giwa_Onaiwu | Morénike Giwa Onaiwu]] *[[Moses_Schulbaum | Moses Schulbaum]] *[[Moshood_Abiola | Moshood Abiola]] *[[Mouna_Hachim | Mouna Hachim]] *[[Moussa_Bathily | Moussa Bathily]] *[[Moussa_Narry | Moussa Narry]] *[[Mpaghara_Ụmụnna_Ụwa | Mpaghara Ụmụnna Ụwa]] *[[Murtala_Nyako | Murtala Nyako]] *[[Muthoni_Likimani | Muthoni Likimani]] *[[Mwakpo_bọmbụ_afọ_2014_na_Jos | Mwakpo bọmbụ afọ 2014 na Jos]] *[[Mwakpo_bọmbụ_na_Gombe_n'ọnwa_Julaị_2015 | Mwakpo bọmbụ na Gombe n'ọnwa Julaị 2015]] *[[Mwakpo_bọmbụ_na_Mubi_n'afọ_2017 | Mwakpo bọmbụ na Mubi n'afọ 2017]] *[[Mwakpo_Izghe | Mwakpo Izghe]] *[[Mwakpo_nke_Borno_Steeti_na_Junn_2024 | Mwakpo nke Borno Steeti na Junn 2024]] *[[Mwakpo_September_11 | Mwakpo September 11]] *[[Mwanalima_Adam | Mwanalima Adam]] *[[Ọrịa_Mwase | Ọrịa Mwase]] *[[My_Ady_Gil | My Ady Gil]] *[[Mychael_Knight | Mychael Knight]] *[[Mycobacterium_tuberculosis | Mycobacterium tuberculosis]] *[[Mycoforestry | Mycoforestry]] *[[Mygurudu | Mygurudu]] *[[Myrtle_Smith_Livingston | Myrtle Smith Livingston]] *[[Mézíkọ_city | Mézíkọ city]] *[[Mọnde_Emoghavwe | Mọnde Emoghavwe]] *[[N'ime_Valencia | N'ime Valencia]] *[[Nadia_Hamza | Nadia Hamza]] *[[Nadia_Kaabi-Linke | Nadia Kaabi-Linke]] *[[Nadia_Lutfi | Nadia Lutfi]] *[[Nadine_Gordimer | Nadine Gordimer]] *[[NAFO_(ìgwè) | NAFO (ìgwè)]] *[[Nagoya_Protocol | Nagoya Protocol]] *[[Nagwa_Khalil | Nagwa Khalil]] *[[Nahum_Rabinovitch | Nahum Rabinovitch]] *[[Nailya_Asker-zade | Nailya Asker-zade]] *[[Najeeb_Yakubu | Najeeb Yakubu]] *[[Nakunte_Diarra | Nakunte Diarra]] *[[Nambaryn_Enkhbayar | Nambaryn Enkhbayar]] *[[Nancy_(onye_na-agụ_egwú) | Nancy (onye na-agụ egwú)]] *[[Nancy_Tsiboe | Nancy Tsiboe]] *[[Nancy_Turner | Nancy Turner]] *[[Nandika_D'Souza | Nandika D'Souza]] *[[Naomi_Pierce | Naomi Pierce]] *[[Nara_Smith | Nara Smith]] *[[Narciso_Abeyta | Narciso Abeyta]] *[[Nardos_Bekele-Thomas | Nardos Bekele-Thomas]] *[[Nari_Ward | Nari Ward]] *[[Nasar | Nasar]] *[[Nasarawa,_Kano_Steeti | Nasarawa, Kano Steeti]] *[[Natalie_Nougayrède | Natalie Nougayrède]] *[[Natalya_Kaspersky | Natalya Kaspersky]] *[[Natasha_Staller | Natasha Staller]] *[[Nathan_Tella | Nathan Tella]] *[[National_Forests_Office_(France) | National Forests Office (France)]] *[[National_Gallery_of_Modern_Art,_Lagos | National Gallery of Modern Art, Lagos]] *[[National_Institute_for_Pharmaceutical_Research_and_Development | National Institute for Pharmaceutical Research and Development]] *[[National_Museum_of_African_Art | National Museum of African Art]] *[[National_Union_of_Algerian_Women | National Union of Algerian Women]] *[[Nayland_Blake | Nayland Blake]] *[[Naziha_Réjiba | Naziha Réjiba]] *[[Nchekwa_nke_ebe_e_wusiri_ike | Nchekwa nke ebe e wusiri ike]] *[[Nchekwa_Okike | Nchekwa Okike]] *[[Nchekwa_onwe_na_Cyber | Nchekwa onwe na Cyber]] *[[Nchịkwa_nje_na-emetụta_ọhịa | Nchịkwa nje na-emetụta ọhịa]] *[[Nchịkọta_ihu_igwe | Nchịkọta ihu igwe]] *[[Nchịkọta_IPCC_maka_ndị_na-eme_iwu | Nchịkọta IPCC maka ndị na-eme iwu]] *[[Nchịkọta_mmiri | Nchịkọta mmiri]] *[[Nchịkọta_ndị_mmadụ | Nchịkọta ndị mmadụ]] *[[Nchịkọta_nri | Nchịkọta nri]] *[[Ndagwurugwu_nke_Osimiri_Apurímac,_Ene_na_Mantaro | Ndagwurugwu nke Osimiri Apurímac, Ene na Mantaro]] *[[Adamou_Ndam_Njoya | Adamou Ndam Njoya]] *[[Ndepụta_Aarne-Thompson-Uther | Ndepụta Aarne-Thompson-Uther]] *[[Ndepụta_nke_ahịa_dị_na_Lagos | Ndepụta nke ahịa dị na Lagos]] *[[Ndepụta_nke_ebe_ndị_a_kpọrọ_aha_ndị_nwụrụ_na_ọdachi_ụgbọelu_Smolensk | Ndepụta nke ebe ndị a kpọrọ aha ndị nwụrụ na ọdachi ụgbọelu Smolensk]] *[[Ndepụta_nke_ebe_ndị_na-enweta_ego_dị_ala_na_United_States | Ndepụta nke ebe ndị na-enweta ego dị ala na United States]] *[[Ndepụta_nke_ndị_Britain_karịrị_otu_narị_afọ | Ndepụta nke ndị Britain karịrị otu narị afọ]] *[[Ndepụta_nke_ndị_egwuregwu_WNBA_nke_Australia | Ndepụta nke ndị egwuregwu WNBA nke Australia]] *[[Ndepụta_nke_nhọpụta_nke_Ngalaba_Na-ahụ_Maka_Ike_site_na_Donald_Trump | Ndepụta nke nhọpụta nke Ngalaba Na-ahụ Maka Ike site na Donald Trump]] *[[Ndepụta_nke_Sphenisciformes_site_na_ọnụ_ọgụgụ | Ndepụta nke Sphenisciformes site na ọnụ ọgụgụ]] *[[Ndepụta_nke_Whale_Wars | Ndepụta nke Whale Wars]] *[[Ndepụta_nke_ọbá_akwụkwọ_Carnegie_na_Alabama | Ndepụta nke ọbá akwụkwọ Carnegie na Alabama]] *[[Ndepụta_nke_ọbá_akwụkwọ_Carnegie_na_Arkansas | Ndepụta nke ọbá akwụkwọ Carnegie na Arkansas]] *[[Ndepụta_nke_ụmụ_nwanyị_ndị_na-agụ_akwụkwọ | Ndepụta nke ụmụ nwanyị ndị na-agụ akwụkwọ]] *[[Ndepụta_nke_ụmụ_nwanyị_nwere_ọtụtụ_ijeri | Ndepụta nke ụmụ nwanyị nwere ọtụtụ ijeri]] *[[Ndepụta_nri_ndị_Afrịka | Ndepụta nri ndị Afrịka]] *[[Ernest_Ndukwe | Ernest Ndukwe]] *[[Ndị_Afghanistan | Ndị Afghanistan]] *[[Ndị_agha_na-ahụ_maka_ọhịa | Ndị agha na-ahụ maka ọhịa]] *[[Ndị_Arab_Lictor_Youth | Ndị Arab Lictor Youth]] *[[Ndị_Black_Mormon | Ndị Black Mormon]] *[[Ndị_Efesọs | Ndị Efesọs]] *[[Ndị_Filipinos_na_Naijiria | Ndị Filipinos na Naijiria]] *[[Ndị_inyom_Africa | Ndị inyom Africa]] *[[Ndị_inyom_Ndị_Kraịst_Oge_Ochie_na_Echiche_Ndị_ọgọ_mmụọ | Ndị inyom Ndị Kraịst Oge Ochie na Echiche Ndị ọgọ mmụọ]] *[[Ndị_isi_ọgwụ_ọjọọ | Ndị isi ọgwụ ọjọọ]] *[[Ndị_Japan_bịanyere_aka | Ndị Japan bịanyere aka]] *[[Ndị_Jentaịl_Budrioli | Ndị Jentaịl Budrioli]] *[[Ndị_Kachin | Ndị Kachin]] *[[Ndị_Luo | Ndị Luo]] *[[Ndị_Maasai | Ndị Maasai]] *[[Ndị_na-agba_ọkụ_na_India | Ndị na-agba ọkụ na India]] *[[Ndị_na-ebipụta_akwụkwọ | Ndị na-ebipụta akwụkwọ]] *[[Ndị_Na-eme_Egwu_Agbamakwụkwọ | Ndị Na-eme Egwu Agbamakwụkwọ]] *[[Ndị_na-eme_ihe_ike_Landschap | Ndị na-eme ihe ike Landschap]] *[[Ndị_na-ere_mmanụ | Ndị na-ere mmanụ]] *[[Ndị_Naijiria_nọ_na_United_Arab_Emirates | Ndị Naijiria nọ na United Arab Emirates]] *[[Ndị_Nyongo | Ndị Nyongo]] *[[Ndị_Palestine_Judeo-Arabic_nke_oge_a | Ndị Palestine Judeo-Arabic nke oge a]] *[[Ndị_Rumsen | Ndị Rumsen]] *[[Ndị_Sameria_Foundation | Ndị Sameria Foundation]] *[[Ndị_Tera | Ndị Tera]] *[[Ndị_uwe_ojii_nke_eluigwe | Ndị uwe ojii nke eluigwe]] *[[Ndị_Ọrụ_Uwe_Agwakọta_nke_America | Ndị Ọrụ Uwe Agwakọta nke America]] *[[Ndị_ụkọchukwu_9 | Ndị ụkọchukwu 9]] *[[Ndịda_Ọdịda_Anyanwụ_(Nijiria) | Ndịda Ọdịda Anyanwụ (Nijiria)]] *[[Ndịda_Ọwụwa_Anyanwụ_(Nijiria) | Ndịda Ọwụwa Anyanwụ (Nijiria)]] *[[Ndụ_na_Ọrụ_Obodo | Ndụ na Ọrụ Obodo]] *[[Nebiha_Gueddana | Nebiha Gueddana]] *[[Neddy_Atieno_Okoth | Neddy Atieno Okoth]] *[[Neimeth_PLC | Neimeth PLC]] *[[Narjiss_Nejjar | Narjiss Nejjar]] *[[Neke,_Isi-Uzo | Neke, Isi-Uzo]] *[[Nelly_Mugo | Nelly Mugo]] *[[Nelly_O'Brien | Nelly O'Brien]] *[[Nelson_A._Primus | Nelson A. Primus]] *[[Nelson_Enwerem | Nelson Enwerem]] *[[Fulufhelo_Nelwamondo | Fulufhelo Nelwamondo]] *[[Nena_Baltazar | Nena Baltazar]] *[[Neo_Masisi | Neo Masisi]] *[[Neobalanocarpus | Neobalanocarpus]] *[[Nestle_Naịjirịa | Nestle Naịjirịa]] *[[Nettie_Young | Nettie Young]] *[[Netumbo_Nandi-Ndaitwah | Netumbo Nandi-Ndaitwah]] *[[Neville_Garrick | Neville Garrick]] *[[New_Mexico_dị_omimi | New Mexico dị omimi]] *[[Ngai | Ngai]] *[[Ngalaba_Ahụike_na_Ọrụ_Mmadụ_nke_Maine | Ngalaba Ahụike na Ọrụ Mmadụ nke Maine]] *[[Ngangura_Mwezé | Ngangura Mwezé]] *[[Ngarrindjeri_Asụsụ | Ngarrindjeri Asụsụ]] *[[Ngmayem | Ngmayem]] *[[Ngo_Okafor | Ngo Okafor]] *[[Ngongo_ya_Chintu | Ngongo ya Chintu]] *[[Ngozi_Anyanwu | Ngozi Anyanwu]] *[[Ngozi_Esther_Edeme | Ngozi Esther Edeme]] *[[Ngwa_language | Ngwa language]] *[[Ngwaahịa_Ọhịa | Ngwaahịa Ọhịa]] *[[Ngwá_ọrụ_iku_ume | Ngwá ọrụ iku ume]] *[[Ngwụsị_izu_Ichefu | Ngwụsị izu Ichefu]] *[[Nhazi_Galperin | Nhazi Galperin]] *[[Nhazi_Nọmba_nke_3_nke_1970 | Nhazi Nọmba nke 3 nke 1970]] *[[Niazi_Mostafa | Niazi Mostafa]] *[[Lil_Nic_Dhonnchadha | Lil Nic Dhonnchadha]] *[[Nicholas_Mukomberanwa | Nicholas Mukomberanwa]] *[[Nicholas_Walters | Nicholas Walters]] *[[Nicholas_Yaw_Boafo_Adade | Nicholas Yaw Boafo Adade]] *[[Nick_Cave_(onye_na-ese_ihe) | Nick Cave (onye na-ese ihe)]] *[[Nicky_Anosike | Nicky Anosike]] *[[Nico_Kasanda | Nico Kasanda]] *[[Nicola_Brandt | Nicola Brandt]] *[[Nicolas_P._Retsinas | Nicolas P. Retsinas]] *[[Nicole_Payne | Nicole Payne]] *[[Nicole_Van_Goethem | Nicole Van Goethem]] *[[Niels_Bolwig | Niels Bolwig]] *[[Niels_Fuglsang | Niels Fuglsang]] *[[Nigel_Weiss | Nigel Weiss]] *[[Nigerian_English | Nigerian English]] *[[Night_hag | Night hag]] *[[Nihal_Mazloum | Nihal Mazloum]] *[[Nikki_Turner_(onye_na-akwado_ahụike_ọha) | Nikki Turner (onye na-akwado ahụike ọha)]] *[[Nikkolas_Smith | Nikkolas Smith]] *[[NikNaks_(nri_South_Africa) | NikNaks (nri South Africa)]] *[[Nikola_Jokanović | Nikola Jokanović]] *[[Nikọdimọs_(Totkas) | Nikọdimọs (Totkas)]] *[[Nils_Foss | Nils Foss]] *[[Nimah_Ismail_Nawwab | Nimah Ismail Nawwab]] *[[Nimi_Briggs | Nimi Briggs]] *[[Nina_Afanasyeva | Nina Afanasyeva]] *[[Nina_Bawden | Nina Bawden]] *[[Njem_LPGA_nke_Taiwan | Njem LPGA nke Taiwan]] *[[Njem_ndị_ìsì_nke_1920 | Njem ndị ìsì nke 1920]] *[[Njem_nlegharị_anya_na_Mozambique | Njem nlegharị anya na Mozambique]] *[[Njikọ_Ọhịa_Oge_Ochie | Njikọ Ọhịa Oge Ochie]] *[[Njikọ_Ụmụ_nwanyị_maka_Njikọ_Mba | Njikọ Ụmụ nwanyị maka Njikọ Mba]] *[[Njikọ_Ụmụ_nwanyị_nke_Norwegian_Labour_Party | Njikọ Ụmụ nwanyị nke Norwegian Labour Party]] *[[Nkandu_Luo | Nkandu Luo]] *[[Nkechi_Okoro_Carroll | Nkechi Okoro Carroll]] *[[John_Nkemngong_Nkengasong | John Nkemngong Nkengasong]] *[[Nkewa_nke_ọnụ_ọgụgụ_mmadụ | Nkewa nke ọnụ ọgụgụ mmadụ]] *[[Nkiru_Ugochukwu | Nkiru Ugochukwu]] *[[Nkisi | Nkisi]] *[[Nkume_Antonia | Nkume Antonia]] *[[Nkwa_Mthembu | Nkwa Mthembu]] *[[Nkwado_akara_n'ịntanetị | Nkwado akara n'ịntanetị]] *[[Nkwarụ_Klumpke | Nkwarụ Klumpke]] *[[Nkwekọrịta_ihu_igwe_nke_Glasgow | Nkwekọrịta ihu igwe nke Glasgow]] *[[Nkwekọrịta_Kyoto | Nkwekọrịta Kyoto]] *[[Nkwekọrịta_maka_iwepụ_ụdị_ịkpa_ókè_niile_megide_ụmụ_nwanyị | Nkwekọrịta maka iwepụ ụdị ịkpa ókè niile megide ụmụ nwanyị]] *[[Nkwekọrịta_Nlekọta_Nri | Nkwekọrịta Nlekọta Nri]] *[[Nkwekọrịta_Ọhịa_Na-adịgide_Adịgide | Nkwekọrịta Ọhịa Na-adịgide Adịgide]] *[[Nkwekọrịta_Ụmụ_nwanyị_Brazil | Nkwekọrịta Ụmụ nwanyị Brazil]] *[[Nkwupụta_(ụmụ_nwanyị) | Nkwupụta (ụmụ nwanyị)]] *[[Nkwupụta_Abuja_(1989) | Nkwupụta Abuja (1989)]] *[[Nkwupụta_Banyere_Ihe_Ndị_Ruuru_Ụmụ_Amaala | Nkwupụta Banyere Ihe Ndị Ruuru Ụmụ Amaala]] *[[Nkwupụta_Banyere_Ikpochapụ_Ime_Ihe_Ike_megide_Ụmụ_nwanyị | Nkwupụta Banyere Ikpochapụ Ime Ihe Ike megide Ụmụ nwanyị]] *[[Nkwupụta_carbon_nke_ala | Nkwupụta carbon nke ala]] *[[Nkwụsị | Nkwụsị]] *[[Nkwụsị_ọhịa | Nkwụsị ọhịa]] *[[Nkà_mmụta_kpakpando_nke_ọdịda_anyanwụ | Nkà mmụta kpakpando nke ọdịda anyanwụ]] *[[Nkịta_Ekwensu | Nkịta Ekwensu]] *[[Nkịta_na-achụ_nta | Nkịta na-achụ nta]] *[[Nkịta_obodo_Afrịka | Nkịta obodo Afrịka]] *[[Nkịta_ojii_(akụkọ_ọdịnala) | Nkịta ojii (akụkọ ọdịnala)]] *[[Nkọwapụta_Wolof | Nkọwapụta Wolof]] *[[Nlekọta_dị_elu | Nlekọta dị elu]] *[[Nna_Ukwu_Harold..._na_ụmụ_nwoke_(ihe_nkiri_2010) | Nna Ukwu Harold... na ụmụ nwoke (ihe nkiri 2010)]] *[[Nnaemeka_Anyamele | Nnaemeka Anyamele]] *[[Nnamdi_Ofoborh | Nnamdi Ofoborh]] *[[Nne_Juan_Aviance | Nne Juan Aviance]] *[[Nne_Keita | Nne Keita]] *[[Nne_na_Nwa_St_Patrick | Nne na Nwa St Patrick]] *[[Nnukwu_anụ_ọhịa | Nnukwu anụ ọhịa]] *[[Nnukwu_Ghun | Nnukwu Ghun]] *[[Nnukwu_ihe_oyiyi_nke_Amenhotep_nke_Atọ_na_Tiye | Nnukwu ihe oyiyi nke Amenhotep nke Atọ na Tiye]] *[[Nnukwu_maka_afọ_ime | Nnukwu maka afọ ime]] *[[Nnukwu_wren | Nnukwu wren]] *[[Nnukwu_ụgbọ_okporo_ígwè_e_ji_osisi_rụọ | Nnukwu ụgbọ okporo ígwè e ji osisi rụọ]] *[[Nnyocha_nke_Data_Ụwa_maka_Nnyocha_Gburugburu_Ebe_Obibi | Nnyocha nke Data Ụwa maka Nnyocha Gburugburu Ebe Obibi]] *[[Nnyocha_nke_ịba | Nnyocha nke ịba]] *[[Nnụnụ_a_na-akpọ_Fulvous_owl | Nnụnụ a na-akpọ Fulvous owl]] *[[Nnụnụ_a_na-akwụnye_n'elu_osisi_Bismarck | Nnụnụ a na-akwụnye n'elu osisi Bismarck]] *[[Nnụnụ_Dutch | Nnụnụ Dutch]] *[[Nnụnụ_Moambe | Nnụnụ Moambe]] *[[Nnụnụ_na-acha_anụnụ_anụnụ | Nnụnụ na-acha anụnụ anụnụ]] *[[Nnụnụ_na-agba_égbè | Nnụnụ na-agba égbè]] *[[Nnụnụ_nnụnụ_nwere_nku | Nnụnụ nnụnụ nwere nku]] *[[Noa-name | Noa-name]] *[[Noble_eightfold_path | Noble eightfold path]] *[[Nobuko_Nakahara | Nobuko Nakahara]] *[[Nocwaka_Lamani | Nocwaka Lamani]] *[[Noel_DaCosta | Noel DaCosta]] *[[Noelle_Quinn | Noelle Quinn]] *[[NoHo,_Manhattan | NoHo, Manhattan]] *[[Nokukhanya_Bhengu | Nokukhanya Bhengu]] *[[Nomthunzi_Mashalaba | Nomthunzi Mashalaba]] *[[Nomvuzo_Shabalala | Nomvuzo Shabalala]] *[[Nonceba_Mhlauli | Nonceba Mhlauli]] *[[Nondumiso_Tembe | Nondumiso Tembe]] *[[Noni_Olabisi | Noni Olabisi]] *[[Nonkqubela_Pieters | Nonkqubela Pieters]] *[[Nora_Ashe | Nora Ashe]] *[[Norma_Kassi | Norma Kassi]] *[[Norma_Merrick_Sklarek | Norma Merrick Sklarek]] *[[Norma_Morgan | Norma Morgan]] *[[Nri_ọdịda_anyanwụ_Afrịka | Nri ọdịda anyanwụ Afrịka]] *[[Ntọala_(sayensị) | Ntọala (sayensị)]] *[[Ntụziaka_Nkwekọrịta | Ntụziaka Nkwekọrịta]] *[[Nur_Warsame | Nur Warsame]] *[[Emeka_Obi | Emeka Obi]] *[[Obodo_maara_ihe | Obodo maara ihe]] *[[Odette_du_Puigaudeau | Odette du Puigaudeau]] *[[Odette_Krempin | Odette Krempin]] *[[Odion_Ighalo | Odion Ighalo]] *[[Ogbugbu_nke_Dawn_Magyar | Ogbugbu nke Dawn Magyar]] *[[Ogbugbu_nke_Eunice_Olawale | Ogbugbu nke Eunice Olawale]] *[[Ogbugbu_nke_Gamboru_Ngala_na_2014 | Ogbugbu nke Gamboru Ngala na 2014]] *[[Ogho-Oghene_Egwero | Ogho-Oghene Egwero]] *[[Ogige_ndị_Angola | Ogige ndị Angola]] *[[Ogige_Ntụrụndụ_Kamuku | Ogige Ntụrụndụ Kamuku]] *[[Ogige_Ntụrụndụ_Souss-Massa | Ogige Ntụrụndụ Souss-Massa]] *[[Ogige_Ọhịa_nke_Osimiri_Afi | Ogige Ọhịa nke Osimiri Afi]] *[[Ogige_ọrụ_mmanye_Periprava | Ogige ọrụ mmanye Periprava]] *[[Ohiri_isi_ọgụ_flash_ìgwè_mmadụ | Ohiri isi ọgụ flash ìgwè mmadụ]] *[[Okomu_National_Park | Okomu National Park]] *[[Ola_Solum | Ola Solum]] *[[Olamide | Olamide]] *[[Olaokun_Soyinka | Olaokun Soyinka]] *[[Olufunmilayo_Aduni_Olayinka | Olufunmilayo Aduni Olayinka]] *[[Olusola_Teniola | Olusola Teniola]] *[[Onye_a_kpọrọ_Basu | Onye a kpọrọ Basu]] *[[Onye_Alịmaịa | Onye Alịmaịa]] *[[Onye_E_goro_Ọrụ_Maka_Ikpe_Ziri_Ezi | Onye E goro Ọrụ Maka Ikpe Ziri Ezi]] *[[Onye_Na-enye_ya | Onye Na-enye ya]] *[[Onyenwe_Ọchịchị_Ọjọọ | Onyenwe Ọchịchị Ọjọọ]] *[[Oprah_Winfrey | Oprah Winfrey]] *[[Oshun | Oshun]] *[[Osimiri_Combahee | Osimiri Combahee]] *[[Osimiri_Havasu | Osimiri Havasu]] *[[Osimiri_Luapula | Osimiri Luapula]] *[[Osimiri_Ruvuma | Osimiri Ruvuma]] *[[Osimiri_Tamanrasset | Osimiri Tamanrasset]] *[[Ostrya_virginiana | Ostrya virginiana]] *[[Oued_Guir | Oued Guir]] *[[Ousmane_Sow | Ousmane Sow]] *[[Ovia_River | Ovia River]] *[[Owuo | Owuo]] *[[P._H._Polk | P. H. Polk]] *[[Pachira_glabra | Pachira glabra]] *[[Papa_Ibra_Tall | Papa Ibra Tall]] *[[Pascale_Petit | Pascale Petit]] *[[Ndị_Pashtun | Ndị Pashtun]] *[[Patricia_Beddows | Patricia Beddows]] *[[Patricia_Hill_Collins | Patricia Hill Collins]] *[[Patusis | Patusis]] *[[Paul_Emmanuel | Paul Emmanuel]] *[[Paul_Obazele | Paul Obazele]] *[[Paul_Onuachu | Paul Onuachu]] *[[Pauline_Powell_Burns | Pauline Powell Burns]] *[[Srđa_Pavlović | Srđa Pavlović]] *[[PCA_Player_of_the_Year_awards | PCA Player of the Year awards]] *[[Peanut_oil | Peanut oil]] *[[Pearl_Patricia_Ankrah | Pearl Patricia Ankrah]] *[[Peggielene_Bartels | Peggielene Bartels]] *[[Pepe_Julian_Onziema | Pepe Julian Onziema]] *[[Elixabete_Perez_Gaztelu | Elixabete Perez Gaztelu]] *[[Pericoma | Pericoma]] *[[Peter_H._Rossi | Peter H. Rossi]] *[[Peter_Odemwingie | Peter Odemwingie]] *[[Qunnie_Pettway | Qunnie Pettway]] *[[Pia_Klemp | Pia Klemp]] *[[Piapoco | Piapoco]] *[[Prince_Erik,_Duke_nke_Västmanland | Prince Erik, Duke nke Västmanland]] *[[Prince_François,_Count_nke_Clermont | Prince François, Count nke Clermont]] *[[Prince_Waldemar_nke_Prussia_(amụrụ_1889) | Prince Waldemar nke Prussia (amụrụ 1889)]] *[[Princess_Maria_Anna_nke_Anhalt-Dessau | Princess Maria Anna nke Anhalt-Dessau]] *[[Pro_Natura_(Switzerland) | Pro Natura (Switzerland)]] *[[Pro-feminism | Pro-feminism]] *[[Qasmuna | Qasmuna]] *[[Queen_Latifah | Queen Latifah]] *[[Quercus_oblongifolia | Quercus oblongifolia]] *[[Rabbits_and_hares_in_the_arts | Rabbits and hares in the arts]] *[[Rachel_Christie | Rachel Christie]] *[[Raquel_Prado | Raquel Prado]] *[[Reiko_Nagasawa | Reiko Nagasawa]] *[[Rhizosphere | Rhizosphere]] *[[Richard_A._Cohen | Richard A. Cohen]] *[[Richard_D._Dunphy | Richard D. Dunphy]] *[[Richard_De_Medeiros | Richard De Medeiros]] *[[Richard_Gordon_Kendall | Richard Gordon Kendall]] *[[Richard_Kwaku_Osei | Richard Kwaku Osei]] *[[Richard_Matthews_(onye_na-eme_ihe_nkiri) | Richard Matthews (onye na-eme ihe nkiri)]] *[[Richard_Staples_Dodge | Richard Staples Dodge]] *[[Richard_Tetteh_Seglah | Richard Tetteh Seglah]] *[[Richard_Wyatt_Jr. | Richard Wyatt Jr.]] *[[Margaret_Richards_(onye_na-atụpụta_ụkpụrụ_ụlọ) | Margaret Richards (onye na-atụpụta ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Richie_Agyemfra-Kumi | Richie Agyemfra-Kumi]] *[[Richters_(ezinụlọ_ndị_Aborigine_Australia) | Richters (ezinụlọ ndị Aborigine Australia)]] *[[Rick_Cosnett | Rick Cosnett]] *[[Rico_Love | Rico Love]] *[[Riddle-tales | Riddle-tales]] *[[Right_to_explanation | Right to explanation]] *[[Rim_Lahmandi-Ayed | Rim Lahmandi-Ayed]] *[[Risteárd_Ó_Glaisne | Risteárd Ó Glaisne]] *[[Ritah_Namayanja_Kivumbi | Ritah Namayanja Kivumbi]] *[[Robb_Armstrong | Robb Armstrong]] *[[Robbie_McCauley | Robbie McCauley]] *[[Robert_Ajayi_Boroffice | Robert Ajayi Boroffice]] *[[Robert_Angus_Smith | Robert Angus Smith]] *[[Robert_Charles_Bates | Robert Charles Bates]] *[[Robert_Clarkson_Tredgold | Robert Clarkson Tredgold]] *[[Robert_Corteen_Carswell | Robert Corteen Carswell]] *[[Robert_E._Goodin | Robert E. Goodin]] *[[Robert_Farris_Thompson | Robert Farris Thompson]] *[[Robert_Franklin_Gates | Robert Franklin Gates]] *[[Robert_Fukuda | Robert Fukuda]] *[[Robert_Miguel | Robert Miguel]] *[[Robert_Mills_Manor | Robert Mills Manor]] *[[Robert_Pious | Robert Pious]] *[[Robert_S._Duncanson | Robert S. Duncanson]] *[[Robert,_Count_nke_Clermont | Robert, Count nke Clermont]] *[[Roberts_Orya | Roberts Orya]] *[[Rochelle_Blumenfeld | Rochelle Blumenfeld]] *[[Rockingham_Kiln | Rockingham Kiln]] *[[Roegchanda_Pascoe | Roegchanda Pascoe]] *[[Roger_Furman | Roger Furman]] *[[Roger_Hallam | Roger Hallam]] *[[Roger_Hawkins | Roger Hawkins]] *[[Roger_Margerum | Roger Margerum]] *[[Roger_Simmons | Roger Simmons]] *[[Rogers_v._Okin | Rogers v. Okin]] *[[Roie_Galitz | Roie Galitz]] *[[Carlos_Rolón | Carlos Rolón]] *[[Rom_Kama_Ị | Rom Kama Ị]] *[[Romuald_Fonkoua | Romuald Fonkoua]] *[[Ron_Hickman | Ron Hickman]] *[[Ron_Rogers | Ron Rogers]] *[[Ronald_Chisom | Ronald Chisom]] *[[Ronald_L._Jackson_nke_Abụọ | Ronald L. Jackson nke Abụọ]] *[[Ronald_Lockett | Ronald Lockett]] *[[Rongying_Jin | Rongying Jin]] *[[Ronke_Doherty | Ronke Doherty]] *[[Ronnie_Govender | Ronnie Govender]] *[[Roosa_Ariyo | Roosa Ariyo]] *[[Ros_bratel | Ros bratel]] *[[Beatriz_Ros | Beatriz Ros]] *[[Rosabel_Nelson | Rosabel Nelson]] *[[Rosaline_Elbay | Rosaline Elbay]] *[[Rose | Rose]] *[[Rose_Akol | Rose Akol]] *[[Rose_Chelimo | Rose Chelimo]] *[[Rose_Finkelstein_Norwood | Rose Finkelstein Norwood]] *[[Rose_Mbowa | Rose Mbowa]] *[[Rose_Zwi | Rose Zwi]] *[[Roselinda_Soipan_Tuiya | Roselinda Soipan Tuiya]] *[[Rosemary_Karuga | Rosemary Karuga]] *[[Rosemary_Stjernstedt | Rosemary Stjernstedt]] *[[Rosemary_Wanjiru | Rosemary Wanjiru]] *[[Rosie_Lee_Tompkins | Rosie Lee Tompkins]] *[[Roukaya_Mahamane | Roukaya Mahamane]] *[[Roukiata_Ouedraogo | Roukiata Ouedraogo]] *[[Rouse_Ball_Prọfesọ_nke_mgbakọ_na_mwepụ | Rouse Ball Prọfesọ nke mgbakọ na mwepụ]] *[[Roxana_Geambasu | Roxana Geambasu]] *[[Roy_M._Harrison | Roy M. Harrison]] *[[Roy_Reid | Roy Reid]] *[[Roy_Robinson,_1st_Baron_Robinson | Roy Robinson, 1st Baron Robinson]] *[[Mukul_Roy | Mukul Roy]] *[[Ruaraidh_Erskine | Ruaraidh Erskine]] *[[Ruby_Tui | Ruby Tui]] *[[Rubye_Prigmore_Torrey | Rubye Prigmore Torrey]] *[[Ruc | Ruc]] *[[Rugby_boy | Rugby boy]] *[[Ruhsar_Pekcan | Ruhsar Pekcan]] *[[Rukmini_Callimachi | Rukmini Callimachi]] *[[Rupert_Cambridge,_Viscount_Trematon | Rupert Cambridge, Viscount Trematon]] *[[Ruspolia_(plant) | Ruspolia (plant)]] *[[Russell_T._Gordon | Russell T. Gordon]] *[[Ruth_Bader_Ginsburg | Ruth Bader Ginsburg]] *[[Ruth_Coleman | Ruth Coleman]] *[[Ruthmae_Sears | Ruthmae Sears]] *[[RV_Farley_Mowat | RV Farley Mowat]] *[[Ryan_Alebiosu | Ryan Alebiosu]] *[[Sa'och | Sa'och]] *[[Sabine_Marcelis | Sabine Marcelis]] *[[Sabrina_Draoui | Sabrina Draoui]] *[[Sade_Adu | Sade Adu]] *[[Safia_Farhat | Safia Farhat]] *[[Sahar_Saleem | Sahar Saleem]] *[[Said_Naciri | Said Naciri]] *[[Salihu_Mustafa | Salihu Mustafa]] *[[Sandra_Benčić | Sandra Benčić]] *[[Sarah_Nyendwoha_Ntiro | Sarah Nyendwoha Ntiro]] *[[Eliza_Scanlen | Eliza Scanlen]] *[[Sejde_Abrahamsson | Sejde Abrahamsson]] *[[Huda_Sha'rawi | Huda Sha'rawi]] *[[Shaun_Cummings | Shaun Cummings]] *[[Shirley_Frimpong-Manso | Shirley Frimpong-Manso]] *[[Shola_Mos-Shogbamimu | Shola Mos-Shogbamimu]] *[[Margaret_Shonekan | Margaret Shonekan]] *[[Shulamith_Firestone | Shulamith Firestone]] *[[Silva_Gunbardhi | Silva Gunbardhi]] *[[Siminalayi_Fubara | Siminalayi Fubara]] *[[Simone_Giertz | Simone Giertz]] *[[Simone_Hochgreb | Simone Hochgreb]] *[[Simone_Saint-Dénis | Simone Saint-Dénis]] *[[Simone_Schaller | Simone Schaller]] *[[Simoné_Nortmann | Simoné Nortmann]] *[[Simplice_Sarandji | Simplice Sarandji]] *[[Sir_John_Charles_Patrick_Langham,_Baronet_nke_iri_na_anọ | Sir John Charles Patrick Langham, Baronet nke iri na anọ]] *[[Sir_Shina_Peters | Sir Shina Peters]] *[[Sisir_Adhikari | Sisir Adhikari]] *[[Skaz | Skaz]] *[[Sleepless_(ihe_nkiri_1957) | Sleepless (ihe nkiri 1957)]] *[[Slip_(uwe) | Slip (uwe)]] *[[Smolensk_(ihe_nkiri) | Smolensk (ihe nkiri)]] *[[Sofia_Noel | Sofia Noel]] *[[Stephanie_G._Adams | Stephanie G. Adams]] *[[Stephen_Wiltshire | Stephen Wiltshire]] *[[Steven_Kabuye | Steven Kabuye]] *[[Beatriz_Stix-Brunell | Beatriz Stix-Brunell]] *[[Susannah_Constantine | Susannah Constantine]] *[[Sylvie_Kauffmann | Sylvie Kauffmann]] *[[Szandra_Szögedi | Szandra Szögedi]] *[[Tafese_Seboka | Tafese Seboka]] *[[Tashin_matakin_teku | Tashin matakin teku]] *[[Theresa_Kachindamoto | Theresa Kachindamoto]] *[[Khalida_Toumi | Khalida Toumi]] *[[Trichloroethylene | Trichloroethylene]] *[[Tusse | Tusse]] *[[Udo_Mabe | Udo Mabe]] *[[Usoro_ndụ_Apicomplexan | Usoro ndụ Apicomplexan]] *[[Usoro_oge_nke_Lagos_Steeti | Usoro oge nke Lagos Steeti]] *[[Vanilla_polylepis | Vanilla polylepis]] *[[Njikọ_nke_ụmụ_nwanyị_ndị_Juu_(Germany) | Njikọ nke ụmụ nwanyị ndị Juu (Germany)]] *[[Sunil_Vaswani | Sunil Vaswani]] *[[Vivian_Okeke | Vivian Okeke]] *[[Eva_Walder | Eva Walder]] *[[Wendie_Renard | Wendie Renard]] *[[Miriam_Were | Miriam Were]] *[[Wiener_Demokratischer_Frauenverein | Wiener Demokratischer Frauenverein]] *[[Wiki | Wiki]] *[[Wilfred_Chikpa_Anagbe | Wilfred Chikpa Anagbe]] *[[William_Parsons_Winchester_Dana | William Parsons Winchester Dana]] *[[William_Simpson_(portrait_artist) | William Simpson (portrait artist)]] *[[William_Troost-Ekong | William Troost-Ekong]] *[[William_Wilson_Cooke | William Wilson Cooke]] *[[Willis_E._Davis_(onye_na-ese_ihe) | Willis E. Davis (onye na-ese ihe)]] *[[Wilma_Soss | Wilma Soss]] *[[Wim_Kok | Wim Kok]] *[[Wings_of_a_Dove_(ihe_nkiri_Nollywood) | Wings of a Dove (ihe nkiri Nollywood)]] *[[Winifred_Mary_Page | Winifred Mary Page]] *[[Winnie_Apiyo | Winnie Apiyo]] *[[Wistman's_Wood | Wistman's Wood]] *[[Wodage_Zvadya | Wodage Zvadya]] *[[Wolf_Kibel | Wolf Kibel]] *[[Women_in_Red | Women in Red]] *[[Women's_boxing_in_Australia | Women's boxing in Australia]] *[[Würzburg_2021_mass_stabbing_attack | Würzburg 2021 mass stabbing attack]] *[[XXX_(usoro_ihe_nkiri) | XXX (usoro ihe nkiri)]] *[[Xywav | Xywav]] *[[Yael_Braudo-Bahat | Yael Braudo-Bahat]] *[[Yahaya_Madawaki | Yahaya Madawaki]] *[[Yahia_Turki | Yahia Turki]] *[[Yahya_Abdul-Mateen_II | Yahya Abdul-Mateen II]] *[[Yaifo | Yaifo]] *[[Yakhin | Yakhin]] *[[Yalti_Napangati | Yalti Napangati]] *[[Yamiche_Alcindor | Yamiche Alcindor]] *[[Zazi_Sadou | Zazi Sadou]] 2lyta0x7pzko6dwfgqz78d6jtqdi6mb 741563 741560 2026-10-25T07:48:52Z IgboRefBot 66663 Corrected a reference error (bot) 741563 wikitext text/x-wiki ==2026/10== *[[Ụlọ_Ọrụ_St_James | Ụlọ Ọrụ St James]] *[[_Ụmụ_nwanyị_na_Ukraine | Ụmụ nwanyị na Ukraine]] *[[Ụlọ_H._F._Smith | Ụlọ H. F. Smith]] *[[Ụlọ_Ahịa_Canterbury | Ụlọ Ahịa Canterbury]] *[[Ụlọ_Dr._Francis_B._Warnock | Ụlọ Dr. Francis B. Warnock]] *[[2006-2007_esemokwu_Tunisia | 2006-2007 esemokwu Tunisia]] *[[2012_Nigeria_floods | 2012 Nigeria floods]] *[[2020_Iju_Mmiri_nke_Sahel_Africa | 2020 Iju Mmiri nke Sahel Africa]] *[[Ada_the_Country | Ada the Country]] *[[Adalbert_von_Blanc | Adalbert von Blanc]] *[[Nike_Akande | Nike Akande]] *[[Ade_Akinbiyi | Ade Akinbiyi]] *[[Akụkọ_Banyere_Ụkwara_nta | Akụkọ Banyere Ụkwara nta]] *[[Akụkọ_ihe_mere_eme_nke_Wikipedia | Akụkọ ihe mere eme nke Wikipedia]] *[[Aline_Coutrot | Aline Coutrot]] *[[Zaynab_Alkali | Zaynab Alkali]] *[[All_the_Queen's_Men_(usoro_ihe_omume_TV) | All the Queen's Men (usoro ihe omume TV)]] *[[Allan_MacDonald_(onye_na-ede_uri) | Allan MacDonald (onye na-ede uri)]] *[[Carla_Antonelli | Carla Antonelli]] *[[Apu_Biswas | Apu Biswas]] *[[Artemether | Artemether]] *[[Artesunate | Artesunate]] *[[Asha_Khemka | Asha Khemka]] *[[Asusu_Somali | Asusu Somali]] *[[Asụsụ_Babanki | Asụsụ Babanki]] *[[Asụsụ_Hibru_nke_Oge_A | Asụsụ Hibru nke Oge A]] *[[Asụsụ_Kanikkaran | Asụsụ Kanikkaran]] *[[Asụsụ_Kedang | Asụsụ Kedang]] *[[Asụsụ_Kilmeri | Asụsụ Kilmeri]] *[[Asụsụ_Klallam | Asụsụ Klallam]] *[[Asụsụ_Ogbi_nke_Ijipt | Asụsụ Ogbi nke Ijipt]] *[[Asụsụ_Ogbi_nke_Nwa | Asụsụ Ogbi nke Nwa]] *[[Atinuke | Atinuke]] *[[Augusta_Jawara | Augusta Jawara]] *[[Bells_Comprehensive_Secondary_School | Bells Comprehensive Secondary School]] *[[Berenecea_Eanes | Berenecea Eanes]] *[[Matt_Bishop | Matt Bishop]] *[[Blanca_de_Castejón | Blanca de Castejón]] *[[Bọmbụ_Issers_na_2008 | Bọmbụ Issers na 2008]] *[[Carmelita_González | Carmelita González]] *[[Charlene_Dukes | Charlene Dukes]] *[[Chicana_feminism | Chicana feminism]] *[[Caroline_Still_Anderson | Caroline Still Anderson]] *[[Bobby_Carter | Bobby Carter]] *[[Chloroquine | Chloroquine]] *[[Clare_Byarugaba | Clare Byarugaba]] *[[Jorge_Cohen | Jorge Cohen]] *[[Confederation_of_African_Football | Confederation of African Football]] *[[Kate_Crawford | Kate Crawford]] *[[Chiara_Daraio | Chiara Daraio]] *[[Darasimi_Nadi | Darasimi Nadi]] *[[Marina_de_Tavira | Marina de Tavira]] *[[Dettol | Dettol]] *[[Emília_Dias | Emília Dias]] *[[Dolly_Anwar | Dolly Anwar]] *[[Ecofeminism | Ecofeminism]] *[[Etika | Etika]] *[[Faisal_Shuaib | Faisal Shuaib]] *[[Faith_Kipyegon | Faith Kipyegon]] *[[Farah_Abdullahi_Abdi | Farah Abdullahi Abdi]] *[[Ọdịdị_Fatima | Ọdịdị Fatima]] *[[Forrest_Gump | Forrest Gump]] *[[Órfhlaith_Foyle | Órfhlaith Foyle]] *[[Frances_Brough | Frances Brough]] *[[Francis_Wodié | Francis Wodié]] *[[Françoise_Ellong | Françoise Ellong]] *[[Fred_Singer | Fred Singer]] *[[Fred_Zinnemann | Fred Zinnemann]] *[[Freddie_Davidson | Freddie Davidson]] *[[Freemartin | Freemartin]] *[[Claudine_Gay | Claudine Gay]] *[[Gigi_Fernández | Gigi Fernández]] *[[Ginger | Ginger]] *[[Gyedu-Blay_Ambolley | Gyedu-Blay Ambolley]] *[[Hae_Nang_Maew | Hae Nang Maew]] *[[David_Hammons | David Hammons]] *[[Holy_Rosary_College,_Enugu | Holy Rosary College, Enugu]] *[[Idei_Mmiri_nke_Etiopia_na_2016 | Idei Mmiri nke Etiopia na 2016]] *[[Francisco_Igea | Francisco Igea]] *[[Ihe_Omume_Ụmụ_nwanyị | Ihe Omume Ụmụ nwanyị]] *[[Ikike_Mgbochi_Ọrịa_(ọgwụ) | Ikike Mgbochi Ọrịa (ọgwụ)]] *[[Isaiah_T._Hatton | Isaiah T. Hatton]] *[[Fatou_Jallow | Fatou Jallow]] *[[Jefta_Foingha | Jefta Foingha]] *[[Jemal_Yimer_Mekonnen | Jemal Yimer Mekonnen]] *[[Jemima_Sumgong | Jemima Sumgong]] *[[Jenapharm | Jenapharm]] *[[Jenni_Williams | Jenni Williams]] *[[Jennie_Chua | Jennie Chua]] *[[Jennifer_Juengel | Jennifer Juengel]] *[[Jennifer_Kewley_Draskau | Jennifer Kewley Draskau]] *[[Jennifer_Laura_Thompson | Jennifer Laura Thompson]] *[[Jennifer_Longdon | Jennifer Longdon]] *[[Jennifer_Packer | Jennifer Packer]] *[[Jenny_Chiu | Jenny Chiu]] *[[Jenụwarị_2010_Rio_de_Janeiro_idei_mmiri_na_apịtị | Jenụwarị 2010 Rio de Janeiro idei mmiri na apịtị]] *[[Jerry_Harris_(onye_na-ese_ihe) | Jerry Harris (onye na-ese ihe)]] *[[Jerusalem:_Akwụkwọ_Nri | Jerusalem: Akwụkwọ Nri]] *[[Jesca_Ruth_Ataa | Jesca Ruth Ataa]] *[[Jess_Fink | Jess Fink]] *[[Jesse_Lott | Jesse Lott]] *[[Jesse_Q._Sutanto | Jesse Q. Sutanto]] *[[Jessica_Day_George | Jessica Day George]] *[[Jessica_Eriyo | Jessica Eriyo]] *[[Jessica_Simpson | Jessica Simpson]] *[[Jessie_Redmon_Fauset | Jessie Redmon Fauset]] *[[Jessie_T._Pettway | Jessie T. Pettway]] *[[Jessy_Matador | Jessy Matador]] *[[Jestina_Mukoko | Jestina Mukoko]] *[[Jetu | Jetu]] *[[Jewish_Neo-Aramaic_dialect_of_Dohok | Jewish Neo-Aramaic dialect of Dohok]] *[[Jibril_Aminu | Jibril Aminu]] *[[Jibu_asụsụ | Jibu asụsụ]] *[[Jibyal_Asụsụ | Jibyal Asụsụ]] *[[Jonathan_Scott_Hartley | Jonathan Scott Hartley]] *[[Joseph_Addison_Anyan | Joseph Addison Anyan]] *[[Joseph_Anim-Danso | Joseph Anim-Danso]] *[[Joseph_Bowler | Joseph Bowler]] *[[Joseph_Hekekyan | Joseph Hekekyan]] *[[Joseph_Kwesi_Mbimadong | Joseph Kwesi Mbimadong]] *[[Joseph_Perry_(onye_na-ese_ihe_nkiri) | Joseph Perry (onye na-ese ihe nkiri)]] *[[Josephine_Casey | Josephine Casey]] *[[Josephine_Melville | Josephine Melville]] *[[Josephine_Oppong_Yeboah | Josephine Oppong Yeboah]] *[[Josine_Blok | Josine Blok]] *[[José_Jacinto_Van-Dúnem | José Jacinto Van-Dúnem]] *[[José_Luis_Cuevas | José Luis Cuevas]] *[[Joséphine_Guidy_Wandja | Joséphine Guidy Wandja]] *[[Joy_Onumajuru | Joy Onumajuru]] *[[Joyce_Banda | Joyce Banda]] *[[Joyce_Chepkirui | Joyce Chepkirui]] *[[Joyce_Grant | Joyce Grant]] *[[Joyce_Mpanga | Joyce Mpanga]] *[[Joyce_Newton-Thompson | Joyce Newton-Thompson]] *[[Juana_Teresa_na-egwu_López | Juana Teresa na-egwu López]] *[[Jude_Rabo | Jude Rabo]] *[[Judeo-Algerian_Arabic | Judeo-Algerian Arabic]] *[[Judit_Bar-Ilan | Judit Bar-Ilan]] *[[Judith_Perkins | Judith Perkins]] *[[Judy_Omumbo | Judy Omumbo]] *[[Judy_Rugasira_Kyanda | Judy Rugasira Kyanda]] *[[Julia_Tukai_Zvobgo | Julia Tukai Zvobgo]] *[[Liz_Abrahams | Liz Abrahams]] *[[Jon_Carsman | Jon Carsman]] *[[Jona | Jona]] *[[Jonah_Wuyep | Jonah Wuyep]] *[[Jonathan_Corbblah | Jonathan Corbblah]] *[[Jonathan_Mann_(onye_ọrụ_WHO) | Jonathan Mann (onye ọrụ WHO)]] *[[Jonathan_O._Ndagi | Jonathan O. Ndagi]] *[[Julia_Varley | Julia Varley]] *[[Julie_Dawson_(onye_na-eme_ihe_nkiri) | Julie Dawson (onye na-eme ihe nkiri)]] *[[Julien_Lahaut | Julien Lahaut]] *[[Jọdan_Chanetsa | Jọdan Chanetsa]] *[[Jọdan_Oram | Jọdan Oram]] *[[Jọshụa | Jọshụa]] *[[Kalinago | Kalinago]] *[[Karen_Muir | Karen Muir]] *[[Karl_V._Teeter | Karl V. Teeter]] *[[Kasong | Kasong]] *[[Katchal | Katchal]] *[[Katharine_Esdaile | Katharine Esdaile]] *[[Kaṇita_Tīpikai | Kaṇita Tīpikai]] *[[Kelechi_Iheanacho | Kelechi Iheanacho]] *[[Kellyanne_Conway | Kellyanne Conway]] *[[Kenza_Dahmani | Kenza Dahmani]] *[[Khady_Camara | Khady Camara]] *[[Kheira_Bouabsa | Kheira Bouabsa]] *[[Kim_J._Henriksen | Kim J. Henriksen]] *[[Koleluttu | Koleluttu]] *[[Lagos_Terminus_railway_station | Lagos Terminus railway station]] *[[Lamberto,_Onyenwe_Monaco | Lamberto, Onyenwe Monaco]] *[[Lee_Vergine | Lee Vergine]] *[[Leonora_Barry | Leonora Barry]] *[[Lesbian_feminism | Lesbian feminism]] *[[Lewis_Valentine | Lewis Valentine]] *[[Lillian_Elidah | Lillian Elidah]] *[[Lillian_Ngoyi | Lillian Ngoyi]] *[[Lindsay_Agnew | Lindsay Agnew]] *[[Liudmyla_Starytska-Cherniakhivska | Liudmyla Starytska-Cherniakhivska]] *[[Lucy_Gallardo | Lucy Gallardo]] *[[Lucy_Parsons | Lucy Parsons]] *[[Léon-Ernest_Halkin | Léon-Ernest Halkin]] *[[Madeleine_Colani | Madeleine Colani]] *[[Mae_Woughter_Strack | Mae Woughter Strack]] *[[Archie_Mafeje | Archie Mafeje]] *[[Mafuta_(ụgbọ_mmiri) | Mafuta (ụgbọ mmiri)]] *[[Mahmoud_Riad_(onye_na-atụpụta_ụkpụrụ_ụlọ) | Mahmoud Riad (onye na-atụpụta ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Manchu_Han_Imperial_Feast | Manchu Han Imperial Feast]] *[[Mandisa_Maya | Mandisa Maya]] *[[Maraimalai_Adigal | Maraimalai Adigal]] *[[Marc_Wilmet | Marc Wilmet]] *[[John_Willard_Clawson | John Willard Clawson]] *[[Jok_(mmụọ) | Jok (mmụọ)]] *[[Jolly_Nyame | Jolly Nyame]] *[[Julie_Burchill | Julie Burchill]] *[[Joanna_Foster | Joanna Foster]] *[[JoAnne_A._Epps | JoAnne A. Epps]] *[[Joan_Peterson | Joan Peterson]] *[[Joan_Slonczewski | Joan Slonczewski]] *[[Joanne_Martin | Joanne Martin]] *[[Job_17 | Job 17]] *[[Joe_Ray_(onye_na-ese_ihe) | Joe Ray (onye na-ese ihe)]] *[[John_Alvin | John Alvin]] *[[John_Clark_Mayden | John Clark Mayden]] *[[John_T._Harris_(onye_na-ese_ihe) | John T. Harris (onye na-ese ihe)]] *[[John_Tsiboe | John Tsiboe]] *[[John_Ubah | John Ubah]] *[[John_Ugochukwu | John Ugochukwu]] *[[John_W._Mosley | John W. Mosley]] *[[Maia_Mitchell | Maia Mitchell]] *[[Marcella_Althaus-Reid | Marcella Althaus-Reid]] *[[Dario_Marcolin | Dario Marcolin]] *[[Margaret_Mutu | Margaret Mutu]] *[[Margaret_Rose_Kelsick | Margaret Rose Kelsick]] *[[Margareta_Priolo | Margareta Priolo]] *[[John_Dumelo | John Dumelo]] *[[Margaret_Amelia_Corlis | Margaret Amelia Corlis]] *[[Margaret_Fay_Shaw | Margaret Fay Shaw]] *[[Maria_Gorzechowska | Maria Gorzechowska]] *[[Maria_Grazia_Rosin | Maria Grazia Rosin]] *[[Marie_Butts | Marie Butts]] *[[Marie_Chaix | Marie Chaix]] *[[Marie_Delcourt | Marie Delcourt]] *[[Marie_Lenéru | Marie Lenéru]] *[[Marie-Christine_Kessler | Marie-Christine Kessler]] *[[Marijane_Minaberri | Marijane Minaberri]] *[[Marijane_Minaberri | Marijane Minaberri]] *[[Joanne_Aluka | Joanne Aluka]] *[[John_Spurgeon_Henkel | John Spurgeon Henkel]] *[[Jonah_David_Jang | Jonah David Jang]] *[[2015 | 2015]] *[[Adriana_Marais | Adriana Marais]] *[[Aisha_Musa_el-Said | Aisha Musa el-Said]] *[[Nagwa_Ibrahim_Saleh_Ali | Nagwa Ibrahim Saleh Ali]] *[[Asụsụ_Kituba | Asụsụ Kituba]] *[[Asụsụ_Mekeo | Asụsụ Mekeo]] *[[Karen_Barber | Karen Barber]] *[[Bissara | Bissara]] *[[Breast_enlargement_supplements | Breast enlargement supplements]] *[[Carroll_Sockwell | Carroll Sockwell]] *[[Cascades_Raptor_Center | Cascades Raptor Center]] *[[Charles_Jonas_(onye_ndọrọ_ndọrọ_ọchịchị_Wisconsin) | Charles Jonas (onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Wisconsin)]] *[[Daniel_Starch | Daniel Starch]] *[[Disenchanted_(ihe_nkiri) | Disenchanted (ihe nkiri)]] *[[Donald_Byrd_(onye_na-ede_egwu) | Donald Byrd (onye na-ede egwu)]] *[[Francis_Otunta | Francis Otunta]] *[[Hyperlexia | Hyperlexia]] *[[Jim_Chuchu | Jim Chuchu]] *[[Jim_Roth_(onye_ọchụnta_ego) | Jim Roth (onye ọchụnta ego)]] *[[Jim_Simon_(artist) | Jim Simon (artist)]] *[[Jin_Xing | Jin Xing]] *[[Jita_asụsụ | Jita asụsụ]] *[[Jo-Anne_Richards | Jo-Anne Richards]] *[[Joan_Armatrading | Joan Armatrading]] *[[Joan_Harrison_(swimmer) | Joan Harrison (swimmer)]] *[[Joan_Mari_Torrealdai | Joan Mari Torrealdai]] *[[JoAnn_H._Morgan | JoAnn H. Morgan]] *[[Johanna_Götesson | Johanna Götesson]] *[[Joseph_Alexander_Cain | Joseph Alexander Cain]] *[[Joseph_Tetteh_Zutah | Joseph Tetteh Zutah]] *[[Joël_Karekezi | Joël Karekezi]] *[[Judith_Bakirya | Judith Bakirya]] *[[Juliette_Nana | Juliette Nana]] *[[Kachumbari | Kachumbari]] *[[Kamounia | Kamounia]] *[[Kaya_Forson | Kaya Forson]] *[[Keiko_(onye_na-agụ_egwú,_amụrụ_n'afọ_1985) | Keiko (onye na-agụ egwú, amụrụ n'afọ 1985)]] *[[Keki_Kunga | Keki Kunga]] *[[Kenneth_Baugh | Kenneth Baugh]] *[[Kim_Engelbrecht | Kim Engelbrecht]] *[[Konono_Nº1 | Konono Nº1]] *[[Konya_Plummer | Konya Plummer]] *[[Kristin_Bengtsson | Kristin Bengtsson]] *[[Lawrence_Anthony | Lawrence Anthony]] *[[Leon_Botha | Leon Botha]] *[[Leonard_Everett_Fisher | Leonard Everett Fisher]] *[[Leslie_Codd | Leslie Codd]] *[[Linda_Bond | Linda Bond]] *[[Lipstick_feminism | Lipstick feminism]] *[[Lisa_Schmitz | Lisa Schmitz]] *[[Lizzie_Wilkerson | Lizzie Wilkerson]] *[[Louise_Doris_Adams | Louise Doris Adams]] *[[Luísa_Tomás | Luísa Tomás]] *[[Lynn_Miles | Lynn Miles]] *[[Madinatou_Rouamba | Madinatou Rouamba]] *[[Mannikin_nwere_ara_chestnut | Mannikin nwere ara chestnut]] *[[Margaret_Keay | Margaret Keay]] *[[Marguerite_Bukuru | Marguerite Bukuru]] *[[Maria_A._Barucci | Maria A. Barucci]] *[[Marike_de_Klerk | Marike de Klerk]] *[[Marina_Gavrilova | Marina Gavrilova]] *[[Marlon_Riggs | Marlon Riggs]] *[[Marta_Kwiatkowska | Marta Kwiatkowska]] *[[Marta_Zauniūtė | Marta Zauniūtė]] *[[Martha_Blue | Martha Blue]] *[[Mary_Eddy_Kidder | Mary Eddy Kidder]] *[[Mary_Elizabeth_Barber | Mary Elizabeth Barber]] *[[Mary_Elizabeth_Sharpe | Mary Elizabeth Sharpe]] *[[Mary_Eugenia_Ghann | Mary Eugenia Ghann]] *[[Mary_Gilu | Mary Gilu]] *[[Mary_Harriman_Rumsey | Mary Harriman Rumsey]] *[[Mary_Jo_Perino | Mary Jo Perino]] *[[Mary_Kitson_Clark | Mary Kitson Clark]] *[[Mary_L._Bennett | Mary L. Bennett]] *[[Mary_Le_Ravin | Mary Le Ravin]] *[[Mary_Lee_Tate | Mary Lee Tate]] *[[Mary_Marquis | Mary Marquis]] *[[Mary_Mitchell_(onye_na-ese_ụkpụrụ_ụlọ) | Mary Mitchell (onye na-ese ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Mary_P._Burrill | Mary P. Burrill]] *[[Mary_Read | Mary Read]] *[[Mary_Renfrew | Mary Renfrew]] *[[Mary_Sibande | Mary Sibande]] *[[Momentum_(ihe_nkiri_2015) | Momentum (ihe nkiri 2015)]] *[[Mona_Zaghloul | Mona Zaghloul]] *[[Monodora_myristica | Monodora myristica]] *[[Morjana_Alaoui | Morjana Alaoui]] *[[Morénike_Giwa_Onaiwu | Morénike Giwa Onaiwu]] *[[Moses_Schulbaum | Moses Schulbaum]] *[[Moshood_Abiola | Moshood Abiola]] *[[Mouna_Hachim | Mouna Hachim]] *[[Moussa_Bathily | Moussa Bathily]] *[[Moussa_Narry | Moussa Narry]] *[[Mpaghara_Ụmụnna_Ụwa | Mpaghara Ụmụnna Ụwa]] *[[Murtala_Nyako | Murtala Nyako]] *[[Muthoni_Likimani | Muthoni Likimani]] *[[Mwakpo_bọmbụ_afọ_2014_na_Jos | Mwakpo bọmbụ afọ 2014 na Jos]] *[[Mwakpo_bọmbụ_na_Gombe_n'ọnwa_Julaị_2015 | Mwakpo bọmbụ na Gombe n'ọnwa Julaị 2015]] *[[Mwakpo_bọmbụ_na_Mubi_n'afọ_2017 | Mwakpo bọmbụ na Mubi n'afọ 2017]] *[[Mwakpo_Izghe | Mwakpo Izghe]] *[[Mwakpo_nke_Borno_Steeti_na_Junn_2024 | Mwakpo nke Borno Steeti na Junn 2024]] *[[Mwakpo_September_11 | Mwakpo September 11]] *[[Mwanalima_Adam | Mwanalima Adam]] *[[Ọrịa_Mwase | Ọrịa Mwase]] *[[My_Ady_Gil | My Ady Gil]] *[[Mychael_Knight | Mychael Knight]] *[[Mycobacterium_tuberculosis | Mycobacterium tuberculosis]] *[[Mycoforestry | Mycoforestry]] *[[Mygurudu | Mygurudu]] *[[Myrtle_Smith_Livingston | Myrtle Smith Livingston]] *[[Mézíkọ_city | Mézíkọ city]] *[[Mọnde_Emoghavwe | Mọnde Emoghavwe]] *[[N'ime_Valencia | N'ime Valencia]] *[[Nadia_Hamza | Nadia Hamza]] *[[Nadia_Kaabi-Linke | Nadia Kaabi-Linke]] *[[Nadia_Lutfi | Nadia Lutfi]] *[[Nadine_Gordimer | Nadine Gordimer]] *[[NAFO_(ìgwè) | NAFO (ìgwè)]] *[[Nagoya_Protocol | Nagoya Protocol]] *[[Nagwa_Khalil | Nagwa Khalil]] *[[Nahum_Rabinovitch | Nahum Rabinovitch]] *[[Nailya_Asker-zade | Nailya Asker-zade]] *[[Najeeb_Yakubu | Najeeb Yakubu]] *[[Nakunte_Diarra | Nakunte Diarra]] *[[Nambaryn_Enkhbayar | Nambaryn Enkhbayar]] *[[Nancy_(onye_na-agụ_egwú) | Nancy (onye na-agụ egwú)]] *[[Nancy_Tsiboe | Nancy Tsiboe]] *[[Nancy_Turner | Nancy Turner]] *[[Nandika_D'Souza | Nandika D'Souza]] *[[Naomi_Pierce | Naomi Pierce]] *[[Nara_Smith | Nara Smith]] *[[Narciso_Abeyta | Narciso Abeyta]] *[[Nardos_Bekele-Thomas | Nardos Bekele-Thomas]] *[[Nari_Ward | Nari Ward]] *[[Nasar | Nasar]] *[[Nasarawa,_Kano_Steeti | Nasarawa, Kano Steeti]] *[[Natalie_Nougayrède | Natalie Nougayrède]] *[[Natalya_Kaspersky | Natalya Kaspersky]] *[[Natasha_Staller | Natasha Staller]] *[[Nathan_Tella | Nathan Tella]] *[[National_Forests_Office_(France) | National Forests Office (France)]] *[[National_Gallery_of_Modern_Art,_Lagos | National Gallery of Modern Art, Lagos]] *[[National_Institute_for_Pharmaceutical_Research_and_Development | National Institute for Pharmaceutical Research and Development]] *[[National_Museum_of_African_Art | National Museum of African Art]] *[[National_Union_of_Algerian_Women | National Union of Algerian Women]] *[[Nayland_Blake | Nayland Blake]] *[[Naziha_Réjiba | Naziha Réjiba]] *[[Nchekwa_nke_ebe_e_wusiri_ike | Nchekwa nke ebe e wusiri ike]] *[[Nchekwa_Okike | Nchekwa Okike]] *[[Nchekwa_onwe_na_Cyber | Nchekwa onwe na Cyber]] *[[Nchịkwa_nje_na-emetụta_ọhịa | Nchịkwa nje na-emetụta ọhịa]] *[[Nchịkọta_ihu_igwe | Nchịkọta ihu igwe]] *[[Nchịkọta_IPCC_maka_ndị_na-eme_iwu | Nchịkọta IPCC maka ndị na-eme iwu]] *[[Nchịkọta_mmiri | Nchịkọta mmiri]] *[[Nchịkọta_ndị_mmadụ | Nchịkọta ndị mmadụ]] *[[Nchịkọta_nri | Nchịkọta nri]] *[[Ndagwurugwu_nke_Osimiri_Apurímac,_Ene_na_Mantaro | Ndagwurugwu nke Osimiri Apurímac, Ene na Mantaro]] *[[Adamou_Ndam_Njoya | Adamou Ndam Njoya]] *[[Ndepụta_Aarne-Thompson-Uther | Ndepụta Aarne-Thompson-Uther]] *[[Ndepụta_nke_ahịa_dị_na_Lagos | Ndepụta nke ahịa dị na Lagos]] *[[Ndepụta_nke_ebe_ndị_a_kpọrọ_aha_ndị_nwụrụ_na_ọdachi_ụgbọelu_Smolensk | Ndepụta nke ebe ndị a kpọrọ aha ndị nwụrụ na ọdachi ụgbọelu Smolensk]] *[[Ndepụta_nke_ebe_ndị_na-enweta_ego_dị_ala_na_United_States | Ndepụta nke ebe ndị na-enweta ego dị ala na United States]] *[[Ndepụta_nke_ndị_Britain_karịrị_otu_narị_afọ | Ndepụta nke ndị Britain karịrị otu narị afọ]] *[[Ndepụta_nke_ndị_egwuregwu_WNBA_nke_Australia | Ndepụta nke ndị egwuregwu WNBA nke Australia]] *[[Ndepụta_nke_nhọpụta_nke_Ngalaba_Na-ahụ_Maka_Ike_site_na_Donald_Trump | Ndepụta nke nhọpụta nke Ngalaba Na-ahụ Maka Ike site na Donald Trump]] *[[Ndepụta_nke_Sphenisciformes_site_na_ọnụ_ọgụgụ | Ndepụta nke Sphenisciformes site na ọnụ ọgụgụ]] *[[Ndepụta_nke_Whale_Wars | Ndepụta nke Whale Wars]] *[[Ndepụta_nke_ọbá_akwụkwọ_Carnegie_na_Alabama | Ndepụta nke ọbá akwụkwọ Carnegie na Alabama]] *[[Ndepụta_nke_ọbá_akwụkwọ_Carnegie_na_Arkansas | Ndepụta nke ọbá akwụkwọ Carnegie na Arkansas]] *[[Ndepụta_nke_ụmụ_nwanyị_ndị_na-agụ_akwụkwọ | Ndepụta nke ụmụ nwanyị ndị na-agụ akwụkwọ]] *[[Ndepụta_nke_ụmụ_nwanyị_nwere_ọtụtụ_ijeri | Ndepụta nke ụmụ nwanyị nwere ọtụtụ ijeri]] *[[Ndepụta_nri_ndị_Afrịka | Ndepụta nri ndị Afrịka]] *[[Ernest_Ndukwe | Ernest Ndukwe]] *[[Ndị_Afghanistan | Ndị Afghanistan]] *[[Ndị_agha_na-ahụ_maka_ọhịa | Ndị agha na-ahụ maka ọhịa]] *[[Ndị_Arab_Lictor_Youth | Ndị Arab Lictor Youth]] *[[Ndị_Black_Mormon | Ndị Black Mormon]] *[[Ndị_Efesọs | Ndị Efesọs]] *[[Ndị_Filipinos_na_Naijiria | Ndị Filipinos na Naijiria]] *[[Ndị_inyom_Africa | Ndị inyom Africa]] *[[Ndị_inyom_Ndị_Kraịst_Oge_Ochie_na_Echiche_Ndị_ọgọ_mmụọ | Ndị inyom Ndị Kraịst Oge Ochie na Echiche Ndị ọgọ mmụọ]] *[[Ndị_isi_ọgwụ_ọjọọ | Ndị isi ọgwụ ọjọọ]] *[[Ndị_Japan_bịanyere_aka | Ndị Japan bịanyere aka]] *[[Ndị_Jentaịl_Budrioli | Ndị Jentaịl Budrioli]] *[[Ndị_Kachin | Ndị Kachin]] *[[Ndị_Luo | Ndị Luo]] *[[Ndị_Maasai | Ndị Maasai]] *[[Ndị_na-agba_ọkụ_na_India | Ndị na-agba ọkụ na India]] *[[Ndị_na-ebipụta_akwụkwọ | Ndị na-ebipụta akwụkwọ]] *[[Ndị_Na-eme_Egwu_Agbamakwụkwọ | Ndị Na-eme Egwu Agbamakwụkwọ]] *[[Ndị_na-eme_ihe_ike_Landschap | Ndị na-eme ihe ike Landschap]] *[[Ndị_na-ere_mmanụ | Ndị na-ere mmanụ]] *[[Ndị_Naijiria_nọ_na_United_Arab_Emirates | Ndị Naijiria nọ na United Arab Emirates]] *[[Ndị_Nyongo | Ndị Nyongo]] *[[Ndị_Palestine_Judeo-Arabic_nke_oge_a | Ndị Palestine Judeo-Arabic nke oge a]] *[[Ndị_Rumsen | Ndị Rumsen]] *[[Ndị_Sameria_Foundation | Ndị Sameria Foundation]] *[[Ndị_Tera | Ndị Tera]] *[[Ndị_uwe_ojii_nke_eluigwe | Ndị uwe ojii nke eluigwe]] *[[Ndị_Ọrụ_Uwe_Agwakọta_nke_America | Ndị Ọrụ Uwe Agwakọta nke America]] *[[Ndị_ụkọchukwu_9 | Ndị ụkọchukwu 9]] *[[Ndịda_Ọdịda_Anyanwụ_(Nijiria) | Ndịda Ọdịda Anyanwụ (Nijiria)]] *[[Ndịda_Ọwụwa_Anyanwụ_(Nijiria) | Ndịda Ọwụwa Anyanwụ (Nijiria)]] *[[Ndụ_na_Ọrụ_Obodo | Ndụ na Ọrụ Obodo]] *[[Nebiha_Gueddana | Nebiha Gueddana]] *[[Neddy_Atieno_Okoth | Neddy Atieno Okoth]] *[[Neimeth_PLC | Neimeth PLC]] *[[Narjiss_Nejjar | Narjiss Nejjar]] *[[Neke,_Isi-Uzo | Neke, Isi-Uzo]] *[[Nelly_Mugo | Nelly Mugo]] *[[Nelly_O'Brien | Nelly O'Brien]] *[[Nelson_A._Primus | Nelson A. Primus]] *[[Nelson_Enwerem | Nelson Enwerem]] *[[Fulufhelo_Nelwamondo | Fulufhelo Nelwamondo]] *[[Nena_Baltazar | Nena Baltazar]] *[[Neo_Masisi | Neo Masisi]] *[[Neobalanocarpus | Neobalanocarpus]] *[[Nestle_Naịjirịa | Nestle Naịjirịa]] *[[Nettie_Young | Nettie Young]] *[[Netumbo_Nandi-Ndaitwah | Netumbo Nandi-Ndaitwah]] *[[Neville_Garrick | Neville Garrick]] *[[New_Mexico_dị_omimi | New Mexico dị omimi]] *[[Ngai | Ngai]] *[[Ngalaba_Ahụike_na_Ọrụ_Mmadụ_nke_Maine | Ngalaba Ahụike na Ọrụ Mmadụ nke Maine]] *[[Ngangura_Mwezé | Ngangura Mwezé]] *[[Ngarrindjeri_Asụsụ | Ngarrindjeri Asụsụ]] *[[Ngmayem | Ngmayem]] *[[Ngo_Okafor | Ngo Okafor]] *[[Ngongo_ya_Chintu | Ngongo ya Chintu]] *[[Ngozi_Anyanwu | Ngozi Anyanwu]] *[[Ngozi_Esther_Edeme | Ngozi Esther Edeme]] *[[Ngwa_language | Ngwa language]] *[[Ngwaahịa_Ọhịa | Ngwaahịa Ọhịa]] *[[Ngwá_ọrụ_iku_ume | Ngwá ọrụ iku ume]] *[[Ngwụsị_izu_Ichefu | Ngwụsị izu Ichefu]] *[[Nhazi_Galperin | Nhazi Galperin]] *[[Nhazi_Nọmba_nke_3_nke_1970 | Nhazi Nọmba nke 3 nke 1970]] *[[Niazi_Mostafa | Niazi Mostafa]] *[[Lil_Nic_Dhonnchadha | Lil Nic Dhonnchadha]] *[[Nicholas_Mukomberanwa | Nicholas Mukomberanwa]] *[[Nicholas_Walters | Nicholas Walters]] *[[Nicholas_Yaw_Boafo_Adade | Nicholas Yaw Boafo Adade]] *[[Nick_Cave_(onye_na-ese_ihe) | Nick Cave (onye na-ese ihe)]] *[[Nicky_Anosike | Nicky Anosike]] *[[Nico_Kasanda | Nico Kasanda]] *[[Nicola_Brandt | Nicola Brandt]] *[[Nicolas_P._Retsinas | Nicolas P. Retsinas]] *[[Nicole_Payne | Nicole Payne]] *[[Nicole_Van_Goethem | Nicole Van Goethem]] *[[Niels_Bolwig | Niels Bolwig]] *[[Niels_Fuglsang | Niels Fuglsang]] *[[Nigel_Weiss | Nigel Weiss]] *[[Nigerian_English | Nigerian English]] *[[Night_hag | Night hag]] *[[Nihal_Mazloum | Nihal Mazloum]] *[[Nikki_Turner_(onye_na-akwado_ahụike_ọha) | Nikki Turner (onye na-akwado ahụike ọha)]] *[[Nikkolas_Smith | Nikkolas Smith]] *[[NikNaks_(nri_South_Africa) | NikNaks (nri South Africa)]] *[[Nikola_Jokanović | Nikola Jokanović]] *[[Nikọdimọs_(Totkas) | Nikọdimọs (Totkas)]] *[[Nils_Foss | Nils Foss]] *[[Nimah_Ismail_Nawwab | Nimah Ismail Nawwab]] *[[Nimi_Briggs | Nimi Briggs]] *[[Nina_Afanasyeva | Nina Afanasyeva]] *[[Nina_Bawden | Nina Bawden]] *[[Njem_LPGA_nke_Taiwan | Njem LPGA nke Taiwan]] *[[Njem_ndị_ìsì_nke_1920 | Njem ndị ìsì nke 1920]] *[[Njem_nlegharị_anya_na_Mozambique | Njem nlegharị anya na Mozambique]] *[[Njikọ_Ọhịa_Oge_Ochie | Njikọ Ọhịa Oge Ochie]] *[[Njikọ_Ụmụ_nwanyị_maka_Njikọ_Mba | Njikọ Ụmụ nwanyị maka Njikọ Mba]] *[[Njikọ_Ụmụ_nwanyị_nke_Norwegian_Labour_Party | Njikọ Ụmụ nwanyị nke Norwegian Labour Party]] *[[Nkandu_Luo | Nkandu Luo]] *[[Nkechi_Okoro_Carroll | Nkechi Okoro Carroll]] *[[John_Nkemngong_Nkengasong | John Nkemngong Nkengasong]] *[[Nkewa_nke_ọnụ_ọgụgụ_mmadụ | Nkewa nke ọnụ ọgụgụ mmadụ]] *[[Nkiru_Ugochukwu | Nkiru Ugochukwu]] *[[Nkisi | Nkisi]] *[[Nkume_Antonia | Nkume Antonia]] *[[Nkwa_Mthembu | Nkwa Mthembu]] *[[Nkwado_akara_n'ịntanetị | Nkwado akara n'ịntanetị]] *[[Nkwarụ_Klumpke | Nkwarụ Klumpke]] *[[Nkwekọrịta_ihu_igwe_nke_Glasgow | Nkwekọrịta ihu igwe nke Glasgow]] *[[Nkwekọrịta_Kyoto | Nkwekọrịta Kyoto]] *[[Nkwekọrịta_maka_iwepụ_ụdị_ịkpa_ókè_niile_megide_ụmụ_nwanyị | Nkwekọrịta maka iwepụ ụdị ịkpa ókè niile megide ụmụ nwanyị]] *[[Nkwekọrịta_Nlekọta_Nri | Nkwekọrịta Nlekọta Nri]] *[[Nkwekọrịta_Ọhịa_Na-adịgide_Adịgide | Nkwekọrịta Ọhịa Na-adịgide Adịgide]] *[[Nkwekọrịta_Ụmụ_nwanyị_Brazil | Nkwekọrịta Ụmụ nwanyị Brazil]] *[[Nkwupụta_(ụmụ_nwanyị) | Nkwupụta (ụmụ nwanyị)]] *[[Nkwupụta_Abuja_(1989) | Nkwupụta Abuja (1989)]] *[[Nkwupụta_Banyere_Ihe_Ndị_Ruuru_Ụmụ_Amaala | Nkwupụta Banyere Ihe Ndị Ruuru Ụmụ Amaala]] *[[Nkwupụta_Banyere_Ikpochapụ_Ime_Ihe_Ike_megide_Ụmụ_nwanyị | Nkwupụta Banyere Ikpochapụ Ime Ihe Ike megide Ụmụ nwanyị]] *[[Nkwupụta_carbon_nke_ala | Nkwupụta carbon nke ala]] *[[Nkwụsị | Nkwụsị]] *[[Nkwụsị_ọhịa | Nkwụsị ọhịa]] *[[Nkà_mmụta_kpakpando_nke_ọdịda_anyanwụ | Nkà mmụta kpakpando nke ọdịda anyanwụ]] *[[Nkịta_Ekwensu | Nkịta Ekwensu]] *[[Nkịta_na-achụ_nta | Nkịta na-achụ nta]] *[[Nkịta_obodo_Afrịka | Nkịta obodo Afrịka]] *[[Nkịta_ojii_(akụkọ_ọdịnala) | Nkịta ojii (akụkọ ọdịnala)]] *[[Nkọwapụta_Wolof | Nkọwapụta Wolof]] *[[Nlekọta_dị_elu | Nlekọta dị elu]] *[[Nna_Ukwu_Harold..._na_ụmụ_nwoke_(ihe_nkiri_2010) | Nna Ukwu Harold... na ụmụ nwoke (ihe nkiri 2010)]] *[[Nnaemeka_Anyamele | Nnaemeka Anyamele]] *[[Nnamdi_Ofoborh | Nnamdi Ofoborh]] *[[Nne_Juan_Aviance | Nne Juan Aviance]] *[[Nne_Keita | Nne Keita]] *[[Nne_na_Nwa_St_Patrick | Nne na Nwa St Patrick]] *[[Nnukwu_anụ_ọhịa | Nnukwu anụ ọhịa]] *[[Nnukwu_Ghun | Nnukwu Ghun]] *[[Nnukwu_ihe_oyiyi_nke_Amenhotep_nke_Atọ_na_Tiye | Nnukwu ihe oyiyi nke Amenhotep nke Atọ na Tiye]] *[[Nnukwu_maka_afọ_ime | Nnukwu maka afọ ime]] *[[Nnukwu_wren | Nnukwu wren]] *[[Nnukwu_ụgbọ_okporo_ígwè_e_ji_osisi_rụọ | Nnukwu ụgbọ okporo ígwè e ji osisi rụọ]] *[[Nnyocha_nke_Data_Ụwa_maka_Nnyocha_Gburugburu_Ebe_Obibi | Nnyocha nke Data Ụwa maka Nnyocha Gburugburu Ebe Obibi]] *[[Nnyocha_nke_ịba | Nnyocha nke ịba]] *[[Nnụnụ_a_na-akpọ_Fulvous_owl | Nnụnụ a na-akpọ Fulvous owl]] *[[Nnụnụ_a_na-akwụnye_n'elu_osisi_Bismarck | Nnụnụ a na-akwụnye n'elu osisi Bismarck]] *[[Nnụnụ_Dutch | Nnụnụ Dutch]] *[[Nnụnụ_Moambe | Nnụnụ Moambe]] *[[Nnụnụ_na-acha_anụnụ_anụnụ | Nnụnụ na-acha anụnụ anụnụ]] *[[Nnụnụ_na-agba_égbè | Nnụnụ na-agba égbè]] *[[Nnụnụ_nnụnụ_nwere_nku | Nnụnụ nnụnụ nwere nku]] *[[Noa-name | Noa-name]] *[[Noble_eightfold_path | Noble eightfold path]] *[[Nobuko_Nakahara | Nobuko Nakahara]] *[[Nocwaka_Lamani | Nocwaka Lamani]] *[[Noel_DaCosta | Noel DaCosta]] *[[Noelle_Quinn | Noelle Quinn]] *[[NoHo,_Manhattan | NoHo, Manhattan]] *[[Nokukhanya_Bhengu | Nokukhanya Bhengu]] *[[Nomthunzi_Mashalaba | Nomthunzi Mashalaba]] *[[Nomvuzo_Shabalala | Nomvuzo Shabalala]] *[[Nonceba_Mhlauli | Nonceba Mhlauli]] *[[Nondumiso_Tembe | Nondumiso Tembe]] *[[Noni_Olabisi | Noni Olabisi]] *[[Nonkqubela_Pieters | Nonkqubela Pieters]] *[[Nora_Ashe | Nora Ashe]] *[[Norma_Kassi | Norma Kassi]] *[[Norma_Merrick_Sklarek | Norma Merrick Sklarek]] *[[Norma_Morgan | Norma Morgan]] *[[Nri_ọdịda_anyanwụ_Afrịka | Nri ọdịda anyanwụ Afrịka]] *[[Ntọala_(sayensị) | Ntọala (sayensị)]] *[[Ntụziaka_Nkwekọrịta | Ntụziaka Nkwekọrịta]] *[[Nur_Warsame | Nur Warsame]] *[[Emeka_Obi | Emeka Obi]] *[[Obodo_maara_ihe | Obodo maara ihe]] *[[Odette_du_Puigaudeau | Odette du Puigaudeau]] *[[Odette_Krempin | Odette Krempin]] *[[Odion_Ighalo | Odion Ighalo]] *[[Ogbugbu_nke_Dawn_Magyar | Ogbugbu nke Dawn Magyar]] *[[Ogbugbu_nke_Eunice_Olawale | Ogbugbu nke Eunice Olawale]] *[[Ogbugbu_nke_Gamboru_Ngala_na_2014 | Ogbugbu nke Gamboru Ngala na 2014]] *[[Ogho-Oghene_Egwero | Ogho-Oghene Egwero]] *[[Ogige_ndị_Angola | Ogige ndị Angola]] *[[Ogige_Ntụrụndụ_Kamuku | Ogige Ntụrụndụ Kamuku]] *[[Ogige_Ntụrụndụ_Souss-Massa | Ogige Ntụrụndụ Souss-Massa]] *[[Ogige_Ọhịa_nke_Osimiri_Afi | Ogige Ọhịa nke Osimiri Afi]] *[[Ogige_ọrụ_mmanye_Periprava | Ogige ọrụ mmanye Periprava]] *[[Ohiri_isi_ọgụ_flash_ìgwè_mmadụ | Ohiri isi ọgụ flash ìgwè mmadụ]] *[[Okomu_National_Park | Okomu National Park]] *[[Ola_Solum | Ola Solum]] *[[Olamide | Olamide]] *[[Olaokun_Soyinka | Olaokun Soyinka]] *[[Olufunmilayo_Aduni_Olayinka | Olufunmilayo Aduni Olayinka]] *[[Olusola_Teniola | Olusola Teniola]] *[[Onye_a_kpọrọ_Basu | Onye a kpọrọ Basu]] *[[Onye_Alịmaịa | Onye Alịmaịa]] *[[Onye_E_goro_Ọrụ_Maka_Ikpe_Ziri_Ezi | Onye E goro Ọrụ Maka Ikpe Ziri Ezi]] *[[Onye_Na-enye_ya | Onye Na-enye ya]] *[[Onyenwe_Ọchịchị_Ọjọọ | Onyenwe Ọchịchị Ọjọọ]] *[[Oprah_Winfrey | Oprah Winfrey]] *[[Oshun | Oshun]] *[[Osimiri_Combahee | Osimiri Combahee]] *[[Osimiri_Havasu | Osimiri Havasu]] *[[Osimiri_Luapula | Osimiri Luapula]] *[[Osimiri_Ruvuma | Osimiri Ruvuma]] *[[Osimiri_Tamanrasset | Osimiri Tamanrasset]] *[[Ostrya_virginiana | Ostrya virginiana]] *[[Oued_Guir | Oued Guir]] *[[Ousmane_Sow | Ousmane Sow]] *[[Ovia_River | Ovia River]] *[[Owuo | Owuo]] *[[P._H._Polk | P. H. Polk]] *[[Pachira_glabra | Pachira glabra]] *[[Papa_Ibra_Tall | Papa Ibra Tall]] *[[Pascale_Petit | Pascale Petit]] *[[Ndị_Pashtun | Ndị Pashtun]] *[[Patricia_Beddows | Patricia Beddows]] *[[Patricia_Hill_Collins | Patricia Hill Collins]] *[[Patusis | Patusis]] *[[Paul_Emmanuel | Paul Emmanuel]] *[[Paul_Obazele | Paul Obazele]] *[[Paul_Onuachu | Paul Onuachu]] *[[Pauline_Powell_Burns | Pauline Powell Burns]] *[[Srđa_Pavlović | Srđa Pavlović]] *[[PCA_Player_of_the_Year_awards | PCA Player of the Year awards]] *[[Peanut_oil | Peanut oil]] *[[Pearl_Patricia_Ankrah | Pearl Patricia Ankrah]] *[[Peggielene_Bartels | Peggielene Bartels]] *[[Pepe_Julian_Onziema | Pepe Julian Onziema]] *[[Elixabete_Perez_Gaztelu | Elixabete Perez Gaztelu]] *[[Pericoma | Pericoma]] *[[Peter_H._Rossi | Peter H. Rossi]] *[[Peter_Odemwingie | Peter Odemwingie]] *[[Qunnie_Pettway | Qunnie Pettway]] *[[Pia_Klemp | Pia Klemp]] *[[Piapoco | Piapoco]] *[[Prince_Erik,_Duke_nke_Västmanland | Prince Erik, Duke nke Västmanland]] *[[Prince_François,_Count_nke_Clermont | Prince François, Count nke Clermont]] *[[Prince_Waldemar_nke_Prussia_(amụrụ_1889) | Prince Waldemar nke Prussia (amụrụ 1889)]] *[[Princess_Maria_Anna_nke_Anhalt-Dessau | Princess Maria Anna nke Anhalt-Dessau]] *[[Pro_Natura_(Switzerland) | Pro Natura (Switzerland)]] *[[Pro-feminism | Pro-feminism]] *[[Qasmuna | Qasmuna]] *[[Queen_Latifah | Queen Latifah]] *[[Quercus_oblongifolia | Quercus oblongifolia]] *[[Rabbits_and_hares_in_the_arts | Rabbits and hares in the arts]] *[[Rachel_Christie | Rachel Christie]] *[[Raquel_Prado | Raquel Prado]] *[[Reiko_Nagasawa | Reiko Nagasawa]] *[[Rhizosphere | Rhizosphere]] *[[Richard_A._Cohen | Richard A. Cohen]] *[[Richard_D._Dunphy | Richard D. Dunphy]] *[[Richard_De_Medeiros | Richard De Medeiros]] *[[Richard_Gordon_Kendall | Richard Gordon Kendall]] *[[Richard_Kwaku_Osei | Richard Kwaku Osei]] *[[Richard_Matthews_(onye_na-eme_ihe_nkiri) | Richard Matthews (onye na-eme ihe nkiri)]] *[[Richard_Staples_Dodge | Richard Staples Dodge]] *[[Richard_Tetteh_Seglah | Richard Tetteh Seglah]] *[[Richard_Wyatt_Jr. | Richard Wyatt Jr.]] *[[Margaret_Richards_(onye_na-atụpụta_ụkpụrụ_ụlọ) | Margaret Richards (onye na-atụpụta ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Richie_Agyemfra-Kumi | Richie Agyemfra-Kumi]] *[[Richters_(ezinụlọ_ndị_Aborigine_Australia) | Richters (ezinụlọ ndị Aborigine Australia)]] *[[Rick_Cosnett | Rick Cosnett]] *[[Rico_Love | Rico Love]] *[[Riddle-tales | Riddle-tales]] *[[Right_to_explanation | Right to explanation]] *[[Rim_Lahmandi-Ayed | Rim Lahmandi-Ayed]] *[[Risteárd_Ó_Glaisne | Risteárd Ó Glaisne]] *[[Ritah_Namayanja_Kivumbi | Ritah Namayanja Kivumbi]] *[[Robb_Armstrong | Robb Armstrong]] *[[Robbie_McCauley | Robbie McCauley]] *[[Robert_Ajayi_Boroffice | Robert Ajayi Boroffice]] *[[Robert_Angus_Smith | Robert Angus Smith]] *[[Robert_Charles_Bates | Robert Charles Bates]] *[[Robert_Clarkson_Tredgold | Robert Clarkson Tredgold]] *[[Robert_Corteen_Carswell | Robert Corteen Carswell]] *[[Robert_E._Goodin | Robert E. Goodin]] *[[Robert_Farris_Thompson | Robert Farris Thompson]] *[[Robert_Franklin_Gates | Robert Franklin Gates]] *[[Robert_Fukuda | Robert Fukuda]] *[[Robert_Miguel | Robert Miguel]] *[[Robert_Mills_Manor | Robert Mills Manor]] *[[Robert_Pious | Robert Pious]] *[[Robert_S._Duncanson | Robert S. Duncanson]] *[[Robert,_Count_nke_Clermont | Robert, Count nke Clermont]] *[[Roberts_Orya | Roberts Orya]] *[[Rochelle_Blumenfeld | Rochelle Blumenfeld]] *[[Rockingham_Kiln | Rockingham Kiln]] *[[Roegchanda_Pascoe | Roegchanda Pascoe]] *[[Roger_Furman | Roger Furman]] *[[Roger_Hallam | Roger Hallam]] *[[Roger_Hawkins | Roger Hawkins]] *[[Roger_Margerum | Roger Margerum]] *[[Roger_Simmons | Roger Simmons]] *[[Rogers_v._Okin | Rogers v. Okin]] *[[Roie_Galitz | Roie Galitz]] *[[Carlos_Rolón | Carlos Rolón]] *[[Rom_Kama_Ị | Rom Kama Ị]] *[[Romuald_Fonkoua | Romuald Fonkoua]] *[[Ron_Hickman | Ron Hickman]] *[[Ron_Rogers | Ron Rogers]] *[[Ronald_Chisom | Ronald Chisom]] *[[Ronald_L._Jackson_nke_Abụọ | Ronald L. Jackson nke Abụọ]] *[[Ronald_Lockett | Ronald Lockett]] *[[Rongying_Jin | Rongying Jin]] *[[Ronke_Doherty | Ronke Doherty]] *[[Ronnie_Govender | Ronnie Govender]] *[[Roosa_Ariyo | Roosa Ariyo]] *[[Ros_bratel | Ros bratel]] *[[Beatriz_Ros | Beatriz Ros]] *[[Rosabel_Nelson | Rosabel Nelson]] *[[Rosaline_Elbay | Rosaline Elbay]] *[[Rose | Rose]] *[[Rose_Akol | Rose Akol]] *[[Rose_Chelimo | Rose Chelimo]] *[[Rose_Finkelstein_Norwood | Rose Finkelstein Norwood]] *[[Rose_Mbowa | Rose Mbowa]] *[[Rose_Zwi | Rose Zwi]] *[[Roselinda_Soipan_Tuiya | Roselinda Soipan Tuiya]] *[[Rosemary_Karuga | Rosemary Karuga]] *[[Rosemary_Stjernstedt | Rosemary Stjernstedt]] *[[Rosemary_Wanjiru | Rosemary Wanjiru]] *[[Rosie_Lee_Tompkins | Rosie Lee Tompkins]] *[[Roukaya_Mahamane | Roukaya Mahamane]] *[[Roukiata_Ouedraogo | Roukiata Ouedraogo]] *[[Rouse_Ball_Prọfesọ_nke_mgbakọ_na_mwepụ | Rouse Ball Prọfesọ nke mgbakọ na mwepụ]] *[[Roxana_Geambasu | Roxana Geambasu]] *[[Roy_M._Harrison | Roy M. Harrison]] *[[Roy_Reid | Roy Reid]] *[[Roy_Robinson,_1st_Baron_Robinson | Roy Robinson, 1st Baron Robinson]] *[[Mukul_Roy | Mukul Roy]] *[[Ruaraidh_Erskine | Ruaraidh Erskine]] *[[Ruby_Tui | Ruby Tui]] *[[Rubye_Prigmore_Torrey | Rubye Prigmore Torrey]] *[[Ruc | Ruc]] *[[Rugby_boy | Rugby boy]] *[[Ruhsar_Pekcan | Ruhsar Pekcan]] *[[Rukmini_Callimachi | Rukmini Callimachi]] *[[Rupert_Cambridge,_Viscount_Trematon | Rupert Cambridge, Viscount Trematon]] *[[Ruspolia_(plant) | Ruspolia (plant)]] *[[Russell_T._Gordon | Russell T. Gordon]] *[[Ruth_Bader_Ginsburg | Ruth Bader Ginsburg]] *[[Ruth_Coleman | Ruth Coleman]] *[[Ruthmae_Sears | Ruthmae Sears]] *[[RV_Farley_Mowat | RV Farley Mowat]] *[[Ryan_Alebiosu | Ryan Alebiosu]] *[[Sa'och | Sa'och]] *[[Sabine_Marcelis | Sabine Marcelis]] *[[Sabrina_Draoui | Sabrina Draoui]] *[[Sade_Adu | Sade Adu]] *[[Safia_Farhat | Safia Farhat]] *[[Sahar_Saleem | Sahar Saleem]] *[[Said_Naciri | Said Naciri]] *[[Salihu_Mustafa | Salihu Mustafa]] *[[Sandra_Benčić | Sandra Benčić]] *[[Sarah_Nyendwoha_Ntiro | Sarah Nyendwoha Ntiro]] *[[Eliza_Scanlen | Eliza Scanlen]] *[[Sejde_Abrahamsson | Sejde Abrahamsson]] *[[Huda_Sha'rawi | Huda Sha'rawi]] *[[Shaun_Cummings | Shaun Cummings]] *[[Shirley_Frimpong-Manso | Shirley Frimpong-Manso]] *[[Shola_Mos-Shogbamimu | Shola Mos-Shogbamimu]] *[[Margaret_Shonekan | Margaret Shonekan]] *[[Shulamith_Firestone | Shulamith Firestone]] *[[Silva_Gunbardhi | Silva Gunbardhi]] *[[Siminalayi_Fubara | Siminalayi Fubara]] *[[Simone_Giertz | Simone Giertz]] *[[Simone_Hochgreb | Simone Hochgreb]] *[[Simone_Saint-Dénis | Simone Saint-Dénis]] *[[Simone_Schaller | Simone Schaller]] *[[Simoné_Nortmann | Simoné Nortmann]] *[[Simplice_Sarandji | Simplice Sarandji]] *[[Sir_John_Charles_Patrick_Langham,_Baronet_nke_iri_na_anọ | Sir John Charles Patrick Langham, Baronet nke iri na anọ]] *[[Sir_Shina_Peters | Sir Shina Peters]] *[[Sisir_Adhikari | Sisir Adhikari]] *[[Skaz | Skaz]] *[[Sleepless_(ihe_nkiri_1957) | Sleepless (ihe nkiri 1957)]] *[[Slip_(uwe) | Slip (uwe)]] *[[Smolensk_(ihe_nkiri) | Smolensk (ihe nkiri)]] *[[Sofia_Noel | Sofia Noel]] *[[Stephanie_G._Adams | Stephanie G. Adams]] *[[Stephen_Wiltshire | Stephen Wiltshire]] *[[Steven_Kabuye | Steven Kabuye]] *[[Beatriz_Stix-Brunell | Beatriz Stix-Brunell]] *[[Susannah_Constantine | Susannah Constantine]] *[[Sylvie_Kauffmann | Sylvie Kauffmann]] *[[Szandra_Szögedi | Szandra Szögedi]] *[[Tafese_Seboka | Tafese Seboka]] *[[Tashin_matakin_teku | Tashin matakin teku]] *[[Theresa_Kachindamoto | Theresa Kachindamoto]] *[[Khalida_Toumi | Khalida Toumi]] *[[Trichloroethylene | Trichloroethylene]] *[[Tusse | Tusse]] *[[Udo_Mabe | Udo Mabe]] *[[Usoro_ndụ_Apicomplexan | Usoro ndụ Apicomplexan]] *[[Usoro_oge_nke_Lagos_Steeti | Usoro oge nke Lagos Steeti]] *[[Vanilla_polylepis | Vanilla polylepis]] *[[Njikọ_nke_ụmụ_nwanyị_ndị_Juu_(Germany) | Njikọ nke ụmụ nwanyị ndị Juu (Germany)]] *[[Sunil_Vaswani | Sunil Vaswani]] *[[Vivian_Okeke | Vivian Okeke]] *[[Eva_Walder | Eva Walder]] *[[Wendie_Renard | Wendie Renard]] *[[Miriam_Were | Miriam Were]] *[[Wiener_Demokratischer_Frauenverein | Wiener Demokratischer Frauenverein]] *[[Wiki | Wiki]] *[[Wilfred_Chikpa_Anagbe | Wilfred Chikpa Anagbe]] *[[William_Parsons_Winchester_Dana | William Parsons Winchester Dana]] *[[William_Simpson_(portrait_artist) | William Simpson (portrait artist)]] *[[William_Troost-Ekong | William Troost-Ekong]] *[[William_Wilson_Cooke | William Wilson Cooke]] *[[Willis_E._Davis_(onye_na-ese_ihe) | Willis E. Davis (onye na-ese ihe)]] *[[Wilma_Soss | Wilma Soss]] *[[Wim_Kok | Wim Kok]] *[[Wings_of_a_Dove_(ihe_nkiri_Nollywood) | Wings of a Dove (ihe nkiri Nollywood)]] *[[Winifred_Mary_Page | Winifred Mary Page]] *[[Winnie_Apiyo | Winnie Apiyo]] *[[Wistman's_Wood | Wistman's Wood]] *[[Wodage_Zvadya | Wodage Zvadya]] *[[Wolf_Kibel | Wolf Kibel]] *[[Women_in_Red | Women in Red]] *[[Women's_boxing_in_Australia | Women's boxing in Australia]] *[[Würzburg_2021_mass_stabbing_attack | Würzburg 2021 mass stabbing attack]] *[[XXX_(usoro_ihe_nkiri) | XXX (usoro ihe nkiri)]] *[[Xywav | Xywav]] *[[Yael_Braudo-Bahat | Yael Braudo-Bahat]] *[[Yahaya_Madawaki | Yahaya Madawaki]] *[[Yahia_Turki | Yahia Turki]] *[[Yahya_Abdul-Mateen_II | Yahya Abdul-Mateen II]] *[[Yaifo | Yaifo]] *[[Yakhin | Yakhin]] *[[Yalti_Napangati | Yalti Napangati]] *[[Yamiche_Alcindor | Yamiche Alcindor]] *[[Zazi_Sadou | Zazi Sadou]] *[[Zinzi_Clemmons | Zinzi Clemmons]] bkoku1lbk57vcj1wk1ctcs8xc29lgn1 741566 741563 2026-10-25T07:49:22Z IgboRefBot 66663 Corrected a reference error (bot) 741566 wikitext text/x-wiki ==2026/10== *[[Ụlọ_Ọrụ_St_James | Ụlọ Ọrụ St James]] *[[_Ụmụ_nwanyị_na_Ukraine | Ụmụ nwanyị na Ukraine]] *[[Ụlọ_H._F._Smith | Ụlọ H. F. Smith]] *[[Ụlọ_Ahịa_Canterbury | Ụlọ Ahịa Canterbury]] *[[Ụlọ_Dr._Francis_B._Warnock | Ụlọ Dr. Francis B. Warnock]] *[[2006-2007_esemokwu_Tunisia | 2006-2007 esemokwu Tunisia]] *[[2012_Nigeria_floods | 2012 Nigeria floods]] *[[2020_Iju_Mmiri_nke_Sahel_Africa | 2020 Iju Mmiri nke Sahel Africa]] *[[Ada_the_Country | Ada the Country]] *[[Adalbert_von_Blanc | Adalbert von Blanc]] *[[Nike_Akande | Nike Akande]] *[[Ade_Akinbiyi | Ade Akinbiyi]] *[[Akụkọ_Banyere_Ụkwara_nta | Akụkọ Banyere Ụkwara nta]] *[[Akụkọ_ihe_mere_eme_nke_Wikipedia | Akụkọ ihe mere eme nke Wikipedia]] *[[Aline_Coutrot | Aline Coutrot]] *[[Zaynab_Alkali | Zaynab Alkali]] *[[All_the_Queen's_Men_(usoro_ihe_omume_TV) | All the Queen's Men (usoro ihe omume TV)]] *[[Allan_MacDonald_(onye_na-ede_uri) | Allan MacDonald (onye na-ede uri)]] *[[Carla_Antonelli | Carla Antonelli]] *[[Apu_Biswas | Apu Biswas]] *[[Artemether | Artemether]] *[[Artesunate | Artesunate]] *[[Asha_Khemka | Asha Khemka]] *[[Asusu_Somali | Asusu Somali]] *[[Asụsụ_Babanki | Asụsụ Babanki]] *[[Asụsụ_Hibru_nke_Oge_A | Asụsụ Hibru nke Oge A]] *[[Asụsụ_Kanikkaran | Asụsụ Kanikkaran]] *[[Asụsụ_Kedang | Asụsụ Kedang]] *[[Asụsụ_Kilmeri | Asụsụ Kilmeri]] *[[Asụsụ_Klallam | Asụsụ Klallam]] *[[Asụsụ_Ogbi_nke_Ijipt | Asụsụ Ogbi nke Ijipt]] *[[Asụsụ_Ogbi_nke_Nwa | Asụsụ Ogbi nke Nwa]] *[[Atinuke | Atinuke]] *[[Augusta_Jawara | Augusta Jawara]] *[[Bells_Comprehensive_Secondary_School | Bells Comprehensive Secondary School]] *[[Berenecea_Eanes | Berenecea Eanes]] *[[Matt_Bishop | Matt Bishop]] *[[Blanca_de_Castejón | Blanca de Castejón]] *[[Bọmbụ_Issers_na_2008 | Bọmbụ Issers na 2008]] *[[Carmelita_González | Carmelita González]] *[[Charlene_Dukes | Charlene Dukes]] *[[Chicana_feminism | Chicana feminism]] *[[Caroline_Still_Anderson | Caroline Still Anderson]] *[[Bobby_Carter | Bobby Carter]] *[[Chloroquine | Chloroquine]] *[[Clare_Byarugaba | Clare Byarugaba]] *[[Jorge_Cohen | Jorge Cohen]] *[[Confederation_of_African_Football | Confederation of African Football]] *[[Kate_Crawford | Kate Crawford]] *[[Chiara_Daraio | Chiara Daraio]] *[[Darasimi_Nadi | Darasimi Nadi]] *[[Marina_de_Tavira | Marina de Tavira]] *[[Dettol | Dettol]] *[[Emília_Dias | Emília Dias]] *[[Dolly_Anwar | Dolly Anwar]] *[[Ecofeminism | Ecofeminism]] *[[Etika | Etika]] *[[Faisal_Shuaib | Faisal Shuaib]] *[[Faith_Kipyegon | Faith Kipyegon]] *[[Farah_Abdullahi_Abdi | Farah Abdullahi Abdi]] *[[Ọdịdị_Fatima | Ọdịdị Fatima]] *[[Forrest_Gump | Forrest Gump]] *[[Órfhlaith_Foyle | Órfhlaith Foyle]] *[[Frances_Brough | Frances Brough]] *[[Francis_Wodié | Francis Wodié]] *[[Françoise_Ellong | Françoise Ellong]] *[[Fred_Singer | Fred Singer]] *[[Fred_Zinnemann | Fred Zinnemann]] *[[Freddie_Davidson | Freddie Davidson]] *[[Freemartin | Freemartin]] *[[Claudine_Gay | Claudine Gay]] *[[Gigi_Fernández | Gigi Fernández]] *[[Ginger | Ginger]] *[[Gyedu-Blay_Ambolley | Gyedu-Blay Ambolley]] *[[Hae_Nang_Maew | Hae Nang Maew]] *[[David_Hammons | David Hammons]] *[[Holy_Rosary_College,_Enugu | Holy Rosary College, Enugu]] *[[Idei_Mmiri_nke_Etiopia_na_2016 | Idei Mmiri nke Etiopia na 2016]] *[[Francisco_Igea | Francisco Igea]] *[[Ihe_Omume_Ụmụ_nwanyị | Ihe Omume Ụmụ nwanyị]] *[[Ikike_Mgbochi_Ọrịa_(ọgwụ) | Ikike Mgbochi Ọrịa (ọgwụ)]] *[[Isaiah_T._Hatton | Isaiah T. Hatton]] *[[Fatou_Jallow | Fatou Jallow]] *[[Jefta_Foingha | Jefta Foingha]] *[[Jemal_Yimer_Mekonnen | Jemal Yimer Mekonnen]] *[[Jemima_Sumgong | Jemima Sumgong]] *[[Jenapharm | Jenapharm]] *[[Jenni_Williams | Jenni Williams]] *[[Jennie_Chua | Jennie Chua]] *[[Jennifer_Juengel | Jennifer Juengel]] *[[Jennifer_Kewley_Draskau | Jennifer Kewley Draskau]] *[[Jennifer_Laura_Thompson | Jennifer Laura Thompson]] *[[Jennifer_Longdon | Jennifer Longdon]] *[[Jennifer_Packer | Jennifer Packer]] *[[Jenny_Chiu | Jenny Chiu]] *[[Jenụwarị_2010_Rio_de_Janeiro_idei_mmiri_na_apịtị | Jenụwarị 2010 Rio de Janeiro idei mmiri na apịtị]] *[[Jerry_Harris_(onye_na-ese_ihe) | Jerry Harris (onye na-ese ihe)]] *[[Jerusalem:_Akwụkwọ_Nri | Jerusalem: Akwụkwọ Nri]] *[[Jesca_Ruth_Ataa | Jesca Ruth Ataa]] *[[Jess_Fink | Jess Fink]] *[[Jesse_Lott | Jesse Lott]] *[[Jesse_Q._Sutanto | Jesse Q. Sutanto]] *[[Jessica_Day_George | Jessica Day George]] *[[Jessica_Eriyo | Jessica Eriyo]] *[[Jessica_Simpson | Jessica Simpson]] *[[Jessie_Redmon_Fauset | Jessie Redmon Fauset]] *[[Jessie_T._Pettway | Jessie T. Pettway]] *[[Jessy_Matador | Jessy Matador]] *[[Jestina_Mukoko | Jestina Mukoko]] *[[Jetu | Jetu]] *[[Jewish_Neo-Aramaic_dialect_of_Dohok | Jewish Neo-Aramaic dialect of Dohok]] *[[Jibril_Aminu | Jibril Aminu]] *[[Jibu_asụsụ | Jibu asụsụ]] *[[Jibyal_Asụsụ | Jibyal Asụsụ]] *[[Jonathan_Scott_Hartley | Jonathan Scott Hartley]] *[[Joseph_Addison_Anyan | Joseph Addison Anyan]] *[[Joseph_Anim-Danso | Joseph Anim-Danso]] *[[Joseph_Bowler | Joseph Bowler]] *[[Joseph_Hekekyan | Joseph Hekekyan]] *[[Joseph_Kwesi_Mbimadong | Joseph Kwesi Mbimadong]] *[[Joseph_Perry_(onye_na-ese_ihe_nkiri) | Joseph Perry (onye na-ese ihe nkiri)]] *[[Josephine_Casey | Josephine Casey]] *[[Josephine_Melville | Josephine Melville]] *[[Josephine_Oppong_Yeboah | Josephine Oppong Yeboah]] *[[Josine_Blok | Josine Blok]] *[[José_Jacinto_Van-Dúnem | José Jacinto Van-Dúnem]] *[[José_Luis_Cuevas | José Luis Cuevas]] *[[Joséphine_Guidy_Wandja | Joséphine Guidy Wandja]] *[[Joy_Onumajuru | Joy Onumajuru]] *[[Joyce_Banda | Joyce Banda]] *[[Joyce_Chepkirui | Joyce Chepkirui]] *[[Joyce_Grant | Joyce Grant]] *[[Joyce_Mpanga | Joyce Mpanga]] *[[Joyce_Newton-Thompson | Joyce Newton-Thompson]] *[[Juana_Teresa_na-egwu_López | Juana Teresa na-egwu López]] *[[Jude_Rabo | Jude Rabo]] *[[Judeo-Algerian_Arabic | Judeo-Algerian Arabic]] *[[Judit_Bar-Ilan | Judit Bar-Ilan]] *[[Judith_Perkins | Judith Perkins]] *[[Judy_Omumbo | Judy Omumbo]] *[[Judy_Rugasira_Kyanda | Judy Rugasira Kyanda]] *[[Julia_Tukai_Zvobgo | Julia Tukai Zvobgo]] *[[Liz_Abrahams | Liz Abrahams]] *[[Jon_Carsman | Jon Carsman]] *[[Jona | Jona]] *[[Jonah_Wuyep | Jonah Wuyep]] *[[Jonathan_Corbblah | Jonathan Corbblah]] *[[Jonathan_Mann_(onye_ọrụ_WHO) | Jonathan Mann (onye ọrụ WHO)]] *[[Jonathan_O._Ndagi | Jonathan O. Ndagi]] *[[Julia_Varley | Julia Varley]] *[[Julie_Dawson_(onye_na-eme_ihe_nkiri) | Julie Dawson (onye na-eme ihe nkiri)]] *[[Julien_Lahaut | Julien Lahaut]] *[[Jọdan_Chanetsa | Jọdan Chanetsa]] *[[Jọdan_Oram | Jọdan Oram]] *[[Jọshụa | Jọshụa]] *[[Kalinago | Kalinago]] *[[Karen_Muir | Karen Muir]] *[[Karl_V._Teeter | Karl V. Teeter]] *[[Kasong | Kasong]] *[[Katchal | Katchal]] *[[Katharine_Esdaile | Katharine Esdaile]] *[[Kaṇita_Tīpikai | Kaṇita Tīpikai]] *[[Kelechi_Iheanacho | Kelechi Iheanacho]] *[[Kellyanne_Conway | Kellyanne Conway]] *[[Kenza_Dahmani | Kenza Dahmani]] *[[Khady_Camara | Khady Camara]] *[[Kheira_Bouabsa | Kheira Bouabsa]] *[[Kim_J._Henriksen | Kim J. Henriksen]] *[[Koleluttu | Koleluttu]] *[[Lagos_Terminus_railway_station | Lagos Terminus railway station]] *[[Lamberto,_Onyenwe_Monaco | Lamberto, Onyenwe Monaco]] *[[Lee_Vergine | Lee Vergine]] *[[Leonora_Barry | Leonora Barry]] *[[Lesbian_feminism | Lesbian feminism]] *[[Lewis_Valentine | Lewis Valentine]] *[[Lillian_Elidah | Lillian Elidah]] *[[Lillian_Ngoyi | Lillian Ngoyi]] *[[Lindsay_Agnew | Lindsay Agnew]] *[[Liudmyla_Starytska-Cherniakhivska | Liudmyla Starytska-Cherniakhivska]] *[[Lucy_Gallardo | Lucy Gallardo]] *[[Lucy_Parsons | Lucy Parsons]] *[[Léon-Ernest_Halkin | Léon-Ernest Halkin]] *[[Madeleine_Colani | Madeleine Colani]] *[[Mae_Woughter_Strack | Mae Woughter Strack]] *[[Archie_Mafeje | Archie Mafeje]] *[[Mafuta_(ụgbọ_mmiri) | Mafuta (ụgbọ mmiri)]] *[[Mahmoud_Riad_(onye_na-atụpụta_ụkpụrụ_ụlọ) | Mahmoud Riad (onye na-atụpụta ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Manchu_Han_Imperial_Feast | Manchu Han Imperial Feast]] *[[Mandisa_Maya | Mandisa Maya]] *[[Maraimalai_Adigal | Maraimalai Adigal]] *[[Marc_Wilmet | Marc Wilmet]] *[[John_Willard_Clawson | John Willard Clawson]] *[[Jok_(mmụọ) | Jok (mmụọ)]] *[[Jolly_Nyame | Jolly Nyame]] *[[Julie_Burchill | Julie Burchill]] *[[Joanna_Foster | Joanna Foster]] *[[JoAnne_A._Epps | JoAnne A. Epps]] *[[Joan_Peterson | Joan Peterson]] *[[Joan_Slonczewski | Joan Slonczewski]] *[[Joanne_Martin | Joanne Martin]] *[[Job_17 | Job 17]] *[[Joe_Ray_(onye_na-ese_ihe) | Joe Ray (onye na-ese ihe)]] *[[John_Alvin | John Alvin]] *[[John_Clark_Mayden | John Clark Mayden]] *[[John_T._Harris_(onye_na-ese_ihe) | John T. Harris (onye na-ese ihe)]] *[[John_Tsiboe | John Tsiboe]] *[[John_Ubah | John Ubah]] *[[John_Ugochukwu | John Ugochukwu]] *[[John_W._Mosley | John W. Mosley]] *[[Maia_Mitchell | Maia Mitchell]] *[[Marcella_Althaus-Reid | Marcella Althaus-Reid]] *[[Dario_Marcolin | Dario Marcolin]] *[[Margaret_Mutu | Margaret Mutu]] *[[Margaret_Rose_Kelsick | Margaret Rose Kelsick]] *[[Margareta_Priolo | Margareta Priolo]] *[[John_Dumelo | John Dumelo]] *[[Margaret_Amelia_Corlis | Margaret Amelia Corlis]] *[[Margaret_Fay_Shaw | Margaret Fay Shaw]] *[[Maria_Gorzechowska | Maria Gorzechowska]] *[[Maria_Grazia_Rosin | Maria Grazia Rosin]] *[[Marie_Butts | Marie Butts]] *[[Marie_Chaix | Marie Chaix]] *[[Marie_Delcourt | Marie Delcourt]] *[[Marie_Lenéru | Marie Lenéru]] *[[Marie-Christine_Kessler | Marie-Christine Kessler]] *[[Marijane_Minaberri | Marijane Minaberri]] *[[Marijane_Minaberri | Marijane Minaberri]] *[[Joanne_Aluka | Joanne Aluka]] *[[John_Spurgeon_Henkel | John Spurgeon Henkel]] *[[Jonah_David_Jang | Jonah David Jang]] *[[2015 | 2015]] *[[Adriana_Marais | Adriana Marais]] *[[Aisha_Musa_el-Said | Aisha Musa el-Said]] *[[Nagwa_Ibrahim_Saleh_Ali | Nagwa Ibrahim Saleh Ali]] *[[Asụsụ_Kituba | Asụsụ Kituba]] *[[Asụsụ_Mekeo | Asụsụ Mekeo]] *[[Karen_Barber | Karen Barber]] *[[Bissara | Bissara]] *[[Breast_enlargement_supplements | Breast enlargement supplements]] *[[Carroll_Sockwell | Carroll Sockwell]] *[[Cascades_Raptor_Center | Cascades Raptor Center]] *[[Charles_Jonas_(onye_ndọrọ_ndọrọ_ọchịchị_Wisconsin) | Charles Jonas (onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Wisconsin)]] *[[Daniel_Starch | Daniel Starch]] *[[Disenchanted_(ihe_nkiri) | Disenchanted (ihe nkiri)]] *[[Donald_Byrd_(onye_na-ede_egwu) | Donald Byrd (onye na-ede egwu)]] *[[Francis_Otunta | Francis Otunta]] *[[Hyperlexia | Hyperlexia]] *[[Jim_Chuchu | Jim Chuchu]] *[[Jim_Roth_(onye_ọchụnta_ego) | Jim Roth (onye ọchụnta ego)]] *[[Jim_Simon_(artist) | Jim Simon (artist)]] *[[Jin_Xing | Jin Xing]] *[[Jita_asụsụ | Jita asụsụ]] *[[Jo-Anne_Richards | Jo-Anne Richards]] *[[Joan_Armatrading | Joan Armatrading]] *[[Joan_Harrison_(swimmer) | Joan Harrison (swimmer)]] *[[Joan_Mari_Torrealdai | Joan Mari Torrealdai]] *[[JoAnn_H._Morgan | JoAnn H. Morgan]] *[[Johanna_Götesson | Johanna Götesson]] *[[Joseph_Alexander_Cain | Joseph Alexander Cain]] *[[Joseph_Tetteh_Zutah | Joseph Tetteh Zutah]] *[[Joël_Karekezi | Joël Karekezi]] *[[Judith_Bakirya | Judith Bakirya]] *[[Juliette_Nana | Juliette Nana]] *[[Kachumbari | Kachumbari]] *[[Kamounia | Kamounia]] *[[Kaya_Forson | Kaya Forson]] *[[Keiko_(onye_na-agụ_egwú,_amụrụ_n'afọ_1985) | Keiko (onye na-agụ egwú, amụrụ n'afọ 1985)]] *[[Keki_Kunga | Keki Kunga]] *[[Kenneth_Baugh | Kenneth Baugh]] *[[Kim_Engelbrecht | Kim Engelbrecht]] *[[Konono_Nº1 | Konono Nº1]] *[[Konya_Plummer | Konya Plummer]] *[[Kristin_Bengtsson | Kristin Bengtsson]] *[[Lawrence_Anthony | Lawrence Anthony]] *[[Leon_Botha | Leon Botha]] *[[Leonard_Everett_Fisher | Leonard Everett Fisher]] *[[Leslie_Codd | Leslie Codd]] *[[Linda_Bond | Linda Bond]] *[[Lipstick_feminism | Lipstick feminism]] *[[Lisa_Schmitz | Lisa Schmitz]] *[[Lizzie_Wilkerson | Lizzie Wilkerson]] *[[Louise_Doris_Adams | Louise Doris Adams]] *[[Luísa_Tomás | Luísa Tomás]] *[[Lynn_Miles | Lynn Miles]] *[[Madinatou_Rouamba | Madinatou Rouamba]] *[[Mannikin_nwere_ara_chestnut | Mannikin nwere ara chestnut]] *[[Margaret_Keay | Margaret Keay]] *[[Marguerite_Bukuru | Marguerite Bukuru]] *[[Maria_A._Barucci | Maria A. Barucci]] *[[Marike_de_Klerk | Marike de Klerk]] *[[Marina_Gavrilova | Marina Gavrilova]] *[[Marlon_Riggs | Marlon Riggs]] *[[Marta_Kwiatkowska | Marta Kwiatkowska]] *[[Marta_Zauniūtė | Marta Zauniūtė]] *[[Martha_Blue | Martha Blue]] *[[Mary_Eddy_Kidder | Mary Eddy Kidder]] *[[Mary_Elizabeth_Barber | Mary Elizabeth Barber]] *[[Mary_Elizabeth_Sharpe | Mary Elizabeth Sharpe]] *[[Mary_Eugenia_Ghann | Mary Eugenia Ghann]] *[[Mary_Gilu | Mary Gilu]] *[[Mary_Harriman_Rumsey | Mary Harriman Rumsey]] *[[Mary_Jo_Perino | Mary Jo Perino]] *[[Mary_Kitson_Clark | Mary Kitson Clark]] *[[Mary_L._Bennett | Mary L. Bennett]] *[[Mary_Le_Ravin | Mary Le Ravin]] *[[Mary_Lee_Tate | Mary Lee Tate]] *[[Mary_Marquis | Mary Marquis]] *[[Mary_Mitchell_(onye_na-ese_ụkpụrụ_ụlọ) | Mary Mitchell (onye na-ese ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Mary_P._Burrill | Mary P. Burrill]] *[[Mary_Read | Mary Read]] *[[Mary_Renfrew | Mary Renfrew]] *[[Mary_Sibande | Mary Sibande]] *[[Momentum_(ihe_nkiri_2015) | Momentum (ihe nkiri 2015)]] *[[Mona_Zaghloul | Mona Zaghloul]] *[[Monodora_myristica | Monodora myristica]] *[[Morjana_Alaoui | Morjana Alaoui]] *[[Morénike_Giwa_Onaiwu | Morénike Giwa Onaiwu]] *[[Moses_Schulbaum | Moses Schulbaum]] *[[Moshood_Abiola | Moshood Abiola]] *[[Mouna_Hachim | Mouna Hachim]] *[[Moussa_Bathily | Moussa Bathily]] *[[Moussa_Narry | Moussa Narry]] *[[Mpaghara_Ụmụnna_Ụwa | Mpaghara Ụmụnna Ụwa]] *[[Murtala_Nyako | Murtala Nyako]] *[[Muthoni_Likimani | Muthoni Likimani]] *[[Mwakpo_bọmbụ_afọ_2014_na_Jos | Mwakpo bọmbụ afọ 2014 na Jos]] *[[Mwakpo_bọmbụ_na_Gombe_n'ọnwa_Julaị_2015 | Mwakpo bọmbụ na Gombe n'ọnwa Julaị 2015]] *[[Mwakpo_bọmbụ_na_Mubi_n'afọ_2017 | Mwakpo bọmbụ na Mubi n'afọ 2017]] *[[Mwakpo_Izghe | Mwakpo Izghe]] *[[Mwakpo_nke_Borno_Steeti_na_Junn_2024 | Mwakpo nke Borno Steeti na Junn 2024]] *[[Mwakpo_September_11 | Mwakpo September 11]] *[[Mwanalima_Adam | Mwanalima Adam]] *[[Ọrịa_Mwase | Ọrịa Mwase]] *[[My_Ady_Gil | My Ady Gil]] *[[Mychael_Knight | Mychael Knight]] *[[Mycobacterium_tuberculosis | Mycobacterium tuberculosis]] *[[Mycoforestry | Mycoforestry]] *[[Mygurudu | Mygurudu]] *[[Myrtle_Smith_Livingston | Myrtle Smith Livingston]] *[[Mézíkọ_city | Mézíkọ city]] *[[Mọnde_Emoghavwe | Mọnde Emoghavwe]] *[[N'ime_Valencia | N'ime Valencia]] *[[Nadia_Hamza | Nadia Hamza]] *[[Nadia_Kaabi-Linke | Nadia Kaabi-Linke]] *[[Nadia_Lutfi | Nadia Lutfi]] *[[Nadine_Gordimer | Nadine Gordimer]] *[[NAFO_(ìgwè) | NAFO (ìgwè)]] *[[Nagoya_Protocol | Nagoya Protocol]] *[[Nagwa_Khalil | Nagwa Khalil]] *[[Nahum_Rabinovitch | Nahum Rabinovitch]] *[[Nailya_Asker-zade | Nailya Asker-zade]] *[[Najeeb_Yakubu | Najeeb Yakubu]] *[[Nakunte_Diarra | Nakunte Diarra]] *[[Nambaryn_Enkhbayar | Nambaryn Enkhbayar]] *[[Nancy_(onye_na-agụ_egwú) | Nancy (onye na-agụ egwú)]] *[[Nancy_Tsiboe | Nancy Tsiboe]] *[[Nancy_Turner | Nancy Turner]] *[[Nandika_D'Souza | Nandika D'Souza]] *[[Naomi_Pierce | Naomi Pierce]] *[[Nara_Smith | Nara Smith]] *[[Narciso_Abeyta | Narciso Abeyta]] *[[Nardos_Bekele-Thomas | Nardos Bekele-Thomas]] *[[Nari_Ward | Nari Ward]] *[[Nasar | Nasar]] *[[Nasarawa,_Kano_Steeti | Nasarawa, Kano Steeti]] *[[Natalie_Nougayrède | Natalie Nougayrède]] *[[Natalya_Kaspersky | Natalya Kaspersky]] *[[Natasha_Staller | Natasha Staller]] *[[Nathan_Tella | Nathan Tella]] *[[National_Forests_Office_(France) | National Forests Office (France)]] *[[National_Gallery_of_Modern_Art,_Lagos | National Gallery of Modern Art, Lagos]] *[[National_Institute_for_Pharmaceutical_Research_and_Development | National Institute for Pharmaceutical Research and Development]] *[[National_Museum_of_African_Art | National Museum of African Art]] *[[National_Union_of_Algerian_Women | National Union of Algerian Women]] *[[Nayland_Blake | Nayland Blake]] *[[Naziha_Réjiba | Naziha Réjiba]] *[[Nchekwa_nke_ebe_e_wusiri_ike | Nchekwa nke ebe e wusiri ike]] *[[Nchekwa_Okike | Nchekwa Okike]] *[[Nchekwa_onwe_na_Cyber | Nchekwa onwe na Cyber]] *[[Nchịkwa_nje_na-emetụta_ọhịa | Nchịkwa nje na-emetụta ọhịa]] *[[Nchịkọta_ihu_igwe | Nchịkọta ihu igwe]] *[[Nchịkọta_IPCC_maka_ndị_na-eme_iwu | Nchịkọta IPCC maka ndị na-eme iwu]] *[[Nchịkọta_mmiri | Nchịkọta mmiri]] *[[Nchịkọta_ndị_mmadụ | Nchịkọta ndị mmadụ]] *[[Nchịkọta_nri | Nchịkọta nri]] *[[Ndagwurugwu_nke_Osimiri_Apurímac,_Ene_na_Mantaro | Ndagwurugwu nke Osimiri Apurímac, Ene na Mantaro]] *[[Adamou_Ndam_Njoya | Adamou Ndam Njoya]] *[[Ndepụta_Aarne-Thompson-Uther | Ndepụta Aarne-Thompson-Uther]] *[[Ndepụta_nke_ahịa_dị_na_Lagos | Ndepụta nke ahịa dị na Lagos]] *[[Ndepụta_nke_ebe_ndị_a_kpọrọ_aha_ndị_nwụrụ_na_ọdachi_ụgbọelu_Smolensk | Ndepụta nke ebe ndị a kpọrọ aha ndị nwụrụ na ọdachi ụgbọelu Smolensk]] *[[Ndepụta_nke_ebe_ndị_na-enweta_ego_dị_ala_na_United_States | Ndepụta nke ebe ndị na-enweta ego dị ala na United States]] *[[Ndepụta_nke_ndị_Britain_karịrị_otu_narị_afọ | Ndepụta nke ndị Britain karịrị otu narị afọ]] *[[Ndepụta_nke_ndị_egwuregwu_WNBA_nke_Australia | Ndepụta nke ndị egwuregwu WNBA nke Australia]] *[[Ndepụta_nke_nhọpụta_nke_Ngalaba_Na-ahụ_Maka_Ike_site_na_Donald_Trump | Ndepụta nke nhọpụta nke Ngalaba Na-ahụ Maka Ike site na Donald Trump]] *[[Ndepụta_nke_Sphenisciformes_site_na_ọnụ_ọgụgụ | Ndepụta nke Sphenisciformes site na ọnụ ọgụgụ]] *[[Ndepụta_nke_Whale_Wars | Ndepụta nke Whale Wars]] *[[Ndepụta_nke_ọbá_akwụkwọ_Carnegie_na_Alabama | Ndepụta nke ọbá akwụkwọ Carnegie na Alabama]] *[[Ndepụta_nke_ọbá_akwụkwọ_Carnegie_na_Arkansas | Ndepụta nke ọbá akwụkwọ Carnegie na Arkansas]] *[[Ndepụta_nke_ụmụ_nwanyị_ndị_na-agụ_akwụkwọ | Ndepụta nke ụmụ nwanyị ndị na-agụ akwụkwọ]] *[[Ndepụta_nke_ụmụ_nwanyị_nwere_ọtụtụ_ijeri | Ndepụta nke ụmụ nwanyị nwere ọtụtụ ijeri]] *[[Ndepụta_nri_ndị_Afrịka | Ndepụta nri ndị Afrịka]] *[[Ernest_Ndukwe | Ernest Ndukwe]] *[[Ndị_Afghanistan | Ndị Afghanistan]] *[[Ndị_agha_na-ahụ_maka_ọhịa | Ndị agha na-ahụ maka ọhịa]] *[[Ndị_Arab_Lictor_Youth | Ndị Arab Lictor Youth]] *[[Ndị_Black_Mormon | Ndị Black Mormon]] *[[Ndị_Efesọs | Ndị Efesọs]] *[[Ndị_Filipinos_na_Naijiria | Ndị Filipinos na Naijiria]] *[[Ndị_inyom_Africa | Ndị inyom Africa]] *[[Ndị_inyom_Ndị_Kraịst_Oge_Ochie_na_Echiche_Ndị_ọgọ_mmụọ | Ndị inyom Ndị Kraịst Oge Ochie na Echiche Ndị ọgọ mmụọ]] *[[Ndị_isi_ọgwụ_ọjọọ | Ndị isi ọgwụ ọjọọ]] *[[Ndị_Japan_bịanyere_aka | Ndị Japan bịanyere aka]] *[[Ndị_Jentaịl_Budrioli | Ndị Jentaịl Budrioli]] *[[Ndị_Kachin | Ndị Kachin]] *[[Ndị_Luo | Ndị Luo]] *[[Ndị_Maasai | Ndị Maasai]] *[[Ndị_na-agba_ọkụ_na_India | Ndị na-agba ọkụ na India]] *[[Ndị_na-ebipụta_akwụkwọ | Ndị na-ebipụta akwụkwọ]] *[[Ndị_Na-eme_Egwu_Agbamakwụkwọ | Ndị Na-eme Egwu Agbamakwụkwọ]] *[[Ndị_na-eme_ihe_ike_Landschap | Ndị na-eme ihe ike Landschap]] *[[Ndị_na-ere_mmanụ | Ndị na-ere mmanụ]] *[[Ndị_Naijiria_nọ_na_United_Arab_Emirates | Ndị Naijiria nọ na United Arab Emirates]] *[[Ndị_Nyongo | Ndị Nyongo]] *[[Ndị_Palestine_Judeo-Arabic_nke_oge_a | Ndị Palestine Judeo-Arabic nke oge a]] *[[Ndị_Rumsen | Ndị Rumsen]] *[[Ndị_Sameria_Foundation | Ndị Sameria Foundation]] *[[Ndị_Tera | Ndị Tera]] *[[Ndị_uwe_ojii_nke_eluigwe | Ndị uwe ojii nke eluigwe]] *[[Ndị_Ọrụ_Uwe_Agwakọta_nke_America | Ndị Ọrụ Uwe Agwakọta nke America]] *[[Ndị_ụkọchukwu_9 | Ndị ụkọchukwu 9]] *[[Ndịda_Ọdịda_Anyanwụ_(Nijiria) | Ndịda Ọdịda Anyanwụ (Nijiria)]] *[[Ndịda_Ọwụwa_Anyanwụ_(Nijiria) | Ndịda Ọwụwa Anyanwụ (Nijiria)]] *[[Ndụ_na_Ọrụ_Obodo | Ndụ na Ọrụ Obodo]] *[[Nebiha_Gueddana | Nebiha Gueddana]] *[[Neddy_Atieno_Okoth | Neddy Atieno Okoth]] *[[Neimeth_PLC | Neimeth PLC]] *[[Narjiss_Nejjar | Narjiss Nejjar]] *[[Neke,_Isi-Uzo | Neke, Isi-Uzo]] *[[Nelly_Mugo | Nelly Mugo]] *[[Nelly_O'Brien | Nelly O'Brien]] *[[Nelson_A._Primus | Nelson A. Primus]] *[[Nelson_Enwerem | Nelson Enwerem]] *[[Fulufhelo_Nelwamondo | Fulufhelo Nelwamondo]] *[[Nena_Baltazar | Nena Baltazar]] *[[Neo_Masisi | Neo Masisi]] *[[Neobalanocarpus | Neobalanocarpus]] *[[Nestle_Naịjirịa | Nestle Naịjirịa]] *[[Nettie_Young | Nettie Young]] *[[Netumbo_Nandi-Ndaitwah | Netumbo Nandi-Ndaitwah]] *[[Neville_Garrick | Neville Garrick]] *[[New_Mexico_dị_omimi | New Mexico dị omimi]] *[[Ngai | Ngai]] *[[Ngalaba_Ahụike_na_Ọrụ_Mmadụ_nke_Maine | Ngalaba Ahụike na Ọrụ Mmadụ nke Maine]] *[[Ngangura_Mwezé | Ngangura Mwezé]] *[[Ngarrindjeri_Asụsụ | Ngarrindjeri Asụsụ]] *[[Ngmayem | Ngmayem]] *[[Ngo_Okafor | Ngo Okafor]] *[[Ngongo_ya_Chintu | Ngongo ya Chintu]] *[[Ngozi_Anyanwu | Ngozi Anyanwu]] *[[Ngozi_Esther_Edeme | Ngozi Esther Edeme]] *[[Ngwa_language | Ngwa language]] *[[Ngwaahịa_Ọhịa | Ngwaahịa Ọhịa]] *[[Ngwá_ọrụ_iku_ume | Ngwá ọrụ iku ume]] *[[Ngwụsị_izu_Ichefu | Ngwụsị izu Ichefu]] *[[Nhazi_Galperin | Nhazi Galperin]] *[[Nhazi_Nọmba_nke_3_nke_1970 | Nhazi Nọmba nke 3 nke 1970]] *[[Niazi_Mostafa | Niazi Mostafa]] *[[Lil_Nic_Dhonnchadha | Lil Nic Dhonnchadha]] *[[Nicholas_Mukomberanwa | Nicholas Mukomberanwa]] *[[Nicholas_Walters | Nicholas Walters]] *[[Nicholas_Yaw_Boafo_Adade | Nicholas Yaw Boafo Adade]] *[[Nick_Cave_(onye_na-ese_ihe) | Nick Cave (onye na-ese ihe)]] *[[Nicky_Anosike | Nicky Anosike]] *[[Nico_Kasanda | Nico Kasanda]] *[[Nicola_Brandt | Nicola Brandt]] *[[Nicolas_P._Retsinas | Nicolas P. Retsinas]] *[[Nicole_Payne | Nicole Payne]] *[[Nicole_Van_Goethem | Nicole Van Goethem]] *[[Niels_Bolwig | Niels Bolwig]] *[[Niels_Fuglsang | Niels Fuglsang]] *[[Nigel_Weiss | Nigel Weiss]] *[[Nigerian_English | Nigerian English]] *[[Night_hag | Night hag]] *[[Nihal_Mazloum | Nihal Mazloum]] *[[Nikki_Turner_(onye_na-akwado_ahụike_ọha) | Nikki Turner (onye na-akwado ahụike ọha)]] *[[Nikkolas_Smith | Nikkolas Smith]] *[[NikNaks_(nri_South_Africa) | NikNaks (nri South Africa)]] *[[Nikola_Jokanović | Nikola Jokanović]] *[[Nikọdimọs_(Totkas) | Nikọdimọs (Totkas)]] *[[Nils_Foss | Nils Foss]] *[[Nimah_Ismail_Nawwab | Nimah Ismail Nawwab]] *[[Nimi_Briggs | Nimi Briggs]] *[[Nina_Afanasyeva | Nina Afanasyeva]] *[[Nina_Bawden | Nina Bawden]] *[[Njem_LPGA_nke_Taiwan | Njem LPGA nke Taiwan]] *[[Njem_ndị_ìsì_nke_1920 | Njem ndị ìsì nke 1920]] *[[Njem_nlegharị_anya_na_Mozambique | Njem nlegharị anya na Mozambique]] *[[Njikọ_Ọhịa_Oge_Ochie | Njikọ Ọhịa Oge Ochie]] *[[Njikọ_Ụmụ_nwanyị_maka_Njikọ_Mba | Njikọ Ụmụ nwanyị maka Njikọ Mba]] *[[Njikọ_Ụmụ_nwanyị_nke_Norwegian_Labour_Party | Njikọ Ụmụ nwanyị nke Norwegian Labour Party]] *[[Nkandu_Luo | Nkandu Luo]] *[[Nkechi_Okoro_Carroll | Nkechi Okoro Carroll]] *[[John_Nkemngong_Nkengasong | John Nkemngong Nkengasong]] *[[Nkewa_nke_ọnụ_ọgụgụ_mmadụ | Nkewa nke ọnụ ọgụgụ mmadụ]] *[[Nkiru_Ugochukwu | Nkiru Ugochukwu]] *[[Nkisi | Nkisi]] *[[Nkume_Antonia | Nkume Antonia]] *[[Nkwa_Mthembu | Nkwa Mthembu]] *[[Nkwado_akara_n'ịntanetị | Nkwado akara n'ịntanetị]] *[[Nkwarụ_Klumpke | Nkwarụ Klumpke]] *[[Nkwekọrịta_ihu_igwe_nke_Glasgow | Nkwekọrịta ihu igwe nke Glasgow]] *[[Nkwekọrịta_Kyoto | Nkwekọrịta Kyoto]] *[[Nkwekọrịta_maka_iwepụ_ụdị_ịkpa_ókè_niile_megide_ụmụ_nwanyị | Nkwekọrịta maka iwepụ ụdị ịkpa ókè niile megide ụmụ nwanyị]] *[[Nkwekọrịta_Nlekọta_Nri | Nkwekọrịta Nlekọta Nri]] *[[Nkwekọrịta_Ọhịa_Na-adịgide_Adịgide | Nkwekọrịta Ọhịa Na-adịgide Adịgide]] *[[Nkwekọrịta_Ụmụ_nwanyị_Brazil | Nkwekọrịta Ụmụ nwanyị Brazil]] *[[Nkwupụta_(ụmụ_nwanyị) | Nkwupụta (ụmụ nwanyị)]] *[[Nkwupụta_Abuja_(1989) | Nkwupụta Abuja (1989)]] *[[Nkwupụta_Banyere_Ihe_Ndị_Ruuru_Ụmụ_Amaala | Nkwupụta Banyere Ihe Ndị Ruuru Ụmụ Amaala]] *[[Nkwupụta_Banyere_Ikpochapụ_Ime_Ihe_Ike_megide_Ụmụ_nwanyị | Nkwupụta Banyere Ikpochapụ Ime Ihe Ike megide Ụmụ nwanyị]] *[[Nkwupụta_carbon_nke_ala | Nkwupụta carbon nke ala]] *[[Nkwụsị | Nkwụsị]] *[[Nkwụsị_ọhịa | Nkwụsị ọhịa]] *[[Nkà_mmụta_kpakpando_nke_ọdịda_anyanwụ | Nkà mmụta kpakpando nke ọdịda anyanwụ]] *[[Nkịta_Ekwensu | Nkịta Ekwensu]] *[[Nkịta_na-achụ_nta | Nkịta na-achụ nta]] *[[Nkịta_obodo_Afrịka | Nkịta obodo Afrịka]] *[[Nkịta_ojii_(akụkọ_ọdịnala) | Nkịta ojii (akụkọ ọdịnala)]] *[[Nkọwapụta_Wolof | Nkọwapụta Wolof]] *[[Nlekọta_dị_elu | Nlekọta dị elu]] *[[Nna_Ukwu_Harold..._na_ụmụ_nwoke_(ihe_nkiri_2010) | Nna Ukwu Harold... na ụmụ nwoke (ihe nkiri 2010)]] *[[Nnaemeka_Anyamele | Nnaemeka Anyamele]] *[[Nnamdi_Ofoborh | Nnamdi Ofoborh]] *[[Nne_Juan_Aviance | Nne Juan Aviance]] *[[Nne_Keita | Nne Keita]] *[[Nne_na_Nwa_St_Patrick | Nne na Nwa St Patrick]] *[[Nnukwu_anụ_ọhịa | Nnukwu anụ ọhịa]] *[[Nnukwu_Ghun | Nnukwu Ghun]] *[[Nnukwu_ihe_oyiyi_nke_Amenhotep_nke_Atọ_na_Tiye | Nnukwu ihe oyiyi nke Amenhotep nke Atọ na Tiye]] *[[Nnukwu_maka_afọ_ime | Nnukwu maka afọ ime]] *[[Nnukwu_wren | Nnukwu wren]] *[[Nnukwu_ụgbọ_okporo_ígwè_e_ji_osisi_rụọ | Nnukwu ụgbọ okporo ígwè e ji osisi rụọ]] *[[Nnyocha_nke_Data_Ụwa_maka_Nnyocha_Gburugburu_Ebe_Obibi | Nnyocha nke Data Ụwa maka Nnyocha Gburugburu Ebe Obibi]] *[[Nnyocha_nke_ịba | Nnyocha nke ịba]] *[[Nnụnụ_a_na-akpọ_Fulvous_owl | Nnụnụ a na-akpọ Fulvous owl]] *[[Nnụnụ_a_na-akwụnye_n'elu_osisi_Bismarck | Nnụnụ a na-akwụnye n'elu osisi Bismarck]] *[[Nnụnụ_Dutch | Nnụnụ Dutch]] *[[Nnụnụ_Moambe | Nnụnụ Moambe]] *[[Nnụnụ_na-acha_anụnụ_anụnụ | Nnụnụ na-acha anụnụ anụnụ]] *[[Nnụnụ_na-agba_égbè | Nnụnụ na-agba égbè]] *[[Nnụnụ_nnụnụ_nwere_nku | Nnụnụ nnụnụ nwere nku]] *[[Noa-name | Noa-name]] *[[Noble_eightfold_path | Noble eightfold path]] *[[Nobuko_Nakahara | Nobuko Nakahara]] *[[Nocwaka_Lamani | Nocwaka Lamani]] *[[Noel_DaCosta | Noel DaCosta]] *[[Noelle_Quinn | Noelle Quinn]] *[[NoHo,_Manhattan | NoHo, Manhattan]] *[[Nokukhanya_Bhengu | Nokukhanya Bhengu]] *[[Nomthunzi_Mashalaba | Nomthunzi Mashalaba]] *[[Nomvuzo_Shabalala | Nomvuzo Shabalala]] *[[Nonceba_Mhlauli | Nonceba Mhlauli]] *[[Nondumiso_Tembe | Nondumiso Tembe]] *[[Noni_Olabisi | Noni Olabisi]] *[[Nonkqubela_Pieters | Nonkqubela Pieters]] *[[Nora_Ashe | Nora Ashe]] *[[Norma_Kassi | Norma Kassi]] *[[Norma_Merrick_Sklarek | Norma Merrick Sklarek]] *[[Norma_Morgan | Norma Morgan]] *[[Nri_ọdịda_anyanwụ_Afrịka | Nri ọdịda anyanwụ Afrịka]] *[[Ntọala_(sayensị) | Ntọala (sayensị)]] *[[Ntụziaka_Nkwekọrịta | Ntụziaka Nkwekọrịta]] *[[Nur_Warsame | Nur Warsame]] *[[Emeka_Obi | Emeka Obi]] *[[Obodo_maara_ihe | Obodo maara ihe]] *[[Odette_du_Puigaudeau | Odette du Puigaudeau]] *[[Odette_Krempin | Odette Krempin]] *[[Odion_Ighalo | Odion Ighalo]] *[[Ogbugbu_nke_Dawn_Magyar | Ogbugbu nke Dawn Magyar]] *[[Ogbugbu_nke_Eunice_Olawale | Ogbugbu nke Eunice Olawale]] *[[Ogbugbu_nke_Gamboru_Ngala_na_2014 | Ogbugbu nke Gamboru Ngala na 2014]] *[[Ogho-Oghene_Egwero | Ogho-Oghene Egwero]] *[[Ogige_ndị_Angola | Ogige ndị Angola]] *[[Ogige_Ntụrụndụ_Kamuku | Ogige Ntụrụndụ Kamuku]] *[[Ogige_Ntụrụndụ_Souss-Massa | Ogige Ntụrụndụ Souss-Massa]] *[[Ogige_Ọhịa_nke_Osimiri_Afi | Ogige Ọhịa nke Osimiri Afi]] *[[Ogige_ọrụ_mmanye_Periprava | Ogige ọrụ mmanye Periprava]] *[[Ohiri_isi_ọgụ_flash_ìgwè_mmadụ | Ohiri isi ọgụ flash ìgwè mmadụ]] *[[Okomu_National_Park | Okomu National Park]] *[[Ola_Solum | Ola Solum]] *[[Olamide | Olamide]] *[[Olaokun_Soyinka | Olaokun Soyinka]] *[[Olufunmilayo_Aduni_Olayinka | Olufunmilayo Aduni Olayinka]] *[[Olusola_Teniola | Olusola Teniola]] *[[Onye_a_kpọrọ_Basu | Onye a kpọrọ Basu]] *[[Onye_Alịmaịa | Onye Alịmaịa]] *[[Onye_E_goro_Ọrụ_Maka_Ikpe_Ziri_Ezi | Onye E goro Ọrụ Maka Ikpe Ziri Ezi]] *[[Onye_Na-enye_ya | Onye Na-enye ya]] *[[Onyenwe_Ọchịchị_Ọjọọ | Onyenwe Ọchịchị Ọjọọ]] *[[Oprah_Winfrey | Oprah Winfrey]] *[[Oshun | Oshun]] *[[Osimiri_Combahee | Osimiri Combahee]] *[[Osimiri_Havasu | Osimiri Havasu]] *[[Osimiri_Luapula | Osimiri Luapula]] *[[Osimiri_Ruvuma | Osimiri Ruvuma]] *[[Osimiri_Tamanrasset | Osimiri Tamanrasset]] *[[Ostrya_virginiana | Ostrya virginiana]] *[[Oued_Guir | Oued Guir]] *[[Ousmane_Sow | Ousmane Sow]] *[[Ovia_River | Ovia River]] *[[Owuo | Owuo]] *[[P._H._Polk | P. H. Polk]] *[[Pachira_glabra | Pachira glabra]] *[[Papa_Ibra_Tall | Papa Ibra Tall]] *[[Pascale_Petit | Pascale Petit]] *[[Ndị_Pashtun | Ndị Pashtun]] *[[Patricia_Beddows | Patricia Beddows]] *[[Patricia_Hill_Collins | Patricia Hill Collins]] *[[Patusis | Patusis]] *[[Paul_Emmanuel | Paul Emmanuel]] *[[Paul_Obazele | Paul Obazele]] *[[Paul_Onuachu | Paul Onuachu]] *[[Pauline_Powell_Burns | Pauline Powell Burns]] *[[Srđa_Pavlović | Srđa Pavlović]] *[[PCA_Player_of_the_Year_awards | PCA Player of the Year awards]] *[[Peanut_oil | Peanut oil]] *[[Pearl_Patricia_Ankrah | Pearl Patricia Ankrah]] *[[Peggielene_Bartels | Peggielene Bartels]] *[[Pepe_Julian_Onziema | Pepe Julian Onziema]] *[[Elixabete_Perez_Gaztelu | Elixabete Perez Gaztelu]] *[[Pericoma | Pericoma]] *[[Peter_H._Rossi | Peter H. Rossi]] *[[Peter_Odemwingie | Peter Odemwingie]] *[[Qunnie_Pettway | Qunnie Pettway]] *[[Pia_Klemp | Pia Klemp]] *[[Piapoco | Piapoco]] *[[Prince_Erik,_Duke_nke_Västmanland | Prince Erik, Duke nke Västmanland]] *[[Prince_François,_Count_nke_Clermont | Prince François, Count nke Clermont]] *[[Prince_Waldemar_nke_Prussia_(amụrụ_1889) | Prince Waldemar nke Prussia (amụrụ 1889)]] *[[Princess_Maria_Anna_nke_Anhalt-Dessau | Princess Maria Anna nke Anhalt-Dessau]] *[[Pro_Natura_(Switzerland) | Pro Natura (Switzerland)]] *[[Pro-feminism | Pro-feminism]] *[[Qasmuna | Qasmuna]] *[[Queen_Latifah | Queen Latifah]] *[[Quercus_oblongifolia | Quercus oblongifolia]] *[[Rabbits_and_hares_in_the_arts | Rabbits and hares in the arts]] *[[Rachel_Christie | Rachel Christie]] *[[Raquel_Prado | Raquel Prado]] *[[Reiko_Nagasawa | Reiko Nagasawa]] *[[Rhizosphere | Rhizosphere]] *[[Richard_A._Cohen | Richard A. Cohen]] *[[Richard_D._Dunphy | Richard D. Dunphy]] *[[Richard_De_Medeiros | Richard De Medeiros]] *[[Richard_Gordon_Kendall | Richard Gordon Kendall]] *[[Richard_Kwaku_Osei | Richard Kwaku Osei]] *[[Richard_Matthews_(onye_na-eme_ihe_nkiri) | Richard Matthews (onye na-eme ihe nkiri)]] *[[Richard_Staples_Dodge | Richard Staples Dodge]] *[[Richard_Tetteh_Seglah | Richard Tetteh Seglah]] *[[Richard_Wyatt_Jr. | Richard Wyatt Jr.]] *[[Margaret_Richards_(onye_na-atụpụta_ụkpụrụ_ụlọ) | Margaret Richards (onye na-atụpụta ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Richie_Agyemfra-Kumi | Richie Agyemfra-Kumi]] *[[Richters_(ezinụlọ_ndị_Aborigine_Australia) | Richters (ezinụlọ ndị Aborigine Australia)]] *[[Rick_Cosnett | Rick Cosnett]] *[[Rico_Love | Rico Love]] *[[Riddle-tales | Riddle-tales]] *[[Right_to_explanation | Right to explanation]] *[[Rim_Lahmandi-Ayed | Rim Lahmandi-Ayed]] *[[Risteárd_Ó_Glaisne | Risteárd Ó Glaisne]] *[[Ritah_Namayanja_Kivumbi | Ritah Namayanja Kivumbi]] *[[Robb_Armstrong | Robb Armstrong]] *[[Robbie_McCauley | Robbie McCauley]] *[[Robert_Ajayi_Boroffice | Robert Ajayi Boroffice]] *[[Robert_Angus_Smith | Robert Angus Smith]] *[[Robert_Charles_Bates | Robert Charles Bates]] *[[Robert_Clarkson_Tredgold | Robert Clarkson Tredgold]] *[[Robert_Corteen_Carswell | Robert Corteen Carswell]] *[[Robert_E._Goodin | Robert E. Goodin]] *[[Robert_Farris_Thompson | Robert Farris Thompson]] *[[Robert_Franklin_Gates | Robert Franklin Gates]] *[[Robert_Fukuda | Robert Fukuda]] *[[Robert_Miguel | Robert Miguel]] *[[Robert_Mills_Manor | Robert Mills Manor]] *[[Robert_Pious | Robert Pious]] *[[Robert_S._Duncanson | Robert S. Duncanson]] *[[Robert,_Count_nke_Clermont | Robert, Count nke Clermont]] *[[Roberts_Orya | Roberts Orya]] *[[Rochelle_Blumenfeld | Rochelle Blumenfeld]] *[[Rockingham_Kiln | Rockingham Kiln]] *[[Roegchanda_Pascoe | Roegchanda Pascoe]] *[[Roger_Furman | Roger Furman]] *[[Roger_Hallam | Roger Hallam]] *[[Roger_Hawkins | Roger Hawkins]] *[[Roger_Margerum | Roger Margerum]] *[[Roger_Simmons | Roger Simmons]] *[[Rogers_v._Okin | Rogers v. Okin]] *[[Roie_Galitz | Roie Galitz]] *[[Carlos_Rolón | Carlos Rolón]] *[[Rom_Kama_Ị | Rom Kama Ị]] *[[Romuald_Fonkoua | Romuald Fonkoua]] *[[Ron_Hickman | Ron Hickman]] *[[Ron_Rogers | Ron Rogers]] *[[Ronald_Chisom | Ronald Chisom]] *[[Ronald_L._Jackson_nke_Abụọ | Ronald L. Jackson nke Abụọ]] *[[Ronald_Lockett | Ronald Lockett]] *[[Rongying_Jin | Rongying Jin]] *[[Ronke_Doherty | Ronke Doherty]] *[[Ronnie_Govender | Ronnie Govender]] *[[Roosa_Ariyo | Roosa Ariyo]] *[[Ros_bratel | Ros bratel]] *[[Beatriz_Ros | Beatriz Ros]] *[[Rosabel_Nelson | Rosabel Nelson]] *[[Rosaline_Elbay | Rosaline Elbay]] *[[Rose | Rose]] *[[Rose_Akol | Rose Akol]] *[[Rose_Chelimo | Rose Chelimo]] *[[Rose_Finkelstein_Norwood | Rose Finkelstein Norwood]] *[[Rose_Mbowa | Rose Mbowa]] *[[Rose_Zwi | Rose Zwi]] *[[Roselinda_Soipan_Tuiya | Roselinda Soipan Tuiya]] *[[Rosemary_Karuga | Rosemary Karuga]] *[[Rosemary_Stjernstedt | Rosemary Stjernstedt]] *[[Rosemary_Wanjiru | Rosemary Wanjiru]] *[[Rosie_Lee_Tompkins | Rosie Lee Tompkins]] *[[Roukaya_Mahamane | Roukaya Mahamane]] *[[Roukiata_Ouedraogo | Roukiata Ouedraogo]] *[[Rouse_Ball_Prọfesọ_nke_mgbakọ_na_mwepụ | Rouse Ball Prọfesọ nke mgbakọ na mwepụ]] *[[Roxana_Geambasu | Roxana Geambasu]] *[[Roy_M._Harrison | Roy M. Harrison]] *[[Roy_Reid | Roy Reid]] *[[Roy_Robinson,_1st_Baron_Robinson | Roy Robinson, 1st Baron Robinson]] *[[Mukul_Roy | Mukul Roy]] *[[Ruaraidh_Erskine | Ruaraidh Erskine]] *[[Ruby_Tui | Ruby Tui]] *[[Rubye_Prigmore_Torrey | Rubye Prigmore Torrey]] *[[Ruc | Ruc]] *[[Rugby_boy | Rugby boy]] *[[Ruhsar_Pekcan | Ruhsar Pekcan]] *[[Rukmini_Callimachi | Rukmini Callimachi]] *[[Rupert_Cambridge,_Viscount_Trematon | Rupert Cambridge, Viscount Trematon]] *[[Ruspolia_(plant) | Ruspolia (plant)]] *[[Russell_T._Gordon | Russell T. Gordon]] *[[Ruth_Bader_Ginsburg | Ruth Bader Ginsburg]] *[[Ruth_Coleman | Ruth Coleman]] *[[Ruthmae_Sears | Ruthmae Sears]] *[[RV_Farley_Mowat | RV Farley Mowat]] *[[Ryan_Alebiosu | Ryan Alebiosu]] *[[Sa'och | Sa'och]] *[[Sabine_Marcelis | Sabine Marcelis]] *[[Sabrina_Draoui | Sabrina Draoui]] *[[Sade_Adu | Sade Adu]] *[[Safia_Farhat | Safia Farhat]] *[[Sahar_Saleem | Sahar Saleem]] *[[Said_Naciri | Said Naciri]] *[[Salihu_Mustafa | Salihu Mustafa]] *[[Sandra_Benčić | Sandra Benčić]] *[[Sarah_Nyendwoha_Ntiro | Sarah Nyendwoha Ntiro]] *[[Eliza_Scanlen | Eliza Scanlen]] *[[Sejde_Abrahamsson | Sejde Abrahamsson]] *[[Huda_Sha'rawi | Huda Sha'rawi]] *[[Shaun_Cummings | Shaun Cummings]] *[[Shirley_Frimpong-Manso | Shirley Frimpong-Manso]] *[[Shola_Mos-Shogbamimu | Shola Mos-Shogbamimu]] *[[Margaret_Shonekan | Margaret Shonekan]] *[[Shulamith_Firestone | Shulamith Firestone]] *[[Silva_Gunbardhi | Silva Gunbardhi]] *[[Siminalayi_Fubara | Siminalayi Fubara]] *[[Simone_Giertz | Simone Giertz]] *[[Simone_Hochgreb | Simone Hochgreb]] *[[Simone_Saint-Dénis | Simone Saint-Dénis]] *[[Simone_Schaller | Simone Schaller]] *[[Simoné_Nortmann | Simoné Nortmann]] *[[Simplice_Sarandji | Simplice Sarandji]] *[[Sir_John_Charles_Patrick_Langham,_Baronet_nke_iri_na_anọ | Sir John Charles Patrick Langham, Baronet nke iri na anọ]] *[[Sir_Shina_Peters | Sir Shina Peters]] *[[Sisir_Adhikari | Sisir Adhikari]] *[[Skaz | Skaz]] *[[Sleepless_(ihe_nkiri_1957) | Sleepless (ihe nkiri 1957)]] *[[Slip_(uwe) | Slip (uwe)]] *[[Smolensk_(ihe_nkiri) | Smolensk (ihe nkiri)]] *[[Sofia_Noel | Sofia Noel]] *[[Stephanie_G._Adams | Stephanie G. Adams]] *[[Stephen_Wiltshire | Stephen Wiltshire]] *[[Steven_Kabuye | Steven Kabuye]] *[[Beatriz_Stix-Brunell | Beatriz Stix-Brunell]] *[[Susannah_Constantine | Susannah Constantine]] *[[Sylvie_Kauffmann | Sylvie Kauffmann]] *[[Szandra_Szögedi | Szandra Szögedi]] *[[Tafese_Seboka | Tafese Seboka]] *[[Tashin_matakin_teku | Tashin matakin teku]] *[[Theresa_Kachindamoto | Theresa Kachindamoto]] *[[Khalida_Toumi | Khalida Toumi]] *[[Trichloroethylene | Trichloroethylene]] *[[Tusse | Tusse]] *[[Udo_Mabe | Udo Mabe]] *[[Usoro_ndụ_Apicomplexan | Usoro ndụ Apicomplexan]] *[[Usoro_oge_nke_Lagos_Steeti | Usoro oge nke Lagos Steeti]] *[[Vanilla_polylepis | Vanilla polylepis]] *[[Njikọ_nke_ụmụ_nwanyị_ndị_Juu_(Germany) | Njikọ nke ụmụ nwanyị ndị Juu (Germany)]] *[[Sunil_Vaswani | Sunil Vaswani]] *[[Vivian_Okeke | Vivian Okeke]] *[[Eva_Walder | Eva Walder]] *[[Wendie_Renard | Wendie Renard]] *[[Miriam_Were | Miriam Were]] *[[Wiener_Demokratischer_Frauenverein | Wiener Demokratischer Frauenverein]] *[[Wiki | Wiki]] *[[Wilfred_Chikpa_Anagbe | Wilfred Chikpa Anagbe]] *[[William_Parsons_Winchester_Dana | William Parsons Winchester Dana]] *[[William_Simpson_(portrait_artist) | William Simpson (portrait artist)]] *[[William_Troost-Ekong | William Troost-Ekong]] *[[William_Wilson_Cooke | William Wilson Cooke]] *[[Willis_E._Davis_(onye_na-ese_ihe) | Willis E. Davis (onye na-ese ihe)]] *[[Wilma_Soss | Wilma Soss]] *[[Wim_Kok | Wim Kok]] *[[Wings_of_a_Dove_(ihe_nkiri_Nollywood) | Wings of a Dove (ihe nkiri Nollywood)]] *[[Winifred_Mary_Page | Winifred Mary Page]] *[[Winnie_Apiyo | Winnie Apiyo]] *[[Wistman's_Wood | Wistman's Wood]] *[[Wodage_Zvadya | Wodage Zvadya]] *[[Wolf_Kibel | Wolf Kibel]] *[[Women_in_Red | Women in Red]] *[[Women's_boxing_in_Australia | Women's boxing in Australia]] *[[Würzburg_2021_mass_stabbing_attack | Würzburg 2021 mass stabbing attack]] *[[XXX_(usoro_ihe_nkiri) | XXX (usoro ihe nkiri)]] *[[Xywav | Xywav]] *[[Yael_Braudo-Bahat | Yael Braudo-Bahat]] *[[Yahaya_Madawaki | Yahaya Madawaki]] *[[Yahia_Turki | Yahia Turki]] *[[Yahya_Abdul-Mateen_II | Yahya Abdul-Mateen II]] *[[Yaifo | Yaifo]] *[[Yakhin | Yakhin]] *[[Yalti_Napangati | Yalti Napangati]] *[[Yamiche_Alcindor | Yamiche Alcindor]] *[[Zazi_Sadou | Zazi Sadou]] *[[Zinzi_Clemmons | Zinzi Clemmons]] *[[Zohra_(ihe_nkiri) | Zohra (ihe nkiri)]] 1hs5n18xogbq93fmjpyprxi7ba28thr 741569 741566 2026-10-25T07:49:52Z IgboRefBot 66663 Corrected a reference error (bot) 741569 wikitext text/x-wiki ==2026/10== *[[Ụlọ_Ọrụ_St_James | Ụlọ Ọrụ St James]] *[[_Ụmụ_nwanyị_na_Ukraine | Ụmụ nwanyị na Ukraine]] *[[Ụlọ_H._F._Smith | Ụlọ H. F. Smith]] *[[Ụlọ_Ahịa_Canterbury | Ụlọ Ahịa Canterbury]] *[[Ụlọ_Dr._Francis_B._Warnock | Ụlọ Dr. Francis B. Warnock]] *[[2006-2007_esemokwu_Tunisia | 2006-2007 esemokwu Tunisia]] *[[2012_Nigeria_floods | 2012 Nigeria floods]] *[[2020_Iju_Mmiri_nke_Sahel_Africa | 2020 Iju Mmiri nke Sahel Africa]] *[[Ada_the_Country | Ada the Country]] *[[Adalbert_von_Blanc | Adalbert von Blanc]] *[[Nike_Akande | Nike Akande]] *[[Ade_Akinbiyi | Ade Akinbiyi]] *[[Akụkọ_Banyere_Ụkwara_nta | Akụkọ Banyere Ụkwara nta]] *[[Akụkọ_ihe_mere_eme_nke_Wikipedia | Akụkọ ihe mere eme nke Wikipedia]] *[[Aline_Coutrot | Aline Coutrot]] *[[Zaynab_Alkali | Zaynab Alkali]] *[[All_the_Queen's_Men_(usoro_ihe_omume_TV) | All the Queen's Men (usoro ihe omume TV)]] *[[Allan_MacDonald_(onye_na-ede_uri) | Allan MacDonald (onye na-ede uri)]] *[[Carla_Antonelli | Carla Antonelli]] *[[Apu_Biswas | Apu Biswas]] *[[Artemether | Artemether]] *[[Artesunate | Artesunate]] *[[Asha_Khemka | Asha Khemka]] *[[Asusu_Somali | Asusu Somali]] *[[Asụsụ_Babanki | Asụsụ Babanki]] *[[Asụsụ_Hibru_nke_Oge_A | Asụsụ Hibru nke Oge A]] *[[Asụsụ_Kanikkaran | Asụsụ Kanikkaran]] *[[Asụsụ_Kedang | Asụsụ Kedang]] *[[Asụsụ_Kilmeri | Asụsụ Kilmeri]] *[[Asụsụ_Klallam | Asụsụ Klallam]] *[[Asụsụ_Ogbi_nke_Ijipt | Asụsụ Ogbi nke Ijipt]] *[[Asụsụ_Ogbi_nke_Nwa | Asụsụ Ogbi nke Nwa]] *[[Atinuke | Atinuke]] *[[Augusta_Jawara | Augusta Jawara]] *[[Bells_Comprehensive_Secondary_School | Bells Comprehensive Secondary School]] *[[Berenecea_Eanes | Berenecea Eanes]] *[[Matt_Bishop | Matt Bishop]] *[[Blanca_de_Castejón | Blanca de Castejón]] *[[Bọmbụ_Issers_na_2008 | Bọmbụ Issers na 2008]] *[[Carmelita_González | Carmelita González]] *[[Charlene_Dukes | Charlene Dukes]] *[[Chicana_feminism | Chicana feminism]] *[[Caroline_Still_Anderson | Caroline Still Anderson]] *[[Bobby_Carter | Bobby Carter]] *[[Chloroquine | Chloroquine]] *[[Clare_Byarugaba | Clare Byarugaba]] *[[Jorge_Cohen | Jorge Cohen]] *[[Confederation_of_African_Football | Confederation of African Football]] *[[Kate_Crawford | Kate Crawford]] *[[Chiara_Daraio | Chiara Daraio]] *[[Darasimi_Nadi | Darasimi Nadi]] *[[Marina_de_Tavira | Marina de Tavira]] *[[Dettol | Dettol]] *[[Emília_Dias | Emília Dias]] *[[Dolly_Anwar | Dolly Anwar]] *[[Ecofeminism | Ecofeminism]] *[[Etika | Etika]] *[[Faisal_Shuaib | Faisal Shuaib]] *[[Faith_Kipyegon | Faith Kipyegon]] *[[Farah_Abdullahi_Abdi | Farah Abdullahi Abdi]] *[[Ọdịdị_Fatima | Ọdịdị Fatima]] *[[Forrest_Gump | Forrest Gump]] *[[Órfhlaith_Foyle | Órfhlaith Foyle]] *[[Frances_Brough | Frances Brough]] *[[Francis_Wodié | Francis Wodié]] *[[Françoise_Ellong | Françoise Ellong]] *[[Fred_Singer | Fred Singer]] *[[Fred_Zinnemann | Fred Zinnemann]] *[[Freddie_Davidson | Freddie Davidson]] *[[Freemartin | Freemartin]] *[[Claudine_Gay | Claudine Gay]] *[[Gigi_Fernández | Gigi Fernández]] *[[Ginger | Ginger]] *[[Gyedu-Blay_Ambolley | Gyedu-Blay Ambolley]] *[[Hae_Nang_Maew | Hae Nang Maew]] *[[David_Hammons | David Hammons]] *[[Holy_Rosary_College,_Enugu | Holy Rosary College, Enugu]] *[[Idei_Mmiri_nke_Etiopia_na_2016 | Idei Mmiri nke Etiopia na 2016]] *[[Francisco_Igea | Francisco Igea]] *[[Ihe_Omume_Ụmụ_nwanyị | Ihe Omume Ụmụ nwanyị]] *[[Ikike_Mgbochi_Ọrịa_(ọgwụ) | Ikike Mgbochi Ọrịa (ọgwụ)]] *[[Isaiah_T._Hatton | Isaiah T. Hatton]] *[[Fatou_Jallow | Fatou Jallow]] *[[Jefta_Foingha | Jefta Foingha]] *[[Jemal_Yimer_Mekonnen | Jemal Yimer Mekonnen]] *[[Jemima_Sumgong | Jemima Sumgong]] *[[Jenapharm | Jenapharm]] *[[Jenni_Williams | Jenni Williams]] *[[Jennie_Chua | Jennie Chua]] *[[Jennifer_Juengel | Jennifer Juengel]] *[[Jennifer_Kewley_Draskau | Jennifer Kewley Draskau]] *[[Jennifer_Laura_Thompson | Jennifer Laura Thompson]] *[[Jennifer_Longdon | Jennifer Longdon]] *[[Jennifer_Packer | Jennifer Packer]] *[[Jenny_Chiu | Jenny Chiu]] *[[Jenụwarị_2010_Rio_de_Janeiro_idei_mmiri_na_apịtị | Jenụwarị 2010 Rio de Janeiro idei mmiri na apịtị]] *[[Jerry_Harris_(onye_na-ese_ihe) | Jerry Harris (onye na-ese ihe)]] *[[Jerusalem:_Akwụkwọ_Nri | Jerusalem: Akwụkwọ Nri]] *[[Jesca_Ruth_Ataa | Jesca Ruth Ataa]] *[[Jess_Fink | Jess Fink]] *[[Jesse_Lott | Jesse Lott]] *[[Jesse_Q._Sutanto | Jesse Q. Sutanto]] *[[Jessica_Day_George | Jessica Day George]] *[[Jessica_Eriyo | Jessica Eriyo]] *[[Jessica_Simpson | Jessica Simpson]] *[[Jessie_Redmon_Fauset | Jessie Redmon Fauset]] *[[Jessie_T._Pettway | Jessie T. Pettway]] *[[Jessy_Matador | Jessy Matador]] *[[Jestina_Mukoko | Jestina Mukoko]] *[[Jetu | Jetu]] *[[Jewish_Neo-Aramaic_dialect_of_Dohok | Jewish Neo-Aramaic dialect of Dohok]] *[[Jibril_Aminu | Jibril Aminu]] *[[Jibu_asụsụ | Jibu asụsụ]] *[[Jibyal_Asụsụ | Jibyal Asụsụ]] *[[Jonathan_Scott_Hartley | Jonathan Scott Hartley]] *[[Joseph_Addison_Anyan | Joseph Addison Anyan]] *[[Joseph_Anim-Danso | Joseph Anim-Danso]] *[[Joseph_Bowler | Joseph Bowler]] *[[Joseph_Hekekyan | Joseph Hekekyan]] *[[Joseph_Kwesi_Mbimadong | Joseph Kwesi Mbimadong]] *[[Joseph_Perry_(onye_na-ese_ihe_nkiri) | Joseph Perry (onye na-ese ihe nkiri)]] *[[Josephine_Casey | Josephine Casey]] *[[Josephine_Melville | Josephine Melville]] *[[Josephine_Oppong_Yeboah | Josephine Oppong Yeboah]] *[[Josine_Blok | Josine Blok]] *[[José_Jacinto_Van-Dúnem | José Jacinto Van-Dúnem]] *[[José_Luis_Cuevas | José Luis Cuevas]] *[[Joséphine_Guidy_Wandja | Joséphine Guidy Wandja]] *[[Joy_Onumajuru | Joy Onumajuru]] *[[Joyce_Banda | Joyce Banda]] *[[Joyce_Chepkirui | Joyce Chepkirui]] *[[Joyce_Grant | Joyce Grant]] *[[Joyce_Mpanga | Joyce Mpanga]] *[[Joyce_Newton-Thompson | Joyce Newton-Thompson]] *[[Juana_Teresa_na-egwu_López | Juana Teresa na-egwu López]] *[[Jude_Rabo | Jude Rabo]] *[[Judeo-Algerian_Arabic | Judeo-Algerian Arabic]] *[[Judit_Bar-Ilan | Judit Bar-Ilan]] *[[Judith_Perkins | Judith Perkins]] *[[Judy_Omumbo | Judy Omumbo]] *[[Judy_Rugasira_Kyanda | Judy Rugasira Kyanda]] *[[Julia_Tukai_Zvobgo | Julia Tukai Zvobgo]] *[[Liz_Abrahams | Liz Abrahams]] *[[Jon_Carsman | Jon Carsman]] *[[Jona | Jona]] *[[Jonah_Wuyep | Jonah Wuyep]] *[[Jonathan_Corbblah | Jonathan Corbblah]] *[[Jonathan_Mann_(onye_ọrụ_WHO) | Jonathan Mann (onye ọrụ WHO)]] *[[Jonathan_O._Ndagi | Jonathan O. Ndagi]] *[[Julia_Varley | Julia Varley]] *[[Julie_Dawson_(onye_na-eme_ihe_nkiri) | Julie Dawson (onye na-eme ihe nkiri)]] *[[Julien_Lahaut | Julien Lahaut]] *[[Jọdan_Chanetsa | Jọdan Chanetsa]] *[[Jọdan_Oram | Jọdan Oram]] *[[Jọshụa | Jọshụa]] *[[Kalinago | Kalinago]] *[[Karen_Muir | Karen Muir]] *[[Karl_V._Teeter | Karl V. Teeter]] *[[Kasong | Kasong]] *[[Katchal | Katchal]] *[[Katharine_Esdaile | Katharine Esdaile]] *[[Kaṇita_Tīpikai | Kaṇita Tīpikai]] *[[Kelechi_Iheanacho | Kelechi Iheanacho]] *[[Kellyanne_Conway | Kellyanne Conway]] *[[Kenza_Dahmani | Kenza Dahmani]] *[[Khady_Camara | Khady Camara]] *[[Kheira_Bouabsa | Kheira Bouabsa]] *[[Kim_J._Henriksen | Kim J. Henriksen]] *[[Koleluttu | Koleluttu]] *[[Lagos_Terminus_railway_station | Lagos Terminus railway station]] *[[Lamberto,_Onyenwe_Monaco | Lamberto, Onyenwe Monaco]] *[[Lee_Vergine | Lee Vergine]] *[[Leonora_Barry | Leonora Barry]] *[[Lesbian_feminism | Lesbian feminism]] *[[Lewis_Valentine | Lewis Valentine]] *[[Lillian_Elidah | Lillian Elidah]] *[[Lillian_Ngoyi | Lillian Ngoyi]] *[[Lindsay_Agnew | Lindsay Agnew]] *[[Liudmyla_Starytska-Cherniakhivska | Liudmyla Starytska-Cherniakhivska]] *[[Lucy_Gallardo | Lucy Gallardo]] *[[Lucy_Parsons | Lucy Parsons]] *[[Léon-Ernest_Halkin | Léon-Ernest Halkin]] *[[Madeleine_Colani | Madeleine Colani]] *[[Mae_Woughter_Strack | Mae Woughter Strack]] *[[Archie_Mafeje | Archie Mafeje]] *[[Mafuta_(ụgbọ_mmiri) | Mafuta (ụgbọ mmiri)]] *[[Mahmoud_Riad_(onye_na-atụpụta_ụkpụrụ_ụlọ) | Mahmoud Riad (onye na-atụpụta ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Manchu_Han_Imperial_Feast | Manchu Han Imperial Feast]] *[[Mandisa_Maya | Mandisa Maya]] *[[Maraimalai_Adigal | Maraimalai Adigal]] *[[Marc_Wilmet | Marc Wilmet]] *[[John_Willard_Clawson | John Willard Clawson]] *[[Jok_(mmụọ) | Jok (mmụọ)]] *[[Jolly_Nyame | Jolly Nyame]] *[[Julie_Burchill | Julie Burchill]] *[[Joanna_Foster | Joanna Foster]] *[[JoAnne_A._Epps | JoAnne A. Epps]] *[[Joan_Peterson | Joan Peterson]] *[[Joan_Slonczewski | Joan Slonczewski]] *[[Joanne_Martin | Joanne Martin]] *[[Job_17 | Job 17]] *[[Joe_Ray_(onye_na-ese_ihe) | Joe Ray (onye na-ese ihe)]] *[[John_Alvin | John Alvin]] *[[John_Clark_Mayden | John Clark Mayden]] *[[John_T._Harris_(onye_na-ese_ihe) | John T. Harris (onye na-ese ihe)]] *[[John_Tsiboe | John Tsiboe]] *[[John_Ubah | John Ubah]] *[[John_Ugochukwu | John Ugochukwu]] *[[John_W._Mosley | John W. Mosley]] *[[Maia_Mitchell | Maia Mitchell]] *[[Marcella_Althaus-Reid | Marcella Althaus-Reid]] *[[Dario_Marcolin | Dario Marcolin]] *[[Margaret_Mutu | Margaret Mutu]] *[[Margaret_Rose_Kelsick | Margaret Rose Kelsick]] *[[Margareta_Priolo | Margareta Priolo]] *[[John_Dumelo | John Dumelo]] *[[Margaret_Amelia_Corlis | Margaret Amelia Corlis]] *[[Margaret_Fay_Shaw | Margaret Fay Shaw]] *[[Maria_Gorzechowska | Maria Gorzechowska]] *[[Maria_Grazia_Rosin | Maria Grazia Rosin]] *[[Marie_Butts | Marie Butts]] *[[Marie_Chaix | Marie Chaix]] *[[Marie_Delcourt | Marie Delcourt]] *[[Marie_Lenéru | Marie Lenéru]] *[[Marie-Christine_Kessler | Marie-Christine Kessler]] *[[Marijane_Minaberri | Marijane Minaberri]] *[[Marijane_Minaberri | Marijane Minaberri]] *[[Joanne_Aluka | Joanne Aluka]] *[[John_Spurgeon_Henkel | John Spurgeon Henkel]] *[[Jonah_David_Jang | Jonah David Jang]] *[[2015 | 2015]] *[[Adriana_Marais | Adriana Marais]] *[[Aisha_Musa_el-Said | Aisha Musa el-Said]] *[[Nagwa_Ibrahim_Saleh_Ali | Nagwa Ibrahim Saleh Ali]] *[[Asụsụ_Kituba | Asụsụ Kituba]] *[[Asụsụ_Mekeo | Asụsụ Mekeo]] *[[Karen_Barber | Karen Barber]] *[[Bissara | Bissara]] *[[Breast_enlargement_supplements | Breast enlargement supplements]] *[[Carroll_Sockwell | Carroll Sockwell]] *[[Cascades_Raptor_Center | Cascades Raptor Center]] *[[Charles_Jonas_(onye_ndọrọ_ndọrọ_ọchịchị_Wisconsin) | Charles Jonas (onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Wisconsin)]] *[[Daniel_Starch | Daniel Starch]] *[[Disenchanted_(ihe_nkiri) | Disenchanted (ihe nkiri)]] *[[Donald_Byrd_(onye_na-ede_egwu) | Donald Byrd (onye na-ede egwu)]] *[[Francis_Otunta | Francis Otunta]] *[[Hyperlexia | Hyperlexia]] *[[Jim_Chuchu | Jim Chuchu]] *[[Jim_Roth_(onye_ọchụnta_ego) | Jim Roth (onye ọchụnta ego)]] *[[Jim_Simon_(artist) | Jim Simon (artist)]] *[[Jin_Xing | Jin Xing]] *[[Jita_asụsụ | Jita asụsụ]] *[[Jo-Anne_Richards | Jo-Anne Richards]] *[[Joan_Armatrading | Joan Armatrading]] *[[Joan_Harrison_(swimmer) | Joan Harrison (swimmer)]] *[[Joan_Mari_Torrealdai | Joan Mari Torrealdai]] *[[JoAnn_H._Morgan | JoAnn H. Morgan]] *[[Johanna_Götesson | Johanna Götesson]] *[[Joseph_Alexander_Cain | Joseph Alexander Cain]] *[[Joseph_Tetteh_Zutah | Joseph Tetteh Zutah]] *[[Joël_Karekezi | Joël Karekezi]] *[[Judith_Bakirya | Judith Bakirya]] *[[Juliette_Nana | Juliette Nana]] *[[Kachumbari | Kachumbari]] *[[Kamounia | Kamounia]] *[[Kaya_Forson | Kaya Forson]] *[[Keiko_(onye_na-agụ_egwú,_amụrụ_n'afọ_1985) | Keiko (onye na-agụ egwú, amụrụ n'afọ 1985)]] *[[Keki_Kunga | Keki Kunga]] *[[Kenneth_Baugh | Kenneth Baugh]] *[[Kim_Engelbrecht | Kim Engelbrecht]] *[[Konono_Nº1 | Konono Nº1]] *[[Konya_Plummer | Konya Plummer]] *[[Kristin_Bengtsson | Kristin Bengtsson]] *[[Lawrence_Anthony | Lawrence Anthony]] *[[Leon_Botha | Leon Botha]] *[[Leonard_Everett_Fisher | Leonard Everett Fisher]] *[[Leslie_Codd | Leslie Codd]] *[[Linda_Bond | Linda Bond]] *[[Lipstick_feminism | Lipstick feminism]] *[[Lisa_Schmitz | Lisa Schmitz]] *[[Lizzie_Wilkerson | Lizzie Wilkerson]] *[[Louise_Doris_Adams | Louise Doris Adams]] *[[Luísa_Tomás | Luísa Tomás]] *[[Lynn_Miles | Lynn Miles]] *[[Madinatou_Rouamba | Madinatou Rouamba]] *[[Mannikin_nwere_ara_chestnut | Mannikin nwere ara chestnut]] *[[Margaret_Keay | Margaret Keay]] *[[Marguerite_Bukuru | Marguerite Bukuru]] *[[Maria_A._Barucci | Maria A. Barucci]] *[[Marike_de_Klerk | Marike de Klerk]] *[[Marina_Gavrilova | Marina Gavrilova]] *[[Marlon_Riggs | Marlon Riggs]] *[[Marta_Kwiatkowska | Marta Kwiatkowska]] *[[Marta_Zauniūtė | Marta Zauniūtė]] *[[Martha_Blue | Martha Blue]] *[[Mary_Eddy_Kidder | Mary Eddy Kidder]] *[[Mary_Elizabeth_Barber | Mary Elizabeth Barber]] *[[Mary_Elizabeth_Sharpe | Mary Elizabeth Sharpe]] *[[Mary_Eugenia_Ghann | Mary Eugenia Ghann]] *[[Mary_Gilu | Mary Gilu]] *[[Mary_Harriman_Rumsey | Mary Harriman Rumsey]] *[[Mary_Jo_Perino | Mary Jo Perino]] *[[Mary_Kitson_Clark | Mary Kitson Clark]] *[[Mary_L._Bennett | Mary L. Bennett]] *[[Mary_Le_Ravin | Mary Le Ravin]] *[[Mary_Lee_Tate | Mary Lee Tate]] *[[Mary_Marquis | Mary Marquis]] *[[Mary_Mitchell_(onye_na-ese_ụkpụrụ_ụlọ) | Mary Mitchell (onye na-ese ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Mary_P._Burrill | Mary P. Burrill]] *[[Mary_Read | Mary Read]] *[[Mary_Renfrew | Mary Renfrew]] *[[Mary_Sibande | Mary Sibande]] *[[Momentum_(ihe_nkiri_2015) | Momentum (ihe nkiri 2015)]] *[[Mona_Zaghloul | Mona Zaghloul]] *[[Monodora_myristica | Monodora myristica]] *[[Morjana_Alaoui | Morjana Alaoui]] *[[Morénike_Giwa_Onaiwu | Morénike Giwa Onaiwu]] *[[Moses_Schulbaum | Moses Schulbaum]] *[[Moshood_Abiola | Moshood Abiola]] *[[Mouna_Hachim | Mouna Hachim]] *[[Moussa_Bathily | Moussa Bathily]] *[[Moussa_Narry | Moussa Narry]] *[[Mpaghara_Ụmụnna_Ụwa | Mpaghara Ụmụnna Ụwa]] *[[Murtala_Nyako | Murtala Nyako]] *[[Muthoni_Likimani | Muthoni Likimani]] *[[Mwakpo_bọmbụ_afọ_2014_na_Jos | Mwakpo bọmbụ afọ 2014 na Jos]] *[[Mwakpo_bọmbụ_na_Gombe_n'ọnwa_Julaị_2015 | Mwakpo bọmbụ na Gombe n'ọnwa Julaị 2015]] *[[Mwakpo_bọmbụ_na_Mubi_n'afọ_2017 | Mwakpo bọmbụ na Mubi n'afọ 2017]] *[[Mwakpo_Izghe | Mwakpo Izghe]] *[[Mwakpo_nke_Borno_Steeti_na_Junn_2024 | Mwakpo nke Borno Steeti na Junn 2024]] *[[Mwakpo_September_11 | Mwakpo September 11]] *[[Mwanalima_Adam | Mwanalima Adam]] *[[Ọrịa_Mwase | Ọrịa Mwase]] *[[My_Ady_Gil | My Ady Gil]] *[[Mychael_Knight | Mychael Knight]] *[[Mycobacterium_tuberculosis | Mycobacterium tuberculosis]] *[[Mycoforestry | Mycoforestry]] *[[Mygurudu | Mygurudu]] *[[Myrtle_Smith_Livingston | Myrtle Smith Livingston]] *[[Mézíkọ_city | Mézíkọ city]] *[[Mọnde_Emoghavwe | Mọnde Emoghavwe]] *[[N'ime_Valencia | N'ime Valencia]] *[[Nadia_Hamza | Nadia Hamza]] *[[Nadia_Kaabi-Linke | Nadia Kaabi-Linke]] *[[Nadia_Lutfi | Nadia Lutfi]] *[[Nadine_Gordimer | Nadine Gordimer]] *[[NAFO_(ìgwè) | NAFO (ìgwè)]] *[[Nagoya_Protocol | Nagoya Protocol]] *[[Nagwa_Khalil | Nagwa Khalil]] *[[Nahum_Rabinovitch | Nahum Rabinovitch]] *[[Nailya_Asker-zade | Nailya Asker-zade]] *[[Najeeb_Yakubu | Najeeb Yakubu]] *[[Nakunte_Diarra | Nakunte Diarra]] *[[Nambaryn_Enkhbayar | Nambaryn Enkhbayar]] *[[Nancy_(onye_na-agụ_egwú) | Nancy (onye na-agụ egwú)]] *[[Nancy_Tsiboe | Nancy Tsiboe]] *[[Nancy_Turner | Nancy Turner]] *[[Nandika_D'Souza | Nandika D'Souza]] *[[Naomi_Pierce | Naomi Pierce]] *[[Nara_Smith | Nara Smith]] *[[Narciso_Abeyta | Narciso Abeyta]] *[[Nardos_Bekele-Thomas | Nardos Bekele-Thomas]] *[[Nari_Ward | Nari Ward]] *[[Nasar | Nasar]] *[[Nasarawa,_Kano_Steeti | Nasarawa, Kano Steeti]] *[[Natalie_Nougayrède | Natalie Nougayrède]] *[[Natalya_Kaspersky | Natalya Kaspersky]] *[[Natasha_Staller | Natasha Staller]] *[[Nathan_Tella | Nathan Tella]] *[[National_Forests_Office_(France) | National Forests Office (France)]] *[[National_Gallery_of_Modern_Art,_Lagos | National Gallery of Modern Art, Lagos]] *[[National_Institute_for_Pharmaceutical_Research_and_Development | National Institute for Pharmaceutical Research and Development]] *[[National_Museum_of_African_Art | National Museum of African Art]] *[[National_Union_of_Algerian_Women | National Union of Algerian Women]] *[[Nayland_Blake | Nayland Blake]] *[[Naziha_Réjiba | Naziha Réjiba]] *[[Nchekwa_nke_ebe_e_wusiri_ike | Nchekwa nke ebe e wusiri ike]] *[[Nchekwa_Okike | Nchekwa Okike]] *[[Nchekwa_onwe_na_Cyber | Nchekwa onwe na Cyber]] *[[Nchịkwa_nje_na-emetụta_ọhịa | Nchịkwa nje na-emetụta ọhịa]] *[[Nchịkọta_ihu_igwe | Nchịkọta ihu igwe]] *[[Nchịkọta_IPCC_maka_ndị_na-eme_iwu | Nchịkọta IPCC maka ndị na-eme iwu]] *[[Nchịkọta_mmiri | Nchịkọta mmiri]] *[[Nchịkọta_ndị_mmadụ | Nchịkọta ndị mmadụ]] *[[Nchịkọta_nri | Nchịkọta nri]] *[[Ndagwurugwu_nke_Osimiri_Apurímac,_Ene_na_Mantaro | Ndagwurugwu nke Osimiri Apurímac, Ene na Mantaro]] *[[Adamou_Ndam_Njoya | Adamou Ndam Njoya]] *[[Ndepụta_Aarne-Thompson-Uther | Ndepụta Aarne-Thompson-Uther]] *[[Ndepụta_nke_ahịa_dị_na_Lagos | Ndepụta nke ahịa dị na Lagos]] *[[Ndepụta_nke_ebe_ndị_a_kpọrọ_aha_ndị_nwụrụ_na_ọdachi_ụgbọelu_Smolensk | Ndepụta nke ebe ndị a kpọrọ aha ndị nwụrụ na ọdachi ụgbọelu Smolensk]] *[[Ndepụta_nke_ebe_ndị_na-enweta_ego_dị_ala_na_United_States | Ndepụta nke ebe ndị na-enweta ego dị ala na United States]] *[[Ndepụta_nke_ndị_Britain_karịrị_otu_narị_afọ | Ndepụta nke ndị Britain karịrị otu narị afọ]] *[[Ndepụta_nke_ndị_egwuregwu_WNBA_nke_Australia | Ndepụta nke ndị egwuregwu WNBA nke Australia]] *[[Ndepụta_nke_nhọpụta_nke_Ngalaba_Na-ahụ_Maka_Ike_site_na_Donald_Trump | Ndepụta nke nhọpụta nke Ngalaba Na-ahụ Maka Ike site na Donald Trump]] *[[Ndepụta_nke_Sphenisciformes_site_na_ọnụ_ọgụgụ | Ndepụta nke Sphenisciformes site na ọnụ ọgụgụ]] *[[Ndepụta_nke_Whale_Wars | Ndepụta nke Whale Wars]] *[[Ndepụta_nke_ọbá_akwụkwọ_Carnegie_na_Alabama | Ndepụta nke ọbá akwụkwọ Carnegie na Alabama]] *[[Ndepụta_nke_ọbá_akwụkwọ_Carnegie_na_Arkansas | Ndepụta nke ọbá akwụkwọ Carnegie na Arkansas]] *[[Ndepụta_nke_ụmụ_nwanyị_ndị_na-agụ_akwụkwọ | Ndepụta nke ụmụ nwanyị ndị na-agụ akwụkwọ]] *[[Ndepụta_nke_ụmụ_nwanyị_nwere_ọtụtụ_ijeri | Ndepụta nke ụmụ nwanyị nwere ọtụtụ ijeri]] *[[Ndepụta_nri_ndị_Afrịka | Ndepụta nri ndị Afrịka]] *[[Ernest_Ndukwe | Ernest Ndukwe]] *[[Ndị_Afghanistan | Ndị Afghanistan]] *[[Ndị_agha_na-ahụ_maka_ọhịa | Ndị agha na-ahụ maka ọhịa]] *[[Ndị_Arab_Lictor_Youth | Ndị Arab Lictor Youth]] *[[Ndị_Black_Mormon | Ndị Black Mormon]] *[[Ndị_Efesọs | Ndị Efesọs]] *[[Ndị_Filipinos_na_Naijiria | Ndị Filipinos na Naijiria]] *[[Ndị_inyom_Africa | Ndị inyom Africa]] *[[Ndị_inyom_Ndị_Kraịst_Oge_Ochie_na_Echiche_Ndị_ọgọ_mmụọ | Ndị inyom Ndị Kraịst Oge Ochie na Echiche Ndị ọgọ mmụọ]] *[[Ndị_isi_ọgwụ_ọjọọ | Ndị isi ọgwụ ọjọọ]] *[[Ndị_Japan_bịanyere_aka | Ndị Japan bịanyere aka]] *[[Ndị_Jentaịl_Budrioli | Ndị Jentaịl Budrioli]] *[[Ndị_Kachin | Ndị Kachin]] *[[Ndị_Luo | Ndị Luo]] *[[Ndị_Maasai | Ndị Maasai]] *[[Ndị_na-agba_ọkụ_na_India | Ndị na-agba ọkụ na India]] *[[Ndị_na-ebipụta_akwụkwọ | Ndị na-ebipụta akwụkwọ]] *[[Ndị_Na-eme_Egwu_Agbamakwụkwọ | Ndị Na-eme Egwu Agbamakwụkwọ]] *[[Ndị_na-eme_ihe_ike_Landschap | Ndị na-eme ihe ike Landschap]] *[[Ndị_na-ere_mmanụ | Ndị na-ere mmanụ]] *[[Ndị_Naijiria_nọ_na_United_Arab_Emirates | Ndị Naijiria nọ na United Arab Emirates]] *[[Ndị_Nyongo | Ndị Nyongo]] *[[Ndị_Palestine_Judeo-Arabic_nke_oge_a | Ndị Palestine Judeo-Arabic nke oge a]] *[[Ndị_Rumsen | Ndị Rumsen]] *[[Ndị_Sameria_Foundation | Ndị Sameria Foundation]] *[[Ndị_Tera | Ndị Tera]] *[[Ndị_uwe_ojii_nke_eluigwe | Ndị uwe ojii nke eluigwe]] *[[Ndị_Ọrụ_Uwe_Agwakọta_nke_America | Ndị Ọrụ Uwe Agwakọta nke America]] *[[Ndị_ụkọchukwu_9 | Ndị ụkọchukwu 9]] *[[Ndịda_Ọdịda_Anyanwụ_(Nijiria) | Ndịda Ọdịda Anyanwụ (Nijiria)]] *[[Ndịda_Ọwụwa_Anyanwụ_(Nijiria) | Ndịda Ọwụwa Anyanwụ (Nijiria)]] *[[Ndụ_na_Ọrụ_Obodo | Ndụ na Ọrụ Obodo]] *[[Nebiha_Gueddana | Nebiha Gueddana]] *[[Neddy_Atieno_Okoth | Neddy Atieno Okoth]] *[[Neimeth_PLC | Neimeth PLC]] *[[Narjiss_Nejjar | Narjiss Nejjar]] *[[Neke,_Isi-Uzo | Neke, Isi-Uzo]] *[[Nelly_Mugo | Nelly Mugo]] *[[Nelly_O'Brien | Nelly O'Brien]] *[[Nelson_A._Primus | Nelson A. Primus]] *[[Nelson_Enwerem | Nelson Enwerem]] *[[Fulufhelo_Nelwamondo | Fulufhelo Nelwamondo]] *[[Nena_Baltazar | Nena Baltazar]] *[[Neo_Masisi | Neo Masisi]] *[[Neobalanocarpus | Neobalanocarpus]] *[[Nestle_Naịjirịa | Nestle Naịjirịa]] *[[Nettie_Young | Nettie Young]] *[[Netumbo_Nandi-Ndaitwah | Netumbo Nandi-Ndaitwah]] *[[Neville_Garrick | Neville Garrick]] *[[New_Mexico_dị_omimi | New Mexico dị omimi]] *[[Ngai | Ngai]] *[[Ngalaba_Ahụike_na_Ọrụ_Mmadụ_nke_Maine | Ngalaba Ahụike na Ọrụ Mmadụ nke Maine]] *[[Ngangura_Mwezé | Ngangura Mwezé]] *[[Ngarrindjeri_Asụsụ | Ngarrindjeri Asụsụ]] *[[Ngmayem | Ngmayem]] *[[Ngo_Okafor | Ngo Okafor]] *[[Ngongo_ya_Chintu | Ngongo ya Chintu]] *[[Ngozi_Anyanwu | Ngozi Anyanwu]] *[[Ngozi_Esther_Edeme | Ngozi Esther Edeme]] *[[Ngwa_language | Ngwa language]] *[[Ngwaahịa_Ọhịa | Ngwaahịa Ọhịa]] *[[Ngwá_ọrụ_iku_ume | Ngwá ọrụ iku ume]] *[[Ngwụsị_izu_Ichefu | Ngwụsị izu Ichefu]] *[[Nhazi_Galperin | Nhazi Galperin]] *[[Nhazi_Nọmba_nke_3_nke_1970 | Nhazi Nọmba nke 3 nke 1970]] *[[Niazi_Mostafa | Niazi Mostafa]] *[[Lil_Nic_Dhonnchadha | Lil Nic Dhonnchadha]] *[[Nicholas_Mukomberanwa | Nicholas Mukomberanwa]] *[[Nicholas_Walters | Nicholas Walters]] *[[Nicholas_Yaw_Boafo_Adade | Nicholas Yaw Boafo Adade]] *[[Nick_Cave_(onye_na-ese_ihe) | Nick Cave (onye na-ese ihe)]] *[[Nicky_Anosike | Nicky Anosike]] *[[Nico_Kasanda | Nico Kasanda]] *[[Nicola_Brandt | Nicola Brandt]] *[[Nicolas_P._Retsinas | Nicolas P. Retsinas]] *[[Nicole_Payne | Nicole Payne]] *[[Nicole_Van_Goethem | Nicole Van Goethem]] *[[Niels_Bolwig | Niels Bolwig]] *[[Niels_Fuglsang | Niels Fuglsang]] *[[Nigel_Weiss | Nigel Weiss]] *[[Nigerian_English | Nigerian English]] *[[Night_hag | Night hag]] *[[Nihal_Mazloum | Nihal Mazloum]] *[[Nikki_Turner_(onye_na-akwado_ahụike_ọha) | Nikki Turner (onye na-akwado ahụike ọha)]] *[[Nikkolas_Smith | Nikkolas Smith]] *[[NikNaks_(nri_South_Africa) | NikNaks (nri South Africa)]] *[[Nikola_Jokanović | Nikola Jokanović]] *[[Nikọdimọs_(Totkas) | Nikọdimọs (Totkas)]] *[[Nils_Foss | Nils Foss]] *[[Nimah_Ismail_Nawwab | Nimah Ismail Nawwab]] *[[Nimi_Briggs | Nimi Briggs]] *[[Nina_Afanasyeva | Nina Afanasyeva]] *[[Nina_Bawden | Nina Bawden]] *[[Njem_LPGA_nke_Taiwan | Njem LPGA nke Taiwan]] *[[Njem_ndị_ìsì_nke_1920 | Njem ndị ìsì nke 1920]] *[[Njem_nlegharị_anya_na_Mozambique | Njem nlegharị anya na Mozambique]] *[[Njikọ_Ọhịa_Oge_Ochie | Njikọ Ọhịa Oge Ochie]] *[[Njikọ_Ụmụ_nwanyị_maka_Njikọ_Mba | Njikọ Ụmụ nwanyị maka Njikọ Mba]] *[[Njikọ_Ụmụ_nwanyị_nke_Norwegian_Labour_Party | Njikọ Ụmụ nwanyị nke Norwegian Labour Party]] *[[Nkandu_Luo | Nkandu Luo]] *[[Nkechi_Okoro_Carroll | Nkechi Okoro Carroll]] *[[John_Nkemngong_Nkengasong | John Nkemngong Nkengasong]] *[[Nkewa_nke_ọnụ_ọgụgụ_mmadụ | Nkewa nke ọnụ ọgụgụ mmadụ]] *[[Nkiru_Ugochukwu | Nkiru Ugochukwu]] *[[Nkisi | Nkisi]] *[[Nkume_Antonia | Nkume Antonia]] *[[Nkwa_Mthembu | Nkwa Mthembu]] *[[Nkwado_akara_n'ịntanetị | Nkwado akara n'ịntanetị]] *[[Nkwarụ_Klumpke | Nkwarụ Klumpke]] *[[Nkwekọrịta_ihu_igwe_nke_Glasgow | Nkwekọrịta ihu igwe nke Glasgow]] *[[Nkwekọrịta_Kyoto | Nkwekọrịta Kyoto]] *[[Nkwekọrịta_maka_iwepụ_ụdị_ịkpa_ókè_niile_megide_ụmụ_nwanyị | Nkwekọrịta maka iwepụ ụdị ịkpa ókè niile megide ụmụ nwanyị]] *[[Nkwekọrịta_Nlekọta_Nri | Nkwekọrịta Nlekọta Nri]] *[[Nkwekọrịta_Ọhịa_Na-adịgide_Adịgide | Nkwekọrịta Ọhịa Na-adịgide Adịgide]] *[[Nkwekọrịta_Ụmụ_nwanyị_Brazil | Nkwekọrịta Ụmụ nwanyị Brazil]] *[[Nkwupụta_(ụmụ_nwanyị) | Nkwupụta (ụmụ nwanyị)]] *[[Nkwupụta_Abuja_(1989) | Nkwupụta Abuja (1989)]] *[[Nkwupụta_Banyere_Ihe_Ndị_Ruuru_Ụmụ_Amaala | Nkwupụta Banyere Ihe Ndị Ruuru Ụmụ Amaala]] *[[Nkwupụta_Banyere_Ikpochapụ_Ime_Ihe_Ike_megide_Ụmụ_nwanyị | Nkwupụta Banyere Ikpochapụ Ime Ihe Ike megide Ụmụ nwanyị]] *[[Nkwupụta_carbon_nke_ala | Nkwupụta carbon nke ala]] *[[Nkwụsị | Nkwụsị]] *[[Nkwụsị_ọhịa | Nkwụsị ọhịa]] *[[Nkà_mmụta_kpakpando_nke_ọdịda_anyanwụ | Nkà mmụta kpakpando nke ọdịda anyanwụ]] *[[Nkịta_Ekwensu | Nkịta Ekwensu]] *[[Nkịta_na-achụ_nta | Nkịta na-achụ nta]] *[[Nkịta_obodo_Afrịka | Nkịta obodo Afrịka]] *[[Nkịta_ojii_(akụkọ_ọdịnala) | Nkịta ojii (akụkọ ọdịnala)]] *[[Nkọwapụta_Wolof | Nkọwapụta Wolof]] *[[Nlekọta_dị_elu | Nlekọta dị elu]] *[[Nna_Ukwu_Harold..._na_ụmụ_nwoke_(ihe_nkiri_2010) | Nna Ukwu Harold... na ụmụ nwoke (ihe nkiri 2010)]] *[[Nnaemeka_Anyamele | Nnaemeka Anyamele]] *[[Nnamdi_Ofoborh | Nnamdi Ofoborh]] *[[Nne_Juan_Aviance | Nne Juan Aviance]] *[[Nne_Keita | Nne Keita]] *[[Nne_na_Nwa_St_Patrick | Nne na Nwa St Patrick]] *[[Nnukwu_anụ_ọhịa | Nnukwu anụ ọhịa]] *[[Nnukwu_Ghun | Nnukwu Ghun]] *[[Nnukwu_ihe_oyiyi_nke_Amenhotep_nke_Atọ_na_Tiye | Nnukwu ihe oyiyi nke Amenhotep nke Atọ na Tiye]] *[[Nnukwu_maka_afọ_ime | Nnukwu maka afọ ime]] *[[Nnukwu_wren | Nnukwu wren]] *[[Nnukwu_ụgbọ_okporo_ígwè_e_ji_osisi_rụọ | Nnukwu ụgbọ okporo ígwè e ji osisi rụọ]] *[[Nnyocha_nke_Data_Ụwa_maka_Nnyocha_Gburugburu_Ebe_Obibi | Nnyocha nke Data Ụwa maka Nnyocha Gburugburu Ebe Obibi]] *[[Nnyocha_nke_ịba | Nnyocha nke ịba]] *[[Nnụnụ_a_na-akpọ_Fulvous_owl | Nnụnụ a na-akpọ Fulvous owl]] *[[Nnụnụ_a_na-akwụnye_n'elu_osisi_Bismarck | Nnụnụ a na-akwụnye n'elu osisi Bismarck]] *[[Nnụnụ_Dutch | Nnụnụ Dutch]] *[[Nnụnụ_Moambe | Nnụnụ Moambe]] *[[Nnụnụ_na-acha_anụnụ_anụnụ | Nnụnụ na-acha anụnụ anụnụ]] *[[Nnụnụ_na-agba_égbè | Nnụnụ na-agba égbè]] *[[Nnụnụ_nnụnụ_nwere_nku | Nnụnụ nnụnụ nwere nku]] *[[Noa-name | Noa-name]] *[[Noble_eightfold_path | Noble eightfold path]] *[[Nobuko_Nakahara | Nobuko Nakahara]] *[[Nocwaka_Lamani | Nocwaka Lamani]] *[[Noel_DaCosta | Noel DaCosta]] *[[Noelle_Quinn | Noelle Quinn]] *[[NoHo,_Manhattan | NoHo, Manhattan]] *[[Nokukhanya_Bhengu | Nokukhanya Bhengu]] *[[Nomthunzi_Mashalaba | Nomthunzi Mashalaba]] *[[Nomvuzo_Shabalala | Nomvuzo Shabalala]] *[[Nonceba_Mhlauli | Nonceba Mhlauli]] *[[Nondumiso_Tembe | Nondumiso Tembe]] *[[Noni_Olabisi | Noni Olabisi]] *[[Nonkqubela_Pieters | Nonkqubela Pieters]] *[[Nora_Ashe | Nora Ashe]] *[[Norma_Kassi | Norma Kassi]] *[[Norma_Merrick_Sklarek | Norma Merrick Sklarek]] *[[Norma_Morgan | Norma Morgan]] *[[Nri_ọdịda_anyanwụ_Afrịka | Nri ọdịda anyanwụ Afrịka]] *[[Ntọala_(sayensị) | Ntọala (sayensị)]] *[[Ntụziaka_Nkwekọrịta | Ntụziaka Nkwekọrịta]] *[[Nur_Warsame | Nur Warsame]] *[[Emeka_Obi | Emeka Obi]] *[[Obodo_maara_ihe | Obodo maara ihe]] *[[Odette_du_Puigaudeau | Odette du Puigaudeau]] *[[Odette_Krempin | Odette Krempin]] *[[Odion_Ighalo | Odion Ighalo]] *[[Ogbugbu_nke_Dawn_Magyar | Ogbugbu nke Dawn Magyar]] *[[Ogbugbu_nke_Eunice_Olawale | Ogbugbu nke Eunice Olawale]] *[[Ogbugbu_nke_Gamboru_Ngala_na_2014 | Ogbugbu nke Gamboru Ngala na 2014]] *[[Ogho-Oghene_Egwero | Ogho-Oghene Egwero]] *[[Ogige_ndị_Angola | Ogige ndị Angola]] *[[Ogige_Ntụrụndụ_Kamuku | Ogige Ntụrụndụ Kamuku]] *[[Ogige_Ntụrụndụ_Souss-Massa | Ogige Ntụrụndụ Souss-Massa]] *[[Ogige_Ọhịa_nke_Osimiri_Afi | Ogige Ọhịa nke Osimiri Afi]] *[[Ogige_ọrụ_mmanye_Periprava | Ogige ọrụ mmanye Periprava]] *[[Ohiri_isi_ọgụ_flash_ìgwè_mmadụ | Ohiri isi ọgụ flash ìgwè mmadụ]] *[[Okomu_National_Park | Okomu National Park]] *[[Ola_Solum | Ola Solum]] *[[Olamide | Olamide]] *[[Olaokun_Soyinka | Olaokun Soyinka]] *[[Olufunmilayo_Aduni_Olayinka | Olufunmilayo Aduni Olayinka]] *[[Olusola_Teniola | Olusola Teniola]] *[[Onye_a_kpọrọ_Basu | Onye a kpọrọ Basu]] *[[Onye_Alịmaịa | Onye Alịmaịa]] *[[Onye_E_goro_Ọrụ_Maka_Ikpe_Ziri_Ezi | Onye E goro Ọrụ Maka Ikpe Ziri Ezi]] *[[Onye_Na-enye_ya | Onye Na-enye ya]] *[[Onyenwe_Ọchịchị_Ọjọọ | Onyenwe Ọchịchị Ọjọọ]] *[[Oprah_Winfrey | Oprah Winfrey]] *[[Oshun | Oshun]] *[[Osimiri_Combahee | Osimiri Combahee]] *[[Osimiri_Havasu | Osimiri Havasu]] *[[Osimiri_Luapula | Osimiri Luapula]] *[[Osimiri_Ruvuma | Osimiri Ruvuma]] *[[Osimiri_Tamanrasset | Osimiri Tamanrasset]] *[[Ostrya_virginiana | Ostrya virginiana]] *[[Oued_Guir | Oued Guir]] *[[Ousmane_Sow | Ousmane Sow]] *[[Ovia_River | Ovia River]] *[[Owuo | Owuo]] *[[P._H._Polk | P. H. Polk]] *[[Pachira_glabra | Pachira glabra]] *[[Papa_Ibra_Tall | Papa Ibra Tall]] *[[Pascale_Petit | Pascale Petit]] *[[Ndị_Pashtun | Ndị Pashtun]] *[[Patricia_Beddows | Patricia Beddows]] *[[Patricia_Hill_Collins | Patricia Hill Collins]] *[[Patusis | Patusis]] *[[Paul_Emmanuel | Paul Emmanuel]] *[[Paul_Obazele | Paul Obazele]] *[[Paul_Onuachu | Paul Onuachu]] *[[Pauline_Powell_Burns | Pauline Powell Burns]] *[[Srđa_Pavlović | Srđa Pavlović]] *[[PCA_Player_of_the_Year_awards | PCA Player of the Year awards]] *[[Peanut_oil | Peanut oil]] *[[Pearl_Patricia_Ankrah | Pearl Patricia Ankrah]] *[[Peggielene_Bartels | Peggielene Bartels]] *[[Pepe_Julian_Onziema | Pepe Julian Onziema]] *[[Elixabete_Perez_Gaztelu | Elixabete Perez Gaztelu]] *[[Pericoma | Pericoma]] *[[Peter_H._Rossi | Peter H. Rossi]] *[[Peter_Odemwingie | Peter Odemwingie]] *[[Qunnie_Pettway | Qunnie Pettway]] *[[Pia_Klemp | Pia Klemp]] *[[Piapoco | Piapoco]] *[[Prince_Erik,_Duke_nke_Västmanland | Prince Erik, Duke nke Västmanland]] *[[Prince_François,_Count_nke_Clermont | Prince François, Count nke Clermont]] *[[Prince_Waldemar_nke_Prussia_(amụrụ_1889) | Prince Waldemar nke Prussia (amụrụ 1889)]] *[[Princess_Maria_Anna_nke_Anhalt-Dessau | Princess Maria Anna nke Anhalt-Dessau]] *[[Pro_Natura_(Switzerland) | Pro Natura (Switzerland)]] *[[Pro-feminism | Pro-feminism]] *[[Qasmuna | Qasmuna]] *[[Queen_Latifah | Queen Latifah]] *[[Quercus_oblongifolia | Quercus oblongifolia]] *[[Rabbits_and_hares_in_the_arts | Rabbits and hares in the arts]] *[[Rachel_Christie | Rachel Christie]] *[[Raquel_Prado | Raquel Prado]] *[[Reiko_Nagasawa | Reiko Nagasawa]] *[[Rhizosphere | Rhizosphere]] *[[Richard_A._Cohen | Richard A. Cohen]] *[[Richard_D._Dunphy | Richard D. Dunphy]] *[[Richard_De_Medeiros | Richard De Medeiros]] *[[Richard_Gordon_Kendall | Richard Gordon Kendall]] *[[Richard_Kwaku_Osei | Richard Kwaku Osei]] *[[Richard_Matthews_(onye_na-eme_ihe_nkiri) | Richard Matthews (onye na-eme ihe nkiri)]] *[[Richard_Staples_Dodge | Richard Staples Dodge]] *[[Richard_Tetteh_Seglah | Richard Tetteh Seglah]] *[[Richard_Wyatt_Jr. | Richard Wyatt Jr.]] *[[Margaret_Richards_(onye_na-atụpụta_ụkpụrụ_ụlọ) | Margaret Richards (onye na-atụpụta ụkpụrụ ụlọ)]] *[[Richie_Agyemfra-Kumi | Richie Agyemfra-Kumi]] *[[Richters_(ezinụlọ_ndị_Aborigine_Australia) | Richters (ezinụlọ ndị Aborigine Australia)]] *[[Rick_Cosnett | Rick Cosnett]] *[[Rico_Love | Rico Love]] *[[Riddle-tales | Riddle-tales]] *[[Right_to_explanation | Right to explanation]] *[[Rim_Lahmandi-Ayed | Rim Lahmandi-Ayed]] *[[Risteárd_Ó_Glaisne | Risteárd Ó Glaisne]] *[[Ritah_Namayanja_Kivumbi | Ritah Namayanja Kivumbi]] *[[Robb_Armstrong | Robb Armstrong]] *[[Robbie_McCauley | Robbie McCauley]] *[[Robert_Ajayi_Boroffice | Robert Ajayi Boroffice]] *[[Robert_Angus_Smith | Robert Angus Smith]] *[[Robert_Charles_Bates | Robert Charles Bates]] *[[Robert_Clarkson_Tredgold | Robert Clarkson Tredgold]] *[[Robert_Corteen_Carswell | Robert Corteen Carswell]] *[[Robert_E._Goodin | Robert E. Goodin]] *[[Robert_Farris_Thompson | Robert Farris Thompson]] *[[Robert_Franklin_Gates | Robert Franklin Gates]] *[[Robert_Fukuda | Robert Fukuda]] *[[Robert_Miguel | Robert Miguel]] *[[Robert_Mills_Manor | Robert Mills Manor]] *[[Robert_Pious | Robert Pious]] *[[Robert_S._Duncanson | Robert S. Duncanson]] *[[Robert,_Count_nke_Clermont | Robert, Count nke Clermont]] *[[Roberts_Orya | Roberts Orya]] *[[Rochelle_Blumenfeld | Rochelle Blumenfeld]] *[[Rockingham_Kiln | Rockingham Kiln]] *[[Roegchanda_Pascoe | Roegchanda Pascoe]] *[[Roger_Furman | Roger Furman]] *[[Roger_Hallam | Roger Hallam]] *[[Roger_Hawkins | Roger Hawkins]] *[[Roger_Margerum | Roger Margerum]] *[[Roger_Simmons | Roger Simmons]] *[[Rogers_v._Okin | Rogers v. Okin]] *[[Roie_Galitz | Roie Galitz]] *[[Carlos_Rolón | Carlos Rolón]] *[[Rom_Kama_Ị | Rom Kama Ị]] *[[Romuald_Fonkoua | Romuald Fonkoua]] *[[Ron_Hickman | Ron Hickman]] *[[Ron_Rogers | Ron Rogers]] *[[Ronald_Chisom | Ronald Chisom]] *[[Ronald_L._Jackson_nke_Abụọ | Ronald L. Jackson nke Abụọ]] *[[Ronald_Lockett | Ronald Lockett]] *[[Rongying_Jin | Rongying Jin]] *[[Ronke_Doherty | Ronke Doherty]] *[[Ronnie_Govender | Ronnie Govender]] *[[Roosa_Ariyo | Roosa Ariyo]] *[[Ros_bratel | Ros bratel]] *[[Beatriz_Ros | Beatriz Ros]] *[[Rosabel_Nelson | Rosabel Nelson]] *[[Rosaline_Elbay | Rosaline Elbay]] *[[Rose | Rose]] *[[Rose_Akol | Rose Akol]] *[[Rose_Chelimo | Rose Chelimo]] *[[Rose_Finkelstein_Norwood | Rose Finkelstein Norwood]] *[[Rose_Mbowa | Rose Mbowa]] *[[Rose_Zwi | Rose Zwi]] *[[Roselinda_Soipan_Tuiya | Roselinda Soipan Tuiya]] *[[Rosemary_Karuga | Rosemary Karuga]] *[[Rosemary_Stjernstedt | Rosemary Stjernstedt]] *[[Rosemary_Wanjiru | Rosemary Wanjiru]] *[[Rosie_Lee_Tompkins | Rosie Lee Tompkins]] *[[Roukaya_Mahamane | Roukaya Mahamane]] *[[Roukiata_Ouedraogo | Roukiata Ouedraogo]] *[[Rouse_Ball_Prọfesọ_nke_mgbakọ_na_mwepụ | Rouse Ball Prọfesọ nke mgbakọ na mwepụ]] *[[Roxana_Geambasu | Roxana Geambasu]] *[[Roy_M._Harrison | Roy M. Harrison]] *[[Roy_Reid | Roy Reid]] *[[Roy_Robinson,_1st_Baron_Robinson | Roy Robinson, 1st Baron Robinson]] *[[Mukul_Roy | Mukul Roy]] *[[Ruaraidh_Erskine | Ruaraidh Erskine]] *[[Ruby_Tui | Ruby Tui]] *[[Rubye_Prigmore_Torrey | Rubye Prigmore Torrey]] *[[Ruc | Ruc]] *[[Rugby_boy | Rugby boy]] *[[Ruhsar_Pekcan | Ruhsar Pekcan]] *[[Rukmini_Callimachi | Rukmini Callimachi]] *[[Rupert_Cambridge,_Viscount_Trematon | Rupert Cambridge, Viscount Trematon]] *[[Ruspolia_(plant) | Ruspolia (plant)]] *[[Russell_T._Gordon | Russell T. Gordon]] *[[Ruth_Bader_Ginsburg | Ruth Bader Ginsburg]] *[[Ruth_Coleman | Ruth Coleman]] *[[Ruthmae_Sears | Ruthmae Sears]] *[[RV_Farley_Mowat | RV Farley Mowat]] *[[Ryan_Alebiosu | Ryan Alebiosu]] *[[Sa'och | Sa'och]] *[[Sabine_Marcelis | Sabine Marcelis]] *[[Sabrina_Draoui | Sabrina Draoui]] *[[Sade_Adu | Sade Adu]] *[[Safia_Farhat | Safia Farhat]] *[[Sahar_Saleem | Sahar Saleem]] *[[Said_Naciri | Said Naciri]] *[[Salihu_Mustafa | Salihu Mustafa]] *[[Sandra_Benčić | Sandra Benčić]] *[[Sarah_Nyendwoha_Ntiro | Sarah Nyendwoha Ntiro]] *[[Eliza_Scanlen | Eliza Scanlen]] *[[Sejde_Abrahamsson | Sejde Abrahamsson]] *[[Huda_Sha'rawi | Huda Sha'rawi]] *[[Shaun_Cummings | Shaun Cummings]] *[[Shirley_Frimpong-Manso | Shirley Frimpong-Manso]] *[[Shola_Mos-Shogbamimu | Shola Mos-Shogbamimu]] *[[Margaret_Shonekan | Margaret Shonekan]] *[[Shulamith_Firestone | Shulamith Firestone]] *[[Silva_Gunbardhi | Silva Gunbardhi]] *[[Siminalayi_Fubara | Siminalayi Fubara]] *[[Simone_Giertz | Simone Giertz]] *[[Simone_Hochgreb | Simone Hochgreb]] *[[Simone_Saint-Dénis | Simone Saint-Dénis]] *[[Simone_Schaller | Simone Schaller]] *[[Simoné_Nortmann | Simoné Nortmann]] *[[Simplice_Sarandji | Simplice Sarandji]] *[[Sir_John_Charles_Patrick_Langham,_Baronet_nke_iri_na_anọ | Sir John Charles Patrick Langham, Baronet nke iri na anọ]] *[[Sir_Shina_Peters | Sir Shina Peters]] *[[Sisir_Adhikari | Sisir Adhikari]] *[[Skaz | Skaz]] *[[Sleepless_(ihe_nkiri_1957) | Sleepless (ihe nkiri 1957)]] *[[Slip_(uwe) | Slip (uwe)]] *[[Smolensk_(ihe_nkiri) | Smolensk (ihe nkiri)]] *[[Sofia_Noel | Sofia Noel]] *[[Stephanie_G._Adams | Stephanie G. Adams]] *[[Stephen_Wiltshire | Stephen Wiltshire]] *[[Steven_Kabuye | Steven Kabuye]] *[[Beatriz_Stix-Brunell | Beatriz Stix-Brunell]] *[[Susannah_Constantine | Susannah Constantine]] *[[Sylvie_Kauffmann | Sylvie Kauffmann]] *[[Szandra_Szögedi | Szandra Szögedi]] *[[Tafese_Seboka | Tafese Seboka]] *[[Tashin_matakin_teku | Tashin matakin teku]] *[[Theresa_Kachindamoto | Theresa Kachindamoto]] *[[Khalida_Toumi | Khalida Toumi]] *[[Trichloroethylene | Trichloroethylene]] *[[Tusse | Tusse]] *[[Udo_Mabe | Udo Mabe]] *[[Usoro_ndụ_Apicomplexan | Usoro ndụ Apicomplexan]] *[[Usoro_oge_nke_Lagos_Steeti | Usoro oge nke Lagos Steeti]] *[[Vanilla_polylepis | Vanilla polylepis]] *[[Njikọ_nke_ụmụ_nwanyị_ndị_Juu_(Germany) | Njikọ nke ụmụ nwanyị ndị Juu (Germany)]] *[[Sunil_Vaswani | Sunil Vaswani]] *[[Vivian_Okeke | Vivian Okeke]] *[[Eva_Walder | Eva Walder]] *[[Wendie_Renard | Wendie Renard]] *[[Miriam_Were | Miriam Were]] *[[Wiener_Demokratischer_Frauenverein | Wiener Demokratischer Frauenverein]] *[[Wiki | Wiki]] *[[Wilfred_Chikpa_Anagbe | Wilfred Chikpa Anagbe]] *[[William_Parsons_Winchester_Dana | William Parsons Winchester Dana]] *[[William_Simpson_(portrait_artist) | William Simpson (portrait artist)]] *[[William_Troost-Ekong | William Troost-Ekong]] *[[William_Wilson_Cooke | William Wilson Cooke]] *[[Willis_E._Davis_(onye_na-ese_ihe) | Willis E. Davis (onye na-ese ihe)]] *[[Wilma_Soss | Wilma Soss]] *[[Wim_Kok | Wim Kok]] *[[Wings_of_a_Dove_(ihe_nkiri_Nollywood) | Wings of a Dove (ihe nkiri Nollywood)]] *[[Winifred_Mary_Page | Winifred Mary Page]] *[[Winnie_Apiyo | Winnie Apiyo]] *[[Wistman's_Wood | Wistman's Wood]] *[[Wodage_Zvadya | Wodage Zvadya]] *[[Wolf_Kibel | Wolf Kibel]] *[[Women_in_Red | Women in Red]] *[[Women's_boxing_in_Australia | Women's boxing in Australia]] *[[Würzburg_2021_mass_stabbing_attack | Würzburg 2021 mass stabbing attack]] *[[XXX_(usoro_ihe_nkiri) | XXX (usoro ihe nkiri)]] *[[Xywav | Xywav]] *[[Yael_Braudo-Bahat | Yael Braudo-Bahat]] *[[Yahaya_Madawaki | Yahaya Madawaki]] *[[Yahia_Turki | Yahia Turki]] *[[Yahya_Abdul-Mateen_II | Yahya Abdul-Mateen II]] *[[Yaifo | Yaifo]] *[[Yakhin | Yakhin]] *[[Yalti_Napangati | Yalti Napangati]] *[[Yamiche_Alcindor | Yamiche Alcindor]] *[[Zazi_Sadou | Zazi Sadou]] *[[Zinzi_Clemmons | Zinzi Clemmons]] *[[Zohra_(ihe_nkiri) | Zohra (ihe nkiri)]] *[[Zohra_Drif | Zohra Drif]] nvlwtnin3lwm86q2qvjw5jnu6ob8gi8 Event:Igbo Wikimedia Awareness in University of Nigeria Enugu Campus 2.0 1728 81255 741590 739726 2026-10-25T11:54:01Z Nwonwu Uchechukwu P 12966 /* Event Details */ 741590 wikitext text/x-wiki '''Igbo Wikimedia Awareness in University of Nigeria Enugu Campus''' aims to introduce the Wikimedia Movement and Igbo Wikimedia projects to students and lecturers at the University of Nigeria, Enugu Campus (UNEC), where awareness of Wikimedia activities remains limited. A [https://ig.wikipedia.org/wiki/Event:Igbo_Wikimedia_Awareness_in_University_of_Nigeria_Enugu_Campus previous awareness and training project] was held for students in the Faculty of Business Administration. Due to the large student population, the project was limited to that faculty. This second project will take the awareness to another department, while also inviting participants from the previous training to remain engaged. Through an on-site awareness session and hands-on training, participants will learn about the Wikimedia Movement, Igbo Wikimedia projects, and how to contribute to Igbo Wikipedia. The project will end with a translation edit-a-thon, where each participant will translate one English Wikipedia article into Igbo to apply and test the knowledge gained during the training. The project will help introduce new contributors, increase Igbo-language content online, and strengthen Wikimedia activities within UNEC. == Background == Awareness of Wikimedia activities and Igbo language projects is currently limited within the University of Nigeria Enugu Campus (UNEC). This initiative seeks to bridge that gap by engaging students and lecturers directly, equipping them with the knowledge and skills needed to contribute to Igbo Wikipedia and other Wikimedia platforms. == Objectives == * To introduce participants to the Wikimedia Movement * To create awareness about Igbo Wikimedia projects * To train new contributors on how to edit and contribute to Igbo Wikipedia * To support participants in creating their own Wikimedia user accounts * To increase Igbo language content online * To build a community of Wikimedia contributors within UNEC == Event Details == * '''Date:''' 26th, October 2026 * '''Format:''' Physical (In-person) * '''Location:''' University of Nigeria Enugu Campus (UNEC) == Activities == * Awareness session on Wikimedia and its projects * Introduction to Igbo Wikipedia and other Igbo Wikimedia platforms * '''Account creation session for new participants''' * Hands-on training on editing Wikipedia * Translation edit-a-thon == Account Creation == Participants who do not already have Wikimedia accounts will be guided through the process of creating their accounts. This will enable them to actively participate in editing activities during and after the event. == Edit-a-thon == Participants will take part in a translation edit-a-thon where they will work together to translate up to '''50''' English Wikipedia articles into Igbo. This activity is aimed at improving Igbo content online and giving participants practical editing experience. == Expected Outcomes == * Increased awareness of Wikimedia within UNEC * New Wikimedia user accounts created * New editors contributing to Igbo Wikipedia * Up to '''50''' articles translated into Igbo * Strengthened presence of Igbo Wikimedia projects == Target Audience == * Students of UNEC * Lecturers and academic staff * Individuals interested in Igbo language and open knowledge == Participation == Participants are expected to attend the physical session and actively engage in the training, account creation, and edit-a-thon. Participants are to sign their names here. Click on edit/edit source, then sign under the last person's name below using this code <code><nowiki>#~~~~</nowiki></code> ==WorkList== The following [https://docs.google.com/spreadsheets/d/1-Ag4YwXvAOLh6bSMIjCjtEQXVDvkJc22wpuTDA_Gp5A/edit?usp=sharing worklist] will be translated from English to Igbo by participants to test their knowledge. == Organizer== [[User:Nwonwu Uchechukwu P|Nwonwu Uchechukwu P]] == Photo Gallery== <gallery> </gallery> bi8gdqg282nm94yyxchk9blhqpkc621