Wikipedia
igwiki
https://ig.wikipedia.org/wiki/Ihu_mb%E1%BB%A5
MediaWiki 1.48.0-wmf.4
first-letter
Midia
Ọpụrụiche
Ńkàtá
Ojiarụ
Ńkàtá ojiarụ
Wikipedia
Ńkàtá Wikipedia
Faịlụ
Ńkàtá faịlụ
MidiaWiki
Ńkàtá MidiaWiki
Templeeti
Ńkàtá templeeti
Enyemaka
Ńkàtá enyemaka
Otú
Ńkàtá otú
Édēchághị́
Ńkàtá Édēchághị́
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Genevieve Nnaji
0
3702
744183
724203
2026-11-12T01:57:27Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744183
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Genevieve Nnaji''' {{Audio|Ig-Genevieve Nnaji.ogg|Audio}} // (na-ege ntị) (/ˈnɑːdʒi/; A mụrụ ya na ụbọchị atọ nke ọnwa Mee n'afọ 1979) Ọ bụ onye Naijiria na-eme ihe nkiri, onye na-emepụta ihe, na onye nduzi.<ref>{{Cite news|url=http://edition.cnn.com/2011/WORLD/africa/03/29/nigeria.genevieve.nnaji/index.html|title=Pedro Pinto from CNN's 'African Voices' pronouncing Nnaji's name at 00:31 into the video|date=29 March 2011|work=[[CNN]]|accessdate=6 September 2011|archive-date=29 September 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180929125500/http://edition.cnn.com/2011/WORLD/africa/03/29/nigeria.genevieve.nnaji/index.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.sundayvision.co.ug/detail.php?mainNewsCategoryId=7&newsCategoryId=453&newsId=432104|title=Nollywood's finest|date=1 May 2005|work=[[New Vision]]|publisher=New Vision Printing & Publishing Company Limited|accessdate=15 February 2011|archive-date=1 October 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20111001100208/http://www.sundayvision.co.ug/detail.php?mainNewsCategoryId=7&newsCategoryId=453&newsId=432104|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-africa-50304472|title=From Nollywood to Netflix: Genevieve Nnaji's rise|first=Nduka|author=Orjinmo|work=BBC News|date=17 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.leadership.ng/nga/articles/9936/2011/12/08/star_actress_genevieve_nnaji_reveals_success_secrets.html|title=Star Actress Genevieve Nnaji Reveals Success Secrets|date=8 December 2011|work=[[Leadership (Nigeria)|Leadership]]|accessdate=15 December 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20120121001010/http://www.leadership.ng/nga/articles/9936/2011/12/08/star_actress_genevieve_nnaji_reveals_success_secrets.html|archive-date=21 January 2012|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.zambianwatchdog.com/archives/26709|title=Nigeria actress Genevieve ready to visit Zambia|date=21 November 2011|work=[[Zambian Watchdog]]|accessdate=15 December 2011}}</ref> O natara Africa Movie Academy Award maka Onye na-eme ihe nkiri kacha mma na Ọrụ ndu n'afọ 2005, nke mere ka ọ bụrụ onye na-eme ihe nkiri mbụ meriri ihe nrite ahụ.<ref name="times">{{Cite news|url=http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/africa/article7086248.ece#cid=OTC-RSS&attr=797093|title=Nollywood success puts Nigeria's film industry in regional spotlight|author=Clayton|first=Jonathan|work=[[The Times|The Times Online]]|publisher=[[News International|Times Newspapers Ltd]]|accessdate=14 August 2010|date=3 April 2010|archive-date=21 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200621150127/https://www.thetimes.co.uk/#cid=OTC-RSS&attr=797093|url-status=dead}}</ref><ref name="234next">{{Cite web|url=http://234next.com/csp/cms/sites/Next/ArtsandCulture/Elan/5471637-147/story.csp|title=Elan Personality: Genevieve Nnaji|author=Ezenna|first=Uchenna|publisher=Timbuktu Media|accessdate=6 August 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130607004838/http://234next.com/csp/cms/sites/Next/ArtsandCulture/Elan/5471637-147/story.csp|archivedate=7 June 2013}}</ref><ref name="info1">{{Cite web|url=http://www.newstimeafrica.com/archives/1007|title=Africa's Most Famous Movie Star?|date=21 August 2009|publisher=Newstime Africa|accessdate=19 October 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100502014911/http://www.newstimeafrica.com/archives/1007|archivedate=2 May 2010}}</ref> N'afọ 2011, gọọmentị Naịjirịa kwanyeere ya ugwu dị ka onye otu usoro nke Federal Republic maka onyinye ya na [[Nollywood]].<ref>{{Cite web|url=http://nollywoodmindspace.com/2011/11/18/6-nollywood-stars-receive-nigerian-national-honours|title=6 Nollywood Stars Receive Nigerian National Honours|publisher=nollywoodmindspace.com|accessdate=24 September 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141007015117/http://nollywoodmindspace.com/2011/11/18/6-nollywood-stars-receive-nigerian-national-honours/|archivedate=7 October 2014}}</ref> Ihe nkiri izizi ya, Lionheart, bụ ihe nkiri Netflix mbụ sitere na Naijiria na ntinye mbụ nke Naijiria maka [[Academy Awards|Oscars]]. E wepụrụ ihe nkiri ahụ n'ihi na ọtụtụ mkparịta ụka ya na Bekee.<ref>{{Cite web|url=https://www.graphic.com.gh/entertainment/showbiz-news/genevieve-nnaji-s-lionheart-disqualified-from-oscars.html|title=Genevieve Nnaji's Lionheart disqualified from Oscars|date=5 November 2019|work=Graphic Online|language=en-gb|accessdate=11 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-africa-50300862|title=Nigeria Oscar choice ruled out for English script|work=BBC News|date=5 November 2019}}</ref> Mgbe ọ nọrọ ọtụtụ iri afọ na ụlọ ọrụ ihe nkiri, e gosipụtara ya na ụfọdụ ndị ama ama na ndị isi azụmaahịa n'afọ 2020 na akwụkwọ ọhụrụ abụọ site n'aka onye na-ebipụta akwụkwọ na onye nchịkọta akụkọ na Chief of Yes International! magazin, Azuh Arinze.<ref>{{Cite web|date=2020-07-04|title=Omotola, Genevieve profiled in new books on leadership, success|url=https://www.vanguardngr.com/2020/07/omotola-genevieve-profiled-in-new-books-on-leadership-success/|accessdate=2021-02-09|work=Vanguard News|language=en-US}}</ref>
{{DEFAULTSORT:Nnaji, Genevieve}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
bvf2l76ll7vhp6g461wlfh24hdsk363
Ethnic minorities in China
0
10768
744167
721177
2026-11-11T22:15:27Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744167
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Ndị agbụrụ pere mpe na China''' bụ ndị na-abụghị Han ndị China na n'ọnụ ọgụgụ ndị [[China|Mba nke China]] (PRC).
PRC mara ndị otu agbụrụ dị iri ise na ise na usoro ọchịchị nke China na mgbakwunye ndị Han dị ọtụtụ . <ref>{{Cite web|date=26 August 2014|url=http://english.gov.cn/archive/china_abc/2014/08/27/content_281474983873388.htm|title=Ethnic Groups in China|work=English.gov.cn}}</ref> Ka ọ na-eru afọ 2010, ọnụ ọgụgụ e jikọtara n'usoro ọchịchị ndị otu pere mpe gụnyere pacentị 8.49 ọnụ ọgụgụ ndị bi na isi obodo China . <ref>{{Cite web|title=Han Chinese proportion in China's population drops: census data|date=2011-04-28|work=English.news.cn|url=http://news.xinhuanet.com/english2010/china/2011-04/28/c_13849933.htm|editor=Wang Guanqun|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110502050342/http://news.xinhuanet.com/english2010/china/2011-04/28/c_13849933.htm|archivedate=2 May 2011}}</ref> Na mgbakwunye ndị obere agbụrụ a n'usoro ọchịchị, enwere ụmụ amaala China na-ekewa onwe na mkpuchi dị ka ndị otu agbụrụ amatabeghị, dị ka obere ndị Juu China, Tuvan, na Ili Turki, yana obodo Oirat na ndị Japan buru ibu..
N'asụsụ China, 'agbụrụ pere mpe ka a na-atụgharị dịka '''shǎoshù mínzú''' (少數民族), ebe mínzú (民族) pụtara ' mba ' ma ọ bụ ' mba ' (dị ka agbụrụ) na nkwekọrịta n'echiche ndị Soviet make agbụrụ na shǎoshù (少數 ) pụtara ' mpe '. <ref name=":0">Binggao, Jin. [1987] 1988. "[http://www.columbia.edu/itc/ealac/barnett/pdfs/link21-jinbanggao.pdf <nowiki>When Does The Word 'Minority Nationality' [Shaoshu Minzu] [First] Appear in Our Country?</nowiki>]," translated by Tibet Information Network. ''Bulletin of the History of the Tibet Communist Party'' 1(19). p. 45 ff.</ref> <ref>Chang, Ntxheb. "[https://web.archive.org/web/20210815100024/https://mediakron.bc.edu/edges/being-shaoshu-minzu-in-contemporary-china/what-splendid-china-teaches-us Conclusion: Splendid China and Being Minzu]." ''Being Shaoshu Minzu in Contemporary China''. US: Boston College. via Mediakron.</ref> <ref name=":1">Moseley, George. "China's Fresh Approach to the National Minority Question." ''[[The China Quarterly]]''.</ref> Ebe echiche mmụta gbasara mmadụ maka ''agbụrụ'' adabaghị na echiche ndị China ma ọ bụ ndị Soviet (nke steeti kọwara ma chịkwaa), ụfọdụ ndị ọkà mmụta na -eji mkpụrụ okwu e mepụtara ọhụrụ ''zúqún'' (族群, 'agbụrụ') iji mkpụrụokwu n'enweghị nanị otu nkọwa iji kọwaa agbụrụ. <ref name=":2">{{Cite book|author=Bulag|first=Uradyn|title=Chinese Society: Change, Conflict, and Resistance|publisher=Taylor & Francis|year=2010|editor=Perry|chapter=Alter/native Mongolian identity}}</ref> Gụnyere ''shaoshu mínzu'', Sun Yat-sen ji okwu <nowiki><i id="mwNw">zhōnghuá mínzú</i></nowiki> (中華民族, 'mba China' ma ọ bụ 'mba China') gosipụta nkwenye ya na agbụrụ China niile bụ akụkụ nke otu mba China.
Agbụrụ ndị pere mpe nke ndị PRC nabatara n'usoro ọchịchị gụnyere ndị bi n'isi obodo China yana ụmụ afọ ala Taiwan . Agbanyeghị, PRC anabataghị okwu ụmụ afọ ma ọ bụ ọdịiche ya, ebe ọ nwere ike tụọ aro na ndị Han abụghị ụmụ amaala Taiwan, ma ọ bụ na Taiwan abụghị isi mpaghara China . Ọzọkwa, ebe gọọmentị Republic of China (ROC) na Taiwan, n'afọ 2020, matara agbụrụ iri na isii n'usoro ọchịchị dịka ụmụ afọ ala Taiwan, PRC tinyere ha niile n'okpuru otu agbụrụ, ndị ''Gāoshān'' (高山, 'ugwu dị elu') ndị dị obere n'enweghị mmasị ịmata nkewa agbụrụ sitere na ọrụ ndị ọkà mmụta gbasara mmadụ Japan n'oge ọchịchị ndị Japan . (Nke a bụ na agbanyeghị na ọ bụghị ndị ụmụ afọ niile nke Taiwan nwere mpaghara ọdịnala n'ugwu; dịka ọmụmaatụ, ndị Tao n'ebi n'agwaetiti Lanyu.) Gọọmentị mpaghara [[Hong Kong]] na Macau anaghị eji usoro nkewa agbụrụ a, yabụ na ọnụ ọgụgụ gọọmentị PRC wepụrụ ókèala abụọ a.
== Akụkọ banyere agbụrụ na China ==
=== Akụkọ mmalite ===
[[Usòrò:Dinastia_tang,_shanxi,_straniero_dal_volto_velato,_600-750_ca.JPG|thumb|353x353px| Ọchịchị ndị eze Tang nke narị afọ nke 8, ihe atụ ụrọ nke nwoke Sogdian (onye Iran Iran ) nke nwere okpu mkpuchi na mkpuchi ihu, ikekwe onye na-agba kamel ma ọ bụ ọbụna onye ụkọchukwu Zoroastrian na-eme emume n'ụlọ nsọ ọkụ, ebe ọ bụ na ejiri mkpuchi ihu. iji zere iji ume ma ọ bụ asọ metọọ ọkụ dị nsọ; Ihe ngosi nka nke Oriental Art (Turin), Italy. <ref>Lee Lawrence. (3 September 2011). [https://www.wsj.com/articles/SB10001424053111904332804576540533071105892 "A Mysterious Stranger in China"]. ''[[The Wall Street Journal]]''. Retrieved 31 August 2016.</ref>]]
N'ime ọtụtụ akụkọ ihe mere eme nke China edere, ndị ode akwụkwọ China gbara mbọ ikewapụta echiche nke mba, ọdịbendị na agbụrụ. <ref>{{Cite book|author=Harrell|first=Stephan|title=Cultural encounters on China's ethnic frontiers|url=https://archive.org/details/culturalencounte0000unse_i0b7|location=Seattle|publisher=[[University of Washington Press]]|year=1996|isbn=978-0-295-97380-7}}</ref> Ndị nọ na mpụga ebe njikwa alaeze ukwu na ụkpụrụ kacha n'usoro ọdịnala China nke e ahụrụ dị ka otu dị iche iche n'agbanyeghị ma a ga-ewere ha taa dị ka agbụrụ dị iche. Echiche onwe nke Han gbara gburu gburu n'etiti isi nkewa ọdịbendị. Ya mere, usoro nke ndị n'abughi ndị China biara n'okpuru mmetụta ọdịbendị China dịka akụkọ ihe mere eme si kwuo nwere ihe jikọrọ ya na mgbasa nke ọchịchị na ọdịbendị obodo dịka o siri mee na mbugharị agbụrụ n'ezie.
Nghọta a gara n'ihu (yana mgbanwe ụfọdụ na Qing n'okpuru mbubata nke echiche ndị obodo ndị ọzọ mepere emepe di na mpaghara ọdịda anyanwụ) ruo mgbe ndị Kọmunist weghaara ọchịchị n'afọ 1949. Nlereanya Soviet nke Joseph Stalin emetụtala nghọta ha banyere ndị pere mpe - dị ka ọ dị maka ọchịchị Kọmunist agbata obi nke Vietnam na Laos <ref>Michaud J., 2009 Handling Mountain Minorities in China, Vietnam and Laos : From History to Current Issues. Asian Ethnicity 10(1): 25–49.</ref> - na nkọwa Soviet maka ndị agbụrụ pere mpe enweghị eserese ọma na nghọta akụkọ ihe mere eme nke China. Echiche ndị Soviet banyere ndị agbụrụ pere mpe bụ na otu mba mejupụtara ndị nwere otu asụsụ, ọdịbendị akụkọ ihe mere eme na ókèala. Mba ọ bụla nke ndị a nwere ikike ikewapụ na gọọmentị etiti nke ha chọrọ. <ref>{{Cite book|author=Blaut|first=J. M.|chapter=The Theory of National Minorities|title=The National Question: Decolonizing the Theory of Nationalism|url=https://archive.org/details/nationalquestion0000unse|location=London|publisher=Zed Books|year=1987|isbn=978-0-86232-439-1}}</ref> Nke a dị iche na ụzọ iche echiche gara aga n'ihi na kama ịkọwapụta ndị niile nọ n'okpuru ọchịchị alaeze ukwu dị ka ndị China, mba ahụ (dị ka akọwapụtara dị ka oghere a na -atụ anya ike) na agbụrụ (njirimara nke ndị a na-achị) dị iche ugbu a; ịnọ n'okpuru ọchịchị etiti apụtaghị na akọwapụtara ya dị ka Chinese. Nlereanya Soviet dị ka etinyere na China mere ka ụfọdụ mpaghara kwụrụ onwe ya na China; Echere na mpaghara ndị a bụ mba nke ha nwere nnwere onwe usoro iwu sitere n'aka gọọmentị etiti.
N'oge Agha mba ụwa nke Abụọ, ndị Nzukọ Amerịka na Eshia bipụtara ntinye na mpịakọta iri na anọ nke akwụkwọ akụkọ agụmakwụkwọ ha, ''Asia'', gbasara nsogbu nke ma ndị Alakụba China a bụ ndị China ma ọ bụ 'agbụrụ pere mpe' dị iche, yana ihe butere nkewa abụọ. <ref name=":3" /> Ọ jụrụ ajụjụ nke ihe kpatara eji ewere ndị Alakụba bụ ndị China dị ka agbụrụ dị iche na ndị China ndị ọzọ, yana ajụjụ dị iche ma ndị Alakụba niile nọ na China e jikọtara ọnụ n'otu agbụrụ. Esemokwu nke mbụ bụ ntụnyere ndị Buddha China, ndị a na -ewereghị dị ka agbụrụ dị iche. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=gIBCAAAAYAAJ|title=The Moslem World, Volumes 31–34|author=Hartford Seminary Foundation|year=1941|publisher=Hartford Seminary Foundation|accessdate=8 May 2011}}</ref> O kwubiri na ihe kpatara eji were ndị Alakụba China ka ndị dị iche bụ n'ihi ihe dị iche iche dịka okpukperechi, ọdịbendị, esemokwu ndị agha, na ị were ha dịka "obere agbụrụ" adịghị mma. Ọ bịakwara na nkwubi okwu na onye n'ekwuchitere ndị agha Japan bụ naanị onye na-agbasa nkwupụta ụgha na ndị Alakụba China nwere " ịdị n'otu agbụrụ ", nke anabataghị n'ihi eziokwu bụ na ndị Alakụba nọ na China nwere ọtụtụ agbụrụ dị iche iche n'ibe ha dịka "ndị German na Ndị Bekee", dịka Mongol Hui nke Hezhou, Salar Hui nke Qinghai, na Chan Tou Hui nke Turkistan. Ndị Japan nọ na-agbalị ịgbasa ụgha bụ na ndị Alakụba China bụ otu agbụrụ, ka ha wee gbasaa mgbarakwa na e kwesịrị ka ekewapụ ha na China ka ha bụrụ "otu ndọrọndọrọ ọchịchị kwụụrụ onwe ya." <ref name=":3">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=CKc5AQAAIAAJ|title=Asia: journal of the American Asiatic Association, Volume 40|author=American Asiatic Association|year=1940|publisher=Asia Pub. Co.|accessdate=8 May 2011}}</ref>
=== Ndị mba dị iche na PRC ===
Akwụkwọ mbido nke ndị mba nke China (PRC), dị ka iwu obodo nke afọ 1982, gbasoro omume Soviet nke ịchọpụta ' mba ' n'echiche agbụrụ (echiche a agaghị agbagwoju anya na ịbụ nwa amaala steeti). <ref name=":0"/> <ref name=":1">Moseley, George. "China's Fresh Approach to the National Minority Question." ''[[The China Quarterly]]''.</ref> Okwu ndị China bụ mínzú (民族), nke e bitere site na Japan oge Repụbliki, na -atụgharị echiche Soviet a. Nsụgharị Bekee (nke a na -ahụkarị na akwụkwọ gọọmentị) nke 'mba' ọzọ na -eso omume Soviet; iji zere ọgba aghara, agbanyeghị, a na-ejikarị okwu akparamagwa ọzọ dịka 'agbụrụ' ma ọ bụ 'agbụrụ'. Ebe echiche mmụta ndụ mmadụ ''nke agbụrụ'' adabaghị na echiche ndị China ma ọ bụ Soviet (nke, ka emechara kọwaa ma chịkwaa ya na steeti), ụfọdụ ndị ọkà mmụta na -eji mkpụrụokwu ọhụrụ ''zuqun'' (族群, 'agbụrụ') nke nkọwa karịrị otu ihe iji kọwaa agbụrụ. <ref name=":2"/>
Mgbe afọ 1949 gachara, otu ndị ọkà mmụta mmekọrịta ọha mmadụ gbakọtara ka ha depụta ''mínzú'' dị iche iche. Ihe isi ike ozugbo bụ na njirimara <nowiki>''</nowiki> nọ n'ala <nowiki>''</nowiki> esoghị n'ụzọ ezi uche sitere na ihe ndị dị ka asụsụ ma ọ bụ ọdịbendị ndị ọzọ so nwere; mpaghara abụọ gbara agbata obi nwere ike inwe oyiyi na mmekọrịta omenala, ma na-ekwusi ike na ndị iche njirimara ha. <ref>{{Cite journal|author=Mullaney|first=Thomas|title=Seeing for the State: The Role of Social Scientists in China's Ethnic Classification Project|journal=Asian Ethnicity|volume=11|issue=3|year=2010|pages=325–342|doi=10.1080/14631369.2010.510874}}</ref> Ebe ọ bụ na nke a ga-ebute nsonaazụ nzuzu -obodo ọ bụla enweghị ike iziga onye ga annọchi anya ya na Ọgbakọ Mba - ndị ọkà mmụta mmekọrịta mmadụ na ibe ya nwara iwu otu dakọtara pere mpe na-eji asụsụ dị ka isi ihe dị iche maka ịkpa oke. Ya mere, obodo ụfọdụ nwere usoro omenala na akụkọ ihe mere eme dị iche iche jikọtara ọnụ n'okpuru otu aha. Dịka ọmụmaatụ, agbụrụ " Zhuang " rụrụ ọrụ nke ukwuu ijide ihe nile maka obodo ugwu dị iche iche na mpaghara Guangxi. <ref>{{Cite journal|author=Kaup|first=Katherine Palmer|title=Regionalism versus Ethnic nationalism|url=https://archive.org/details/sim_china-quarterly_2002-12_172/page/863|journal=The China Quarterly|volume=172|year=2002|pages=863–884|doi=10.1017/s0009443902000530}}</ref>
Ọnụọgụgụ nke onye bụ na onye na-abụghị onye pere mpe gara n'ihu ikpochapụ ahịrị dị iche iche nke ndị ọkà mmụta sayensị na-elekọta mmadụ wepụtara. A na -enyekarị ọnọdụ agbụrụ n'otu n'otu dabere na akụkọ osisi ezinụlọ. Ọ bụrụ na mmadụ nwere nna (ma ọ bụ nne, maka agbụrụ ndị e weere na ọ bụ ikwu site na nne ) nke nwere aha nna nke a na-ewere na ọ bụ nke otu agbụrụ, mgbe ahụ, a ga-enye onye ahụ ọkwa pere mpe. Nke a rụpụtara na obodo ndị na -echebu na ha bụ otu na isi otu/ agbụrụ Han kewara ugbua n'etiti ndị nwere agbụrụ na ndị na -enweghị. <ref>{{Cite journal|author=Mullaney|first=Thomas|title=Ethnic Classification Writ Large: The 1954 Yunnan Province Ethnic Classification Project and its Foundations in Republican-Era Taxonomic Thought|journal=China Information|volume=18|issue=2|pages=207–241|year=2004|doi=10.1177/0920203X04044685}}</ref>
Otu ndị ọkà mmụta mmekọrịta mmadụ nke chịkọtara ndepụta nke agbụrụ niile kọwakwara ihe ha were dị ka isi ihe dị iche n'etiti otu ọ bụla, gụnyere omenala, ọdịbendị na asụsụ. Etiti ahụ ji ndepụta njirimara ahụ họrọ ndị nnọchi anya otu ọ bụla ga-eme ihe ngosi na igwe onyonyo telivishọn na redio iji mee ka akụkọ gọọmentị China dị ka obodo nwere agbụrụ dị iche iche wee gbochie ọdịbendị nke obere agbụrụ ị gbakọ site na Han na ụwa ndị ọzọ. <ref name="gladney">{{Cite journal|author=Gladney|first=Dru C.|title=Representing Nationality in China: Refiguring Majority/Minority Identities|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-asian-studies_1994-02_53_1/page/92|journal=The Journal of Asian Studies|volume=53|issue=1|year=1994|pages=92–123|doi=10.2307/2059528}}</ref> Agbanyeghị, site na mmepe nke teknụzụ ọgbara ọhụrụ, mbọ ndị a wetara obere mmetụta. N'ezie, ọtụtụ n'ime ndị akpọrọ dị ka ndị pere mpe enweghị mmekọrịta na ụdị egwu, uwe na omume ndị ọzọ nke e gosipụtara site na onyonyo na ihe nnọchianya nke "ndị ha" na mgbasa ozi.
N'okpuru usoro a, a matara agbụrụ iri itoolu na iteghete site na ọnụ ọgụgụ mba nke mbụ n'afọ 1954. Nke bawanyere site ruo iri ise na anọ site na ọnụ ọgụgụ mba nke abụọ n'afo 1964, ya na ndị otu Lhoba agbakwunyere n'afọ 1965. Mgbanwe ikpeazụ bụ mgbakwunye nke ndị Jino n'afọ 1979, nke butere ọnụ ọgụgụ agbụrụ amaara na Iri ise na isii.
=== Mgbanwe na Mmepe ===
[[Usòrò:Ethnolinguistic_map_of_China_1983.png|áká_ịkẹngạ|thumb|278x278px| Maapụ Ethnolinguistic nke China na 1983. <ref>{{Cite web|url=https://legacy.lib.utexas.edu/maps/middle_east_and_asia/china_ethnolinguistic_83.jpg|title=China - Ethnolinguistic Groups 1983|publisher=University of Texas Libraries|year=1983|accessdate=20 September 2019}}</ref>]]
Agbanyeghị, ka China mepere ma mezigharị mgbe afọ 1979, gasịrị, ọtụtụ Han nwetara ego zuru ezu iji malite njem. Otu n'ime ahụmịhe njem kacha amasị ndị ọgaranya bụ nleta mpaghara ndị pere mpe, ịhụ emume pụrụ iche nke ndị agbụrụ pere mpe. <ref>{{Cite book|author=Oakes|first=Timothy S.|chapter=Ethnic tourism in rural Guizhou: Sense of place and the commerce of authenticity|title=Tourism, ethnicity, and the state in Asian and Pacific societies|editor=Picard|location=Honolulu|publisher=University of Hawai'i Press|year=1997|isbn=978-0-8248-1863-0}}</ref> <ref>{{Cite journal|url=http://crawford.anu.edu.au/pdf/staff/ben_hillman/2013/paradise-under-construction.pdf|author=Hillman|first=Ben|title=Paradise under Construction: Minorities, Myths and Modernity in Northwest Yunnan|journal=Asian Ethnicity|volume=4|issue=2|year=2003|pages=177–190|doi=10.1080/14631360301654|archive-date=2013-05-22|access-date=2021-08-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20130522054754/https://crawford.anu.edu.au/pdf/staff/ben_hillman/2013/paradise-under-construction.pdf|url-status=dead}}</ref> N'ịzaghachi mmasị a, ọtụtụ ndị ọchụnta ego nke agbụrụ pere mpe, n'agbanyeghị na ha nwere ike ha etolitebeghị n'ịgba egwu, emume, ma ọ bụ egwu n'onwe ha, malitere ilebara ndị njem a anya site n'ịrụ ọrụ yiri ihe ndị ọgbọ ochie ma ọ bụ ndị bi ebe ahụ kwuru. N'ụzọ dị otu a, otu ndị mmadụ akpọrọ Zhuang ma ọ bụ otu pere mpe ndị ọzọ amalitela ị nwekọ ọnụ ha na ndị otu agbụrụ ibe ha, ebe ha nabatara echiche nke onwe ha na nzaghachi maka mkpa akụ na ụba nke ndị na-azụ ahịa maka arụmọrụ ha.
Nhazi nke ndị otu pere mpe iri ise na ise bụ nnukwu ọganihu site na ngọnarị ịdị adị nke agbụrụ dị iche iche na China nke bụ amụma ọchịchị Sun Yet-Sen Gọọmenti ndị kwenyesiri ike n'obodo ahụ nke batara n'ọchịchị n'afo 1911, nke tinyekwara onwe ha n'ọrụ efu iji aha mkparị kpọọ ndị pere mpe (omume nke a kagburu n'afọ 1951). <ref name=":0"/> Agbanyeghị, a katọkwara ịkpa oke nke ndị Kọmunist ebe ọ belatara ọnụ ọgụgụ agbụrụ a site n'ụzọ asatọ, taa ''wei shibie menzu'' (Pụtara 'agbụrụ ndị N'enweghị ihe eji mara ha') nwere ngụkọta karịa mmadụ puku nari asaa na puku iri atọ. Ndị otu a gụnyere Geija, Khmu, Kucong, Mang, Deng, Sherpas, Bajia, Yi na Youtai (Juu).
Mgbe ndakpọ nke Yugoslavia na mgbasa nke ọgbakọ Soviet, enwere mgbanwe na echiche gọọmentị na nghọta agbụrụ ndị pere mpe na China: kama ịkọwapụta ha dị ka 'mba', ha bụrụ 'agbụrụ'. Ọdịiche dị n'etiti 'mba' na 'agbụrụ', dị ka Uradyn Erden-Bulag kọwara ya, bụ na onye nke mbụ na-emeso ndị pere mpe China dịka obodo nwere "oke ọrụ na-arụ ọrụ nke ọma," akụkọ ihe mere eme, na ókèala, ebe nke ikpeazụ na-emeso ndị pere mpe. dị ka "otu" ma gbado anya na nhazi oke ha yana nkọwa onwe ha n'ihe metụtara ọtụtụ ndị. Mgbanwe ndị a na-egosipụta n'ojiji nke okwu ahụ mínzú (民族) na ntụgharị ya. Akwụkwọ akụkọ gọọmentị ''Minzu Tuanjie'' gbanwere aha Bekee ya site na ''ịdị n'otu mba'' bụrụ idi n'otu agbụrụ n'afọ 1995. N'otu aka ahụ Mahadum etit maka mba gbanwekwara aha ya zawaMahadum Minzu nke China . Ndị ọkà mmụta bidoro họrọ okwu ahụ ''zuqun'' (族群, 'agbụrụ') karịa ''minzu'' . <ref>{{Cite book|chapter=Alter/native Mongolian identity: From nationality to ethnic group|pages=261–287|title=Chinese Society: Change, conflict and resistance|first=Elizabeth J.|author=Perry|publisher=Routledge|isbn=978-0-203-85631-4}}</ref> Ihe atụ ndị China maka ịchọpụta na ịkọwa agbụrụ dị iche iche guzobere na ntọala PRC soro usoro Soviet, na -enweta mkpali site na ụkpụrụ Joseph Stalin '195 commons' iji mata agbụrụ: "(1) asụsụ dị iche; (2) onye ama ala nna ma ọ bụ ókèala; (3) ndụ akụ na ụba nkịtị; na (4) mmetụta siri ike nke njirimara na omenala pụrụ iche, gụnyere uwe, okpukpe na nri. "
Mgbe ntiwa nke diị amamihe Ọgbakọ Soviet na ndị na-eme iwu n'ime China malitere ịrụ ụka na nhọpụta ndị otu pere mpe nwere ike ibutere obodo a nsogbu. Ime ihe ike na Xinjiang na Tibet nyere ihe akaebe maka arụmụka a. Onye prọfesọ Mahadum Beijing Ma Rong rụrụ ụka na ndị Kọmunist China ewepụtala “usoro abụọ” nke ọchịchị nke nnọchite anya na njirimara e nyere agbụrụ ndị a ma ama ga-amụba ọdịiche ọdịbendị na ịkpata esemokwu ọha. Ọ kwadoro amụma ọhụrụ nke njikọta na ịkpa oke agbụrụ. Amụma ndị a nke Ma na ndị ọzọ mere bụ arụmụka n'oge ahụ mana ha ga-achọta ebe dị n'etiti amụma ọchịchị Xi Jinping. Xi agbanweela iwu steeti gaa n'ijikọta na ihe ọ kpọrọ "nnukwu njikọta minzu" ma ọ bụ "ịjikọta ọbara na uche." <ref name="Leibold 2021">{{Cite web|author=Leibold|first=James|title=Beyond Xinjiang: Xi Jinping’s Ethnic Crackdown|url=https://magazine.thediplomat.com/#/issues/-MYn5h79Zquc0uO7CAyx/read|work=thediplomat.com|publisher=The Diplomat|accessdate=5 May 2021}}</ref>
N'afọ 2020, a họpụtara otu onye Han China dịka onye nduzi nke Kọmitii Na -ahụ Maka Ọdịbendị Steeti na nke mbụ kemgbe afọ 1954. <ref name="Leibold 2021"/>
Ndị Pati kọmunist China (CCP) gara n'ihu ịtụ ọha nke Uyghyrs na Xinjiang omumu oru n'ogige, n'okpuru CCP onyeisi odeakwụkwọ ọchịchị [[Xi Jinping|XI Jinping]] mkpọrọ . <ref>{{Cite news|date=2020-01-09|title=Dismantling China's Muslim gulag in Xinjiang is not enough|work=The Economist|url=https://www.economist.com/leaders/2020/01/09/dismantling-chinas-muslim-gulag-in-xinjiang-is-not-enough|accessdate=2020-11-16}}</ref>
== Otu agbụrụ ==
[[Usòrò:Longhorn_Miao_China.jpg|áká_ịkẹngạ|thumb|270x270px| Agbụrụ Long-mpi, obere alaka nke agbụrụ Miao na mpaghara ọdịda anyanwụ nke Guizhou Province]]
Ndị otu China bụ ndị agbụrụ iri ise na isii (aguụrụ ndị pere mpe iri ise na ise gbakwunyere Han kachasị). Agbanyeghị, ụfọdụ agbụrụ dị ka gọọmentị PRC nwere, n'ime onwe ha, otu ndị mmadụ dị iche iche. Otu dị iche iche nke obere ndị Miao, dịka ọmụmaatụ, na-asụ olumba dị iche iche nke asụsụ Hmong -Mien, asụsụ Tai -Kadai, na Chinese, ma na-eme omenala dị iche iche. <ref>Xiaobing Li, and Patrick Fuliang Shan, ''Ethnic China: Identity, Assimilation and Resistance'', Lexington and Rowman & Littlefield, 2015.</ref> Ọ bụ ezie na n'ọtụtụ mba, a na-akọwa ọkwa pere mpe nke nwa amaala site na njirimara onwe ha dị ka agbụrụ pere ''mpe, na mba China pere mpe (xiaoshu minzu'' ) ka etinyere mgbe amụrụ ya, omume nwere ike ịtọ ntọala nke PRC, mgbe ndị Kọmunist nyere iwu ka ewepụta ma kọwaa otu dị iche iche dabere na nyocha ndị otu nyocha nke akụkọ ntolite nke ndị pere mpe, ndụ akụ na ụba, asụsụ na okpukpe na mpaghara China dị iche iche.
Ogo mgbanwe dị n'etiti agbụrụ adịghị agbanwe agbanwe. A kọwara n'ọtụtụ agbụrụ dị ka ndị nwere njirimara pụrụ iche site na ndị otu pere mpe sitere na Han, mana e nwekwara ụfọdụ ndị yitụrụ otu ukwu nke ndị Han. Imirikiti ndị Hui China enweghị ike ịpụ iche na Han China belụsọ maka na ha na -ekpe [[Àlakụ̀ba|okpukpe Alakụba]], na Manchu ọtụtụ nke ekwenyere ka ọ bụrụ nke ukwuu ka ọ banye n'ime ọha Han.
Ndị ọrụ gọọmentị iri ise na ise nke China nọ na ndịda, ọdịda anyanwụ, na ugwu China. Naanị mpaghara Tibet kwụụrụ onwe ya na Xinjiang Uygur Autonomous Region nwere ọnụ ọgụgụ ka ukwuu nke ndị ọchịchị pere mpe, ebe mpaghara, obodo na mpaghara China niile nwere ọtụtụ ndị Han. N'ime Beijing n'onwe ya, ihe mejupụtara agbụrụ Han bụ ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ pacent iri itoolu na isii nke ọnụ ọgụgụ ndị mmadụ, ebe mkpokọta agbụrụ pere mpe bụ pacent anọ na nkeji iri atọ na otu, ma ọ bụ ọnụ ọgụgụ puku nari ise na iri asato na-anọ, narị isii na iri itoolu n'abụọ (n'afọ 2008).
Ọtụtụ n'ime mkparịta ụka dị na China gbasara ndị pere mpe egosila ndị pere mpe ka ha nọ n'oke azụ Han n'ọganihu mmeziwanye na ọgbara ọhụrụ. A na-egosipụtakarị ìgwè ndị pere mpe dị ka ime ime ọhịa, na ochie. Dika gọọmentị na -egosipụtakarị onwe ya dị ka onye na-enyere ndị pere mpe aka, ndị na-adịchaghị njikere ịkpakọ ọnụ (n'agbanyeghị onyinye enyemaka) dị ka nwoke, ime ihe ike, na enweghị ezi uche. Otu ndị egosiri n'ụzọ dị otu a gụnyere ndị Tibet, Uyghurs na ndị Mongols . <ref>{{Cite journal|author=Hillman|first=Ben|year=2006|title=Macho Minority: Masculinity and Ethnicity on the Edge of Tibet|url=http://crawford.anu.edu.au/pdf/staff/ben_hillman/2013/macho-minority.pdf|journal=Modern China|volume=32|issue=2|pages=251–272|doi=10.1177/0097700405286186|archive-date=2013-03-20|access-date=2021-08-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20130320003139/http://crawford.anu.edu.au/pdf/staff/ben_hillman/2013/macho-minority.pdf|url-status=dead}}</ref> A na-egosipụtakarị otu dị njikere ịkpa oke (ma nabata enyemaka gọọmentị) dị ka nwanyị na mmekọahụ, gụnyere Miao, Tujia na Dai . <ref name="gladney"/>
=== Ndị mmadụ ===
Agbụrụ kacha buru ibu, Han, dị ka ihe nlele aoọ 2005 mere, bụ ihe dịka pacent iri itoolu n'otu na nkeji itoolu nke ọnụ ọgụgụ mmadụ niile. Agbụrụ ọzọ kacha n'ọnụ ọgụgụ gụnyere Zhuang (nde iri asato), Manchu (nde iri), Hui (nde iri), Miao (nde itoolu), Uyghur (nde asatọ), Yi (nde asaa na puku nari asaa), Tujia (nde asatọ), ndị Mongol (nde ise na puku nari asatọ) ndị Tibet (nde ise na puku nari anọ), Buyei (nde atọ), Yao (nde ato na puku otu narị), na ndị Korea (nde abụọ na puku narị ise). Ọnụ ọgụgụ ndị pere mpe etoola ngwa ngwa n'ihi na enweghị mmetụta iwu otu nwa. <ref>{{Cite web|title=MINORITIES IN CHINA | Facts and Details|url=http://factsanddetails.com/china/cat5/sub29/item192.html|work=Factsanddetails.com|access-date=2021-08-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20210815100029/https://factsanddetails.com/china/cat5/sub29/item192.html|archive-date=2021-08-15|url-status=dead}}</ref>
=== Ndepụta agbụrụ ===
Echeghị maka agbụrụ pere mpe nke nwere ọnụ ọgụgụ dị ala (ihe na -erughị puku otu narị ) ebe a. <ref>{{Cite web|url=https://www.eupedia.com/genetics/regional_dna_project_china_mongolia.shtml|title=China & Mongolia Regional DNA Project|work=Eupedia}}</ref>{{col-begin}}
{{col-3}}
'''Ethnic Hans'''
* Beijing Hans
* Chonqing Hans
* [[Gan Chinese-speaking people|Gan Hans]]
* Gansu Hans
* Guizhou Hans
* Hainan Hans
* [[Hakka people|Hakka Hans]]
* Hebei Hans
* Heilongjian Hans
* Henan Hans
* Hubei Hans
* Jiaoliao Hans
* Jilin & Liaoning Hans
* Lower Yangtze Hans
* [[Min Chinese speakers|Min Hans]]
* Shaanxi Hans
* Shandong Hans
* Shanxi Hans
* Sichuan Hans
* Taiwan Hans
* Tianjin Hans
* [[Wu Chinese-speaking people|Wu Hans]]
* Xiang Hans
* [[Cantonese people|Yue Hans]]
* Yunnan Hans
{{col-3}}
'''Ethnic minorities'''
* [[Bai people|Bai]]
* [[Koreans in China|Chinese Koreans]]
* [[Dai people|Dai]]
* [[Dong people|Dong]]
* [[Evenk people|Evenki]]
* [[Hani people|Hani]]
* [[Hui people|Hui]]
* [[Jingpo people|Jingpo]]
* [[Kazakhs]]
* [[Kyrgyz people|Kyrgyz]]
* [[Lahu people|Lahu]]
* [[Hlai people|Li]]
* [[Lisu people|Lisu]]
* [[Manchus]]
* [[Maonan people|Maonan]]
* [[Miao people|Miao]]
* [[Taiwanese indigenous people]]
* [[Tajiks]]
* [[Tibetans]]
* [[Tujia people|Tujia]]
* [[Uyghurs]]
* [[Wa people|Wa]]
* [[Yao people|Yao]]
* [[Yi people|Yi]]
* [[Zhuang people|Zhuang]]
{{col-3}}
*[[Mongols|Mongolian]] (sub)groups
:* [[Buryats]]
:* Chinese [[Mongols]]
:* [[Daurs]]
:* [[Khalka Mongols]]
:* [[Oirats|Oirat Mongols]]
:* Sartuul Mongols
{{col-end}}
=== Agbụrụ ndị n'enweghị ndiiche pụrụ iche ===
Ndị agbụrụ "ndị n'enweghị ndiiche" bụ agbụrụ ndị gọọmentị etiti amataghị ma ọ bụ kewaa. Otu a karịrị Mmadụ puku narị asaa na puku iri ato, ọ ga -abụkwa agbụrụ iri abụọ nke ọnụ ọgụgụ mmadụ kacha buo ibu na China ma ọ bụrụ na ewere ya dịka otu. Imirikiti ndị otu a dị na mpaghara Guizhou .
Ndị <nowiki>''</nowiki> agbụrụ ndị a na-amatabeghị<nowiki>''</nowiki> agunyeghi otu ndị nke eji arụmụka tinye n'ime otu dị adị. Dịka ọmụmaatụ, Ekewara Mosuo dị ka Naxi, a na -ekewa Chuanqing dị ka Han Chinese, n'usoro ọchịchị mana ha na-ajụ nkewa ndị a were onwe ha dị ka agbụrụ dị iche iche.
A na -ekewa ụmụ amaala nke isi ala China nke sitere na mba ọzọ site na iji akara ọzọ dị iche: "ndị ala ọzọ banyere ịbụ nwa amaala China" (外国人入中国籍). Agbanyeghị, ọ bụrụ na nwa amaala ọhụrụ esonyelarịị bụrụ onye otu ama ama n'ime agbụrụ iri isii na isii, mgbe ahụ, a ga-ekewa ya na agbụrụ ahụ karịa aha pụrụ iche a.
== Nkwa nke ikike na ọdịmma ==
[[Usòrò:Ethnic_minorities_areas_in_Yunnan.png|thumb| Isi mpaghara kwụụrụ onwe n'ime Yunnan. (ewepu Hui )]]
[[Usòrò:Ethnic_minorities_areas_in_Guizhou.png|thumb| Isi mpaghara kwụụrụ onwe n'ime Guizhou. (ewepu Hui )]]
Iwu nke PRC na-ekwe nkwa agbụrụ niile dị na China ikike nha ma na-enyere aka ịkwalite mmepe akụ na ụba na ọdịbendị nke obere agbụrụ <ref>{{Cite web|url=http://english.people.com.cn/constitution/constitution.html|title=Constitution of the People's Republic of China}}</ref> Otu ọpụrụiche amara agbụrụ pere mpe nke agbụrụ dị iche iche na-enwe bụ mwepụ ha na njikwa mmụba nke ndị mmadụ nke amụma otu nwa . Mana dị ka akụkọ nyocha nke Associated Press bipụtara n'abali iri abụọ na asatọ nke onwa Juun afọ 2020, gọọmentị China na-eme ihe siri ike iji belata ọnụ ọgụgụ ọmụmụ n'etiti ndị Uighurs na ndị pere mpe ndị ọzọ dị ka akụkụ nke mkpọsa zuru oke iji gbochie ọnụ ọgụgụ ndị Alakụba ya, ọbụlagodi na ọ na-agba ụfọdụ ndị ume ihe ka ọtụtụ n'ime ndị obodo Han ịmụ ụmụ. <ref name="AP’s global investigative team">{{Cite news|author=AP’s global investigative team|date=28 June 2020|title=China cuts Uighur births with IUDs, abortion, sterilization|url=https://apnews.com/269b3de1af34e17c1941a514f78d764c|accessdate=1 August 2020}}</ref> Ọ bụ ezie na ụmụ nwanyị dị iche iche ekwuola N'oge gara aga maka mgbochi ịmụ nwa n'ike, omume a gbasawanyere ebe niile na usoro karịa ka amaara na mbụ, dịka nyocha AP siri dabere na ọnụ ọgụgụ gọọmentị, akwụkwọ steeti na ajụjụ ọnụ ya na mmadụ iri atọ ndị ejideburu, ndị ezinaụlọ na onye nkuzi kampu. Mgbasa ozi ahụ n'ime afọ anọ gara aga na mpaghara ọdịda anyanwụ nke Xinjiang na -eduga n'ihe ụfọdụ ndị ọkachamara na -akpọ ụdị "mgbukpọ mmadụ". <ref name="AP’s global investigative team" /> Tụkwasị na nke a, agbụrụ pere mpe na-enwe nnwere onwe ndị ọzọ pụrụ iche nke na-adịgasị iche site na mpaghara- ndị a gụnyere obere ụzọ ụtụ isi yana obere akara achọrọ maka ịbanye mahadum. Ojiji usoro ndị a bulie isi obodo mmadụ pere mpe bụ nke gọọmentị etiti na -ahụta dị ka ihe dị mkpa iji meziwanye mmepe akụ na ụba nke obere agbụrụ. A na -anọchite anya ndị agbụrụ pere mpe na Nzukọ Mba yana gọọmentị na ọkwa mpaghara na mpaghara . Ụfọdụ agbụrụ pere mpe na China na -ebi ebe akọwara dị ka mpaghara nwere onwe nke agbụrụ . Ndị <nowiki>''</nowiki> mpaghara kwụụrụ onwe ha <nowiki>''</nowiki> na -ekwe ka agbụrụ dị iche iche nweere onwe ha iji n'azụlite asụsụ agbụrụ ha, na idebe omenala na omenala obodo ha. Tụkwasị na nke a, gọọmentị PRC enyela mmepe akụ na ụba ọkacha mmasị na mpaghara ebe agbụrụ pere mpe bi. Ọzọkwa, gọọmentị China nyere ohere ma gbaa ume itinye aka nke ndị obere agbụrụ isonye na pati ahụ. Agbanyeghị na enyere agbụrụ pere mpe na China ikike na nnwere onwe, ọtụtụ agbụrụ pere mpe ka na -aga ndụ obodo ukwu iji nweta ọrụ na -akwụ ezigbo ụgwọ. <ref name="yardley">{{Cite news|author=Yardley|first=Jim|work=[[The New York Times]]|date=11 May 2008|accessdate=20 November 2008|title=China Sticking With One-Child Policy|url=https://www.nytimes.com/2008/03/11/world/asia/11china.html}}</ref>
''Ndi pere mpe'' eritela uru nke ukwuu na mmemme nkwa ndụ kacha nta nke China (nke a maara dị ka dibao) mmemme ewepụtara na mba niile n'afọ 1999 nke ọnụ ọgụgụ ndị sonyere erutela ihe ruru nde iri abụọ ka ọ na -eru afọ 2012. Ọdịdị nke usoro nhọpụta gụnyere na ndị na-enye mmemme a na -eme ngwa ngwa ma dị njikere n'ịchọpụta ndị dara ogbenye, na -emegide atụmatụ ọdịmma zuru oke dị ka Urban Resident Basic Medical Insurance Scheme (URBMI), nke etinyere n'ụwa niile. Dị ka nke a, usoro nhọpụta maka ndị sonyere na mmemme ''dibao'' ewepụtala echiche n'etiti ndị na-ahụ maka atụmatụ a ejirila mmemme a belata mwepụ ma wezuga ihe egwu ọ bụla na gọọmentị nwere ike ibute ọgba aghara- gụnyere nyocha arụmọrụ adịghị mma nke ndị ọrụ mpaghara. .
== Okpukpe na njikọ ha na -adịkarị ==
* Okpukpe Buddha / Taoism - ndị Miao (ndị pere mpe ), Lisu (ndị pere mpe), Bai, Bulang, Dai, Jinuo, Jing, Jingpo, Mongol, Manchu, Naxi (gụnyere Mosuo ), Nu, Tai, Tibetan, Zhuang (obere), Yi ( ndị pere mpe), na Yugur ("Yellow Uyghurs"). <ref>{{Cite web|url=http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/index.htm|title=Ethnic Groups|work=China.org.cn|accessdate=7 March 2019}}</ref>
* Eastern Orthodox Christianity - ndị Russia
* Islam - ndị Hui, Uyghurs, Kazakhs, ndị Dongxiang, ndị Kyrgyz, Salar, Tajiks, Uzbeks, Bonans, na Tatars . <ref name="Muslim">{{Cite journal|author=Jackie Armijo|date=Winter 2006|title=Islamic Education in China|url=http://www.asiaquarterly.com/content/view/166/41|journal=Harvard Asia Quarterly|volume=10|issue=1}}</ref>
* [[Judaism|Okpukpe ndị Juu]] - ndị Juu Kaifeng
* Okpukpe Protestant - Lisu (70%; lee Chọọchị Lisu )
* Shamanism / Animism - Daur, Ewenkis, Oroqen, Hezhen, na Derung .
== Hụkwa ==
== Ihe edeturu ==
== Ebensidee ==
{{Reflist}}
== Ịgụ n'ihu ==
* Tang, Wenfang na He, Gaochao. " [https://web.archive.org/web/20140103183124/http://www.eastwestcenter.org/sites/default/files/private/ps056.pdf Iche iche mana iguzosi ike n'ihe: agbụrụ na ịhụ mba n'anya na China] ." ''Nnyocha iwu'' iri ise na isii. Ebe Ọwụwa Anyanwụ .
* [https://web.archive.org/web/20231203055407/https://www.chinayearbooks.com/china-ethnic-statistical-yearbook-2016.html Akwụkwọ Ndekọ Ọnụ Ọha nke China 2016]
[[Òtù:Category:Agbụrụ pere mpe]]
[[Òtù:Category:Agbụrụ ndị dị na China]]
[[Òtù:Category:Edemede ndị nwere asụsụ China]]
[[Òtù:Pages with unreviewed translations]]
fmze7u1zmqwhrofczlco3p19kie6eey
Helen Idahosa
0
11929
744195
90693
2026-11-12T05:18:47Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744195
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Helen Idahosa''' (amụrụ na afor (1972-08-22 ) ) bụ nwanyị Naijiria na- ebuli arọ, onye gbara n'ụdị +75 n'arọ, na-anọchite anya Naijiria na asọmpi mba ụwa.
O sonye na asọmpi olimpik nke afọ 2000 na mmemme +75 n'arọ . Ọ gbara asọmpi n'asọmpi ụwa, kacha nso nso a na asọmpi ịdị arọ ụwa nke 2001 . <ref>{{Cite web|title=2001 Weightlifting World Championships - Helen Idahosa|url=http://www.iwf.net/results/results-by-events/?event=89|publisher=iwf.net|accessdate=23 June 2016}}</ref>
== Nnukwu nsonaazụ ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! rowspan="2" width="40" |Afọ
! rowspan="2" width="250" | Ebe
! rowspan="2" width="60" | Ibu
! colspan="4" | Njikere (kg)
! colspan="4" | Dị ọcha & Jerk (kg)
! rowspan="2" width="40" | Mkpokọta
! rowspan="2" width="40" | Ọkwa
|-
! width="40" | 1
! width="40" | 2
! width="40" | 3
! width="40" | Ọkwa
! width="40" | 1
! width="40" | 2
! width="40" | 3
! width="40" | Ọkwa
|-
! colspan="13" | Olimpik oge okpomọkụ
|-
| 2000
| align="left" |</img> [[Sydney]], [[Ostraliya|Australia]]
| + 75 n'arọ
|
|
|||{{n/a}}
|
|
|||{{n/a}}
|
| 5
|-
! colspan="13" | Asọmpi mba ụwa
|-
| 2001
| align="left" |</img> [[Antalya]], [[Turkéy|Turkey]]
| + 75 n'arọ
| 110
| 115
| '''117.5'''
|</img>
| <s>140</s>
| '''140'''
| <s>145</s>
| 7
| '''257.5'''
| 5
|-
| 1999
| align="left" |</img> [[Piraeus]], [[Greece]]
| + 75 n'arọ
| 95
| 100
| '''105'''
| 8
| 120
| <s>130</s>
| '''130'''
| 8
| '''235'''
| 8
|}
== Edensịbịa ==
<references />
== Njikọ mpụga ==
* Helen Idahosa
* [http://www.gettyimages.com/photos/helen-idahosa?excludenudity=true&sort=mostpopular&mediatype=photography&phrase=helen%20idahosa http://www.gettyimages.com/photos/helen-idahosa?excludenudity=true&sort=most popular&mediatype=photography&phrase=helen%20idahosa]
* https://web.archive.org/web/20220305150014/http://www.iwrp.net/component/cwyniki/?view=contestant&id_zawodnik=12895
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
hpliic9ohkgdgjhf34nh1uj425rt9ar
Funke Abimbola
0
11946
744180
692732
2026-11-12T01:13:40Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744180
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Category:Articles with hCards]]
'''Funke Abimbola''' MBE bụ nwanyị ọchụnta ego na onye ọka iwu Naijiria. Ọ na-akwado maka iche n'ofe UK ọha na-elekwasị anya kpọmkwem na ọrụ iwu.
Abimbola gara mahadum Newcastle ka ọ mụọ iwu. <ref name="abimbola">{{Cite web|url=http://www.lawgazette.co.uk/people/profile-funke-abimbola/5055925.fullarticle|title=Funke Abimbola|author=Eduardo Reyes|work=The Law Society Gazette|accessdate=29 June 2016|archivedate=9 July 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180709123352/https://www.lawgazette.co.uk/people/profile-funke-abimbola/5055925.fullarticle}}</ref> Ọ mụrụ nwa nwoke mgbe ya na Campbell Hooper na-arụ ọrụ.
== Ndụ mmalite na agụmakwụkwọ ==
Abimbola sitere na ezinụlọ ndị dibia bekee . <ref>{{Cite web|url=http://www.106comms.com/law/106-seconds-funke-abimbola/|title=106 seconds with… Funke Abimbola, Managing Counsel for Roche UK, diversity champion, speaker and proud mother|work=6th Sense|accessdate=29 June 2016|archivedate=15 August 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160815184318/http://www.106comms.com/law/106-seconds-funke-abimbola/}}</ref> Ọ gụrụ akwụkwọ na Burgess Hill Girls . <ref>{{Cite web|url=http://burgesshillgirls.com/news/catching-old-girl-funke-abimbola-mbe-nee-akindolie|title=Catching Up With 'Old Girl' Funke Abimbola|work=Burgess Hill Girls|accessdate=3 October 2017|archivedate=3 October 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171003225200/http://burgesshillgirls.com/news/catching-old-girl-funke-abimbola-mbe-nee-akindolie}}</ref> Ọ mụghi ọgwụ n'ihi egwu ya maka "ihe mgbu na ọbara" ( algophobia na hemophobia ). O nwetara akara ugo mmụta iwu na Mahadum Newcastle . <ref>{{Cite web|url=https://www.aspiringsolicitors.co.uk/about/internal-team/aspiring-solicitors-advisory-board-senior/funke-abimbola/|title=General Counsel & Company Secretary (Roche UK)|work=aspiring solicitors|accessdate=30 June 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160816140341/https://www.aspiringsolicitors.co.uk/about/internal-team/aspiring-solicitors-advisory-board-senior/funke-abimbola/|archivedate=16 August 2016}}</ref> Ọ gara Naịjirịa n'etiti afọ 1990 ka ọ nọrọ n'ule ule ụlọ mmanya Naijiria. <ref name="abimbola"/> Abimbola ghọrọ nne mgbe ọ dị afọ ka ya na Campbell Hooper na-arụ ọrụ. <ref name="abimbola" /> 2000, ọ ruru eru dị ka onye ọka iwu n'ime ụlọ. <ref name="first">{{Cite web|url=http://first100years.org.uk/funke-abimbola/|title=Funke Abimbola|work=First100years|accessdate=29 June 2016}}</ref> Nna ya nwụrụ na 2012 mgbe a chọpụtara na ọ nwere ọrịa kansa. <ref>{{Cite web|url=http://www.wearethecity.com/inspirational-women-funke-abimbola-solicitor-one-worlds-largest-biotech-companies/|title=Inspirational Woman: Funke Abimbola. Solicitor for one of the world's largest biotech companies|work=We are the City|accessdate=29 June 2016}}</ref> <ref name="Iordache">{{Cite web|url=http://www.legalbusiness.co.uk/index.php/lb-blog-view/2580-careers-counsel-for-aspiring-lawyers-roche-s-funke-abimbola|title=Careers counsel for aspiring lawyers: Roche's Funke Abimbola|author=Ruxandra Iordache|work=Legal Business|accessdate=29 June 2016|archivedate=18 August 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160818141013/http://www.legalbusiness.co.uk/index.php/lb-blog-view/2580-careers-counsel-for-aspiring-lawyers-roche-s-funke-abimbola}}</ref>
== Akaọrụ ==
Abimbola ghọrọ onye ọka iwu ojii kachasị elu maka ọrụ ọgwụ Roche na UK, Ireland, Gibraltar na Malta. <ref name="Abimbola">{{Cite web|url=http://guardian.ng/guardian-woman/funke-abimbola-profile-of-an-achiever/|title=Funke Abimbola: Profile of an achiever|author=Women4Africa|work=The Guardian|accessdate=29 June 2016|archivedate=29 May 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160529144531/http://guardian.ng/guardian-woman/funke-abimbola-profile-of-an-achiever/}}</ref> Ọ ruru eru dị ka onye ọka iwu n'ime ụlọ na 2000. <ref name="first"/>
Ọ gara Naijiria maka nkwadebe maka ule Nigerian Bar. Mgbe ọ nọ ebe ahụ, ọ na-arụ ọrụ na FO Akinrele & Co. <ref name="Iordache"/>
Ka o si Naijiria lọta UK n'etiti 1990s, ọ rụrụ ọrụ na Wembley Plc ebe ọ ruru eru dị ka onye ọka iwu ụlọ ọrụ / azụmahịa. O mechara kwaga Campbell Hooper ebe ọ ghọrọ onye ọka iwu. <ref name="Iordache"/> N'afọ 2012, ọ sonyeere Roche UK n'ọnọdụ nchịkwa nchịkwa (UK na Ireland). Ọ rụkwara ọrụ dịka onye ọrụ nchekwa data UK. Na Disemba 2015, ọ ghọrọ onye ndụmọdụ izugbe na odeakwụkwọ ụlọ ọrụ nke otu nzukọ ahụ wee kwalite ya ịbụ onye ndụmọdụ izugbe na onye isi nke nnabata ego na Jenụwarị 2017.
Ọ zutere ihe ịma aka n'inweta ọrụ ntinye ọkwa na UK. Dị ka otu puku na afọ si kwuo, "Ọ na-esiri m ike ịchọta ọkwa ntinye ọkwa mgbe m gụchara ule nnyefe QLTT (ugbu a QLTS) ma chọọ inweta ahụmahụ tupu iru eru. Iji nweta ụkwụ m n'ọnụ ụzọ, ewepụtara m ndepụta nke ụlọ ọrụ iwu 100 kachasị na-ahụ maka iwu ụlọ ọrụ ma mee otu ihe ahụ na ndị otu 50 kacha elu n'ime ụlọ. M wee gaa n'ihu ịkpọ ndị isi ngalaba na otu narị otu narị na iri ise. Nke a butere ọtụtụ ajụjụ ọnụ, gụnyere nke nwere isi, PLC depụtara nke ọma. N'ajụjụ ọnụ ahụ, onyeisi ndị ọkàiwu (onye bụ Bekee ma onye ya na ya si n'Eshia) jụrụ m ma echere m na agbụrụ m bụ ihe mere m na-agaghị agba ndị òtù ndị ọzọ ajụjụ ọnụ. Nke ahụ bụ, n’eziokwu, nke mbụ m nche uru bu agbụrụ dị ka ihe pụrụ igbochi m ọganihu. Obi dị m ụtọ na ọ nyere m ọrụ ma nwee ike iru eru dị ka onye ọka iwu n'ime ụlọ."
Abimbola bụ onye nkwado siri ike maka ụlọ ọrụ na ndịiche dị iche iche. <ref>{{Cite web|url=http://www.legal500.com/assets/pages/gc/diversity-and-inclusion-report-uk-2016/funke-abimbola#sthash.pgdKgibc.dpbs|title=INTERVIEW: FUNKE ABIMBOLA GENERAL COUNSEL AND COMPANY SECRETARY, ROCHE|work=Legal 500|accessdate=7 July 2016|archivedate=9 July 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180709094236/http://www.legal500.com/assets/pages/gc/diversity-and-inclusion-report-uk-2016/funke-abimbola#sthash.pgdKgibc.dpbs}}</ref> Dị ka ọkà okwu ọha na onye na-ahụ maka iwu, a ghọtara ya wee nweta ọtụtụ ihe nrite maka ọrụ ya. N'afọ 2013, e gosipụtara ya na mbipụta ''tebụl Diversity League'' dị ka otu n'ime ndị ọka iwu ojii. N'afọ 2014, a họpụtara ya maka ihe nrite National Diversity Award, na n'otu afọ ahụ, a họpụtara ya maka onyinye onyinye nke Law Society Excellence. N'afọ 2015, ọ meriri ihe nrite ihe nlere anya nke ọma. <ref name="award">{{Cite web|url=http://www.speakers4schools.org/speakers/funke-abimbola/|title=General Counsel & Company Secretary, Roche UK|work=Speakers4Schools|accessdate=7 July 2016|archivedate=9 July 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180709154547/https://www.speakers4schools.org/speakers/funke-abimbola/}}</ref> Na 2010, a họpụtara ya gọvanọ Uxbridge College, London, n'ime afọ anọ. <ref>{{Cite web|url=http://www.ibblaw.co.uk/insights/press-release/funke-abimbola-appointed-governor-uxbridge-college|title=Funke Abimbola appointed governor of Uxbridge College|author=IBB Solicitors|accessdate=8 July 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161005160540/http://www.ibblaw.co.uk/insights/press-release/funke-abimbola-appointed-governor-uxbridge-college|archive-date=5 October 2016|url-status=dead}}</ref>
Ọ natara ihe nrite 'Point of Light' site n'aka onye isi ala UK n'ọnwa Ọktoba 2016, na-amata mmetụta nke ọrụ afọ ofufo ya dị iche iche na UK. Na Jun 2017, Queen Elizabeth nyere ya MBE (Member of Order of the British Empire) maka ọrụ dị iche iche na ọrụ iwu na ndị na-eto eto.
Ọ nwetara dọkịta na-asọpụrụ iwu site na Mahadum Hertfordshire na Septemba 2019, na-amata ntinye aka ya na ndịiche na mmekọrịta mmadụ na ibe ya.
== Ihe nrite na nnabata ==
{| class="wikitable"
! scope="col" |Afọ
! scope="col" |Klass
! scope="col" | Otu
! scope="col" | Òtù na-enye onyinye
|-
! scope="row" | 2015
| Onye mmeri
| Onyinye Nlereanya Dị Mma (Gender).
| National Diversity Awards 2015
|-
! scope="row" | 2015
| Onye mmeri
| Onyinye ọrụ nwanyị nke afọ
| Ụmụ nwanyị 4 Africa
|-
! scope="row" | 2015
| Onye mmeri
| Nwanyị pụtara ìhè n'ọrụ ọkachamara
| Ihe nrite dị oke ọnụ ahịa
|-
! scope="row" | 2015
| Onye mmeri
| Onye otu afọ na-akpali akpali
| Onyinye netwọk gụnyere
|-
! scope="row" | 2015
| Akwụkwọ ikike
| Ihe nrite ụmụ amaala Britain 2015
|
|-
! scope="row" | 2016
| Onye mmeri
| Diva pụtara ìhè nke afọ
| Divas nke Agba
|-
! scope="row" | 2016
| Onye mmeri
| International Diva nke Afọ
| Divas nke Agba
|-
! scope="row" | 2016
| Onye mmeri
| Kachasị mma Ọhaneze
| CA Awards nke C. Hub Magazine
|-
! scope="row" | 2016
| Onye mmeri
| Akwụkwọ akụkọ kacha mma
| CA Awards nke C. Hub Magazine
|-
! scope="row" | 2016
| Nkwenye
| Ihe nrite nnabata maka mmezu na ntinye pụtara ìhè
| Ụmụ nwanyị 4 Africa
|-
! scope="row" | 2016
| Ebe nke Ìhè
| Onyinye afọ ofufo
| Onye isi ala UK 2016
|-
! scope="row" | 2017
| MBE (Onye otu Order nke Alaeze Ukwu Britain)
| Maka ọrụ dị iche iche na ọrụ iwu na ndị na-eto eto
| Queen Elizabeth II
|-
! scope="row" | 2019
| LLD (Dọkịta nke Iwu)
| Maka ntinye aka na mmekọrịta ọha na eze na ụlọ ọrụ dị iche iche
| Mahadum nke Hertfordshire
|}
Isi mmalite: <ref name="Abimbola" /> <ref name="award" /> <ref>{{Cite web|date=2017-12-07|title=Profile: Funke Abimbola-Akindolie MBE, a multi-award winning solicitor|url=https://nairametrics.com/2017/12/07/profile-funke-abimbola-akindolie-mbe-a-multi-award-winning-solicitor/|accessdate=2021-05-19|work=Nairametrics|language=en-GB}}</ref>
== Hụkwa ==
* [[Ifeoma Malo]]
* Ade Hassan
* [[Ade Olufeko]]
== Edensibịịa ==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* Official website
{{DEFAULTSORT:Abimbola, Funke}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
[[Otú:Ụmụ nwanyị Naijiria gụrụ akwụkwọ]]
[[Otú:Ụmụ nwanyị Naijiria]]
qcwbg26hr71pjser2xsi54lubsb2bhm
Christina Parie
0
12708
744131
580922
2026-11-11T13:34:19Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744131
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[File:Christina Parie, 2012 (cropped).jpg|thumb]]
'''Christina Parie''' (amụrụ 10 February 1996), makwaara site na aha ogbo ya '''KYA''' na '''Christina Castle''', <ref name="Is Castle in Your Calendar">{{Cite news|author=The B-Side|title=Is Castle in Your Calendar?|url=http://hitsdailydouble.com/the_bside&id=305141|accessdate=16 May 2017|publisher=Hits Daily Double|date=27 February 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171007031018/http://hitsdailydouble.com/the_bside%26id%3D305141|archive-date=7 October 2017|url-status=dead}}</ref> <ref name="Christina Castle">{{Cite web|author=Lee|first=Aimee|title=Christina Castle|url=http://aimeeleelifestyle.weebly.com/inspired/christina-castle|work=Aimee Lee Lifestyle|publisher=Weebly|accessdate=16 May 2017}}</ref> bụ onye na-agụ egwú na onye na-agụ abụ Australia, nke a kacha mara amara dị ka onye ikpeazụ na oge nke atọ nke ''X Factor Australia'' na 2011. O mechara binye aka na Warner Music Australia wee wepụta otu mpụta mbụ ya "16 & Unstoppable" na Julaị 2012. Parie wee gbanwee aha ọkwa ya ka ọ bụrụ KYA, wepụta otu akpọrọ "Ihe M Na-ebi Ndụ" na LDN Noise na Mee 2014. E wepụrụ nwa agbọghọ na-eto eto na egwu Warner mana ọ nọgidere na-abụ abụ ma na-arụ ọrụ mgbe ọ bụla ọ nwere ike n'okpuru aha Penny Lane iji chekwaa ego zuru oke iji kwaga America. Christina gara n'ihu na-arụ ọrụ na America ebe ọ na-alọghachi na 2019 n'okpuru aha Christina Castle na-ewepụta 3-track EP akpọrọ ''Isi nke 1'' . Nke a EP gụnyere Penny Lane raw na nke mepere emepe nke mgba ya gara aga, na-amụta ịnagide ihe niile na-eme mgbe ''X-Factor'' na-efunahụ akara ya dị ka onye na-eduga otu na-esote sexy "American Hustle" na mmetụta mmetụta "Hey Papa". N'oge na-adịghị mgbe ntọhapụ nke a Christina pụta na "Crazy Lover" ft Gangsta Boo, bụ ukwe maka ndị inyom niile ndị e mejọrọ na kwere na ịbọ ọbọ.
== Akụkọ ndụ ==
=== Ndụ mbido ===
A mụrụ Christina Parie na 10 February 1996 nye Jim na Mary Papoulias, wee bịa na Castle Hill, New South Wales . <ref name="xfactorbio">{{Cite web|url=http://au.tv.yahoo.com/x-factor/performers/article/-/10268890/1/christina-parie|title=Christina Parie|work=[[The X Factor (Australian TV series)|The X Factor Australia]]|publisher=[[Yahoo!7]]|archiveurl=https://www.webcitation.org/6C8JtvKMq?url=http://au.tv.yahoo.com/x-factor/performers/article/-/10268890/1/christina-parie/|archivedate=13 November 2012}}</ref> <ref name="rockchild">{{Cite news|author=Moran|first=Jonathan|url=http://www.dailytelegraph.com.au/news/sydney-news/sydney-rock-child-has-x-factor-edge/story-e6freuzi-1226129044752|title=Sydney rock child has X Factor edge|work=[[The Daily Telegraph (Sydney)|The Daily Telegraph]]|date=4 September 2011|accessdate=13 November 2012}}</ref> Amụrụ dị ka nwa etiti, Parie nwere nwanne nwanyị tọrọ, Alexa, na nwanne ya nwoke nke obere, Jordan. Ọ bụ naanị ya bụ onye ezinụlọ ya na-abụ abụ ma kpọọ Avril Lavigne, Kelly Clarkson, Pink na The Cranberries dị ka mmetụta egwu ya. Parie malitere ọrụ egwu ya na mbụ dị ka onye ndu onye na-abụ abụ nke otu ise Losing Sight, onye na-eme ihe mgbe niile na cafes, mmemme na ebe egwuregwu n'ofe Sydney . <ref name="Is Castle in Your Calendar" /> Site na klas asatọ ruo iri, ọ gara Mount St Benedict College na Pennant Hills, New South Wales . <ref name="Is Castle in Your Calendar" /> Mgbe ọ na-esiri ike ịga n'ihu n'ụlọ akwụkwọ na ọkwa iri na otu n'ihi oge ya na ''X Factor'', Parie kwụsịrị ụlọ akwụkwọ iji gbasoo ọrụ egwu ya. <ref name="Warner">{{Cite news|author=McCabe|first=Kathy|url=http://www.dailytelegraph.com.au/entertainment/music/the-x-factor-contestant-singer-christina-parie-launches-her-debut-ep-with-warner-bros-and-help-from-the-veronicas/story-e6frexl9-1226424892279|title=The X Factor contestant Singer Christina Parie launches her debut EP with Warner Bros.|work=The Daily Telegraph|date=1 July 2012|accessdate=13 November 2012}}</ref>
=== 2011: ''X Factor Australia'' ===
Parie auditioned maka oge nke atọ nke ''The X Factor'' na 2011, na-abụ abụ Kelly Clarkson's " Adịghị m nkokọ " n'ihu ndị ikpe Ronan Keating, Guy Sebastian, Natalie Bassingthwaighte na Mel B. Keating kọwara ọnụnọ Parie dị ka "ihe ịtụnanya" ebe Mel B kwuru, "Ọ tụrụ m n'anya na ụlọ ọrụ ndekọ anaghị anwa ijide gị ugbua." <ref name="Is Castle in Your Calendar" /> Sebastian kwuru, "ị zuru oke, ndị mmadụ na ụlọ ọrụ ndekọ na-achọ ndị dị ka gị." <ref name="Is Castle in Your Calendar" /> Parie gara n'ihu na ọkwa bootcamp ebe etinyere ya na ngalaba ụmụ agbọghọ, nke Mel B na-eduzi ya. <ref name="Is Castle in Your Calendar" /> Mgbe bootcamp gasịrị, ọ gara n'ihu na ọkwa nleta ụlọ ebe ụmụ agbọghọ na-aga na Hollywood, California iji mee n'ihu Mel B na onye ọka ikpe ọbịa Melanie Chisholm . <ref name="Is Castle in Your Calendar" /> N’ụbọchị ikpeazụ nke nleta ụlọ, Mel B họpụtara Parie, ya na Tyla Bertolli na Jacqui Newland, maka ngwụcha ndụ—usoro ihe ngosi ndụ ndụ iri kwa izu nke a na-eji nke nta nke nta wepụ ndị asọmpi site na ntuli aka ọha. <ref>{{Cite news|author=Byrnes|first=Holly|url=http://www.dailytelegraph.com.au/entertainment/christina-parie-and-andrew-wishart-in-top-12-on-channel-sevens-the-x-factor-with-live-performances-from-monday/story-e6frewyr-1226138240174|title=Christina Parie and Andrew Wishart in Top 12 on Channel Seven's The X-Factor|work=The Daily Telegraph|date=15 September 2011|accessdate=13 November 2012}}</ref>
{| class="wikitable collapsible collapsed" style="text-align:center;"
! scope="col" |Ihe omume
! scope="col" | Abụ <ref name="xfactorbio"/> <ref>Songs performed by Christina Parie on ''The X Factor'':
</ref>
! scope="col" | Onye omenkà izizi
! scope="col" | Isiokwu
! scope="col" | Nsonaazụ
|-
! scope="row" | Auditions
| " Achọghị m ịma "
| Kelly Clarkson
| rowspan="4" | Nhọrọ efu
| Gaa na Bootcamp
|-
! rowspan="2" scope="row" | Ogige buut
| " Ezigbo Mr. President "
| Pink
| rowspan="2" | Site na nleta ụlọ
|-
| " Na-atụgharị n'ime omimi "
| Adele
|-
! scope="row" | Nleta ụlọ
| " Gịnị na-eme? "
| 4 Ndị na-abụghị Blondes
| Site na ihe ngosi Live
|-
! scope="row" | Ihe ngosi Live 1
| " Ebe ọ bụ na ị gara "
| Kelly Clarkson
| Nhọrọ Ndị Ikpe
| Nchekwa
|-
! scope="row" | Ihe ngosi Live 2
| " Ụmụ agbọghọ na-achọ naanị ikpori ndụ "
| Cyndi Lauper
| Egwu oriri na ọṅụṅụ
| Nchekwa
|-
! scope="row" | Ihe ngosi Live 3
| " Na-enye gị ọkụ mmụọ "
| Ndị America niile jụrụ
| Nkume
| Nchekwa
|-
! scope="row" | Ihe ngosi Live 4
| " Zombie "
| Cranberries
| Afọ 90
| Nchekwa
|-
! scope="row" | Ihe ngosi Live 5
| " akpa unyi ntorobịa "
| Wụsa "
| Ọnụọgụgụ-otu Hits
| Nchekwa
|-
! scope="row" | Ihe ngosi Live 6
| " Weir "
| Na-egbu Heidi
| Ọstrelia Hits
| Nchekwa
|- style="background:lightblue"
! scope="row" | Ihe ngosi Live 7
| " Mgbe ịhụnanya ga-agafe "
| David Guetta na Kelly Rowland
| Agba egwu
| N'okpuru abụọ
|- style="background:pink"
! scope="row" | Ihe ngosi Live 7 <span style="font-size:85%;">(n'okpuru abụọ)</span>
| " Mụ na gị nọ "
| Avril Lavigne
| Nhọrọ efu
| Ewepụrụ
|-
|}
Christina wepụtara EP ya 'isi nke 1' na 25 Jenụwarị 2019. <ref>{{Cite web|title=Song Premiere: "American Hustle" by Christina Castle|url=https://bigtakeover.com/news/SongPremiereAmericanHustlebyChristinaCastle|accessdate=12 July 2020|work=The Big Takeover|language=en}}</ref> Christina wepụtara otu ọhụrụ ya na Gangsta Boo akpọrọ 'Crazy Lover' na 19 Eprel. <ref>{{Cite web|date=2 April 2019|title=Christina Castle – Crazy Lover|url=https://wefoundnewmusic.com/christina-castle-crazy-lover/|accessdate=12 July 2020|work=WE FOUND NEW MUSIC|language=en-US|archivedate=12 July 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200712010905/https://wefoundnewmusic.com/christina-castle-crazy-lover/}}</ref> 16 Eprel 2020 Christina wepụtara otu ọhụrụ akpọrọ 'V ''ixen''' n'elu ikpo okwu 'Soundcloud'
== Ihe ngosi ==
=== Christina Parie ===
==== Ejije gbatịrị agbatị ====
{| class="wikitable plainrowheaders" border="1" style="text-align:center;"
! scope="col" style="width:10em;" |Aha
! scope="col" style="width:16em;" | Nkọwa Album
|-
! scope="row" | ''16 & Enweghị ike ịkwụsị''
|
* Ewepụtara: 27 Julaị 2012 <ref name="EP">{{Cite web|url=https://itunes.apple.com/au/album/16-unstoppable-ep/id543058769|title=iTunes – Music – 16 & Unstoppable – EP by Christina Parie|date=27 July 2012|publisher=iTunes Store (Australia). Apple|accessdate=13 November 2012}}</ref>
* Label: Warner Music Australia
* Ụdị: CD, nbudata dijitalụ
|-
|}
==== Ndị noro onwe ha ====
{| class="wikitable plainrowheaders" border="1" style="text-align:center;"
! rowspan="2" scope="col" style="width:10em;" |Aha
! rowspan="2" scope="col" | Afọ
! colspan="1" scope="col" | Ọnụ ọgụgụ kasị elu<br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> ọnọdụ eserese
! rowspan="2" scope="col" | Album
|-
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | AUS<br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> <ref name="Unstoppable Chart">{{Cite web|author=Ryan|first=Gavin|url=http://www.noise11.com/news/fun-bumps-pink-from-number-one-on-aria-chart-20120722|title=fun. Bumps Pink from Number One on ARIA Chart|publisher=Noise11. Noise Network|date=2 July 2012|archiveurl=https://www.webcitation.org/6C8h7pzqp?url=http://www.noise11.com/news/fun-bumps-pink-from-number-one-on-aria-chart-20120722|archivedate=13 November 2012}}</ref>
|-
! scope="row" | "16 & enweghị ike ịkwụsị" <ref name="16&Unstoppable">{{Cite web|url=https://itunes.apple.com/au/album/16-unstoppable-single/id541474816|title=iTunes – Music – 16 & Unstoppable – Single by Christina Parie|date=13 July 2012|publisher=[[iTunes Store]] (Australia). [[Apple Inc.|Apple]]|accessdate=13 November 2012}}</ref>
| 2012
| 69
| ''16 & Enweghị ike ịkwụsị''
|-
|}
==== Vidio egwu ====
{| class="wikitable plainrowheaders" border="1"
! scope="col" style="width:10em;" |Aha
! scope="col" | Afọ
! scope="col" | Onye nduzi
|-
! scope="row" | "16 & enweghị ike ịkwụsị"
| style="text-align:center;" | 2012
| Sequoia <ref>{{Cite web|url=http://www.davidschenkeditor.com/#Christina-Parie-16-Unstoppable|title=Christina Parie: 16 & Unstoppable|publisher=David Schenk Official Website|archiveurl=https://www.webcitation.org/6C8x2Ocqn?url=http://www.davidschenkeditor.com/|archivedate=13 November 2012}}</ref>
|-
|}
=== KYA ===
==== Ndị na-alụbeghị di ====
{| class="wikitable plainrowheaders" border="1" style="text-align:center;"
! rowspan="2" scope="col" style="width:10em;" |Aha
! rowspan="2" scope="col" | Afọ
! colspan="1" scope="col" | Ọnụ ọgụgụ kasị elu<br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> ọnọdụ eserese
! rowspan="2" scope="col" | Album
|-
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | AUS<br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> <ref name="WILF Chart">{{Cite web|author=Ryan|first=Gavin|date=2 June 2014|title=Justice Crew Top ARIA Singles For 7th Week|url=http://www.noise11.com/news/justice-crew-top-aria-singles-for-7th-week-20140621|accessdate=15 July 2014|work=Noise11|publisher=Noise Network}}</ref>
|-
! scope="row" | "Ihe M Na-ebi Maka" <ref name="What I Live For">{{Cite web|title=iTunes – Music – What I Live For (Christina Parie vs LDN Noise|url=https://itunes.apple.com/au/album/what-i-live-for-christina/id868853646|accessdate=15 July 2014|work=iTunes Store (Australia)|date=2 May 2014|publisher=Apple}}</ref><br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> <span style="font-size:85%;">(ya na LDN Noise )</span>
| 2014
| 65 | {{n/a}}
|-
|}
=== Christina Castle ===
Ejije gbatịrị agbatị
{| class="wikitable plainrowheaders" border="1" style="text-align:center;"
! scope="col" style="width:10em;" |Aha
! scope="col" style="width:16em;" | Nkọwa Album
|-
! scope="row" | Isi nke 1
|
* Ewepụtara: 25 Jenụwarị 2019
* A tọhapụrụ onwe ya
* Usoro: nbudata dijitalụ
|-
|}
==== Ndị nọrọ onwe ha ====
{| class="wikitable"
|+
! Aha
! Afọ
! Album
|-
| Penny Lane
| 2018
| Isi nke 1
|-
| Crazy Lover (feat. Gangsta Boo)
| 2019
| Naanị otu
|-
| Vixen
| 2020
| Naanị otu
|}
==== Vidio egwu ====
{| class="wikitable plainrowheaders" border="1"
! scope="col" style="width:10em;" |Aha
! scope="col" | Afọ
|-
! scope="row" | "Obere Ụjọ"
| style="text-align:center;" | 2018
|-
|}
== Ntụaka ==
<references />
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* Official website
{{DEFAULTSORT:Parie, Christina}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
qhibitvo6umk6i3n0qdwu6n4umb2uoi
Iwu Ndị gbara ọsọ Ndụ
0
13262
744209
721757
2026-11-12T11:05:57Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744209
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
The Refugee Law Project (RLP) bụ nzukọ na-ahụ maka ikike mmadụ na NGO nke e guzobere na 1999 dị ka '''ọrụ''' mgbasa ozi nke ụlọ akwụkwọ Iwu nke Mahadum Makerere iji dozie ikike ndị gbara ọsọ ndụ na [[Uganda]].<ref name=":0">{{Cite web|title=Home|url=https://refugeelawproject.org/|accessdate=2021-05-12|work=Center For Forced Migrants|language=en-gb}}</ref><ref>{{Cite web|title=The Refugee Law Project {{!}} Makerere University School of Law|url=https://law.mak.ac.ug/refugee-law-project|accessdate=2021-05-12|work=law.mak.ac.ug|archivedate=2021-05-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210512134218/https://law.mak.ac.ug/refugee-law-project}}</ref>
Ihe okike ya bụ n'ihi nnukwu ọrụ nyocha nke chọpụtara na n'agbanyeghị ọkwa dị mma nke Uganda dị ka otu n'ime mba kachasị mma maka ndị gbara ọsọ ndụ, ndị gbara ọsọ ndụ enwetaghị ikike ha n'ụzọ zuru ezu dị ka egosiri na iwu obodo na nke mba ụwa. N'ihi ya, mgbọrọgwụ RLP maka mmadụ niile iji nweta ikike mmadụ ha n'agbanyeghị ọnọdụ iwu ha.
RLP na-enye ndị na-achọ ebe mgbaba, ndị gbara ọsọ ndụ, ndị a chụpụrụ, ndị IDP na obodo ndị ọbịa ikike ma bie ndụ dị ùgwù.<ref>{{Cite web|title=Refugee Law Project|url=https://namati.org/network/organization/refugee-law-project/|accessdate=2021-05-12|work=Namati|language=en|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512134203/https://namati.org/network/organization/refugee-law-project/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Refugee Law Project of Makerere University|url=https://refugeeresearch.net/rrn_node/refugee-law-project-of-makerere-university/|accessdate=2021-05-12|work=Refugee Research Network|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512134416/https://refugeeresearch.net/rrn_node/refugee-law-project-of-makerere-university/|archive-date=2021-05-12|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Refugee Law Project {{!}} Interactions|url=https://interactions.eldis.org/organisation/refugee-law-project|accessdate=2021-05-12|work=interactions.eldis.org|archivedate=2021-05-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210512150411/https://interactions.eldis.org/organisation/refugee-law-project}}</ref><ref>{{Cite web|title=Refugee Law Project|url=https://kios.fi/en/organisation/refugee-law-project/|accessdate=2021-05-12|work=kios.fi|language=en}}</ref>
== Focus ==
RLP gbadoro anya na nkwalite nchekwa, ọdịmma na ugwu nke ndị mbịara mmanye na ndị ọbịa ha. Ọ na-enyekwa obodo ndị na-akwaga mba ọzọ ike ma na-amanye ndị na-akwaga mba ọzọ ịlụ ọgụ megide ikpe na-ezighị ezi na iwu amụma na omume.
Ọ na-emetụtakwa echiche mba ụwa banyere nsogbu ndị metụtara mbugharị mmanye, ikpe ziri ezi na udo.
Ọzọkwa, ọ na-ekwu maka nsogbu obodo na mpụ nke ndị gbara ọsọ ndụ na-enweghị ike na-eche ihu na ọnụnọ ha na onye ọbịa ha na Uganda. Ọ gbanyere mkpọrọgwụ maka ọganihu mmadụ, ọgwụgwọ mmekọrịta mmadụ na ibe ya, ịnweta ikpe ziri ezi, akwụkwọ esemokwu, na nkwado maka ndị ntorobịa na ụmụ nwanyị.<ref>{{Cite web|title=Refugee Law Project|url=https://reliefweb.int/organization/rlp|accessdate=2021-05-12|work=ReliefWeb|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Refugee Law Project - RLP - Legal Aid Service Provider's Network|url=http://www.laspnet.org/index.php?option=com_content&view=article&id=215:refugee-law-project-rlp&catid=101&Itemid=672|accessdate=2021-05-12|work=www.laspnet.org|archivedate=2021-05-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210512135705/http://www.laspnet.org/index.php?option=com_content&view=article&id=215:refugee-law-project-rlp&catid=101&Itemid=672}}</ref><ref>{{Cite web|title=DevelopmentAid|url=https://www.developmentaid.org/|accessdate=2021-05-12|work=DevelopmentAid|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Refugee Law Project, Makerere University, Press Statement, Prosecuting Crimes or Righting Wrongs: Where is Uganda Heading to? - Reports - Nuhanovic Foundation|url=http://www.nuhanovicfoundation.org/en/reports-10/refugee-law-project-makerere-university-press-statement-prosecuting-crimes-or-righting-wrongs-where-is-uganda-heading-to/|accessdate=2021-05-12|work=www.nuhanovicfoundation.org|archivedate=2021-05-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210512134205/http://www.nuhanovicfoundation.org/en/reports-10/refugee-law-project-makerere-university-press-statement-prosecuting-crimes-or-righting-wrongs-where-is-uganda-heading-to/}}</ref><ref>{{Cite web|title=Uganda Pro Bono Directory {{!}} Rights in Exile Programme|url=https://www.refugeelegalaidinformation.org/uganda-pro-bono-directory|accessdate=2021-05-12|work=www.refugeelegalaidinformation.org|archivedate=2021-05-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210512134420/https://www.refugeelegalaidinformation.org/uganda-pro-bono-directory}}</ref>
== Ebe ruru ebe ==
Ọrụ Iwu Ndị Gbara Ọsọ Ndụ na-arụsi ọrụ ike na mpaghara Adjumani, Lamwo, Kiryandongo, Kitgum, Pader, Gulu, Omoro, Amuru, Arua, Kumi, Luwero, Kasese, Bundibugyo, Kampala, Hoima, Mbarara, Isingiro, na mpaghara Kabarole.<ref>{{Cite web|title=Refugee Law Project to Support Kiryandongo High Court Session|url=http://judiciary.go.ug/data/news/800/2507/Refugee%20Law%20Project%20to%20Support%20Kiryandongo%20High%20Court%20Session.html|accessdate=2021-05-12|work=judiciary.go.ug}}</ref><ref name=":0"/><ref>{{Cite web|date=2014-05-28|title=Interview with the Refugee Law Project on Mobile Courts in Ugandan Refugee Settlements|url=https://reinventingtherules.com/2014/05/28/interview-with-the-refugee-law-project-on-mobile-courts-in-ugandan-refugee-settlements/|accessdate=2021-05-12|work=Reinventing the Rules|language=en|archivedate=2021-05-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210512134203/https://reinventingtherules.com/2014/05/28/interview-with-the-refugee-law-project-on-mobile-courts-in-ugandan-refugee-settlements/}}</ref>
== Ndetu ==
<references />
4e9zo3l150q477o9uzzrzpuvcov534c
Elme de Villiers
0
13425
744158
641994
2026-11-11T20:19:02Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744158
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Elme de Villiers''' (a mụrụ n'ụbọchị nke 11 n'ọnwa Maachị n'afọ 1993) bụ nwanyị South Africa na-egwu badminton.<ref>{{Cite web|title=Players: Elme De Villiers|url=http://bwfbadminton.com/player/64028/elme-de-villiers|work=bwfbadminton.com|publisher=[[Badminton World Federation]]|accessdate=31 October 2016}}</ref><ref name="glasgow">{{Cite web|title=Elme de Villiers Biography|url=http://g2014results.thecgf.com/athlete/badminton/1000316/e_de_villiers.html|work=g2014results.thecgf.com|publisher=Glasgow 2014|accessdate=31 October 2016|archivedate=26 December 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151226025717/http://g2014results.thecgf.com/athlete/badminton/1000316/e_de_villiers.html}}</ref>
== Ọrụ ==
Ọ malitere ịkụ badminton mgbe ọ dị afọ iri na Hennenman, South Africa. N'afọ 2013, a họpụtara ya n'etiti ndị egwuregwu Afrịka iri na anọ kachasị mma ka ọ bụrụ onye otu Road to Rio Program nke BWF na Badminton Confederation of Africa haziri, iji nye ndị egwuregwu Afrịka nkwado ego na nkà na ụzụ na-eduga na 2016 Olympic Games na [[Rio de Janeiro]] .<ref name="glasgow" /><ref>{{Cite news|title=Road to Rio|url=http://www.africa-badminton.com/A%20NEWSLETTERSARCHIVES/nl201309.htm|work=www.africa-badminton.com|publisher=[[Badminton Confederation of Africa]]|accessdate=31 October 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20170305001935/http://www.africa-badminton.com/A%20NEWSLETTERSARCHIVES/nl201309.htm|archive-date=5 March 2017|url-status=dead}}</ref> O ritere ọla nchara na 2013 African Badminton Championship na ihe omume ụmụ nwanyị abụọ ya na onye ọlụlụ ya bụ [[Sandra le Grange|Sandra Le Grange]] .<ref>{{Cite news|title=South Africa: Free State High Performance Badminton Athletes Perform|url=http://allafrica.com/stories/201308270305.html|publisher=[[AllAfrica.com]]|accessdate=31 October 2016}}</ref>
== Ihe Nrite ==
=== Asọmpi Badminton nke Afrịka ===
''Ugboro abụọ nke ụmụnwanyị''
{| class="sortable wikitable" style="font-size: 90%;"
!Afọ
!Ebe
!Onye Mmekọ
!Onye mmegide
!Akara
!Nsonaazụ
|- style="background:#ECF2FF"
| align="center" |2014
| align="left" |Lobatse Stadium, Gaborone, [[Botswana]]
| align="left" |[[Jennifer Fry]]
| align="left" |[[Juliette Ah-Wan]] <br /><br /><br /><br /> [[Alisen Camille]]
| align="left" |14-21, 21-15, 18-21
| style="text-align:left; background:white" | '''Ọla nchara'''[[File:Med_3.png|Ọla nchara]]
|-
|- style="background:#ECF2FF"
| style="text-align:center;" |2013
| style="text-align:left;" |National Badminton Centre, Rose Hill, [[Mauritius]]
| align="left" |[[Sandra le Grange]]
| align="left" |[[Juliette Ah-Wan]] <br /><br /><br /><br /> [[Alisen Camille]]
| align="left" |12-21, 16-21
| style="text-align:left; background:white" | '''Ọla nchara'''[[File:Med_3.png|Ọla nchara]]
|-
|}
=== BWF International Challenge/Series ( utu aha isii , ndị mmeriri mmadụ ise) ===
''Ụmụ nwanyị na-alụbeghị di''
{| class="sortable wikitable" style="font-size: 90%;"
!Afọ
!Asọmpi
!Onye mmegide
!Akara
!Nsonaazụ
|-
|- style="background:#D5D5D5"
| align="center" |2013
| align="left" |Botswana International
| align="left" |[[Telma Santos]]
| align="left" |4-21, 11-21
| style="text-align:left; background:white" |'''Runner-up'''
|-
|- style="background:#E9E9E9"
| align="center" |2012
| align="left" |South Africa International
| align="left" |[[Stacey Doubell]]
| align="left" |16-21, 18-21
| style="text-align:left; background:white" |'''Runner-up'''
|-
|- style="background:#E9E9E9"
| align="center" |2012
| align="left" |Botswana International
| align="left" |[[Shama Aboobakar]]
| align="left" |21-18, 16-21, 17-21
| style="text-align:left; background:white" |'''Runner-up'''
|-
|}
''Ugboro abụọ nke ụmụnwanyị''
{| class="sortable wikitable" style="font-size: 90%;"
!Afọ
!Asọmpi
!Onye Mmekọ
!Onye mmegide
!Akara
!Nsonaazụ
|-
|- style="background:#D5D5D5"
| align="center" |2016
| align="left" |South Africa International
| align="left" |[[Sandra le Grange|Sandra Le Grange]]
| align="left" |[[Michelle Butler-Emmett]]<br /><br /><br /><br /> [[Jennifer Fry]]
| align="left" |15-21, 16-21
| style="text-align:left; background:white" |'''Runner-up'''
|-
|- style="background:#D5D5D5"
| align="center" |2014
| align="left" |Botswana International
| align="left" |[[Grace Gabriel]]
| align="left" |[[Shamim Bangi]]<br /><br /><br /><br /> [[Ogar Siamupangila]]
| align="left" |21-17, 18-21, 21-18
| style="text-align:left; background:white" |'''Winner'''
|-
|- style="background:#D5D5D5"
| align="center" |2014
| align="left" |Zambia International
| align="left" |[[Michelle Butler-Emmett]]
| align="left" |[[Grace Gabriel]]<br /><br /><br /><br /> [[Kate Foo Kune]]
| align="left" |21-17, 19-21, 21-17
| style="text-align:left; background:white" |'''Winner'''
|-
|- style="background:#E9E9E9"
| align="center" |2013
| align="left" |South Africa International
| align="left" |[[Sandra Rujević|Sandra Halilovic]]
| align="left" |[[Michelle Butler-Emmett]]<br /><br /><br /><br /> [[Sandra le Grange|Sandra Le Grange]]
| align="left" |21-14, 21-13
| style="text-align:left; background:white" |'''Winner'''
|-
|- style="background:#D5D5D5"
| align="center" |2013
| align="left" |Botswana International
| align="left" |[[Sandra Rujević|Sandra Halilovic]]
| align="left" |[[Grace Gabriel]]<br /><br /><br /><br /> [[Yeldi Louison|Yeldie Louison]]
| align="left" |21-13, 21-16
| style="text-align:left; background:white" |'''Winner'''
|-
|- style="background:#E9E9E9"
| align="center" |2013
| align="left" |Mauritius International
| align="left" |[[Sandra le Grange|Sandra Le Grange]]
| align="left" |[[Dorcas Ajoke Adesokan]]<br /><br /><br /><br /> [[Grace Gabriel]]
| align="left" |21-15, 21–16
| style="text-align:left; background:white" |'''Winner'''
|-
|- style="background:#E9E9E9"
| align="center" |2012
| align="left" |Botswana International
| align="left" |[[Jennifer van Den Berg]]
| align="left" |[[Kgalalelo Kegakilwe]]<br /><br /><br /><br /> [[Botho Makubate]]
| align="left" |21-7, 21-10
| style="text-align:left; background:white" |'''Winner'''
|-
|}
''Ngwakọta okpukpu abụọ''
{| class="sortable wikitable" style="font-size: 90%;"
!Afọ
!Asọmpi
!Onye Mmekọ
!Onye mmegide
!Akara
!Nsonaazụ
|-
|- style="background:#E9E9E9"
| align="center" |2012
| align="left" |Botswana International
| align="left" |[[Reneshan Naidoo]]
| align="left" |[[Andries Malan]]<br /><br /><br /><br /> [[Jennifer Van Den Berg]]
| align="left" |10-21, 21-12, 15-21
| style="text-align:left; background:white" |'''Runner-up'''
|-
|}
: {{Color box|#D8CEF6|border=darkgray}} [[BWF International Challenge]] asọmpi
: {{Color box|#D5D5D5|border=darkgray}} [[BWF International Series]] asọmpi
: {{Color box|#E9E9E9|border=darkgray}} [[BWF Future Series]] asọmpi
== Edensibia ==
{{DEFAULTSORT:Villiers, Elme de}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
e3a6yw9gazkxvoxge3yutpu8a7tbjab
Harry Bolus
0
14373
744193
707762
2026-11-12T04:54:29Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744193
wikitext
text/x-wiki
[[File:1 Harry Bolus - Orchids of South Africa - volume II (1911) - Portrait.jpg|thumb|Harry Bolus]]
[[File:Harry bolus.jpg|thumb|Harry bolus]]
'''Mkpúrù èdè íke'''
[[Category:Articles with hCards]]
'''Harry Bolus''' (28 Eprel 1834 - 25 Mee 1911) bụ onye South Afrịka botanist, onye Omenkà ihe ọkụkụ, onye ọchụnta ego na onye ọrụ ebere. Ọ gara n'ihu na botany na South Africa site na ịmepụta bursaries, guzobe Bolus Herbarium ma nyefee ọbá akwụkwọ ya na akụkụ buru ibu nke akụ na ụba ya na South African College (nke bụzi Mahadum nke Cape Town). Ọ na-arụsi ọrụ ike na gburugburu sayensị, ọ bụ onye otu Linnean Society, onye otu na onye isi oche nke South African Philosophical Society (nke mechara bụrụ Royal Society of South Africa), SA Medal na Grant site na SA Association for the Advancement of Science na D.Sc. nsọpụrụ site na Mahadum nke Cape of Good Hope .
== Akụkọ ndụ ==
A mụrụ Bolus na Nottingham, England. Ọ gụrụ akwụkwọ na Castle Gate School, Nottingham . Onye isi ụlọ akwụkwọ George Herbert na-edegara akwụkwọ ozi mgbe niile ma nata ihe ọkụkụ sitere n'aka William Kensit nke Grahamstown, South Afrịka. Kensit rịọrọ ka onye isi ụlọ akwụkwọ ziga ya otu n'ime ụmụ akwụkwọ ya dị ka onye enyemaka; Harry Bolus rutere na Port Elizabeth site na ụgbọ mmiri ''Jane'' na Maachị 1850. Ya na Kensit nọrọ afọ abụọ wee kwaga Port Elizabeth. Mgbe ọ gara England obere oge, ọ biri na Graaff-Reinet, ebe ọ ga-ebi afọ iri na itoolu sochirinụ. N'afọ 1857, ọ lụrụ Sophia Kensit, nwanne William Kensit. N'agbata 1858 na 1870 ha nwere ụmụ nwoke atọ na nwa nwanyị. N'afọ 1864, ọkpara ya nke afọ isii nwụnahụrụ ya, Francis Guthrie onye ghọrọ ezigbo enyi ya, tụrụ aro ka ọ malite ịkụ osisi iji meziwanye ọnwụ ya. Ọ malitere nchịkọta botanical ya na 1865 ma n'oge na-adịghị anya, ya na Joseph Hooker na Kew, William Henry Harvey na Dublin na Peter MacOwan na Grahamstown. Otu n'ime onyinye ya kachasị dị oké ọnụ ahịa bụ akwụkwọ De Candolle's ''Prodromus'' natara n'aka Guthrie na 1869. N'afọ 1875, ọ sonyeere nwanne ya nwoke Walter na Cape Town, biri na mpaghara Kenilworth, ebe ha hiwere ụlọ ọrụ na-ere ahịa nke a na-akpọ ''Bolus Bros''. N'afọ sochirinụ, ya na Guthrie mere nleta mbụ ha na Kew, na-eburu ọnụ ọgụgụ dị ukwuu nke ihe ọkụkụ maka ịkpọ aha. Bolus kọwara oge ahụ dị ka 'ụbọchị obi ụtọ iri anọ'. N'ịlaghachi na ''Windsor Castle'' n'ọnwa Ọktọba afọ 1876, ụgbọ mmiri ahụ kụrụ nkume dị na Dassen Island na ọnwụ nke ihe atụ ya na ihe odide ya. Agbanyeghị, ọ malitere nchịkọta ihe atụ ọhụrụ ma hazie njem gaa n'akụkụ dị iche iche nke South Afrịka. Ọ bụ ezigbo onye na-ahụ maka ihe ọkụkụ ma bipụta ọtụtụ akwụkwọ banyere ihe ndị ọ chọpụtara. Ọ bụ ezie na ọ bụ onye na-eme njem, ọ dịkwa jụụ ma ghara ịdị mpako.
Harry Bolus hụrụ ileta England n'anya ma mee njem iri abụọ na asatọ (14 n'ụzọ ọ bụla) na South Afrịka
.
[[Usòrò:Harry Bolus - Orchids of South Africa - volume III plate 009-010 (1913).jpg|áká_ịkẹngạ|thumb|''Eulophia streptopetala'' Lindl., 1901 eserese nke Harry Bolus]]
== Akwụkwọ ozi ==
Harry Bolus na ndị ya na ha dịkọrọ ndụ na-edekọ akwụkwọ ozi n'ọtụtụ ebe, gụnyere ọtụtụ ndị a ma ama dịka Victorian naturalist Alfred Russel Wallace, onye Bekee na-ahụ maka ihe ọkụkụ na onye nyocha Sir Joseph Dalton Hooker na onye odee South Afrịka na onye na-ede uri C. Louis Leipoldt .[7]
== Nchịkọta njem ==
* Namaqualand 1883
* Eastern Cape na Henry George Flanagan, Florence Sarah Flanagan (née Reynolds) na EE Galpin
* Lourenço Marques to Barberton to Pretoria to Cape Town 1886
* Orange Free State (Bester's Vlei, Witzieshoek, Mont-aux-Sources) ya na Henry George Flanagan na Florence Sarah Flanagan (née Reynolds) 1893–94
* Transvaal na [[Eswatini|Swaziland]] 1904–06
== Nsọpụrụ ==
A na-echeta ya n'ụdị ise: ''Bolusia'' Benth., ''Bolusafra'' Kuntze, ''Neobolusia'' Schltr., ''Bolusanthus'' Harms (na 1906, ) na ''Bolusiella'' Schltr., yana ọtụtụ aha ndị ọzọ.<ref>{{Cite web|title=''Bolusanthus speciosus'' (Bolus) Harms {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|url=http://www.plantsoftheworldonline.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:481946-1|work=Plants of the World Online|accessdate=18 August 2021|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210818230441/http://www.plantsoftheworldonline.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:481946-1|archive-date=18 August 2021|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite book|author=Burkhardt|first=Lotte|title=Verzeichnis eponymischer Pflanzennamen – Erweiterte Edition|publisher=Botanic Garden and Botanical Museum, Freie Universität Berlin|year=2018|isbn=978-3-946292-26-5|url=https://doi.org/10.3372/epolist2018|format=pdf|language=German|location=Berlin|doi=10.3372/epolist2018|accessdate=1 January 2021}}</ref>
== Mbipụta ==
* ''A Preliminary List of the Cape Orchids'' 1881
* {{cite book|last=Bolus|first=Harry|title=The Orchids of the Cape Peninsula|url=https://books.google.com/books?id=T0oaAAAAYAAJ&pg=PA1|year=1888|publisher=South African Philosophical Society|display-authors=0}}
* ''Descriptions of the 117 Cape Peninsula Orchids'' illustrated by 36 plates drawn and coloured by himself.
* ''A Sketch of the Flora of South Africa'' 1886
* {{cite book|last=Bolus|first=Harry|title=Icones Orchidearum Austro-africanarum Extra-tropicarum: Or Figures, with Descriptions, of Extra-tropical South African Orchids|url=https://books.google.com/books?id=iQhJAQAAMAAJ|year=1896|publisher=William Wesley and Son|display-authors=0}}
* ''Icones Orchidearum Austro-Africanum Extra-tropicarum'' Volume 1 Part 1 comprising 50 plates 1893.
* ''Icones Orchidearum Austro-Africanum Extra-tropicarum'' Part 2 1896.
* ''Icones Orchidearum Austro-Africanum Extra-tropicarum'' Volume 2 comprising 100 plates 1911 (shortly after his death).
* ''Icones Orchidearum Austro-Africanum Extra-tropicarum'' Volume 3 edited by his grand-niece Miss H. M. L. Kensit, and containing 9 plates painted by his son Frank 1913.
* ''A List of Flowering Plants and Ferns of the Cape Peninsula'' with Wolley-Dod
* "Ericaceae" for ''Flora Capensis'' with Francis Guthrie and N. E. Brown
*
*
== Edensibia ==
knvrw5g2257jtlmpz8v6qgvzs7wkpdj
Florence Ayisi
0
15473
744176
697883
2026-11-12T00:12:10Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744176
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
A mụrụ '''Florence Ayisi''' na Kumba na [[Kameroon|Cameroon]] na 1962 (ọ bụ ezie na a kpọtụrụkwa 1964 aha).<ref>{{Cite web|url=http://www.africansuccess.org/visuFiche.php?lang=en&id=571|title=Biography of Florence Ayisi|work=African Success|date=3 June 2008|accessdate=19 Feb 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181130155058/http://www.africansuccess.org/visuFiche.php?lang=en&id=571|archivedate=30 November 2018}}</ref> Ọ bụ onye agụmakwụkwọ na onye na-eme ihe nkiri. Ihe nkiri ya Sisters in Law meriri ihe<ref>{{Cite news|url=http://www.peabodyawards.com/award-profile/sisters-in-law|title=Winner 2007 Independent Lens: Sisters in Law|work=Peabody Awards|accessdate=2017-03-07|language=en}}</ref> karịrị onyinye iri abụọ na asaa (nke gụnyere Prix Art et Essai na Cannes Film Festival na 2005 na Peabody Award) ma depụta ya maka nhọpụta Academy Award na 2006.<ref>{{Cite web|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/wales/4575655.stm|title=Cannes award for courtroom film|date=24 May 2005|work=BBC News|accessdate=2017-03-02}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.wmm.com/filmcatalog/makers/fm623.shtml/|title=Florence Ayisi|work=Women Make Movies|accessdate=2017-03-07}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/films/news/hollywood-embraces-britains-black-film-talent-825413.html|title=Hollywood embraces Britain's black film talent|date=2008-05-10|work=The Independent|accessdate=2017-03-07|language=en-GB}}</ref> O meriri UK Film Council Breakthrough Brits Award maka Film Talent na 2008.<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web|url=http://www.ukfilmcouncil.org.uk/breakthroughbrits#Florence|title=Honourees 2008|date=2012-02-23|work=UK Film Council|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120223143732/http://www.ukfilmcouncil.org.uk/breakthroughbrits#Florence|archivedate=23 February 2012|accessdate=2017-03-07}}</ref> Kemgbe afọ 2000 ọ na-akụzi ihe nkiri na Mahadum nke South Wales .<ref>{{Cite web|url=http://staff.southwales.ac.uk/users/6797-fayisi01/|title=University of South Wales - Florence Ayisil|accessdate=19 Feb 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170309070717/http://staff.southwales.ac.uk/users/6797-fayisi01/|archive-date=9 March 2017|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite journal|author=White|first=Patricia|date=2006-01-01|title=Cinema Solidarity: The Documentary Practice of Kim Longinotto|journal=Cinema Journal|volume=46|issue=1|pages=120–128|doi=10.1353/cj.2007.0008|url=https://works.swarthmore.edu/fac-film-media/40}}</ref>
Ayisi guzobere ụlọ ọrụ mmepụta ihe a kpọrọ Iris Films na 2005. N'afọ 2007, a nabatara ya site na nzukọ ya na eze nwanyị maka njikọ ọrụ ya na mba Commonwealth.<ref name=":2" />
== Akara ugo ==
* asambodo na agụmakwụkwọ dị elu (Cert Ed) (1997) Ụlọ akwụkwọ agụmakwụkwọ, Mahadum Sunderland, UK.
* MA na Film Production (1992) Northern School of Film and Television, Leeds Metropolitan University, UK
* MA na Theatre and Media Production (1989) Mahadum nke Hull, UK<ref name=":2" />
* Diploma na Television Production na Journalism (1987), Television Training Centre, Fulham Studios, London
* BA na Bekee (1986) - Faculty of Modern Letters and Social Sciences Mahadum nke Yaoundé, Cameroon, Central Africa<ref name=":0" />
== Ihe nkiri ==
* Zanzibar Soccer Dreams (Florence Ayisi & Catalin Brylla, 2016, 64 nkeji) -
* Ndụ Mgbanwe: PNDP na Mmepe Ime Obodo na Cameroon (2014, 35 nkeji)
* ''Inye Oge'' Ikpeazụ Cameroon (2012, 55 nkeji)
* Cameroon Women in Motion (2012, 10 nkeji)
* Ihe osise nke ebe a: Ndị inyom na-ese ihe na Cameroon (2011, nkeji iri anọ)<ref name=":0" />
* ''Zanzibar Soccer Queens'' (2007/2008, 87 & 52 nkeji)<ref name=":0" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=APa5CwAAQBAJ&pg=PT163|title=Political Animals: The New Feminist Cinema|author=Mayer|first=Sophie|date=2015-10-22|publisher=I.B.Tauris|isbn=9780857729941|language=en}}</ref>
* ''Ụwa Anyị na Zanzibar'' (2007, nkeji 35)<ref name=":0" />
* Nne m: Isange (2005, nkeji 7)<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.pbs.org/independentlens/sistersinlaw/filmmakers.html|title=Independent Lens . SISTERS IN LAW . The Filmmakers {{!}} PBS|work=www.pbs.org|accessdate=2017-03-07|archivedate=2020-12-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201204083144/https://www.pbs.org/independentlens/sistersinlaw/filmmakers.html}}</ref>
* Sisters in Law (2005) (Florence Ayisi & Kim Longinotto, 2005, 104 nkeji)
* Ntụgharị uche (2003)<ref name=":1" />
== Nnabata ==
Marsha Meskimmon na Dorothy C. Rowe dere na "ihe osise dị iche iche nke Ayisi banyere ndụ ụmụ nwanyị Afrịka nke oge a jụrụ echiche dị mfe ma na-atụ aro na ndọrọ ndọrọ ọchịchị nwoke na nwanyị n'ụwa ụwa nwere ike ọ gaghị ekewa n'ụzọ dị mfe n'usoro nke mba, 'East' na 'West', ma ọ bụ 'mepụtara' na 化-emepe'.<ref>{{Cite book|first=Marsha|author=Meskimmon|title=Women, the Arts and Globalization|chapter=Editorial|year=2012|isbn=9780719096716|publisher=Manchester University Press}}</ref> N'otu edemede nke afọ 2012 Olivier Jean TchOuaffé kwuru "Kim Longinotto na Florence Ayisi, na ihe nkiri ha Sister-in-Law, pụtara ìhè maka ihe ọhụrụ ha ji gosipụta onye ọka ikpe n'ime ọnọdụ enweghị nchebe, ka ha na-egosipụta ụmụ ''nwanyị'' abụọ siri ike dị ka ihu nke nchekwa na nkwụsi ike ikpe" p196.<ref>{{Cite journal|author=Tchouaffé|first=Olivier Jean|date=2012|title=Women in Film in Cameroon: Thérèse Sita-Bella, Florence Ayisi, Oswalde Lewat and Josephine Ndagnou|journal=Journal of African Cinemas|volume=4|issue=2|pages=191–206|doi=10.1386/jac.4.2.191_1}}</ref> Nnyocha ọzọ kọwara ihe nkiri ahụ dị ka "ihe nkiri a rụrụ nke ọma, nke lekwasịrị anya nke na-ekwu ihe banyere obere akụkụ nke ọdịbendị ọzọ na ndị na-akpụzi ya".<ref>{{Cite journal|author=Malkowski|first=Jennifer|date=2007-06-01|title=Reel Paradise / Sisters in Law|url=https://archive.org/details/sim_film-quarterly_summer-2007_60_4/page/30|journal=Film Quarterly|language=en|volume=60|issue=4|pages=30–34|doi=10.1525/fq.2007.60.4.30|issn=0015-1386}}</ref> Nnyocha na Black Camera kọwara Sisters in law dị ka "ihe nkiri nke na-eme ka ahụmịhe zuru ụwa ọnụ ghara itinye ya".<ref>{{Cite journal|author=Maher|first=Jennifer|date=Spring 2008|title=A Black Camera Movie Review: Sisters in Law by Florence Ayisi; Kim Longinotto|journal=Black Camera|volume=22/23|pages=120–122}}</ref>
== Ebensidee ==
{{Reflist}}
== Ọgụgụ ọzọ ==
* {{Cite journal|author=Ayisi|first=Florence|date=2013-05-08|title=The Politics of Representation and Audience Reception: Alternative Visions of Africa|url=https://muse.jhu.edu/article/506534|journal=Research in African Literatures|volume=44|issue=2|pages=125–141|issn=1527-2044|doi=10.2979/reseafrilite.44.2.125}}
== Njikọ mpụga ==
* [https://www.florenceayisi.com Florence Ayisi] - Nnyocha na Ebe nrụọrụ weebụ Ihe nkiri
* [http://www.wmm.com/filmcatalog/makers/fm623.shtml Florence Ayisi] na Women Make Movies
* [https://www.imdb.com/name/nm2021068/?ref_=fn_al_nm_1 Florence Ayisi] na Internet Movie Database
* [https://www.youtube.com/results?search_query=florence+ayisi Florence Ayisi] na YouTube
{{DEFAULTSORT:Ayisi, Florence}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
7yy1gcivgl6vggo6h1bgoze2707dxkt
Conor Mccreedy
0
15488
744134
742350
2026-11-11T14:30:55Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744134
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Conor Matthew Mccreedy''' (amụrụ n'ubochí irí na otu n'ọnwa Febụwarị 1987 na Johannesburg, South Africa) bụ ónyé na-ese ihe n'oge a, ónyé na-echekwa ihe na ónyé na-anakọta ihe na [[Switzerland]]. Na atụmatụ ego ruru ihe dị ka dollar irí asaá nde. Agba na-acha anụnụ anụnụ pụtara ìhè n'ọrụ ya.<ref name="auto">{{Cite web|title=Wohnrevue|url=https://www.wohnrevue.ch/fokus/conor-mccreedy/|work=Wohnrevue website|access-date=2022-06-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220417222141/https://www.wohnrevue.ch/fokus/conor-mccreedy/|archive-date=2022-04-17|url-status=dead}}</ref>
== Ndụ onwe onye ==
A mụrụ Mccreedy na Johannesburg, South Africa na 1987. Ọ bụ nwá nwà nke Sir Theophilus Shepstone, ónyé ọchịchị Britain. Nnà ya bụ ónyé French-Irish Ancestry, nné ya bụ ónyé South African architect na ónyé na-ese ihe n'ime ụlọ. Mccreedy na-echeta ise ihe mgbe ọ dị afọ anọ site na iji brọsh na kọfị nne ya.<ref name="Fairlady South Africa">{{Cite web|url=http://www.recreate.za.net/wp-content/uploads/2011/07/artcastmay-FAIR-LADY.pdf|title=Fairlady|date=May 2011|work=Recreate.za.net|accessdate=2017-08-27}}</ref> Ka ógè na-eto eto, ọ ghọrọ ónyé na-ese ejiji, na-arụ ọrụ màkà ụlọ ejiji gụnyere Calvin Klein.<ref name="CNN">{{Cite web|url=http://ireport.cnn.com/docs/DOC-432163|title=Conor Mccreedy: Outliers at the Core|work=CNN iReport|accessdate=29 September 2014|archivedate=6 October 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141006073043/http://ireport.cnn.com/docs/DOC-432163}}</ref><ref name="fand">{{Cite web|url=http://www.highbeam.com/doc/1G1-284270155.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140921210109/http://www.highbeam.com/doc/1G1-284270155.html|archivedate=21 September 2014|title=Young SA artist paints the blues in the Big Apple Millionaire swops golf clubs for brushes ".|work=Highbeam.com|accessdate=29 September 2014}}</ref> Ọ gakwara Hilton College.<ref>{{Cite web|title=SA artist gets bite of Big Apple|url=http://www.timeslive.co.za/entertainment/article1000556.ece/SA-artist-gets-bite-of-Big-Apple|work=Times Live Magazine}}</ref> N'afọ 2006, Mccreedy nwetara agụmakwụkwọ golf iji gaa Barton College na North Carolina.<ref name="Entrepreneur Magazine">{{Cite web|url=http://www.entrepreneurmag.co.za/advice/success-stories/snapshots/conor-mccreedy/|title=Conor Mccreedy | Entrepreneur|publisher=Entrepreneurmag.co.za|date=14 January 2013|accessdate=3 June 2014|archivedate=2 June 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140602201149/http://www.entrepreneurmag.co.za/advice/success-stories/snapshots/conor-mccreedy//}}</ref> Mccreedy hapụrụ ụlọ akwụkwọ nka na Pratt Institute na New York City iji chụsoo ọrụ nka onwé ya na 2007.<ref name="Conor Mccreedy">{{Cite web|url=http://www.entrepreneurmag.co.za/advice/success-stories/snapshots/conor-mccreedy/|title=Conor Mccreedy|work=Entrepreneur|accessdate=29 September 2014|archivedate=6 October 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141006091711/http://www.entrepreneurmag.co.za/advice/success-stories/snapshots/conor-mccreedy/}}</ref><ref name="Young Entrepreneur">{{Cite web|url=http://www.youngentrepreneur.com/blog/from-starving-artist-to-young-entrepreneur-conor-mccreedy-on-making-creativity-pay/|title=Where Young Entrepreneurs Meet and Start Up | Entrepreneur.com|publisher=Young Entrepreneur|accessdate=3 June 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130730022309/http://www.youngentrepreneur.com/blog/from-starving-artist-to-young-entrepreneur-conor-mccreedy-on-making-creativity-pay/|archivedate=30 July 2013}}</ref> N'afọ 2013, SA Style Awards kpọrọ Mccreedy "Ónyé kachasị mma" na South Africa.<ref>{{Cite web|url=http://myjoburg.com/glamour-and-glitz-at-the-sa-style-awards/|title=Glamour and Glitz at the SA Style Awards - My Joburg. Your News. Your Community. Online|work=myjoburg.com|accessdate=27 August 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170828015951/http://myjoburg.com/glamour-and-glitz-at-the-sa-style-awards/|archivedate=28 August 2017}}</ref>
A na-ewu ebe ngosi nka nke ga-egosipụta nchịkọta nke ya na-eto eto nke ndị na-ese ihe n'oge a na mgbakwunye na ọrụ nke ya.<ref name="auto1">{{Cite web|url=https://static1.squarespace.com/static/5a81e8c7bff2004c0b14b469/t/5da97fedda5d5c5fdd6bf18b/1571389434522/Conormccreedy-PRESTIGE_Worldwide_Digital_02_2019%28verschoben%29.pdf|title=Prestige Magazine|work=Prestige website|accessdate=2022-06-17|archivedate=2022-04-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220406203912/https://static1.squarespace.com/static/5a81e8c7bff2004c0b14b469/t/5da97fedda5d5c5fdd6bf18b/1571389434522/Conormccreedy-PRESTIGE_Worldwide_Digital_02_2019%28verschoben%29.pdf}}</ref>
== Ọrụ ==
Mgbè ọ hapụsịrị kọleji, Mccreedy malitere ire ihe osise ya n'okporo ámá Union Square na New York City.<ref name="Young Entrepreneur"/> Mgbe onye na-ahụ màkà ahịa bụ Mick Rock chọpụtara ọrụ Mccreedy na gallery, ọ gbara ya ume ka ya na Aldon James Jr., ónyé isi oche nke National Arts Club, klọb onwé ónyé kwurịta okwu.<ref>{{Cite web|author=Suthentira Govender|url=http://www.timeslive.co.za/entertainment/article1000556.ece/SA-artist-gets-bite-of-Big-Apple|title=SA artist gets bite of Big Apple|publisher=Times LIVE|date=3 April 2011|accessdate=3 June 2014}}</ref> Mccreedy mèrè ihe ngosi nke mbụ ya n'onwe ya ebe a, nke akpọrọ Outliers, na-eme ka ọ bụrụ ónyé na-ese ihe kachasị ọhụrụ nwere ihe ngosi nke onwé ya n'ebe ahụ.<ref name="Oprah">{{Cite web|url=http://www.oprahmag.co.za/live-your-best-life/relationships/o-chats-to-artist-conor-mccreedy|title=O Chats to Artist Conor Mccreedy - O, The Oprah Magazine|work=Oprahmag.co.za|accessdate=29 September 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141006083430/http://www.oprahmag.co.za/live-your-best-life/relationships/o-chats-to-artist-conor-mccreedy|archivedate=6 October 2014}}</ref><ref name="Entrepreneur Magazine"/> Ihe ngosi ahụ nwere foto anụ ọhịa nke o sere na South Africa na ihe osise ndị metụtara safari Africa.<ref>{{Cite web|url=http://www.nbcnewyork.com/blogs/niteside/Wildlife-Painter-Conor-McCreedy-Attracts-A-Fashion-Forward-Crowd--89572807.html|title=Wildlife Painter Conor McCreedy Attracts A Fashion-Forward Crowd|work=NBC New York|accessdate=29 September 2014}}</ref>
N'afọ 2011, Time Warner nyere ya ọrụ ka o see ụdị akara ngosi ya màkà nnọkọ mmalite site na iji agba "Mccreedyblue" ya.<ref name="Entrepreneur Magazine"/> Agba eji mee ihe n'ihe osise ya niile bụ ngwakọta nke ihe ise dị iche iche na-acha anụnụ anụnụ.<ref name="blue">{{Cite web|url=https://www.bloomberg.com/video/conor-mccreedy-who-is-the-south-african-artist-km2M0RLeRMSgDFnhvBUU6A.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140910195848/http://www.bloomberg.com/video/conor-mccreedy-who-is-the-south-african-artist-km2M0RLeRMSgDFnhvBUU6A.html|archivedate=10 September 2014|title=Conor Mccreedy: Who Is the South African Artist?: Video|work=Bloomberg|accessdate=29 September 2014}} </ref> N'afọ 2012 o mepụtara ihe ngosi "Oké Osimiri Africa" na Charles Bank Gallery, dị ka akụkụ nke Witness Hilton Arts Festival na Hilton College, na Selected Works, 2006-2012, na Ernie Els' Estate na Stellenbosch N'afọ 2013 ọ bụ akụkụ nke ihe ngosi otu na Everard Read Gallery, Johannesburg.<ref name="Oprah"/><ref>{{Cite web|url=http://www.huffingtonpost.com/2012/03/23/conor-mccreedy-african-ocean_n_1370839.html|title=Conor Mccreedy's 'African Ocean' Opens in New York (PHOTOS)|date=23 March 2012|work=HuffPost|accessdate=29 September 2014}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.witness.co.za/index.php?showcontent&global%5B_id%5D=87769|title=The Witness|work=The Witness|accessdate=29 September 2014}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.highbeam.com/doc/1G1-301389776.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150323165901/http://www.highbeam.com/doc/1G1-301389776.html|archivedate=23 March 2015|title=Top Artists Exhibit at Hilton Arts Fest|work=Highbeam.com|accessdate=29 September 2014}}</ref><ref name="Conor Mccreedy"/><ref>{{Cite web|url=http://www.liveoutloud.co.za/magazine/conor-mccreedy/|title=Conor McCreedy is a South African artist based in New York. - LIVEOUTLOUD - Luxury Lifestyle Magazine|work=Liveoutloud.co.za|accessdate=29 September 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141006105054/http://www.liveoutloud.co.za/magazine/conor-mccreedy/|archivedate=6 October 2014}}</ref> Ọrụ nke ọrụ Mccreedy gụnyere murals e sere na ụlọ ọrụ ndị dị na New York City dị ka Soho House Hotel na penthouse nke Bowery Hotel.<ref name="sand">{{Cite web|url=http://www.highbeam.com/doc/1G1-288892372.html|title=SA boy gets the blues in golden Manhattan.|work=Highbeam.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140921210102/http://www.highbeam.com/doc/1G1-288892372.html|archivedate=21 September 2014|accessdate=29 September 2014}}</ref><ref name="fand"/> N'afọ 2014 o nwèrè ihe ngosi onwé ya na Gallery Proarta .<ref name="blue" />
== Ihe ngosi ==
Ihe ngosi onwe onye:
* "Outliers" National Arts Club. New York City, 2009.
* "Oké Osimiri Africa" Elizabeth Street, Charles Bank Gallery New York City, 2012.
* "Ihe osise Splash" ProArta Galerie, Zurich, 2014
* "Mccreedyblue Abstract" Cat Street Gallery, Hong Kong, 2015.
* "Chiaroscuro Abstract Portraits" HG Guggenheim Contemporary, New York City, 2016.
* "Splash Paintings" Askeri Gallery, Moscow, 2017.
* "Splash Paintings" Askeri Gallery, Moscow, 2018.<ref>{{Cite web|url=https://guestofaguest.com/new-york/galleries/2012/march/conor-mccreedy-african-ocean-exhibition-opening/647464%7C|title=Afrcian Ocean}}</ref>
N'afọ 2015, ọrụ ọhụrụ ya guzobere ihe ngosi ''Mccreedyblue'', nke emere na [[Hong Kong]], [[China]] na Cat Street Gallery. O mekwara ihe ngosi onwé ya na Zurich na Palm Beach. John Cole-Morgan nke South Africa kwuru màkà ihe ngosi ya na Hong Kong na ọrụ Mccreedy bụ "ike, ike na n'ezie hypnotic".<ref>{{Cite web|url=http://www.thesouthafrican.com/south-african-artist-conor-mccreedy-takes-over-hong-kongs-art-scene/|title=South African artist Conor McCreedy takes over Hong Kong's art scene|publisher=The South African|date=5 May 2015|author=John Cole-Morgan}}</ref>
== Ihe osise ==
Amber Genuske kọwara ihe osise ya na Huffington Post dị ka ihe na-egosi "mmegharị na-agagharị agagharị" na "ihe okike na-egosipụta onwé ya".<ref name="Huffington Post">{{Cite web|url=http://www.huffingtonpost.com/2012/03/23/conor-mccreedy-african-ocean_n_1370839.html|title=Conor Mccreedy's 'African Ocean' Opens in New York (PHOTOS)|work=HuffPost|date=23 March 2012|accessdate=3 June 2014}}</ref>
O kwuru n'ọtụtụ ajụjụ ọnụ na Pablo Picasso bụ otu n'ime mmetụta kachasị ukwuu ya.<ref>{{Cite web|url=http://rocketlist.me/videos/conor-mccreedy/|title=Kuato Studios – Inspiring the Future of Learning|publisher=Rocketlist.me|accessdate=3 June 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131004215926/http://rocketlist.me/videos/conor-mccreedy/|archivedate=4 October 2013}}</ref> Ụfọdụ n'ime ihe ndị o dere sitere n'ike mmụọ nsọ nke ónyé bụbu ónyé isi ala South Africa bụ [[Nelson Mandela]] na njedebe nke ịkpa ókè agbụrụ na South Africa.<ref>{{Cite web|url=http://www.nyartbeat.com/event/2012/1054|title=NYAB Event – Conor Mccreedy "African Ocean"|publisher=Nyartbeat.com|accessdate=3 June 2014}}</ref> N'ọnwa Juun afọ 2013, e zuru ihe osise Mccreedy n'ụlọ ngosi ihe nkiri dị na New York City.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-23085571|title=The hunt for stolen Mandela painting|publisher=BBC|date=28 June 2013|accessdate=3 June 2014}}</ref> Otu n'ime ihe ndị e zuru bụ onyinyo nke Nelson Mandela.<ref>{{Cite web|url=http://mg.co.za/article/2013-06-24-mandela-painting-stolen-from-sa-born-artist-in-new-york|title=Mandela painting stolen from SA-born artist in New York | Mail & Guardian|work=Mail & Guardian|date=24 June 2013|accessdate=3 June 2014}}</ref> E meghere ihe ngosi nke mbụ ya n'Eshia n'afọ 2015. A na-ere ihe osise ya rụọ dollar otu narị puku na iri ise.<ref name="blue"/>
"Mcreedyblue" nke Mccreedy bụ ngwakọta nke ihe ise na-acha anụnụ anụnụ.<ref>{{Cite web|title=The Blue Renaissance|url=http://www.projectluxury.com/single-post/2016/04/21/CONOR-MCCREEDYS-THE-BLUE-RENAISSANCE|work=Project Luxury Magazine|accessdate=2022-06-17|archivedate=2021-07-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210730105032/https://www.projectluxury.com/single-post/2016/04/21/conor-mccreedys-the-blue-renaissance}}</ref>
== Ọrụ ebere ==
Mccreedy na-akwado ọtụtụ ọrụ ebere. N'oge Art Basel, Switzerland na 2017, o nyèrè obere ụlọ omebe iwu ya, ihe osise [[London]] ya na UNAIDS, ntọala United Nations. A na-ere ihe osise ahụ n'oge oriri oriri abalị na Basel.<ref>{{Cite web|title=De Pury|url=http://de-pury.com/lot/785|accessdate=5 April 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180406040625/http://de-pury.com/lot/785|archivedate=6 April 2018}}</ref> Mccreedy bụ onye guzobere Protecting African Lions, NPO e guzobere iji chebe ọnụ ọgụgụ ọdụm ọhịa na-ebelata.<ref>{{Cite web|title=Protecting African Lions|url=https://protectingafricanlions.org|work=protect lions website|access-date=2022-06-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220601055640/https://protectingafricanlions.org/|archive-date=2022-06-01|url-status=dead}}</ref>
Ego sitere na ire obere 'Splash Painting' ya na nso nso a gara n'ihe kpatara ọrịa ụbụrụ, akụkụ nke Gracious Hearts Foundation. A kpọrọ ihe osise ahụ 'Feelings' A na-ere ya na Christie's na [[London]] ma Simon de Pury na-ere yango.<ref>{{Cite web|title=Forbes Gracious Hearts|url=https://www.forbes.com/sites/felicitycarter/2018/03/25/gracious-heart-charity-auction-at-christies-in-london/|work=Forbes}}</ref>
O nyèrè obere 'Angel Painting' na Ellerman House, Art Angels Foundation. Ntọala ahụ dị na mbà ya. South Africa.<ref>{{Cite web|title=Art Angels|url=http://www.artangelsinitiative.com/wp-content/uploads/2013/09/ART-ANGELS_FINAL.pdf|work=Art Angels catalogue|accessdate=2022-06-17|archivedate=2016-09-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160910032900/http://www.artangelsinitiative.com/wp-content/uploads/2013/09/ART-ANGELS_FINAL.pdf}}</ref> Ọ bụ oriri ọrụ ebere kwa afọ iji baara Click Foundation uru.<ref>{{Cite web|title=click foundation|url=http://clickfoundation.co.za|work=click foundation website}}</ref>
== Ihe osise ==
Mccreedy esorowo Bulgari na Rolex rụkọọ ọrụ.
O meela ihe osise a na-akpọ "My Blue Heaven".<ref>{{Cite web|url=http://www.shots.media/people/2016/conor-mccreedy-blaues-luxusbett-geht-auf-weltreise/3704|title=Conor Mccreedy: Blaues Luxusbett geht auf Weltreise|work=Shots.media|accessdate=27 August 2017|archivedate=5 July 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170705155433/http://www.shots.media/people/2016/conor-mccreedy-blaues-luxusbett-geht-auf-weltreise/3704}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://news.bgfashion.net/article/12860/5/Stylish-artist-and-businessman-Conor-Mccreedy-presents-Blue-Heaven#popup2|title=Stylish artist and businessman Conor Mccreedy presents 'Blue Heaven'|publisher=Be Global Fashion Network|accessdate=27 August 2017}}</ref>
== Edensibia ==
{{Reflist}}
* {{Cite web|title=Conor Mccreedy website|url=http://conormccreedy.com/}}
* {{Cite web|title=Instagram website|url=https://www.instagram.com/conormccreedy/}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
[[Òtù:Pages with unreviewed translations]]
k2wh2670781ub43kl3v1li6dq86tjza
Fatima Ben Saïdane
0
15812
744174
692423
2026-11-11T23:31:39Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744174
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Category:Articles with hCards]]
'''Fatima Ben Saïdane''' (a mụrụ na 25 Disemba 1949), bụ [[Tunisia|onye Tunisia]] na-eme ihe nkiri.<ref>{{Cite web|date=2020-11-21|title=FATIMA BEN SAÏDANE ACTOR|url=https://mubi.com/cast/fatima-ben-saidane|archivedate=2020-11-21|accessdate=2020-11-21|work=MUBI}}</ref> Otu n'ime ogidi ndị mbụ nke ihe nkiri sinima Tunisia, a maara ya nke ọma maka ọrụ ya na ihe nkiri ndị a ma ama nke a na-akpọ Making Of, ''Halfaouine'': Boy of the Terraces na ''Thala'' My Love.<ref>{{Cite web|date=2020-11-21|title=Fatima Ben Saïdane Darstellerin/Darsteller in Serien|url=https://www.fernsehserien.de/fatima-ben-saidane/filmografie|archivedate=2020-11-21|accessdate=2020-11-21|work=fernsehserien}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-11-21|title=Fatima Ben Saïdane films|url=https://www2.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2bb3d94a01|archivedate=2019-02-01|accessdate=2020-11-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20190201134538/http://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2bb3d94a01|url-status=dead}}</ref>
== Ndụ onwe ==
A mụrụ ya n'abalị 25, ọnwa Disemba, afọ 1949 na Tunis, Tunisia.<ref>{{Cite web|date=2020-11-21|title=Fatima Ben SAÏDANE (Fatma Saidane)|url=https://en.notrecinema.com/communaute/stars/stars.php3?staridx=80841|archivedate=2020-11-21|accessdate=2020-11-21|work=notrecinema}}</ref>
== Ọrụ ==
Fatima malitere ọrụ ihe nkiri ya n'afọ 1989 na ihe nkiri Arab ma rụọ obere ọrụ 'Asfour'. N'otu afọ ahụ, o mere ihe nkiri Layla, Ma Raison . N'afọ 1990, ọ rụrụ ọrụ 'Salouha' na ihe nkiri ''Halfaouine'': Boy of the Terraces . Mgbe ọtụtụ obere ọrụ nkwado na ngwụcha afọ 1990, ọ pụtara na ihe nkiri isii dị mkpirikpi na ihe ngosi n'afọ 2006: 10 Courts, ''10'' Regards, Dementia, Me, My Sister and the Thing, Mrs Bahja, Making Of na The ''TV'' Is Coming.<ref>{{Cite web|date=2020-11-21|title=Fatma Ben Saidane|url=https://elcinema.com/en/person/1057185/|archivedate=2020-11-21|accessdate=2020-11-21|work=elcinema}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-11-21|title=Fatma Ben Saïdane Actress|url=https://en.unifrance.org/directories/person/410860/fatma-ben-saidane|archivedate=2025-07-20|accessdate=2020-11-21|work=unifrance|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250720091628/https://en.unifrance.org/directories/person/410860/fatma-ben-saidane}}</ref>
== Akụkụ Filmography ==
{| class="wikitable"
!Afọ
!Ihe nkiri
!Ọrụ
!Ụdị
![Ihe e dere n'ala ala peeji]
|-
|1994
|''Udo nke Obí Eze''
|
|Ihe nkiri
|
|-
|2002
|''Nwa nwanyị nke Keltoum''
|
|Ihe nkiri
|
|-
|2006
|''Ime Ka''
|
|Ihe nkiri
|
|-
|2013
|''Ịlụ di ma ọ bụ nwunye''
|Oriakụ Lina
|Ihe nkiri dị mkpirikpi
|
|-
|2014
|''N'abalị nke ọnwa kpuru ìsì''
|
|Ihe nkiri dị mkpirikpi
|
|-
|2015
|''Chart 50''
|
|Ihe nkiri dị mkpirikpi
|
|-
|2015
|''Narcissus''
|Arousssia
|Ihe nkiri
|
|-
|2015
|''Dicta Shot''
|
|Ihe nkiri
|
|-
|2016
|''Ọsụsọ Dị Nri nke Oge Ozuzo''
|Salouha
|Ihe nkiri
|
|-
|2016
|''Ihe ndekọ obodo m''
|Nne nne
|Ihe nkiri
|
|-
|2016
|''Thala Ịhụnanya M''
|Mgbanwe
|Ihe nkiri
|
|-
|2016
|''WOH!''
|Zakia
|Ihe nkiri
|
|-
|2017
|''Benzine''
|
|Ihe nkiri
|
|-
|2017
|''Akụkọ Mmiri''
|
|Ihe nkiri
|
|-
|2017
|''El Jaida''
|
|Ihe nkiri
|
|-
|2017
|''Mgbe Eluigwe malitere iti mkpu''
|
|Ihe nkiri dị mkpirikpi
|
|-
|2018
|''Bọl''
|Bọl
|Ihe nkiri dị mkpirikpi
|
|-
|2019
|''Porto Farina''
|Aishah
|Ihe nkiri
|
|-
|2019
|''Ndị Na-eyi Egwu Egwu''
|Dora
|Ihe nkiri
|
|-
|2020
|''Ọchịchị''
|Ọchịchị
|Ihe nkiri dị mkpirikpi
|
|-
|2020
|''Machki w'Âoued''
|Nne Rabii
|Ihe nkiri
|
|}
== Edemsibịa ==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* {{IMDb name|nm0069964}}
* [[c:Category:Fatma_Ben_Saidane|Foto]]
* [http://africultures.com/personnes/?type=films&numb=10857 Filmography nke Fatima Ben Saïdane]
{{DEFAULTSORT:Ben Saïdane, Fatima}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
9yt0bkhnu2kojqbwaiujcvnvus4kjta
Dalenda Abdou
0
15832
744141
720785
2026-11-11T15:09:35Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744141
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Dalenda Abdou''', aha egwu nke '''Khira Bent Abdelkader Gharbi''' (Arabic; 2 Nọvemba 1928 - 29 June 2021), bụ onye mba Tunisia na-eme ihe nkiri.<ref>{{Cite news|author=|first=|date=20 June 2021|title=Dalenda Abdou n’est plus|url=https://lapresse.tn/101769/disparition-dalanda-abdou-nest-plus/|language=French|work=[[La Presse de Tunisie]]|accessdate=29 June 2021|archive-date=29 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210629112131/https://lapresse.tn/101769/disparition-dalanda-abdou-nest-plus/|url-status=dead}}</ref>
== Akụkọ ndụ ==
Abdou malitere ọrụ ya na ihe nkiri n'afọ 1947 na ndị otu Al Ittihad Al Masrahi de Béchir Rahal . Ọ na-agbanwere n'etiti ọtụtụ ndị ọzọ, dịka Troupe du théâtre populaire nke Abdelaziz El Aroui duziri.<ref>{{Cite news|author=Melligi|first=Tahar|date=10 September 2012|title=Les pionniers du théâtre et de la TV en Tunisie - Par Tahar MELLIGI : Dalenda Abdou, la plus vieille des jeunes comédiennes|url=http://www.lequotidien.tn/60866-tunisie-culture-les-pionniers-du-thetre-et-de-la-tv-en-tunisie-par-tahar-melligi.html|language=French|work=Le Quotidien|accessdate=29 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20170812021106/http://www.lequotidien.tn/60866-tunisie-culture-les-pionniers-du-thetre-et-de-la-tv-en-tunisie-par-tahar-melligi.html|archive-date=12 August 2017|url-status=dead}}</ref> Ọ nakweere aha "Dalenda Abdou" mgbe nduzi sitere n'aka Béchir Rahal, onye ọsụ ụzọ nke ihe nkiri Tunisia na nna onye na-agụ egwu [[Oulaya]]. Ọ rụrụ ọrụ n'ọtụtụ ihe nkiri, dịka The Two Orphans .
N'afọ 1951, Abdou mere nke mbụ ya na Redio Tunis, ebe ọ zutere onye na-eme ihe nkiri na onye nduzi Mongi Ben Yaïche. Ọ malitere ịpụta na ihe ngosi telivishọn, ọkachasị na-egwu Hnani na ''Mhal Chahed'' .<ref>{{Cite news|author=|first=|date=5 January 2014|title=Tunisie: Dalenda Abdou - Une comédienne absente, mais inoubliable|url=https://fr.allafrica.com/stories/201401062325.html|language=French|work=[[AllAfrica]]|accessdate=29 June 2021}}</ref> Ọ na-emekarị ka ndị agadi nwanyị na telivishọn, onye a na-ewere na ọ maara nke ọma.
N'abalị 29 ọnwa June afọ 2021, Dalenda Abdou nwụrụ n'ụlọ ọgwụ ndị agha nke Tunis [fr] n'ihi COVID-19 mgbe ọ dị afọ 92.<ref>{{Cite news|author=|first=|date=29 June 2021|title=Décès de l'actrice Dalenda Abdou|url=http://kapitalis.com/tunisie/2021/06/29/deces-de-lactrice-dalenda-abdou/|language=French|work=Kapitalis|accessdate=29 June 2021}}</ref>
== Ihe nkiri ==
=== Cinema ===
* 1973: Ommi Traki nke Abderrazak Hammami dere
* 2010: Vivre ([[English|en]]) (obere ihe nkiri) nke [[Walid Tayaa]]
* [[2015]]: Esemokwu nke Moncef Barbouch
=== Televishọn ===
* 1992: El Douar ([[Arabic|Ar]]) nke [[Abdelkader Jerbi]]
* [[1996]]: El Khottab Al Bab (onye ọbịa nsọpụrụ na nkeji nke asaa nke oge 1) nke Slaheddine Essid, Ali Louati na Moncef Baldi: Habiba
* [[1999]]: Anbar Ellil nke Habib Mselmani dere: Ourida
* 2006: Hkeyet El Aroui nke Habib El Jomni dere
* [[2007]]: Salah w Sallouha
* [[2007]]: Choufli Hal (onye ọbịa na ihe omume 18 nke oge 4) nke Slaheddine Essid: Aichoucha
* 2010: Nkedo nke Sami Fehri
* 2014: Nsibti Laaziza (onye ọbịa nsọpụrụ na nkeji 15 na 20 nke oge 4) nke Slaheddine Essid
== Edemsibịa ==
{{Reflist}}
k094xxoruetc1uglz88phkfz6tj30nb
Eli Reed
0
17181
744156
721054
2026-11-11T19:55:47Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744156
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
Ellis (Eli) Reed (amụrụ n'afọ 1946) bụ onye Amerịka na-ese foto na onye nta akụkọ foto.<ref name="dj" /><ref name="uta know">{{Cite journal|author=Rail|first=Dutch|title=Photographer Eli Reed discusses being black in America|journal=KNOW|date=February 11, 2010|url=http://www.utexas.edu/know/2010/02/11/eli_reed-discussion/|accessdate=July 9, 2010}}</ref> Reed bụ onye na-ese foto ''ojii'' mbụ na-arụ ọrụ oge niile nke Magnum Agency were n'ọrụ na onye dere ọtụtụ akwụkwọ, gụnyere Black In America.<ref name="rvw" /><ref name="bim">{{Cite book|author=Reed|first=Eli|title=Black In America|date=March 17, 1997|publisher=W. W. Norton & Company; 1st edition|isbn=0-393-03995-1|pages=[https://archive.org/details/blackinamerica00reed/page/160 160]|url=https://archive.org/details/blackinamerica00reed/page/160}}</ref> A matala ọtụtụ n'ime foto sitere na ọrụ ahụ na ihe ngosi na ihe ngosi.<ref>{{Cite web|author=O'NEILL|first=CLAIRE|title=Photographer Eli Reed On Being Black In America|url=https://www.npr.org/blogs/pictureshow/2010/01/photographer_eli_reed_on_being.html|work=The Picture Show|publisher=NPR: National Public Radio|accessdate=July 9, 2010}}</ref><ref name="utbio" />
Reed bụbu Nieman Fellow na Mahadum Harvard (1982[[83) ma bụrụkwa prọfesọ ùgbúà na-ahụ maka foto na Mahadim Texas na Austin. Ọ bụ onye nke abụọ maka Pulitzer Prize for Feature Photography n'afọ 1982.<ref name="ppc">{{Cite web|author=Pulitzer Prize Committee|title=Feature Photography|url=http://www.pulitzer.org/bycat/Feature-Photography|work=1982 Ellis C. Reed of San Francisco Examiner For photos of life in a public housing project.|accessdate=July 9, 2010|archivedate=December 24, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151224121259/http://www.pulitzer.org/bycat/Feature-Photography}}</ref> Reed bụ onye nnọchi anya Sony Global Imaging yana onye natara World Press Award na Overseas Press Club Award.<ref name="interview" /> E nyere Reed ihe nrite Lucie Foundation Award na Documentary Photography n'afọ 2011. N'afọ 2015, e gosipụtara ọrụ Reed na prestigious Visa pour l'image Festival Du Photoreportage na Perpignan, France. N'ọnwa Ọktoba, afọ 2015, a kpọrọ Reed ka ọ kwuo okwu na Schomburg Center for Research in Black Culture dị ka akụkụ nke usoro "Visually Speaking". N'ọnwa Jenụwarị, afọ 2016, Reed bụ onye isi okwu na National Geographic Magazine's Photography Seminar na Washington, D.C.
== Oge ọ malitere ==
A zụlitere Reed na Perth Amboy, [[Nú Jezị|New Jersey]].<ref name="dj">{{Cite journal|author=Halstead|first=Dirck|title=Living in the Now - Photographs by Eli Reed|journal=The Digital Journalist|year=2000|url=http://www.digitaljournalist.org/issue0007/erintro.htm|accessdate=July 9, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20170701172003/http://digitaljournalist.org/issue0007/erintro.htm|archive-date=July 1, 2017|url-status=dead}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFHalstead2000">Halstead, Dirck (2000). [http://www.digitaljournalist.org/issue0007/erintro.htm "Living in the Now - Photographs by Eli Reed"]. ''The Digital Journalist''. "Eli Reed - The Gentle Giant"<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">July 9,</span> 2010</span>.</cite></ref> O sere foto mbụ ya mgbe ọ dị afọ iri, na-edekọ nne ya n'akụkụ osisi Krismas.<ref name="rvw">{{Cite web|author=staff|title=Review: "Eli Reed, Black in America"|url=http://www.fototv.com/eli_reed|work='"Black in America"', a succession of photographs documenting the broader picture of black life in America|publisher=Foto TV|accessdate=July 9, 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170621013817/http://www.fototv.com/eli_reed|archivedate=June 21, 2017}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFstaff">staff. . ''<nowiki/>'"Black in America"', a succession of photographs documenting the broader picture of black life in America''. Foto TV. Archived from [http://www.fototv.com/eli_reed the original] on June 21, 2017<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">July 9,</span> 2010</span>.</cite></ref> N'ịbụ onye na-akụziri onwe ya na foto, ọ na-ekwu na nduzi ya bụ Donald Greenhaus kama ọmụmụ ihe ọ bụla.<ref name="interview">{{Cite web|author=Bourne|first=Scott|title=Interview With Eli Reed|url=http://photofocus.com/2009/10/04/interview-with-eli-reed/|work=PhotoFocus Magazine|accessdate=July 9, 2010|date=October 4, 2009|quote=I am self taught but I had a wonderful mentor, Donald Greenhaus, who pointed me in the right direction I should go in. I believe that the more formal education you can receive, the better it will be for you if you have good teachers.|archivedate=August 22, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160822090417/https://photofocus.com/2009/10/04/interview-with-eli-reed/}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFBourne2009">Bourne, Scott (October 4, 2009). . ''PhotoFocus Magazine''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">July 9,</span> 2010</span>. <q>I am self taught but I had a wonderful mentor, Donald Greenhaus, who pointed me in the right direction I should go in. I believe that the more formal education you can receive, the better it will be for you if you have good teachers.</q></cite></ref> Ọ gụrụ ihe osise na Newark School of Fine and Industrial Arts, gụsịrị akwụkwọ n'afọ 1969.
== Ọrụ ==
Reed ghọrọ onye na-ese foto n'onwe ya n'afọ 1970. Magnum Photos sonyeere ya mgbe ihe ịga nke ọma nke ọrụ ya na esemokwu ndị dị ka agha na Central America, agha na Lebanọn (nke ọ kpuchiri n'etiti afọ 1983 na 1987), nnupụisi Haiti nke afọ 1986 megide "Baby Doc" Duvalier, na ọrụ agha US nke afọ 1989 na Panama.<ref name="utbio">{{Cite news|author=University of Texas, Austin|first=School of Journalism|title=Ellis Reed, Clinical Professor|url=http://journalism.utexas.edu/faculty/elireed.html|accessdate=July 9, 2010|work=College of Communication|archive-date=June 24, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100624005420/http://journalism.utexas.edu/faculty/elireed.html|url-status=dead}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFUniversity_of_Texas,_Austin2005">University of Texas, Austin, School of Journalism (2005). . ''College of Communication''. Archived from on June 24, 2010<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">July 9,</span> 2010</span>.</cite></ref> Reed ghọrọ onye otu zuru oke nke ụlọ ọrụ ahụ n'afọ 1988. O dere ihe ndekọ nke Million Man March, [[Lebanon]] n'oge agha obodo, ndụ nke ndị Afrịka Amerịka, ọgba aghara na Zaire, ọrụ agha US na Panama na ihe ndị ọzọ. Reed malitere ise foto nke ihe nkiri na ndị na-eme ihe nkiri n'afọ 1992 ma bụrụkwa onye otu Society of Motion Picture Still Photographers (SMPSP).<ref name="utbio" /> Reed na-ejikarị Olympus E-3, E-30, na EP-1 maka ọrụ ya.<ref name="interview"/>
Reed akụziwo n'ọtụtụ ebe gụnyere na Maine Photographic Workshop; Wilson Hicks Symposium, Mahadum Miami, Florida; Southeastern Museum of Photography, Daytona, Florida; Smithsonian Institution, Washington, DC; Mahadum San Francisco State; Mahadim Harvard; Boston Institute of Art; Academy of fine Art, San Francisco; Mahaduma Texas na Austin; Mahadam Columbia; Empire State College, New York; Mahadom New York, na International Center of Photography.<ref name="utbio"/>
=== Onyinye ===
* 1992 W. Eugene Smith Grant na Documentary Photography
* 1992 Kodak World Image Award maka Fine Art Photography
* 1988 World Press Photo award
* 1988 Leica Medal of Excellence
* 1983 Onyinye Overseas Press Club
* 1982 Nieman Fellowship na Harvard
* 1981 Mark Twain Associated Press Award
* 1981 Pulitzer Prize, onye nke abụọ
* 2011 Lucie Foundation Award maka Foto Documentary
=== Ihe ngosi ===
* 1973, The Black Photographer, Mahadum Syracuse
* 1973, Foto New Jersey
* 1975, Ụlọ Mkpọrọ New Jersey, Newark Museum of Art
* 1975, The Whole Sick Crew, Mahadum Newark-Rutgers
* 1993, Visa maka onyinyo, Perpignan, France
* 1996, Bruce Museum, Greenwich, CT, USA
* 1997, Leica Gallery, New York, USA
* 1997, Magnum World ngosi na katalọgụ
* 1999, Black New York Ndị na-ese foto nke 20th Century Exhibition, Schomburg Center for Research in Black Culture
* 2000, nke a na-apụghị ikewapụ iche
* 2000, Reflections in Black, na A History of Black Photographers 1840 to the Present, Smithsonian Museum, Washington, D. C.
* 2014, Eli Reed Retrospective, A Long Walk Home, Leica Gallery, NYC
* 2014, Visa maka ihe oyiyi Festival Du Photoreportage, Perpignan, France
=== Akwụkwọ ===
* A Long Walk Home, Austin: Mahadum nke Texas Press, 2015.
* ''Beirut'': City of Regrets, New York: W. W. Norton & Company, Inc., 1988. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/978-0-393-30507-4|978-0-393-30507-4]]
* Black in America New York: W. W. Norton & Company, Inc., 1997. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/978-0-393-03995-5|978-0-393-03995-5]]
* ''Enweghị ebe obibi na America'', 1987.
* Tom Rankin, Local Heroes Changing America, New York: W. W. Norton & Company, Inc., 2000. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/978-0-393-05028-8|978-0-393-05028-8]]
* John Singleton, Poetic Justice: Film Making South Central Style. United States: Delta, 1993. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/978-0-385-30914-1|978-0-385-30914-1]]
=== Ihe nkiri (Nmepụta) ===
* 1992 Getting Out, onye nduzi, mepụtara maka Tokyo TV, gosipụtara na New York Film Festival
* 1988 America's Children: Poorest in the Land of Plenty, edemede foto maka NBC.
=== Ihe nkiri (Specials/Stills) ===
* 2017 ''Natasha'', ka na-ese foto, nke David Bezmozgis duziri
* 2014 One Hundred Years of Freedom, onye na-ese foto na vidiyo, nke Daniel Ostroff duziri
* 2005 ''Nọgide'', ka na-ese foto, nke Marc Forster duziri
* 2003 ''2'' Fast 2 Furious, onye na-ese foto, nke John Singleton duziri
* 2002 Two Weeks Notice, onye na-ese foto, nke Marc Lawrence duziri
* 2002 ''8'' Mile, ka na-ese foto, nke Curtis Hanson duziri
* 2001 A Beautiful Mind, onye na-ese foto, nke Ron Howard duziri
* 2001 Baby Boy, ka na-ese foto, nke John Singleton duziri
* 2000 Shaft, ka na-ese foto, nke John Singleton duziri
* 1998 One True Thing, onye na-ese foto, nke Carl Franklin duziri
* 1996 Day of the Jackal, stills na pụrụ iche, nke Michael Caton-Jones duziri
* 1996 Ghost of Mississippi, ihe pụrụ iche, nke Rob Reiner duziri
* 1996 ''Rosewood'', stills, nke John Singleton duziri
* 1995 Kansas City, stills na pụrụ iche, nke Robert Altman duziri
* 1994 Higher Learning, stills, nke John Singleton duziri
* 1992 Poetic Justice, stills, nke John Singleton duziri
* 1991 The Five Heartbeats, stills, nke Robert Townsend duziri
{{DEFAULTSORT:Reed, Eli}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
clh5jntbjtjbb690bcpraula2jjgdla
Hostyle Gospel
0
18163
744197
696998
2026-11-12T06:11:30Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744197
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Usòrò:Hostyle Gospel CD Photo Shoot(1).jpg|thumb|Ndi otu Hostyle]]
Hostyle Gospel bụ otu ndị Kraịst hip hop nke si Champaign, Illinois. Ndị otu ya gụnyere Demetrius Morton (King Soloman), Raynard Glass (Proverb), na Fontaine Pizza (Big Job).<ref name="thebiography">{{Cite web|title=Hostyle Gospel; Music, Videos, Songs, News, Photos, and Lyrics|url=http://www.mtv.com/artists/hostyle-gospel/|publisher=[[MTV]]|accessdate=18 November 2014|archivedate=12 August 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150812142831/http://www.mtv.com/artists/hostyle-gospel/}}</ref><ref>{{Cite web|title=Hostyle Gospel Biography|url=http://www.thebiography.org/hostyle-gospel-biography/|work=The Biography|accessdate=24 November 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150717221814/http://www.thebiography.org/hostyle-gospel-biography/|archivedate=17 July 2015}}</ref><ref name="newsgazette">{{Cite news|title=Hip-hop gospel group visits for Family Rock Jam show|url=http://www.news-gazette.com/arts-entertainment/local/2013-03-31/hip-hop-gospel-group-visits-family-rock-jam-show.html|accessdate=18 November 2014|publisher=[[The News-Gazette (Champaign-Urbana)|The News-Gazette]]|date=31 March 2013}}</ref><ref>{{Cite web|title=Hostyle Gospel Artist Profile|url=http://www.newreleasetuesday.com/artistdetail.php?artist_id=2503|work=New Release Tuesday|accessdate=19 February 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20140802060614/http://www.newreleasetuesday.com/artistdetail.php?artist_id=2503|archive-date=2 August 2014|url-status=dead}}</ref> A maara Hostyle Gospel nke ọma màkà ụdị rap nke Ndị Kraịst. A makwaara otu ahụ màkà ịmepụta ụda nke ha a na-akpọ egwu agha Ndị Kraịst, nke a pụkwara ịkpọ egwu agha Ndị Christian ma ọ bụ ụda Gospel Hostyle.<ref name="Cross Rhythms"><cite class="citation web cs1" id="CITEREFCummings"><span class="cx-segment" data-segmentid="176">Cummings, Tony. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="177">[https://web.archive.org/web/20150311024756/http://www.crossrhythms.co.uk/articles/music/Hostyle_Gospel_The_Illinois_militants_called_to_be_servants_not_hiphop_stars/55636/p1/ "Hostyle Gospel: The Illinois militants called to be servants not hip-hop stars"]. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="178">''Cross Rhythms''. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="179">Cross Rhythms<span class="reference-accessdate">. </span></span><span class="cx-segment" data-segmentid="180"><span class="reference-accessdate">Retrieved <span class="nowrap">2 February</span> 2016</span>.</span></cite></ref><ref name="louder">{{Cite web|title=Hostyle Gospel (The Best Kept Secret)|url=http://www.louderthanthemusic.com/document.php?id=4754|work=Louder Than The Music|accessdate=24 February 2015}}</ref>
== Akụkọ ihe mere eme ==
=== Ọzụzụ na mmalite ihe ịga nke ọma (2003[[2015) ===
E guzobere Hostyle Gospel na 2003 site na otu etiti Illinois nkè a maara dị ka Elite M.O.C. Na mbụ, ọ nwèrè naanị ndị otu abụọ: Raynard Glass na Demetrius Morton.<ref name="louder"/><ref>{{Cite web|author=Cummings|first=Tony|title=Hostyle Gospel - Desperation|url=http://www.crossrhythms.co.uk/products/Hostyle_Gospel/Desperation/154983/|work=Crossrhythms|accessdate=10 February 2015|archivedate=1 August 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150801080926/http://www.crossrhythms.co.uk/products/Hostyle_Gospel/Desperation/154983/}}</ref> Otú ọ dị, Fontaine Pizza sonyeere òtù ahụ na 2005. O nwekwara ọtụtụ ndị otu ndị ọzọ na-arụ ọrụ na mmepụta egwu, imewe eserese, na njikwa weebụsaịtị.<ref name="thebiography"/><ref>{{Cite journal|title=Prayer Changes Things|journal=Rebirth Magazine|url=http://flipflashpages.uniflip.com/2/45575/323372/pub/document.pdf|accessdate=3 February 2015}}</ref><ref>{{Cite web|title=Hostyle Gospel - Immortal Combat|url=http://www.christiansonic.net/2011/04/hostyle-gospel-immortal-combat.html|work=Christian Sonic|accessdate=2 February 2016|archivedate=5 September 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110905200349/http://www.christiansonic.net/2011/04/hostyle-gospel-immortal-combat.html}}</ref>
=== 2016-2018: Nnwere Onwe, Nnwere Onwunwe, Ikpe Ziri Ezi na Mmekọrịta ===
N'April 19, 2016 Hostyle Gospel sonyeere Christian Rapper John Givez wee wepụta otu akpọrọ Skittles & Iced Tea nke kwuru banyere ikpe Trayvon Martin / George Zimmerman. Abụ ahụ kwuru banyéré mkpa nnwere onwe, nnwere onwe (Freedom, Justice) na ikike mmadụ maka ndị America.<ref>{{Cite web|url=http://urbanchristiannews.com/2016/04/hostyle-gospel-john-givez-team-up-for-skittles-iced-tea-single/|title=Hostyle Gospel, John Givez Team Up for "Skittles & Iced Tea" Single|work=urban christian news|accessdate=20 April 2016|archivedate=1 June 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160601192228/http://urbanchristiannews.com/2016/04/hostyle-gospel-john-givez-team-up-for-skittles-iced-tea-single/}}</ref> Ndị otu ahụ sonyekwara onye na-eme ihe nkírí hip hop bụ Gemstones wee wepụta otu egwu akpọrọ "Clap" nke malitere na June 8, 2016.<ref>{{Cite web|url=http://gospelcentric.net/site/tag/gemstones/|title=Audio Hostyle Gospel|work=Gospel Centric|accessdate=16 June 2016|archivedate=7 August 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160807115215/http://gospelcentric.net/site/tag/gemstones/}}</ref> N'abalị iri na anọ n'ọnwa Ọktoba n'afọ 2016, Hostyle Gospel wepụtara abọm nke anọ ha akpọrọ Hostyle Takeover na nnukwu nyocha. Abọm ahụ gosipụtara Gemstones, John Givez, Fred Lynch na mmepụta site na Tone Jonez.<ref>{{Cite web|url=https://urbanchristiannews.com/2016/09/hostyle-gospels-hostyle-takeover-details-announced/|title=Hostyle Gospel's "Hostyle Takeover" Details Announced|date=September 17, 2016|work=urban christian news|accessdate=July 4, 2022|archivedate=July 5, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220705190904/https://urbanchristiannews.com/2016/09/hostyle-gospels-hostyle-takeover-details-announced/}}</ref> Dị ka edemede 2018 nke Jesus Wired si kwuo, Gemstones abụghị nhọrọ mbụ ịnọ na egwu ha nke 2016 "Clap". Ndị otu ahụ kpughere na MC Jin bụ nhọrọ mbụ ha maka abụ ahụ. Otú ọ dị, MC Jin nwèrè ọrụ ndị ọzọ ya mèrè ha kpebiri iso Gemstones gaa.<ref>{{Cite web|url=https://jesuswired.com/2018/02/19/hostyle-gospel/|title=20 Questions With Hostyle Gospel|author=Moss|first=Iain|date=Feb 19, 2018|work=Jesus Wired}}</ref>
== Edensibia ==
{{Reflist|30em}}
3od6ufrh1eusx9tf5w0u2b3s294p9s1
Geo Bilongo
0
18380
744185
696053
2026-11-12T02:00:43Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744185
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Geo BILONGO''' bụ onye Congolese guitarist ọkachamara na Rumba Soukous rhythm. Ọ malitere ịkpọ ụbọ akwara mgbe ọ dị afọ iri na otu na Kinshasa. Ihe odide ya bụ Django Reinhardt, Jimi Hendrix, Wes Montgomery. Ọ na-egwuri egwu n'ọtụtụ otu Kinshasa dịka "Mokako", "Bisengo" nke Gérard MADIATA, "Orchestre KARA" na "Kossa-Kossa" nke Master Torro, (otu Kinshasa a ma ama nke afọ 1970s na afọ 1980s bụ ndị na-eme ihe niile nke Congolese na mba ụwa).
Mgbe ọ malitere ọrụ n'onwe ya, ọ sonyeere ndị na-ese ihe Congo dịka Tshala Muana, Evoloko Jocker, [[Papa Wemba]], Aurlus Mabele, ndị na-eme ihe nkiri Cameroon dịka Guy Lobé na Papillon, yana ọtụtụ ndị na-emepụta ihe nkiri West India. Ọ na-anụ ọkụ n'obi na onye na-ekwekọghị, na-achọ mgbe niile mmetụta ọhụrụ, ọ nwere mmasị na Jazz, Blues, Flamenco, Folk, Waltz, Tango, Salsa na Funk. N'ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ afọ iri, n'oge ọ na-anọghị na ogbo, ọ rụrụ ọrụ na ụzọ isi jikọta mmetụ nke ụdị oge ochie na rumba. Site n'itinye aka na nsogbu mmekọrịta ọha na eze na egwu ahụ, ọ na-alaghachi na agba ndị ọzọ na n'oge na-adịghị anya, ma eleghị anya na CD ọhụrụ.
A sụgharịrị ya na www.DeepL.com/Onye ntụgharị
== Njikọ mpụga ==
* [https://web.archive.org/web/20160303215537/http://africambiance.org/forum/viewtopic.php?p=882&sid=f77b62d0c68ead7dcff75f4b1da2a426 Isiokwu Geo Bilongo]
* [https://web.archive.org/web/20220716110402/https://www.afromix.org/html/musique/artistes/geo-bilongo/index.en.html Nkọwapụta Geo Bilongo]
{{DEFAULTSORT:Bilongo, Geo}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
8rjct8wazd2bdce4nm9klry611axgqa
Gabriel Temudzani
0
18573
744181
721348
2026-11-12T01:19:31Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744181
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Gabriel Temudzani''' (amụrụ na 10 Febụwarị 1980) bụ onye na-eme ihe nkiri na onye na-egosi TV na South Africa.<ref name="Tvsa">{{Cite web|url=https://www.tvsa.co.za/actors/viewactor.aspx?actorid=3687|title=Gabriel Temudzani|work=tvsa.co.za|access-date=2024-03-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20231009195247/https://www.tvsa.co.za/actors/viewactor.aspx?actorid=3687|archive-date=2023-10-09|url-status=dead}}</ref>
A maara ya maka ọrụ ya dị ka Chief Vhafuwi Azwindini kemgbe afọ 2000, na ihe nkiri TV ''Muvhango'' nke a na-egosikari na SABC 2, nke ọ bụ onye na-eme ihe nkiri kemgbe afọ 2000.<ref>{{Cite web|url=http://www.muvhango.co.za/index.php?option=com_content&view=article&id=208&Itemid=47|title=Archived copy|accessdate=25 July 2012|archiveurl=https://archive.today/20130422022257/http://www.muvhango.co.za/index.php?option=com_content&view=article&id=208&Itemid=47|archivedate=22 April 2013}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.sowetanlive.co.za/sowetan/archive/2007/03/12/venda-maidens-all-pass-virginity-tests|title=Venda maidens all pass virginity tests|work=sowetanlive.co.za|accessdate=2018-10-23|language=en-US|archive-date=2016-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20160306192415/http://www.sowetanlive.co.za/sowetan/archive/2007/03/12/venda-maidens-all-pass-virginity-tests|url-status=dead}}</ref><ref>(1 June 2012). [https://web.archive.org/web/20181023195804/http://www.sowetanlive.co.za/entertainment/2012/06/01/muvhango-s-leading-man Muvhango's leading man], ''[[The Sowetan]]''</ref><ref>(12 June 2012). [http://www.iol.co.za/the-star/from-actor-to-tv-presenter-1.1316708#.UCxvZqN_XyA From Actor to TV Presenter], ''[[Independent Online (South Africa)]]''</ref>
== Oge ọ malitere ==
A mụrụ Temudzani na 1980 ma zụlite ya na Tshivhilidulu na mpaghara Nzhelele, na Venda.<ref name="okmzansi">{{Cite web|url=https://okmzansi.co.za/10-things-dont-know-gabriel-temudzani/amp/|title=10 Things you don't know about Gabriel Temudzani|work=okmzansi.co.za|accessdate=2022-07-18|archivedate=2020-07-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200725163020/https://okmzansi.co.za/10-things-dont-know-gabriel-temudzani/amp/}}</ref>
== Ọrụ ==
N'afọ 1995, ọ malitere ọrụ ime ihe nkiri ya ma mee ihe nkiri mbụ ya n'afọ 2000.<ref name="okmzansi" />
Ọ rụrụ ọrụ na ihe nkiri A Diamond na Destiny n'afo 2003, banyere nchọpụta ọlaedo na ''diamond na'' Kimberly.<ref name="okmzansi" /> N'afọ 2009, ọ nwetara ọrụ dị mkpa na nkiri Night Drive.
N'ụlọ nkiri, ọ pụtara na ihe ngosi The Dog na The Night nke Horror, nke o ritere ihe nrite Vita.<ref name="okmzansi" />
Ugbu a ọ bụ onye na-eme ihe nkiri na ''Muvhango'' ma na-egosi ihe ngosi magazin La Famila, nke na-agbasa na SABC2.Ọ bụ onye na-egosi La Familia site na Shandukani Nesengani, malite na Oge ato na 2010.<ref name="okmzansi" />
== Ndụ onwe onye ==
Gabriel lụrụ Refilwe Temudzani n'afọ 2013.<ref>{{Cite web|url=https://www.dailysun.co.za/News/Entertainment/gabriel-and-his-wife-celebrate-4-years-20170526|title=Gabriel and His wife celebrate 4 years!|work=dailysun.co.za|date=26 May 2017}}</ref>
== Ihe nkiri ==
=== Telivishọn ===
{| class="wikitable sortable"
!Afọ
!Aha ya
!Ọrụ
!Ihe edeturu
|-
|2000
|''Muvhango''
|Onye isi Vhafuwi Azwindini Mukwevho
|Ọrụ ndu
|-
|2010
|''Onye Ezinụlọ''
|Onwe ya
|
|}
=== ihe nkiri ===
{| class="wikitable sortable"
!Afọ
!Aha ya
!Ọrụ
!Ihe Rịba ama
|-
|
|''Nkịta na abalị nke egwu''
|Onwe ya
|
|-
|2003
|''Diamond na akara aka''
|
|
|-
|2009
|''Ịkwọ Ụgbọ N'abalị''
|
|ọrụ ndu
|}
== Ihe nrite na nhọpụta ==
* O ritere ihe nrite vita maka ọrụ ya na The Dog na The Night nke Horror .<ref name="Tvsa" />
== Edensibia ==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* {{IMDb name|3828128|Gabriel Temudzani}}
{{DEFAULTSORT:Temudzani, Gabriel}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
[[Òtù:Ndi na-eme ihe nkiri]]
mxpf6wvlm7eoq58dxxlq7bokeqrudit
DIAO
0
19135
744140
123203
2026-11-11T15:03:56Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744140
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Dmytro Vyacheslavovich Kuznetsov''' ([[1 Eprel|April 1,]] [[1996]], Redkino, Tver Region, [[Mpaghara Russia|Russia]]), nke a maara nke ọma n'okpuru usoro aha '''DIAO''' - onye na -ede egwú Rọshịa, DJ, onye na- agụ egwú, onye na-ede egwú, onye na- emepụta egwu <ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-diao/|title=Музыкальная среда. DIAO|accessdate=2022-08-14}}</ref> <ref>{{Cite web|language=ru-RU|url=https://big-stars.ru/shou-biznes/dmitrij-kuznecov-biografiya/|title=Дмитрий Кузнецов: биография, сколько лет, фото музыканта|author=Big-Stars|date=2020-09-02|accessdate=2022-08-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20220218123459/https://big-stars.ru/shou-biznes/dmitrij-kuznecov-biografiya/|archive-date=2022-02-18|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/tverlajf-muzykalnyj-otkryvaem-molodyh-ispolnitelej-iz-tverskoj-oblasti/|title=«Тверьлайф» музыкальный: открываем молодых исполнителей из Тверской области|accessdate=2022-08-14}}</ref> <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://onlinemusicawards.ru/artists/diao|title=DIAO|accessdate=2022-08-14|archivedate=2022-02-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220218123453/https://onlinemusicawards.ru/artists/diao}}</ref> .
Onye mmeri nke asọmpi pop artist 2016 na nhọpụta - duet kacha mma, bụkwa onye mmeri nke "Asọmpi Patriotic" na nhọpụta - duet kacha mma <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://tverigrad.ru/publication/zhitelejj-tveri-priglashayut-na-khip-khop-festival/|title=Жителей Твери приглашают на хип-хоп-фестиваль — Твериград|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
Onye so na ihe ngosi a" Egwu " na TNT, oge nke 1, na onye nzuzo nke asọmpi "Parade of Talents" <ref>{{Cite web|language=ru-RU|url=https://big-stars.ru/shou-biznes/dmitrij-kuznecov-biografiya/|title=Дмитрий Кузнецов: биография, сколько лет, фото музыканта|author=Big-Stars|date=2020-09-02|accessdate=2022-08-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20220218123459/https://big-stars.ru/shou-biznes/dmitrij-kuznecov-biografiya/|archive-date=2022-02-18|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://smi2.ru/article/124137591/story|title=СМИ2|accessdate=2022-08-14}}</ref> <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://vk.com/official_page_diao|title=DIAO {{!}} Диао {{!}} ВКонтакте|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
== Akụkọ ndụ ==
A mụrụ Dmytro [[1 Eprel|na Eprel 1,]] [[1996]] na obodo Redkino, mpaghara Tver, n'ime ezinụlọ nke ndị ọrụ nkịtị <ref>{{Cite web|url=https://moscow.media/moscow/314226849/|title=Эта песня поразила многих слушателей... Главные новости Москвы онлайн на Moscow.media|accessdate=2022-08-14}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://kluch.media/materials/pomoshchnik-mashinista-napisal-pesnyu-kotoraya-za-sutki-sobrala-46-tysyach-proslushivaniy/|title=Помощник машиниста написал песню, которая за сутки собрала 46 тысяч прослушиваний|accessdate=2022-08-14}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://music.yandex.ru/artist/2287679|title=DIAO|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
Papa m hapụrụ ezinụlọ ahụ n'oge, Dmytro na nne ya na nne nne ya biri. Mgbe ahụ, nne ahụ lụrụ nwaanyị, mụọkwa otu nwanna nwaanyị. Dmytro nwere mmasị na egwu kemgbe ọ bụ nwata<ref>{{Cite web|language=русский|url=https://old.tverlife.ru/news/85614.html|title=Песни у людей разные}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.tiktok.com/@diao_official|title=TikTok|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
Dmytro gụrụ akwụkwọ na "MBUSOSH No. 3" n'ime obodo Redkino, wee banye "TKSiT" na obodo Tver maka ọrụ nke bred-confectioner, nwetara ọzọ mmụta dị ka osi nri.
Ọ gụsịrị akwụkwọ na ụlọ akwụkwọ egwu na Redkino na klas Domra <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://music.apple.com/ru/artist/diao/157671859|title=DIAO в Apple Music|accessdate=2022-08-14}}</ref>. Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ, Dmytro banyere Music School of Arts aha ya Art. Na Andreev, dị ka klas " Percussion " <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://yandex.ru/q/profile/q6z95v8pjugp6mqvew8jqkee3r/|title=Кузнецов DIAO Дмитрий|accessdate=2022-08-14}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://zen.yandex.ru/offiicialdiao|title=DIAO|accessdate=2022-08-14}}</ref> <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://open.spotify.com/artist/06INy8epk0ptneVZo91cQK|title=DIAO|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
O tinyere aka na football, na-egwuri egwu maka Redkino FC na Volga Tver, ma n'ihi mmerụ ahụ, a manyere ya ịkwụsị football <ref>{{Cite web|url=https://t.me/DIAO_official|title=DIAO|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
Mgbe ọ dị afọ 10, ọ na-egwuri egwu na ụmụ nwoke na band na drum, ma a chụpụrụ ya mgbe ọnwa 3 gasịrị, ma kemgbe ahụ jisiri ike dekọọ otu. Na Redkino, Dmytro chọpụtara banyere onye na-egwu egwuregwu football - Serhiy Korovushkin, mgbe Serhiy na-egwuri egwu maka ndị otu mpaghara, Dmytro nyeere aka gbaa egwuregwu football<ref>{{Cite web|language=ru-RU|url=https://pervoeportalnoe.ru/diao.html|title=DIAO|author=Макс|accessdate=2022-08-14|archivedate=2022-08-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220814080131/https://pervoeportalnoe.ru/diao.html}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://yandex.ru/profile/141070171674|title=DIAO}}</ref>.
== Art ==
=== Ọrụ egwu ===
Dmytro malitere nkwalite ya na 2008. Ugbua na nwata, ọ malitere ide abụ. Mgbe ahụ, a na-enye ya ka ọ tinye uri na egwu, mmalite nke ọrụ okike ya dị nnọọ mma, e dekọrọ egwu mbụ na dictaphone na igwe okwu karaoke BBK <ref>{{Cite web|url=http://dmhredkino.ru/|title=Сведения об образовательной организации|accessdate=2022-08-14}}</ref> <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://vk.com/video-31251295_161176610|title=The Backflow - Рок (Пилот Cover) (25.09.10 - Live Редкино - Рок-фест) — Видео {{!}} ВКонтакте|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
Dmytro amaliteghị ọrụ ya dị ka onye na-egwu egwu ozugbo, ọ na-eme egwuregwu egwuregwu ụlọ akwụkwọ, asọmpi n'ime kọleji na ụlọ akwụkwọ <ref>{{Cite web|language=ru-RU|url=https://www.youtube.com/watch?v=KkJDWSqaPb8|title=Дмитрий Кузнецов|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
Na 2014, ọ gbara vidiyo egwu maka egwu "Site n'ụbọchị ruo ụbọchị". Na mahadum, ọ zutere onye nkụzi - Petrov Kostyantyn Vyacheslavovich, bụ onye nyeere Dmytro aka imeziwanye, ma nyere ya aka imeri ọtụtụ mmeri na asọmpi <ref>{{Cite web|language=русский|url=https://bf-tvoridobro.org/145-priglashaem-vsekh-na-blagotvoritelnyj-vecher|title=Благотворительный Фонд «Твори Добро»|accessdate=2022-08-18|archivedate=2022-02-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220218144758/https://bf-tvoridobro.org/145-priglashaem-vsekh-na-blagotvoritelnyj-vecher}}</ref>.
N'afọ 2014, Dmytro dekọrọ egwu mbụ ya "Too Late" na ụlọ ọrụ ọkachamara.
E nwere nkwụsịtụ na nkwalite maka ihe dị ka otu afọ, n'ihi na ọ sonyeere ndị agha, ma ọbụna n'ebe ahụ ọ kwụsịghị, dekọọ na filmed, na-echefughị ọkacha mmasị ọrụ <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://vk.com/dikeytver|title=22.05{{!}} DK(Ди-Кей) в Твери {{!}} Music Box {{!}} ВКонтакте|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
N'afọ 2018, mgbe ahapụchara album ahụ "Wepụ n'oge gara aga" <ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/lenta/hip-hop-festival-v-tveri-soberjot-luchshih-ms/|title=Хип-хоп фестиваль в Твери соберёт лучших МС|accessdate=2022-08-14}}</ref>, Dima aghaghị ịgbanwe pseudonym ya na "DIAO", n'ihi na enwere nnukwu nsogbu na mmepụta ihe na aha ndị na-ese ihe nke otu aha, dị ka: " DK na ndị na-ese ihe "DK" na "D - igodo" <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://vk.com/wall-190678730_71|title=ЛУЧШИЙ ИСПОЛНИТЕЛЬ 2020! #радиоНВитоги.. {{!}} DIAO- Музыкальный лейбл {{!}} ВКонтакте|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
Egwuregwu solo mbụ ya mere na May 22, 2015, mgbe ahụ Dmitry kwagara Tver <ref>{{Cite web|url=https://russia24.pro/tver/324266549/|title=DIAO выпускает трек. Свежие новости Твери непрерывно на Russia24.pro|accessdate=2022-08-14}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://russia24.pro/311934408/|title=Встреча этих двух людей сделала что-то невероятное... Свежие новости России непрерывно на Russia24.pro|accessdate=2022-08-14}}</ref>.
== Ihe nrite ==
* Laureate nke "Konakivskih ọkụ" 2014-2017.
* Onye meriri asọmpi talent mpaghara na ngalaba rap na 2016 na 2019.
* Onye meriri ihe nrite Bronze "RAP-Style 2020".
* Onye na-eme ihe nkiri kachasị mma nke July 2020 na ụdị Rap dị ka ụdị redio "New Wave" si dị.
* Onye na-eme ihe nkiri kachasị mma nke 2020 dị ka akụkụ nke ọrụ ahụ "Star Stars on the New Wave! ".
* Laureate nke II na III degrees na asọmpi "Poem We Read War".
* Laureate nke III ogo na nhọpụta "Rap artists"
* Laureate nke 3rd ogo na asọmpi nka "Mepụta Ezi"
* Onye meriri n'asọmpi Young Musicians
== Ihe ngosi ==
=== EP ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center"
! scope="col" style="width:15.8em;" |Aha
! scope="col" style="width:17.9em;" | Ozi
|-
! scope="row" | ''Ụwa hapụrụ ichere'' <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://music.apple.com/ru/album/%D0%BC%D0%B8%D1%80-%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F-%D0%B6%D0%B4%D0%B0%D1%82%D1%8C-ep/1622374898|title=Альбом «Мир остался ждать - EP» (DIAO)|date=2022-05-06|accessdate=2022-08-15}}</ref>
|
* Mwepụta: [[6 Mee|Mee 6,]] 2022
* Aha njirimara: Studio Soyuz
* Nkesa dijitalụ
|}
=== Ndị na-alụbeghị di ===
{| class="wikitable"
|+
!Afọ
! Aha
! Usoro
|-
| rowspan="6" | 2019
| Dị ka gị
| <small>nkesa dijitalụ</small> <ref>{{Cite web|language=ru|url=https://music.apple.com/ru/album/%D1%82%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%8F-%D0%BA%D0%B0%D0%BA-%D1%82%D1%8B-single/1630196836|title=Альбом «Такая как ты - Single» (DIAO)|date=2019-04-05|accessdate=2022-08-15}}</ref>
|-
| Aghụghọ
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ọ naghị afụ ụfụ ọzọ
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Dynamite (feat. Sasha Wave)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ụwa bụ maka abụọ
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ebee ka ụwa na-efe efe?
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| rowspan="6" | 2020
| Oyi n'etiti anyi
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Gaba n'ihu
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Na-achụ nrọ
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Agba egwu ikpeazụ (feat. LineDi)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ị bụ oké osimiri m
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| megharia
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| rowspan="21" | 2021
| onwa m
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ọnụ ruo mgbe ebighị ebi (Sergei Insaroff Remix)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Abali na gi
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| gi na gi
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Gị na gị (Acoustic Version)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| My (feat. VERYDIV)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Dynamite (feat. Sasha Wave) [PR project remix]
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ala m (feat. otuto)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Karịa ịhụnanya (feat. Eluigwe)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Oge okpomọkụ a (feat. Sergey Insaroff)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Oge agafeela (feat. Julia Drobot, Onye okike)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ọ na-afụ ụfụ
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| N'etiti anyị
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| ebe ino
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Hụ m n'anya
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| FC Redkino
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Echiche na-ada ụda
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Kwa ụbọchị
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ash
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Fela pụọ (feat. Julia Drobot)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ihe mgbagwoju anya
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| rowspan="7" | 2022
| Afọ Ọhụrụ
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Mgbe ị hụrụ m (feat. Jios)
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Ihe efu
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Kedu onye m bụ nye gị
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Oge
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Anwụrụ ọkụ sịga
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|-
| Jide, chere
| <small>nkesa dijitalụ</small>
|}
== Eziokwu Na-akpali mmasị ==
* Dmytro bụ onye nchoputa nke pop-rock band Cool Looks Klan, yana onye guzobere akara egwu DIAO.
== Ihe ndetu ==
{{Reflist|2}}
== Njikọ ==
* [https://vk.com/official_diao Saịtị gọọmentị]
a4mu8un8xte6umkqjfokpqtkpw0jvlg
Espadaea
0
19597
744166
707647
2026-11-11T22:06:19Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744166
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Speciesbox|image=|image_caption=|genus=Espadaea|parent_authority=[[A.Rich.]]|species=amoena|authority=A.Rich.|synonyms={{species list
|Armeniastrum apiculatum |Lem.
|Espadaea amoena var. nejasaensis |Kitan.
|Espadaea apiculata |(Lem.) Miers
|Goetzea amoena |(A.Rich.) Griseb. }}}}
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Espadaea''
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Taxonomy (biology)|Scientific classification]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|link=Template:Taxonomy/Espadaea| edit ]]</span>
|-
|Kingdom:
|[[Osisi|Plantae]]
|-
|''Clade'':
|[[Vascular plant|Tracheophytes]]
|-
|''Clade'':
|[[Flowering plant|Angiosperms]]
|-
|''Clade'':
|[[Eudicots]]
|-
|''Clade'':
|[[Asterids]]
|-
|Order:
|[[Solanales]]
|-
|Family:
|[[Solanaceae]]
|-
|Genus:
|''[[Espadaea]]''<br /><br /><br /><br /><small>[[A.Rich.|A.]]</small><small>[[A.Rich.|Rich.]]</small>
|-
|Species:
|<div class="species" style="display:inline">'''''E. amoena'''''</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Binomial nomenclature|Binomial name]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Espadaea amoena''</span>'''<br /><br /><br /><br /><div style="font-size: 85%;">A.Rich.</div>
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Synonym (taxonomy)|Synonyms]]
|-
| colspan="2" style="text-align: left" |
* ''Armeniastrum apiculatum'' <small>Lem.</small>
* ''Espadaea amoena <span style="font-style:normal;">var.</span> nejasaensis'' <small>Kitan.</small>
* ''Espadaea apiculata'' <small>(Lem.</small><small>) Miers </small>
* ''Goetzea amoena'' <small>(A.Rich.</small><small>) Griseb. </small>
|}
[[Category:Articles with 'species' microformats]]
Espadaea bụ ụdị monotypic nke osisi na-agbasa okooko nke ezinụlọ Solanaceae. Nke sọọsọ Nanị ụdị bụ '''''Espadaea amoena'''''.<ref name="POWO">{{Cite web|title=Espadaea A.Rich. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|url=http://www.plantsoftheworldonline.org/taxon/urn%3Alsid%3Aipni.org%3Anames%3A41269-1|work=Plants of the World Online|accessdate=26 May 2021|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210526155850/http://www.plantsoftheworldonline.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:41269-1|archive-date=26 May 2021|url-status=dead}}</ref>
A mụrụ ya na Cuba.<ref name="POWO" />
Aha ụdị ahụ bụ iji sọpụrụ Juan José Díaz de Espada (1757ī1832), bishọp Spanish na Havana na Cuba, na aha Latin nke ''amoena'' pụtara "mara mma" ma ọ bụ "ihe na-atọ ụtọ".<ref>{{Cite book|author=Burkhardt|first=Lotte|title=Verzeichnis eponymischer Pflanzennamen – Erweiterte Edition|publisher=Botanic Garden and Botanical Museum, Freie Universität Berlin|year=2018|isbn=978-3-946292-26-5|url=https://doi.org/10.3372/epolist2018|format=pdf|language=German|location=Berlin|doi=10.3372/epolist2018|accessdate=1 January 2021}}</ref><ref>{{Cite book|author=Harrison|first=Lorraine|title=Latin for Gardeners: Over 3,000 Plant Names Explained and Explored|url=https://archive.org/details/latinforgardener0000harr|publisher=University of Chicago Press|location=Chicago, Illinois|year=2012|isbn=9780226009193}}</ref>
A kọwara ya na mbụ ma bipụta ya na R.de la Sagra, Hist. Akụkọ ihe mere eme Cuba, Bot. Mpịakọta nke ịrị na otu na peeji nke otu narị na iri anọ na asatọ na otu puku, narị asatọ na iri ise.<ref name="POWO" />
== Edensibia ==
{{Reflist}}
d1ujcqeshcf7oy2b8r14tk3kwpxqgh2
Cyperus constanzae
0
19626
744135
110455
2026-11-11T14:52:57Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744135
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Cyperus constanzae''
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Taxonomy (biology)|Scientific classification]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|link=Template:Taxonomy/Cyperus| edit ]]</span>
|-
|Kingdom:
|[[Osisi|Plantae]]
|-
|''Clade'':
|[[Vascular plant|Tracheophytes]]
|-
|''Clade'':
|[[Flowering plant|Angiosperms]]
|-
|''Clade'':
|[[Monocotyledon|Monocots]]
|-
|''Clade'':
|[[Commelinids]]
|-
|Order:
|[[Poales]]
|-
|Family:
|[[Cyperaceae]]
|-
|Genus:
|''[[Cyperus]]''
|-
|Species:
|<div class="species" style="display:inline">'''''C. constanzae'''''</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Binomial nomenclature|Binomial name]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Cyperus constanzae''</span>'''<br /><br /><br /><br /><div style="font-size: 85%;">[[Urb.]]</div>
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|}
[[Category:Articles with 'species' microformats]]
'''''Cyperus constanzae''''' bụ ụdị sedge nke bido tobe n'akụkụ Caribbean.<ref name="kew">{{Cite web|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:74568-2|title=''Cyperus constanzae'' Urb.|accessdate=21 February 2022|publisher=Kew Science – Plants of the World Online|archive-url=https://web.archive.org/web/20220221103025/https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:74568-2|archive-date=21 February 2022|url-status=dead}}</ref>
== Hụkwa ihe ọzọ ==
* Ndepụta nke ụdị <nowiki><i id="mwEQ">Cyperus</i></nowiki>
== Edensibia ==
{{Reflist}}{{Taxonbar|from=Q15531659}}
ioiotqafjvh8jp745tvxbwx57kswtbj
Cyperus ekmanii
0
19627
744136
213170
2026-11-11T14:54:41Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744136
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Cyperus ekmanii''
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Taxonomy (biology)|Scientific classification]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|link=Template:Taxonomy/Cyperus| edit ]]</span>
|-
|Kingdom:
|[[Osisi|Plantae]]
|-
|''Clade'':
|[[Vascular plant|Tracheophytes]]
|-
|''Clade'':
|[[Flowering plant|Angiosperms]]
|-
|''Clade'':
|[[Monocotyledon|Monocots]]
|-
|''Clade'':
|[[Commelinids]]
|-
|Order:
|[[Poales]]
|-
|Family:
|[[Cyperaceae]]
|-
|Genus:
|''[[Cyperus]]''
|-
|Species:
|<div class="species" style="display:inline">'''''C. ekmanii'''''</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Binomial nomenclature|Binomial name]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Cyperus ekmanii''</span>'''<br /><br /><br /><br /><div style="font-size: 85%;">Kük</div>
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|}
[[Category:Articles with 'species' microformats]]
'''''Cyperus ekmanii''''' bụ ụdị sedge nke sitere n'otu mpaghara Cuba.<ref name="kew" />
Ọ bụ onye ọkà mmụta ihe ọkụkụ bụ Georg Kükenthal kọwara ụdị ahụ n'afọ 1926.<ref name="kew">{{cite web|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:74631-2|title=''Cyperus ekmanii'' Kük|accessdate=2 January 2022|publisher=Kew Science - Plants of the World Online|archive-url=https://web.archive.org/web/20220102035730/https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:74631-2|archive-date=2 January 2022|url-status=dead}}</ref>
== Hụkwa Ihe ọzọ ==
* Ndepụta nke ụdị <nowiki><i id="mwFg">Cyperus</i></nowiki>
== Edensibia ==
{{Reflist}}{{Taxonbar|from=Q15532315}}
swg9r041y610terqt1ahb4gjz3hmyus
Cyperus ferax
0
19628
744137
110461
2026-11-11T14:56:25Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744137
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Cyperus ferax''
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Taxonomy (biology)|Scientific classification]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|link=Template:Taxonomy/Cyperus| edit ]]</span>
|-
|Kingdom:
|[[Osisi|Plantae]]
|-
|''Clade'':
|[[Vascular plant|Tracheophytes]]
|-
|''Clade'':
|[[Flowering plant|Angiosperms]]
|-
|''Clade'':
|[[Monocotyledon|Monocots]]
|-
|''Clade'':
|[[Commelinids]]
|-
|Order:
|[[Poales]]
|-
|Family:
|[[Cyperaceae]]
|-
|Genus:
|''[[Cyperus]]''
|-
|Species:
|<div class="species" style="display:inline">'''''C. ferax'''''</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Binomial nomenclature|Binomial name]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Cyperus ferax''</span>'''<br /><br /><br /><br /><div style="font-size: 85%;">[[Rich.]]</div>
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|}
[[Category:Articles with 'species' microformats]]
'''''Cyperus ferax''''' bụ ụdị sedge nke dị na mpaghara [[Amerikas|America]].<ref name="kew">{{Cite web|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:304476-1|title=''Cyperus ferax'' Lye|accessdate=27 January 2022|publisher=Kew Science - Plants of the World Online|archive-url=https://web.archive.org/web/20220127100028/https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:304476-1|archive-date=27 January 2022|url-status=dead}}</ref>
Ọ bụ onye ọkà mmụta ihe ọkụkụ bụ Louis Claude Richard kọwara ụdị ahụ n'afọ 1792.<ref name="kew" />
== Hụkwa ihe ọzọ ==
* Ndepụta nke ụdị <nowiki><i id="mwFg">Cyperus</i></nowiki>
== Edensibia ==
{{Reflist}}
md9qowkvgik6xtvvmjhtr8jhdke8zrk
Cyperus nanus
0
19629
744138
110456
2026-11-11T14:58:00Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744138
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Cyperus nanus''
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Taxonomy (biology)|Scientific classification]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|link=Template:Taxonomy/Cyperus| edit ]]</span>
|-
|Kingdom:
|[[Osisi|Plantae]]
|-
|''Clade'':
|[[Vascular plant|Tracheophytes]]
|-
|''Clade'':
|[[Flowering plant|Angiosperms]]
|-
|''Clade'':
|[[Monocotyledon|Monocots]]
|-
|''Clade'':
|[[Commelinids]]
|-
|Order:
|[[Poales]]
|-
|Family:
|[[Cyperaceae]]
|-
|Genus:
|''[[Cyperus]]''
|-
|Species:
|<div class="species" style="display:inline">'''''C. nanus'''''</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Binomial nomenclature|Binomial name]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Cyperus nanus''</span>'''<br /><br /><br /><br /><div style="font-size: 85%;">[[Willd.]], 1797</div>
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|}
[[Category:Articles with 'species' microformats]]
'''''Cyperus nanus''''', nke a maara dị ka Indian flatsedge, bụ ụdị sedge nke bidoro tobe n'akụkụ ọwụwa anyanwụ nke [[Mézíkọ|Mexico]] na agwaetiti Caribbean.<ref name="kew">{{Cite web|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:74907-2|title=''Cyperus nanus'' Willd.|accessdate=30 April 2022|publisher=Kew Science – Plants of the World Online|archive-url=https://web.archive.org/web/20220318223526/https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:74907-2|archive-date=18 March 2022|url-status=dead}}</ref>
== Hụkwa Ihe ọzọ ==
* Ndepụta nke ụdị <nowiki><i id="mwFQ">Cyperus</i></nowiki>
== Edensibia ==
{{Reflist}}
dfdjbjhubacrqhdep9nwq507fb7m2f5
Cyperus ovatus
0
19630
744139
110437
2026-11-11T14:59:39Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744139
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Cyperus ovatus''
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Taxonomy (biology)|Scientific classification]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|link=Template:Taxonomy/Cyperus| edit ]]</span>
|-
|Kingdom:
|[[Osisi|Plantae]]
|-
|''Clade'':
|[[Vascular plant|Tracheophytes]]
|-
|''Clade'':
|[[Flowering plant|Angiosperms]]
|-
|''Clade'':
|[[Monocotyledon|Monocots]]
|-
|''Clade'':
|[[Commelinids]]
|-
|Order:
|[[Poales]]
|-
|Family:
|[[Cyperaceae]]
|-
|Genus:
|''[[Cyperus]]''
|-
|Species:
|<div class="species" style="display:inline">'''''C. ovatus'''''</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Binomial nomenclature|Binomial name]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Cyperus ovatus''</span>'''<br /><br /><br /><br /><div style="font-size: 85%;">[[Baldwin]], 1825</div>
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|}
[[Category:Articles with 'species' microformats]]
'''''Cyperus ovatus''''' bụ ụdị sedge nke bidoro tobe na mpaghara ndịda ọwụwa anyanwụ nke North America na ụfọdụ agwaetiti Caribbean.<ref name="kew">{{Cite web|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:305405-1|title=''Cyperus ovatus'' Baldwin|accessdate=6 May 2022|publisher=Kew Science – Plants of the World Online|archive-url=https://web.archive.org/web/20220318223301/https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:305405-1|archive-date=18 March 2022|url-status=dead}}</ref>
== Hụkwa Ihe ọzọ ==
* Ndepụta nke ụdị <nowiki><i id="mwEg">Cyperus</i></nowiki>
== Edensibia ==
{{Reflist}}{{Taxonbar|from=Q15535375}}
6yxqzpnabkgy3db0qi3jkk35f7289vo
Fatima Abdel Mahmoud
0
22683
744172
721241
2026-11-11T23:29:50Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744172
wikitext
text/x-wiki
'''Fatima Abdel Mahmoud''' (27 Julaị 1944, Omdurman, [[Sudan]] 22 Julaị 2018, London, England) bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Sudanese, onye ndú nke Sudanese Socialist Democratic Union .<ref>{{Cite web|url=http://www.smolec.pl/kobiety/fatima_ahmed.htm|title=Fatima Ahmed Abdel Mahmoud Moham}}</ref><ref name="death">{{Cite web|url=https://radiotamazuj.org/en/news/article/fatima-sudan-s-first-female-presidential-candidate-dies-at-74|title=Fatima, Sudan's first female presidential candidate, dies at 74|accessdate=2018-07-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180726040622/http://radiotamazuj.org/en/news/article/fatima-sudan-s-first-female-presidential-candidate-dies-at-74|archivedate=2018-07-26}}</ref> N'afọ 1973, ọ bụ otu n'ime ụmụ nwanyị mbụ nwere ọkwá ndọrọ ndọrọ ọchịchị na Sudan, ọ sonyekwara na ntuli aka Sudan n'April 2010 dị ka nwanyị mbụ na-azọ ọkwa onye isi ala.<ref name="reu2">{{Cite news|url=http://uk.reuters.com/article/idUKLDE6372BT._CH_.2420|title=FACTBOX-Sudan's main presidential candidates|date=8 April 2010|first=Andrew|author=Heavens|publisher=Reuters|archive-date=3 March 2016|access-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303210204/http://uk.reuters.com/article/idUKLDE6372BT._CH_.2420|url-status=dead}}</ref>
== Ọrụ omeiwu ==
A mụrụ Abdel Mahmoud na 27 Julaị 1944.<ref name="reu2"/> Ọ gụrụ ọgwụ na Moscow, Russia, n'afọ ndị 1960 wee ruo eru dị ka dọkịta na-ahụ maka ụmụaka.<ref name="reu3" /><ref name="reu2" /> N'afọ 1973, a họpụtara ya ka ọ bụrụ osote minista na-ahụ maka ndị ntorobịa, egwuregwu, na mmekọrịta mmadụ na ibe ya. Nhọpụta a, tinyere nke Sayeda Nafisa Ahmed al Amin dị ka onye otu politburo nke Sudanese Socialist Union na-achị, mere akụkọ mba ụwa n'oge mgbe atụmatụ nke oge a na-etinye ọnụ ọgụgụ ụmụ nwanyị Sudan na-agụ akwụkwọ na 10%.<ref name="reu3">{{Cite news|first=Don|author=Dallas|url=https://www.nytimes.com/1973/04/08/archives/sudanese-women-seek-new-path-arrangements-for-princess.html|date=8 April 1973|title=Sudanese women seek new path|publisher=Reuters}}</ref> Abdel Mahmoud jere ozi na ndị omeiwu ruo afọ iri.<ref name="reu2" />
== Ịzọ ọkwa onye isi ala ==
N'ọnwa Eprel afọ 2010, Sudan mere ntuli aka mbụ ya zuru oke (ya bụ, nke mbụ gụnyere ndị na-azọ ọkwa site na pati ndị mmegide) kemgbe afọ 1986. N'ọnwa Jenụwarị afọ 2010, ụlọ ọrụ Sudanese National Elections Commission jụrụ Abdel Mahmoud maka ịzọ ọkwa onye isi ala, tinyere nke ndị ọzọ abụọ na-achọ ịzọ ọkwa, nke kwuru na mkpọsa Abdel Mahmioud enwetaghị stampụ ndị dị mkpa na ndepụta nke mbinye aka achọrọ na-akwado ịzọ ọkwa ya.<ref>{{Cite news|url=http://uk.reuters.com/article/idUKTRE60T25E20100130|publisher=Reuters|title=Sudan rejects three presidential candidates|date=30 January 2010|first=Opheera|author=McDoom|archive-date=16 April 2021|access-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416221957/https://www.reuters.com/article/idUKTRE60T25E20100130?edition-redirect=uk|url-status=dead}}</ref> Abdel Mahmoud na ndị na-akwado ya mere mkpesa megide mkpebi ahụ, nke ha kọwara dị ka onye nnọchiteanya nke nkata aghụghọ megide ụmụ nwanyị, ụlọ ikpe mkpegharị weghachikwara ya tupu ntuli aka ahụ.<ref name="reu2"/>
Ọtụtụ òtù ndị na-emegide ya mechara kwụsị ntuli aka ahụ, na-azọrọ na e mebiri ya maka onye isi ala Omar al-Bashir.<ref>{{Cite news|url=https://www.theglobeandmail.com/news/world/in-sudan-hope-for-change-fades-as-election-nears/article1525586/|publisher=Globe and Mail|first=Geoffrey|author=York|title=In Sudan, hope for change fades as election nears|date=6 April 2010}}</ref> Al-Bashir gara n'ihu merie ntuli aka ahụ n'ụzọ siri ike. Nsonaazụ ntuli aka gosiri na Abdel Mahmoud nwetara 0.3% nke ngụkọta vootu.<ref>{{Cite news|url=http://www.sudantribune.com/spip.php?article34901|publisher=Sudan Tribune|title=FACTBOX: Sudan presidential election results|date=27 April 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20190404101844/http://www.sudantribune.com/spip.php?article34901|archive-date=4 April 2019|access-date=27 January 2018|url-status=dead}}</ref> O mechara guzo na ntuli aka 2015 na Sudan, ebe ọ bịara nke atọ na ntuliaka onye isi ala na pati ya enwetaghị oche na National Assembly.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-32225497|title=How Sudan's general election works|author=<!--Not stated-->|date=11 April 2015|work=bbc.co.uk|publisher=BBC|accessdate=11 September 2017}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://nec.org.sd/wp-content/uploads/2015/04/%D9%86%D8%AA%D8%A7%D8%A6%D8%AC-%D9%88-%D8%A7%D8%AD%D8%B5%D8%A7%D8%A6%D9%8A%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA-2015.pdf|title=Announcement of the Results of the April 2015 General Election|author=<!--Not stated-->|date=27 April 2015|work=nec.org.uk|publisher=National Election Commission for Sudan|accessdate=11 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150518072336/http://nec.org.sd/wp-content/uploads/2015/04/%D9%86%D8%AA%D8%A7%D8%A6%D8%AC-%D9%88-%D8%A7%D8%AD%D8%B5%D8%A7%D8%A6%D9%8A%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA-2015.pdf|archivedate=18 May 2015}}</ref>
== Ọrụ ndị ọzọ ==
[[Usòrò:FAO_CERES2_Mahmoud_Silver_Obverse.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/75/FAO_CERES2_Mahmoud_Silver_Obverse.jpg/220px-FAO_CERES2_Mahmoud_Silver_Obverse.jpg|thumb|Ihe nrite FAO CERES - Silver Obverse]]
E nyere ya ihe nrite FAO CERES na 1976.
Abdel Mahmoud jere ozi dị ka Onye isi oche UNESCO maka ụmụ nwanyị na sayensị na teknụzụ, nke Mahadum Sayensị na Teknụzụ nke Sudan kwadoro.<ref>{{Cite web|url=http://www.unesco.org/en/university-twinning-and-networking/access-by-region/africa/sudan/unesco-chair-in-women-science-and-technology-624/|title=UNITWIN|author=<!--Not stated-->|date=2010|work=UNESCO|publisher=UNESCO|accessdate=11 September 2017|quote=}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://unesco.sustech.edu/about/about-us/|title=UNESCO Chair for Women in Science and Technology|publisher=Sudan University of Science and Technology|accessdate=2021-12-21|archivedate=2021-12-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211221061714/https://unesco.sustech.edu/about/about-us/}}</ref>
Ọ nwụrụ na London, England na 22 Julaị 2018, ụbọchị ise tupu afọ 74 ya.<ref name="death"/>
== Ebensidee ==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* Official website
22onccruap94qjwbnsrt4py15gdsa3l
Fatima Ahmed Ibrahim
0
22737
744173
721242
2026-11-11T23:31:15Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744173
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
<span></span>
[[Category:Articles with hCards]]
[[Category:Articles with infoboxes completely from Wikidata]]
[[Category:Articles using Template Infobox person Wikidata]]
'''Fatima Ahmed Ibrahim''' (Arabic; c. ) bụ onye edemede Sudanese, onye na-ahụ maka ihe ndị ruuru ụmụ nwanyị na onye ndú nke ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị.<ref name="retire">{{Cite web|url=http://www.sudantribune.com/Fatima-Ahmed-retires-from-Sudanese,20869|title=Fatima Ahmed retires from Sudanese Communist Party, parliament|date=19 March 2007|work=[[Sudan Tribune]]|accessdate=30 September 2016|archivedate=2 October 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161002042740/http://www.sudantribune.com/Fatima-Ahmed-retires-from-Sudanese,20869}}</ref>
== Oge ọ malitere ==
A mụrụ Ibrahim na Khartoum. Akụkọ na-enye ụbọchị a mụrụ ya n'ụzọ dị iche iche dị ka 20 Disemba 1928, ma ọ bụ na 1932 ma ọ bụ 1933.1932<ref name="Al Jazeera" />{{cite web|title=فاطمة أحمد إبراهيم.. أول برلمانية عربية|trans-title=Fatima Ahmed Ibrahim ... the first Arab parliamentarian|url=https://www.aljazeera.net/encyclopedia/icons/2017/8/12/%D9%81%D8%A7%D8%B7%D9%85%D8%A9-%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%A5%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%8A%D9%85-%D8%A3%D9%88%D9%84-%D8%A8%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D9%8A%D8%A9|language=ar|website=[[Al Jazeera Arabic|Al Jazeera]]}}</ref><ref name="Al Jazeera">{{Cite web|title=فاطمة أحمد إبراهيم.. أول برلمانية عربية|url=https://www.aljazeera.net/encyclopedia/icons/2017/8/12/%D9%81%D8%A7%D8%B7%D9%85%D8%A9-%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%A5%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%8A%D9%85-%D8%A3%D9%88%D9%84-%D8%A8%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D9%8A%D8%A9|language=ar|work=[[Al Jazeera]]}}</ref><ref name="ox">{{Cite web|accessdate=2020-04-02|title=Fatima Ahmed Ibrahim|url=https://www.oxfordreference.com/view/10.1093/oi/authority.20110803095955721|work=[[Oxford Reference]]}}</ref> O sitere n'ezinụlọ gụrụ akwụkwọ; nna nna ya bụ onye isi ụlọ akwụkwọ na ụlọ akwụkwọ Sudan mbụ maka ụmụ nwoke yana Imam na ụlọ alakụba dị n'ógbè ya. Nna Fatima gụsịrị akwụkwọ na Gordon Memorial College ma rụọ ọrụ dị ka onye nkuzi. Nne Fatima so n'ọgbọ mbụ nke ụmụ agbọghọ gara ụlọ akwụkwọ ahụ. Fatima tolitere n'oge ndị Anglo-Egyptian Sudan na-achị. A chụpụrụ nna ya n'ịkụzi ihe n'ụlọ akwụkwọ gọọmentị mgbe ọ jụrụ ịkụzi ihe site na iji Bekee.<ref name="hero"/> Mgbe nke ahụ gasịrị nna ya kụziri na ụlọ akwụkwọ ọzọ.
== Ọrụ ==
Mgbe ọ malitere na Omdurman Girls' Secondary School, ọ malitere ịkwado ikike ụmụ nwanyị. O mepụtara akwụkwọ akụkọ mgbidi a na-akpọ Elra'edda, ma ọ bụ na Arabic الرائدة ma ọ bụ n'asụsụ Bekee Pioneer Girls. Akwụkwọ akụkọ ya lekwasịrị anya na ikike ụmụ nwanyị ma o dekwara na akwụkwọ akụkọ n'oge ahụ ọzọ n'okpuru aha mkpịsị aka.<ref name="hero"/> Fatima duziri ọgbaghara ụmụ nwanyị mbụ na Sudan n'ihi na ndị isi ụlọ akwụkwọ ya kpebiri ịkagbu nkuzi sayensị ma jiri nkuzi 'sayensị ezinụlọ' dochie ha. Ọgbaghara ahụ gara nke ọma. Ọrụ ya gafere ụlọ akwụkwọ; na 1947 o guzobere Òtù Ụmụ nwanyị Intellectual, na 1952 ya na ụmụ nwanyị ndị ọzọ rụkọrọ ọrụ ma guzobe Òtù Ụmụnwaanyị Sudan (SWU, Arabic: , transliteration: ''Aletahad Elnees'y'' Alsodanni), ebe ya na [[Fatima Talib]] na Khalida Zahir jere ozi na kọmitii nduzi.<ref name="Osman_FemAfrica_2014">{{Cite journal|author=Osman|first=Amira|title=Beyond the pan-Africanist agenda: Sudanese women's movement, achievements and challenges|journal=Feminist Africa|year=2014|issue=19|url=http://www.agi.ac.za/sites/default/files/image_tool/images/429/feminist_africa_journals/archive/02/features_-_reflections_on_the_sudanese_womengcos_movement_0.pdf|format=[[PDF]]|accessdate=2019-10-02|archive-date=2019-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20191002201948/http://www.agi.ac.za/sites/default/files/image_tool/images/429/feminist_africa_journals/archive/02/features_-_reflections_on_the_sudanese_womengcos_movement_0.pdf|url-status=dead}}</ref> Onye isi oche mbụ nke Union bụ Fatima Talib Isma'il.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.thefreelibrary.com/A+history+of+Sudanese+women+organizations+and+the+strive+for...-a084344532|title=A history of Sudanese women organizations and the strive for liberation and empowerment. - Free Online Library|work=www.thefreelibrary.com|accessdate=2019-12-09}}</ref> Òtù ụmụ nwanyị meghere ndị otu ụmụ nwanyị niile nọ na Sudan na SWU meghere alaka na mpaghara dị iche iche na Sudan. Ihe omume nke Women's Union n'oge ahụ, dị ka mmezigharị nke iwu ya na 1954, lekwasịrị anya na ikike ịtụ vootu, ikike ụmụ nwanyị nwere, na ikike ụmụ nwanyị na-arụ ọrụ dị ka ndị nnọchiteanya na ụlọ ọrụ iwu, ndọrọ ndọrọ ọchịchị, na nchịkwa niile. Na SWU, ọ rụkwara ọrụ iji guzobe nha nhata na ụmụ nwoke na ụgwọ ọrụ na ọzụzụ teknụzụ, ma nyere aka wepụ amaghị akwụkwọ n'etiti ụmụ nwanyị. N'ihi ebumnuche SWU, esemokwu na ikike ndọrọ ndọrọ ọchịchị dị ka Jabihat El-methaiq elaslami ma ọ bụ Islamic Pledge Front. N'afọ 1955, Fatima ghọrọ onye isi nchịkọta akụkọ nke Sawat al-Maraa Magazine ma ọ bụ Woman's Voice ''Magazine'' (nke Women's Union bipụtara), magazin a mechara rụọ ọrụ dị mkpa n'ịkwatu ọchịchị Ibrahim Abboud. Mgbe ọ nọ na magazin ahụ, Ibrahim na onye edemede na-eto eto na onye otu Communist Party, Suad Ibrahim Ahmed nwere esemokwu. Ha ekwekọrịtaghị nke ukwuu banyere ọrụ ụmụ nwanyị, okpukpe na omume ọma na atụmatụ otu. Ọ bụ ezie na Ibrahim kwenyere na enwere ike iji Islam mee ihe dị ka ike na-aga n'ihu megide ndị na-agbaso okpukpe, Ahmed chọrọ ime ka ọgụ ụmụ nwanyị bụrụ nke ụwa. Ahmed chere na ịnọ n'ime usoro Islam ga-amanye ndị na-aga n'ihu ịlụ ọgụ n'ọhịa ndị iro ha.<ref name="ST31">{{Cite news|title=Suad Ibrahim Ahmed: "I am fighting"|url=http://www.sudantribune.com/spip.php?article49390|work=Sudan Tribune|author=Magdi El Gizouli|date=December 31, 2013|accessdate=April 6, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20181010213612/http://www.sudantribune.com/spip.php?article49390|archive-date=October 10, 2018|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite book|title=Women's Movements in Post-"Arab Spring" North Africa|editor=Sadiqi|publisher=Palgrave Macmillan|year=2016|chapter=Notes on Sudanese Women's Activism, Movements and Leadership|author=Hale|first=Sondra}}</ref>
N'afọ 1954, Fatima sonyeere ndị Sudanese Communist Party (SCP), ma n'oge dị mkpirikpi Fatima ghọrọ onye otu Central Committee nke SCP (SCP bụ ndị Sudanese Party mbụ nwere usoro ụmụ nwanyị n'ime, kemgbe 1946). N'afọ 1956, Fatima ghọrọ onye isi oche nke Women's Union. Otu n'ime ebumnuche ya bụ maka nnwere onwe nke njikọ ahụ site na njikọ ha na nchịkwa nke SCP, ọ gbasaa ntinye aka nke ụmụ nwanyị nwere nzụlite dị iche iche. N'afọ 1965, a họpụtara Fatima ka ọ bụrụ onye omeiwu, na-aghọ onye nnọchi anya nwanyị Sudan mbụ.<ref name="retire"/> Nsogbu iwu nke sitere na mwepụ iwu na-akwadoghị nke ndị otu SCP a họpụtara site na ọchịchị onye kwuo uche ya na ndị omeiwu Sudan, nke Sadiq al Mahdi duziri, kpatara nnukwu esemokwu n'etiti SCP na Umma Party. N'afọ 1967, Ibrahim bụ otu n'ime ụmụ nwanyị anọ a họpụtara na Kọmitii Central nke 33 nke Sudanese Communist Party, tinyere Mahasin Abd al-Aal, Naima Babiker al-Rayah na Suad Ibrahim Ahmed.<ref name="ST31"/>
N'afọ 1969, mgbe Jaafar Muhammad al-Nemieri weghaara ọchịchị n'ọchịchị ndị agha nke SCP kwadoro, ọrụ nke Women's Union gbasaa ma ụmụ nwanyị nwetara ọtụtụ ikike n'akụkụ dị iche iche. Oge ezumike ezumike n'etiti ndị Sudanese Communist Party na Jaafar al-Nemieri kwụsịrị mgbe nnukwu esemokwu nke dugara na July 1971 na nnupụisi ndị agha nke SCP kwadoro nke Hashim Elatta duziri, mana nnupụchi ahụ dara mgbe ụbọchị ole na ole gachara na Nimiri laghachiri n'ọchịchị, nke dugara n'igbu ndị isi nnupụnụ nke SCP, n'etiti ha bụ Alshafi Ahmed Elshikh onye isi ndị ọrụ na di Fatima. Mgbe nke ahụ gasịrị, e jidere Fatima n'ụlọ ruo ọtụtụ afọ, ma jide ya ọtụtụ ugboro n'oge ọchịchị Nemieri.
N'afọ 1990, Fatima hapụrụ Sudan mgbe Omar Hassan al-Bashir wepụrụ ọchịchị ndị agha, wee sonye na ndị mmegide na mba ọzọ dị ka onye isi oche nke Sudanese Women's Union a machibidoro iwu. N'afọ 1991, a họpụtara Fatima ka ọ bụrụ onye isi oche nke Women's International Democratic Federation. Ọ laghachiri Sudan n'afọ 2005 mgbe nkwekọrịta dị n'etiti gọọmentị na ndị mmegide, a họpụtara ya dị ka onye nnọchi anya na nzuko omebe iwu na-anọchite anya SCP. Nwanne ya nwoke bụkwa onye edemede ma tinye aka na ndọrọ ndọrọ ọchịchị Salah Ahmed Ibrahim, o nwere otu nwa nwoke site n'aka di ya Elshafi, aha ya bụ Ahmed.<ref name=hero>[http://moralheroes.org/fatima-ahmed-ibrahim Fatima Ahmed Ibrahim], MoralHeroes, Retrieved 30 September 2016</ref> </ref>
Ọ lara ezumike nká n'ọchịchị ndọrọ ndọrọ ọchịchị n'afọ 2011.<ref name="retire"/> Ọ nwụrụ na [[London]] na 12 Ọgọst 2017, mgbe ọ dị afọ 84, e mekwara emume olili ozu ya na Khartoum na 16 Ọgọust.<ref>[https://web.archive.org/web/20200128204150/https://radiotamazuj.org/en/news/article/veteran-sudanese-communist-fatima-ahmed-ibrahim-dies-aged-84 "Veteran Sudanese communist Fatima Ahmed Ibrahim dies aged 84"], ''Radio Tamazuj'', Khartoum, 13 August 2017.</ref><ref>[https://www.middleeastmonitor.com/20170816-sudanese-pm-expelled-from-prominent-feminists-funeral/ "Sudanese PM expelled from prominent feminist’s funeral"], ''Middle East Monitor'', 16 August 2017.</ref>
== Onyinye ==
* Onyinye UN maka ihe ịga nke ọma pụtara ìhè n'ọhịa nke ikike mmadụ.(1993)
* Ihe nrite Ibn Rushd maka nnwere onwe nke echiche maka afọ 2006 na Berlin.
== Ọrụ ==
* Hassadanna Khill'al Ashroon A'mm'a, Arabic compromisادنا yaq yaqhe: "Owuwe Ihe Anyị Owu n'ime Afọ Iri Abụọ". Khartoum: Sudanese Women's Union Press, n.d.
* Tariqnu ila el-Tuharur (Ụzọ Anyị Na-aga Nnwere Onwe). (n.d.Ọ dị iche iche
* el-Mara el-Arabiyya wal Taghyir el-Ijtimai, Arabic المرأة العربية والت__kon____kon____kon__ ma ọ bụ Arab Women and Social Change. 1986
* Holla Gadie'a alahoal al-shekhssia, Arabic胡 قضايا الأحوال__hau____hau____hau__ ma ọ bụ Personal Status Affairs.
* Gadie'a Alm'ar'a el-A'mela Al-sodania, Arabic قضايا المرأة العاملة السودانية, ma ọ bụ The Affairs of Sudanese Workers Women's.
* An'a Awaan Eltageir Lakeen!,Arabic !آن آوان الت__ilo____ilo____ilo__ ma ọ bụ Ọ bụ Oge Mgbanwe ma!
* Atfallana we'l Re'aia El-sehi'a, Arabic أ Arab Arab أ Beleseنا وال softاية الصحية, ma ọ bụ Ụmụ Anyị na Nlekọta Ahụike.
* "Arrow na-ezu ike". Na Women in Exile, ed. Mahnaz Afkhami, 191208: University Press of Virginia, 1994.
* "Mgbalị ndị Sudan na-awakpo ikike ụmụ nwanyị na-eji Islam eme ihe". Africa News 37, nke 5 (1992): 5.
== Ebensidee ==
{{Reflist}}
== Ịgụ ihe ọzọ ==
* {{Cite book|author=Lichter|first=Ida|title=Muslim women reformers : inspiring voices against oppression|date=2009|publisher=Prometheus Books|location=Amherst, N.Y.|isbn=978-1591027164|url=https://archive.org/details/muslimwomenrefor0000lich/page/321}}
{{authority control}}
== Oge ọ malitere ndụ ya ==
A mụrụ ya bu Ibrahim na Khartoum. Akụkọ na-enye ụbọchị a mụrụ ya n'ụzọ dị iche iche dị ka 20 Disemba 1928, ma ọ bụ na afọ 1932 ma ọ bụ na afọ 1933.<ref>{{Cite news|first=Nesrine|author=Malik|authorlink=Nesrine Malik|accessdate=2020-04-02|title=Fatima Ahmed Ibrahim obituary|url=https://www.theguardian.com/world/2017/aug/21/fatima-ahmed-ibrahim-obituary|work=[[The Guardian]]|date=21 August 2017}}</ref>1932<ref name="Al Jazeera">{{cite web|title=فاطمة أحمد إبراهيم.. أول برلمانية عربية|trans-title=Fatima Ahmed Ibrahim ... the first Arab parliamentarian|url=https://www.aljazeera.net/encyclopedia/icons/2017/8/12/%D9%81%D8%A7%D8%B7%D9%85%D8%A9-%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%A5%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%8A%D9%85-%D8%A3%D9%88%D9%84-%D8%A8%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D9%8A%D8%A9|language=ar|website=[[Al Jazeera Arabic|Al Jazeera]]}}<ref name="ox">{{cite web|access-date=2020-04-02|title=Fatima Ahmed Ibrahim|url=https://www.oxfordreference.com/view/10.1093/oi/authority.20110803095955721|website=[[Oxford Reference]]}}O sitere n'ezinụlọ gụrụ akwụkwọ; nna nna ya bụ onye isi ụlọ akwụkwọ na ụlọ akwụkwọ Sudan nke izizi maka ụmụ nwoke yanakwa Imam na ụlọ alakụba dị n'ógbè ya. Nna Fatima gụsịrị akwụkwọ ma turu ugo na Gordon Memorial College ma rụọ ọrụ dị ka onye nkuzi. Nne Fatima so n'ọgbọ ndị mbụ nke ụmụ agbọghọ gara ụlọ akwụkwọ ahụ. Fatima tolitere n'oge ndị Anglo-Egyptian Sudan na-achị obodo A chụpụrụ nna ya n'ịkụzi ihe n'ụlọ akwụkwọ gọọmentị mgbe ọ jụrụ ịkụzi ihe na asụsụ Bekee.<ref name=hero>[http://moralheroes.org/fatima-ahmed-ibrahim Fatima Ahmed Ibrahim], MoralHeroes, Retrieved 30 September 2016<ref> Mgbe nke ahụ gasịrị nna ya kụziri kwara na ụlọ akwụkwọ ọzọ.
kgqei344o40b8ovxi4lkpsk7j3vrxgg
Elizabeth Acuei Yor
0
22803
744157
175536
2026-11-11T19:59:38Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744157
wikitext
text/x-wiki
'''Hon Elibeth Acuei''' bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị South Sudan, onye isi ala ya Salva Kiir Mayardit họpụtara ka ọ bụrụ Minista nke Ahụike na 2020 mgbe a kpọrọ ya aha n'ọkwa.<ref>{{Cite web|title=South Sudan's Kiir names cabinet|url=https://radiotamazuj.org/en/news/article/south-sudan-s-kiir-names-cabinet|accessdate=2022-10-02|work=Radio Tamazuj|language=en|archivedate=2022-10-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221002122844/https://radiotamazuj.org/en/news/article/south-sudan-s-kiir-names-cabinet}}</ref> Olushayo Olu onye nnọchi anya ụlọ ọrụ ahụike ụwa na ndịda Sudan kpọrọ minista a na-asọpụrụ na 27 Eprel 2020<ref>{{Cite web|title=WHO Representative, Dr Olushayo Olu, paid a courtesy call on Honorable Minister of Health, South Sudan|url=https://www.afro.who.int/fr/node/12696|accessdate=2022-10-02|work=OMS {{!}} Bureau régional pour l'Afrique|language=fr}}</ref>
== Ọrụ ==
Ọ nabatara ndị ọkachamara ahụike nke China na South Sudan ma nata onyinye ahụike ọhụrụ maka South Sudan n'oge dị oke egwu nke ọgụ ụwa megide COVID-19.<ref>{{Cite web|title=China and South Sudan join hands to fight the pandemic|url=http://ss.china-embassy.gov.cn/eng/sbjw/202008/t20200820_7254555.htm|accessdate=2022-10-02|work=ss.china-embassy.gov.cn}}</ref>
A chụpụrụ ya site na iwu onye isi ala nke Salva Kiir Mayardit mgbe a họpụtara ya ahụ na 2020 na mbido oge mgbanwe. [nkọwa dị mkpa] A nọchiri ya dị ka minista ahụike nke Awel Deng, onye omeiwu na-anọchite anya SPLA-IO na ụlọ omebe iwu udo.<ref>{{Cite web|author=AfricaNews|date=2022-03-24|title=South Sudan leader sacks Health Minister|url=https://www.africanews.com/2022/03/24/south-sudan-leader-sacks-health-minister/|accessdate=2022-10-02|work=Africanews|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=South Sudan leader sacks health minister|url=https://pachodo.org/latest-news-articles/news-from-various-sources/34548-south-sudan-leader-sacks-health-minister|accessdate=2022-10-11|work=Pachodo.org|language=en-gb|archivedate=2022-10-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221011091849/https://pachodo.org/latest-news-articles/news-from-various-sources/34548-south-sudan-leader-sacks-health-minister}}</ref><ref>{{Cite web|author=Oyet·|first=Patrick|title=President Kiir fires health minister|url=https://jubaecho.com/president-kiir-fires-health-minister/|accessdate=2022-10-02|work=Juba Echo|language=en-US|archivedate=2022-10-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221002122823/https://jubaecho.com/president-kiir-fires-health-minister/}}</ref>
== Arụmụka ==
Dị ka Minista Ahụike Mba, Elizabeth Acuei Yor kwụsịtụrụ osote odeakwụkwọ Victoria Anib ma jiri Samson Paul Baba dochie ya n'emeghị ka a mara usoro nyocha ma ọ bụ ebumnuche maka ịkwụsị.<ref>{{Cite web|date=2022-02-01|title=Elizabeth Achuei apologizes for suspending undersecretary|url=https://www.eyeradio.org/elizabeth-achuei-apologizes-for-suspending-undersecretary/|accessdate=2022-10-02|work=Eye Radio|language=en-US}}</ref>
Mgbe ọnwa atọ gasịrị, Minista Achuei kagburu nkwụsịtụ ahụ mgbe Onye isi ala Salva Kiir na osote onye isi ala mbụ Riek Machar rịọrọ minista ka ya na onye na-eto eto kpezie.<ref>{{Cite web|title=S. Sudan’s Health minister revokes suspension of undersecretary|url=https://sudantribune.com/article254904/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220205072737/https://sudantribune.com/article254904/|work=sudan tribune|access-date=2022-10-17|archive-date=2022-02-05|url-status=dead}}</ref>
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
qdv03byy6m6w1k7j71ab06h1i2p1oyp
Efunroye Tinubu
0
23343
744154
721035
2026-11-11T19:30:01Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744154
wikitext
text/x-wiki
[[Faịlụ:Efunroye_Tinubu_Statue_Abeokuta_(5).jpg|thumb]]
'''Efunroye Tinubu''' (ihe dị ka 1810 - 1887), a mụrụ Ẹfúnpọ̀róyè Ọ̀ṣuntinúbú, [1] bụ nwanyị [[Ndi Yoruba|Yoruba]] dị ike, onye ahịa, na onye ahịa ohu na [[Naijiria|Naịjirịa]] tupu ọchịchị na nke ọchịchị. <ref>{{Cite news|url=http://thenationonlineng.net/madam-tinubu-inside-political-business-empire-19th-century-heroine/|title=Madam Tinubu: Inside the political and business empire of a 19th century heroine|accessdate=July 29, 2016|work=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]}}</ref> <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Y8MhKQEACAAJ|title=Madam Tinubu: Queens of Africa|author=Judybee|publisher=MX Publishing|year=2011|isbn=978-1-908-2185-82}}</ref>
Ọ bụ onye nwere mmetụta ndọrọ ndọrọ ọchịchị na akụ na ụba na Lagos n'oge ọchịchị nke Obas (ndị eze) Adele, [[Dosunmu]], [[Oluwole]], na [[Akitoye]], na-enyere ndị Obas abụọ ikpeazụ aka inweta ike ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Ọ lụrụ Oba Adele ma jiri njikọ ya guzobe netwọk azụmahịa na-aga nke ọma na ndị ahịa Europe na ndị ohu, ụtaba, nnu, ogho, [[Nmanu nri|mmanụ nkwụ]], mmanụ akị bekee, na égbè. A na-ekwu na o nwere ihe karịrị ndị ohu 360. <ref name="bp">{{Cite web|url=https://www.blackpast.org/global-african-history/tinubu-madam-efunroye-ca-1805-1887/|title=Madam Efunroye Tinubu (ca. 1805-1887)|date=10 April 2014}}</ref>
Mgbe mmeri ndị Britain meriri na Reduction nke Lagos, ndị Britain wepụrụ Oba [[Kosoko]] n'ocheeze ya ma jiri Akitoye dochie ya, onye Tinubu kwadoro. Ndị Britain mere ka Akitoye bịanye aka na Nkwekọrịta 1852 n'etiti Great Britain na Lagos, nke chọrọ ka ndị Lagosian kpochapụ ahịa ohu Atlantic. Otú ọ dị, Tinubu nọgidere na nzuzo na-azụ ahịa ohu na ndị ahịa Brazil na Europe, na-emebi nkwekọrịta ahụ, Akitoye ji obi ya kwe ka nke a.<ref>{{Cite journal|author=Weise|first=Constanze|title=Women and trade in the Nupe–Borgu region during the nineteenth and twentieth centuries|journal=Canadian Journal of African Studies|date=1 September 2020|volume=54|issue=3|pages=459–477|doi=10.1080/00083968.2020.1749097}}</ref> Onye nnọchi anya Britain [[Benjamin Campbell (consular agent)|Benjamin Campbell]] katọrọ ikike akụ na ụba nke Tinubu na Lagos na ahia ohu nzuzo ya, ya na ndị ahịa Britain na ndị na-asọmpi Lagos nwere esemokwu.<ref name="bp2">{{Cite web|url=https://www.blackpast.org/global-african-history/tinubu-madam-efunroye-ca-1805-1887/|title=Madam Efunroye Tinubu (ca. 1805-1887)|date=10 April 2014}}</ref> N'ịgbaso ọchịchị nke Oba Dosunnu, Dosunmu chụgara Tinubu na [[Abeokuta]] n'okpuru nrụgide Campbell mgbe Tinubu kpara nkata na-enweghị isi iji wepụ mmetụta Britain na Lagos ma gbuo Campbell. Mgbe ọ nọ na Abeokuta, o nyere aka nye obodo ahụ mgbọ n'oge agha mmeri ya megide [[Kingdom of Dahomey|Alaeze Dahomey]], si otú a mee ka ọ bụrụ onye isi nke [[Iyalode]] nke Egbas.<ref>{{Cite news|date=2020-01-26|title=Madam Efunroye Tinubu: The Indomitable Iyalode|url=https://guardian.ng/features/madam-efunroye-tinubu-the-indomitable-iyalode/|accessdate=2022-12-22|work=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref>
Ọ nwụrụ na Abeokuta na 1887. A gụrụ aha ya na Tinubu Square dị na Lagos, Naịjirịa, ma nwee ihe oyiyi ya. O nwekwara ihe oyiyi na Abeokuta, Naịjirịa . <ref>{{Cite news|date=2017-02-26|title=Restoring the pride of a warrior lady|url=https://m.guardian.ng/art/restoring-the-pride-of-a-warrior-lady/|accessdate=2022-12-22|work=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref>
== Ndụ na ọrụ ==
=== Oge ọ malitere ===
Tinubu, a mụrụ Ẹfúnpọ̀róyè ''"Ịdị ọcha bụ isi iyi nke nsọpụrụ"'' Ọ̀ṣúntinúubú ''"Ọ̀ṣun abịala n'ime mmiri miri emi"'' a mụrụ n'obodo Ijokodo (nke a maara ugbu a dị ka Ojokodo), nke dị na 'Egba Forest' na 1805 ma ọ bụ 1810. Ijokodo bụ obodo Egba Gbagura. Aha nna ya bụ Olumosa, [1] nwoke Egba, onye sitere n'obodo Ido, isi obodo Egba Gbagura. Mgbe e bibiri Ido, e mechara weghachite obodo [[Ibadan]] n'ebe ahụ, Olumosa kwagara Ijokodo. Olumosa bụ onye na-efe Obatala, chi okike Yoruba, na chi nke ịdị ọcha, ya mere "N'ogefun" n'aha Tinubu, dị ka Ẹfun (white chalk), bụ ihe nnọchianya nke Obatala.
Nne Tinubu bụ Ní خو̀dé (ma ọ bụ Lí خو̀dé) "Onye na-aza m abịala" bụ ndị nna nna. Nna Nigede bụ Oguntayo si n'obodo Iwo, ebe nne ya bụ Osunsola bụ Owu. [1] Nke a bụ ihe mere e ji kwuo na Tinubu bụ onye nna nna Owu.[9] Osunsola bụ onye ahịa na-ere ahịhịa, mgbọrọgwụ, na akpụkpọ anụ. N'ihi nke ahụ, ọ bara ọgaranya nke ukwuu ma na-ejikarị ụgbọ mmiri aga n'ụsọ oké osimiri ([[Badagry]]) iji zụọ ahịa. A na-ekwu na ọ bụ n'otu n'ime njem Osunsola ka nwa ya nwanyị Nigede malitere ịmụ nwa, wee mụọ Tinubu. Ọ bụ ya mere e ji kpọọ ya Ọ̀ṣúntinúubú, ebe ọ bụ na ekwere na Ọ̀ṣun, chi nwanyị nke osimiri Ọ̀ṣuna ha na-aga, nyere ha nwa nwanyị.[10]
Tinubu bụ nwa nwanyị mbụ nke nna ya. Nne ya Nigede lụrụ nwoke aha ya bụ Degolu (nwa Fajinmi na Osunkoolu), ma nwee nwa, nwanne Tinubu nke okenye, Sobowale. Mgbe Degolu nwụrụ, Nigede lụrụ nna Tinubu bụ Olumosa, wee bụrụ nwunye ya nke abụọ, ha wee mụọ Tinubu. Olumosa nwere ndị nwunye abụọ ọzọ, nwunye mbụ ya nwere nwa nwoke aha ya bụ Okukan. Nwunye nke atọ nke Olumosa mụrụ nwanne Tinubu nke obere, Akinwunmi. Ọ bụ naanị nwa nwanyị a maara nke nna ya.[11]
N'afọ 1821, dị ka nwa agbọghọ, mpaghara Egba na Owu banyere n'agha mgbe Alaeze Owu dara, dịka akụkụ nke nnukwu Agha Yoruba. E bibiri ọtụtụ obodo, gụnyere Ijokodo, ezinụlọ ha gbapụrụ iji zere ịbụ ndị e jidere ma mee ndị ohu, dị ka ọtụtụ ndị Egba na Owu. Ha mechara, n'okpuru nduzi Sodeke, kwaga n'obodo ọhụrụ nke [[Abeokuta]] na 1830. Ka ọ na-erule n'oge ahụ, ọ lụrụ nwoke Owu, ma nwee ụmụ nwoke abụọ. N'oge na-adịghị anya mgbe nke ahụ gasịrị, nne ya Nigede nwụrụ <ref name="Asiri">{{Cite web|title=Women in Power: Madame Efunroye Tinubu-1st Iyalode of Egba land|url=http://asirimagazine.com/en/women-in-power-madame-efunroye-tinubu-1st-iyalode-of-egba-land/|work=Asiri|date=18 October 2013|accessdate=23 December 2016}}</ref> N'oge dị mkpirikpi mgbe nne ya nwụsịrị, di Owu nke Tinubu nwụrụ.[11] Mgbe ahụ, ọ lụrụ Oba Adele Ajosun na 1833 onye, mgbe ọ na-eleta Abeokuta, a na-ekwu na Tinubu, onye bụ nwa agbọghọ di ya nwụrụ, masịrị ya.<ref>{{Cite news|date=2016-03-20|title=Madam Tinubu|url=https://guardian.ng/life/culture-lifestyle/madam-tinubu/|accessdate=2022-03-10|work=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> Ya na Oba a chụgara ala ọzọ kwagara [[Badagry]], nke bụ ebe mgbaba maka ndị eze Lagos. Na Badagry, na-eji ahụmịhe azụmaahịa ya nke nne nne ya Osunsola kụziiri, o jiri njikọ Adele mee ihe iji wuo azụmahịa dị egwu na ụtaba, nnu, na ndị ohu.<ref name="GL">{{Cite news|author=Qeturah|title=Madam Tinubu|url=http://life.guardian.ng/2016/03/madam-tinubu/|work=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|date=20 March 2016|accessdate=23 December 2016|archive-date=24 December 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161224030425/http://life.guardian.ng/2016/03/madam-tinubu/|url-status=dead}}</ref>
=== Ọdọ Mmiri ===
Oba Adele a chụgara n'ala ọzọ ka nọ na Badagry mgbe onye nọchiri ya, Oba [[Idewu Ojulari|Idewu]], nwụrụ. Prince Kosoko, nwanne Idewu Ojulari, bụ onye isi na-azọ ocheeze ahụ dị ugbu a. Eletu Odibo, onye isi na-eme eze, mebiri ọchịchọ Kosoko ma ọ kpọrọ Adele ka ọ bụrụ Oba ọzọ.[15] Tinubu sonyeere Adele na Lagos, mana Oba nwụrụ afọ 2 ka e mesịrị. Mgbe Adele nwụsịrị na 1837, a kọrọ na Tinubu kwadoro Oluwole (nwa nna ya) na mgbalị ya maka Obaship nke Lagos karịa nke Kosoko.<ref name="Kaplan">{{Cite book|author=Kaplan|first=Flora S.|title=Queens, queen mothers, priestesses, and power: case studies in African gender|url=https://archive.org/details/queensqueenmothe0000unse|year=1997|publisher=New York Academy of Sciences, 1997|isbn=9781573310543}}</ref><ref>{{Cite book|author=Nelson & McCracken|title=Order and disorder in Africa: papers of the A.S.A.U.K. Biennial Conference, hosted by the Centre of Commonwealth Studies, University of Stirling, 8-10 September 1992, Volume 1|publisher=SOAS, University of London, 1992}}</ref>
Oba Oluwole na Kosoko nwere esemokwu ugboro ugboro, onye chere na ọ bụ ezigbo onye nketa nke ocheeze.[15] N'ihi ya, a chụpụrụ Kosoko na Ouidah. N'oge Oluwole na-achị, Tinubu lụrụ ọzọ otu Yesufu Bada, onye a na-akpọ Obadina, onye bụ onyeisi agha Oluwole na nkwado nke Oluwole, ọrụ azụmahịa Tinubu na Yesufu na [[Egba people|Egbaland]] toro.[18]
Mgbe Oluwole nwụrụ na 1841, Tinubu kwadoro [[Akitoye]] (onye bụbu nwanne di ya) na mgbalị ya maka Obaship karịa Kosoko.<ref name="Kaplan"/> Mgbe Akitoye pụtara Oba, o nyere Tinubu ikike azụmahịa dị mma.<ref name="GL"/> Akitoye kpọrọ Kosoko ka ọ laghachi Lagos ma gbalịa ime ka obi dị ya mma. N'oge na-adịghị anya mgbe nke ahụ gasịrị, Kosoko chụpụrụ Akitoye n'ocheeze. N'ịtụle njikọ Tinubu na Akitoye, ya na ndị ọzọ na-akwado Akitoye gbagara Badagry mgbe Kosoko ghọrọ Oba na 1845.<ref name="Akioye">{{Cite news|author=Akioye|first=Seun|title=Madam Tinubu: Inside the political and business empire of a 19th century heroine|url=https://thenationonlineng.net/madam-tinubu-inside-political-business-empire-19th-century-heroine/|work=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]}}</ref> Dị ka nwanyị bara ọgaranya, Madam Tinubu nwere ike imetụta mkpebi akụ na ụba na ndọrọ ndọrọ ọchịchị n'oge ọ nọ na Badagry. Ọ gbalịrị ịhazi ndị na-akwado Akitoye ka ha lụso Kosoko agha.[18]
N'ọnwa Disemba 1851, n'okpuru ebubo nke ịkagbu ịgba ohu, ndị Britain tụrụ bọmbụ na Lagos, chụpụrụ Kosoko, ma tinye Akitoye dị ka Oba nke Lagos. Ọ bụ ezie na Akitoye bịanyere aka n'akwụkwọ nkwekọrịta na Britain nke na-amachibido ịzụ ahịa ohu, Tinubu mebiri nkwekọrịta 1852 [1] ma jiri ndị ahịa Brazil na Portuguese zụta ndị ohu na nzuzo maka ngwá agha.[21]. O nwetakwara ala n'aka Akitoye nke bụzi akụkụ Tinubu Square na Kakawa Street nke oge a. Ka e mesịrị, esemokwu bilitere n'etiti Tinubu na ụfọdụ ndị ahịa ohu, gụnyere Possu, bụ ndị kwadoro Kosoko. N’ihi ya, Possu, Ajenia, na ndị ahịa ndị ọzọ nwara ịkpali nnupụisi megide Akitoye n’ihi mmetụta Tinubu nwere na Lagos. Maka udo, Benjamin Campbell, onye nnọchi anya Britain na Lagos, dụrụ Akitoye ọdụ ka ọ chụpụ Tinubu.[22] Ka Akitoye nwụchara, Tinubu lọghachiri Lagos ma kwado Dosunmu nọchiri anya ya. N'okpuru ọchịchị Dosunmu, Tinubu nwere nnukwu ndị uwe ojii nke ndị ohu na mgbe ụfọdụ na-eme iwu eze. N’ihi ya, Dosunmu malitere ịkpachara anya maka mmetụta ya na Lagos.[18] Ọhụrụ mmepe bụ nkwado ọchịchị colonial nyere ndị si Brazil na Sierra Leone kwabatara na Legọs. Ọtụtụ n'ime ndị mbịarambịa, nke a makwaara dị ka Saro na Aguda, bụ ndị Britain kwadoro maka azụmahịa ma n'oge na-adịghị anya malitere ịchịkwa mpaghara azụmahịa ziri ezi na Lagos.[23]
N'afọ 1855, mgbe Campbell gara England, Tinubu gbalịrị imetụta Dosunmu iji belata mmetụta nke ndị laghachiri. Dosunmu ekwenyeghị na arịrịọ ya ma n'ihi ya, a na-ebo Tinubu ebubo na ọ keere òkè na nnupụisi megide ndị laghachiri nke di ya, Yesufu Bada, bụ onye isi na ya.[24] Mgbe Campbell laghachiri na 1856, ọ gwara Dosunmu ka ọ chụpụ Tinubu. Na Mee 1856, a chụgara Tinubu na Abeokuta.[25]<ref name="Akioye"/>
=== Abeokuta ===
N’Abeokuta, Tinubu na-ere ngwá agha ma nye Abeokuta ngwa agha na-ebuso Dahomey agha. Ọrụ ya n’agha mere ka ọ bụrụ onyeisi ndị Iyalode nke Egbaland niile. [1] Mgbe ọ nọ na Abeokuta, a na-ekwu na ọ na-emegide gọọmentị na Lagos.[26] N'afọ 1865, ọkụ bibiri ụfọdụ ụlọ ahịa ndị ahịa ya, gụnyere ụfọdụ ihe onwunwe ya na Abeokuta. Otú ọ dị, nke a apụtaghị na o nwetara mfu ego.[26] Tinubu tinyere aka na eze Abeokuta, na-akwado Prince Oyekan n'elu Ademola maka Alake nke Egbaland n'afọ 1879. A kwenyere na Tinubu lụrụ nwoke ọzọ, Momoh Bukar, onye mmụta Arab.[27] Ụmụ Momoh bụ ndị nwunye ndị ọzọ mechara nabata aha Tinubu.
=== Echiche banyere ịgba ohu ===
Akụkọ ndụ a na-ekwukarị nke akpọrọ ''Madame Tinubu: Onye ahịa na onye na-eme eze'', nke onye Naijiria na-akọ akụkọ ihe mere eme bụ Oladipo Yemitan dere, gosipụtara echiche ya banyere ahia ohu.
{{Reflist|30em}}
Akụkụ ọzọ nke akụkọ ndụ Tinubu nke Yemitan, nke a na-akpọ ''Amadie-Ojo Affair'', na-ejide nkwekọrịta ahia ohu na-adịghị mma na 1853 (karịsịa mgbe Nkwekọrịta 1852 wepụrụ ịgba ohu na Lagos) ebe Tinubu gwara onye ọzọ na-ere ohu (Domingo Martinez) na "ọ ga-ahọrọ igbu ndị ohu [20 n'ọnụ ọgụgụ] karịa ire ha na ọnụ ala".[29]
== Mmekọrịta ya na ndị ọrụ ọchịchị Britain ==
Mmetụta Tinubu nwere na Lagos na-emekarị ka ya na ndị ọchịchị Britain na-achị. Dị ka akụkọ dị egwu nke Akinwumi Isola banyere ndụ ya si kwuo, ọ mara aka n'ihu ọha na onye nnọchi anya Britain na-etinye aka n'ihe omume Lagos, na-ekwusi ike na ya enweghị ikike ịgwa ndị bi n'ógbè ahụ.<ref>{{Cite book|author=Isola|first=Akinwumi|title=Madam Efunroye Tinubu, the Iyalode of Egba|publisher=University Press|year=1997|pages=23}}</ref>
Nkwagide ya megide ọchịchị onye nnọchi anya ya, tinyere nkwado siri ike ọ na-akwado di ya bụ Bada na ikike o nwere ịhazi ụmụ nwanyị na-azụ ahịa, butere esemokwu ya na Oba Dosunmu na ọchịchị steeti ahụ. Ka ọ gbasasịrị ọgba aghara n'ahịa nke e boro Tinubu ebubo na ọ na-ebute agha obodo, Dosunmu, na-eme ihe na ndụmọdụ onye nnọchianya, nyere iwu ka achụpụ ya na Lagos.
N'etiti narị afọ nke iri na itoolu, nkwado ya maka Akintoye mekwara ka ya na nchịkwa nke ndị na-achị ala ahụ ghara ịdị n'otu, nke na-akwado mgbe ụfọdụ òtù ndị na-asọ mpi na Lagos. Omume ndọrọ ndọrọ ọchịchị ya na ikike ịhazi akụ na ụba na netwọk mere ka ọ bụrụ onye dị mkpa nke ndị Britain ga-echebara echiche na ha na Lagos.<ref>{{Cite journal|author=Friday|first=A.|title=Nostalgic Reflections and Women's Political Trajectories in Nigeria|journal=Unidel Journal of Humanities|year=2022|pages=18–20|url=https://unidel.edu.ng/cms/uploads/publications/unidel_pub_1729022679.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20260423013923/https://unidel.edu.ng/cms/uploads/publications/unidel_pub_1729022679.pdf|archive-date=2026-04-23|access-date=2026-03-29|url-status=dead}}</ref>
N'agbanyeghị mkpesa nke ụmụ nwanyị ọchụnta ego na ndị na-akwado ya, Tinubu mechara hapụ Lagos gawa Abeokuta. Ọpụpụ ya gosipụtara mgbanwe mgbanwe, ka ndị ọrụ Britain ji nwayọọ nwayọọ mụbaa mmetụta ha na ndọrọ ndọrọ ọchịchị Lagos na-enweghị mmetụta ya.
== Ọnwụ na ihe nketa ==
[[Faịlụ:2014_Tinubu_Square_Lagos_Nigeria_14640600637.jpg|thumb|Tinubu Square na 2014]]
Tinubu nwụrụ na 1887 ma lie ya na Ojokodo Quarters na [[Abeokuta]]. <ref>{{Cite web|author=Foster|first=Hannah|title=Tinubu, Madam Efunroye (ca. 1805-1887)|date=10 April 2014|url=http://www.blackpast.org/gah/tinubu-madam-efunroye-ca-1805-1887|publisher=The Black Past|accessdate=29 October 2014}}</ref>[34] A na-akpọ Tinubu Square na Lagos Island, ebe a maara dị ka Independence Square, aha ya. ''Ita Tinubu'' (Tinubu's precinct ma ọ bụ Tinubu Square) bụ nke a maara ogologo oge site na aha ahụ tupu nnwere onwe mba ahụ, mana ndị isi nke Republic Mbụ gbanwere aha ya ka ọ bụrụ Independence Square. Ihe oyiyi nke Tinubu guzo na Abeokuta.<ref>{{Cite web|date=2013-11-22|title=Tinubu Square: A befitting memorial to an Amazon {{!}} The Nation Newspaper|url=https://thenationonlineng.net/tinubu-square-befitting-memorial-amazon/|accessdate=2022-12-22|language=en-US}}</ref>
* [[Efunsetan Aniwura]]
* Seriki Williams Abass
* [[Ọchịchị Naijiria]]
* [[Gogo Habiba]]
* Ana Joaquina dos Santos na Silva
== Edensibia ==
[[Otú:Pages with unreviewed translations]]
rbsp2bh6wkwov4nltpulc7kbyfk47ik
Clara Zetkin
0
23716
744132
706615
2026-11-11T14:07:32Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744132
wikitext
text/x-wiki
{| class="sidebar sidebar-collapse nomobile nowraplinks"
| class="sidebar-pretitle" |Part of [[:Category:Marxism|a series]] on
|-
! class="sidebar-title-with-pretitle" style="font-size:175%;" |[[Marxism]]
|-
| class="sidebar-image" |[[File:Marx_and_Engels.jpg|180x180px|Karl Marx and Friedrich Engels]]
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Marxist bibliography|Theoretical works]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content" style="font-style:italic;"><div class="plainlist">
* <div style="display:inline-block; padding:0.2em 0.4em; line-height:1.2em;">[[Economic and Philosophic Manuscripts of 1844|Economic and Philosophic<br /><br /><br /><br />Manuscripts of 1844]]</div>
* [[Theses on Feuerbach]]
* [[The German Ideology]]
* [[Wage Labour and Capital]]
* [[The Communist Manifesto]]
* <div style="display:inline-block; padding:0.2em 0.4em; line-height:1.2em;">[[The Eighteenth Brumaire of Louis Bonaparte|The Eighteenth Brumaire of<br /><br /><br /><br />Louis Bonaparte]]</div>
* <div style="display:inline-block; padding:0.2em 0.4em; line-height:1.2em;">[[Grundrisse|Grundrisse der Kritik<br /><br /><br /><br />der Politischen Ökonomie]]</div>
* <div style="display:inline-block; padding:0.2em 0.4em; line-height:1.2em;">[[A Contribution to the Critique of Political Economy|A Contribution to the<br /><br /><br /><br />Critique of Political Economy]]</div>
* [[Das Kapital]]
* [[Critique of the Gotha Programme]]
* [[Dialectics of Nature]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Marxist philosophy|Philosophy]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist hlist-separated">
* [[Economic determinism]]
* [[Historical materialism]]
* [[Dialectic#Marxist dialectic|Marx's dialectic]]
* [[Marx's method]]
* [[Marxist philosophy of nature|Philosophy of nature]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Critique of political economy]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist hlist-separated">
* [[Capital (Marxism)|Capital]] ([[Capital accumulation|accumulation]])
* [[Crisis theory]]
* [[Commodity (Marxism)|Commodity]]
* [[Marxian economics]]
* [[Abstract labour and concrete labour|Concrete and abstract labor]]
* [[Factors of production#Marxism|Factors of production]]
* [[Tendency of the rate of profit to fall|Falling profit-rate tendency]]
* [[Means of production]]
* [[Mode of production]]
** [[Asiatic mode of production|Asiatic]]
** [[Capitalist mode of production (Marxist theory)|Capitalist]]
** [[Socialist mode of production|Socialist]]
* [[Productive forces]]
* [[Scientific socialism]]
* [[Surplus product]]
* [[Socially necessary labour time]]
* [[Value-form]]
* [[Wage labour]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Marxist sociology|Sociology]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist hlist-separated">
* [[Marx's theory of alienation|Alienation]]
* [[Base and superstructure]]
* [[Bourgeoisie#Marxist theory|Bourgeoisie]]
* [[Marxian class theory|Class]]
* [[Class consciousness]]
* [[Class conflict|Class struggle]]
* [[Classless society]]
* [[Commodity fetishism]]
* [[Communist society]]
* [[Critique of political economy]]
* [[Cultural hegemony]]
* [[Democracy in Marxism|Democracy]]
* [[Dictatorship of the proletariat]]
* [[Exploitation of labour#Marxist theory|Exploitation]]
* [[Free association (Marxism and anarchism)|Free association]]
* [[General intellect]]
* [[Marx's theory of human nature|Human nature]]
* [[Ideology#Marxist interpretation|Ideology]]
* [[Immiseration thesis|Immiseration]]
* [[Theory of imperialism#Marx|Imperialism]]
* [[Lumpenproletariat]]
* [[Metabolic rift]]
* [[Proletariat]]
* [[Private property]]
* [[Relations of production]]
* [[Reification (Marxism)|Reification]]
* [[Marx's theory of the state|State theory]]
* [[Social metabolism]]
* [[Working class]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Historical materialism|History]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="plainlist">
* [[Issues in anarchism#Marxism|Anarchism and Marxism]]
* [[Philosophy in the Soviet Union]]
* [[Primitive accumulation of capital|Primitive accumulation]]
* [[Proletarian revolution]]
* [[Proletarian internationalism]]
* [[World revolution]]
* [[Young Marx]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">Aspects</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist">
* [[Marxist aesthetics|Aesthetics]]
* [[Marxist archaeology|Archaeology]]
* [[Marxist criminology|Criminology]]
* [[Marxist cultural analysis|Cultural analysis]]
* [[Marxist feminism|Feminism]]
* [[Marxist film theory|Film theory]]
* [[Marxist geography|Geography]]
* [[Marxist historiography|Historiography]]
* [[Marxist literary criticism|Literary criticism]]
* [[Marxism and religion]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Classical Marxism|Classical variants]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist">
* [[History and Class Consciousness#Summary|Hegelian]]
* [[Marxist humanism|Humanist]]
* [[Neue Marx-Lektüre]]
* [[Western Marxism|Western]]
** [[Praxis School]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Orthodox Marxism|Orthodox variants]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content">
{| class="sidebar nomobile nowraplinks" style="background-color: transparent; border-collapse:collapse; border-spacing:0px; border:none; width:100%; margin:0px; font-size:100%; clear:none; float:none"
| class="sidebar-content plainlist" style="padding-top:0.15em;" |
<div class="hlist">
* [[Instrumental Marxism|Ngwá Ọrụ]]
* [[Impossibilism|Enweghị ike ikwe omume]]
* [[Leninism|Okpukpe Lenin]]
** [[Bolshevism]]
*** [[Left communism#Russian left communism|N'aka ekpe]]
*** [[Marxism–Leninism|Marxism na Leninism]]
*** [[Trotskyism|Okpukpe Trotsky]]
**** [[Neo-Trotskyism|Okpukpe Ọhụrụ nke Trotsky]]
**** [[Orthodox Trotskyism|Ọtọdọks]]
**** [[Pabloism|Okpukpe Pablo]]
**** [[Posadism]]
**** [[Third camp|Ogige nke Atọ]]
** [[Amadeo Bordiga#Theories and beliefs|Ọchịchị Bordigism]]
** [[Nkrumaism]]
** [[Right Opposition|Ọchịchị Kọmunist nke aka nri]]
* [[Rosa Luxemburg#Thought|Okpukpe Luxembourg]]
* [[Menshevism]]
</div>
|-
! class="sidebar-heading" style="padding-top:0.2em;font-style:italic;font-weight:normal;border-bottom:1px solid #ccc;" |
[[Marxism–Leninism|Marxism na Leninism]]
|-
| class="sidebar-content plainlist" style="padding-top:0.15em;" |
<div class="hlist hlist-separated">
* [[Anti-revisionism|Mmegide nke imezigharị]]
* [[Castroism]]
* [[Guevarism|Echiche Guevarism]]
* [[Ho Chi Minh Thought|Echiche Ho Chi Minh]]
* [[Hoxhaism|Okpukpe Hoxhaism]]
* [[Husakism]]
* ''[[Juche]]''
* [[Kadarism]]
* [[Khrushchevism|Okpukpe Khrushchevism]]
* [[Maoism|Okpukpe Mao]]
** [[Marxism–Leninism–Maoism|Marxism na Leninism]]
*** [[Gonzalo Thought|Echiche Gonzalo]]
*** [[Maoism-Third Worldism|Maoism-Nchịkọta Ụwa nke Atọ]]
*** [[Prachanda Path|Ụzọ Prachanda]]
* [[Socialism with Chinese characteristics|Ọchịchị Ọchịchị Onye kwuo uche ya nke nwere njirimara ndị China]]
** [[Dengism]]
** [[Scientific Outlook on Development|Echiche Sayensị Banyere Mmepe]]
** [[Three Represents|Ihe Atọ Na-anọchite anya]]
** [[Xi Jinping Thought|Xi Jinping Echiche]]
* [[Stalinism|Ọchịchị Stalin]]
* [[Titoism|Okpukpe Tito]]
</div>
|}
</div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Left communism|Ụdị ndị Kọmunist dị iche iche]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist hlist-separated">
* [[Autonomism|Ịnwere Onwe Onwe]]
* [[Amadeo Bordiga#Theories and beliefs|Ọchịchị Bordigism]]
* [[Communization|Nchịkọta Kọmunist]]
* [[Council communism|Kọmunist nke Kansụl]]
* [[Left communism#Russian left communism|Bolshevism nke aka ekpe]]
* [[Situationism|Ọnọdụ]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Libertarian Marxism|Ụdị nnwere onwe]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist hlist-separated">
* [[Autonomism|Ịnwere Onwe Onwe]]
* [[Council communism|Kọmunist nke Kansụl]]
* [[De Leonism|Okpukpe Leonism]]
* [[Lettrism|Akwụkwọ edemede]]
* [[Mao-Spontex]]
* [[Neo-Marxism|Okpukpe Marxist]]
** [[Analytical Marxism|Nnyocha]]
** [[Freudo-Marxism|Freudian]]
*** [[Frankfurt School|Ụlọ Akwụkwọ Frankfurt]]
** [[Open Marxism|Emeghe]]
** [[Structural Marxism|Ihe owuwu]]
* [[Situationism|Ọnọdụ]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[Marxist schools of thought|Ụdị ndị ọzọ]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist hlist-separated">
* [[Budapest School|Ụlọ Akwụkwọ Budapest]]
* [[Centrist Marxism|Onye nọ n'etiti]]
** [[Austromarxism]]
* [[Democratic socialism|Ọchịchị Ọchịchị Onye kwuo uche ya]]
* [[Eurocommunism|Ọchịchị Kọmunist nke Europe]]
* [[Marxist feminism|Onye na-ahụ maka ụmụ nwanyị]]
* [[Neo-Gramscianism|Okpukpe Ọhụrụ nke Gramscian]]
* [[Political Marxism|ndọrọ ndọrọ ọchịchị]]
* [[Post-Marxism|Mgbe Marxism gasịrị]]
* [[Revisionism (Marxism)|Onye na-eme mgbanwe]]
* [[Shachtmanism|Okpukpe Shachtman]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">[[:Category:Marxists|Ndị mmadụ]]</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist hlist-separated">
* [[Karl Marx]]
* [[Friedrich Engels|Engels]]
* [[August Bebel|Bebel]]
* [[Eduard Bernstein|Bernstein]]
* [[Daniel De Leon|Site na Leon]]
* [[Karl Kautsky|Kautsky]]
* [[Eleanor Marx]]
* [[Eugene V. Debs|Debs]]
* [[Keir Hardie|Obi Ike Dị Mkpa]]
* [[Georgi Plekhanov|Plekhanov]]
* [[Clara Zetkin|Zetkin]]
* [[Maxim Gorky|Gorky]]
* [[James Connolly|Connolly]]
* [[Vladimir Lenin|Lenin]]
* [[Rosa Luxemburg|Luxembourg]]
* [[Karl Liebknecht|Liebknecht]]
* [[Alexandra Kollontai|Kollontai]]
* [[Antonie Pannekoek|Pannekoek]]
* [[Nikolai Bukharin|Bukharin]]
* [[Joseph Stalin|Stalin]]
* [[Leon Trotsky|Trotsky]]
* [[Ber Borochov|Borochev]]
* [[György Lukács|Lukács]]
* [[Karl Korsch|Korsch]]
* [[Ho Chi Minh|Ho]]
* [[Antonio Gramsci|Gramsci]]
* [[Walter Benjamin|Benjamin]]
* [[Mao Zedong|Mao]]
* [[Max Horkheimer|Horkheimer]]
* [[Dolores Ibárruri|Ibárruri]]
* [[Wilhelm Reich|Reich]]
* [[Louis Aragon|Aragon]]
* [[Bertolt Brecht|Brecht]]
* [[Herbert Marcuse|Marcuse]]
* [[Erich Fromm|Fromm]]
* [[Henri Lefebvre|Lefebvre]]
* [[Theodor W. Adorno|Ihe ịchọ mma]]
* [[José Carlos Mariátegui|Mariátegui]]
* [[Jean-Paul Sartre|Sartre]]
* [[Maximilien Rubel|Rubel]]
* [[Simone de Beauvoir|Ebe a na-edebe mmiri]]
* [[Salvador Allende|Allende]]
* [[Raya Dunayevskaya|Dunayevskaya]]
* [[C. Wright Mills|Mills]]
* [[Eric Hobsbawm|Hobsbawm]]
* [[Louis Althusser|Althusser]]
* [[Pier Paolo Pasolini|Pasolini]]
* [[Howard Zinn|Zinn]]
* [[Ralph Miliband|Miliband]]
* [[Michael Parenti|Nne na nna]]
* [[Zygmunt Bauman|Bauman]]
* [[Che Guevara|Guevara]]
* [[Fidel Castro|Castro]]
* [[Guy Debord|Debord]]
* [[Frantz Fanon|Fanon]]
* [[David Harvey|Harvey]]
* [[Richard D. Wolff|Wolff]]
* [[Thomas Sankara|Sankara]]
* [[Slavoj Žižek|Žižek]]
* [[Domenico Losurdo|Ndị a tụfuru]]
* [[Ellen Meiksins Wood|Osisi]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">Isiokwu ndị metụtara ya</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist hlist-separated">
* [[Critical theory|Echiche nkatọ]]
* [[Criticism of Marxism|Nkatọ nke Marxism]]
* [[Communism|Ọchịchị Kọmunist]]
* [[History of communism|Akụkọ ihe mere eme nke ọchịchị Kọmunist]]
* [[Left-wing politics|ndọrọ ndọrọ ọchịchị aka ekpe]]
** [[New Left|Aka ekpe Ọhụrụ]]
** [[Old Left|Aka ekpe Ochie]]
* [[Social democracy|Ọchịchị onye kwuo uche ya]]
* [[Social anarchism|Ọchịchị Ọchịchị]]
** [[Anarcho-communism|Anarchist-Communism]]
* [[Socialism|Ọchịchị Ọchịchị Onye kwuo uche ya]]
** [[Libertarian socialism|Onye Nnwere Onwe]]
** [[Revolutionary socialism|Mgbanwe]]
** [[Utopian socialism|Utopia]]
* [[Workers' Council|Kansụl Ndị Ọrụ]]
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-content" |
<div class="sidebar-list mw-collapsible mw-collapsed"><div class="sidebar-list-title" style="background:transparent;border-top:1px solid #aaa;"><div class="sidebar-list-title-c">Ụdị ndị metụtara ya</div></div><div class="sidebar-list-content mw-collapsible-content"><div class="hlist hlist-separated"><categorytree mode="all" depth="0">Karl Marx</categorytree>
</div></div></div>
|-
| class="sidebar-below plainlist" style="line-height:1.6em;" |
* Nkọwa
* Ebe nrụọrụ weebụ Kọmunist[[Usòrò:Symbol-hammer-and-sickle.svg|link=|alt=|class=noviewer|16x16px]]
* Portal nke nkà ihe ọmụma[[Usòrò:Socrates.png|link=|alt=|class=noviewer|16x16px]]
* Ebe nrụọrụ weebụ Socialism[[Usòrò:Red_flag_II.svg|alt=icon|class=noviewer|16x16px]]
|-
| class="sidebar-navbar" |<templatestyles src="Module:Navbar/styles.css"></templatestyles>
|}
'''Clara Zetkin''' (/ˈzɛtkɪn/; German: ; née '''Eißner''' ; 5 Julaị 1857- 20 June 1933) bụ onye German Marxist theorist, onye na-ekwuchitere ndi mmadu, na onye na-akwado ikike ụmụ nwanyị.<ref name=":0" />
Tutu ruo afọ 1917, ọ na-arụsi ọrụ ike na Social Democratic Party nke Germany.<ref>[http://www.bpb.de/gesellschaft/gender/frauenbewegung/35316/clara-zetkin Clara Zetkin | bpb]</ref> Mgbe ahụ, ọ sonyeere Independent Social Democratic Party of Germany (USPD) na akụkụ aka ekpe ya, Spartacist League. Nke a mesịrị ghọọ Communist Party of Germany (KPD), nke ọ nọchitere anya na Reichstag n'oge Weimar Republic site n'afọ 1920 ruo 1933.<ref name=":0">Gilbert Badia, ''Clara Zetkin: Féministe Sans Frontières'' (Paris: Les Éditions Ouvrières 1993).</ref>
A mụrụ Clara Josephine Eißner (Eissner) diọkpara n'ime ụmụ atọ na Wiederau (Saxony) [de], obodo ndị ọrụ ugbo na Saxony, nke bụzi akụkụ nke obodo Königshain-Wiederau.<ref name="refbook1">{{Cite book|author=Young|first=James D.|title=Socialism since 1889: a biographical history|url=https://archive.org/details/socialismsince180000youn|publisher=Rowman & Littlefield|year=1988|pages=[https://archive.org/details/socialismsince180000youn/page/169 169]|isbn=978-0-389-20813-6}}</ref> Nna ya, Gottfried Eissner, bụ onye nkuzi ụlọ akwụkwọ, onye na-akpọ ụbọ akwara na onye Protestant na-anụ ọkụ n'obi, ebe nne ya, Josephine Vitale, nwere mgbọrọgwụ [[France|French]], sitere n'ezinụlọ nọ n'etiti na Leipzig ma gụọ akwụkwọ nke ọma.<ref name="refbook1" /><ref name="book2">{{Cite book|title=Encyclopedia of World Biography: Vitoria-Zworykin|publisher=Gale Research|year=1998|pages=[https://archive.org/details/encyclopediaofwo16gale/page/504 504]|url=https://archive.org/details/encyclopediaofwo16gale|isbn=978-0-7876-2556-6}}</ref><ref name="bookref3">{{Cite book|author=Zetkin|first=Klara|title=Clara Zetkin, selected writings|publisher=International Publishers|year=1984|pages=[https://archive.org/details/clarazetkinselec0000zetk/page/17 17]|url=https://archive.org/details/clarazetkinselec0000zetk/page/17|isbn=978-0-7178-0620-1}}</ref> N'afọ 1872, ezinụlọ ya kwagara Leipzig, ebe ọ gụrụ akwụkwọ na Leipzig Teachersī College for Women. Mgbe ọ nọ n'ụlọ akwụkwọ, ya na nwa ọhụrụ Sozialdemokratische Partei Deutschlands (SPD; Social Democratic Party) guzobere mmekọrịta.
[[Usòrò:Clara_Zetkin.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/55/Clara_Zetkin.jpg/220px-Clara_Zetkin.jpg|áká_èkpè|thumb|Zetkin n'oge nnọkọ na Zurich na 1897]]
N'ihi mmachibido iwu nke Bismarck tinyere na ọrụ ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị na Germany n'afọ 1878, Zetkin gara Zurich n'afọ 1882 wee gaa biri na Paris, ebe ọ gụrụ akwụkwọ ịbụ onye nta akụkọ na onye ntụgharị. N'oge ọ nọ na Paris, ọ rụrụ ọrụ dị mkpa na ntọala nke otu Socialist International.<ref name="BiographischeDatenbankenCZ" /> Ọ nabatakwara aha onye ọ hụrụ n'anya, onye Russia-Jewish Ossip Zetkin [de], onye Marxist raara onwe ya nye, onye ya na ya nwere ụmụ nwoke abụọ, Maxim na Konstantin (nke a maara dịka Kostja). Ossip Zetkin dara ezigbo ọrịa na mbido 1889 wee nwụọ na June nke afọ ahụ. Mgbe onye ọ hụrụ n'anya nwụsịrị, Zetkin na ụmụ ya kwagara Stuttgart. Ọ lụrụ onye na-ese ihe Georg Friedrich Zundel, onye ji afọ iri na asatọ tọọ ya, site n'afọ 1899 ruo 1928.<ref name="research.uni-leipzig.de">{{Cite web |url=http://research.uni-leipzig.de/agintern/frauen/zetkin.htm |title=Clara Zetkin biography from the University of Leipzig (in German) |access-date=2021-01-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190402192604/http://research.uni-leipzig.de/agintern/frauen/zetkin.htm |archive-date=2019-04-02 |url-status=dead}}</ref>
=== Ịgba ọsọ ndụ na ọnwụ ===
[[Usòrò:Klara_Zetkin's_house_in_Jena.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Klara_Zetkin%27s_house_in_Jena.jpg/220px-Klara_Zetkin%27s_house_in_Jena.jpg|thumb|Ihe ncheta ebe Clara Zetkin biri na Jena, Germany]]
Mgbe Adolf Hitler na ndị Nazi Party ya weghaara ọchịchị, a machibidoro ndị Communist Party nke Germany iwu, mgbe ọkụ Reichstag gbara n'afọ 1933. Zetkin gara mba ọzọ n'oge ikpeazụ, n'oge a na Soviet Union. Ọ nwụrụ n'ebe ahụ, na Arkhangelskoye, nso Moscow, na 1933, mgbe ọ fọrọ nke nta ka ọ bụrụ afọ 76.<ref name="BiographischeDatenbankenCZ">{{Cite web|url=http://www.bundesstiftung-aufarbeitung.de/wer-war-wer-in-der-ddr-%2363%3B-1424.html?ID=5462|title=Zetkin, Clara * 5.7.1857, † 20.6.1933: Biographische Angaben aus dem Handbuch der Deutschen Kommunisten|publisher=Bundesstiftung zur Aufarbeitung der SED-Diktatur: Biographische Datenbanken|accessdate=15 November 2014}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://www.bundesstiftung-aufarbeitung.de/wer-war-wer-in-der-ddr-%2363%3B-1424.html?ID=5462 "Zetkin, Clara * 5.7.1857, † 20.6.1933: Biographische Angaben aus dem Handbuch der Deutschen Kommunisten"]. Bundesstiftung zur Aufarbeitung der SED-Diktatur: Biographische Datenbanken<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">15 November</span> 2014</span>.</cite></ref> E debere ntụ ya na Kremlin Wall Necropolis, site na Moscow Kremlin Wall, nso Red Square.<ref name="BiographischeDatenbankenCZ" /> Ndị isi ndị Kọmunist si Europe niile bịara ememe olili ozu ahụ, gụnyere Joseph Stalin na Nadezhda Krupskaya (nwunye Lenin).<ref>{{Cite web|url=https://biography.yourdictionary.com/clara-zetkin|title=Clara Zetkin facts|work=Your Dictionary|accessdate=23 February 2019|archivedate=2 April 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190402192604/https://biography.yourdictionary.com/clara-zetkin}}</ref>
Mgbe 1949 gachara , Zetkin ghọrọ onye dike a ma ama na German Democratic Republic (East Germany), obodo ukwu ọ bụla nwere okporo ámá aha ya. A ka nwere ike ịchọta aha ya na map nke ala ndị bụbu GDR.<ref name="research.uni-leipzig.de"/> E nwekwara okporo ámá dị na Tula, Russia nke aha ya bụ Zetkin (Kla Цеткин) nke na-aga n'otu akụkụ na Red Army Prospect nke bụ okporo ụzọ bụ isi na-eduga na Moscow Train Station na obodo ahụ.
== Nsọpụrụ ndị e nyere mgbe ọ nwụsịrị ==
* E chetaara Zetkin na mkpụrụ ego ego iri na mkpụrụ ego iri abụọ nke German Democratic Republic (GDR) (East Germany).
* Mgbe 1949, obodo ukwu ọ bụla dị na GDR nwere okporo ámá aha ya.
* N'afọ 1954, GDR guzobere ''ihe nrite Clara Zetkin'' (Clara-Zetkin-Medaille).
* N'afọ 1955, kansụl obodo Leipzig guzobere ebe ntụrụndụ ọhụrụ dị nso n'etiti obodo a na-akpọ "Clara-Zetkin-Park"<ref>[http://www.leipzig.de/freizeit-kultur-und-tourismus/parks-waelder-und-friedhoefe/parks-und-gruenanlagen/clara-zetkin-park/ Clara-Zetkin-Park – Stadt Leipzig]</ref>
* N'afọ 1967, e guzobere ihe oyiyi nke Clara Zetkin, nke onye na-ese ihe GDR Walter Arnold, na Johannapark, Leipzig iji cheta ụbọchị ọmụmụ ya nke afọ 110.
* N'afọ 1987, GDR wepụtara stampụ nwere foto ya.
* Kemgbe afọ 2011, otu ndị Germany bụ Die Linke na-ewepụta "Clara-Zetkin-Frauenpreis [de]" kwa afọ.
== Edemsibịa ==
== Njikọ mpụga ==
* Media related to Clara Zetkin at Wikimedia Commons
* Quotations related to Clara Zetkin at Wikiquote
* Works by Clara Zetkin at Project Gutenberg
* [http://www.spartacus-educational.com/GERzetkin.htm Clara Zetkin na Spartacus Educational] (akụkọ ndụ, ihe ndị e wepụtara)
* Zetkin na marxists.org (akụkọ ndụ, ụfọdụ ihe odide, njikọ)
* Newspaper clippings about Clara Zetkin in the 20th Century Press Archives of the ZBW
* ''[[iarchive:zetkinrecollectionslenin|Ihe M]]'' Na-echeta Lenin site na Clara Zetkin
8ei84pn5uyqjqtx59a59qnyap1tt1e9
Cheng Yen
0
23722
744128
579860
2026-11-11T12:28:46Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744128
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Category:Pages using religious biography with multiple nickname parameters]]
[[Category:Articles having same image on Wikidata and Wikipedia]]
'''Cheng Yen''' (Chinese: 證嚴法師; : ; Wade Tian Giles: Yen2 Fa3-shih1; : ; [lower-alpha 1] a mụrụ '''Chin-Yun Wong'''; 14 Mee 1937) bụ onye nọn Buddha nke Taiwan (bhikkhuni), nkuzi, na onye ọrụ ebere.<ref>{{Cite web|url=https://www.tzuchi.org.sg/en/about-us/our-founder/master-cheng-yen/|title=Master Cheng Yen|work=Tzu Chi Singapore|language=en-US|accessdate=31 December 2019|archivedate=29 September 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190929154442/https://www.tzuchi.org.sg/en/about-us/our-founder/master-cheng-yen/}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://community.tzuchi.net/PH/periodical.nsf/b7ec78e641a9c9f94825758d001419c5/f7ea0d5c646efef54825759100113a74?OpenDocument|title=慈濟快報 Tzu Chi Express (English Version)|work=community.tzuchi.net|accessdate=31 December 2019|archivedate=6 May 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220506234750/http://community.tzuchi.net/PH/periodical.nsf/b7ec78e641a9c9f94825758d001419c5/f7ea0d5c646efef54825759100113a74?OpenDocument}}</ref> Ọ bụ onye guzobere Buddhist Compassion Relief Tzu Chi Foundation, nke a na-akpọkarị Tzu Chi, otu ndị Buddha na-enyere ndị mmadụ aka na Taiwan.<ref name="bio">{{Cite web|url=http://tw.tzuchi.org/en/index.php?option=com_content&view=article&id=159&Itemid=198&lang=en|title=Biography of Dharma Master Cheng Yen|date=22 May 2014|publisher=Buddhist Compassion Relief Tzu Chi Foundation|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110721184449/http://tw.tzuchi.org/en/index.php?option=com_content&view=article&id=159&Itemid=198&lang=en|archivedate=21 July 2011|accessdate=18 October 2010}}</ref> N'Ebe Ọdịda Anyanwụ, a na-akpọ ya mgbe ụfọdụ "Nne Teresa nke Eshia".<ref>{{Cite web|url=https://www.chicagotribune.com/news/ct-xpm-1994-09-04-9409040139-story.html|title=Tiny Buddhist Master Serves Taiwan, Needy of the World|author=Tribune|first=Norma Libman Special to the|work=chicagotribune.com|language=en-US|accessdate=31 December 2019|archivedate=31 December 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191231055845/https://www.chicagotribune.com/news/ct-xpm-1994-09-04-9409040139-story.html}}</ref><ref name="bio" /><ref name="tricycle">{{Cite web|url=http://www.tricycle.com/blog/?p=2173|title=Diane Wolkstein on Dharma Master Cheng Yen|author=Mowe|first=Sam|date=12 August 2010|work=[[Tricycle: The Buddhist Review|Tricycle]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100906090614/http://www.tricycle.com/blog/?p=2173|archivedate=6 September 2010}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://religion.vn/Plus.aspx/en/News/71/0/1010054/0/5049/%5BDownload%5D|title=Founder of Tzu Chi Receives Rotary International Hono|work=religion.vn|accessdate=11 March 2017|archivedate=29 August 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180829045921/http://religion.vn/Plus.aspx/en/News/71/0/1010054/0/5049/%5BDownload%5D}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.forbes.com/global/2010/0412/companies-cheng-yen-taiwan-philanthropy-widjaja-sister-of-charity.html|title=Sister of Charity|author=Chen|first=Shu-Ching Jean|date=12 April 2010|work=Forbes|accessdate=11 March 2017|language=en}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=t--23FOImmIC|title=Tzu Chi: Serving with Compassion|author=O'Neill|first=Mark|date=17 May 2010|publisher=John Wiley & Sons|isbn=9780470825679|pages=9|language=en|accessdate=19 March 2017}}</ref>
A mụrụ Cheng Yen na Taiwan n'oge ndị Japan bi. Ọ zụlitere mmasị na okpukpe Buddha mgbe ọ bụ nwata, na-edo onwe ya dịka onye nọn Buddha n'afọ 1963 n'okpuru onye a ma ama na-akwado okpukpe Buddha, nna ukwu Yin Shun. Mgbe ya na nwanyị dara ogbenye nke nwere ime ọpụpụ, na mkparịta ụka ya na ndị nọn Roman Katọlik na-ekwu maka ọrụ ebere dị iche iche nke Chọọchị Katọlik, Cheng Yen guzobere Tzu Chi Foundation n'afọ 1966 dịka òtù enyemaka ndị Buddha. Nzukọ ahụ malitere dịka otu ndị inyom iri atọ na-elekọta ụlọ na-echekwa ego maka ezinụlọ ndị nọ ná mkpa. Tzu Chi ji nwayọọ nwayọọ na-ewu ewu ma gbasaa ọrụ ya ka oge na-aga iji tinye ọrụ ahụike, gburugburu ebe obibi, na ọrụ enyemaka ọdachi, mechaa ghọọ otu n'ime nnukwu òtù ọrụ ebere n'ụwa, na nnukwu òtù Buddha na Taiwan.
A na-ewere Cheng Yen dịka otu n'ime ndị nwere mmetụta kachasị na mmepe nke okpukpe Buddha nke Taiwan nke oge a. Na Taiwan, a na-akpọkarị ya otu n'ime "Ndị Eze Eluigwe anọ" nke okpukpe Buddha nke Taiwan, ya na ndị ọgbọ ya Sheng-yen nke Dharma Drum Mountain, Hsing Yun nke Fo Guang Shan na Wei Chueh nke Chung Tai Shan.<ref>{{Cite web|url=http://info.taiwan.net.tw/tourbusE/december_page1.html|title=Come to Taiwan, Return with good memories|publisher=Info.taiwan.net.tw|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120227183910/http://info.taiwan.net.tw/tourbusE/december_page1.html|archivedate=27 February 2012|accessdate=15 February 2012}}</ref><ref>{{Cite journal|author=Shuai|first=J. J.|date=1 December 2010|title=Visualization of the Taiwaness Buddhism web based on social network analysis|journal=2010 International Computer Symposium (ICS2010)|pages=187–191|doi=10.1109/COMPSYM.2010.5685523}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=wvGWJcQ3ZX0C&q=four+heavenly+kings+|title=2600 Years of Sambuddhatva: Global Journey of Awakening|date=1 January 2011|isbn=9789559349334|pages=282|language=en|accessdate=4 February 2018|author=Abeynayake|first=Oliver}}</ref>
== Mmalite ndụ ==
A mụrụ Cheng Yen "Chin-Yun Wong" (Chinese; : ; Pe̍h-ōe-jī:__zul____zul____zul__ Kím-hûn) na 1937 na Kiyomizu Town, Taikō District, Taichū Prefecture, Japanese Taiwan (nke oge a bụ Qingshui, Taichung City, Taiwan).<ref name="parabola">{{Cite web|author=Wolkstein|first=Diane|title=The Desire to Relieve All Suffering|url=http://www.parabola.org/the-desire-to-relieve-all-suffering|work=[[Parabola (magazine)|Parabola]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100923002225/http://www.parabola.org/the-desire-to-relieve-all-suffering|archivedate=23 September 2010|date=2010}}</ref><ref name="bio"/> N'adịghị ka ọtụtụ n'ime ndị isi ndị ọzọ a ma ama na Taiwan, a mụrụ Cheng Yen na Taiwan kama ịbụ China.<ref name="chinaperspectives.revues.org">{{Cite journal|date=2005|title=Taiwan's Socially Engaged Buddhist Groups|journal=China Perspectives|volume=2005|issue=59|author=Schak|first=David|doi=10.4000/chinaperspectives.2803}}</ref> Nwanne nna ya amụtaghị nwa, n'ihi ya, nwanne nne ya na nwanne nna ya zụlitere ya. Cheng-Yen tolitere n'oge ndị Japan bi na Taiwan n'oge [[World War II|Agha Ụwa nke Abụọ]], ebe ọ hụrụ mmetụta na-ebibi ihe nke agha ma hụ bọmbụ na Taiwan. A na-ekwu na ahụmịhe ndị a na-enye aka n'ihe ọ weere dị ka eziokwu n'azụ echiche nke impermanence.<ref name="parabola" /> N'afọ 1945, mgbe ọ dị afọ asatọ, ọ lekọtara nwanne ya nwoke na-arịa ọrịa n'ụlọ ọgwụ ọnwa asatọ, ya mere ọ mụtara nke ọma banyere ihe mgbu na enweghị enyemaka nke ndị mmadụ. Mgbe ọ dị afọ iri abụọ na atọ, nna ya nwụrụ na mberede site na nsogbu ọbara ụbụrụ nke kpatara ọbara ọgbụgba na ọrịa strok.<ref name="bio" /> Ọ bụ n'ịchọ ebe a na-eli ya ka Cheng Yen zutere Dharma Buddha, ozizi ndị metụtara ya, na akwụkwọ nsọ Buddha (sutras). Mgbe nna ya nwụsịrị, Cheng Yen weghaara nlekọta ụlọ ihe nkiri nna ya wee bụrụ onye na-ahụ maka ezinụlọ ya.
== Edemsibịa ==
== Njikọ mpụga ==
* [https://web.archive.org/web/20080917102129/http://www.us.tzuchi.org/ Ntọala Tzu Chi]
* [https://web.archive.org/web/20080917102129/http://www.us.tzuchi.org/ Tzu Chi Foundation, USA]
* [https://web.archive.org/web/20060721163955/http://sj.tzuchimalacca.com/ Tzu Chi na-aga n'ihu na agụmakwụkwọ]
* [https://web.archive.org/web/20051028032554/http://tima.tzuchi.org/ TIMA - Tzu Chi International Medical Association] E debere ya na Wayback Machine
* [http://www.daai.tv/ Da Ai (Great Love): Ụlọ ọrụ telivishọn nke Tzu Chi nwere]
* [https://web.archive.org/web/20070118111025/http://www.daai.com.my/index.html Tzu Chi Malaysia News (Video)]
* Tzu Chi Publications E debere ya na Wayback Machine
* [https://web.archive.org/web/20070927183953/http://www.reliefweb.int/RWSearch/Search?num_DES_FormID=1&num_DES_Browser=1&txt_DES_ShortSourceName=Tzu%20Chi&num_DES_Operator=1&srchType=5 UN ReliefWeb Tzu Chi ọrụ enyemaka gburugburu ụwa]
{{DEFAULTSORT:Yen, Cheng}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
mjub512uxwpb6x8mey8j86r8rxm1ep4
Ńkàtá ojiarụ:Senator Choko
3
24336
744169
743438
2026-11-11T22:20:57Z
~2026-59704-68
67570
/* Renaming request */ Zaghachi
744169
wikitext
text/x-wiki
== Ihe nrite Onye Ntinyeaka ==
{| style="background-color: #CEF2D4; border: 10px solid Green;"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Bronzewiki 2 za zásluhy.png|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''Onye ntụgharị Ukwu nke afọ 2022'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | Anyị n'ekele gị maka ọrụ ị na-arụ na <span class="plainlinks">[https://ig.wikipedia.org/wiki/Ihu_mb%E1%BB%A5 Wikipidia Igbo]</span>. '''Daalụ maka ịtụgharị edemede karịrị otu nari'''. Ị mere nke ọma, jisie ike!
[[Ọbanife:Tochiprecious|Tochiprecious]] ([[Okwu ọbanife:Tochiprecious|ṅkátá]]) 11:04, 28 Disemba 2022 (UTC)
|}
Received with grateful heart and thanks to the organizers
[[Senator Choko|Senator Choko]] [[Senator Choko |talk]] [[Ọbanife:Senator Choko|Senator Choko]] ([[Okwu ọbanife:Senator Choko|ṅkátá]]) 07:47, 29 Disemba 2022 (UTC)
== Kusasi language ==
Hi! I saw that you have created the article [[Kusasi language]]. Thank you for translating it!
It looks like it has an English title. The word "language" is definitely English and not Igbo. I also suspect that "Kusasi" is probably not the right name in any language, and I suggested renaming it in English.
As far as I know, this language is usually called "Kusaal", but you're free to choose any name that sounds right in Igbo. [[Ọbanife:Amire80|Amir E. Aharoni]] ([[Okwu ọbanife:Amire80|ṅkátá]]) 08:16, 1 Febụwarị 2023 (UTC)
Thanks for the information...
[[User: Senator Choko|Senator Choko]] [[Ọbanife:Senator Choko|Senator Choko]] ([[Okwu ọbanife:Senator Choko|ṅkátá]]) 10:15, 1 Febụwarị 2023 (UTC)
== <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Reminder to vote now to select members of the first U4C</span> ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<section begin="announcement-content" />
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]''
Dear Wikimedian,
You are receiving this message because you previously participated in the UCoC process.
This is a reminder that the voting period for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) ends on May 9, 2024. Read the information on the [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|voting page on Meta-wiki]] to learn more about voting and voter eligibility.
The Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. Community members were invited to submit their applications for the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, please [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]].
Please share this message with members of your community so they can participate as well.
On behalf of the UCoC project team,<section end="announcement-content" />
</div>
[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 Mee 2024 (UTC)
<!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&oldid=26721207 -->
== Duplicate pages? ==
Hi, just to confirm if this [[Event:African_Young_Celebrities_Wikipedia_Editathon]] is related to and a duplicate of [[Event:African_Young_and_Influential_Wikipedia_Editathon]]? Daalu. [[Ojiarụ:King ChristLike|King ChristLike]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:King ChristLike|ṅkátá]]) 02:43, 26 Julaị 2025 (UTC)
:Hello, yea it's related, i forgot to login before creating the first event page (African young and inflential wikipedia editathon) pls help me delete it. we are working with this now.... [[Event:African Young Celebrities Wikipedia Editathon]] [[Ojiarụ:Senator Choko|Senator Choko]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:Senator Choko|ṅkátá]]) 10:03, 26 Julaị 2025 (UTC)
::{{done}}. [[Ojiarụ:King ChristLike|King ChristLike]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:King ChristLike|ṅkátá]]) 21:54, 26 Julaị 2025 (UTC)
==Appreciation for Meeting Reminder==
Thank you for the reminder. Well recieved. [[Ojiarụ:Goodymeraj|Goodymeraj]] ([[Ńkàtá ojiarụ:Goodymeraj|ṅkátá]]) 16:54, 09 Ọktoba 2026 (UTC)
== Renaming request ==
Hello, Senator Choko.
Can you rename the article [[Cabot Square, Montreal]] to [[Square Cabot, Montreal]], because the French version "Square Cabot" is the official name of the square. In the Canadian province of [[Quebec]] (including the city of Montreal), French is the only official language, and all street and square names and signs are in French only.
Yours sincerely, [[Ọpụrụiche:Contributions/~2026-58619-64|~2026-58619-64]] ([[Ńkàtá ojiarụ:~2026-58619-64|talk]]) 05:32, 5 Novemba 2026 (UTC)
:noted! Thanks for the update [[User:Senator Choko|<span style="white-space:nowrap;text-shadow:#009200 0.3em 0.4em 1.0em,#009200 -0.2em -0.2em 1.0em;color:#009200"><b>Senator Choko</b></span>]]<sup>[[User talk:Senator Choko|<span style="color:#ff0000"><b>Talk</b></span>]]</sup> 09:29, 5 Novemba 2026 (UTC)
::Hello, Senator Choko.
::Can you rename the article [[Cabot Square, Montreal]] to [[Square Cabot, Montreal]], for the above mentioned reasons?
::Yours sincerely, [[Ọpụrụiche:Contributions/~2026-59704-68|~2026-59704-68]] ([[Ńkàtá ojiarụ:~2026-59704-68|talk]]) 22:20, 11 Novemba 2026 (UTC)
rsfdaow63o1m618hpx0jgqei1zzrhy5
744188
744169
2026-11-12T03:24:15Z
Senator Choko
13011
/* Renaming request */ Zaghachi
744188
wikitext
text/x-wiki
== Ihe nrite Onye Ntinyeaka ==
{| style="background-color: #CEF2D4; border: 10px solid Green;"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Bronzewiki 2 za zásluhy.png|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''Onye ntụgharị Ukwu nke afọ 2022'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | Anyị n'ekele gị maka ọrụ ị na-arụ na <span class="plainlinks">[https://ig.wikipedia.org/wiki/Ihu_mb%E1%BB%A5 Wikipidia Igbo]</span>. '''Daalụ maka ịtụgharị edemede karịrị otu nari'''. Ị mere nke ọma, jisie ike!
[[Ọbanife:Tochiprecious|Tochiprecious]] ([[Okwu ọbanife:Tochiprecious|ṅkátá]]) 11:04, 28 Disemba 2022 (UTC)
|}
Received with grateful heart and thanks to the organizers
[[Senator Choko|Senator Choko]] [[Senator Choko |talk]] [[Ọbanife:Senator Choko|Senator Choko]] ([[Okwu ọbanife:Senator Choko|ṅkátá]]) 07:47, 29 Disemba 2022 (UTC)
== Kusasi language ==
Hi! I saw that you have created the article [[Kusasi language]]. Thank you for translating it!
It looks like it has an English title. The word "language" is definitely English and not Igbo. I also suspect that "Kusasi" is probably not the right name in any language, and I suggested renaming it in English.
As far as I know, this language is usually called "Kusaal", but you're free to choose any name that sounds right in Igbo. [[Ọbanife:Amire80|Amir E. Aharoni]] ([[Okwu ọbanife:Amire80|ṅkátá]]) 08:16, 1 Febụwarị 2023 (UTC)
Thanks for the information...
[[User: Senator Choko|Senator Choko]] [[Ọbanife:Senator Choko|Senator Choko]] ([[Okwu ọbanife:Senator Choko|ṅkátá]]) 10:15, 1 Febụwarị 2023 (UTC)
== <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Reminder to vote now to select members of the first U4C</span> ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<section begin="announcement-content" />
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]''
Dear Wikimedian,
You are receiving this message because you previously participated in the UCoC process.
This is a reminder that the voting period for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) ends on May 9, 2024. Read the information on the [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|voting page on Meta-wiki]] to learn more about voting and voter eligibility.
The Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. Community members were invited to submit their applications for the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, please [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]].
Please share this message with members of your community so they can participate as well.
On behalf of the UCoC project team,<section end="announcement-content" />
</div>
[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 Mee 2024 (UTC)
<!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&oldid=26721207 -->
== Duplicate pages? ==
Hi, just to confirm if this [[Event:African_Young_Celebrities_Wikipedia_Editathon]] is related to and a duplicate of [[Event:African_Young_and_Influential_Wikipedia_Editathon]]? Daalu. [[Ojiarụ:King ChristLike|King ChristLike]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:King ChristLike|ṅkátá]]) 02:43, 26 Julaị 2025 (UTC)
:Hello, yea it's related, i forgot to login before creating the first event page (African young and inflential wikipedia editathon) pls help me delete it. we are working with this now.... [[Event:African Young Celebrities Wikipedia Editathon]] [[Ojiarụ:Senator Choko|Senator Choko]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:Senator Choko|ṅkátá]]) 10:03, 26 Julaị 2025 (UTC)
::{{done}}. [[Ojiarụ:King ChristLike|King ChristLike]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:King ChristLike|ṅkátá]]) 21:54, 26 Julaị 2025 (UTC)
==Appreciation for Meeting Reminder==
Thank you for the reminder. Well recieved. [[Ojiarụ:Goodymeraj|Goodymeraj]] ([[Ńkàtá ojiarụ:Goodymeraj|ṅkátá]]) 16:54, 09 Ọktoba 2026 (UTC)
== Renaming request ==
Hello, Senator Choko.
Can you rename the article [[Cabot Square, Montreal]] to [[Square Cabot, Montreal]], because the French version "Square Cabot" is the official name of the square. In the Canadian province of [[Quebec]] (including the city of Montreal), French is the only official language, and all street and square names and signs are in French only.
Yours sincerely, [[Ọpụrụiche:Contributions/~2026-58619-64|~2026-58619-64]] ([[Ńkàtá ojiarụ:~2026-58619-64|talk]]) 05:32, 5 Novemba 2026 (UTC)
:noted! Thanks for the update [[User:Senator Choko|<span style="white-space:nowrap;text-shadow:#009200 0.3em 0.4em 1.0em,#009200 -0.2em -0.2em 1.0em;color:#009200"><b>Senator Choko</b></span>]]<sup>[[User talk:Senator Choko|<span style="color:#ff0000"><b>Talk</b></span>]]</sup> 09:29, 5 Novemba 2026 (UTC)
::Hello, Senator Choko.
::Can you rename the article [[Cabot Square, Montreal]] to [[Square Cabot, Montreal]], for the above mentioned reasons?
::Yours sincerely, [[Ọpụrụiche:Contributions/~2026-59704-68|~2026-59704-68]] ([[Ńkàtá ojiarụ:~2026-59704-68|talk]]) 22:20, 11 Novemba 2026 (UTC)
:::tbe Igbo Wikipedia site has been having issues for awhile now, will probably make the changes when it starts working. [[User:Senator Choko|<span style="white-space:nowrap;text-shadow:#009200 0.3em 0.4em 1.0em,#009200 -0.2em -0.2em 1.0em;color:#009200"><b>Senator Choko</b></span>]]<sup>[[User talk:Senator Choko|<span style="color:#ff0000"><b>Talk</b></span>]]</sup> 03:24, 12 Novemba 2026 (UTC)
gzl29qp94oz1osp8pnw0w49fdlmovbc
Global Forest System
0
25525
744187
111565
2026-11-12T02:54:30Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744187
wikitext
text/x-wiki
[[Usòrò:GFS_850_MB.PNG|áká_ịkẹngạ|thumb|300x300px|Ihe atụ nke amụma amụma sitere na GFS, n'ọnọdụ a, amụma awa 96 nke ịdị elu na okpomọkụ 850 mb]]
Global Forecast System ('''GFS''') bụ '''usoro''' amụma ihu igwe zuru ụwa ọnụ nké nwéré ihe nlereanya kọmputa zuru ụwa ọnụ na nyocha dị íchè íchè nké [[Njikọ̀taọ̀hà|United States]] 'National Weather Service (NWS) na-agba.
== Ọrụ ==
A na-agba ihe nlereanya mgbakọ na mwepụ ugboro anọ n'ụbọchị, ma na-emepụta amụma màkà ụbọchị iri na isii tupu ógè eruo, mànà na-ebelata mkpebi ohere mgbè ụbọchị iri gasịrị. Amamihe amụma na-ebelata n'ozuzu ya ka ógè na-aga (dị ka ụdị amụma ihu igwe ọ bụla) na màkà amụma ogologo ógè, ọ bụ naanị ihe ndị buru ibu na-ejigide ezi uche. Ọ bụ otu n'ime ụdị synoptic dị n'etiti na-ejikarị eme ihe.
=== Ụkpụrụ Ndị Dị na ya ===
Ihe nlereanya GFS bụ ihe nlereanya [[Finite Volume Cubed Sphere method|FV3]] nké nwéré ihe dịka mkpebi dị larịị nke kilomita iri na atọ màkà ụbọchị 0-16. N'ụzọ kwụ ọtọ, a na-ekewa ihe nlereanya ahụ n'ime okpukpu otu narị na iri abụọ na asaa ma gbasaa na mesopause (ihe dịka ~ 80 km), na nwa ógè, ọ na-emepụta mmepụta amụma kwa awa màkà awa otu narị na iri abụọ mbụ, awa atọ kwa ụbọchị site n'ụbọchị irí na awa iri na abụọ kwà ụbọchị site na ụbọchị iri na isií.<ref>{{Cite web|author=Timothy McClung|title=Technical Implementation Notice 16-11 Amended|url=http://www.nws.noaa.gov/os/notification/tin16-11gfs_gdasaaa.htm|publisher=Nation Weather Service|accessdate=5 June 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160605214139/http://www.nws.noaa.gov/os/notification/tin16-11gfs_gdasaaa.htm|archivedate=5 June 2016}}</ref> A na-ejikwa mmepụta sitere na GFS mepụta ọnụ ọgụgụ mmepụta ihe nlereanya.
=== Ụdị dị iche iche ===
Na mgbakwunye na ihe nlereanya ahụ, GFS bụkwa ihe ndabere nke ndị otu iri atọ dị ala (31, na-agụta njikwa na ndị na-arụ ọrụ) nké na-agba ọsọ n'otu ógè na GFS na-arụkọ ọrụ ma dị n'otu ihe ahụ. A na-akpọ ìgwè a "Global Ensemble Forecast System" (GEFS). A na-ejikọta ndị otu GFS na ndị otu Global Environmental Multiscale Model nkè Canada iji mepụta North American Ensemble Forecast System (NAEFS).
== Ojiji ==
Dị ka ọtụtụ ọrụ nkè gọọmentị US, data GFS enweghị ikike nwebisiinka ma dị n'efu na [[Public domain|ngalaba ọha na eze]] n'okpuru ndokwa nke iwu US. N'ihi nke a, ihe nlereanya ahụ na-eje ozi dị ka ihe ndabere màkà amụma nkè ọtụtụ ụlọ ọrụ onwé, azụmahịa, na ụlọ ọrụ ihu igwe mba ọzọ.
== Eziokwu ==
Ka ọ na-erule n'afọ 2015, ihe nlereanya GFS adaala n'azụ izi ezi nke ụdị ihu igwe ụwa ndị ọzọ.<ref>{{Cite news|author=Berger|first=Eric|title=The US weather model is now the third-fourth best in the world|url=https://arstechnica.com/science/2016/06/the-us-weather-model-is-now-the-fourth-best-in-the-world/|publisher=Ars Technica|date=21 June 2016}}</ref><ref>{{Cite news|author=Berger|first=Eric|title=The European forecast model already kicking America's butt just improved|url=https://arstechnica.com/science/2016/03/the-european-forecast-model-already-kicking-americas-butt-just-improved/|accessdate=16 August 2016|publisher=Ars Technica|date=11 March 2016}}</ref> Nké a bụ ihe a ma ama na ihe nlereanya GFS na-ebu amụma n'ụzọ na-ezighi ezi na Hurricane Sandy na-aga n'oké osimiri ruo ụbọchị anọ tupu ọdịda, ebe ihe nlereanya European Centre for Medium-Range Weather Forecasts buru amụma ọdịda n'ụzọ ziri ezi na ụbọchị asaa. A tụrụ aro ka ọtụtụ n'ime nke a bụrụ n'ihi oke nkè ihe onwunwe kọmpụta n'ime National Weather Service. Na nzaghachi, NWS zụrụ supercomputers ọhụrụ, na-abawanye ike nhazi site na narị asaa na iri asaa na isii teraflops ruo 5.78 petaflops.<ref>{{Cite news|author=Kravets|first=David|title=National Weather Service will boost its supercomputing capacity tenfold|url=https://arstechnica.com/science/2015/01/national-weather-service-will-boost-its-supercomputing-capacity-tenfold/|accessdate=16 August 2016|publisher=Ars Technica|date=5 January 2015}}</ref><ref>{{Cite news|author=Rice|first=Doyle|title=Supercomputer quietly puts U.S. weather resources back on top|url=https://www.usatoday.com/story/weather/2016/02/22/supercomputer-reston-noaa-cray-ibm/80290546/|accessdate=16 August 2016|publisher=USA Today|date=22 February 2016}}</ref><ref>{{Cite web|title=NOAA completes weather and climate supercomputer upgrades|url=http://www.noaanews.noaa.gov/stories2016/011116-noaa-completes-weather-and-climate-supercomputer-upgrades.html|work=NOAA|accessdate=16 August 2016}}</ref> Ka ọ na-erule 12z na-agba ọsọ n'ubochi irí na itoolu n'ọnwa Julaị 2017, emelitere ụdị GFS. N'adịghị ka ECMWF e melite n'oge na-adịbeghị ányá, GFS ọhụrụ ahụ na-akpa àgwà dịtụ iche na mpaghara okpomọkụ na mpaghara ndị ọzọ ma e jiri ya tụnyere nke garaaga.<ref>{{Cite web|url=http://www.nco.ncep.noaa.gov/pmb/changes/|title=NCO PMB – Upcoming Changes|author=Team|first=NCO Web|work=www.nco.ncep.noaa.gov|accessdate=19 July 2017}}</ref> Nsụgharị a na-akọwa n'ụzọ ziri ezi màkà mgbanwe dị ka oscillation Maddenz Julian na Saharan Air Layer. N'afọ 2018, e mèrè ka ike nhazi ahụ dịkwuo elu ọzọ ruo 8.4 petaflops, ụlọ ọrụ ahụ nwalere ihe nlereanya nwere ike iji dochie anya ya na usoro dị iche iche, ihe nlereanya icosahedral (FIM), na mbido afọ 2010; ọ hapụrụ ụdị ahụ n'ihe dị ka afọ 2016, mgbè ọ na-egosighị ọganihu dị ukwuu karịa GFS.<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.noaa.gov/media-release/noaa-kicks-off-2018-with-massive-supercomputer-upgrade|title=NOAA kicks off 2018 with massive supercomputer upgrade {{!}} National Oceanic and Atmospheric Administration|work=www.noaa.gov|language=en|accessdate=2018-08-20}}</ref>
N'afọ 2019, e mèrè nnukwu nkwalite màkà GFS, na-agbanwe ya site na GSM (Global Spectral Model) gaa na FV3 ọhụrụ dycore. Mkpebi dị larịị na nke kwụ ọtọ nọgidere bụrụ otu ma nke a tọrọ ntọala màkà ihe a maara ugbu a dị ka UFS (Unified Forecast System).
N'ubochi irí abụọ na abụọ n'ọnwa Machị, afọ 2021, NOAA melite ụdị GFS, jikọta ya na ụdị WaveWatch III zuru ụwa ọnụ, nke ga-amụba mkpebi GFS site na iri isii na ano ruo otu narị na iri abụọ na asaa ọkwa kwụ ọtọ, ka ọ na-agbatị windo amụma WaveWatch II site na ụbọchị iri ruo ụbọchị iri na isií. Nke a hapụrụ ụfọdụ ndị na-ahụ màkà ihu igwe na-enwe olileanya na mmelite GFSv16 ga-ezuru iji mechie ọdịiche ziri ezi na ihe nlereanya ECMWF, nke a na-ewere dị ka ihe nlereanya ihu igwe zuru ụwa ọnụ kachasị mma n'oge ahụ.<ref name="NOAA upgrades">{{Cite web|url=https://www.noaa.gov/media-release/noaa-upgrades-flagship-us-global-weather-model|title=NOAA upgrades flagship U.S. global weather model|author=Lauren Gaches|publisher=NOAA|date=22 March 2021|accessdate=14 September 2021}}</ref><ref name="close the gap">{{Cite web|url=https://www.aerisweather.com/blog/2021/04/18/will-a-new-gfs-weather-model-upgrade-close-the-gap-with-the-european-model/|title=Will a New GFS Weather Model Upgrade Close the Gap with The European Model?|author=Paul Douglas|publisher=AerisWeather|date=18 April 2021|accessdate=14 September 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210914181547/https://www.aerisweather.com/blog/2021/04/18/will-a-new-gfs-weather-model-upgrade-close-the-gap-with-the-european-model/|archive-date=14 September 2021|url-status=dead}}</ref>
== Isi ihe dị ike dị elu ==
N'ubochi irí na abụọ n'ọnwa Juun afọ 2019, mgbè ọtụtụ afọ nkè nnwale gasịrị, NOAA melite GFS na isi ọhụrụ dị ike, GFDL Finite-Volume Cubed-Sphere Dynamical Core (FV3), nke na-eji usoro olu dị mkpirikpi kama usoro spectral nke nsụgharị GFS gara-aga ji. Ụdị a, nkè e mepụtara na mbụ n'okpuru aha FV3GFS, ketara aha GFS, na ihe nketa GFS na-aga n'ihu ruo ọnwa Septemba 2019.<ref>{{Cite web|title=Service Change Notice 19-40|url=https://www.weather.gov/media/notification/scn19-40gfs_v15_1.pdf|publisher=NOAA|accessdate=12 June 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.noaa.gov/media-release/noaa-to-develop-new-global-weather-model|title=NOAA to develop new global weather model | National Oceanic and Atmospheric Administration}}</ref> Nnyocha mbụ nke GFS dabeere na FV3 gosipụtara nkwa, na-emeziwanye nkà amụma buru ibu na izi ezi nke usoro ajọ ifufe nke ihe nketa GFS.<ref>{{Cite web|url=https://www.aip.org/fyi/2018/noaa-budget-cuts-get-chilly-reception-congress|title=NOAA Budget Cuts Get Chilly Reception in Congress|date=27 April 2018}}</ref>
== Ihe ndị a na-eme atụmatụ imeziwanye ==
Site na mmejuputa ọrụ mbụ nkè FV3GFS ugbu a, NOAA's Environmental Modeling Center (EMC) global modeling focus agbanweela màkà mmepe nke GFS na-esote (v16) mmelite, nke ga-agụnye mkpebi abụọ (okpukpu iri isii na anọ ruo otu narị na iri abụọ na asaa), physics dị elu karị, data assimilation system upgrades, na njikọta na NCEP's Global Wave Model site na iji Unified Forecast System (UFS) obodo model. E tinyere GFSv16 n'ọrụ n'ubochi irí abụọ na abụọ n'ọnwa Machị, 2021.<ref>{{Cite web|title=Service Change Notice 21-20|url=https://www.weather.gov/media/notification/pdf2/scn21-20_gfsv16.0_aac.pdf|accessdate=March 22, 2021|publisher=National Weather Service}}</ref>
N'ubochi irí abụọ na atọ n'ọnwa Septemba afọ 2020, etinyere ngwa UFS mbụ zuru ụwa ọnụ na NCEP na Global Ensemble Forecast System (GEFS v12). Ihe ndị mejupụtara nkwalite a gụnyere:
* Ojiji nke FV3 zuru ụwa ọnụ (otu ụdị dị ka GFS v15) dị ka akụkụ ikuku nke GEFS
* Mmụba na mkpebi dị larịị ruo ~ 25 km
* Ogologo oge amụma mụbara site na ụbọchị iri ruo ụbọchị iri na isií
* Mmụba site na ndị otu iri abụo na otu ruo iri atọ na otu
* Ịjikọta akụkụ ikuku GEFS na ihe nlereanya NCEP Global Wave
* Na-agba onye otu nke 32 ruo ụbọchị 5 (GEFS-Aero) màkà amụma aerosol, nnọchite anya aerosol n'usoro dabere na GOCART (GSD-Chem).
Mmejuputa a bụ usoro jikọtara ụwa mbụ na NCEP, ma dochie ányá Global Wave Ensemble na usoro NEMS GFS Aerosol Component (NGAC). Enwèrè ike ịchọta nkọwa ndị ọzọ na ébé nrụọrụ weebụ EMC Model Evaluation Group GEFS v12, ébé nrụọrụọrụ weebụ EM C GEFS, na ébé nrụpụta EMC GEFS-Aerosol.
== Hụkwa ==
* Integrated Forecast System (nke a na-akpọ "European Model")
* Nnyocha ihu igwe na Nkọwapụta
* Nkọwa ihu igwe
* Nkwupụta ọnụ
== Edensibia ==
<div class="reflist">
<references group="" responsive="1"></references>
</div>
== Njikọ mpụga ==
* [https://www.emc.ncep.noaa.gov/emc/pages/numerical_forecast_systems/gfs.php NCEP/EMC GFS Model Website]
jwbmwwzkyjpeh0xerqdg1qi9use4oov
Ebuli elu ugwu
0
26349
744152
112710
2026-11-11T18:58:57Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744152
wikitext
text/x-wiki
[[Usòrò:Ridge_Lift.jpg|áká_ịkẹngạ|thumb|200x200px|Nrịgo ugwu na Torrey Pines Gliderport na San Diego, CA]]
{{Databox}}A na-emepụta elu ugwu (ma ọ bụ elu ugwu) mgbe ifufe kụrụ ihe mgbochi, na-abụkarị ugwu ma ọ bụ ugwu, nke ahụ buru ibu ma dị elu iji mee ka ifufe gaa n'elu.
Ọ bụrụ na ifufe dị ike nke ukwuu, elu ugwu ahụ na-enye ike zuru ezu maka ndị na-agba ọsọ, kpọgidere ndị na-agba ọsọ, paragliders na nnụnụ ka ha nọrọ n'elu ruo ogologo oge ma ọ bụ gaa ogologo oge site na 'ịdị elu ugwu'. Ọ bụ ezie na ụgbọelu na-enweghị ike na-agbadata n'ime ikuku, ha ga-arịgo ma ọ bụrụ na ikuku gbara ya gburugburu na-arị elu ngwa ngwa karịa ọnụego ha. Ndị na-anụ ọkụ n'obi na-ese n'elu ihe na-ezo aka na usoro a dị ka "mkpọda na-amị amị" ma ọ bụ "mkpọda".
Orville Wright jiri ridge lift mee ihe, setịpụ ihe ndekọ oge nke nkeji iri na otu na 1911. Otú ọ dị, egwuregwu nke ife efe malitere na Germany mgbe Agha Ụwa Mbụ gasịrị. N'afọ 1921, Dr. Wolfgang Klemperer mebiri ihe ndekọ nke Wright Brothers São 1911 na arị elu na efe efe nke nkeji 13.<ref>[http://www.glider-pilot.co.uk/The%20History%20of%20Gliding/The%20History%20of%20Gliding.htm History of soaring]</ref> N'afọ 1922, [[Arthur Martens]] ghọrọ onye mbụ na anya ụgbọelu na efe efe iji elu na arịgo n'akụkụ ugwu iji nọrọ n'elu ruo ogologo oge, na ụgbọ elu karịa otu awa.<ref>{{Cite web|url=http://www.deutsches-museum.de/en/flugwerft/exhibitions/sailplanes/|title=Deutsches Museum web-site|accessdate=2009-04-17|archivedate=2019-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191228012951/http://www.deutsches-museum.de/en/flugwerft/exhibitions/sailplanes/}}</ref>
== Ihe ndị bụ isi achọrọ ==
[[Usòrò:RidgeSrn.gif|áká_ịkẹngạ|thumb|200x200px|Ụgbọelu Scimitar na-efe efe na Lock Haven, Pennsylvania USA]]
A na-emepụta elu ugwu mgbe ifufe na-efegharị n'elu ugwu, ugwu, ugwu ma ọ bụ ebili mmiri nke oké osimiri, na-eme ka ikuku rịa elu. Na meteorology a maara nke a dị ka orographic ebuli Ifufe na-emepụta mpaghara ikuku na ebili kpọmkwem n'elu ndagwurugwu ahụ, nke nwere ike ịgbatị n'ebe dị anya n'elu na n'èzí site na ihu ya n'ihi na ikuku na agbaso elu ugwu ahụ. Otú ọ dị, n'ebe dị nso na ugwu ndị kwụ ọtọ, a na enwekarị mpaghara ọgba aghara na ikuku na agbadata n'akụkụ ala ugwu ahụ. N'okpuru ifufe nke ugwu ahụ, ebili mmiri nwere ike ịmepụta; ndị na anya ụgbọelu na ejikwa ha eme ihe iji nweta ịdị elu, mana nke a ekwesịghị ịgbagwoju anya na ndagwurugwu.
N'akụkụ ndagwurugwu kama ugwu kwụ ọtọ, a na ahụkarị ihe kachasị ike n'ụzọ ụgbọ elu nke na ejikọta ya na akara efu na-apụta na nkuku ziri ezi site na ndagwurughu.
Ugwu dị ogologo dị ka ndị a hụrụ na Ridge-na-ndagwurugwu Appalachians na [[Njikọ̀taọ̀hà|United States]], [[New Zealand]], na [[Chile]] ejirila ndị na anya ụgbọelu na efefe ihe karịrị otu puku kilomita n'otu ụgbọ elu. Nnụnụ, dị ka ọtụtụ nnụnụ mmiri (karịsịa albatross) na raptors, na-ejikwa ndagwurugwu n'ụzọ a.
== Hụkwa ==
[[Usòrò:Pente_thermique.svg|áká_ịkẹngạ|thumb|Ihe osise nke ndagwurugwu na mpaghara ikuku na-arị elu na-acha akwụkwọ ndụ akwụkwọ ndụ]]
* Gliding – Recreational activity and competitive air sport
* Hang gliding – Unpowered glider air sport
* Paragliding – Soaring with a paraglider
* Radio-controlled glider
* Controllable slope soaring – Type of slope soaring where a slope is made to follow a walkalong glider
* Orographic lift – Air mass forced upwards as it moves over rising terrain
* Dynamic soaring – Flying technique
* Thermal – Column of rising air in the lower altitudes of Earth's atmosphere
* Lee wave – Atmospheric stationary oscillations
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* Ridge na-efe efe n'ebe ọrụ Mifflin Archived at the Wayback Machine
* [https://web.archive.org/web/20220328051032/http://www.yardscreeksoaring.com/nj-ridge-soaring-pa/ na-efe efe na Kittatinny Ridge]
* A New Pilot Persons Na-agafe Na Ridge Archived Wayback Machine
jvnk1yt9tl0oo3xfj29vwfryomj5l4o
Etrag
0
26820
744168
128387
2026-11-11T22:19:18Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744168
wikitext
text/x-wiki
'''E'''{{Databox}}'''trag''', mkpirisi maka Entreprise Publique Economique des Tracteurs Agricoles (EPE/ETRAG/Spa), bụ '''ụlọ ọrụ na-ahụ maka''' mmepe nke igwe ọrụ ugbo. E kere ya na June 29, 2009 mgbe nkewa nke EPE CMT gasịrị.
== Njikọ ==
Etrag mechiri mmekọrịta ụlọ ọrụ na azụmahịa na AGCO Massey Ferguson, onye ndu ụwa na mmepụta nke igwe ọrụ ugbo.<ref name="businesswire">{{Cite web|url=http://www.businesswire.com/news/home/20121218006342/en/AGCO-Starts-Local-Production-North-Africa|title=AGCO Starts Local Production in North Africa {{pipe}} Business Wire|publisher=businesswire.com|accessdate=2016-03-11}}</ref> Ha mepụtara na 16 August 2012 njikọ aka (njikọ) nke a na-akpọ Algerian Tractors Company ATC Spa. Nkwekọrịta ahụ nwere ndị mmekọ obodo abụọ ETRAG nwere (36%), Pmat na (15%) na Massey Ferguson nwere (41%)..<ref name="presse-dz">{{Cite web|url=http://www.presse-dz.com/revue-de-presse/le-premier-tracteur-massey-ferguson|title=Le premier tracteur Massey Ferguson {{pipe}} Presse-dz|publisher=presse-dz.com|accessdate=2016-03-11|archivedate=2016-03-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160312012304/http://www.presse-dz.com/revue-de-presse/le-premier-tracteur-massey-ferguson}}</ref>
== Ngwaahịa ==
Kemgbe afọ 1974, e mepụtara ihe karịrị traktọ ugbo Otu narị na iri na abụọ na ụlọ ọrụ Etrag, mgbe ọ nọ n'okpuru akara Sonacome.<ref name="etrag2">{{Cite web|url=http://www.etrag.dz/?page_id=6|title=historique {{pipe}} ETRAG – Entreprise TRacteurs AGricoles|publisher=etrag.dz|accessdate=2016-03-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160316022401/http://www.etrag.dz/?page_id=6|archive-date=2016-03-16|url-status=dead}}</ref>
=== Ụdị Ndị Mgbe Ochie ===
* Cirta C4006 Site n'afọ 1974 ruo 1983.
* Cirta C6006 Site n'afọ 1974 ruo 2003.
* Cirta CT900 Site n'afọ 1974 ruo 2003
* Cirta CX3.70 Site n'afọ 2003 ruo 2010
* Cirta CX 100 Site n'afọ 2001 ruo 2013 (ọgbọ mbụ).
=== Ihe Nlereanya Dị Mkpa ===
* Cirta C6807 Kemgbe afọ 1998.
== Edensibia ==
{{Reflist}}
rmh6r71rjsw4tozrszih344400kg5m8
Ihe nrite nri Africa
0
27621
744202
207870
2026-11-12T08:39:51Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744202
wikitext
text/x-wiki
'''Ihe nrite nri Africa''', nke mbụ bụ '''ihe nrite Yara''', bụ ihe nritu kwa afọ maka onyinye maka ọrụ ugbo Africa.<ref name="NASA">{{Cite web|author=Lia N.|first=Poteet|title=Catherine Nakalembe Selected as a 2020 Africa Food Prize Laureate {{!}} NASA Applied Sciences|url=https://appliedsciences.nasa.gov/our-impact/news/catherine-nakalembe-selected-2020-africa-food-prize-laureate|work=Earth Science Applied Sciences|publisher=[[NASA]]|accessdate=8 May 2021|language=en|date=11 September 2020|archivedate=1 November 2024|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241101064713/https://appliedsciences.nasa.gov/our-impact/news/catherine-nakalembe-selected-2020-africa-food-prize-laureate}}</ref>
== Ihe nrite Yara ==
Yara International, ụlọ ọrụ kemịkal Norwegian na nnukwu onye na-emepụta fatịlaịza, guzobere Yara Prize for a Green Revolution na Africa na 2005. Dị ka ụlọ ọrụ ahụ si kwuo, "Ihe nrite Yara na-ezube ime emume ihe ndị dị mkpa metụtara nchekwa nri na nri na-edozi ahụ na ọrụ ugbo na-adịgide adịgide na ike mgbanwe".<ref>{{Cite web|title=Yara Prize celebrates 10-year anniversary|url=https://www.yara.com/news-and-media/news/archive/2015/yara-prize-celebrates-10-year-anniversary/|work=Yara|publisher=[[Yara International]]|accessdate=8 May 2021|language=en|date=20 April 2015}}</ref>
Onye mbụ natara ya bụ Meles Zenawi, praịm minista nke Etiopia.<ref>{{Cite news|title=Ethiopian PM wins Norwegian prize dedicated to Africa - Sudan Tribune: Plural news and views on Sudan|url=https://sudantribune.com/spip.php?iframe&page=imprimable&id_article=10715|accessdate=8 May 2021|work=[[Sudan Tribune]]|date=20 July 2005|archive-url=https://web.archive.org/web/20210508150831/https://sudantribune.com/spip.php?iframe&page=imprimable&id_article=10715|archive-date=8 May 2021|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Yara: the fertiliser giant causing climate catastrophe – Corporate Watch|url=https://corporatewatch.org/yara-the-fertiliser-giant-causing-climate-catastrophe/|work=[[Corporate Watch]]|accessdate=8 May 2021|date=6 September 2019}}</ref> Nhọrọ nke onye nnata nwetara nkatọ na Norway site n'aka òtù ndị na-ahụ maka ihe ndị ruuru mmadụ na ndị Etiopia a chụpụrụ, n'ihi akụkọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị ya.<ref>{{Cite news|author=Løvlie|first=Anders Sundnes|title=Vurderer å droppe skandalepris|url=https://www.dagsavisen.no/kultur/2005/08/27/vurderer-a-droppe-skandalepris/|accessdate=8 May 2021|work=[[Dagsavisen]]|date=27 August 2005|language=no}}</ref><ref>{{Cite news|title=Kjøpt miljøpris|url=https://www.dagsavisen.no/nyheter/innenriks/2005/08/30/kjopt-miljopris/|accessdate=8 May 2021|work=Dagsavisen|date=30 August 2005|language=no}}</ref><ref>{{Cite news|author=Bang|first=Heidi Katrine|title=Yara erkjenner at bønder fengsles|url=https://www.dagsavisen.no/nyheter/verden/2005/09/03/yara-erkjenner-at-bonder-fengsles/|accessdate=8 May 2021|work=Dagsavisen|date=3 September 2005|language=no}}</ref><ref name="Aftenposten1">{{Cite news|author=Åmås|first=Knut Olav|title=Velregissert PR-show for Yara|url=https://www.aftenposten.no/meninger/i/Eal1G/velregissert-pr-show-for-yara|accessdate=8 May 2021|work=[[Aftenposten]]|date=4 September 2005|language=nb}}</ref> Ihe dị ka mmadụ 1 000 mere ngagharị iwe megide onyinye a na-enye ya.<ref name="Aftenposten1" /> Human Rights Watch kwuru na
== Ihe nrite nri Africa ==
N'afọ 2016, onyinye Yara ghọrọ onyinye nri Africa, onyinye $ 100,000 kwa afọ.<ref>{{Cite web|title=Turning Yara Prize into Africa Food Prize|url=https://www.yara.com/news-and-media/news/archive/2016/turning-yara-prize-into-africa-food-prize/|work=Yara|publisher=Yara International|accessdate=8 May 2021|language=en|date=15 April 2016}}</ref><ref>{{Cite news|title=Africa: Andre Bationo and Catherine Nakalembe Awarded the 2020 Africa Food Prize|url=https://allafrica.com/stories/202009110622.html|accessdate=8 May 2021|work=[[AllAfrica]]|date=11 September 2020|language=en}}</ref> Ka ọ na-erule 2021, [[Olusegun Obasanjo]], onye bụbu onye isi ala Naịjirịa, bụ onye isi oche nke Africa Food Price Committee.<ref>{{Cite news|title=Ugandan Doctor wins Africa’s Food Award|url=https://www.busiweek.com/ugandan-doctor-wins-africas-food-award/|accessdate=8 May 2021|work=East African Business Week|date=11 September 2020}}</ref>
Onye mmeri mbụ nke Africa Food Price bụ Kayano F. Nwanze, onye isi oche nke International Fund for Agricultural Development. Obasanjo kwuru na "ihe Dr. Nwanze rụzuru n'aha ndị ọrụ ugbo Africa bụ ihe ncheta nke ihe ga-ekwe omume mgbe ị jikọtara agụụ, ezi echiche, mkpebi, ilekwasị anya, ịrụsi ọrụ ike na nraranye".<ref>{{Cite news|title=INTERVIEW: 'If we don’t act now, the future will not be in our hands' – UN rural development agency chief|url=https://news.un.org/en/story/2016/10/543022-interview-if-we-dont-act-now-future-will-not-be-our-hands-un-rural-development|accessdate=8 May 2021|work=UN News|date=17 October 2016|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|title=Head of UN rural poverty agency wins inaugural Africa Food Prize, dedicates it to “millions of African women who silently toil to feed their families”|url=https://news.un.org/en/story/2016/09/538352-head-un-rural-poverty-agency-wins-inaugural-africa-food-prize-dedicates-it|accessdate=8 May 2021|work=UN News|date=6 September 2016|language=en}}</ref>
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* Official website
* N'afọ 2016, e nwere foto nke ngosipụta nke afọ 2005
6tsktgm1b5f05psvsjkz61gr9pwkmur
Elaeocarpus
0
29387
744155
212970
2026-11-11T19:47:30Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744155
wikitext
text/x-wiki
{{Automatic taxobox|image=Elaeocarpus hainanensis 06.JPG|taxon=Elaeocarpus|authority=[[Carl Linnaeus|L.]]<ref name="ipni" />|subdivision=See [[List of Elaeocarpus species|List of ''Elaeocarpus'' species]]|synonyms={{collapsible list |
* ''Acronodia'' <small>[[Carl Ludwig Blume|Blume]]</small>
* ''Acrozus'' <small>[[Spreng.]]</small>
* ''Adenodus'' <small>[[Lour.]]</small>
* ''Ayparia'' <small>[[Raf.]]</small>
* ''Beythea'' <small>[[Endl.]]</small>
* ''Cerea'' <small>[[Louis-Marie Aubert du Petit-Thouars|Thouars]]</small>
* ''Craspedum'' <small>Lour.</small>
* ''Dicera'' <small>[[J.R.Forst.]] & [[G.Forst.]]</small>
* ''Ganitrus'' <small>[[Gaertn.]]</small>
* ''Lochneria'' <small>[[Scop.]]</small>
* ''Misipus'' <small>Raf.</small>
* ''Monocera'' <small>[[William Jack (botanist)|Jack]]</small>
* ''Perinka'' <small>Raf.</small>
* ''Perinkara'' <small>[[Adans.]]</small>
* ''Skidanthera'' <small>Raf.</small>
}}}}
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Elaeocarpus''
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |[[File:Elaeocarpus_hainanensis_06.JPG|frameless]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center; font-size: 88%" |''[[Elaeocarpus hainanensis]]'' flowers
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Taxonomy (biology)|Scientific classification]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:OOjs_UI_icon_edit-ltr.svg|link=Template:Taxonomy/Elaeocarpus|15x15px|Edit this classification]]</span>
|-
|Kingdom:
|[[Plant|Plantae]]
|-
|''Clade'':
|[[Vascular plant|Tracheophytes]]
|-
|''Clade'':
|[[Flowering plant|Angiosperms]]
|-
|''Clade'':
|[[Eudicots]]
|-
|''Clade'':
|[[Rosids]]
|-
|Order:
|[[Oxalidales]]
|-
|Family:
|[[Elaeocarpaceae]]
|-
|Genus:
|''[[Elaeocarpus]]''<br /><br /><br /><br /><small>[[Carl Linnaeus|L.]]<ref name="ipni"><cite class="citation web cs1"><span class="cx-segment" data-segmentid="403">[https://www.ipni.org/n/326026-2 "''Elaeocarpus'' L."] International Plant Names Index<span class="reference-accessdate">. </span></span><span class="cx-segment" data-segmentid="404"><span class="reference-accessdate">Retrieved <span class="nowrap">5 February</span> 2021</span>.</span></cite></ref></small>
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Type species]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |''[[Elaeocarpus serratus]]''<br /><br /><br /><br /><div style="font-size: 85%;">[[Carl Linnaeus the Younger|L.f.]]</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |Species
|-
| colspan="2" style="text-align: left" |
See [[List of Elaeocarpus species|List of ''Elaeocarpus'' species]]
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Synonym (taxonomy)|Synonyms]]
|-
| colspan="2" style="text-align: left" |
<div class="collapsible-list mw-collapsible mw-collapsed" style="text-align: left;">
<div style="line-height: 1.6em; font-weight: bold;"><div>List</div></div>
** ''Acronodia'' <small>[[Carl Ludwig Blume|Blume]]</small>
** ''Acrozus'' <small>[[Spreng.]]</small>
** ''Adenodus'' <small>[[Lour.]]</small>
** ''Ayparia'' <small>[[Raf.]]</small>
** ''Beythea'' <small>[[Endl.]]</small>
** ''Cerea'' <small>[[Louis-Marie Aubert du Petit-Thouars|Thouars]]</small>
** ''Craspedum'' <small>Lour.</small>
** ''Dicera'' <small>[[J.R.Forst.]]</small> <small>& [[G.Forst.]]</small>
** ''Ganitrus'' <small>[[Gaertn.]]</small>
** ''Lochneria'' <small>[[Scop.]]</small>
** ''Misipus'' <small>Raf.</small>
** ''Monocera'' <small>[[William Jack (botanist)|Jack]]</small>
** ''Perinka'' <small>Raf.</small>
** ''Perinkara'' <small>[[Adans.]]</small>
** ''Skidanthera'' <small>Raf.</small>
</div>
|}
[[Category:Articles with 'species' microformats]]
'''''Elaeocarpus''''' bụ ụdị nke ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ narị ise nke ụdị osisi na-agbasa okooko n'ezinụlọ Elaeocirpaceae nke dị na Western Indian Ocean, Tropical na Subtropical Asia, na Pacific. Osisi ndị dị na ụdị ''Elaeocarpus'' bụ osisi ma ọ bụ obere osisi nwere akwụkwọ dị mfe, okooko osisi nwere okooko osisi anọ ma ọ bụ ise na-enwekarị, na mkpụrụ osisi na-acha anụnụ anụnụ.
[[Usòrò:Elaeocarpus_sylvestris6.jpg|thumb|Mkpụrụ osisi ''Elaeocarpus sylvestris'']]
[[Usòrò:Elaeocarpus_dentatus_11.JPG|thumb|Akwụkwọ ''Elaeocarpus dentatus'']]
[[Usòrò:Elaeocarpus_grandiflorus_flowers_at_Munnar_(1).jpg|thumb|Okooko osisi ''[[Elaeocarpus grandiflorus]]'', na Munnar]]
[[Usòrò:Elaeocarpus_tuberculatus_flowers_04.jpg|thumb|''[[Elaeocarpus tuberculatus]]'']]
[[Usòrò:繁花薯豆_Elaeocarpus_multiflorus_20220911103816_01.jpg|thumb|Pulvina na nsọtụ abụọ nke petiole. ''[[Elaeocarpus multiflorus]]'' ]]
== Nkọwa ==
Osisi ndị dị n'ụdị ''Elaeocarpus'' na-abụkarị osisi ma ọ bụ obere osisi, ole na ole bụ epiphytes ma ọ bụ lianes, ụfọdụ na-adị mkpirikpi. A na-ahazi akwụkwọ ya n'ụzọ dị mfe, dị mfe (nke nwere naanị otu akwụkwọ) na ọzịza ebe petiole na-ezute lamina, na-enwekarị ọnụ ezé, na-enwekarị akwara ndị a ma ama ma na-acha ọbara ọbara tupu ọ daa. A na-ahazi okooko osisi ndị ahụ n'otu raceme, na-abụkarị bisexual, nwere sepals anọ ma ọ bụ ise na petals na ọtụtụ stamens. Petals na-enwekarị lobes nke kewara nke ọma. Mkpụrụ osisi ahụ bụ oghere na-acha anụnụ anụnụ, mgbe ụfọdụ oji, na endocarp a tụrụ atụ.<ref name="RBGV">{{Cite web|author=Jeanes|first=Jeff A.|title=''Elaeocarpus''|url=https://vicflora.rbg.vic.gov.au/flora/taxon/4bc86177-409c-485f-ba2e-8f9ff4810fe8|publisher=Royal Botanic Gardens, Victoria|accessdate=5 February 2021}}</ref><ref name="RBGS">{{Cite web|author=Crayn|first=Darren M.|title=Genus ''Elaeocarpus''|url=https://plantnet.rbgsyd.nsw.gov.au/cgi-bin/NSWfl.pl?page=nswfl&lvl=gn&name=Elaeocarpus|publisher=Royal Botanic Garden Sydney|accessdate=5 February 2021}}</ref>
== Nchịkọta na aha ==
Carl Linnaeus kọwara ụdị ''Elaeocarpus'' na 1753 na Species Plantarum, ọ bụ ezie na Johannes Burman bipụtara ihe osise nke "''Elaecarpus serrata''" n'akwụkwọ ya ''Thesaurus zeylanicus'', mana enweghị nkọwa nke ''ụdị'' ahụ.<ref name="APC">{{Cite web|title=''Elaeocarpus''|url=https://biodiversity.org.au/nsl/services/apc-format/display/115222|publisher=Australian Plant Census|accessdate=5 February 2021}}</ref><ref name="L.">{{Cite book|author=Linnaeus|first=Carl|title=Species Plantarum|date=1753|location=Berlin|url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/84235#page/523/mode/1up|accessdate=5 February 2021}}</ref><ref name="Burman">{{Cite book|author=Burman|first=Johannes|title=Thesaurus zeylandica|date=1747|url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/622821#page/151/mode/1up|accessdate=5 February 2021}}</ref> Ụdị mbụ Linnaeus kọwara (ụdị ụdị) bụ ''Elaeocarpus serratus''.<ref name="APC" /> Aha ''Elaeocarpus'' sitere na Grik ma ọ pụtara 'mkpụrụ osisi oliv'.<ref name="Gledhill">{{Cite book|author=Gledhill|first=David|title=The Names of Plants|date=2008|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge|isbn=9780521866453}}</ref>
== Ụdị dị iche iche ==
Hụkwa Ndepụta nke ụdị <nowiki><i id="mwWA">Elaeocarpus</i></nowiki>
E nwere ihe dị ka ụdị 488 nke ''Elaeocarpus'', nke a na-ahụ n'àgwàetiti ndị dị n'ebe ọdịda anyanwụ nke Oké Osimiri India, n'ebe okpomọkụ na mpaghara okpomọkụ nke Eshia, Australia na n'àgbè Pacific.<ref name="POWO">{{Cite web|title=''Elaeocarpus''|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:326026-2|publisher=Plants of the World Online|accessdate=5 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20240420020946/https://powo.science.kew.org/taxon/urn%3Alsid%3Aipni.org%3Anames%3A326026-2|archive-date=20 April 2024|url-status=dead}}</ref>
=== Ụdị ndị a họọrọ ===
== Ihe odide ==
{{Reflist}}{{Taxonbar|from=Q29128}}
gfy1c5b9y1zail3cr73zaio2vypen8b
Izunna Uzochukwu
0
30730
744210
147729
2026-11-12T11:27:36Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744210
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{| class="infobox vcard" style="line-height: 1.2em;"
|+ class="infobox-title fn" id="4" style="line-height: 1.2em;" |Izunna Uzochukwu
| colspan="4" class="infobox-image" |
[[File:Izunna_Uzochukwu_20120312.jpg|275x275px]]
|-
! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color:
#b0c4de; line-height: 1.5em" |Personal information
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Full name
| colspan="3" class="infobox-data nickname" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |
Izunna Arnest Uzochukwu
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Date of birth
| colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |
<span style="display:none"> (<span class="bday">1990-04-11</span>) </span>11 April 1990<span class="noprint ForceAgeToShow"> (age 33)</span>
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Place of birth
| colspan="3" class="infobox-data birthplace" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |
[[Nigeria]]
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Height
| colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |
1.71 m (5 ft 7 in)
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Position(s)
| colspan="3" class="infobox-data role" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |
[[Midfielder#Defensive midfielder|Defensive midfielder]]
|-
! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color:
#b0c4de; line-height: 1.5em" |Team information
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0;">Current team</div>
| colspan="3" class="infobox-data org" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;;white-space: normal;" |
[[Boldklubben 1909|B1909]] (player-assistant)
|-
! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color:
#b0c4de; line-height: 1.5em" |Youth career
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal"><span style="visibility:hidden;color:transparent;">0000</span>–2004</span>
| colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
Makbet
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2004–2006</span>
| colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[F.C. Ebedei|Ebedei]]
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2006–2009</span>
| colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[FC Midtjylland|Midtjylland]]
|-
! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color:
#b0c4de; line-height: 1.5em" |Senior career*
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |Years
| class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
'''Team'''
| class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
'''<abbr title="<nowiki>League appearances</nowiki>">Apps</abbr>'''
| class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
'''(<abbr title="<nowiki>League goals</nowiki>">Gls</abbr>)'''
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2009–2015</span>
| class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[FC Midtjylland|Midtjylland]]
| class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
150
| class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
(4)
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2015–2016</span>
| class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[FC Amkar Perm|Amkar Perm]]
| class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
9
| class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
(0)
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2016–2018</span>
| class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[Odense Boldklub|OB]]
| class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
52
| class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
(1)
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2018–2019</span>
| class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[Meizhou Hakka F.C.|Meizhou Hakka]]
| class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
8
| class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
(0)
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2019–2021</span>
| class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[Aalesunds FK|Aalesund]]
| class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
36
| class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
(0)
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2021</span>
| class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[FC Honka|Honka]]
| class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
13
| class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
(0)
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2022–</span>
| class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[Boldklubben 1909|B1909]]
| class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
| class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
|-
! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color:
#b0c4de; line-height: 1.5em" |International career
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2015</span>
| class="infobox-data infobox-data-a" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[Nigeria national football team|Nigeria]]
| class="infobox-data infobox-data-b" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
1
| class="infobox-data infobox-data-c" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: right" |
(0)
|-
! colspan="4" class="infobox-header" style="background-color:
#b0c4de; line-height: 1.5em" |Managerial career
|-
! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline; text-align: left" |<span style="font-weight:normal">2023–</span>
| colspan="3" class="infobox-data" style="white-space: nowrap; vertical-align: baseline;" |
[[Boldklubben 1909|B1909]] (player-assistant)
|-
| colspan="4" class="infobox-below" style="color:darkslategray; font-size:95%" |
<nowiki>*</nowiki>Club domestic league appearances and goals, correct as of 31 October 2021
|}
'''Izunna Arnest Uzochukwu''' (amụrụ n'abalị iri na otu n'ọnwa Eprel n'afọ 1990) bụ [[Footbọl|onye]] Naijiria na-agba bọọlụ nke na-agba maka klọb Denmark Series B1909.
=== Club ===
N'oge ọkọchị nke afọ 2013, Uzochukwu nọ n'okpuru ntinye aka site na Valenciennes, mana nkwekọrịta ahụ dara.<ref>{{Cite web|title=Valenciennes fail to conclude Izunna Uzochukwu deal|url=http://en.starafrica.com/football/valenciennes-fail-to-conclude-izunna-uzochukwu-deal.html|work=en.starafrica.com/|publisher=Star Africa|accessdate=7 December 2015|date=12 July 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130716194246/http://en.starafrica.com/football/valenciennes-fail-to-conclude-izunna-uzochukwu-deal.html|archivedate=16 July 2013}}</ref>
N'ọnwa Julaị afọ 2015, Uzochukwu bịanyere aka na nkwekọrịta afọ atọ na otu egwuregwu Russian Premier League Amkar Perm.<ref>{{Cite web|publisher=[[FC Amkar Perm]]|url=http://fc-amkar.org/news/?id=29800|date=8 July 2015|language=Russian|title=Archive copy|access-date=30 May 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20150709204759/http://fc-amkar.org/news/?id=29800|archive-date=9 July 2015|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Russian side Amkar Perm hand Izunna Uzochukwu three-year deal|url=http://www.goal.com/en-ng/news/4102/transfer-zone/2015/07/09/13447172/russian-side-amkar-perm-hand-izunna-uzochukwu-three-year|work=www.goal.com/|publisher=Goal.com|accessdate=7 December 2015|date=9 July 2015}}</ref>
Ọ laghachiri Denmark na Jenụwarị 2016 iji kpọọ OB.<ref>{{Cite web|publisher=[[FC Amkar Perm]]|url=http://fc-amkar.org/news/?id=30471|date=25 January 2016|language=Russian|title=Archive copy|access-date=30 May 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20220815082245/https://fc-amkar.org/news/?id=30471|archive-date=15 August 2022|url-status=dead}}</ref> Ọ hapụrụ klọb ahụ site na nkwụsịtụ abụọ na Jenụwarị 2, 2018.<ref>[https://www.bold.dk/fodbold/nyheder/ob-og-izunna-ophaever-samarbejdet/ OB og Izunna ophæver samarbejdet]‚ bold.dk, 2 January 2018</ref>
Uzochukw sonyeere China League One otu Meizhou Hakka na 29 Jenụwarị 2018.<ref>{{Cite web|title=梅州客家官方宣布尼日利亚球员加盟 将穿15号球衣|url=http://sports.163.com/18/0129/16/D9B4LJKO00058780.html|work=www.163.com/|publisher=163.com|accessdate=29 January 2018|date=29 January 2018}}</ref>
Na ngwụcha Machị 2022, Uzochukwu sonyeere klọb ndị na-eme egwuregwu na Denmark B1909.<ref>[https://www.bold.dk/fodbold/nyheder/stort-scoop-ds-klub-henter-izunna/ Stort scoop: DS-klub henter Izunna], bold.dk, 28 March 2022</ref> Na Jenụwarị 2023, klọb ahụ kwupụtara na Uzochukwu ga-eje ozi dị ka onye na-enyere onye nkuzi aka na-aga n'ihu.<ref>[https://bold.dk/fodbold/klubber/b-1909/nyheder/izunna-lander-job-i-danmarksserien-kan-faa-endnu-mere-ud-af-ham/ Izunna lander job i Danmarksserien: Kan få endnu mere ud af ham], bold.dk, 17 January 2023</ref>
=== Mba Nile ===
A kpọrọ Uzochukwu ka ọ bịa n'òtù egwuregwu mba Naịjirịa na nke mbụ ya na Septemba 2015, na-eme nke mbụ ya megide Tanzania na 5 Septemba.<ref>{{Cite web|title=New Super Eagle Uzochukwu: Bring On Tanzania!|url=http://www.completesportsnigeria.com/new-super-eagle-uzochukwu-bring-on-tanzania/|work=www.completesportsnigeria.com/|publisher=Complete Sports Nigeria|accessdate=7 December 2015|date=1 September 2015|archivedate=1 September 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150901220301/http://www.completesportsnigeria.com/new-super-eagle-uzochukwu-bring-on-tanzania/}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ikeme, Izunna earn surprise Nigeria call|url=http://www.supersport.com/football/super-eagles/news/150817/Ikeme_Izunna_earn_surprise_Nigeria_call|work=www.supersport.com/|publisher=SuperSport|accessdate=7 December 2015|date=17 August 2015}}</ref><ref>{{Cite web|title=Tanzania hold Nigeria in Group G|url=http://www.kingfut.com/2015/09/05/tanzania-hold-nigeria-group-g/|work=www.kingfut.com/|publisher=kingfut|accessdate=7 December 2015|date=5 September 2015}}</ref>
== Ndekọ ọnụ ọgụgụ ọrụ ==
=== Klọb ===
{{updated|match played 22 December 2020}}<ref>{{cite web|title=I.Uzochukwu|url=https://int.soccerway.com/players/izunna-uzochukwu/78780/|website=uk.soccerway.com/|publisher=Soccerway|accessdate=7 December 2015}}</ref><ref name="NFT Stats"/>
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
|+Appearances and goals by club, season and competition
! rowspan="2" |Club
! rowspan="2" |Season
! colspan="3" |League
! colspan="2" |National Cup
! colspan="2" |Continental
! colspan="2" |Other
! colspan="2" |Total
|-
!Division
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
!Apps
!Goals
|-
| rowspan="8" valign="center" |Midtjylland
|2008–09
| rowspan="7" valign="center" |Danish Superliga
|2
|0
|0
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|2
|0
|-
|2009–10
|21
|1
|4
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|25
|1
|-
|2010–11
|30
|2
|4
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|34
|2
|-
|2011–12
|30
|0
|1
|0
|4
|0
| colspan="2" |–
|35
|0
|-
|2012–13
|26
|0
|2
|0
|2
|0
| colspan="2" |–
|30
|0
|-
|2013–14
|19
|1
|1
|0
|2
|0
| colspan="2" |–
|22
|1
|-
|2014–15
|22
|0
|0
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|0
|0
|-
! colspan="2" |Total
!150
!4
!12
!0
!8
!0
!–
!–
!170
!4
|-
| rowspan="2" valign="center" |Amkar Perm
|2015–16
|Russian Premier League
|9
|0
|2
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|11
|0
|-
! colspan="2" |Total
!9
!0
!2
!0
!–
!–
!–
!–
!11
!0
|-
| rowspan="4" valign="center" |Odense BK
|2015–16
| rowspan="3" valign="center" |Danish Superliga
|14
|0
|0
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|14
|0
|-
|2016–17
|24
|0
|0
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|24
|0
|-
|2017–18
|14
|1
|0
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|14
|1
|-
! colspan="2" |Total
!52
!1
!0
!0
!–
!–
!–
!–
!52
!1
|-
| rowspan="2" valign="center" |Meizhou Hakka
|2018
| rowspan="1" valign="center" |China League One
|8
|0
|0
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|8
|0
|-
! colspan="2" |Total
!8
!0
!0
!0
!–
!–
!–
!–
!8
!0
|-
| rowspan="3" valign="center" |Aalesund
|2019
| rowspan="1" valign="center" |OBOS-ligaen
|12
|0
|3
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|15
|0
|-
|2020
| rowspan="1" valign="center" |Eliteserien
|24
|0
|0
|0
| colspan="2" |–
| colspan="2" |–
|24
|0
|-
! colspan="2" |Total
!36
!0
!3
!0
!–
!–
!–
!–
!39
!0
|-
! colspan="3" |Career total
!255
!5
!17
!0
!8
!0
!–
!–
!280
!5
|}
=== Mba Nile ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan="3" |[[Nigeria national football team|Naịjirịa]]
|-
!Afọ
!Ngwaọrụ
!Ihe mgbaru ọsọ
|-
|2015
|1
|0
|-
!Ngụkọta
!1
!0
|}
''Ndekọ ọnụ ọgụgụ ziri ezi dị ka egwuregwu a gbara 5 Septemba 2015''<ref name="NFT Stats">{{Cite web|url=http://www.national-football-teams.com/player/60337.html|title=Izunna Uzochukwu|work=National-Football-Teams.com|accessdate=7 December 2015}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://www.national-football-teams.com/player/60337.html "Izunna Uzochukwu"]. ''National-Football-Teams.com''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">7 December</span> 2015</span>.</cite></ref>
== Nsọpụrụ ==
=== Klọb ===
; Midtjylland
* Danish Superliga (1): 2014-15<ref name="NFT Stats"/>
== Ihe odide ==
{{Reflist|2}}
== Njikọ mpụga ==
* Izunna Uzochukwu at Soccerway
* Izunna Uzochukwu at National-Football-Teams.com
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
a5dj7s5t9ewpc877tjm5g9jbh6207y5
Eskor Toyo
0
30997
744165
721164
2026-11-11T22:04:15Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744165
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Eskor Toyo''' (onye amụrụ '''Asuquo Ita'''; 1929-2015) bụ onye ọkà mmụta Marxist nke Naijiria, onye edemede na agụmakwụkwọ.<ref>{{Cite news|url=http://thenewsnigeria.com.ng/2016/03/buhari-pays-ultimate-tribute-to-eskor-toyo/|title=Buhari pays ultimate tribute to Eskor Toyo|work=The News Nigeria|date=3 March 2016|accessdate=4 March 2016}}</ref><ref name="Utomi2002">{{Cite book|author=Patrick Okedinachi Utomi|title=To Serve is to Live: Autobiographical Reflections on the Nigerian Condition|url=https://books.google.com/books?id=4pQPAQAAMAAJ|year=2002|publisher=Spectrum Books|isbn=978-978-029-144-0}}</ref> Ruo ọnwụ ya, ọ bụ prọfesọ nke akụ na ụba na Mahadum Calabar.<ref>{{Cite news|url=http://www.leadership.ng/opinions/editorial/487221/professor-eskor-toyo-1929-2015|title=Professor Eskor Toyo (1929–2015)|work=[[Leadership (Nigeria)|Leadership Newspaper]]|author=Leadership Editors|date=29 December 2015|accessdate=19 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160126130605/http://www.leadership.ng/opinions/editorial/487221/professor-eskor-toyo-1929-2015|archive-date=26 January 2016|url-status=dead}}</ref>
== Akụkọ ndụ ==
A mụrụ ya na 1929 na Oron, [[Ȯra Akwa Ibom|Akwa Ibom]] State, Eskor gụsịrị akwụkwọ na [[Calabar]] na Lagos. Mgbe ọ nọ na Grade One na 1945, ọ nwetara Cambridge School Certificate na Cambridge Higher School Certificate nke ọ gafere.<ref name="sun" /> Mgbe ọ nwetasịrị diplọma na Public Administration, ọ gara Mahadum nke London ebe ọ nwetara BSc na akụ na ụba. Eskor gara n'ihu na agụmakwụkwọ ya site n'inweta diplọma postgraduate na National Economic Planning, MSc na PhD na akụ na ụba.<ref name="sun" />
Dị ka onye nkuzi, Eskor kụziri akụ na ụba na mahadum ụfọdụ na Europe na Naijiria tupu ọ bụrụ onye isi nke Ngalaba akụ na ụba Na Mahadum nke [[Mahadum Nke Maiduguri|Maiduguri]] na Calabar.<ref name="sun">{{Cite news|url=http://www.sunnewsonline.com/new/eskor-toyo-exit-of-a-renowned-scholar-and-activist/|title=Eskor Toyo: Exit of a renowned scholar and activist|work=[[The Sun (Nigeria)|The Sun Newspaper]]|date=23 December 2015|accessdate=19 January 2016|archive-date=25 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160125232057/http://sunnewsonline.com/new/eskor-toyo-exit-of-a-renowned-scholar-and-activist/|url-status=bot: unknown}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true">. ''[[The Sun (Nigeria)|The Sun Newspaper]]''. 23 December 2015. Archived from [http://www.sunnewsonline.com/new/eskor-toyo-exit-of-a-renowned-scholar-and-activist/ the original] on 25 January 2016<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">19 January</span> 2016</span>.</cite></ref>
Eskor bụ otu n'ime ndị ọsụ ụzọ guzobere otu ndị Naijiria Marxist-Leninist Socialist Workers and Farmers Party of Nigeria.<ref name="Madunagu2001">{{Cite book|author=Edwin Madunagu|title=The Making and Unmaking of Nigeria: Critical Essays on Nigerian History and Politics|url=https://books.google.com/books?id=nooPAQAAMAAJ|year=2001|publisher=Clear Lines Publications}}</ref><ref name="MadunaguJeyifo2006">{{Cite book|author=Edwin Madunagu|title=Understanding Nigeria and the new imperialism: essays 2000–2006|url=https://books.google.com/books?id=x5EuAQAAIAAJ|year=2006|publisher=Clear Lines|isbn=978-978-38525-1-8}}</ref> Mgbe ọ rịasịrị ọrịa strok, ọ nwụrụ na 7 Disemba 2015 na Mahadum nke Calabar Teaching Hospital na [[Calabar]].<ref>{{Cite news|url=http://www.ngrguardiannews.com/2015/12/eskor-toyo-dies-at-85/|title=Eskor Toyo dies at 85|work=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian Newspaper]]|author=Todo|first=Tina|date=10 December 2015|accessdate=19 January 2016}}</ref>
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
== Akwụkwọ ==
* {{Cite book|author=Eskor Toyo|title=The Petroleum and Angolan Crises and the Nature of Imperialism|url=https://books.google.com/books?id=bgBkHQAACAAJ|year=1976|publisher=Department of Economics, University of Maiduguri}}
* {{Cite book|author=Eskor Toyo|title=The International Politics of Capital Drain: Being the 1993 NSIA Lecture, Delivered on 27 September 1993, at the Nigerian Institute of International Affair[s], Lagos|url=https://books.google.com/books?id=SEHuAAAAMAAJ|year=1993|publisher=Nigerian Institute of International Affairs (NIIA) Press}}
* {{Cite book|author=Eskor Toyo|title=Delusions of a popular paradigm: essays on alternative path to economic development|url=https://books.google.com/books?id=7j3uAAAAMAAJ|year=2001|publisher=Nigerian Economic Society|isbn=978-978-2984-01-2}}
* {{Cite book|author=Eskor Toyo|title=The Petroleum and Angolan Crises and the Nature of Imperialism|url=https://books.google.com/books?id=bgBkHQAACAAJ|year=1976|publisher=Department of Economics, University of Maiduguri}}
== Njikọ mpụga ==
* Otuto na The News Nigeria
* [http://www.vanguardngr.com/2016/01/eskor-toyo-a-life-of-struggle/ Ụtụ] na Vanguard Newspaper
* Ekele na ''[[The Nation (Nigeria)|akwụkwọ akụkọ]]'' The Nation
{{Authority control}}
8gjhv3bd64bsqgsecs3gkpnggnhkgp6
Daniel Bameyi
0
31309
744142
621458
2026-11-11T15:25:02Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744142
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Daniel Kolocho Bameyi''' (amụrụ na 4 Jenụwarị 2006) bụ [[Footbọl|onye]] Naijiria na-agba bọọlụ mba ụwa nke na-agba ọsọ dị ka onye na-agbachitere.<ref>{{Cite web|author=Akpan|date=2023-05-23|title=Nigeria U-20 not afraid of anybody -Daniel Bameyi declares - Nigeria Sports News|url=https://nigeriasportsnews.com/nigeria-u-20-not-afraid-of-anybody-daniel-bameyi-declares/,%20https://nigeriasportsnews.com/nigeria-u-20-not-afraid-of-anybody-daniel-bameyi-declares/|accessdate=2023-05-24|language=en-US|archivedate=2023-05-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230525000521/https://nigeriasportsnews.com/nigeria-u-20-not-afraid-of-anybody-daniel-bameyi-declares/,%20https:/nigeriasportsnews.com/nigeria-u-20-not-afraid-of-anybody-daniel-bameyi-declares/}}</ref>
== Ọrụ klọb ==
E depụtara Bameyi dị ka onye na-egwuri egwu maka otu klọb dị na [[Abuja]] nke aha ya bụ Yum Yum FC, ọ bụ ezie na a kọrọ na ọ nweghị klọb nwere aha a na Naịjirịa.<ref>{{Cite web|url=https://www.owngoalnigeria.com/2023/03/16/five-unanswered-questions-on-inclusion-of-daniel-bameyi-in-super-eagles-list-for-afcon-qualifiers/|title=Five Unanswered Questions On Inclusion Of Daniel Bameyi In Super Eagles List For AFCON Qualifiers|date=16 March 2023|accessdate=16 March 2023|work=owngoalnigeria.com}}</ref> Onye isi nchịkwa nke Naịjirịa na-erubeghị afọ 20, Ladan Bosso, kwuru na ngwụcha Mee 2023 na Yum Yum FC bụ ezigbo klọb n'ezie, nke a na-akpọ Yum Yus Academy, nakwa na Bameyi nọ n'akwụkwọ ha.<ref>{{Cite web|url=https://www.allnigeriasoccer.com/read_news.php?nid=47567|title=Flying Eagles coach confirms to Brazilian media Bameyi is on the books of Yum Yum FC|first=Ifeanyi|author=Emmanuel|date=27 May 2023|accessdate=29 May 2023|work=allnigeriasoccer.com}}</ref>
== Ọrụ mba ụwa ==
=== Ndị ntorobịa ===
Bameyi nọchitere anya ndị otu Naijiria na-erubeghị afọ 20 na 2023 U-20 Africa Cup of Nations, na-eduzi otu ahụ ka ha na-emecha nke atọ na asọmpi ahụ.<ref>{{Cite web|url=https://scorenigeria.com.ng/flying-eagles-captain-bameyi-returns-ogwuche-keeps-starting-shirt/|title=Flying Eagles captain Bameyi returns, Ogwuche keeps starting shirt|date=6 March 2023|accessdate=16 March 2023|work=scorenigeria.com.ng}}</ref> Egwuregwu ya na asọmpi ahụ abụghị ihe na-adọrọ mmasị; ebe a kwụsịtụrụ ya maka nkeji iri na ise nke ikpeazụ mgbe ọ gbakọtara kaadị odo abụọ n'ọkwa otu, njehie ya na ọkara nke ikpeazụ nyere Gambia ohere ị nweta naanị ihe mgbaru ọsọ nke egwuregwu ahụ.<ref>{{Cite web|url=https://scorenigeria.com.ng/flying-eagles-replace-suspended-captain-goalkeeper-aniagboso-leads-team/|title=Flying Eagles replace suspended captain, goalkeeper Aniagboso leads team|date=2 March 2023|accessdate=16 March 2023|work=scorenigeria.com.ng}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2023/03/07/poor-flying-eagles-fail-to-reach-u20-afcon-final/|title=Poor Flying Eagles Fail to Reach U20 AFCON Final|date=7 March 2023|accessdate=16 March 2023|work=thisdaylive.com}}</ref>
=== Onye Ukwu ===
A kpọrọ Bameyi na mbụ na ndị otu okenye nke [[Nigeria national football team|Naijiria]] na Nọvemba 2022, maka egwuregwu enyi na enyi megide Costa Rica, na-aga n'ihu na-eme nke mbụ ya na mmeri 2-0.<ref>{{Cite web|url=https://gazettengr.com/18-super-eagles-fly-out-for-costa-rica-friendly/|title=18 Super Eagles fly out for Costa Rica friendly|date=5 November 2022|accessdate=16 March 2023|work=gazettengr.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20230326072524/https://gazettengr.com/18-super-eagles-fly-out-for-costa-rica-friendly/|archive-date=26 March 2023|url-status=dead}}</ref> A kpọrọ ya ọzọ ka ọ bụrụ onye isi maka egwuregwu abụọ nke iko mba Afrịka nke 2023 megide Guinea-Bissau.<ref>{{Cite web|url=https://www.allnigeriasoccer.com/read_news.php?nid=46738|title=AFCONQ : Two former Arsenal players, ex-Chelsea CB, Osimhen, 19 others named|first=Ifeanyi|author=Emmanuel|date=16 March 2023|accessdate=16 March 2023|work=allnigeriasoccer.com}}</ref>
== Ndekọ ọnụ ọgụgụ ọrụ ==
=== Mba Nile ===
{{updated|matches played 16 March 2023.}}<ref>{{NFT player|pid=89196}}</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center"
!Ndị otu mba
!Afọ
!Ngwaọrụ
!Ihe mgbaru ọsọ
|-
| rowspan="1" |[[Nigeria national football team|Naịjirịa]]
|2022
|1
|0
|-
! colspan="2" |Ngụkọta
!1
!0
|}
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
{{DEFAULTSORT:Bameyi, Daniel}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
e5qmsphiv5b22fud7oke3c738fm2xva
Chris Ogbechie
0
31406
744130
579927
2026-11-11T13:20:48Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744130
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Category:Articles with hCards]]
. <ref name=":0">{{Cite web|title=Professor Chris Ogbechie|url=https://uok.ac.rw/professor-chris-gbechie/|accessdate=2022-12-09|work=UoK|language=en-AU|archivedate=2022-12-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221209075943/https://uok.ac.rw/professor-chris-gbechie/}}</ref>Chris Ogbechie (amuru 8 m 1950) bu nwa akwukwo Naijiria bu onye isi ulo akwukwo azumahia Lagos 2021. [1] Ọ bụkwa onye prọfesọ nke Strategic Management na Lagos Business School na onye prọfesọ ọbịa na Strathmore Business School dị na Nairobi, Kenya na Mahadum Kigali, Kigali, Rwanda . [2] [3] Ogbechie bụ odee wee bipụta ya n'ịmụ na-ebugharị mba na mba. [1] Mmasị ncha ya dị na akara, ụgwọ, ụlọ ọrụ na ndị mmadụ na ibe ya
== Agụmakwụkwọ ==
. <ref name="thisdaylive.com">{{Cite web|title=Ogbechie Appointed LBS’ Dean – THISDAYLIVE|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2020/11/30/ogbechie-appointed-lbs-dean/|accessdate=2022-12-09|work=www.thisdaylive.com}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Chris Ogbechie|url=https://theoceanna.com/management-team/chris-ogbechie/|accessdate=2022-12-09|work=The Oceanna|language=en-US|archivedate=2022-12-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221209072127/https://theoceanna.com/management-team/chris-ogbechie/}}</ref>Ogechie nkọwa nzere kla mbụ na injinia injinia na Mahadum Manchester yana MBA site na ụlọ akwụkwọ azụmahịa Manchester . [1] Emere akara ugo nhọrọ doctoral na ịzụ ahịa na Brunel Business School na United Kingdom.
== Ọrụ ==
. <ref>{{Cite web|date=2014-06-26|title=First Bank organises training on sustainability|url=https://www.fbnbanksierraleone.com/first-bank-organises-training-on-sustainability/|accessdate=2022-12-09|work=FBNBank SierraLeone|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|date=2014-06-27|title=First Bank organises training on sustainability|url=http://businessnews.com.ng/2014/06/27/first-bank-organises-training-sustainability/|accessdate=2022-12-09|work=Nigeria Business News|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20221209105529/http://businessnews.com.ng/2014/06/27/first-bank-organises-training-sustainability/|archive-date=2022-12-09|url-status=dead}}</ref>Ogbechie arụwo ọrụ n'amụka na Nigeria dị ka onye nwe ụlọ ọrụ. [1] onye isi oche, ọ jere ozi na Diamond Bank Plc (Ugbu a Access Bank plc ), Red Star Express Plc (FedEx), National Salt Company of Nigeria Plc (NASCON), Health Partners Ltd, Hubmarts Stores Ltd, na Ụgwọ nke ụlọ ọrụ Palton Morgan Holdings Limited [2] [3] N'oge gara aga, ọ bụ onye ọrụ dị ka onye isi na aha na Nestle Nigeria, ọ bụkwa onye nhazi ntọala nke akwụkwọ Sustainability School Lagos Business.
. <ref name="thisdaylive.com"/>Ogechie sonyeere Lagos Business School Management Board na Maachị 2012 ka ya na ihe ngosi ya mekọchara ihe ncheta afọ iri abụọ. [1] Ọ jere ozi na bọọdụ ụgbọ ala na dịka osote onye isi oche ụnwa anọ. [1] Ọ nọchiri Prọfesọ Enase Okonedo, prọfesọ njikwa, dị ka onye isi na mbụ mbụ 2021
== Mbipụta ==
O deela akụkọ gbasara ịzụ ahịa, atụmatụ atụmatụ, ọrụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya, na ọchịchị ụlọ ọrụ. Akwụkwọ mbụ ya ''Strategic Marketing of Financial Services in Nigeria'' (2011) na-enye ozi dị mkpa maka ndị na-azụ ahịa ahịa, karịsịa na ngalaba ọrụ ego, maka imeziwanye irè nke ahịa ha. <ref>{{Cite web|author=Famurewa|first=Wole|date=2021-08-19|title=The Lunch Hour, Professor Chris Ogbechie, Dean, Lagos Business School|url=https://arbiterz.com/the-lunch-hour-professor-chris-ogbechie-dean-lagos-business-school/|accessdate=2022-12-09|work=Arbiterz|language=en-US}}</ref> Akwụkwọ ya nke abụọ ''Re-engineering the Nigerian Society through Social Marketing'' (2012) bụ ntinye aka ya n'ịgbanwe ụkpụrụ ọha mmadụ n'ụzọ dị mma. <ref name=":2">{{Cite web|title=The Chartered Institute of Bankers of Nigeria|url=http://mail.cibng.org/bio.asp?content_id=6|accessdate=2022-12-09|work=mail.cibng.org|archivedate=2022-12-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221209104101/http://mail.cibng.org/bio.asp?content_id=6}}</ref>
== Ntụaka ==
{{Reflist}}
{{DEFAULTSORT:Ogbechie, Chris}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
evsz68v267ouvzxe4oh6ao4ueqoxclf
Dapo Torimiro
0
31425
744143
628686
2026-11-11T15:39:04Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744143
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Category:Articles with short description]]
[[Category:Short description is different from Wikidata]]
[[Category:Articles with hCards]]
[[Category:Pages using infobox musical artist with associated acts]]
Dapo Torimiro bụ onye Naijiria na-ede egwu, onye na-emepụta ihe ndekọ, onye na'ọtụtụ ngwá egwu na onye na-agụ egwu. Dapo Torimiro<ref>{{Cite web|title=Dapo Torimiro: The Nigerian Producer American Stars Love to Work With|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/01/06/dapo-torimiro-the-nigerian-producer-american-stars-love-to-work-with/|publisher=This Day|accessdate=23 February 2019|date=6 January 2019}}</ref> A mụrụ ya na Lagos, ọ rụrụ ọrụ na ụlọ ọrụ egwu na US ruo ọtụtụ afọ na-ede ma na-emepụta egwu maka ọrụ album nke ndị na-ese ihe, na-agagharị na ọtụtụ ndị na-eme ihe nkiri, yana ị nweta ihe nkiri na telivishọn dị iche iche. Ọdọ Mmiri Ọ bi na Los Angeles.
== Ọrụ egwu ==
* Nnukwu ezumike Dapo bụ itinye egwu "Quickly" (nke ya na Frank Ocean na ndị na-emepụta ihe nrite Midi Mafia (50 Cent, Fantasia) dere) na abọm nke atọ nke onye mmeri Grammy John Legend, Evolver, nke a tọhapụrụ n'oge mgbụsị akwụkwọ nke afọ 2008. Frank Ocean Midi Mafia 50 Cent Fantasia Grammy John Legend Evolver N'igosi onye na-ere ọtụtụ platinum Brandy, "Quickly" nwetara ụda ụlọ ọrụ mbụ dị ka ọ bụghị naanị ihe sitere n'ike mmụọ nsọ, ọmarịcha duet na-egosi ndị na-ese egwu R&B / pop, kamakwa dị ka otu n'ime nkume dị oké ọnụ ahịa nke abọm ahụ. Brandy Dapo, Frank Ocean na Midi Mafia so dee (na Dapo / Midi Mafia mepụtara) ihe dịka egwu 20+, ụfọdụ n'ime ha bụ Frank wepụtara dịka akụkụ nke "Lonny Breaux Collection" ya nke gụnyere ihe ngosi nke Justin Bieber's "Bigger" (My World) yana "Bedtime Stories", "Done", "Lights", "Quickly" (Frank's demo version), "Gụọ The Stars", "Standing I'm Done".
* Ka e mesịrị n'oge mgbụsị akwụkwọ nke afọ 2008, Dapo nwekwara otuto maka ndekọ ndị ọzọ, gụnyere "Running" (nke ya na James Fauntleroy na Midi Mafia dere) na David Archuleta's self-titled debut album (11 November 2008) - nke mbụ ya kemgbe ọ ghọrọ onye nke abụọ na American Idol na June 2008 - na "Torn Down" (nke James Fauntlersoy na Midi Mfia dere) site na album Brandy's very expected, Human (9 December 2008), nke ọ kọwara dị ka album nke onwe ya ruo taa. David Archuleta American Idol Human N'oge opupu ihe ubi nke afọ 2009, Dapo natara onye na-ede egwu na onye na-emepụta egwu maka egwu "Know Better", "Apart From Me", na "This Step Alone" na Fight for Love, abọm nke abụọ nke onye ikpeazụ nke American Idol Season 5 bụ Elliott Yamin, nke a tọhapụrụ na 5 Mee 2009. Ịlụ ọgụ maka Ịhụnanya American Idol Oge 5 Elliott Yamin Ọ nwetakwara otuto maka "Forever in You", nke gụnyere na abọm ahụ dị ka egwu iTunes na [[Japan]]. iTunes
* Dapo bụ onye na-ese ihe na Yamaha. Yamaha<ref>[http://www.yamaha.com/artists/artistdetailb.html?CNTID=4101631&CTID=5070050 Yamaha Artist Page]</ref> Dapo na onye na-emepụta ihe nrite Grammy ugboro abụọ bụ Jeffrey Weber rụkọtara ọrụ iji dekọọ egwu maka mkpọsa onye isi ala nke Senator [[Barack Obama]] nke akpọrọ "Change". Barack Obama
* Dapo so onye mmeri American Idol na onye na-ese ihe nkiri Grammy Jordin Sparks rụkọọ ọrụ na abọm nke abụọ ya bụ Battlefield na egwu akpọrọ "No Parade". American Idol Grammy Jordin Sparks Battlefield Dapo dere ma mepụta egwu "No Parade" ya na ndị na-ede egwu Oscar Scott Cutler na Anne Preven. Scott Cutler Anne Preven "Gụ", bụ [[Beyoncé Knowles]] na-abụ abụ na ihe nkiri Dreamgirls nke afọ 2006. Gee Beyoncé Knowles Dreamgirls Nnyocha mbụ nke abọm ahụ abụwo ihe dị mma n'ozuzu ya na ọtụtụ ndị nkatọ na-eme ka egwu dị iche iche dị ka "No Parade", nke a kọwara dị ka 'ịgbaji obi gị ọbụna tupu ya abanye n'abụ na-eme ihe ike.'.<ref>[https://web.archive.org/web/20090718082348/http://www.ew.com/ew/article/0,,20291410,00.html "Music Review of Battlefield (2009) Jordin Sparks"]. ''[[Entertainment Weekly]]''</ref>
* A mara ọkwa Dapo dị ka otu n'ime ndị na-ede egwu maka ihe nkiri Disney Channel Original Movie Camp Rock 2: The Final Jam tinyere Kara DioGuardi na ndị ọzọ. Disney Channel Original Movie Camp Rock 2: The Final Jam Kara DioGuardi<ref>[http://disneychannelmedianet.com/web/showpage/showpage.aspx?program_id=3122281&type=lead "Disney Channel Media Net"].</ref> (Dapo so dee, mepụta ma gwakọta "Fire" nke Matthew "Mdot" Finley rụrụ. Matthew "Mdot" Finley)
* N'abalị iri atọ n'ọnwa Ọktoba n'afọ 2009, Atlantic Records kwupụtara na Dapo ga-abụ otu n'ime ndị na-emepụta ihe nke onye na-agụ egwu R&B nke Grammy Award bụ Toni Braxton họpụtara iji rụọ ọrụ na abọm izizi ya a na-atụ anya ya (Pulse) nke a ga-ewepụta n'ụbọchị nke abụọ n'ọnwarị n'afọ 2010. Atlantic Records Toni Braxton Pulse<ref>{{Cite web |url=http://www.marketwire.com/press-release/Atlantic-Records-1068556.html |title=Atlantic Records Press Release |accessdate=2023-10-03 |archivedate=2009-12-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091212063715/http://www.marketwire.com/press-release/Atlantic-Records-1068556.html }}</ref>
* Dapo so dee ma mepụta egwu "Bigger" (ya na ndị na-ede Frank Ocean na Midi Mafia) na akụkụ mbụ nke onye na-agụ egwu Canada bụ Justin Bieber nke abụọ mbụ studio album ya, My World, nke a tọhapụrụ na 17 Nọvemba 2009, site na Island Records. Nnukwu Justin Bieber My World Island Records Ashante Infantry nke Toronto Star kpọrọ "Bigger" otu n'ime egwu kachasị mma na abọm ahụ. Toronto Star<ref>{{Cite web|url=https://www.thestar.com/entertainment/music/cdreview/article/726189--cd-review-my-world-by-justin-bieber|title=CD review: 'My World' by Justin Bieber|work=[[Toronto Star]]|accessdate=30 November 2010|date=16 November 2009|first=Ashante|author=Infantry}}</ref> N'izu na-agwụ na 5 Disemba 2009, n'ihi ahịa dijitalụ mgbe a tọhapụrụ My World, "Bigger" malitere na US Billboard Hot 100 na Canadian Hot 100. My World Billboard Hot 100 Canadian Hot 100 Egwú ahụ malitere na ọnụọgụ iri anọ na itoolu na chaatị Hot Digital Songs na US, ya mere ọ pụtara na ọnụọụọgụ iri itoolu na anọ na Hot 100. Abụ Digital na-ekpo ọkụ
* Akụkụ nke abụọ nke abọm ahụ, My World 2.0, nke Dapo so dee ma mepụta egwu "Overboard" (nke Jessica Jarrell gosipụtara), ka a tọhapụrụ na 23 Machị 2010 wee malite na nọmba mbụ na US Billboard 200. Ụwa m 2.0 Billboard 200<ref>[http://www.justinbiebermusic.com/news_d.aspx?nid=6524 "My World 2.0 #1 Album in the US"]. ''[[Def Jam]]''</ref> N'ihe na-erughị otu ọnwa nke ntọhapụ, RIAA kwadoro akụkụ mbụ nke abọm ahụ Gold na United States, na n'ihe na'erughị ọnwa abụọ (8 Jenụwarị 2010), RIAA nyere ya Platinum na United States. RIAA RIAA<ref>[https://www.riaa.com/goldandplatinumdata.php?table=SEARCH_RESULTS&artist=Justin%20Bieber&format=ALBUM&go=Search&perPage=50 "Justin Bieber RIAA album certifications"]. ''[[RIAA]]''</ref>
* N'ịgbaso mgbọrọgwụ jazz ya, Dapo mepụtara ma dekọọ egwu ya na onye na-agụ egwu / onye na-eme ihe nkiri Tony Award, Anika Noni Rose maka album Disney, The Princess and The Frog: Tiana and Her Princess Friends. Anika Noni Rose Princess na Frog: Tiana na Ndị Enyi Ya Princess<ref>{{Cite web |url=http://www.hitsdailydouble.com/news/newsPage.cgi?news07861m01 |title=HITS Magazine |access-date=2023-10-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260910091224/https://www.hitsdailydouble.com/news/newsPage.cgi?news07861m01 |archive-date=2026-09-10 |url-status=dead}}</ref> Abọm ahụ sitere n'ike mmụọ nsọ nke ihe nkiri Disney nke afọ 2009 The Princess and the Frog ma wepụta ya na 24 Nọvemba 2009. Ihe nkiri Disney animated The Princess and the Frog Abọm ahụ bụ ntọhapụ na-esote na usoro egwu Disney 'And Friends' na-aga nke ọma ma gosipụta egwu "Down in New Orleans" nke Anika Noni Rose mere dịka onye na-ede egwu Academy Award Randy Newman dere ma Dapo Torimiro mepụtara. Onyinye Anika Noni Rose Academy Randy Newman N'ime abọm ọzọ sitere na Princess and the Frog, Bayou Boogie (Release date 3/16/10), Dapo dere ma mepụta egwu abụọ: "Everyday Princess" na "Sing Away Your Blues", nke Anika Noni Rose (dị ka Princess Tiana) rụrụ. Bayou Boogie Anika Noni Rose
* Dapo bụ onye na-eme ihe nkiri na Andrea Bocelli na David Foster na PBS Great Performances pụrụ iche, "Andrea Bocelli & David Foster: My Christmas. " Andrea Bocelle David Foster PBS Great Proformances Ihe ngosi ahụ malitere n'abalị ekele 2009 na mgbasa ozi ndị ọzọ n'ọnwa Disemba.
* N'ọnwa Jenụwarị, Dapo biputere foto na ebe nrụọrụ weebụ ya site na ụlọ ọrụ na-arụ ọrụ na Keke Palmer na Scotty Granger. Keke Palmer Scotty Granger
* Na 7 Febụwarị 2012, Stacy Barthe wepụtara EP nke atọ ya, IN THE IN-BETWEEN . Stacy Barthe Egwú itoolu nke EP nwere egwu anọ Dapo dere ma mepụta. Sade-esque, "Easier Said Than Done", pụtara dị ka ọkacha mmasị ndị na-akwado ya. Egwú ndị ọzọ Dapo mepụtara gụnyere "Do Me" nke gosipụtara Dapo na guitar na piano, "Just My Luck" nke gosiputara egwu egwu Dapo na mgbakwunye ọhụrụ na mmepụta Dapo, melodica; na n'ikpeazụ, reggae-infused, "When I'm Gone".
* Maka ọtụtụ n'ime ọnwa Febụwarị, Dapo na Barthe nọ na njem dị ka onye nduzi egwu ya, onye na-akpọ ụbọ akwara, na onye na-agụ egwú, dị ka akụkụ nke BET Music Matters / Estelle All of Me Tour, tinyere Luke James & Elle Varner, nke gụnyere ihe ngosi na Los Angeles (Key Club), San Diego, Oakland, Dallas, Houston, Austin, Birmingham, Atlanta, Washington D.C., Boston, Baltimore, na NYC (Irving Plaza) maka ntọhapụ nke Estelle's All of Me. BET Estelle All of Me Elle Varner Irving Plaza All of Me
* N'etiti afọ 2012, a tọhapụrụ ya, "Ee m", Demi Lovato (Dapo / Priscilla Renea), na Japanese Deluxe Edition of Unbroken (April 2012) na "Make A Joyful Noise" na Disney Channel Original Movie, Let It Shine, nke a haziri maka ụbọchị ikuku June 2012 na Disney Channel. Demi Lovato Priscilla Renea Unbroken Disney Channel Original Movie Let It Shine
* Na ngwụcha nke afọ 2012 gụnyere egwu Dapo dere, "Always Be Together", ya na Ester Dean maka X-FACTOR UK Winners, Little Mix na abọm mbụ ha, DNA. Ester Dean Obere Ngwakọta DNA Dapo sokwa Priscilla Renea dee "I'm A Diamond" maka Girls' Generation wepụtara na Girls' Generation II: Girls & Peace album. Ọgbọ ụmụ nwanyị Ọgbọ nke Abụọ: Ụmụ nwanyị & Udo
== Nchịkọta diski ahọpụtara ==
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
{{DEFAULTSORT:Torimiro, Dapo}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
ao63zayvlftyaktigw4ewqdsoaeeudx
Imoh Umoren
0
32165
744205
696409
2026-11-12T09:37:39Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744205
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person|name=Imoh Umoren|other_names=|image=|image_size=|alt=|caption=|birth_date={{Birth date and age|1982|08|13|df=yes}}|birth_name=|birth_place=[[Nigeria]]|death_date=|death_place=|resting_place=|resting_place_coordinates=<!-- {{coord|LAT|LONG|display=inline,title}} -->|nationality=[[Nigeria]]n|alma_mater=|height=|years_active=2007–present|party=|spouse=|children=|awards=|father=|mother=|relatives=|signature=|website=|footnotes=|occupation=Director, producer, writer}}
[[Category:Articles with hCards]]
{{Databox}}
Imoh Umoren (amụrụ n'abalị iri na atọ n'ọnwa Ọgọstụ n'afọ 1982), bụ onye Naijiria na-eme ihe nkiri nke na-eme fim indie. Imoh Umoren onye Naijiria na-eme ihe nkiri indie<ref name="guardian">{{Cite web|url=https://guardian.ng/life/imoh-umoren-setting-the-pace-in-indie-film/|title=Imoh Umoren: Setting The Pace In Indie Film|work=The Guardian|date=15 October 2018|accessdate=14 October 2020|archivedate=2 May 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220502071019/https://guardian.ng/life/imoh-umoren-setting-the-pace-in-indie-film/}}</ref> Ọ bụ onye a ma ama dị ka onye nduzi nke ihe nkiri Children of Mud nke afọ 2017. Ụmụ Uzuzu A na-ewere Umoren dị ka onye na-eme ihe nkiri mbụ mere ihe nkiri ojii na ọcha na ụlọ ọrụ ihe nkiri Nollywood. Nollywood<ref name="kweli">{{Cite web|url=https://www.kweli.tv/authors/imoh-umoren|title=Imoh Umoren career|publisher=kweliTV, Inc.|accessdate=13 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200922135848/https://www.kweli.tv/authors/imoh-umoren|archive-date=22 September 2020|url-status=dead}}</ref>
== Ndụ onwe onye ==
A mụrụ ya na 13 Ọgọstụ 1982 na Naịjirịa. Nna ya bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị na nne ya bụ prọfesọ kọleji.<ref>{{Cite web|url=https://www.indieactivity.com/imoh-umoren-interview/|title=Interview: Imoh Umoren, African Filmmaker Talks Career Plus "Lagos: Sex, Lies & Traffic"|date=25 April 2019|publisher=Indie Activity|accessdate=14 October 2020}}</ref> Umoren na-ekwu na mmetụta nne ya nwere maka ọrụ ya na ime ihe nkiri. Nne na nna ya nwụrụ mgbe ọ dị afọ iri na ụma, ndị ikwu zụlitere ya ruo mgbe ọ gbara ọsọ n'onwe ya mgbe ọ dị iri na isii.<ref name=":0">{{Cite web|date=2021-05-30|title=Losing My Parents And Two Siblings Scared Me Shitless — Man Like Imoh Umoren|url=https://www.zikoko.com/man/man-like-imoh-umoren/|accessdate=2021-05-30|work=Zikoko!|language=en-US}}</ref>
== Ọrụ ==
Mgbe ọ dị afọ 9, Umoren malitere ide usoro ihe ọchị a na-akpọ The Wickeds na ezigbo enyi ya Richie. Ndị Wicked Ọ sonyeere dị ka onye na-emepụta obere maka 'Common Ground Production' ma rụọ ọrụ na usoro mba ụwa a na-akpọ The Station . Ụlọ Ọrụ ahụ<ref name="guardian"/> Mgbe e mesịrị, ọ sonyere na mmepụta TV dị ka Project Fame, MTV Advance Warning, Don't Forget The Lyrics na Malta Guinness Street Dance. Project Fame MTV Advance Adọ aka ná ntị echefula abụ Malta Guinness Street Dance<ref>{{Cite web|url=https://www.omenkaonline.com/imoh-umoren-the-rise-of-a-filmmaker/|title=Imoh Umoren: The rise of a filmmaker|publisher=Omenka Online|accessdate=14 October 2020|archivedate=27 October 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201027211620/https://www.omenkaonline.com/imoh-umoren-the-rise-of-a-filmmaker/}}</ref>
Mgbe ọ dị afọ iri abụọ na isii, o mere ihe nkiri mbụ ya bụ Lemon Green . Lemon Green<ref name=":0"/> Ihe nkiri ahụ nwetara otuto. Mgbe ahụ na 2010, ọ duziri ihe nkiri dị mkpirikpi All Sorts Of Trouble . Ụdị Nsogbu Ọ bụla N'afọ 2013, a họpụtara ihe nkiri TV ya Have A Nice Day maka Best Cinematography. Nwee Ezigbo Ụbọchị Ihe nkiri N'afọ 2015 ọ duziri ihe nkiri ojii na ọcha na-adịghị ekwu okwu Hard Times, nke meriri ya AMVCA mbụ ya. Oge siri ike<ref>{{Cite web|title=AMVCA 2015: Imoh Umoren wins Best New Media Online Video|url=https://africamagic.dstv.com/video/amvca-2015-imoh-umoren-wins-best-new-media-online-video_797864|accessdate=2021-01-06|work=Africa Magic - AMVCA 2015: Imoh Umoren wins Best New Media Online Video|language=en}}</ref> Maka ihe nkiri ọdachi ya The Happyness Limited, a họpụtara onye na-eme ihe nkiri [[Tope Tedela]] dị ka onye na-emepụta ihe nkiri kacha mma n'Africa na Africa Magic Viewers' Choice Awards (AMVCA). Onyinye Obi Ụtọ Africa Ime Anwansi nke Ndị Na-ekiri Ihe Omume<ref name="kweli"/>
Umoren mechara dee ma duzie ihe nkiri a ma ama nke Children of Mud nke dabeere na ezigbo akụkọ. Ụmụ Uzuzu<ref name="guardian"/> Ihe nkiri ahụ nwetara nhọpụta 7 na mmemme ihe nkiri mba ụwa dị iche iche gụnyere: Nigeria Entertainment Awards (NEA) na AMVCA. Ihe nrite ntụrụndụ nke Nigeria<ref>{{Cite web|date=2019-04-13|title=GEP Studios bags another nomination for Children of Mud|url=https://guardian.ng/life/film/gep-studios-bags-another-nomination-for-children-of-mud/|accessdate=2021-01-06|work=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archivedate=2021-01-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210108215058/https://guardian.ng/life/film/gep-studios-bags-another-nomination-for-children-of-mud/}}</ref> E gosipụtara ihe nkiri ọdachi ya ọzọ Dear Bayo na mmemme ihe nkiri iri na otu ma nweta ihe nrite isii na UK Nollywood Festival mmemme ihe nkiri mba ụwa ndị ọzọ. Ezigbo Bayo<ref name="kweli"/> Umoren duziri ihe nkiri Lagos: Sex, Lies & Traffic nke ya na Gbemisola Afolabi dere. Lagos: Mmekọahụ, Ụgha & Ụgbọ okporo ígwè
O mechara mepụta ihe nkiri oge The [[Herbert Macaulay]] Affair, ihe nkiri banyere Herbert Macaulay, na 2018. Ihe nkiri Herbert Macaulay<ref>{{Cite web|date=2019-10-02|title=Imoh Umoren features Herbert Macaulay's grandson, Wale in a new film, 'The Herbert Macaulay Affair'|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/imoh-umoren-features-herbert-macaulays-grandson-wale-in-a-new-film-the-herbert/ngp4y6v|accessdate=2021-01-06|work=Pulse Nigeria|language=en-US|archivedate=2021-01-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210107172957/https://www.pulse.ng/entertainment/movies/imoh-umoren-features-herbert-macaulays-grandson-wale-in-a-new-film-the-herbert/ngp4y6v}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.stearsng.com/premium/article/from-an-idea-to-the-big-screen-the-journey-of-producing-a-movie|title=From an idea to the big screen: The journey of producing a movie|publisher=Stears Business|accessdate=14 October 2020}}</ref> N'afọ 2020, o mere usoro ihe nkiri Channel 77. Ọwa 77<ref>{{Cite web|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/imoh-umoren-flashes-kelechi-udegbe-as-its-lead-star-in-channel-77-teaser/kpgcl1w|title=Imoh Umoren flashes Kelechi Udegbe as its lead star in 'Channel 77' teaser|date=8 April 2020|publisher=pulse|accessdate=14 October 2020}}</ref>
== Ihe nkiri ==
{| class="wikitable"
!Year
!Film
!Role
!Genre
!Ref.
|-
|2004
|''Hard Times''
|Director, writer
|Film
|
|-
|2007
|''The Station''
|Junior producer
|TV series
|
|-
|2007
|''Break the Bank''
|Producer
|TV series
|
|-
|2007
|''Don’t Forget The Lyrics''
|Junior producer
|TV series
|
|-
|2008
|''Project Fame''
|Junior producer
|TV program
|
|-
|2008
|''MTN Xtra Connect Game Show''
|Junior producer
|TV series
|
|-
|2008
|''MTV Advance Warning''
|Junior producer
|TV series
|
|-
|2009
|''Lemon Green''
|Director, writer
|Film
|<ref>{{Cite web|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/8008/i-want-to-take-lemon-green-to-22-film-festivals-says-imoh-u.html|title=I want to take Lemon Green to 22 film festivals says, Imoh Umoren|publisher=thenigerianvoice|accessdate=14 October 2020}}</ref>
|-
|2009
|''Malta Guinness Street Dance''
|Junior producer
|TV program
|
|-
|2010
|''All Sorts Of Trouble''
|Director, writer
|Film
|
|-
|2013
|''Have A Nice Day''
|Director, writer
|Film
|
|-
|2015
|''Lagos: Sex, Lies & Traffic''
|Director, writer
|Film
|<ref>{{Cite web|url=https://thenationonlineng.net/filmmaker-x-rays-lagosians-in-new-film-lagos-sex-lies-and-traffic/|title=Filmmaker X-rays Lagosians in new film, 'Lagos: Sex, Lies and Traffic|publisher=thenationonlineng|accessdate=14 October 2020}}</ref>
|-
|2016
|''The Happyness Limited''
|Director, writer
|Film
|
|-
|2017
|''Children of Mud''
|Director, producer, writer
|Film
|
|-
|2018
|Club
|
|
|
|-
|2019
|''The Herbert Macaulay Affair''
|Director, producer
|Film
|<ref>{{Cite web|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/the-herbert-macaulay-affair-movie-review/e0rzhe6|title=The Herbert Macaulay Affair is a timely reminder that Nigerian history matters (Review)|date=28 October 2019|publisher=pulse|accessdate=14 October 2020}}</ref>
|-
|2020
|''Dear Bayo''
|Director, writer
|Film
|
|}
== Hụkwa ==
* Ndepụta nke ndị na-emepụta ihe nkiri na Naijiria
* Ndepụta nke ndị nduzi ihe nkiri Naijiria
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
== DNjikọ mpụga ==
* {{IMDb name|nm9540176}}
* [https://web.archive.org/web/20240615162104/https://wanawana.net/2015/11/02/new-short-film-mama-na-boy/ Ihe nkiri ọhụrụ dị mkpirikpi 'Mama Na Boy']
[[Òtù:Onye édémédé akwukwọ si-na Naigeria]]
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
p97d0d9khwknn1etqpsnxatxj2abwfy
Ganiyu Oseni
0
33763
744182
195620
2026-11-12T01:32:11Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744182
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
<ref>{{Cite web|title=Ganiyu Bolaji Oseni - Nigeria {{!}} Player Profile|url=https://nigeriasoccernet.com/player-profiles|work=Nigeriasoccernet|language=en|accessdate=2020-05-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20250122232444/https://nigeriasoccernet.com/player-profiles|archive-date=2025-01-22|url-status=dead}}</ref>'''Ganiyu Bolaji Oseni''' (amụrụ na 19 Septemba 1991) bụ onye Naijiria na-agba bọọlụ nke na-agba ọsọ dị ka onye na-aga n'ihu.
== Ọrụ ==
N'obodo ya Naịjirịa, Oseni malitere Mbụ ya na Prime. O nwere ikpe na Esperance Tunis na 29 Machị 2008 <ref>{{Cite web|url=http://www.goalnigeria.com/news/oseni-on-trials-at-esperance-of-tunisia/|title=Oseni on Trials at Esperance of Tunisia|accessdate=2009-05-27|archivedate=2011-07-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110711102810/http://www.goalnigeria.com/news/oseni-on-trials-at-esperance-of-tunisia/}}</ref> wee gbaa egwuregwu CLP-1 abụọ. <ref>[http://www.coupedafrique.com/can-2008/index.cfm/md/11/id/2832/L_Esperance_de_Tunis_recrute_l_attaquant_ivoirien_Oussou_Konan_CAN_2008_.cfm L'Espérance de Tunis recrute l'attaquant ivoirien Oussou Konan]</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.completesportsnigeria.com/details.php?category=news&id=3446|title=CSKA Eye Oseni Capture|accessdate=2009-05-27|archivedate=2009-06-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090619051620/http://www.completesportsnigeria.com/details.php?category=news}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.pfc-cska.com/press.php?lg=en&type=1&id=4148&d=&p=2|title=PFC CSKA sign Oseni|accessdate=2009-01-27|archivedate=2011-10-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111005042851/http://www.pfc-cska.com/press.php/?lg=en&type=1&id=4148&d=&p=2}}</ref> laghachiri na Prime ma gbazinye ya na 2 Ọgọstụ 2008 na CSKA Moscow, [1] mgbe ọ nwesịrị ihe ịga nke ọma na Julaị 2008. [2] <ref>{{Cite web |url=http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=495&Itemid=48 |title=Chidi Odiah: Super Eagles will make Nigerians Proud |accessdate=2023-11-05 |archivedate=2012-02-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120227054949/http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=495&Itemid=48 }}</ref> Jenụwarị 2009, ọ sonyeere CSKA na mbufe na-adịgide adịgide [1] mana ọ hapụrụ klọb ya na 4 Disemba 2009 maka nnwale na [[Tunisia]]. <ref>[http://www.e-s-tunis.com/EST/news/news.php?id=1060 Ganiyu Bolaji Oseni nouvelle recrue]</ref> bịanyere aka na 7 Disemba 2009 na nkwekọrịta afọ atọ na ọkara na klọb mbụ ya Esperance.
gara ịgbazinye Kiên Giang na Vietnam na Machị 2011.
N'ọnwa Ọktoba n'afọ 2012, Oseni gbara bọọlụ maka Hoang Anh Gia Lai nke V-League.
N'ọnwa Eprel afọ 2014, Oseni laghachiri Vietnam mgbe ọ bịanyere aka na V.League 1 nke bụ Đồng Tâm Long Afọ . <ref>{{Cite news|url=http://vietnamnews.vn/sports/253786/long-an-signs-on-three-new-players.html|title=Long An signs on three new players|language=en}}</ref>
N'abalị iri abụọ na itoolu n'ọnwa Febụwarị afọ 2020, ọ kwagara n'otu egwuregwu Premier League nke Armenia bụ Ararat Yerevan . <ref>{{Cite web|title=ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ|url=https://www.facebook.com/fcararatyerevanofficial/posts/3128703447163253|language=en|date=29 February 2020}}</ref> <ref>[https://www.greentidekw.com/%d8%b1%d8%b3%d9%85%d9%8a%d9%8b%d9%91%d8%a7-%d9%83%d8%a7%d8%b8%d9%85%d8%a9-%d9%8a%d8%b6%d9%85-%d8%a7%d9%84%d8%ad%d8%a8%d9%8a%d8%aa%d8%b1-%d8%a8%d8%b4%d9%83%d9%84-%d9%86%d9%87%d8%a7%d8%a6%d9%8a/ رسميًّا.. ]</ref>'etiti ọnwa Ọgọstụ, ọ kwagara na klọb Kuwait Kazma SC, nke ọ gbara bọọlụ ruo mgbe a kwụsịrị nkwekọrịta ya na 7 Ọktoba 2020. [1] <ref>[https://web.archive.org/web/20210221233941/https://sportsafric.com/2021/02/13/philip-ackah-picks-assist-in-al-suwaiq-heavy-away-victory-over-oman-club/ Philip Ackah picks assist in Al Suwaiq heavy away victory over Oman Club], sportsafric.com, 13 February 2021</ref> ngwụcha Disemba 2020, ọ bịanyere aka na nkwekọrịta ya na otu Oman Club.
== Ọrụ mba ụwa ==
<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people=269088/index.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160309130354/http://www.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people=269088/index.html|archivedate=March 9, 2016|title=FIFA Tournaments - Ganiyu OSENI|work=FIFA.com|language=en-GB}}</ref> 2007 FIFA U-17 World Cup na South Korea, Oseni gbara egwuregwu 6 wee gbaa otu goolu ka Naịjirịa meriri asọmpi ahụ. kpọrọ ya maka asọmpi Nigeria U-23 All Africa Games qualifier n'ọnwa Eprel afọ 2011 [1] wee gbaa bọọlụ na mmeri 6-1 megide Liberia.
== Nsọpụrụ ==
'''Hanoi FC'''
* V.League 1: 2018
* Vietnamese Super Cup: 2018
'''Naịjirịa U17'''
* FIFA U-17 World Cup: 2007
'''Onye ọ bụla'''
* V.League 1 Best Foreign Player of the Year: 2018
== Ihe odide ==
<references group="" responsive="1"></references>
== Njikọ mpụga ==
* Ganiyu Osenin'okporo ụzọ bọọlụ
* [http://www.futbol.pl/liga-rosyjska/CSKA+Moskwa/Ganiyu+Oseni_19371/ Ganiyu Oseni na Futbol.pl]
{{V-League top scorers}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
bswgstifmxjxtmx26dkiyqd84ejw3c3
Ebe Nchekwa Anụ Ọhịa Bomfobiri
0
33912
744150
620788
2026-11-11T18:14:02Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744150
wikitext
text/x-wiki
'''Bomfobiri Wildlife Sanctuary''' bụ ebe nchekwa nnụnụ, nke dị ihe dị ka kilomita 80 n'ebe ugwu ọwụwa anyanwụ nke Kumasi <ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/geography/kumasi.php|title=Ghana City Kumasi|work=www.ghanaweb.com|accessdate=2019-05-25}}</ref> n'ime nhazi ala nke 06°54.595'N na 001°17.340'W. E mepụtara 53 km<sup>2</sup> Bomfobiri Wildlife Sanctuary na 1975 na ụdị ahịhịa anọ dị iche iche dị ka Riverine Forest, <ref>{{Cite web|url=http://vecea.vegetationmap4africa.org/docs/xfr.html|title=Riverine forests (edaphic vegetation type, fr)|author=Paulo van Breugel <http://ecodiv.org>|work=vecea.vegetationmap4africa.org|accessdate=2019-05-25|archivedate=2019-05-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190525123107/http://vecea.vegetationmap4africa.org/docs/xfr.html}}</ref> Rainforest, <ref>{{Cite web|url=https://rainforests.mongabay.com/|title=Rainforests|work=Mongabay.com|accessdate=2019-05-25}}</ref> Woodland Savannah <ref>{{Cite web|url=https://www.merriam-webster.com/dictionary/savanna+woodland|title=Definition of SAVANNA WOODLAND|work=www.merriam-webster.com|language=en|accessdate=2019-05-25}}</ref> na Grassland Savanna. <ref>{{Cite web|url=http://factsanddetails.com/asian/cat68/sub434/item2443.html|title=MONITOR LIZARDS AND REPTILES {{!}} Facts and Details|author=Hays|first=Jeffrey|work=factsanddetails.com|language=en|accessdate=2019-05-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20190525135748/http://factsanddetails.com/asian/cat68/sub434/item2443.html|archive-date=2019-05-25|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.awf.org/wildlife-conservation/bushbuck|title=Learn more about the bushbuck|date=2013-02-22|work=African Wildlife Foundation|accessdate=2019-05-25}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.ultimateungulate.com/Artiodactyla/Cephalophus_rufilatusFull.html|title=Red-flanked duiker (Cephalophus rufilatus) - Detailed information|work=www.ultimateungulate.com|accessdate=2019-05-25}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.inaturalist.org/taxa/74869-Philantomba-maxwellii|title=Maxwell's Duiker (Philantomba maxwellii)|work=iNaturalist.org|language=en|accessdate=2019-05-25}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://nationalzoo.si.edu/animals/red-river-hog|title=Red River hog|date=2016-04-25|work=Smithsonian's National Zoo|language=en|accessdate=2019-05-25}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.awf.org/wildlife-conservation/african-buffalo|title=The most abundant large herbivore in Africa is on a downward trend.|date=2013-02-22|work=African Wildlife Foundation|accessdate=2019-05-25}}</ref> ndị <ref>{{Cite web|url=https://www.livescience.com/57588-baboon-facts.html|title=Facts About Baboons|author=Bradford|first=Alina|work=Live Science|accessdate=2019-05-25}}</ref> n'ebe nchekwa ahụ gụnyere ọtụtụ ụdị Nnụnụ, agụ iyi, [1] baboons, [2] Mona monkeys, [3] red river hogs, [4] Maxwell's duiker, [4] red flank duiker, <ref>{{Cite web|url=https://www.livescience.com/28306-crocodiles.html|title=Crocodiles: Facts & Pictures|author=Bradford|first=Alina|work=Live Science|accessdate=2019-05-25}}</ref> Bushbuck [4] na monitor lizards. Ogige ahụ nwere ọtụtụ ụdị ebe na-adọrọ mmasị gụnyere Nkume Ọdụm (nkume a tụrụ atụ nke yiri ọdụm), Àkwà Mmiri Nkume, Nsụda Mmiri Bomfobiri (na-eje ozi dị ka ebe obibi maka agụ iyi), Nsụda mmiri Wala (maka igwu mmiri), na ọgba. Ihe omume ndị a nwere ike itinye aka na ha gụnyere ịga ije, ịrị ugwu, ikiri egwuregwu, ikiri nnụnụ, ịma ụlọikwuu na igwu mmiri. Ogige ahụ <ref name="gws">{{Cite web|url=http://www.ghanawildlifesociety.org/page.php?page=215§ion=32&typ=1&subs=|title=Bomfobiri Wildlife Sanctuary|work=Ghana Wildlife Society|accessdate=27 April 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160530182755/http://www.ghanawildlifesociety.org/page.php?page=215§ion=32&typ=1&subs=|archivedate=30 May 2016}}</ref>-ewere agụ iyi dị ka ihe nnọchianya ya.
Oge kachasị mma ịhụ ụmụ anụmanụ <ref>{{Cite web|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/Kumawu-Assembly-to-upgrade-Bomfobiri-Wildlife-Sanctuary-313387|title=Kumawu Assembly to upgrade Bomfobiri Wildlife Sanctuary|work=www.ghanaweb.com|language=en|accessdate=2019-05-18}}</ref> Bomfobiri Wildlife sanctuary bụ n'oge ọnwa Nọvemba nke bụ oge ọkọchị. Nke <ref>{{Cite web|url=http://wediscoverafrica.com/the-bomforibi-wildlife-sanctuary-462-2/|title=The Epic Journey Into The Bomfobiri Wildlife Sanctuary|date=2017-07-02|work=We Discover Africa|language=en-US|accessdate=2019-05-18|archivedate=2019-05-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190518120128/http://wediscoverafrica.com/the-bomforibi-wildlife-sanctuary-462-2/}}</ref> bụ n'ihi na oge mmiri ozuzo na-eme ka ụmụ anụmanụ banye n'ime ọhịa.
== Ntọala na ọnọdụ iwu ==
E guzobere Bomfobiri Wildlife Sanctuary iji chebe usoro okike dịgasị iche iche na ụkpụrụ gburugburu ebe obibi nke mpaghara ahụ. Ebe nsọ ahụ dị na 16.8 km<sup>2</sup> Boumfum Forest Reserve ma guzobe ya n'okpuru Ashanti Authority Ordinance na 23 Machị 1946. Bamfobiri Wildlife Sanctuary gbasaa ruo n'ókè ọ dị ugbu a ma họpụta ya ọzọ dị ka Bomfobiri Wild fauna Sanctuary (BWS) site na Iwu Wildlife Reserves (Amendment) nke 1975 L.I. 1022. <ref>{{Cite web|url=http://www.ctedkumawu.org/bomfobiri/|title=Bomfobiri Wildlife Sanctuary|work=NYU-CTED Kumawu Project|language=en-US|accessdate=2019-05-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190605171833/http://www.ctedkumawu.org/bomfobiri/|archivedate=2019-06-05}}</ref>
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
j7loj5h9wjwoezsp382mg3d1e3jid75
David Olusoga
0
34051
744145
623315
2026-11-11T16:05:15Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744145
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''David Adetayo Olusoga''' OBE (amụrụ na Jenụwarị 1970 <ref name="Companies House">{{Cite web|title=David Adetayo OLUSOGA|url=https://beta.companieshouse.gov.uk/officers/byBapBKkMhDULziKZR0p8HV4FMI/appointments|work=Companies House|accessdate=7 January 2018|archivedate=7 January 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180107175040/https://beta.companieshouse.gov.uk/officers/byBapBKkMhDULziKZR0p8HV4FMI/appointments}}</ref>) bụ onye Britain na-akọ akụkọ ihe mere eme, onye edemede, onye mgbasa ozi, onye na-eme ihe nkiri na onye na-emepụta ihe nkiri. bụ Prọfesọ nke akụkọ ihe mere eme ọha na Mahadum Manchester . [1] <ref>{{Cite news|title=David Olusoga|url=https://www.theguardian.com/profile/david-olusoga|work=[[The Guardian]]}}</ref> gosipụtara akụkọ ihe mere eme na BBC ma nye aka na The One Show na ''The Guardian'' . [1]
== Mbido ndụ na agụmakwụkwọ ==
<ref name="biogs">[https://www.biogs.com/david-olusoga David Olusoga's Biography] at biogs.com.</ref> mụrụ David Olusoga na Lagos, Naijiria, nna ya bụ onye Naijiria na nne ya bụ onye Britain. Mgbe <ref>{{Cite web|url=https://www.chroniclelive.co.uk/news/north-east-news/david-olusoga-wont-shocking-racist-16100644|title=David Olusoga won't let racists define his youth in the North East|author=Meechan|first=Simon|date=9 April 2019|work=nechronicle|accessdate=10 April 2019}}</ref> dị afọ ise, Olusoga na nne ya kwagara UK ma too na Gateshead, Tyne na Wear. Ọ bụ otu n'ime mmadụ ole na ole na-abụghị ndị ọcha bi na ụlọ kansụl. Ka ọ na-erule mgbe ọ dị afọ iri na anọ, National Front wakporo ụlọ ya ihe karịrị otu oge, na-achọ nchebe ndị uwe ojii maka ya na ezinụlọ ya. <ref name="radiotimes">{{Cite journal|author=Manzoor|first=Sarfraz|title=David Olusoga is the new face of BBC history – but as a boy he was driven out of his home by racists|journal=[[Radio Times]]|date=9 November 2016|url=http://www.radiotimes.com/news/2016-11-09/david-olusoga-is-the-new-face-of-bbc-history--but-as-a-boy-he-was-driven-out-of-his-home-by-racists|accessdate=31 August 2021}}</ref> mechara manye ha ịhapụ n'ihi ịkpa ókè agbụrụ. <ref name="Lucky">{{Cite web|url=https://news.liverpool.ac.uk/2017/07/20/david-olosuga-tells-graduates-lucky/|title=Honorary, David Olusoga tells graduates to 'be lucky'|date=20 July 2017|work=University of Liverpool|accessdate=22 November 2020}}</ref><ref name="liv.ac.uk">{{Cite web|title=Honorary degree nominations|url=https://alumni.liv.ac.uk/news/stories/title,1125515,en.html|work=University of Liverpool|accessdate=15 January 2021|date=10 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20250910080342/https://alumni.liv.ac.uk/news/stories/title,1125515,en.html|archive-date=10 September 2025|url-status=dead}}</ref><ref name="museums">{{Cite web|title=David Olusoga, lecturer at Slavery Remembrance Day 2015|url=https://www.liverpoolmuseums.org.uk/david-olusoga-lecturer-slavery-remembrance-day-2015|work=[[International Slavery Museum]]|accessdate=15 January 2021}}</ref> mechara gaa Mahadum Liverpool iji mụọ akụkọ ihe mere eme nke ịgba ohu, [1] na 1994, gụsịrị akwụkwọ na BA (Hons) History degree, [2] sochiri usoro mmụta postgraduate na mgbasa ozi mgbasa ozi na Mahadum Leeds Trinity.
== Ọrụ na mmata ==
Olusoga malitere ọrụ telivishọn ya dị ka onye nchọpụta na usoro BBC nke 1999 Western Front . Ọ ghọrọ onye na-emepụta mmemme akụkọ ihe mere eme mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ na mahadum, na-arụ ọrụ site na 2005 na mmemme dịka Namibia: Genocide and the Second Reich, The Lost Pictures of Eugene Smith and Abraham Lincoln: Saint or Sinner?.
N'ikpeazụ, ọ ghọrọ onye na-eme ihe ngosi telivishọn, malite na 2014 na The World's War: Forgotten Soldiers of Empire, banyere ndị agha India, Africa na Eshia lụrụ agha na Agha Ụwa Mbụ, sochiri ihe ngosi ndị ọzọ na ngosipụta na telivisheneng BBC One The One Show. <ref name="radiotimes"/>'afọ 2015, a mara ọkwa na ọ ga-anọchite anya Civilisations, ihe na-esote usoro ihe omume telivishọn nke Lord Clark nke afọ 1969, Civilisation, n'akụkụ ndị ọkọ akụkọ ihe mere eme Mary Beard na Simon Schama. Usoro ihe nkiri <ref>{{Cite web|accessdate=14 May 2023|title=Britain's Forgotten Slave Owners S01 E02 The Price Of Freedom Official|work=[[YouTube]]|url=https://www.youtube.com/watch?v=kgaJyp8ix4M}}</ref> ya kachasị ọhụrụ gụnyere Black and British: A Forgotten History, The World's War, A House Through Time na ndị Britain na-enweta ihe nrite BAFTA Forgotten Slave Owners.<ref>{{Cite web|url=https://www.ucl.ac.uk/lbs/project/bbc/|title=Britain's forgotten slave-owners: BBC TV broadcast|work=Legacies of British Slavery|publisher=UCL Department of History|accessdate=14 May 2023}}</ref>
Olusoga edeela akwụkwọ akụkọ ihe mere eme n'onwe ya, yana ndị na-eso usoro telivishọn ya. Ọ bụ onye dere akwụkwọ Black and British: A Forgotten History nke afọ 2016, nke e nyere Longman-History Today Trustees Award 2017 na PEN Hessell-Tiltman Prize 2017. Akwụkwọ ya ndị ọzọ gụnyere The World's War, nke meriri First World War Book of the Year na 2015, The Kaiser's Holocaust: Germany's Forgotten Genocide and the Colonial Roots of Nazism (2011) nke ya na Casper Erichsen dere, na Civilisations (2018). O nyere aka na ''Oxford Companion to Black British History'', ma dee maka ''[[The Guardian]]''">The Guardian, The Observer, New Statesman na magazin BBC History; <ref>[https://www.londonreviewbookshop.co.uk/profiles/david-olusoga "Profile: David Olusoga"]. ''London Review'' Bookshop. Retrieved 15 January 2021,</ref> kemgbe June 2018 ọ bụ onye otu Scott Trust, nke na-ebipụta The Guardian. <ref>{{Cite news|first=Matthew|author=Weaver|url=https://www.theguardian.com/world/2020/sep/01/david-olusoga-i-wanted-to-join-protesters-who-tore-down-colston-statue|work=[[The Guardian]]|date=1 September 2020|title=David Olusoga: I wanted to join protestors who tore down Colston statue|accessdate=15 January 2021}}</ref>
A gụnyere Olusoga na mbipụta 2019 na 2020 nke Powerlist, ọkwa nke 100 Black Britons kachasị emetụta, <ref>{{Cite news|author=Hicks|first=Amber|title=List of 100 most influential black people includes Meghan Markle for first time|url=https://www.mirror.co.uk/news/uk-news/powerlist-2019-100-most-influential-13459460|work=[[Daily Mirror]]|accessdate=20 April 2020|date=23 October 2018}}</ref> <ref>{{Cite news|author=Mills|first=Kelly-Ann|title=Raheem Sterling joins Meghan and Stormzy in top 100 most influential black Brits|url=https://www.mirror.co.uk/news/uk-news/black-powerlist-2020-raheem-sterling-20721033|work=[[Daily Mirror]]|accessdate=20 April 2020|date=25 October 2019}}</ref> na mbipụta 2021 o mere Top 10 kachasị emetụta ya, na-anọ n'ọnọdụ nke asatọ. <ref>{{Cite news|title=Lewis Hamilton named most influential black person in UK|url=https://www.bbc.com/news/newsbeat-54973608|work=[[BBC News]]|accessdate=19 January 2021|date=17 November 2020}}</ref>
họpụtara ya ka ọ bụrụ [[Order of the British Empire|Onye isi nke Order of the British Empire]] (OBE) na 2019 New Year Honours maka ọrụ na akụkọ ihe mere eme na njikọta obodo. <ref name="Gayle">{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/politics/2019/apr/02/word-empire-made-accepting-obe-difficult-says-david-olusoga|title=Word 'empire' made accepting OBE difficult, says David Olusoga|author=Gayle|first=Damien|date=1 April 2019|work=[[The Guardian]]|accessdate=9 May 2019}}</ref><ref>{{Cite news|author=Sarkari|first=K.|title=King Charles Awards...David Olusoga OBE|url=https://honey.nine.com.au/royals/king-charles-awards-obe-david-olusoga-harry-and-meghan-netflix-docuseries-prince-william-bonnie-tyler/2a59a1d2-e1bc-432c-b9a0-13148484dc1c|accessdate=2 February 2023|publisher=9honey|date=2 February 2023}}</ref> natara ihe nrite ya n'aka Eze Charles nke Atọ na Febụwarị 2023 .
Mgbe họpụtara ya dị ka prọfesọ na 2019, Mahadum Manchester kọwara ya dị ka ọkachamara na akụkọ ihe mere eme nke agha, alaeze ukwu, agbụrụ na ịgba ohu, na "otu n'ime ndị ọkọ akụkọ ihe mere mere eme kachasị na UK". Olusoga nyere nkuzi prọfesọ mbụ <ref>{{Cite web|url=http://events.manchester.ac.uk/event/event:k1h0-jv3y310o-71ubdw|title=David Olusoga OBE Inaugural Professorial Lecture: 'Identity, Britishness and the Windrush'|work=Events at the [[University of Manchester]]|date=22 May 2019|accessdate=4 May 2021}}</ref> na "Identity, Britishness and the Windrush" na Mahadum Manchester na Mee 2019. [1]
N'ịzaghachi mmegharị zuru ụwa ọnụ nke Black Lives Matter na ngagharị iwe mgbe ogbugbu George Floyd gasịrị, a na-agbasa Olusoga's Black and British: A Forgotten History, <ref name="Alex">{{Cite web|author=Alex|first=Susannah|title=BBC to re-air historian David Olusoga's documentary series Black and British: A Forgotten History|url=https://www.digitalspy.com/tv/a32799275/bbc-black-and-british-forgotten-history-documentary-black-lives-matter/|work=Digital Spy|accessdate=4 October 2020|date=8 June 2020}}</ref> yana ''Ndị nwe ohu echefuru echefu na Britain'', nke Olusoga na-eduga. <ref>{{Cite web|title=Britain's Forgotten Slave Owners|url=https://www.bbc.co.uk/iplayer/episodes/b063db18/britains-forgotten-slave-owners|language=en-GB|work=[[BBC iPlayer]]|accessdate=4 May 2021}}</ref>
N'abalị iri na atọ n'ọnwa Nọvemba 2020, BBC kwupụtara na ya enyewo [[Barack Obama]] Talks To David Olusoga, mmemme pụrụ iche nke Barack Obama na-atụle mpịakọta mbụ nke akụkọ ihe mere eme ya, A Promised Land . <ref name="biogs"/> Ihe omume ahụ gosipụtara na 19 Jenụwarị 2021.
Na Jenụwarị 2021, Olusoga pụtara na BBC Radio 4's Desert Island Discs . <ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/programmes/m000r314|work=Desert Island Discs|title=David Olusoga, historian and broadcaster|publisher=[[BBC Radio 4]]|date=15 January 2021|accessdate=15 January 2021}}</ref>
N'ọnwa Disemba 2021, a mara ọkwa na British Academy enyewo Olusoga ihe nrite onye isi ala. <ref name="Historian David Olusoga awarded President's Medal">{{Cite news|date=2021-12-09|title=Historian David Olusoga awarded President's Medal|url=https://www.theguardian.com/culture/2021/dec/09/historian-david-olusoga-awarded-presidents-medal|first=Aamna|author=Mohdin|accessdate=2021-12-09|work=The Guardian|language=en}}</ref> Olusoga bụ onye nke iri atọ na itoolu natara ihe nrite ahụ, nke a na-enye kemgbe afọ 2010, ma na-amata ọrụ maka ụmụ mmadụ na sayensị mmekọrịta mmadụ na ibe ya. Ndị natara n'oge gara aga gụnyere Margaret Atwood, [[Jimmy Wales]] na Dame Hilary Mantel.
== Onyinye na nsọpụrụ ==
* 2015: Royal Historical Society Public History Prize for Broadcasting for Britain's Forgotten Slave Owners (BBC History)
* 2015: ''Agha Ụwa'' Mbụ Akwụkwọ nke Afọ na Paddy Power Political Book Awards maka Agha Ụwa <ref>{{Cite web|url=http://politicalbookawards.com#winners|title=The Paddy Power Political Book Awards|work=Paddy Power Political Book Awards|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160206111129/http://politicalbookawards.com/#winners|archivedate=6 February 2016|accessdate=28 July 2017}}</ref>
* <ref>{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/tv/2016/03/30/bafta-tv-awards-2016-nominations-in-full/|title=Bafta TV Awards 2016: the full list of winners|work=[[The Daily Telegraph]]|date=9 May 2016|accessdate=15 January 2021|language=en-GB}}</ref>: Ọkachamara Factual BAFTA, BAFTA TV Awards maka ''Ndị nwe ohu echefuru echefu na Britain'' [1]
* <ref name="Lucky"/>: Degree Honorary nke Doctor of Letters, Mahadum Liverpool [1]
* <ref>{{Cite web|url=http://www.historytoday.com/history-today/longman-history-today-awards-2017-winners|title=Longman-History Today Awards 2017: The Winners {{!}} History Today|work=www.historytoday.com|date=29 June 2017|accessdate=28 July 2017}}</ref>: Longman-History Today Trustees Award maka Black na British [1]
* <ref>{{Cite web|url=https://www.englishpen.org/prizes/david-olusoga-wins-pen-hessell-tiltman-prize-2017-for-black-and-british/|title=David Olusoga wins PEN Hessell-Tiltman Prize 2017 for Black and British|author=Sharp, Robert|date=10 July 2017|work=English PEN|accessdate=10 November 2017|archivedate=30 March 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200330052339/https://www.englishpen.org/prizes/david-olusoga-wins-pen-hessell-tiltman-prize-2017-for-black-and-british/}}</ref>: PEN Hessell-Tiltman Prize for Black and British [1]
* <ref>{{Cite web|date=11 July 2018|title=Honorary graduates: David Adetayo Olusoga|url=https://www.leeds.ac.uk/info/130509/honorary_graduates/649/david_adetayo_olusoga|accessdate=15 January 2021|work=University of Leeds|archivedate=6 December 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211206070844/https://www.leeds.ac.uk/info/130509/honorary_graduates/649/david_adetayo_olusoga}}</ref>: Degree Honorary nke Doctor of Letters, Mahadum nke Leeds [1]
* : Onye a họpụtara dị ka onye isi nke Order of the British Empire na 2019 New Year Honours maka ọrụ na akụkọ ihe mere eme na njikọta obodo [1]
* <ref>{{Cite web|date=25 January 2019|title=TV broadcaster receives top honour from University of Leicester|url=https://le.ac.uk/news/2019/january/25-david-olusoga-obe-receives-honorary-degree|accessdate=28 December 2020|work=University of Leicester}}</ref>: Degree Honorary nke Doctor of Laws, Mahadum Leicester [1]
* <ref name="Historian David Olusoga awarded President's Medal"/>: Ihe nrite onye isi ala, British Academy, maka ọrụ maka ihe gbasara mmadụ na sayensị mmekọrịta mmadụ na ibe ya [1]
== Ihe nkiri ==
* Agha Ụwa: Ndị Agha Echefuru echefu nke Alaeze Ukwu (2014)
* ''Ịlụ ọgụ maka Eze na Alaeze Ukwu: Ndị dike Caribbean nke Britain'' (2015)
* The One Show (ihe omume dị iche iche)
* ''Ndị nwe ohu echefuru echefu na Britain'' (2015)
* Black na British: A Forgotten History (2016)
* Timewatch: "Alaeze Ukwu Britain - Ndị dike na ndị ajọ mmadụ" na "Ndị ọchịchị aka ike na ndị ọchịchị aka ike" (ha abụọ 2017)
* ''Mmepeanya'' (abụọ n'ime ihe omume itoolu, "First Contact" na "The Cult of Progress") (2018)
* Ụlọ Site n'Oge (2018-2021)
* ''Ihe Ndị A Na-achọghị: Ihe Nzuzo Windrush Files'' (2019)
* ''Agha Ihe oyiyi: Otu Oge Ọchịchị na Bristol'' (2021)
* ''NHS Anyị: Akụkọ Ihe Mere Eme'' (2021)
* ''Njikọ ya na David Olusoga'' (2023)
== Akwụkwọ ==
* The Kaiser's Holocaust: Germany's Forgotten Genocide and the Colonial Roots of Nazism (Faber and Faber, 2011); (ya na Casper W. Erichsen)
* ''Agha Ụwa'' (Onyeisi Zeus, 2015);
* Black na British: A Forgotten History (Macmillan, 2016);
* Mmepeanya: First Contact/The Cult of Progress (Profile Books, 2018);
* The Black History Book: Big Ideas Simply Explained (DK, 2021);
== Ihe odide ==
{{Reflist|30em}}
== Njikọ mpụga ==
* Akbar, Arifa "David Olusoga: 'E nwere akụkụ gbara ọchịchịrị na akụkọ ihe mere eme nke Britain, anyị hụkwara flash nke ya n'oge ọkọchị a"" (ajụjụ ọnụ), ''The Guardian'', 4 Nọvemba 2016. E nwetara ya na 4 Mee 2021.
* David OlusoganaIMDb
{{DEFAULTSORT:Olusoga, David}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
[[Òtù:Pages with unreviewed translations]]
f43908dkwlpcky452qgwk2awabwtg5c
Glenn Mena
0
34177
744186
721423
2026-11-12T02:50:03Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744186
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
[[Category:Articles with short description]]
[[Category:Short description matches Wikidata]]
[[Category:Articles with hCards]]
[[Category:Pages using infobox musical artist with associated acts]]
'''Akauveh Erumena Glenn''' (amụrụ na Julaị 22, 1985), aha ya bụ '''Glenn Mena''', bụ onye na-agụ egwu, onye na-ede egwu, na onye na-akpọ ngwá egwu na Naijiria.
== Ndụ onwe onye ==
Glenn Mena <ref name="Glenn Mena Parents">{{Cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2020/01/whats-next-for-singer-songwriter-glenn-mena/|title=What’s Next For Singer-songwriter, Glenn Mena|work=[[Vanguard_(Nigeria)|Vanguard Newspaper]]|author=Onikoyi|first=Ayo|date=29 January 2020}}</ref> nwa nwoke nke abụọ n'ime ụmụnne ise, nke Meshach Akauveh Akarah na Regina I. Akarah mụrụ. <ref name="Glenn Mena">{{Cite news|url=https://punchng.com/glenn-mena-pull-up-with-dremo/|title=Glenn Mena "Pull Up" with Dremo|work=[[The Punch|Punch Newspaper]]|author=Olonilua|first=Ademola|date=15 October 2018}}</ref> bụ onye gụsịrị akwụkwọ na Mahadum Lead City, [[Ibadan]] . [1]
== Ọrụ ==
Mena malitere iso enyi <ref name="Glenn Bio">{{Cite news|url=http://nigeriansounds.com/2015/05/interview-glenn-mena-talks-about-growing-up-in-warri-discusses-his-musical-direction-and-more/|title=Glenn Mena Talks About Growing Up In Warri, Discusses His Musical Direction And More|work=Nigerian Sound|author=Fred|first=Obinna|date=2 May 2015|accessdate=23 November 2015}}</ref> na-egwu egwu na ụlọ akwụkwọ sekọndrị.
A họpụtara ya maka onyinye ntụrụndụ City People . <ref>{{Cite news|url=https://punchng.com/what-is-glenn-mena-upto/|title=What is Glenn Mena upto?|work=[[The Punch|Punch Newspaper]]|author=Olonilua|first=Ademola|date=24 September 2018|accessdate=23 November 2015}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://screamawards.com.ng/scream-all-youths-awards-2015-nominees-list/|title=Scream All Youths Awards 2015 Nominees List –screamawards|work=screamawards|accessdate=23 September 2017|archivedate=17 November 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161117041549/http://screamawards.com.ng/scream-all-youths-awards-2015-nominees-list/}}</ref><ref name="THE ALUMNI –Maya Awards">{{Cite web|url=https://mayaawardsafrica.com/the-alumni/|title=THE ALUMNI –Maya Awards|date=2016-12-16|work=MayaAwards|accessdate=22 September 2017|archivedate=2018-12-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181216163545/https://www.mayaawardsafrica.com/the-alumni/}}</ref> 2013 MAYA Awards ọ bụ onye mmeri nke "Best New Act", [1] otu abụ ahụ meriri ya ọzọ na "Next Rated Act" na 2015 Scream All Youths Awards.
<ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/glenn-mena-singer-releases-packaging-video-id4389919.html|title=Glenn Mena Singer releases 'Packaging' video|work=Pulse Nigeria|author=Akan|first=Joey|date=24 November 2015|accessdate=23 November 2015|archive-date=24 September 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170924065043/http://www.pulse.ng/entertainment/music/glenn-mena-singer-releases-packaging-video-id4389919.html|url-status=dead}}</ref>'afọ 2015, o wepụtara otu egwu akpọrọ "Packaging". <ref>{{Cite news|url=https://notjustok.com/song/glenn-mena-holy-kasa-prod-by-maskman/|title=Off The Mask&Music EP Listen to 'Holy Kasa' by Glenn Mena|work=NotjustOk|author=Lala|first=Adeoye|date=12 July 2016|accessdate=22 January 2011}}</ref> Jenụwarị 2017, e gosipụtara ya na onye na-eme ihe ngosi TV Shine Begho's Mischief Show, [1] ebe o gosipụtara na ntọhapụ nke EP mbụ ya, Mask&Music. <ref>{{Cite news|url=https://www.bellanaija.com/2017/06/bn-tv-watch-shine-begho-glenn-mena-freestyle-episode-5-shines-mischief-show/|title=Watch Shine Begho & Glenn Mena Freestyle in Episode 5 of Shine’s Mischief Show|work=[[Bella Naija]]|date=6 January 2017}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://sunnewsonline.com/glenn-mena-jimoh-waxiu-in-hot-collabo/|title=Glenn Mena, Jimoh Waxiu in hot collabo|work=[[The Sun (Nigeria)|The Sun Newspaper]]|author=Ajirire|first=Tosin|date=25 September 2018|accessdate=7 October 2018}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://happenings.com.ng/glenn-menas-new-single-ode-love/|title=Glenn Mena’s New Single is an Ode to Love|work=Happenings Magazine|author=Dayo|first=Bernard|date=10 August 2017|archive-date=17 October 2017|access-date=5 November 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20171017021144/http://happenings.com.ng/glenn-menas-new-single-ode-love/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/music-glenn-mena-take-over-omalicha-baby-id7116566.html|title=Glenn Mena drops 'Take over'|work=Pulse Nigeria|author=Solanke|first=Abiola|date=12 August 2017|archive-date=14 November 2017|access-date=5 November 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20171114180119/http://www.pulse.ng/entertainment/music/music-glenn-mena-take-over-omalicha-baby-id7116566.html|url-status=dead}}</ref>'ọnwa Ọgọstụ 2017, ọ wepụtara egwu egwu "Take Over" nke onye America na-emepụta ihe bụ Nino Fresh mepụtara. [1] [2] N'afọ 2018, ọ wepụtara otu egwu "Swerve".
Na 20 June 2019, Mena nwere ihe ngosi mba ụwa mbụ ya <ref>{{Cite news|url=https://www.complex.com/music/2019/06/glenn-mena-yoruba-demon-feat-problem-solved|title=Self-Styled 'Nigerian Music Juggernaut' Glenn Mena Shares "Yoruba Demon" With Problem Solved|work=[[Complex (magazine)|Complex Magazine]]|author=Keith|first=James|date=20 June 2019|accessdate=27 August 2019}}</ref> ka ọ na-egosi egwu ọhụrụ ya "Yoruba Demon" na Complex Magazine . <ref name="drop yoruba">{{Cite news|url=https://guardian.ng/life/glenn-mena-drops-new-song-yoruba-demon-featuring-problem-solved/|title=Glenn Mena Drops New Song "Yoruba Demon" Featuring Problem Solved|work=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian Music]]|date=19 June 2019|accessdate=27 August 2019}}</ref>, nke gosipụtara Problem Solved, apụọla na abọm na-abịanụ nke onye na-agụ egwu.
== Nkọwapụta ==
{| class="wikitable sortable"
|+Dị ka onye na-ese ihe
!Afọ
!Aha ya
!Album
|-
|2012
|"Mmegharị"
|Otu egwu na-abụghị album
|-
|2015
|"Ijikọta"
|Otu egwu na-abụghị album
|-
|2017
|''Ọrụ Mask&Music EP (Kpọpụ otu) ''
|Mixtape
|-
|2017
|"Were"
|Otu egwu na-abụghị album
|-
|2018
|"Swerve" (nke gosipụtara nsogbu edozi)
|-
|2018
|"Pull Up" (nke Dremo gosipụtara) <ref name="Glenn Mena"/>
|-
|2020
|"Yoruba Demon" (nke gosipụtara Nsogbu A Ziri) <ref name="drop yoruba"/>
|-
|2020
|"KOLA"<ref>{{Cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2020/01/glenn-mena-drops-kola-freestyle-dance-video/|title=Glenn Mena drops “Kola Freestyle” Dance Video|work=Vanguard Music|date=20 January 2020|accessdate=30 January 2020}}</ref>
|-
|2021
|<ref>{{Cite news|url=https://leadership.ng/glenn-mena-teams-up-with-erigga-in-new-sound-warri-boy/|title=Glenn Mena Teams Up With Erigga In New Sound Warri Boy|work=Leadership Newspaper|date=16 June 2021|accessdate=17 September 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210918161136/https://leadership.ng/glenn-mena-teams-up-with-erigga-in-new-sound-warri-boy/|archive-date=18 September 2021|url-status=dead}}</ref>"Warri Boy" (nke gosipụtara [[Erigga]]) [1]
|-
|2023
|<ref>{{Cite news|url=https://lamboxtra.com/glenn-mena-standard/|title=Groove to the rhythms and explore Glenn Mena’s Latest Afrobeat-inspired hit, “Standard”|work=Lambo ˣᵗʳᵃ Magazine|date=4 November 2023|accessdate=4 November 2023|archive-date=4 November 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231104153328/https://lamboxtra.com/glenn-mena-standard/|url-status=dead}}</ref>"Ụkpụrụ" [1]
|}
== Onyinye na nhọpụta ==
{| class="wikitable"
!Afọ
!Ememe mmeri
!Nkọwa nke onyinye (s)
!Onye e nyere ya
!Nsonaazụ
!Nkwupụta
|-
|2013
|Ihe nrite MAYA
|Ihe Omume Ọhụrụ Kasị Mma
|Onwe ya|{{Won}}
|<ref name="THE ALUMNI –Maya Awards"/>
|-
|2013
|Onyinye Ndị Mmadụ Obodo
|Omume Ọhụrụ
|Onwe ya|{{Nom}}
|
|-
|2015
|Ihe nrite All Youths
|Ihe Omume Na-esote
|Onwe ya|{{Nom}}
|<ref>{{Cite news|url=http://tooxclusive.com/download-mp3/scream-all-youths-awards-2015-nominees-list/|title=Scream All Youths Awards 2015 Nominees List|work=Tooxclusive|date=16 October 2015|accessdate=22 September 2017}}</ref>
|}
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
[[Òtù:Ndi égwú nke Naigeria]]
3scdx46mm10rdmk2tbcx1f7lm9lwncx
Ihe Ndị Na-enwe Obi Ụtọ
0
36874
744201
742805
2026-11-12T07:45:31Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744201
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
The Lucky Specials bụ ihe nkiri egwu egwu nke [[South Africa]] nke Reabetswe Rangaka duziri na nke Harriet Gavshon, Peter Gudo, Aric Noboa, na J.P. Potgieter mepụtara maka Discovery Learning Alliance na Quizzical Pictures na njikọ aka na HHMI Tangled Bank Studios . <ref>{{Cite web|title=The Lucky Specials: Tangled Bank Studios|url=https://www.tangledbankstudios.org/our-films/lucky-specials|accessdate=2021-10-05|work=www.tangledbankstudios.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20211005072514/https://www.tangledbankstudios.org/our-films/lucky-specials|archive-date=2021-10-05|url-status=dead}}</ref> Ndị <ref>{{Cite web|title=The Lucky Specials: Netflix|url=https://www.netflix.com/dz-en/title/81437270|accessdate=2021-10-04|work=www.netflix.com}}</ref>-eme ihe nkiri bụ Oros Mampofu na Sivenathi Mabuya na Blondia Makhene, Richard Lukunku, na [[Fulu Mugovhani]] na-akwado ọrụ. <ref>{{Cite web|date=2020-07-02|title=FILM REVIEW: 'The Lucky Specials' highlights cost of negligence|url=https://nation.africa/kenya/life-and-style/art-culture/film-review-the-lucky-specials-highlights-cost-of-negligence-471656|accessdate=2021-10-05|work=Kenya|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=The Lucky Specials|url=https://www.radiotimes.com/film/fq8qby/the-lucky-specials/|accessdate=2021-10-05|work=Radio Times|language=en|archivedate=2021-10-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005072512/https://www.radiotimes.com/film/fq8qby/the-lucky-specials/}}</ref> nkiri <ref name="lucky">{{Cite web|title=The Lucky Specials: International Organization for Migration|url=https://www.iom.int/films/lucky-specials|accessdate=2021-10-05|work=www.iom.int|archivedate=2021-10-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005072514/https://www.iom.int/films/lucky-specials}}</ref> bụ maka otu egwu a na-akpọ "The Lucky Specials" n'obodo uzuzu dị n'ebe ndịda Afrịka ebe Mandla, onye na-egwupụta ihe n'ala site n'ọrụ na-akpọ ụbọ akwara mana nsogbu na Nkanyiso, onye otu egwu ibe ya bilitere.
E meela ihe nkiri ahụ na gburugburu South Africa na Mozambique. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''[[wikipedia:Tinye edensibịa|<span title="This claim needs references to reliable sources. (November 2022)">citation needed</span>]]'']</sup>
== Nnakwere ==
Ihe nkiri ahụ malitere na 17 Febụwarị 2017 na MonteCasino na Johannesburg, South Africa. Ihe nkiri ahụ nwetara nyocha <ref>{{Cite web|title=New Movie "The Lucky Specials" Delivers a Powerful Public Health Message in Advance of TB Day {{!}} Management Sciences for Health|url=https://www.msh.org/news-events/press-room/new-movie-the-lucky-specials-delivers-a-powerful-public-health-message-in|accessdate=2021-10-05|work=www.msh.org|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20211005072523/https://www.msh.org/news-events/press-room/new-movie-the-lucky-specials-delivers-a-powerful-public-health-message-in|archive-date=2021-10-05|url-status=dead}}</ref> mma site n'aka ndị nkatọ ma họrọ ya maka mmemme ihe nkiri mba 12. <ref>{{Cite web|title=THE LUCKY SPECIALS|url=https://torontoblackfilm.com/movie/the-lucky-specials/|accessdate=2021-10-05|work=Toronto Black Film Festival|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|title=TV3 Airs New Movie THE LUCKY SPECIALS, a Sensational Musical Journey with a Powerful Message: Tangled Bank Studios|url=https://www.tangledbankstudios.org/press-room/tv3-airs-new-movie-lucky-specials-sensational-musical-journey-powerful-message|accessdate=2021-10-05|work=www.tangledbankstudios.org}}</ref> Ihe nkiri ahụ nwetakwara mmeri pụrụ iche <ref>{{Cite web|date=2018-02-22|title=New Movie "The Lucky Specials," Delivers a Sensational Musical Journey with a Powerful Message {{!}} Press Release {{!}} Southern Africa Regional {{!}} U.S. Agency for International Development|url=https://www.usaid.gov/southern-africa-regional/press-releases/new-movie-%E2%80%9C-lucky-specials%E2%80%9D-delivers|accessdate=2021-10-05|work=www.usaid.gov|language=en|archivedate=2021-10-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005072516/https://www.usaid.gov/southern-africa-regional/press-releases/new-movie-%E2%80%9C-lucky-specials%E2%80%9D-delivers}}</ref> 2012 Pan African Film Festival ma jiri Zuku Award maka Best African Film na 2012 Zanzibar International Film Festival sọpụrụ ya. [1] N'afọ 2018 na Africa Movie Academy Awards, a họpụtara ihe nkiri ahụ maka onyinye ise: Best Actress na-eduzi ọrụ, Best Actor na-edu, Best A actor na-akwado ọrụ, Best Visual Effects na Best Editing. <ref name="lucky"/> ọ dịgodị, n'otu afọ ahụ, a họpụtara ihe nkiri ahụ maka Best Made for TV Movie na Golden Horn Awards. <ref>{{Cite web|title=New Movie THE LUCKY SPECIALS Delivers a Sensational, Musical Journey with a Powerful Public Health Message about Tuberculosis in Advance of World TB Day: Tangled Bank Studios|url=https://www.tangledbankstudios.org/press-room/new-movie-lucky-specials-delivers-sensational-musical-journey-powerful-public-health|accessdate=2021-10-05|work=www.tangledbankstudios.org}}</ref> nyochara ya n'ụwa niile n'inyere obodo aka imeghachi omume na ụkwara nta.
== Ndị na-eme ihe nkiri ==
* Oros Mampofu dị ka Mandla
* Sivenathi Mabuya dị ka Nkanyiso
* Blondie Makhene dị ka Bra Easy
* Richard Lukunku dị ka Jose
* Thomas Gumede dị ka akara
* [[Fulu Mugovhani]] dị ka Zwanga
* Linda Sebezo dị ka onye ọchụnta ego
== Edensibia ==
Mannering ji obi ọjọọ gbuo ọdụm nwanyị na ụmụ ya, ọ na-ewe ma onye na-achụ nta ma dọkịta iwe. Ma ọ na-akpali ha n'enweghị obi ebere ịchụ nta nwoke ahụ. N'ime ara ọ na-egbu ebe ọ na-egwupụta{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* {{IMDb title|6223432}}
g3032i9cxva5pj2xnl9ycy0l4gt2qis
Djerabé Ndigngar
0
38031
744147
720916
2026-11-11T17:05:08Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744147
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn" style="display:inline-block">Djerabé Ndigngar</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" |A mụrụ ya
| class="infobox-data" |1992 (afọ 31-) <br /><div class="birthplace" style="display:inline">Moundou, Chad</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Mba
| class="infobox-data category" |Chad
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Aha ndị ọzọ
| class="infobox-data nickname" |D 8 Alfariss
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Ọrụ (s)
| class="infobox-data role" |Onye nduzi ihe nkiri, onye na-emepụta ihe nkiri, rapper
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Afọ ndị ọ na-arụsi ọrụ ike
| class="infobox-data" |2008-dị ugbu a
|}
'''Djerabé Ndigngar''' (amụrụ n'afọ 1992) bụ onye na-eti egwu na onye nduzi ihe nkiri na Chad.
A mụrụ Ndigngar na Moundou, Chad, ma too na-achọ ịbụ onye na-Ugwu kọmputa. Mgbe ọ dị afọ iri na isii, ọ malitere ọrụ rap ya n'okpuru aha D 8 Alfariss. Vidio mbụ o mere ma dezie bụ "Mara ban wa", abụ banyere ụmụ mgbei. Ndigngar malitere ime vidiyo egwu maka ndị na-ese ihe si Moundou na ndị na-eme ihe nkiri si N'Djamena, na-akpali gola ya ịghọ onye nduzi kacha ukwuu nke Chad. <ref name="hacker">{{Cite news|language=French|first=Victoria|author=Remadji|title=Djérabé Ndigngar : de son rêve de hacker, il ambitionne devenir le plus grand réalisateur tchadien|work=Tchad Infos|date=1 August 2019|url=https://tchadinfos.com/iyalat/djerabe-ndigngar-de-son-reve-de-hacker-il-ambitionne-devenir-le-plus-grand-realisateur-tchadien/|accessdate=8 October 2020|archive-date=26 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201126224033/https://tchadinfos.com/iyalat/djerabe-ndigngar-de-son-reve-de-hacker-il-ambitionne-devenir-le-plus-grand-realisateur-tchadien/|url-status=dead}}</ref> nwetara nzere bachelọ ya n'afọ 2013 wee kwaga Ivory Coast iji mụọ nkwurịta okwu audiovisual.
N'afọ 2014, o mepụtara SaTchaProd, ikpo okwu mbụ a raara nye mmepụta na nkwalite nke egwu Chad. Ebumnuche ya bụ inyere ndị egwu Chad aka iji nka ha na-ebi ndụ, yana ịkwalite ihe nkiri sinima nke Chad. Mgbe <ref name="hacker" /> natasịrị BTS ya, Ndigngar chọtara ọrụ na ụlọ ọrụ nkesa French Côte Ouest Audiovisuel ma rụọ ọrụ n'ọkwa a ruo afọ abụọ.
Ọ malitere Satchaprodmusic.com na Septemba 2019, yana ọrụ nbudata iwu site na ego Airtel. <ref name="presse">{{Cite web|language=French|title=Djérabé Ndigngar présente Satchaprodmusic.com à la presse|date=8 September 2019|url=http://saomagazine.info/djerabe-ndigngar-presente-satchadprodmusic-com-a-la-presse/|work=Sao magazine|accessdate=8 October 2020|archivedate=5 October 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201005023724/http://saomagazine.info/djerabe-ndigngar-presente-satchadprodmusic-com-a-la-presse/}}.</ref> N'ọnwa Disemba 2019, ọ kwagara ụlọ ọrụ mmepụta nke SaTchaProd site na Abidjan, ebe ọ dị na mbụ, gaa N'Djamena. <ref>{{Cite news|title=Ces maisons de productions qui essayent et s'essayent|url=https://ndjamenahebdo.net/ces-maisons-de-productions-qui-essayent-et-sessayent/|accessdate=9 October 2020|work=N'Djamena Hebdo|date=10 August 2020|language=French}}</ref> guzobere nchekwa data ka ndị mmadụ wee nwee ike ige egwu sitere na afọ ndị gara aga. <ref>{{Cite news|language=French|title=LE TCHAD A DESORMAIS SA PROPRE PLATEFORME DE STREAMING|url=https://www.centrale-mag.com/le-tchad-a-desormais-sa-propre-plateforme-de-streaming/|accessdate=9 October 2020|work=Centrale Magazine|date=24 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20201012031355/https://www.centrale-mag.com/le-tchad-a-desormais-sa-propre-plateforme-de-streaming/|archive-date=12 October 2020|url-status=dead}}</ref> rịọrọ enyemaka n'aka Ministry of Culture maka ọrụ ya kachasị sie ike, na-edepụta ihe karịrị kaseti 500. <ref name="hacker" /> mekwara nkwalite maka ndị na-ese ihe na Chad iji mee vidiyo vidiyo maka egwu ha.
== Edensibia ==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* [https://web.archive.org/web/20240412165358/https://www.musikbi.com/fb_3355781244494323 Djerabé Ndigngar] na Musikbi.com
{{DEFAULTSORT:Ndigngar, Djérabé}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
8ixls9rmd2ct6bryild6wjxpsol4qmc
Isaad Younis
0
38114
744208
153268
2026-11-12T10:33:33Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744208
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Isaad Hamed Younis Gamaledin''' ({{lang-ar|إسعاد حامد يونس جمال الدين}}; amuru Eprel 12, 1950) bu onye omere Egypt, onye na-eme ihe nkiri, onye nnabata TV na onye ode akwukwo na ode akwukwo. Ya mpụta mbụ bụ na ihe nkiri 1972 "Mpụ na-emezughị" nke na-egosi [[Salah Zulfikar]].<ref>{{Cite news|url=http://www.youm7.com/story/2016/12/4/%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%B5%D9%88%D8%B1-%D8%A8%D8%AF%D8%A1-%D8%AA%D9%88%D9%82%D9%8A%D8%B9-%D9%83%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%B2%D9%89-%D9%85%D8%A7-%D8%A8%D9%82%D9%88%D9%84%D9%83-%D9%83%D8%AF%D8%A9-%D9%84%D9%84%D9%81%D9%86%D8%A7%D9%86%D8%A9-%D8%A5%D8%B3%D8%B9%D8%A7%D8%AF/2995703|title=بالفيديو والصور.. بدء توقيع كتاب "زى ما بقولك كدة" للفنانة إسعاد يونس - اليوم السابع|date=2016-12-04|work=اليوم السابع|language=ar-Ar|accessdate=2016-12-04}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.layalina.com/%D8%A5%D8%B3%D8%B9%D8%A7%D8%AF-%D9%8A%D9%88%D9%86%D8%B3.html|title=إسعاد يونس - موقع ليالينا|work=www.layalina.com|accessdate=2016-12-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20180220113759/https://www.layalina.com/%D8%A5%D8%B3%D8%B9%D8%A7%D8%AF-%D9%8A%D9%88%D9%86%D8%B3.html|archive-date=2018-02-20|url-status=dead}}</ref>
== Hụkwa ==
* Ihe nkiri nke Ijipt
* Ndepụta nke ihe nkiri ndị Ijipt
* Ihe nkiri Salah Zulfikar
== Njikọ mpụga ==
* {{IMDb name}}
== Edensibia ==
{{Reflist}}
=== Ebe e si nweta ya ===
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UXJZAAAAMAAJ&q=isaad+younis|title=Variety's Film Reviews: 1983-1984|author=Bowker|date=1985-12-31|publisher=Bowker|isbn=9780835227988|language=en}}
* {{Cite web|title=Ahram Weekly|url=http://weekly.ahram.org.eg/News/17833/22/Digest.aspx|accessdate=2016-12-15|archivedate=2018-01-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180107174936/http://weekly.ahram.org.eg/News/17833/22/Digest.aspx}}
* {{Cite web|title=Isaad Younis: Revolution's youth can save the cinema industry - Film - Arts & Culture - Ahram Online|url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/5/32/16903/Arts--Culture/Film/Isaad-Younis-Revolutions-youth-can-save-the-cinema.aspx}}
{{Authority control}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
la11jiljy310b82p6cunkmrt55k2pvl
Douyé
0
38582
744149
720947
2026-11-11T17:33:24Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744149
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}Douyé (nke a na-akpọ Doe-Yay, amụrụ na 4 Jenụwarị 1969) bụ onye na-agụ egwú jazz na Lagos, Naijiria nke bi na Los Angeles, California ugbu a. O weputara abọm ise; abọm abụọ mbụ bụ R&B, mana o mere mgbanwe gaa na jazz maka abọm nke atọ ya iji kwanyere arịrịọ nna ya na-anwụ anwụ ùgwù mgbe ọ bụ nwatakịrị, nke bụ ịbụ abụ jazz. Abọm nke anọ bụ nkọwa jazz nke egwu bossa nova na samba. N'ụwa niile, a maara Ndị egwu Naijiria nke ọma maka Egwú Afrobeats, mana Douyé bụ otu n'ime naanị nwanyị na-ese egwu a mụrụ na Naijiria bụ onye a ma ama maka jazz ha, bossa nova jazz, na ndekọ Great American Songbook.
== Oge ọ malitere ==
A mụrụ Douyé na Jenụwarị 4, 1969 na Island Maternity Hospital na Lagos, Naịjirịa <ref name="Vidal2015">{{Cite book|author=Yinka Vidal|title=How to Prevent the Spread of Ebola: Effective Strategies to Reduce Hospital Acquired Infections|url=https://books.google.com/books?id=9k4cBwAAQBAJ&pg=PA7|date=4 March 2015|publisher=Lara Publications Inc|isbn=978-0-9640818-8-8|pages=7–}}</ref> bụ [[Elizabeth Abimbola Awoliyi|Dr. Elizabeth Abimbola Awoliyi]], nwanyị mbụ Naijiria na-ahụ maka ọrịa ụmụ nwanyị, mụrụ ya. Nna ya Landy Youduba, onye sitere n'isi obodo Bayelsa Steeti na mpaghara ndịda nke Naịjirịa, gara ụlọ akwụkwọ ndị agha wee ghọọ onye isi ndị agha na onye ndụmọdụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Ọ nwụrụ n'ihi ọrịa obi mgbe ọ dị afọ iri anọ na isii na 1980. Nne <ref>[https://www.allaboutjazz.com/golden-sekere-douye-rhombus-records Douyé: The Golden Sèkèrè] at All About Jazz; by Dave Linn; published July 25, 2023; retrieved February 19, 2024</ref>, Diepreye (née Isenah) Youduba, sitere na Odi, Bayelsa, gụrụ Law na Rivers State University of Science &amp; Technology ma mgbe ihe karịrị afọ 20 na-arụ ọrụ iwu dị ka Onye ọka iwu maka gọọmentị Bayelsa Steeti, lara ezumike nká na 2017.
<ref name="AA Jazz">{{Cite news|author=Worsley|first=Jim|title=Douye: At Last, A Sophisticated Lady|url=https://www.allaboutjazz.com/douye-at-last-a-sophisticated-lady-douye-by-jim-worsley.php|accessdate=21 September 2020|work=All About Jazz|date=June 21, 2019}}</ref> ka nwatakịrị na-etolite na Lagos, Douyé nwere mmasị na egwu Amerika nke Billie Ezumike, Sarah Vaughn, Ray Charles, Ella Fitzgerald, na Frank Sinatra. <ref name="moguldom.com">{{Cite news|author=Brown|first=Ann|title=Q & A: Nigerian Singer Douye’ Enjoys American Success, Second Time Around|url=https://moguldom.com/65532/nigerian-singer-douye-readies-american-success-second-time-around/|accessdate=6 April 2018|work=moguldom.com|date=31 July 2014}}</ref> malitere ide uri, ma mesịa bụrụ abụ ọ malitere ịbụ mgbe ọ dị afọ ise. <ref name="Jazzuality">{{Cite news|author=Kurniawan|first=Riandy|title=Douye – Journey|url=http://jazzuality.com/album-reviews/douye-journey/|accessdate=6 April 2018|work=Jazzuality|date=31 August 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20180528134356/http://jazzuality.com/album-reviews/douye-journey/|archive-date=28 May 2018|url-status=dead}}</ref><ref name="thejazznu.com">{{Cite web|title=Douye|url=http://thejazzvnu.com/douye/|work=thejazznu.com|accessdate=6 April 2018}}</ref>'ịbụ onye nna ya gbara ume, Douyé sonyeere òtù ukwe chọọchị dị n'ógbè ahụ. Douyé gara ụlọ akwụkwọ praịmarị nke Metọdist na Lagos ma gụsịrị akwụkwọ na Ọchịchị College, ụlọ akwụkwọ sekọndrị, n'afọ 1988.
Mgbe <ref name="blackgrooves.org">{{Cite web|author=Nelson-Strauss|first=Brenda|title=Women of the World: Douyé|url=http://blackgrooves.org/women-of-the-world-douye/|work=blackgrooves.org|accessdate=6 April 2018|archivedate=12 June 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612143311/http://blackgrooves.org/women-of-the-world-douye/}}</ref> nọrọ na London, ọ kwagara Los Angeles ịga Ụlọ ọrụ egwu egwu na Hollywood dị ka onye isi olu ma n'ebe ahụ ọ malitere inwe mmasị na idekọ egwu R&B. Ọ gụrụ Ọrụ mmekọrịta ma nweta nzere bachelọ ya na Mahadum California State, Los Angeles na 1999. N'afọ 2001, ọ nwetara nzere masta na Mahadum California State, Long Beach na Ọrụ mmekọrịta. N'afọ 2023, ọ nwetara nzere doctorate ya na Clinical Psychology na Mahadum California Southern .
Douyé bụ nwa nwa nke Chief Sam Wasman Youduba si Ayibabiri, Kolokuma, na Bayelsa Steeti. Douyé bụ nwa nwanne nne mbụ, onye bụbu onye isi oche nke Bayelsa State Ụlọ Nzukọ, Honorable Tonye Emmanuel Isenah.
== Ọrụ ==
=== Ọrụ mmalite ===
Mgbe <ref>[https://www.afm47.org/press/final-note-howlett-smitty-smith/ Final Note: Howlett ‘Smitty’ Smith] at AFM47; by Paul Gormley; published February 24, 2020; retrieved January 24, 2024</ref> gachara ụlọ akwụkwọ Ụlọ ọrụ egwu egwu na Hollywood, Douyé zụrụ ma nwee nkuzi onwe ya ruo ọtụtụ afọ na Howlett Smith, onye na-akpọ piano jazz, onye na'egwú, onye nkụzi, na onye nkuzi olu ruo mgbe ọ nwụrụ na 2019. Howlett Smith gbara Douyé ume ka ọ banye na jazz n'ihi na o kwenyere na o nwere ụda na ụdị pụrụ iche maka ụdị ahụ.
Na Ụlọ ọrụ egwu egwu Douyé zutere onye na-ede egwu Terry Shaddick, onye dere ọtụtụ platinum ''Njem,'' Olivia Newton-John, "Physical". Shaddick na Douyé jikọrọ aka na egwu ndị ghọrọ abọm izizi ya, Njem, na 2007. <ref name="The Philippe Matthews Show">{{Cite news|author=Matthews|first=Philippe|title=Music Review: Douye|url=http://thepmshow.tv/more/the-world/music-review-douye/|accessdate=6 April 2018|work=The Philippe Matthews Show|date=January 2014|archive-date=4 September 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180904233612/http://thepmshow.tv/more/the-world/music-review-douye/|url-status=dead}}</ref>
<ref name="Baltimore Times">{{Cite news|author=Demps|first=Phinesse|title=Indie Soul: Soulful music winter review|url=http://baltimoretimes-online.com/news/2014/feb/14/indie-soul-soulful-music-winter-review/|accessdate=6 April 2018|work=Baltimore Times|date=14 February 2014|archive-date=3 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200803120110/http://baltimoretimes-online.com/news/2014/feb/14/indie-soul-soulful-music-winter-review/|url-status=dead}}</ref> Ọtụtụ ịhụnanya bụ abọm R&B nke abụọ ya, ma gosipụta ihe jazz na reggae. Ọ bụ Douyé na Shaddick dere abụ niile, na onye Naijiria ibe ya [[Dapo Torimiro]] na-enye aka n'ọtụtụ ihe. Onye <ref name="moguldom.com" />-akpọ ụbọ akwara / onye na-emepụta Chris Sholar na onye na-akpọ keyboard / onye na na-emepụta ụbọ akhara jazz Philippe Saisse pụtakwara na abọm ahụ. <ref name="Lady Brille Magazine">{{Cite news|title=Ladybrille Music: Douye Releases 'So Much Love', A Tribute to Fela Kuti|url=http://ladybrillemag.com/ladybrille-music-douye-releases-so-much-love-a-tribute-to-fela-kuti/|accessdate=6 April 2018|work=Lady Brille Magazine|date=25 January 2013}}</ref> raara egwu ahụ nye onye egwu a ma ama na [[Naijiria|Naịjirịa]], [[Fela Kuti|Fela Anikulapo Kuti]] . [1] <ref name="allmusic.com">{{Cite web|title=Douye So Much Love|url=https://www.allmusic.com/album/so-much-love-mw0002613462/credits|work=allmusic.com|accessdate=10 April 2018}}</ref> Ọtụtụ ịhụnanya bụ nke Ray Bardani gwakọtara ma bụrụ nke Bernie Grundman zụziri.
So Much Love ka Baltimore Oge kpọrọ: "13 n'ime egwu kachasị egwu ị ga-anụ. " <ref name="Baltimore Times" /> Otu egwu sitere na abọm ahụ, "Life Is Good," nke Torimiro mepụtara, rịgooro na No. 9 na chaatị mkpụrụ obi UK. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''[[wikipedia:Tinye edensibịa|<span title="This claim needs references to reliable sources. (April 2018)">citation needed</span>]]'']</sup>
Mgbe abọm R&B abụọ gasịrị, Douyé wepụtara Papa kwuru, abọm jazz. Nna ya siri ọnwụ na ọ ga-anwale ụdị ahụ n'ọrụ ya, arịrịọ ọ rịọrọ ya mgbe ọ dị afọ iri na otu ma ọ nọ n'ihe ndina ọnwụ ya. <ref name="The Urban Music Scene">{{Cite news|title=Watch New Video! Nigerian Vocalist Douyé Releases New Album “Daddy Said So” on July 7th, 2017|url=http://news.theurbanmusicscene.com/2017/07/douye-releases-new-album-daddy-said-so/#hl4iBEhuPmvg9q1b.99|accessdate=6 April 2018|work=The Urban Music Scene|date=6 July 2017}}</ref><ref name="KQED">{{Cite news|author=Gilbert|first=Andrew|title=Family Ties Shape New Albums by Douyé, and The Sons of the Soul Revivers|url=https://www.kqed.org/news/11613883/family-ties-shape-new-albums-by-douye-and-the-sons-of-the-soul-revivers|accessdate=6 April 2018|work=KQED|date=30 August 2017}}</ref>'ihi ya, ọ malitere ịrụ ọrụ na jazz jams na Ogbo uwa na Los Angeles, tupu ya edekọ abọm ahụ.
Papa kwuru,gosipụtara ndị egwu jazz a ma ama gụnyere Ron Carter, Russell Malone, <ref name="All About Jazz">{{Cite news|author=Worsley|first=Jim|title=Douye': Daddy Said So|url=https://www.allaboutjazz.com/daddy-said-so-douye-groove-note-record-betsy-blue-music-review-by-jim-worsley.php|accessdate=6 April 2018|work=All About Jazz|date=2 March 2018}}</ref> Kenny Barron, Roy McCurdy, John Beasley, John Clayton, na ọtụtụ ndị ọzọ. <ref name="KQED" />
<ref name="All About Jazz" />"Ihe ndekọ jazz mbụ nke Douyé dị ukwuu," nyochara All About Jazz. Abọm ahụ nọgidere <ref name="JazzWeek">{{Cite news|title=Douye – Daddy Said So|url=https://www.jazzweek.com/releases/2017/07/douye-daddy-said-so-groove-note|accessdate=13 April 2018|work=JazzWeek|date=29 January 2018}}</ref> chaatị ''JazzWeek'' Airplay ruo izu iri abụọ na isii.
Na 5 Eprel 2019, Douyé wepụtara ''Quatro (bossa nova Deluxe) '' abọm nke ntụgharị jazz nke Brazil na Afrika nke '50s na '60s bossa nova na samba egwu. Mgbasawanye ejiji ahụ bụ n'ihi nleta Douyé gara Bahia, Brazil, ebe ndị Afrịka na omenala ndị Brazil nke Bahia nwere mmetụta n'ahụ ya.
''Quatro (Bossa Nova Deluxe) '' nwere egwu iri na isii, <ref name="AAJ">{{Cite news|author=Worsley|first=Jim|title=Douyé: Quatro Bossa Nova Deluxe|url=https://www.allaboutjazz.com/quatro-bossa-nova-deluxe-douye-groove-note-records-review-by-jim-worsley.php?width=1536|accessdate=28 April 2019|work=All About Jazz|date=11 February 2019}}</ref> ma gosipụta ọtụtụ ndị na-enye aka. Onye na-akpọ piano John di Martino (Jon Hendricks, Pat Martino), onye na-akụ ọkpọ Brazil Duduka Da Fonseca, onye na-akpọ bass Boris Kozlov (Mingus Big Band), na onye na-agba ọkpọ Manolo Badrena (Akụkọ ihu igwe, Ahmad Jamal) niile na-eme na Jobim's "Lee ka enweghị uche". Jed Levy na-akpọ ọjà na "Summer Samba (So Nice). "Tụkwasị na nke a, onye na "Lamba" obere" Silver"
Onye Brazil na-akpọ ụbọ akwara Angelo Metz na-enye aka anọ Jobim boss nova-style classics gụnyere "Triste," "Corcovado," "Wave," na "Nwanyị si Ipanema". Quartet ya gụnyere onye Venezuelan pianist Otmaro Ruiz na onye Colombian saxophonist / flutist Justo Almario (Mongo Santamaria). Onye na-akụ egwu Evan Hyde na-akpọ egwu na "Lelee Ihe Na-eme;" onye na-akụ piano Mike Eckroth na-agbakwunye "Ozugbo m hụrụ n'anya" nke na-egosipụtakwa solo flugelhorn nke Freddie Hendrix; ndị na-akụ egwú Brazil Marcel Camargo na Romero Lumbarbo na Douyé na "Desafinado" na "Dindi," n'otu n'otu. Onye Brazil na-akpọ ụbọ jazz Romero Lumbardo haziri, mepụta ma mee "Dindi", ma mee solo na "Blue Bossa". <ref name="AAJ" /> <ref name="Sonic Soul Reviews">{{Cite news|title=DOUYÉ "Quatro – Bossa Nova Deluxe" (Groove Note)|url=http://www.sonicsoulreviews.com/2019/01/31/douye-quatro-bossa-nova-deluxe-groove-note/|accessdate=28 April 2019|work=Sonic Soul Reviews|date=31 January 2019}}</ref> <ref name="JW">{{Cite news|author=Harris|first=George W.|title=Rich Mezzo-Sopranos... Douye: Quatro-Bossa Nova Deluxe, Alicia Olatuja: Intuition-Songs From the Minds of Women|url=https://www.jazzweekly.com/2019/02/rich-mezzo-sopranosdouye-quatro-bossa-nova-deluxe-alicia-olatuja-intuition-songs-from-the-minds-of-women/|accessdate=28 April 2019|work=Jazz Weekly|date=28 February 2019}}</ref>
''Anọ'' họpụtara Quatro dị ka otu n'ime ndị ọhụrụ kachasị mma na JazzTimes 2019 Ntuli aka nke onye na-agụ. <ref name="JT">{{Cite news|title=2019 Readers’ Poll Results|url=https://jazztimes.com/features/lists/2019-readers-poll-results/|accessdate=12 May 2020|work=Jazztimes|date=30 January 2020}}</ref> Abọm ahụ <ref name="RMR">{{Cite news|title=The Roots Music Report's Top Jazz Album Chart for the Year of 2019|url=https://www.rootsmusicreport.com/charts/view/album/genre/jazz/yearly/2019|accessdate=12 May 2020|work=Roots Music Report|date=January 2020}}</ref> na ọnụọgụ 18 na Ihe kacha elu akụkọ egwu mgbọrọgwụ Chart Album nke Jazz maka afọ 2019. [1]
=== 2023 - Ugbu a ===
Douyé wepụtara abọm studio ya nke ise, The Golden Sèkèrè, na Julaị 2023. Abọm ahụ jikọtara usoro ịkọ akụkọ nke ụkpụrụ jazz America na ihe nketa Africa nke Douyé. George Harris nke Jazz Weekly Magazine kwuru na "Douye" na-arụ ọrụ magburu onwe ya na-eme ka ọdịiche dị n'etiti jazz na ụda ndị Afrịka dị na album a, nke e gosipụtara site na oghere nke mpi Africa. "Ndị nkatọ ndị ọzọ kwuru na "Ọ ga-abụ ihe ziri ezi ikwu na nke a bụ otu n'ime albums ndị mmụọ ozi nọ na nkọwa. "The Golden Sèrè abụghị naanị ịga n'ihu nke egwu dị elu nke Daddy Said So. Ọ bụ mgbanwe mbụ dị mkpa na ụdị egwu nke ndụ nke Lionel Buster Williams, ihe ndekọ jazz". Abọm ahụ gosipụtakwara ndị egwu Naijiria nwere ahụmahụ gụnyere, Babá Ken Okulolo, [[Dapo Torimiro]], Najite Agindotan, Zem Audu, Dokun Oke, na Olutosin Aribisola.
== Nkọwapụta ==
* ''Njem'' (2008)
* Ịhụnanya Dị Oké Mkpa (2014)
* ''Papa kwuru otú ahụ'' (2017)
* ''Quatro (Bossa Nova Deluxe) '' (2019)
* ''Ọlaedo Sèkèrè'' (2023)
Douyé na-akwado ọtụtụ ọrụ ebere na ọrụ afọ ofufo ya na ndị ntorobịa nọ na nlekọta nkuzi emeela ka ọtụtụ egwu egwu ya. Ọ bụ onye na-anakọta ihe osise ma nwee mmasị dị ukwuu na imewe ejiji, ọ na-emepụta ụfọdụ uwe nke ya. Douyé bi na Los Angeles, California ugbu a.
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* Ebe nrụọrụ weebụ gọọmentị
{{DEFAULTSORT: Douye}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
[[Òtù:Pages with unreviewed translations]]
pxmi3gmynlna5es3vtkf0e7hs9vzyme
Genoveva Umeh
0
38702
744184
696135
2026-11-12T01:59:04Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744184
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Genoveva Kenechukwu Umeh''' (amuru 8 Mee 1995) nke amara dika '''Genoveva Umeh''' bu onye omere nke Britain – Naijiria. <ref>{{Cite web|title=Genoveva Umeh Special Issue with TW Magazine|url=https://twmagazine.net/product/genoveva-umeh-special-issue-with-tw-magazine/|accessdate=2023-04-18|work=TW Magazine Website|language=en-GB|archivedate=2023-04-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230418050640/https://twmagazine.net/product/genoveva-umeh-special-issue-with-tw-magazine/}}</ref> <ref>{{Cite web|date=2023-02-04|title=MTV Shuga Naija unveils new cast for fifth season|url=https://tribuneonlineng.com/mtv-shuga-naija-unveils-new-cast-for-fifth-season/|accessdate=2023-04-18|work=Tribune Online|language=en-GB}}</ref> A họpụtara ya maka onye na-eme ihe nkiri kacha mma na ihe nkiri na [[Africa Magic Viewers' Choice Awards|Africa Magic Viewers Choice Award]] 2022 maka ọrụ ya na 'A Tune Away'. <ref>{{Cite web|date=2023-01-08|title=Underrated Gems To Look Out For In 2023|url=https://thewillnews.com/underrated-gems-to-look-out-for-in-2023/|accessdate=2023-04-20|work=thewillnews.com|language=en-US}}</ref> Ọ nwetakwara otuto dị egwu maka ọrụ ya na usoro ihe nkiri mbụ Netflix mbụ nke Naijiria ' Blood Sisters ' na usoro ndị okenye ' Far From Home '. <ref>{{Cite web|author=Tv|first=Bn|date=2023-02-20|title=Genoveva Umeh opens up on her Nollywood Journey, Missed Opportunities & Landing the "Blood Sisters" Role on "Tea With Tay"|url=https://www.bellanaija.com/2023/02/genovevah-umeh-on-tea-with-tay/|accessdate=2023-04-18|work=BellaNaija|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|date=2022-05-01|title=Sisters Bound By Blood- Blood Sisters: A Netflix Nigerian Thriller|url=https://editor.guardian.ng/life/sisters-bound-by-blood-blood-sisters-a-netflix-nigerian-thriller/|accessdate=2023-04-18|work=The Guardian Nigeria News – Nigeria and World News|language=en-US|archivedate=2023-04-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230404175235/https://editor.guardian.ng/life/sisters-bound-by-blood-blood-sisters-a-netflix-nigerian-thriller/}}</ref> Otu n'ime isi ihe nkiri ya gụnyere ' [[Otu abalị Lagos|One Lagos Night]] ', 2019. Ọ na-edukwa dị ka Shindara na Episode 4 nke Showmax 's Original Drama series' [[Mpụ na Ikpe Ziri Ezi Lagos|Crime and Justice Lagos]] '2022. <ref>{{Cite web|author=Ogunsunlade|first=Imisioluwa|date=2022-08-07|title=Genoveva Umeh: From Nollywood Fits and Starts To Breakout Star|url=https://thenet.ng/genoveva-umeh-from-nollywood-fits-and-starts-to-breakout-star/|accessdate=2023-04-18|work=Nigerian Entertainment Today|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|author=Obinna|first=Emelike|date=2022-12-02|title=Crime and Justice Lagos: Showmax's new procedural drama series debuts December|url=https://businessday.ng/life-arts/article/crime-and-justice-lagos-showmaxs-new-procedural-drama-series-debuts-december/|accessdate=2023-04-18|work=Businessday NG|language=en-US}}</ref>
== Akụkọ ndụ ==
A zụlitere Genoveva Umeh ma na Nigeria na United Kingdom. A mụrụ ya na [[Enụgwụ|Enugu]], [[Ȯra Enugu|Enugu State]], Nigeria na 8 May 1995 site na injin kọmputa, Gaius Umeh na Nurse Ifeoma Umeh. <ref>{{Cite web|title=Biography of Genoveva Umeh|url=https://www.nelocnews.com.ng/2022/05/biography-of-genoveva-umeh.html|accessdate=2023-04-18|work=NELOC News}}</ref> O biri n'Enugwu ruo mgbe ọ dị afọ iri na abụọ ma nweta akwụkwọ praịmarị ya na Command Children's school, Enugu.
Genoveva nwere afọ mbụ nke ụlọ akwụkwọ sekọndrị na Command Day Secondary school, Enugu mana emesia ya na ezinụlọ ya kwagara United Kingdom na 2006. Ọ gụsịrị akwụkwọ sekọndrị na A na St Marys C nke E High School na London, United Kingdom. <ref>{{Cite web|author=Tosin|first=Alamu|date=2022-12-22|title=Genoveva Umeh Biography, Net Worth, Wikipedia, Age, Husband, State, Parents » Naija News 247|url=https://www.ngnews247.com/genoveva-umeh-biography-age-wiki-timileyin-blood-sisters-real-name-state-tribe/|accessdate=2023-04-18|work=Naija News 247|language=en-US|archivedate=2023-04-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230418064732/https://www.ngnews247.com/genoveva-umeh-biography-age-wiki-timileyin-blood-sisters-real-name-state-tribe/}}</ref>
Genoveva hụrụ n'anya na-eme ihe nkiri mgbe ọ nọ n'ụlọ akwụkwọ sekọndrị wee gbasoo ọrụ ahụ site n'ịmecha akwụkwọ nke ọma na ụlọ akwụkwọ ihe nkiri oge, Identity School of Acting, UK na 2012. <ref>{{Cite web|date=2023-03-04|title=Genoveva: I fell in love with acting in high school|url=https://guardian.ng/saturday-magazine/genoveva-i-fell-in-love-with-acting-in-high-school/|accessdate=2023-04-18|work=The Guardian Nigeria News – Nigeria and World News|language=en-US}}</ref> Ọ rụrụ egwuregwu ole na ole n'ụlọ ihe nkiri Hammersmith dị na Lọndọn n'oge ezumike ọkọchị. Mgbe nke ahụ gasịrị, ọ nwetara akara ugo mmụta na iwu LLB na Mahadum Surrey, England, wee gụchaa ya na nsọpụrụ. <ref>{{Cite web|title=Genoveva Umeh: I'm a Natural Entertainer; I'm Inspired By People's Stories – THISDAYLIVE|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/04/30/genoveva-umeh-im-a-natural-entertainer-im-inspired-by-peoples-stories/|accessdate=2023-04-18|work=www.thisdaylive.com}}</ref> <ref>{{Cite web|author=Akpobome|first=Deborah|date=2023-01-26|title=I studied law as backup plan – Actress, Genoveva Umeh|url=https://www.correctng.com/i-studied-law-as-backup-plan-actress-genoveva-umeh/|accessdate=2023-04-20|work=CorrectNG|language=en-US|archivedate=2023-04-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230420061404/https://www.correctng.com/i-studied-law-as-backup-plan-actress-genoveva-umeh/}}</ref>
== Ọrụ ==
Genoveva kwagara Lagos, Nigeria na 2018 ka ọ gbasoo ọrụ ime ihe nkiri ya. O dere ma mee egwuregwu egwuregwu otu nwanyị, HOME, nke rụrụ na Lagos Fringe Festival na Lagos, Nigeria na otu afọ mgbe e mesịrị na Bloemfontein, South Africa. <ref>{{Cite web|title=All About ‘Home’ At Lagos Fringe – Independent Newspaper Nigeria|url=https://independent.ng/all-about-home-at-lagos-fringe/|accessdate=2023-04-18|work=independent.ng}}</ref> <ref>{{Cite web|title=How Genoveva Umeh Became Nollywood's Rising Movie Star – OkayAfrica|url=https://www.okayafrica.com/genoveva-umeh/|accessdate=2023-04-18|work=www.okayafrica.com|language=en}}</ref> Ọ rụkwara ọrụ dị ka Lami na Rue14 studios stage Play, 'High' iji kpughee ọkụ maka iji ọgwụ eme ihe n'etiti ndị ntorobịa na Disemba 2018 na 2019. <ref>{{Cite web|author=Fagbule|first=Kehindé|date=2023-01-12|title=LOOKOUT, HERE THEY COME! 6 Faces We Expect To See More Of This Year – TheWill Downtown|url=https://thewilldowntown.com/lookout-here-they-come-6-faces-we-expect-to-see-more-of-this-year/|accessdate=2023-04-18|language=en-US}}</ref>
Genoveva debere ọrụ ndu mbụ ya na fim "A Tune away" nke 2020, nke mere ka ọ bụrụ onye nhọpụta maka onye na-eme ihe nkiri kacha mma na 2022 Africa Magic Viewers Choice -Award 2022. <ref>{{Cite web|title=AMVCA Unveils Nomination List for 8th Edition – THISDAYLIVE|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/03/19/amvca-unveils-nomination-list-for-8th-edition/|accessdate=2023-04-18|work=www.thisdaylive.com}}</ref> N'afọ 2019, ọ malitere njem ihuenyo ya na obere ọrụ na 'Ịhụnanya bụ Agha', ihe nkiri sinima nke mechara nweta ụlọ ya na Netflix. Ọ gbara Anita, nwa agbọghọ London na-eto eto nke nwere ọtụtụ ihe ọ ga-ezo na " [[Otu abalị Lagos|Otu Lagos Night]] " ewepụtara na 2021 na naanị na Netflix afọ 2 ka agbachara ya. Ọ kpọkwara Khafilat na BAFTA họpụtara obere ihe nkiri "Lizard" (2020). <ref>{{Cite web|author=Ogunsunlade|first=Imisioluwa|date=2022-08-07|title=Genoveva Umeh: From Nollywood Fits and Starts To Breakout Star|url=https://thenet.ng/genoveva-umeh-from-nollywood-fits-and-starts-to-breakout-star/|accessdate=2023-04-18|work=Nigerian Entertainment Today|language=en-US}}</ref>
Ọ bụ otu n'ime ụmụ akwụkwọ izizi nnabata na [[Ebonylife TV|Ebonylife]] Creative Academy na-atụ anya na a ga-ahụ nkà ya. <ref>{{Cite web|title=Alumni – EbonyLife Creative Academy|url=https://ebonylifecreativeacademy.com/alumni/|accessdate=2023-04-18|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20230418053058/https://ebonylifecreativeacademy.com/alumni/|archive-date=2023-04-18|url-status=dead}}</ref> O gosiziri na obere ihe nkiri dị ka "Monitoring Spirits", nke nwetara onye na-eme ihe nkiri na-akwado ya maka ọrụ ya dị ka "Sara". Ihe nkiri mkpirisi ndị ọzọ gụnyere "Ntụgharị uche", "Lekwasịrị anya" na "IJO". <ref>{{Cite web|title=Genoveva Umeh and Others: Reflections|url=https://filmfreeway.com/Reflections204|accessdate=2023-04-18|work=FilmFreeway|language=en}}</ref> <ref>{{Cite web|date=2022-07-29|title=Watch "Ijo,"Charles Etubiebi and Genoveva Umeh's Love Story About Men's Vulnerability – Nollywire|url=https://www.nollywire.com/watch-ijo-short-film-by-gimsay/|accessdate=2023-04-18|language=en-GB}}</ref> N'oge na-adịghị anya, ọ dọtara uche nke Director [[Kenneth Gyang]] onye tụrụ aro ya na Media Mogul [[Mo Abudu]] na onye nwe ụlọ akwụkwọ mmuta maka nyocha maka ọrụ 'Timeyin Ademola' na Netflix mbụ na usoro ihe nkiri mbụ Netflix mbụ nke Nigeria, "Ụmụ nwanyị ọbara ". <ref>{{Cite web|author=tvcecontent|date=2022-07-06|title=How I Was Able To Deliver The 'Timeyin' Role in Blood Sisters – Genove...|url=https://www.tvcentertainment.tv/2022/07/how-i-was-able-to-deliver-the-timeyin-role-in-blood-sisters-genoveva-umeh-speaks-2/|accessdate=2023-04-18|work=TVC|language=en-US}}</ref>
N'oge na-adịghị anya ka ọ kechie " Ụmụ nwanyị Ọbara ", a tụbara ya ka ọ kpọọ Zina na " Far From Home ". <ref>{{Cite web|title=Watch Far From Home {{!}} Netflix Official Site|url=https://www.netflix.com/title/81282563|accessdate=2023-04-18|work=www.netflix.com|language=en}}</ref>
== Ihe nkiri ==
=== Ihe nkiri/TV ===
{| class="wikitable"
|+
!Year
!Title
!Role
!Ref
|-
| rowspan="2" |2019
|Blameless
|Ezinne
|
|-
|[[Love is War (ihe nkiri 2019)|Love is War]]
|Young Lady
|<ref>{{Cite web|author=Grey|first=Yousuph|date=2022-09-09|title=TFC Chat: Wasn't Speaking to Anyone While Shooting at the Rehab – Genoveva Umeh|url=https://thefilmconversation.com/tfc-chat-speaking-shooting-rehab-scenes-blood-sisters-genoveva/|accessdate=2023-04-18|work=The Film Conversation|language=en-US|archivedate=2023-04-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230418053059/https://thefilmconversation.com/tfc-chat-speaking-shooting-rehab-scenes-blood-sisters-genoveva/}}</ref>
|-
| rowspan="2" |2020
|Survivor's Guilt
|Ayobami
|<ref>{{Cite web|date=2022-08-27|title=KOKO's Top 7 Fast-Rising Actresses To Watch Out For In Nigeria 2022|url=https://koko.ng/actresses-to-watch-out-for-in-nigeria/|accessdate=2023-04-18|work=koko.ng|language=en-GB|archivedate=2023-04-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230418103539/https://koko.ng/actresses-to-watch-out-for-in-nigeria/}}</ref>
|-
|The Crazy Wife
|Alicia
|<ref>{{Cite web|title=Genoveva Umeh|url=https://www.imdb.com/name/nm11869960/|accessdate=2023-04-20|work=IMDb|language=en-US}}</ref>
|-
| rowspan="8" |2021
|Reflections
|Kenena
|<ref>{{Cite web|date=2022-05-08|title=Genoveva Umeh Biography {{!}} Profile|url=https://fabwoman.ng/genoveva-umeh-biography/|accessdate=2023-04-20|work=FabWoman|language=en-US}}</ref>
|-
|Country Hard
|Funmi
|<ref>{{Cite web|date=2022-11-23|title=‘Country Hard’ Review: Paul Utomi's Long Dive in a Sea of Sadness|url=https://whatkeptmeup.com/movies/country-hard-review-paul-utomis-long-dive-in-a-sea-of-sadness/|accessdate=2023-04-20|work=What Kept Me Up|language=en-US}}</ref>
|-
|Focus
|Jess
|<ref>{{Cite web|author=Nwogu|first=Precious 'Mamazeus'|date=2021-10-20|title=EndSARS: Watch 'Focus' short film directed by Tolulope Ajayi|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/endsars-watch-focus-short-film-directed-by-tolulope-ajayi/we7yl3k|accessdate=2023-04-20|work=Pulse Nigeria|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|author=BellaNaija.com|date=2021-10-22|title="Focus" Paradigm Initiative's latest Short Film on Citizen Vigilance just Premiered & We Have Photos|url=https://www.bellanaija.com/2021/10/focus-by-paradigm-initiative/|accessdate=2023-04-20|work=BellaNaija|language=en-US}}</ref>
|-
|All Good Things
|Funmi
|<ref>{{Cite web|author=Naijaray|title=All Good Things – Nollywood Full Movie|url=https://naijaray.com.ng/movie/all-good-things-nollywood/|accessdate=2023-04-20|work=naijaray.com.ng|language=en-US}}</ref>
|-
|Lizard
|Khafilat
|<ref>{{Cite web|author=BellaNaija.com|date=2021-03-09|title=Akinola Davies Jr's “Lizard”, Bukky Bakray, Wunmi Mosaku have been Nominated for the 2021 BAFTAs|url=https://www.bellanaija.com/2021/03/baftas-nominees-list/|accessdate=2023-04-18|work=BellaNaija|language=en-US}}</ref>
|-
|[[The Griot (ihe nkiri 2021)|The Griot]]
|Associate producer
|<ref>{{Cite web|date=2022-11-18|title=The Griot Review: A Simplistic Tale of a Storyteller and Secrets {{!}} Leisurebyte|url=https://www.leisurebyte.com/the-griot-review-netflix/|accessdate=2023-04-18|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|author=Abdul-Hafeez|first=Adedimeji Quayyim|date=2022-11-23|title=‘The Griot’ is an exploration into the intricacies of love, tradition and opportunities [Pulse Review]|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/the-griot-is-an-exploration-into-the-intricacies-of-love-tradition-and-opportunities/z32qtnk|accessdate=2023-04-18|work=Pulse Nigeria|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|date=2022-11-25|title=Adeoluwa Owu's "The Griot" is Simple and Soothing but Fails to Reach its Potential as an Epic – Afrocritik|url=https://www.afrocritik.com/adeoluwa-owus-the-griot-fails-as-epic/|accessdate=2023-04-18|language=en}}</ref>
|-
|[[Otu abalị Lagos|One Lagos Night]]
|Anita
|<ref>{{Cite web|author=Club|first=Film Rats|date=2021-06-20|title=One Lagos Night is Nice and Easy|url=https://www.filmratsclub.com/2021/06/20/one-lagos-night-is-nice-and-easy/|accessdate=2023-04-18|work=Film Rats Club|language=en-US|archivedate=2023-09-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230923111711/https://www.filmratsclub.com/2021/06/20/one-lagos-night-is-nice-and-easy/}}</ref>
|-
|Temi's Diary
|Omolara
|<ref>{{Cite web|author=Z|first=Drey|date=2021-12-23|title=DOWNLOAD: Temi's Diary – Nollywood Movie|url=https://www.365trendies.com.ng/download-temis-diary-nollywood-movie/|accessdate=2023-04-18|work=365Trendies|language=en-US|archivedate=2023-04-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230418053058/https://www.365trendies.com.ng/download-temis-diary-nollywood-movie/}}</ref>
|-
| rowspan="6" |2022
|[[Mpụ na Ikpe Ziri Ezi Lagos|Crime & Justice]]
|Shindara
|<ref>{{Cite web|author=Peter|first=Dennis Ade|date=2023-02-01|title=AV Club: 'Crime and Justice Lagos' tackles societal ills through police & legal procedure|url=https://thenativemag.com/av-club-crime-and-justice-lagos/|accessdate=2023-04-18|work=The NATIVE|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=Crime and Justice Lagos: Promising Nigerian detective series screens in Lagos|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/nollywood/569754-crime-and-justice-lagos-promising-nigerian-detective-series-screens-in-lagos.html|accessdate=2023-04-18|work=www.premiumtimesng.com}}</ref>
|-
|[[Iku ume nke ndụ (ihe nkiri 2023)|Breath of Life]]
|Anna
|<ref>{{Cite web|author=ShockNG|date=2022-07-29|title=Genovevah Umeh, Chimezie Imo Join Cast of "Breath of Life’’ Prime Video Original Directed by BB Sasore|url=https://shockng.com/genovevah-umeh-chimezie-imo-join-cast-of-breath-of-life-prime-video-original-directed-by-bb-sasore/|accessdate=2023-04-18|work=ShockNG|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2022-09-10|title=Everything We Know About 'Breath of Life', Prime Video's First Commissioned Nigerian Film|url=https://whatkeptmeup.com/movies/everything-we-know-about-breath-of-life-prime-videos-first-commissioned-nigerian-film/|accessdate=2023-04-18|work=What Kept Me Up|language=en-US|archivedate=2023-02-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230203042634/https://whatkeptmeup.com/movies/everything-we-know-about-breath-of-life-prime-videos-first-commissioned-nigerian-film/}}</ref>
|-
|Blood Sisters
|Timeyin
|<ref>{{Cite web|title=Character I Played In Blood Sisters A Dream Role – Genoveva Umeh – Independent Newspaper Nigeria|url=https://independent.ng/character-i-played-in-blood-sisters-a-dream-role-genoveva-umeh/|accessdate=2023-04-18|work=independent.ng}}</ref><ref>{{Cite web|author=Nwogu|first=Precious 'Mamazeus'|date=2022-04-19|title=Meet ‘Blood Sisters’ breakout star in ‘10 things to know about Genoveva Umeh’|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/meet-blood-sisters-breakout-star-in-10-things-to-know-about-genoveva-umeh/ye55m4k|accessdate=2023-04-18|work=Pulse Nigeria|language=en}}</ref>
|-
|Far From Home
|Zina
|<ref>{{Cite web|author=Rasak-Oyadiran|first=Opeyemi|date=2022-12-16|title=Far From Home: In Conversation With Genoveva, Elsa And Tomi|url=https://culturecustodian.com/far-from-home-in-conversation-with-genoveva-elsa-and-tomi/|accessdate=2023-04-18|work=The Culture Custodian (Est. 2014.)|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|author=Udodiong|first=Inemesit|date=2022-12-26|title='Far From Home’: Genoveva Umeh, Tomi Ojo & Elma Mbadiwe on Netflix Original [Pulse Interview]|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/far-from-home-genoveva-umeh-tomi-ojo-and-elma-mbadiwe-on-netflix-original-pulse/es8tn1h|accessdate=2023-04-18|work=Pulse Nigeria|language=en}}</ref>
|-
|IJO: A Love Story
|Molara
|<ref>{{Cite web|author=Nwogu|first=Precious 'Mamazeus'|date=2021-08-30|title=Charles Etubiebi & Genoveva Umeh to star in Hello July's 'Ijo; A Love Story'|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/charles-etubiebi-and-genoveva-umeh-to-star-in-hello-julys-ijo-a-love-story/xw2gp74|accessdate=2023-04-18|work=Pulse Nigeria|language=en|archivedate=2023-04-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230418053057/https://www.pulse.ng/entertainment/movies/charles-etubiebi-and-genoveva-umeh-to-star-in-hello-julys-ijo-a-love-story/xw2gp74}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ijo: A Love Story|url=https://svaff.org/ijo-a-love-story/|accessdate=2023-04-18|work=svaff.org|archivedate=2023-04-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230418063108/https://svaff.org/ijo-a-love-story/}}</ref>
|-
|A Tune Away
|Anita
|
|-
|2023
|[[Shuga (Usoro TV)|Shuga]] (Season 5)
|Chika
|<ref>{{Cite web|author=Media|first=IFM Social|date=2023-01-30|title=Genoveva Umeh, Gbubemi Ejeye, And More Return For Season 5 Of MTV Shuga Naija|url=https://ifm923.com/genoveva-umeh-gbubemi-ejeye-and-more-return-for-season-5-of-mtv-shuga-naija/|accessdate=2023-04-18|language=en|archivedate=2023-04-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230418060123/https://ifm923.com/genoveva-umeh-gbubemi-ejeye-and-more-return-for-season-5-of-mtv-shuga-naija/}}</ref><ref>{{Cite web|author=Akintonde|first=Oluwasola|date=2023-02-04|title=MTV Shuga Naija Unveils New Cast For Fifth Season|url=https://von.gov.ng/mtv-shuga-naija-unveils-new-cast-for-fifth-season/|accessdate=2023-04-18|work=Voice of Nigeria|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|title=MTV Shuga Naija Season 5 returns, meet the cast|work=Vanguard News|url=https://www.vanguardngr.com/2023/01/mtv-shuga-naija-season-5-returns-meet-the-casts/}}</ref>
|-
|2023
|''[[A Tribe Called Judah]]''
|Testimony
|
|}
=== Ụlọ ihe nkiri ===
{| class="wikitable"
|+
! Afọ
! Aha
! Ọrụ
! Ihe ndetu dị mkpirikpi
|-
| 2016
| Uche Isi Mkpụrụ Obi
| Keisha
| TD MOYO (Lyric Hammersmith London)
|-
| rowspan="3" | 2018
| Elu na ọkwa <ref>{{Cite web|author=|date=2019-03-26|title=Stage Play 'High' returns in April|url=http://businessday.ng/life-arts/article/stage-play-high-returns-in-april/|accessdate=2023-04-18|work=Businessday NG|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|author=BellaNaija.com|date=2018-12-17|title=Rue14 Studios to host a Stage Play tagged ‘High’ to Shine Light on Substance Abuse amongst Teenagers {{!}} December 27th–29th|url=https://www.bellanaija.com/2018/12/rue14-studios-high-movie/|accessdate=2023-04-18|work=BellaNaija|language=en-US}}</ref>
| Lami Philips
| Kenneth Uphoho (Rue 14 Studios)
|-
| Ụlọ <ref>{{Cite web|title=All About ‘Home’ At Lagos Fringe – Independent Newspaper Nigeria|url=https://independent.ng/all-about-home-at-lagos-fringe/|accessdate=2023-04-18|work=independent.ng}}</ref>
| Genoveva Umeh
| Ibukun Fasunhan
|-
| Dodo
| Amarachi
| TD MOYO
|}
== Ihe nrite na nhọpụta ==
{| class="wikitable"
|+
! Afọ
! Ihe nrite
! Otu
! Nsonaazụ
! Ref
|-
| 2022
| Ihe nrite Nhọrọ nke Ndị na-ekiri Magic Africa
| Onye na-eme ihe nkiri kacha mma na ihe nkiri|{{Nom}}
| <ref>{{Cite web|author=Spur|first=Brand|date=2022-03-19|title=AMVCA Unveils Nomination List For 8th Edition|url=https://brandspurng.com/2022/03/19/amvca-unveils-nomination-list-for-8th-edition/|accessdate=2023-04-18|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|title=2022 Africa Magic Awards Nominees don land- See who dey list|work=BBC News Pidgin|url=https://www.bbc.com/pidgin/tori-60818021|accessdate=2023-04-18}}</ref>
|-
| 2023
| The Future Awards Africa
| Ihe nrite maka ime ihe|{{Nom}}
| <ref>{{Cite web|title=FULL LIST: Asake, Tobi Amusan, Osimhen nominated for TFAA 2023|url=https://lifestyle.thecable.ng/full-list-asake-tobi-amusan-osimhen-nominated-for-tfaa-2023/|work=TheCable Lifestyle|accessdate=27 September 2023|date=26 September 2023}}</ref>
|}
== Edensibia ==
{{Reflist}}
{{DEFAULTSORT:Umeh, Genoveva}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
52z2526uohgn09rpz5uw1pp4xk0f79d
Iqbal kwuru
0
42406
744206
721723
2026-11-12T10:16:07Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744206
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}'''Said Iqbal''' (amụrụ 5 Julaị 1968) bụ onye ndọrọndọrọ ọrụ na onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Indonesia. Ọ bụ onye isi oche mbụ nke Labour Party, tọrọ ntọala na 2021, ma jee ozi dị ka onye isi oche nke Indonesian Trade Union Confederation kemgbe 2012.
== Ndụ mbido ==
A mụrụ Iqbal na 5 Julaị 1968 na Jakarta. <ref>{{Cite news|author=Asih|first=Restu Wahyuning|title=Profil Said Iqbal, Presiden Partai Buruh yang Incar Kursi DPR RI|url=https://kabar24.bisnis.com/read/20230502/15/1651898/profil-said-iqbal-presiden-partai-buruh-yang-incar-kursi-dpr-ri|accessdate=11 July 2023|work=Bisnis.com|date=2 May 2023|language=id}}</ref> Nne na nna ya sitere na Aceh - nna ya sitere na Pidie na nne ya sitere na Meuaboh . <ref>{{Cite news|title=Said Iqbal, Anak Pidie di Pucuk Partai Buruh|url=https://www.rmolaceh.id/said-iqbal-putra-aceh-di-pucuk-partai-buruh|accessdate=11 July 2023|work=rmolaceh.id|date=5 October 2021|language=id|archive-date=11 July 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230711170823/https://www.rmolaceh.id/said-iqbal-putra-aceh-di-pucuk-partai-buruh|url-status=dead}}</ref> Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ n'ụlọ akwụkwọ sekọndrị, ọ debanyere aha na Mahadum Indonesia 's polytechnic ka ọ mụọ injinia, mechaa nweta akara ugo mmụta bachelor na mahadum Jayabaya . O mechara laghachi mahadum Indonesia wee nweta akara ugo mmụta masta na akụnụba. <ref name="kp">{{Cite news|title=Mengenal Said Iqbal, Tokoh Buruh Indonesia Yang Raih Penghargaan Internasional|url=https://www.koranperdjoeangan.com/mengenal-said-iqbal-tokoh-buruh-indonesia-yang-raih-penghargaan-internasional/|accessdate=11 July 2023|work=Koran Perdjoeangan|date=28 January 2017|language=id}}</ref>
== Ọrụ ==
Dị ka Said si kwuo, ọ rụrụ ọrụ afọ 30 na ụlọ ọrụ mba dị iche iche, na mgbe ọ lara ezumike nká natara ụgwọ nchụpụ nke "ijeri" rupiah. <ref>{{Cite news|author=Gunawan|first=Deden|title=Bahas Mobil-Rumah Mewah, Said Iqbal: Pesangon Saya Miliaran|url=https://news.detik.com/berita/d-5836401/bahas-mobil-rumah-mewah-said-iqbal-pesangon-saya-miliaran|accessdate=13 July 2023|work=detiknews|date=1 December 2021|language=id-ID|archive-url=https://web.archive.org/web/20230713041758/https://news.detik.com/berita/d-5836401/bahas-mobil-rumah-mewah-said-iqbal-pesangon-saya-miliaran|archive-date=13 July 2023|url-status=dead}}</ref>
=== Onye nhazi ọrụ ===
Mgbasa ọrụ Said malitere na 1992, mgbe ọ rụrụ ọrụ n'ụlọ ọrụ eletrọnịkị na Bekasi Regency . Mgbe ọdịda Suharto gasịrị, o mebere otu All-Indonesia Federation nke Metalworkers [ id ], emesia bụrụ onye odeakwụkwọ ukwu nke otu n'okpuru Thamrin Mosii [ id ] . <ref>{{Cite news|title=Mengenang Thamrin Mosii, Tokoh Pendiri Organisasi FSPMI dan KSPI|url=https://www.koranperdjoeangan.com/mengenang-thamrin-mosii-tokoh-pendiri-organisasi-fspmi-dan-kspi/|accessdate=11 July 2023|work=Koran Perdjoeangan|date=8 June 2023|language=id}}</ref> N'oge a, o nyere aka chepụta ọtụtụ iwu ọrụ. <ref>{{Cite news|author=Rahman|first=Vanny El|title=Mengenal Said Iqbal, Pentolan Buruh Indonesia Peraih Penghargaan Dunia|url=https://www.idntimes.com/news/indonesia/vanny-rahman/mengenal-said-iqbal-pentolan-buruh-indonesia-peraih-penghargaan-dunia/full|accessdate=11 July 2023|work=IDN Times|date=1 May 2019|language=id|archive-date=6 December 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241206142516/https://www.idntimes.com/news/indonesia/vanny-rahman/mengenal-said-iqbal-pentolan-buruh-indonesia-peraih-penghargaan-dunia/full|url-status=dead}}</ref> Na 2012, a họpụtara ya ka ọ bụrụ onyeisi oche nke Indonesian Trade Union Confederation, a kpọghachikwara ya site na nkwanye ùgwù na 2017. <ref>{{Cite news|title=Profil Said Iqbal, Bermula dari Aktivis Jadi Presiden Partai Buruh|url=https://nasional.kompas.com/read/2022/04/14/09130971/profil-said-iqbal-bermula-dari-aktivis-jadi-presiden-partai-buruh|accessdate=11 July 2023|work=KOMPAS.com|date=14 April 2022|language=id}}</ref> A họpụtara ya maka oge nke atọ na 2022. <ref>{{Cite news|title=Said Iqbal Kembali Terpilih Menjadi Presiden KSPI 2022–2027|url=https://www.koranperdjoeangan.com/said-iqbal-kembali-terpilih-menjadi-presiden-kspi-2022-2027/|accessdate=11 July 2023|work=Koran Perdjoeangan|date=13 January 2022|language=id}}</ref>
N'afọ 2012, Said duru ndị mba na ngagharị iwe megide mpụpụ. <ref>{{Cite news|title=Buruh minta perusahaan agen outsourcing hentikan operasi|url=https://www.bbc.com/indonesia/berita_indonesia/2012/10/121004_buruhupdate|accessdate=11 July 2023|work=BBC|date=4 October 2012|language=id}}</ref> O durukwa ngagharị iwe megide Iwu Omnibus maka imepụta ọrụ . <ref>{{Cite news|title=Massa Buruh Bubar, Said Iqbal Ungkap akan Gelar Rangkaian Demo Ciptaker|url=https://kumparan.com/kumparannews/massa-buruh-bubar-said-iqbal-ungkap-akan-gelar-rangkaian-demo-ciptaker-20XgYcN6twv|accessdate=11 July 2023|work=Kumparan|date=5 June 2023|language=id-ID}}</ref> N'ịzaghachi mkparịta ụka ndị omebe iwu 2022 maka imegharị Iwu Omnibus, Said yiri egwu ị ga-abụ ọrụ nde ndị ọrụ nde atọ ma ọ bụrụ na e mere mkparịta ụka ahụ ngwa ngwa. <ref>{{Cite news|title=Said Iqbal Sebut 3 Juta Buruh Bakal Mogok jika Pembahasan Revisi UU Cipta Kerja Dirasa Janggal|url=https://nasional.kompas.com/read/2022/06/04/16590181/said-iqbal-sebut-3-juta-buruh-bakal-mogok-jika-pembahasan-revisi-uu-cipta|accessdate=13 July 2023|work=KOMPAS.com|date=4 June 2022|language=id}}</ref> Ọ bụ onye osote onye otu gọọmentị na-ahụ maka ndị ọrụ mba ụwa maka oge 2021–2024. <ref>{{Cite web|title=Composition of the Governing Body of the International labour Office|url=https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@ed_norm/@relconf/@reloff/documents/meetingdocument/wcms_083528.pdf|publisher=[[International Labour Organization]]|accessdate=11 July 2023|archivedate=11 July 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230711170305/https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@ed_norm/@relconf/@reloff/documents/meetingdocument/wcms_083528.pdf}}</ref>
=== Ọchịchị ===
Kwuru na enweghị ihe ịga nke ọma gbara ọsọ dị ka onye ndoro-ndoro anya ịnọchite anya agwaetiti Riau na kansụl ndị nnọchi anya ndị mmadụ na ntuli aka ndị omebe iwu Indonesia 2009, n'okpuru pati Prosperous Justice Party . <ref>{{Cite news|title=Sosok Said Iqbal, Pentolan Buruh Indonesia yang Ternyata Pernah Caleg di Kepri|url=https://batam.tribunnews.com/2020/10/07/sosok-said-iqbal-pentolan-buruh-indonesia-yang-ternyata-pernah-caleg-di-kepri?page=all|accessdate=11 July 2023|work=Tribun Batam|date=7 October 2020|language=id-ID}}</ref> Na 5 Ọktoba 2021, ahọpụtara ya ka ọ bụrụ Onye isi ala nke Labour Party akpọpụtara ọhụrụ. <ref>{{Cite news|title=Said Iqbal Klaim Partai Buruh Punya 10 Juta Konstituen|url=https://www.cnnindonesia.com/nasional/20211005135307-617-703581/said-iqbal-klaim-partai-buruh-punya-10-juta-konstituen|accessdate=11 July 2023|work=CNN Indonesia|date=5 October 2021|language=id-ID}}</ref> Said kwuru na Labour Party agaghị etolite njikọ aka na otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị ọ bụla na-akwado Iwu Omnibus, <ref>{{Cite news|author=Arkyasa|first=Mahinda|title=Said Iqbal: Labor Party will not Coalesce with Omnibus Law Supporter|url=https://en.tempo.co/read/1720715/said-iqbal-labor-party-will-not-coalesce-with-omnibus-law-supporter|accessdate=13 July 2023|work=Tempo|date=1 May 2023|language=en}}</ref> kama ha ga-emekọrịta ọnụ na ndị na-eme ntuli aka onye isi ala 2024 na ndabere "onwe" yana otu mkpọsa dị iche na ndị otu mgbasa ozi gọọmentị nke onye ntuli aka. <ref>{{Cite news|title=Said Iqbal Sebut Partai Buruh 'Haram' Berkoalisi dengan Parpol dan Capres Pendukung Cipta Kerja|url=https://www.suara.com/kotaksuara/2023/05/01/164449/said-iqbal-sebut-partai-buruh-haram-berkoalisi-dengan-parpol-dan-capres-pendukung-cipta-kerja|accessdate=13 July 2023|work=Suara.com|date=1 May 2023|language=id}}</ref>
== Ndụ onwe onye ==
Ọ lụrụ Ika Liviana Gumay (d. 17 Julaị 2019). Di na nwunye ahụ nwere otu nwa nwanyị. <ref>{{Cite news|title=Istri Presiden KSPI-FSPMI Said Iqbal meninggal dunia|url=https://www.antaranews.com/berita/962820/istri-presiden-kspi-fspmi-said-iqbal-meninggal-dunia|accessdate=13 July 2023|work=Antara News|date=18 July 2019|language=id}}</ref>
== Edensibia ==
{{Reflist}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
fbhqyt3a4wfq172au0jf31h98qrtmzl
Honor Ford-Smith
0
44621
744196
166361
2026-11-12T06:01:20Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744196
wikitext
text/x-wiki
Honor Maria Ford-Smith (amụrụ n'afọ 1951 na Montreal, [[Quebec]]) bụ [[Actor|onye na-eme ihe nkiri]] [[Jamaikạ|Ndị Jamaika]], onye na-ede egwuregwu, onye ọkà mmụta, na onye na- uri. Nwa nwanyị nke nne Jamaika na-acha nchara nchara na nna Bekee, a na-akọwa Ford-Smith mgbe ụfọdụ dị ka "Jamaika ọcha," na-egosi onye agbụrụ ngwakọta nke yiri onye ọcha.<ref name="Yorku"/>
Ford-Smith, onye gụrụ ihe nkiri na Mahadum Wisconsin-Madison, bụ onye nchoputa na onye nduzi nka nke Sistren, otu ihe nkiri nke ụmụ nwanyị Jamaica na-arụ ọrụ guzobere na 1977. <ref name=":0">{{Cite journal|author=Smith|first=Karina|date=Feb 2013|title=From Politics to Therapy: Sistren Theatre Collective's Theatre and Outreach Work in Jamaica|journal=New Theatre Quarterly|volume=29|issue=1|pages=87–97|doi=10.1017/s0266464x13000080|issn=0266-464X}}</ref> Sistren mepụtara ihe nkiri nke ya na njikọ aka, ma rụọ ọrụ na Jamaika na mba ofesi; otu ahụ rụkwara ọrụ nke ukwuu na ihe nkiri obodo na agụmakwụkwọ a ma ama, ọkachasị gbasara nsogbu metụtara ụmụ nwanyị. Sistren rụrụ ọrụ dị mkpa n'ihe omume ụmụ nwanyị Caribbean, na-enye nyocha ụmụ nwanyị banyere nsogbu ụmụ nwanyị na Jamaika ma banye n'ime njikọ aka mba na òtù ụmụ nwanyị na mpaghara Caribbean, Ugwu Amerika, UK, na Europe.[1] Ford-Smith bụkwa onye otu Ụlọ ọrụ ihe nkiri Groundwork, nke e guzobere na 1980 dị ka aka na-eme ihe nkiri nke Ụlọ Akwụkwọ ejije Jamaika; ọ ghọrọ ụlọ ọrụ na-achị onwe ya na 1987. <ref name="Yorku"/>
Ọ dezigharịrị ma nye aka n'akwụkwọ Sistren bụ Lionheart Gal: Akụkọ ndụ ụmụ nwanyị Jamaika, nke e bipụtara na 1986 ma wepụtaghachi ya, ya na okwu ọhụrụ nke Ford-Smith, na 2005. Nchịkọta uri ya, egwu ikpeazụ nne m, pụtara na 1996. N'etiti ọtụtụ ọrụ ihe nkiri ya bụ mgbanwe dị egwu nke egwu ikpeazụ ne m, na Naanị Jazz, mgbanwe nke akụkọ mkpirikpi nke Jean Rhys nke 1962 "Ka ha kpọọ ya Jazz".<ref name="Yorku">{{Cite web|url=http://www.yorku.ca/hoperoad/about.html|title=Honor Ford-Smith|author=York University|date=n.d.|publisher=York University|accessdate=20 December 2010}}</ref> Ford-Smith bụ nne guzobere [[Caribbean Association for Feminist Research and Action|Ndị otu Caribbean maka nyocha na omume ụmụ nwanyị]] (CAFRA). <ref>{{Cite web|url=http://www.cafra-regional.org|title=Caribbean Association for Feminist Research and Action – Caribbean Association for Feminist Research and Action|work=www.cafra-regional.org|accessdate=2018-03-09|archivedate=10 March 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180310200748/http://www.cafra-regional.org/}}</ref>
Ford-Smith kwagara Toronto na 1991, na-anata nzere doctorate ya na agụmakwụkwọ na Mahadum Toronto na 2004. Ọ na-aga n'ihu na-ede akwụkwọ, na-arụ ọrụ na ihe nkiri na ịkụzi na Toronto.<ref name="Yorku"/>
Ọ na-akụzi na Mahadum York dị na Toronto n'okpuru ngalaba nke mgbanwe obodo na gburugburu ebe obibi. <ref>{{Cite web|url=https://euc.yorku.ca/faculty/honor-ford-smith/|title=Honor Ford-Smith|work=Faculty of Environmental and Urban Change|publisher=York University|date=13 September 2021|accessdate=6 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206131551/https://euc.yorku.ca/faculty/honor-ford-smith/|archive-date=6 December 2021|url-status=dead}}</ref>
== Ebe m si dee ==
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
no3i6yuhu9zknqxvg9nccp526yk8mz1
Dorothy Hughes (onye na-atụpụta ụkpụrụ ụlọ)
0
44947
744148
720943
2026-11-11T17:28:20Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744148
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Eugenie Dorothy Hughes''', MBE , FRIBA (26 June 1910 - 16 Ọgọst 1987) bụ onye na-ese ụkpụrụ ụlọ Kenya, onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị, onye na-eme mgbanwe mmekọrịta ọha na eze na onye na-akwado nkwarụ. Ọ tọrọ ntọala Kenya Council of Social Services wee jee ozi dị ka onye isi nke otu egwuregwu maka ndị nkwarụ. Dị ka onye mbụ na-ese ụkpụrụ ụlọ nwanyị East Africa, o nwere ụlọ ọrụ nke ya ma bụrụ onye a kacha mara amara maka nhazi ya nke Katidral of the Holy Family na Nairobi .
== Akụkọ ndụ ==
Eugenie Dorothy [1] Ullman [2] mụrụ na 26 June 1910 <ref name="tombstone">{{Cite web|author=Barnes|first=Bob|title=St Austin's Cemetery HUGHES-Dorothy|url=http://www.eamemorials.co.uk/EAMemorials/KENYA/Nairobi%20St%20Austin's/StAustinsMission75.htm|publisher=EA Memorials|accessdate=21 October 2015|date=2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20151021025242/http://www.eamemorials.co.uk/EAMemorials/KENYA/Nairobi%20St%20Austin%27s/StAustinsMission75.htm|archive-date=21 October 2015|url-status=dead}}</ref> na London. Ndị mụrụ ya kwagara na Rift Valley obodo Eldoret na Uasin Gishu County, na 1913, na-arụ ụlọ nke abụọ n'obodo ahụ. O tolitere na Kenya mana ọ laghachiri London maka agụmakwụkwọ, [2] na-aga ụlọ akwụkwọ Architectural Association School of Architecture . <ref name="Frieze">{{Cite web|author=O’Toole|first=Sean|title=International Style|url=http://www.frieze.com/issue/print_article/international-style/|publisher=Frieze Magazine|accessdate=20 October 2015|date=23 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151020231201/http://www.frieze.com/issue/print_article/international-style/|archivedate=20 October 2015}}</ref> Ọ laghachiri Kenya wee lụọ onye nnọchi anya [[Ụlọ ọrụ Moto Ford|Ford]] Kenya, John Hughes, onye mechara hiwe Hughes Motors. E mesịa, di na nwunye ahụ nwere ụmụ 6. [5]
Hughes ghọrọ onye otu nke Royal Institute of British Architects na 1946. <ref name="MBE, HSC, FRIBA">{{Cite web|title=Mrs. E. D. Hughes, MBE, HSC, FRIBA. President 1951-1952|url=http://www.eawl.org/#!1950s/ca28|publisher=East Africa Women's League|accessdate=21 October 2015}}</ref> Ọ mepere ụlọ ọrụ ụkpụrụ ụlọ, Hughes na Polkinghorne, na-emepụta ihe owuwu dị ka Golden Beach Hotel, <ref name="Golden Beach Hotel">{{Cite web|title=Golden beach, Nairobi, Kenya|url=http://www.latisnetwork.com/new/?q=masterplanning/golden-beach-nairobi-kenya|publisher=Latis Network|accessdate=21 October 2015|archivedate=21 October 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151021034454/http://www.latisnetwork.com/new/?q=masterplanning/golden-beach-nairobi-kenya}}</ref> Murangi House, ụlọ ọgwụ Princess Elizabeth, Rift Valley Sports Club, <ref name="buildings">{{Cite web|title=Into The Wilds Of Karen And Rest For The Weary|url=http://happeningtravelchatter.blogspot.mx/2012/03/into-wilds-of-karen-and-rest-for-weary.html|publisher=Happening Travel Chatter|accessdate=21 October 2015|date=28 March 2012}}</ref> na St. Mary's School, Nairobi, n'etiti ọtụtụ ndị ọzọ. . <ref name="son's obit">{{Cite news|title=Safari Rally winner, Kenya vehicle assembly pioneer passes on at 77|url=http://www.businessdailyafrica.com/Kenya-vehicle-assembly-pioneer-passes-on-at-77/-/539444/1512880/-/fo2j1v/-/index.html|accessdate=21 October 2015|publisher=Business Daily|date=20 September 2012}}</ref> N'afọ 1950, e nyere ya [[Order of the British Empire|akwụkwọ ikike kachasị mma nke Alaeze Ukwu Britain]] (MBE) maka ọrụ nhazi ya na ụlọ ọgwụ dị na Kenya, dịka Ụlọ Ọgwụ Nakuru War Memorial. N'agbata 1950 na 1951 Hughes jere ozi dị ka osote onye isi oche nke otu ndị inyom East Africa, bụ nke e hibere iji kwalite atụmatụ na ịnakọta ego iji gboo ụkọ ụlọ ọgwụ na Nairobi; O mechara bụrụ onye isi ala maka oge 1951-1952. <ref name="MBE, HSC, FRIBA" />
[[Usòrò:Lascar_Holy_Family_Basilica_Cathedral_(4540191843).jpg|áká_èkpè|thumb| Nhazi ya ama ama maka Katidral of the Holy Family nke Nairobi]]
Na 1955 ka ahọpụtara Hughes ka ọ jee ozi na kansụl obodo Nairobi [10] ma bụrụkwa ndị mpaghara Afrikaner ka ukwuu họpụtara ya na 1956 ka ọ nọchite anya ndị ọbịa Uasin Gishu na Council of Legislative. N'afọ 1959, a họpụtara ya ka ọ bụrụ onye nnọchiteanya na 1960 Lancaster House Conference na London iji nweta nnwere onwe Kenya. Hughes tụfuru oche ya na ntuli aka 1961 bụ isi n'ihi okpukpe Katọlik na otu ya na New Kenya Party . Primary bụ ghe oghe maka ndị ọcha biri, mpaghara ntuli aka nke họpụtaburu ya abụghị ndị ọcha, na New Kenya Party bụ pati mbụ nwere ọtụtụ agbụrụ na Kenya. Mgbe ntuli aka ahụ nwụsịrị, Hughes tụgharịrị nlegharị anya ya na ọrụ ọdịmma ọha mmadụ dịka Cheshire Homes maka ndị nwere nkwarụ. [5] Hughes jere ozi dị ka osote onye isi oche nke kọmitii na-ahazi maka Mgbakọ Mba Nile na Social Welfare nke e mere na Nairobi na July, 1974 ma bụrụ onye ntọala nke [[Kenyan Council of Social Services|Kenya Council of Social Services]] . Ọ rụkwara ọrụ dị ka onye isi oche nke [[Kenya Sports Association for the Disabled|otu egwuregwu egwuregwu Kenya maka ndị nkwarụ]] . <ref name="Social welfare programs">{{Cite news|title=How the Africans help themselves—and how Australia can learn|url=https://news.google.com/newspapers?id=V_hjAAAAIBAJ&sjid=IeUDAAAAIBAJ&pg=1463%2C2227299|accessdate=20 October 2015|publisher=The Sydney Morning Herald|date=7 February 1974|page=3}}</ref>
Ọrụ Hughes kacha mara amara bụ nke Katidral of the Holy Family nke o mere na 1960. Amara maka ụdị ọgbara ọhụrụ ya na iko enweghị ihe atụ, ụlọ ahụ nwekwara marble carrara <ref name="Frieze"/> na oche maka 4,000. Na mgbakwunye na ebe ịchụàjà bụ isi, e nwere ebe ịchụàjà abụọ dị n'akụkụ, ụlọ nzukọ abụọ na ụlọ ekpere asatọ. Ọ na-arụ ọrụ ugbu a dịka isi ụlọ ọrụ Archdiocese nke Nairobi. <ref name="basilica">{{Cite web|title=Top 20 Buildings in Kenya|url=http://dailykenya.blogspot.mx/2012/09/top-20-buildings-in-kenya.html|publisher=Daily Kenya|accessdate=21 October 2015|date=17 September 2012}}</ref> N'ọgwụgwụ 1960s, ọ haziri ihe mgbakwunye na Kenya Tea Development Agency (KTDA) nke nwere ụlọ oriri na ọṅụṅụ na-efe efe na-ewu ewu nke a ma ama maka egwu benga mpaghara ya, yana Afro-Caribbean calypso na ụda egwu . <ref name="Frieze" /> Klọb ahụ, nke dị na mpaghara na-acha uhie uhie nke Nairobi na okporo ụzọ Koinange, <ref name="flying saucer">{{Cite news|author=Mulei|first=Tracy|title=End of an era as Nairobi's Mad House is demolished|url=http://nairobidigest.co.ke/end-of-an-era-as-nairobis-mad-house-is-demolished/|accessdate=20 October 2015|publisher=Nairobi Digest|date=27 August 2014|archive-date=4 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304081135/http://nairobidigest.co.ke/end-of-an-era-as-nairobis-mad-house-is-demolished/|url-status=dead}}</ref> nwere mgbanwe aha dị iche iche <ref name="Frieze" /> mana akpọrọ ya F1, Madhouse, ma ọ bụ Maddi, ruo mgbe mbibi ya 2014. <ref name="flying saucer" /> ''Daily Nation'' depụtara ụlọ abụọ a na ndepụta ụlọ kacha elu na Kenya. <ref name="basilica" /> <ref name="Top 15">{{Cite news|author=Gisesa|first=Nyambega|title=Named: Kenya's top 15 buildings|url=http://www.nation.co.ke/News/Named+Kenyas+top+15+buildings+/-/1056/1499686/-/mi7dd2z/-/index.html|accessdate=24 October 2015|publisher=Daily Nation|date=7 September 2012}}</ref>
== Edensibia ==
{{Reflist|30em}}
== Isi mmalite ==
* {{Cite journal|author=Gichure|first=Christine|title=The Beginnings of Kibondeni College, Nairobi. A Historical and Sociological Overview|journal=(Studia et Documenta) SetD|date=2011|volume=5|url=http://www.unav.es/bvcedej/sites/default/files/pdfs/XUNAV_A166001_15097.pdf|accessdate=20 October 2015|issn=1970-4879}}
* {{Cite book|author=Kenya Gazette|title=General Notice 451: City Council of Nairobi|url=https://books.google.com/books?id=qbitwC89rA8C&pg=PA155|date=22 February 1955|location=Nairobi, Kenya}}
* {{Cite book|author=Kenya Gazette|title=Electoral Area No. 1—Nairobi North|url=https://books.google.com/books?id=6WNJFXwFd0QC&pg=PT2|date=5 September 1958}}
* {{Cite book|author=Kenya Gazette|title=Cause #955 of 1987|url=https://books.google.com/books?id=KhsbL5wa--EC&pg=PT1|date=11 December 1987|location=Nairobi, Kenya}}
elsyzcpg1l5dgqajl4k5dinog52cw4u
Evans Akere
0
45451
744170
688435
2026-11-11T22:44:50Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744170
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person|name=Evans Akere|image=|caption=Evans Akere, founder of Vanskere|birth_name=Evans Akere|birth_place=[[Benin City]], [[Edo state|Edo]], [[Nigeria]]|occupation=[[Fashion designer]]|nationality={{flag| Nigeria}}|alma_mater=[[London College of Fashion]], [[Ambrose Alli University]]|spouse={{plainlist|
* Abiemwense Evans-Akere
}}|children=3|website=https://www.vanskere.com}}
Evans Akere, onye a ma ama dị ka Vanskere, [1] [2] [3] [4] bụ onye nrụpụta ejiji Naijiria na onye guzobere ụdị uwe nwoke okomoko, Vanskere.[2] [5] N'agbanyeghị na aha ya amachaghị ya,[3] atụmatụ ya na ụdị mbinye aka ya emetụtala ọdịdị ọdịdị ejiji uwe nwoke na Nigeria yana nnukwu mpaghara Africa.
== Agụmakwụkwọ ==
Akere gụrụ akwụkwọ iwu na Mahadum Ambrose Alli, a kpọkwara ya na Nigerian Bar Association n'afọ 2003. Ọ mụkwara njikwa akara Luxury na imepụta ngwaahịa na London College of Fashion. N'oge na-adịbeghị anya, ọ gụsịrị akwụkwọ na UAL: University of the Arts London . <ref name="lau">{{Cite web|url=https://thelaurel.com.ng/from-lawyer-to-designer-the-unusual-odyssey-of-evans-akere-creative-director-vanskere-label-law-is-my-background-but-fashion-is-in-my-blood/|title=From lawyer to designer: The unusual odyssey of Evans Akere, creative director, Vanskere Label: Law is my background, but fashion is in my blood|accessdate=2021-05-26|work=The Laurel|date=26 May 2021|language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://thelaurel.com.ng/from-lawyer-to-designer-the-unusual-odyssey-of-evans-akere-creative-director-vanskere-label-law-is-my-background-but-fashion-is-in-my-blood/ "From lawyer to designer: The unusual odyssey of Evans Akere, creative director, Vanskere Label: Law is my background, but fashion is in my blood"]. ''The Laurel''. 26 May 2021<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2021-05-26</span></span>.</cite></ref><ref>{{Cite web|url=https://businesselitesafrica.com/2020/11/04/evans-akere-the-fashionpreneur-who-makes-africas-coolest-trad-wears/|title=Evans Akere: The Fashionpreneur who Makes Africa's Coolest Trad Wears|accessdate=2023-11-04|work=Business Elites Africa a premier source for celebrating African business excellence|date=4 November 2020|language=en-US|archivedate=2023-11-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20231130004737/https://businesselitesafrica.com/2020/11/04/evans-akere-the-fashionpreneur-who-makes-africas-coolest-trad-wears/}}</ref>
== Ọrụ ==
N'oge ọ bụ nwa akwụkwọ iwu, ọ na-esiri ya ike ịbanye n'ihi ụdị ejiji ya. Mgbe a chụpụrụ ya n'ụlọ ikpe n'ihi enweghị ike ịgbaso ụkpụrụ ejiji, <ref name="lau"/> o kpebiri ịchụso ejiji mgbe ọ kpọrọ ya na Bar. <ref>{{Cite web|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/fashion/luxury-menswear-fashion-brand-vanskere-acquires-57-interiors-design-company/x52jw44|title=Vanskere is diversifying further with the acquisition of 57 Interiors, a Lagos-based interior design company that specialises in made-in-Nigeria furniture.|accessdate=2021-11-30|work=Pulse Africa|date=30 November 2021|language=en-US|archivedate=2021-11-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211130173634/https://www.pulse.ng/lifestyle/fashion/luxury-menswear-fashion-brand-vanskere-acquires-57-interiors-design-company/x52jw44}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://articles.connectnigeria.com/vanskere-launch-new-branch-ikeja-december-18/|title=Vanskere to Launch New Branch in Ikeja on December 18|accessdate=2016-12-14|work=Connect Nigeria|date=14 December 2016|language=en-US}}</ref>
Onye mbụ Akere nwetara bụ nwanne ya nwoke, onye ya na ya bi na Yaba, Lagos. Ọ malitere site n'ichepụta ihe wee malite imere nwanne ya uwe. Ndị enyi nwanne ya nwoke ghọrọ ndị ahịa ya site na ntinye aka. Ka oge na-aga, Akere chọpụtara na ọ na-enweta nkwado maka ejiji ọdịnala karịa uwe bekee, nke mere ka ọ lekwasị anya na ejiji omenala.
Evans Akere emeela ọtụtụ ndị isi, ndị ama ama na ndị nwere mmetụta dịka [[Mike Adenuga]], Pastor Enoch Adeboye, Prọfesọ [[Yemi Osinbajo]], [[Donald Duke]], [[Ebuka Obi-Uchendu]], <ref>{{Cite web|url=https://vanskere.com/ebuka-revolutionized-mens-fashion-with-vanskere-iconic-suit/|title=Ebuka Revolutionized Men's Fashion With Vanskere Iconic Suit|accessdate=2023-03-06|work=Vanskere Journal|date=6 March 2023|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20230307073844/https://vanskere.com/ebuka-revolutionized-mens-fashion-with-vanskere-iconic-suit/|archive-date=2023-03-07|url-status=dead}}</ref> [[Richard Mofe-Damijo]], [[Bovi]], [[Joseph Benjamin (actor)|Josef Benjamin]], [[Julius Agwu]] na ndị ọzọ <ref name="nevo">{{Cite web|url=https://fashionevo.style/evans-akere-showcases-at-the-international-fashion-festival-in-togo/|title=Evans Akere Showcases at the International Fashion Festival in Togo|accessdate=2023-03-01|work=FashionEVO|date=March 2023|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://pmnewsnigeria.com/2017/06/27/patrick-doyle-others-unveils-vanskeres-afropolitan-ss17-collection/|title=Patrick Doyle, others unveil Vanskere's Afropolitan SS17 Collection|accessdate=2017-06-27|work=PM Nigeria Introduced in August 1994 to satisfy a yearning for a fresh, breezy and entertaining afternoon paper in Lagos and its environs, P.M.News is positioned as a paper for everyone|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://theluxuryreporter.com/from-vanskere-with-love/|title=From Vanskere With Love|accessdate=2017-06-20|work=The Luxury Reporter|date=20 June 2017|language=en-US|archivedate=2024-01-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240103153026/https://theluxuryreporter.com/from-vanskere-with-love/}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://thenet.ng/bbnaija-meet-designers-dressed-ebuka-far/|title=Meet The Designers Who Have Dressed Ebuka So Far|accessdate=2018-03-14|work=Net The World's No. 1 Source For African Entertainment|date=14 March 2018|language=en-US}}</ref>
== Ndụ onwe onye ==
A mụrụ Akere na Benin City, Edo State. Ọ lụrụ Abiemwense Evans-Akere ma ha nwere ụmụ atọ. Ya na ezinụlọ ya bi na Lagos.
== Edensibia ==
{{Reflist|2}}
{{DEFAULTSORT:Akere, Evans}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
fkyde20tdts26zetxjwf4acz1y4xzu0
Edra Soto
0
46177
744153
698486
2026-11-11T19:18:58Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744153
wikitext
text/x-wiki
Edra Soto (amuru 1971) bu onye omenka otutu nke dabere na Chicago, onye nkuzi, onye nkuzi, na onye nchikota nke oghere oru ngo n’ akara nke omenkà na-agba The Franklin
== Akụkọ ndụ ==
A egwuregwu Edra Soto na Puerto Rico na 1971. Ọka nzere bachelọ nke Fine Arts site na Escuela de Artes Plasticas de Puerto Rico na 1994. Mgbe ọ kwagara Chicago, ọ ikike nzere Master of Fine Arts site na oflọ akwụkwọ nke Art Institute of Chicago na 2000. Ọ natala ọtụtụ egwu, egwu Efroymson Contemporary Arts Fellowship (2016) [1] na Ngalaba Ọdịbendị na Ihe Omume Pụrụ Iche (DCASE) Award Artists Individual Artists (2017). Ọ chịkọtala ọtụtụ ihe ngosi, eze co-curating Present Standard na Chicago Cultural Center na 2016. [2] Ọ bụ onye otu ngalaba na Ngalaba Omume nke Contemporary Practices na Schoollọ Akwụkwọ nke Art Institute of Chicago. [3] Egosipụta ọrụ ya na solo na ihe ngosi otu ma mba na mba ụwa
== Onye Franklin ==
Na 2012, Soto na di ya Dan Sullivan tọrọ ntọala Franklin, oghere ọrụ na-eme ihe nkiri na azụ ụlọ ha na Garfield Park, na-egosipụta nrụnye na saịtị kpọmkwem nke Chicago na ndị na-ese ihe nke mba. <ref>{{Cite web|url=http://temporaryartreview.com/the-franklin/|title=The Franklin|date=2013-10-29|work=Temporary Art Review|language=en-US|accessdate=2019-02-15}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://voyagechicago.com/interview/meet-edra-soto-franklin-east-garfield-park-humboldt-park/|title=Meet Edra Soto of The Franklin in East Garfield and Humboldt Park - Voyage Chicago {{!}} Chicago City Guide|language=en-US|accessdate=2019-02-23}}</ref>
star Franklin nke ihe osise 200 nke ndị nka obodo, mba na mba ụwa na ebe Garfield Park<ref>{{Cite web|url=https://3arts.org/projects/franklin-collection/|title=The Franklin Collection|author=Soto|first=Edra|work=3Arts: 3AP – MAKE ART WORK|language=en|accessdate=2019-02-24}}</ref>
== Na-arụ ọrụ ==
Usoro GRAFT nke Soto na-aga n'ihu, ọrịa n'afọ 2013, na-etinye akwụkwọ geometric nke igwe rejas ihuenyo ewu ewu na Puerto Rico niile. [1] [2] Na 2014, Soto na Dan Sullivan ọrụ ọrụ nka sitere na Chicago Transit Authority (CTA) maka ụgbọ ọdụ oloko Blue Line. [3] Ọrụ ha ga-abụ nrụnye buru maka mpụta ụlọ ọdụ <ref>{{Cite web|url=https://www.transitchicago.com/art/|title=Public Art on the CTA|work=CTA|language=en|accessdate=2019-02-23}}</ref>
== Ihe ngosi ahọpụtara nso nso a ==
* 2015 DOMINODOMINO, ya na Dan Sullivan, Morgan Lehman Gallery, New York, NY <ref>{{Cite web|url=http://www.morganlehmangallery.com/exhibitions/past/all/2015|title=Exhibitions - Morgan Lehman Gallery|work=www.morganlehmangallery.com|accessdate=2019-02-23|archivedate=2019-02-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190228175924/http://www.morganlehmangallery.com/exhibitions/past/all/2015}}</ref>
* 2017 akwụkwọ ntuziaka GRAFT, Mahadum University, Illinois State University, Normal IL <ref>{{Cite web|url=https://galleries.illinoisstate.edu/exhibitions/2017/soto-edra/index.php|title=Edra Soto {{!}} University Galleries - Illinois State|work=galleries.illinoisstate.edu|accessdate=2019-02-23}}</ref>
* 2017 Oghere awa 24, Museum of Contemporary Art of Chicago <ref>{{Cite web|url=https://mcachicago.org/Exhibitions/2017/Edra-Soto-Open-24-Hours|title=The Commons Artist Project: Edra Soto: Open 24 Hours|work=MCA|language=en|accessdate=2019-02-23|archivedate=2019-05-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190504054934/https://mcachicago.org/Exhibitions/2017/Edra-Soto-Open-24-Hours}}</ref>
* 2017 Traduttore,Traditore, Gallery 400, Chicago <ref>{{Cite web|url=https://gallery400.uic.edu/exhibition/past-exhibition/traduttore-traditore/|title=Traduttore, Traditore|work=Gallery 400|language=en-US|accessdate=2019-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20190826001243/https://gallery400.uic.edu/exhibition/past-exhibition/traduttore-traditore/|archive-date=2019-08-26|url-status=dead}}</ref>
* Ụdị echefuru 2019, Chicago Cultural Center <ref>{{Cite web|url=https://www.chicago.gov/city/en/depts/dca/supp_info/forgotten_forms.html|title=City of Chicago: Forgotten Forms|work=www.chicago.gov|accessdate=2019-02-23}}</ref>
* 2019 "Cross Currents: Intercambio Cultural", Centro de Desarrollo de las Artes Visuales, Havana, Cuba na Smart Museum, Chicago (na-abịa)
== Ntụaka ==
{{Reflist|30em}}
== Njikọ mpụga ==
* Official website
{{DEFAULTSORT:Soto, Edra}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
jto78cixj1bfyfqb79s82b8us267ya7
Isaac Julien
0
46658
744207
671736
2026-11-12T10:31:22Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744207
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}'''Sir Isaac Julien''' CBE RA (amụrụ 21 February 1960 <ref name="BFI">Annette Kuhn, [http://www.screenonline.org.uk/people/id/521826/ "Julien, Isaac (1960–)"], BFI Screen Online.</ref> ) bụ onye omenkà nrụnye Britain, onye na-ese ihe nkiri, <ref name="advocate">{{Cite web|url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m1589/is_2002_May_14/ai_85523501|title=Still a soul rebel: the work of Young Soul Rebels director Isaac Julien, from his films to his video installations, is honored with a retrospective|author=Rich|first=B. Ruby|date=14 May 2002|accessdate=1 April 2007|work=[[The Advocate (LGBT magazine)|The Advocate]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070212093329/http://findarticles.com/p/articles/mi_m1589/is_2002_May_14/ai_85523501|archivedate=12 February 2007}}</ref> na Prọfesọ Prọfesọ nke Arts na Mahadum California, Santa Cruz . <ref>{{Cite web|title=Isaac Julien {{!}} danm.ucsc.edu|url=https://danm.ucsc.edu/people/isaac-julien|accessdate=2023-04-23|work=danm.ucsc.edu}}</ref>
== Ndụ mbido ==
A mụrụ Julien na East End nke London, otu n'ime ụmụ ise nke nne na nna ya, ndị si na St Lucia kwaga Britain. <ref name="BFI"/> Ọ gụsịrị akwụkwọ na 1985 na St Martin's School of Art, ebe ọ gụrụ eserese na ihe nkiri ọmarịcha nka. Ọ rụkọtara ihe nkiri Sankofa na mkpokọta vidiyo na 1983, <ref name="BFI" /> wee bụrụ onye guzobere Normal Films na 1991. <ref name="Barnett">{{Cite news|author=Barnett|first=Laura|date=2013-11-26|title=Isaac Julien, artist – portrait of the artist|language=en-GB|work=The Guardian|url=https://www.theguardian.com/culture/2013/nov/26/isaac-julien-film-portrait-artist|accessdate=2023-05-01}}</ref>
== Agụmakwụkwọ ==
Na 1980, Julien haziri Sankofa Film and Video Collective <ref>{{Cite web|title=BFI Screenonline: Sankofa Film and Video Biography|url=http://www.screenonline.org.uk/people/id/521843/index.html|accessdate=2023-05-01|work=www.screenonline.org.uk|archive-url=https://webarchive.nationalarchives.gov.uk/ukgwa/20160802180814/http://www.screenonline.org.uk/people/id/521843/index.html|archive-date=2016-08-02|url-status=dead}}</ref> na, n'etiti ndị ọzọ, Martina Attille, Maureen Blackwood, Nadine Marsh-Edwards, bụ nke "raara onwe ya nye ịzụlite omenala ihe nkiri ojii nwere onwe ya na mpaghara mmepụta, ihe ngosi na ndị na-ege ntị. ". Ọ natara BA na ihe nkiri ọmarịcha nka sitere na Central Saint Martins School of Art, London (1984),<ref name="Barnett" /> ebe ọ na-arụ ọrụ na ndị na-ese ihe gụnyere Sandra Lahire, Malcolm Le Grice, Lis Rhodes, Vera Neubauer, Adam Finch, na Tina Keane., wee gụchaa akwụkwọ postdoctoral ya na Les entrepreneurs de l'audiovisuel européen, Brussels (1989). <ref>{{Cite web|title=About Isaac Julien|url=https://www.isaacjulien.com/about/|accessdate=2023-04-23|work=Isaac Julien|language=en}}</ref>
== Ọrụ ==
Julien nwetara ama ama na ụwa ihe nkiri ya na 1989 drama-documentary ''[[Ịchọta Langston|Na-achọ Langston]]'', na-enweta òtù nzuzo na-esochi nchọpụta uri a nke Langston Hughes na Harlem Renaissance . <ref>{{Cite web|author=Tate|first=Greg|date=1989-12-08|title=The Cave: 'Looking for Langston'|url=https://www.artforum.com/columns/looking-for-langston-205308/|accessdate=2024-02-13|work=Artforum|language=en-US}}</ref> Ihe na-esote ya toro mgbe ihe nkiri ya ''[[Ndị Ntorobịa Mkpụrụ Obi|bụ Young Soul Rebels]]'' nwetara ihe nrite Semaine de la Critique maka ihe nkiri kacha mma na Cannes Film Festival na 1991. <ref>{{Cite web|title=Artworks|url=https://www.isaacjulien.com/artworks/|accessdate=21 December 2020|work=Isaac Julien|language=en}}</ref>
Otu n'ime ebumnobi nke ọrụ Julien bụ ịkwatu ihe mgbochi dị n'etiti ọzụzụ nka dị iche iche, na-ese na ịza ajụjụ banyere ihe nkiri, ịgba egwu, foto, egwu, ihe nkiri, eserese na ihe ọkpụkpụ, na ijikọta ihe ndị a iji wuo akụkọ ihe nkiri dị ike. N'ụzọ doro anya, ọtụtụ n'ime ọrụ ya na-emetụta kpọmkwem ahụmahụ nke njirimara ojii na nwoke nwere mmasị nwoke (ọ bụ ya onwe ya bụ nwoke nwere mmasị nwoke), <ref name="advocate" /> gụnyere okwu nke klas, mmekọahụ, na nkà na omenala akụkọ ihe mere eme. <ref>{{Cite news|author=Dunks|first=Glenn|date=2018-02-17|title=Isaac Julien: 'It's another watershed moment for history of queer rights'|language=en-GB|work=The Guardian|url=https://www.theguardian.com/culture/2018/feb/17/isaac-julien-its-another-watershed-moment-for-history-of-queer-rights|accessdate=2023-05-01}}</ref> <ref name="Fullerton">{{Cite news|author=Fullerton|first=Elizabeth|date=April 30, 2023|title=Looking for Freedom, Isaac Julien Comes Home|url=https://www.nytimes.com/2023/04/28/arts/design/isaac-julien-tate-britain.html|accessdate=2023-05-01|work=The New York Times|page=AR16|language=en-US}}</ref>
=== Mmekọrịta ===
Julien zoro aka na ọkà mmụta omenala na ọkà mmụta mmekọrịta ọha na eze bụ Stuart Hall dị ka mmetụta dị mkpa n'ime ihe nkiri ya. Ụlọ Nzukọ na-akọ otu akụkụ nke ''Ịchọ Langston'' . Julien na-agụnye Ụlọ Nzukọ na ọrụ ya ọzọ na ihe nkiri 1996 ''[[Frantz Fanon: Akpụkpọ ojii, Akpụkpọ Ọcha|Frantz Fanon: Black Skin, White Mask]]'', <ref>{{Cite journal|author=Weston|first=K.|date=Jan 2018|title=Frantz Fanon: Black Skin White Mask|journal=Sight & Sound|volume=28|issue=1|pages=100–103}}</ref> nke na-akọ akụkọ banyere Frantz Fanon, onye na-ahụ maka nkà mmụta ọgwụ na onye isi mgbaka si Martinique. <ref>{{Cite journal|author=Julien|first=Isaac|title=Muse: Stuart Hall|journal=Art in America|date=June 2015|issue=June/July Issue|pages=48–49|url=http://www.artinamericamagazine.com/news-features/magazine/muse-stuart-hall/|accessdate=13 July 2015}}</ref> Dị ka onye so na Sankofa Film and Video Collective, Julien mere ''The Passion of Remembrance'' (1986), "nke na-agbalị ime ihe isi ike nke ịmepụta akụkọ ihe mere eme nke ahụmahụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị ojii site n'ibute ajụjụ nke chauvinism na homophobia." <ref>{{Cite book|title=British film directors : a critical guide|author=Shail, Robert.|date=2007|publisher=Edinburgh University Press|isbn=9780748629688|location=Edinburgh|oclc=430823389}}</ref>
== Ihe omume ndị ọzọ ==
Ebe ọ bụ na 2018, Julien abụrụla onye so na Curatorial Advisory Group na [[Zeitz Museum of Contemporary Art Africa]] . Na 2019, ọ bụ onye otu ndị juri họpụtara Arthur Jafa dị ka onye mmeri nke Prince Pierre Foundation 's International Contemporary Art Prize. <ref>Armstrong, Annie (17 April 2019), [https://www.artnews.com/art-news/news/heres-the-shortlist-for-the-85000-prix-international-dart-contemporain-12369/ "Here's the Shortlist for the $85,000 Prix International d’Art Contemporain"], ''[[ARTnews]]''.</ref> <ref>[https://www.artforum.com/news/arthur-jafa-wins-83-000-international-prize-for-contemporary-art-81042 "Arthur Jafa Wins $83,000 International Prize for Contemporary Art"], ''[[Artforum]]'', 16 October 2019.</ref>
== Nkwenye ==
A họpụtara Julien maka ihe nrite Turner na 2001, na 2003 ọ meriri Grand Jury Prize na Kunstfilm Biennale na Cologne maka otu ihuenyo ''Baltimore'' .
A họpụtara Julien ka ọ bụrụ [[Order of the British Empire|ọchịagha nke Order nke Alaeze Ukwu Britain]] (CBE) na 2017 Birthday Honors maka ọrụ nka ma bụrụ onye a kpụrụ ya na nsọpụrụ ụbọchị ọmụmụ 2022 maka ọrụ dị iche iche na nsonye na nka. A họpụtara ya ka ọ bụrụ Royal Academician na 2017. <ref>{{Cite web|url=https://www.royalacademy.org.uk/art-artists/name/isaac-julien-ra|title=Isaac Julien – Artist|publisher=Royal Academy of Arts}}</ref>
== Ntụaka ==
foto, egwu, ihe nkiri, eserese na ihe ọkpụkpụ, na ijikọta ihe ndị a iji wuo akụkọ ihe nkiri dị ike. N'ụzọ doro anya, ọtụtụ n'ime ọrụ ya na-emetụta kpọmkwem ahụmahụ nke njirimara ojii na nwoke nwere mmasị nwoke (ọ bụ ya onwe ya bụ nwoke nwere mmas{{Reflist|30em}}
== Njikọ mpụga ==
* Official website
* [https://web.archive.org/web/20110718010729/http://www.victoria-miro.com/artists/_22/ Isaac Julien's page] at the Victoria Miro Gallery, London
* Isaac Julien biography and credits at the BFI's Screenonline
* [https://web.archive.org/web/20080405225716/http://www.vdb.org/smackn.acgi$artistdetail?JULIENI Isaac Julien] in the [http://www.vdb.org/ Video Data Bank]
* [http://www.wmm.com/filmcatalog/makers/fm208.shtml Isaac Julien] at Women Make Movies
* [https://rwm.macba.cat/en/sonia/sonia-306-isaac-julien Conversation/podcast with Isaac Julien] for Radio Web MACBA, 2020
[[Òtù:1960 births]]
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
pzkgu34dnhmu04q4or40oy63yn1k9lt
Ihe odide Angus McBride nke Middle-earth
0
47243
744203
538862
2026-11-12T08:41:35Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744203
wikitext
text/x-wiki
Angus McBride's Characters of Middle-earth bụ mgbakwunye egwuregwu nke ndị Iron Crown Enterprises (I.C.E.) bipụtara n'afọ 1990 maka usoro egwuregwu ha nke Middle-earth Role Playing (''MERP'') nke dabeere na Lord of the Rings nke J. R. R. Tolkien.
== Ndinaya ==
Characters of Middle Earth nke [[Angus McBride]] bụ nchịkọta nke ihe osise dị iri abụọ na itoolu nke onye na-ese ihe na South Africa <ref name="dragon172">{{Cite journal|author=Varney|first=Allen|authorlink=Allen Varney|date=August 1991|title=Roleplaying Reviews|journal=[[Dragon (magazine)|Dragon]]|issue=172|pages=30}}</ref> bụ Angus Mcbride sere nke ndị so mee ihe nkiri The Lord of the Rings dị mkpa dị ka Gandalf, Treebeard, na Galadriel, ya na ihe odide sitere na akwụkwọ ''MERP''. A na-ebipụta ihe osise ọ bụla na-acha anụnụ anụnụ na akwụkwọ na-egbuke egbuke, ma na-ebu nkọwa nke àgwà esere ya na ebe egosiri na ihe osise ahụ, yana ọnụ ọgụgụ egwuregwu maka agwa ahụ.<ref>{{Cite web|url=https://index.rpg.net/display-entry.phtml?mainid=2573|title=Angus McBride's Characters of Middle-earth - RPGnet RPG Game Index|work=index.rpg.net|access-date=2024-06-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20240607041527/https://index.rpg.net/display-entry.phtml?mainid=2573|archive-date=2024-06-07|url-status=dead}}</ref>
== Nnabata ==
Na mbipụta nke Ọgọst 1991 nke ''Dragọn'' (Mbupụta #172), Allen Varney bụụrụ onye na-akọwa onwe ya dị ka onye na-akwado ǹkà Angus McBride, na-akpọ ya "onye kachasị amasị m n'etiti ndị na-ese ihe osise nke ọrụ J.R.R. Tolkien. " Varney kọwara mbipụta a dị ka "akwụkwọ dị egwu nke ezigbo ǹkà mara mma"; mana o nyere mkpịsị aka ala (ńkátọ̀) maka "onye na-adịghị ike na-eche ihe osise ọ bụla ihu. Harad tụụrụ ndị ọzọ ihu.<ref name="dragon172" /> Varney dụrụ ndị na-agụ akwụkwọ ahụ ọ́dụ̀ ka ha "mafere njuku egwuregwu dị na ya ma mee ka onyonyo ha na-eweta n'ihe ha nwee ọdịdị. Ọ katọkwara ịdị ọnụ nke isiokwu ndị esi na orụ Tolkien weta, nakwa ịdị n'uju nnukwu nke "okwuchi ndị sitere na mgbakwunye ndị [MERP] gbasara Harad dị nso, Harad dị anya, Harad dị ezigbo anya na-eweta ịda mba, nakwa azụmmiri ndị ọzọ na-etorughi akụkọ kachasị nta maka ha na The Lord of the Rings
== Ntụle ==
* ''White Wolf'' #25 - (Feb 1991)
== Edensibia ==
{{Reflist}}{{Middle-earth Role Playing}}
9t99znpglanfaf77vhphdz5bki1wnrp
David Johnson (onye na-ese foto)
0
47401
744144
706732
2026-11-11T15:55:53Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744144
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''David S. Johnson''' (August 3, 1926 - Maachị 1, 2024) bụ onye na-ese foto America. A maara ya maka ngosipụta ya nke ọha mmadụ, ndụ obodo mepere emepe na omenala jazz nke San Francisco's Fillmore District na 1940s na 1950s, yana ọnụ ọgụgụ nke ngagharị ikike obodo nke 1960s. Amụrụ na Florida n'okpuru nkewa wee zụọ ya na [[California]] School of Fine Arts, ọ bụ nwa akwụkwọ America mbụ nke onye na-ese foto Ansel Adams . <ref name="Schwab2013">{{Cite web|author=Schwab|first=Katharine|title=Photographer David Johnson in spotlight|url=https://www.sfgate.com/art/article/Photographer-David-Johnson-in-spotlight-4679779.php|work=[[SFGate]]|date=July 22, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190415151541/https://www.sfgate.com/art/article/Photographer-David-Johnson-in-spotlight-4679779.php|archivedate=April 15, 2019}}</ref>
== Ndụ mbido ==
A mụrụ Johnson na August 3, 1926, na Jacksonville, Florida, ma zụlitere site n'aka nne na nna na-azụ Alice Johnson (nke o si na ya wepụrụ aha ya) na John Henry. <ref>[https://oac.cdlib.org/findaid/ark:/13030/c8jq16n3/entire_text/ Online Archive of California: Finding Aid to the David Johnson Photograph Archive]</ref> <ref name="Andersen2013">{{Cite news|author=Andersen|first=Gregory|title=Telling stories of struggle|url=http://www.marinscope.com/twin_cities_times/news/telling-stories-of-struggle/article_9697a90a-65a2-11e2-8f06-0019bb2963f4.html|work=[[Marinscope Community Newspapers]]|date=January 23, 2013|language=en|accessdate=January 13, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20200521095825/http://www.marinscope.com/twin_cities_times/news/telling-stories-of-struggle/article_9697a90a-65a2-11e2-8f06-0019bb2963f4.html/|archive-date=May 21, 2020|url-status=dead}}</ref> Ọ tolitere ogbenye na Florida kewapụrụ iche na ezigara nna nkuchi ya n'ụlọ mkpọrọ mgbe David dị afọ anọ. <ref name="Wilson2015">{{Cite news|author=Wilson|first=Derek|title=History of Civil Rights in black and white|url=https://cdnc.ucr.edu/?a=d&d=M20150225-01.1.1|work=[[Sausalito Marin Scope]]|publisher=[[Marinscope Community Newspapers]]|date=February 26, 2015|language=en}}</ref> Devid bụ nanị onye nwere ike ịgụ ihe ma ọ bụ ide ihe n’ezinụlọ ya. <ref name="Haugan2018">{{Cite web|author=Haugan|first=Tor|title=David Johnson: A phenomenal journey|url=https://stories.lib.berkeley.edu/david-johnson/a-phenomenal-journey/|work=Stories of UC Berkeley Library|date=February 14, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190415202953/https://stories.lib.berkeley.edu/david-johnson/a-phenomenal-journey/|archivedate=April 15, 2019|accessdate=June 8, 2024}}</ref> Ọ gara ụlọ akwụkwọ Lewis Grade na Stanton High School na Jacksonville. Ọ malitere inwe mmasị na foto mgbe ọ bụ nwata mgbe o meriri igwefoto na asọmpi, na ọchịchọ ya ịbụ onye na-ese foto siri ike mgbe ọ nọ n'ụlọ akwụkwọ sekọndrị n'oge njem okpomọkụ na Washington DC.
Tupu ọ gụchaa ụlọ akwụkwọ sekọndrị, e debanyere ya na ndị agha mmiri US n'oge [[World War II|Agha Ụwa nke Abụọ]]. Ọ gara San Francisco n'oge ya na ndị agha mmiri, e zigara ya Philippines. Mgbe ọ laghachiri na Jacksonville ọ gụrụ na Ansel Adams ehiwela mmemme ịse foto mara mma na Ụlọ Akwụkwọ California nke Fine Arts . N'enweghị ọzụzụ nkuzi na foto mana ejiri ego GI Bill kwadoro, Johnson degaara Adams akwụkwọ ịrịọ maka nnabata na mmemme ahụ, na-agwa Adams na ọ bụ onye isi ojii. Adams zara na agbụrụ adịghị mkpa, mana na klaasị juru. Mgbe otu nwa akwụkwọ kwụsịrị, na-eke ohere, Adams dere ọzọ, na-akpọ Johnson ka ọ banye na mmemme ahụ, na ka ya na Adams biri ruo mgbe ọ chọtara ebe obibi. <ref name="Haugan2018"/> <ref name="Wilson2015"/>
== San Francisco ==
Johnson rutere San Francisco na 1945 ma biri nwa oge n'ụlọ Adams na mpaghara Oké Osimiri Cliff, na-aghọ nwa akwụkwọ ojii mbụ ya. <ref name="Andersen2013"/> Johnson kwadoro Adams maka ịkụziri ya ka ọ were anya nke uche ya hụ ogbugba tupu ese ya, ma kwuo na mmasị ya na foto akwụkwọ bụ Adams na-ese foto ogige ndị [[Japan]] . <ref name="Andersen2013" /> Johnson ghọrọ akụkụ nke ụlọ akwụkwọ nke Fine Art's "Golden Decade" (1945-1955), otu ụmụ akwụkwọ foto ndị zụrụ azụ n'okpuru ndị nka ama ama dịka Adams, Imogen Cunningham, Dorothea Lange na Minor White . <ref name="Haugan2018"/>
N'oge na-adịghị anya Johnson chọpụtara Fillmore District, agbata obi nke nwere nnukwu ọnụ ọgụgụ nke ndị [[Ndị Afụrịka ǹkè Amerịka|Africa America]] na-eto ngwa ngwa n'obodo ahụ. Foto ya bụ ụfọdụ foto nke ndụ ndị America America na Fillmore tupu mmepe obodo mepere emepe nke 1960s. <ref name="Schwab2013"/> Ihe ndị ọ na-achị gụnyere ụmụaka, ndị obodo, ndị na-eme ihe nkiri, na ndị na-egwu egwu, ọ na-ese foto ndị America a ma ama na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ọha mmadụ, na ikike obodo, gụnyere Langston Hughes, Thurgood Marshall, Jackie Robinson, WEB Du Bois, na Willie Brown . <ref name="Schwab2013" /> Foto a ma ama, na otu n'ime ọkacha mmasị Johnson, bụ nke nwata nwoke dị afọ 5 nọ ọdụ na steepụ ụlọ ụka. Aha ya ''Clarence'', ọ bụ Foto ''San Francisco Chronicle'' ' nke izu na 1947, na foto mbụ nke Johnson kwụrụ. <ref name="Schwab2013" /> <ref name="Jones2000">{{Cite web|url=https://www.sfgate.com/news/article/THE-GLORY-YEARS-S-F-Fillmore-District-of-the-3304205.php|title=The Glory Years / S.F. Fillmore District of the '40s and '50s revisited in photo exhibition|author=Jones|first=Carolyn|date=June 14, 2000|work=[[SFGate]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190415184150/https://www.sfgate.com/news/article/THE-GLORY-YEARS-S-F-Fillmore-District-of-the-3304205.php|archivedate=April 15, 2019}}</ref>
Johnson gụsịrị akwụkwọ na 1949, ya na nwunye ya, Lucy, meghere Johnson Photography Studio na mpaghara San Francisco's Western Addition . Ọ rụkwara ọrụ dị ka onye ode akwụkwọ nzi ozi yana onye na-ese foto na-akwụghị ụgwọ ya na ''Sun Reporter'' na akwụkwọ Bay Area ndị ọzọ. Na post ọfịs ọ ghọrọ onye na-arụsi ọrụ ike na otu ndị ọrụ, na 1953 ghọrọ onyeisi oche nke San Francisco isi nke National Alliance of Postal Employees, otu isi nke o nyere aka guzobe. <ref name=":0">{{Cite news|url=https://synapse.library.ucsf.edu/?a=d&d=ucsf19830224-01.1.3|title=David Johnson, Freeman Bradley-Black Caucus leaders|date=February 24, 1983|work=Synapse – The UCSF Student Newspaper|page=3}}</ref> Ọ tinyere aka na ndọrọ ndọrọ ọchịchị San Francisco na isi NAACP mpaghara, ma ziga ya dị ka onye nnọchiteanya ka ọ see foto 1963 March na Washington . N'ikpeazụ, ọ nweghị ike ịkwado azụmahịa foto ya n'ụzọ ego ma mechie ụlọ ọrụ ya, hapụ foto ọkachamara mgbe ọ na-achụso ọrụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya. <ref name="Schwab2013"/>
== Mgbe afọ gachara ==
[[Usòrò:David_Johnson_Library_Talk_IMG_7689_(4467105856).jpg|áká_èkpè|thumb| Johnson gosipụtara igwefoto mpịaji izizi ya na okwu 2010]]
Na 1999, nwa ya nwanyị gbara ya ume ka o nyefee foto na akwụkwọ akụkọ KQED na akụkọ ihe mere eme nke Mpaghara Fillmore. Akwụkwọ akụkọ ahụ mechara tinye foto akụkọ ihe mere eme 17 nke Johnson, wee maliteghachi ọrụ foto ya. N'oge okpomọkụ nke 2000, e mere ihe ngosi nke nchịkọta Fillmore ya na Fort Mason na Center for Africanl and African American Art and Culture. <ref name="Jones2000"/> Ihe ngosi nke foto akụkọ ihe mere eme na nke oge a sochiri, gụnyere ihe ngosi na California State University, Chico, Mahadum California, Merced, <ref>{{Cite web|url=https://news.ucmerced.edu/news/2006/photographer-david-johnson-exhibit-historic-current-works-uc-merced|title=Photographer David Johnson to Exhibit Historic, Current Works at UC Merced|date=May 4, 2006|work=news.ucmerced.edu|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190415203132/https://news.ucmerced.edu/news/2006/photographer-david-johnson-exhibit-historic-current-works-uc-merced|archivedate=April 15, 2019}}</ref> na veranda dị na Atlanta <ref>{{Cite web|author=Fox|first=Catherine|title=Gallery notes: David Johnson at Hammonds House, Mary Stanley group show, lots of iPhonography|url=https://www.artsatl.org/gallery-notes-david-s-johnson-at-hammonds-house-emerging-artists-at-mary-stanley-project-space-iphonographers-at-chastain-matre-marquis-two/|work=ArtsATL|date=October 18, 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190417021752/https://www.artsatl.org/gallery-notes-david-s-johnson-at-hammonds-house-emerging-artists-at-mary-stanley-project-space-iphonographers-at-chastain-matre-marquis-two/|archivedate=April 17, 2019}}</ref> na Washington, DC <ref>{{Cite web|url=https://www.loc.gov/exhibits/march-on-washington/index.html|title=A Day Like No Other: Commemorating the 50th Anniversary of the March on Washington {{!}} Exhibitions (Library of Congress)|author=Schulke|first=Graeme Phelps "Flip"|date=August 28, 2013|work=www.loc.gov|accessdate=January 14, 2019}}</ref>
Johnson bụ onye nnata Asambodo Sọpụrụ na Foto site n'aka onye isi obodo San Francisco Gavin Newsom na 2004, yana ihe nrite Fillmore Heritage Pioneer na 2011. Na 2012 o wepụtara akwụkwọ, ''A Dream Begun So Long Ago,'' nke nwunye ya Jacqueline Annette Sue dere. Ọ rụrụ ọrụ dị ka onye isi oche nke kọmitii Mayor iji weghachi Haight Ashbury na dịka onye isi oche San Francisco African American Historical & Cultural Society gara aga. A kanyere aha ya n'akụkụ ụzọ nke Fillmore's Gene Suttle Plaza. Na 2017, aha ya so na ndị na-asọ mpi iji dochie aha Justin Herman Plaza nke San Francisco. <ref>{{Cite web|url=https://www.sfchronicle.com/bayarea/place/article/Justim-Herman-Plaza-needs-more-than-name-change-12285745.php|title=Justin Herman Plaza needs more than name change|author=King|first=John|date=October 18, 2017|work=San Francisco Chronicle|language=en-US|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201026134718/https://www.sfchronicle.com/bayarea/place/article/Justim-Herman-Plaza-needs-more-than-name-change-12285745.php|archivedate=October 26, 2020}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://sanfrancisco.cbslocal.com/2017/11/17/justin-herman-plaza-renaming-recreation-and-park-commission/|title=San Francisco Officials Vote To Rename Justin Herman Plaza|date=November 17, 2017|work=CBS San Francisco|language=en|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180329103518/https://sanfrancisco.cbslocal.com/2017/11/17/justin-herman-plaza-renaming-recreation-and-park-commission/|archivedate=March 29, 2018}}</ref>
Johnson weere onwe ya dị ka " [[griot]] " nke oge a, onye na-akọ akụkọ, ọkọ akụkọ ihe mere eme na onye na-akọ akụkọ omenala West Africa . <ref name="Andersen2013"/> N'afọ ndị sochirinụ, ka ọ nọgidere na-arụsi ọrụ ike na foto, ọ gbanwere n'ichekwa ihe nketa ya, na dị ka nke 2015 na-arụ ọrụ na-arụ ọrụ na ndị ohu ojii nke Sullivan's Island, South Carolina . <ref name="Wilson2015"/> N'afọ 2016, ọbá akwụkwọ Bancroft na Mahadum California, Berkeley nwetara akwụkwọ ndekọ aha Johnson nke ụfọdụ ihe adịghị mma na mbipụta 5,000, nchịkọta mbụ nke onye na-ese foto Africa America ka edebere n'ọbá akwụkwọ. <ref name="Haugan2018"/>
== Ndụ onwe onye ==
Johnson nwere ụmụ anọ ya na nwunye mbụ ya, Lucy Ellis, nwụrụ na 2008. <ref>{{Cite web|title=Lucy Ellis Johnson|url=https://www.legacy.com/obituaries/SFGate/obituary.aspx?page=lifestory&pid=103586660|work=San Francisco Chronicle|date=February 17, 2008}}</ref> O mechara lụọ Jacqueline Annette Sue, onye edemede. Ọ bụ onye bi ogologo oge na San Francisco's Fillmore District, ma mesịa kwaga Marin County, ebe o biri na Greenbrae, California . <ref name="Wilson2015"/> <ref>{{Cite news|url=https://www.sfchronicle.com/entertainment/article/Remembering-Martin-Luther-King-Jr-50-years-after-12491032.php|first=Sam|author=Whiting|title=Remembering Martin Luther King Jr. 50 years after assassination|date=January 11, 2018|work=San Francisco Chronicle|language=en-US|accessdate=January 14, 2019}}</ref> David Johnson nwụrụ site na nsogbu nke mgbaka na oyi baa n'ụlọ ya na March 1, 2024, mgbe ọ dị afọ 97. <ref>{{Cite web|title=Farewell to One Of Fillmore's Finest|url=https://newfillmore.com/2024/03/02/farewell-to-one-of-fillmores-finest/|work=The New Fillmore|date=March 2, 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.npr.org/2024/03/17/1239005042/photographer-david-johnson-san-francisco-black-culture-dead|title=Photographer David Johnson, who chronicled San Francisco's Black culture, dies at 97|author=Veltman|first=Chloe|date=March 17, 2024|accessdate=March 17, 2024|work=[[NPR]]}}</ref>
== Ntụaka ==
akụkọ ahụ mechara tinye foto akụkọ ihe mere eme 17 nke Johnson, wee maliteghachi ọrụ foto ya. N'oge okpomọkụ nke 2000, e mere ihe ngosi nke nchịkọta Fillmore ya na Fort Mason na Center for African Sue dere. Ọ rụrụ ọrụ dị ka onye isi oche nke kọmitii Mayor iji weghachi Haight Ashbury na dịka onye isi oche San Francisco African{{Reflist}}
== Ọgụgụ ọzọ ==
* {{Cite book|first=Elizabeth|author=Pepin|year=2006|title=Harlem of the West: The San Francisco Fillmore Jazz Era|url=https://archive.org/details/harlemofwestsanf0000pepi|publisher=Chronicle Books|isbn=9780811845489}}
* {{Cite book|first=Jacqueline Annette|author=Sue|year=2012|title=A Dream Begun So Long Ago: The Story of David Johnson; Ansel Adams' First African American Student|url=https://archive.org/details/dreambegunsolong0000suej|publisher=Khedcanron Publishing|isbn=9780961026493}}
== Njikọ mpụga ==
* Positive Negatives: The Photography of David Johnson on Vimeo
* [https://www.kqed.org/forum/201307251030/photographer-david-johnson-capturing-san-franciscos-black-community-in-the-1940s-and-50s David Johnson] on KQED-FM's <nowiki><i id="mwAYI">Forum</i></nowiki> (2013)
[[Òtù:Pages with unreviewed translations]]
3vvaj77ac8zrhi4ljf2h42okqy53ojf
Hubert Massey
0
47566
744198
638717
2026-11-12T06:23:00Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744198
wikitext
text/x-wiki
[[Usòrò:Dr._Hubert_Massey_(cropped).jpg|thumb| Hubert Massey]]
{{Databox}}'''Hubert Massey''' (amụrụ 1958) <ref>{{Cite book|author=Nawrocki|first=Dennis|title=Art in Detroit Public Places|date=2008|isbn=978-0-8143-3378-5|publisher=Wayne State University Press|url=https://books.google.com/books?id=DLqZKaoCLtUC&dq=hubert+massey+1958&pg=PA46|accessdate=12 May 2016}}</ref> <ref name="Alline">{{Cite web|author=Alline|title=Renowned Muralist and Flint native Hubert Massey|url=http://www.cpsaflint.com/renowned-muralist-and-flint-native-hubert-massey|work=CPSA Courier|accessdate=12 May 2016|archivedate=21 August 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160821022856/http://www.cpsaflint.com/renowned-muralist-and-flint-native-hubert-massey/}}</ref> bụ onye na-ese ihe dị iche iche, <ref>{{Cite web|title=Thank you Hubert Massey|url=http://scarabclub.org/2015/04/keeping-it-alive-hubert-massey|work=The Scarab Club of Detroit|accessdate=12 May 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160503121936/http://scarabclub.org/2015/04/keeping-it-alive-hubert-massey/|archivedate=3 May 2016}}</ref> ma mara nke ọma maka nrụnye ya buru ibu na ụdị Buon Fresco . <ref>{{Cite web|url=http://www.artxdetroit.com/2013-art-x-detroit/artists/hubert-massey/|title=Hubert Massey {{!}} 2015|date=2012-10-30|work=Art X Detroit|language=en-US|accessdate=2016-06-04|archivedate=2016-08-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160809085704/http://www.artxdetroit.com/2013-art-x-detroit/artists/hubert-massey/}}</ref> Massey nwere ọrụ nka ọhaneze iri na ise na steeti Michigan niile, <ref name=":0">{{Cite web|author=Atkins|first=Elizabeth|title=Artist Hubert Massey|url=https://www.blac.media/?s=hubert+massey|work=BLAC Detroit|accessdate=12 May 2016}}</ref> na ụlọ ọrụ mpaghara dị iche iche nyere ya ọrụ gụnyere mahadum, <ref>{{Cite web|author=Peek Jr.|first=Rev. V. Lonnie|title=Hubert Massey|url=http://www.artxdetroit.com/2013-art-x-detroit/artists/hubert-massey|work=ARTXDetroit|accessdate=12 May 2016|archivedate=9 August 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160809085704/http://www.artxdetroit.com/2013-art-x-detroit/artists/hubert-massey/}}</ref> ụlọ ngosi ihe mgbe ochie, ụlọ oriri na ọ hotelsụ hotelsụ na Michigan Department of Transportation . <ref name=":0" /> Ya na nwunye ya Marquita bi ugbu a na [[Detroit]], Michigan. <ref name=":0" />
== Ndụ mmalite na agụmakwụkwọ ==
A mụrụ Hubert Massey na Flint, [[Michigan]] na 1958. <ref name=":0"/> Ọ gụsịrị akwụkwọ na Beecher High School <ref name="Alline"/> wee nweta nzere bachelọ nke Arts na Mahadum Grand Valley State na 1981. <ref name=":2">{{Cite web|title=Resume|url=http://www.hubertmasseymurals.com/about-hubert-masse|work=Hubert Massey Murals|accessdate=12 May 2016|archivedate=12 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170912174350/http://www.hubertmasseymurals.com/about-hubert-masse}}</ref> Ọ gara n'ihu na ọmụmụ ihe nka na Slade School of Fine Art nke Mahadum [[London]]. <ref name=":0" /> N'ebe ahụ, ọ gụrụ akwụkwọ na Stephen Dimitroff, Lucienne Bloch, na ndị ọzọ na-amụ banyere onye na-ese ihe nkiri Diego Rivera . <ref>{{Cite web|title=Hubert Massey|url=http://artgallery.gvsu.edu/index.php/Detail/entities/367|work=Grand Valley State University|accessdate=12 May 2016}}</ref> Mgbe nke ahụ gasịrị, Massey rụrụ ọrụ na Gannett Outdoor Sign Company dị ka onye na-ese ihe osise maka afọ 12. <ref name="Alline" /> Ọ zutere Marquita wee mụọ ụmụ atọ, ọkachasị Jordon Massey onye na-asụ ụzọ nyocha sinkhole ya na onye ọgbọ John Paul Hager.
== Ọrụ ==
N'ịbụ onye na-arụ ọrụ n'ụdị usoro nka dị mma, Massey ebipụtala ọrụ 15 n'ime obodo Detroit, Flint, Ann Arbor, na Grand Rapids. <ref name=":0"/> Massey bụ onye na-ese ihe osise nke 30-foot high Hellenic mural na Atheneum Hotel, 18-foot high frescoes na Detroit Athletic Club, na ''Genealogy'', terrazzo nke dị mita 72 na-eme ka ọnụ ụzọ nke Charles H. Wright Museum nke Africa mara mma. Akụkọ America . <ref name=":0" /> Massey bụ onye mbụ Africa-American nyere iwu ka o mepụta eserese maka Detroit Athletic Club. <ref name=":0" /> O mekwara ọrụ nke ugegbe nwere ntụpọ na Tabernacle Missionary Baptist Church, <ref name=":0" /> na ''Paradaịs Valley'', terrazzo na Harmonie Park dị na Detroit nke na-egosipụta ndị akụkọ ihe mere eme, ndị egwu egwu, na ndị isi obodo metụtaworo mpaghara ahụ. <ref name=":0" /> Ọrụ ndị agbakwunyere gụnyere ndị egosipụtara na ''Mbubata na Mbupu nke Ọmụma'' nke Massey n'ụlọ Richard DeVos na ogige ụlọ akwụkwọ mahadum Grand Valley State. <ref name=":1">{{Cite web|title=Feature Stories|url=http://www.gvsu.edu/alumni/module-spotlight-view.htm?siteModuleId=6510D038-0466-229B-61CF38FD1B8F7C19&entryId=36383C40-CF0E-E06E-AACC964A70B5D4F7|work=Grand Valley State University|accessdate=12 May 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160512124718/http://www.gvsu.edu/alumni/module-spotlight-view.htm?entryId=36383C40-CF0E-E06E-AACC964A70B5D4F7&siteModuleId=6510D038-0466-229B-61CF38FD1B8F7C19|archive-date=12 May 2016|url-status=dead}}</ref> Ọrụ ndị ọzọ na-egosi na Grand Valley State University gụnyere ''Snow na Rocks'', ''Panorama'', ''Ndị enyi Henry Ford'', na ''Magnolia's Song'' . <ref name=":1" /> A na-egosipụta mpempe ya ''Trompe l'oeil'' na Mahadum Michigan na Ann Arbor, <ref name=":1" /> ''Ụwa, Ifufe, na Ọkụ'' na Flint Institute of Arts, <ref>{{Cite web|author=Jackson|first=Mitzi Kay|title=Critique of an Art Institution "Hubert Massey"|url=http://www.authorsden.com/categories/article_top.asp?catid=44&id=52228|work=AuthorsDen|accessdate=12 May 2016}}</ref> na mgbidi abụọ granite na Campus Martius Park na Detroit. <ref>{{Cite web|author=Kovelle|first=Kim|title=Muralist Hubert Massey: Larger than Life Dad|url=http://www.metroparent.com/daily/parenting/parenting-issues-tips/muralist-hubert-massey-larger-than-life-dad|work=Metro Parent|date=January 2011|accessdate=12 May 2016|archivedate=20 August 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160820232201/http://www.metroparent.com/daily/parenting/parenting-issues-tips/muralist-hubert-massey-larger-than-life-dad/}}</ref>
Massey bụkwa onye omenkà mbụ nke Ngalaba Ụgbọ njem nke Michigan nyere ọrụ. <ref name=":0"/> Otu kọmitii na-achọ ihe nke mba họpụtara, Massey kere ''The Spiral of Life'' mural nke dị na Bagley Pedestrian Bridge na Southwest Detroit. <ref name=":0" /> Edebere nso ma akwa akwa Ambassador na Detroit Mexicantown International Welcome Center na Mercado, eserese ahụ na-anọchi anya omenala Latino bara ụba na mpaghara ahụ. <ref name=":0" /> Ọrụ ndị ọzọ gụnyere ''Spiral Kinship'', <ref name=":0" /> na ''Ọnwụ nke Hector'' . <ref name=":0" /> Na 2016, Massey ga-achọ ntinye obodo maka eserese nke ọ ga-ekpughe na Cobo Center na Detroit. <ref>{{Cite web|title=Hubert Massey Fresco Project|url=http://www.drcfa.org/about-us/hubert-massey|work=Detroit Regional Convention Facility Authority|accessdate=12 May 2016}}</ref>
Dị ka ekwuru na N'ajụjụ ọnụ ya na BLAC Detroit, ebumnuche Massey na obodo ndị mepere emepe America bụ "ime mgbanwe site n'ịkọ akụkọ banyere [[Iba|ịba]] ọgaranya omenala anyị." <ref>{{Cite web|title=Celebrating a City's Culture in Terrazzo|url=http://www.ncterrazzo.com/celebrating-a-citys-culture-in-terrazzo/|work=North Central Terrazzo Association|publisher=NCTA Administration|accessdate=12 May 2016|archivedate=23 May 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160523073200/http://www.ncterrazzo.com/celebrating-a-citys-culture-in-terrazzo/}}</ref> Dị ka naanị onye na-ese ihe nkiri fresco Africa-American na United States, Massey na-achọ ịkọ akụkọ site na ihe osise ya na "mmụọ mepere emepe nke na-agwọ mmadụ niile." <ref name=":0"/> A na-ahụkwa Massey maka ịrụ ọrụ na obodo, ndị ntorobịa, na itinye ha na usoro nhazi. <ref name=":0" /> N'afọ 2013, Massey kụziri otu ụmụ akwụkwọ na-ese ihe si na Henry Ford Academy n'oge ọrụ afọ. N'okpuru nduzi Massey, ụmụ akwụkwọ ahụ wepụtara ihe osise 8 site na 28 dị n'ụkwụ na William Seidman Center na Mahadum Grand State Valley. <ref name="Grand Valley State University">{{Cite web|title=Artists and donors attend Art in the Evening|url=http://www.gvsu.edu/gvnow/?articleId=1016B0DD-994F-56A5-1A080B8926B6F772|work=Grand Valley State University|accessdate=12 May 2016}}</ref>
Massey na-eje ozi dị ka onye ndụmọdụ nka maka Detroit Council of Arts na Mmemme Ọrụ Ndị Ntorobịa Detroit Summer. Ọ na-arụkọkwa ọrụ na Mmemme Advanced Gifted and Talented, mmekorita dị n'etiti Mahadum Wayne State na Ụlọ Akwụkwọ Ọha Detroit. <ref name=":2"/>
== Ihe nrite ==
Na 1993, a họpụtara Hubert Massey ka ọ bụrụ onye otu National Society of Mural Painters nke New York. <ref name=":2"/> N'ihi ntinye aka ya na obodo ya, Massey nyekwara ya na Wayne County Community Leaders Council na 1995. <ref name=":2" /> N'April 2001, Massey nwetara ihe nrite Alumni a ma ama site na Grand Valley State University, <ref name=":0"/> ghọtara dị ka onye okenye nwere nnukwu ọganiihu na ọrụ ọkachamara ya. <ref name=":2" /> Massey bụkwa ihe ịma aka America Grant Awardee nke National Endowment of Arts na 2007 <ref name=":0" /> wee mata ya dị ka onye otu Visual Arts Fellow site na Kresge Foundation na 2011. <ref>{{Cite web|title=Hubert Massey 2011 Visual Arts Fellow|url=http://www.kresgeartsindetroit.org/portfolio-posts/hubert-massey/|work=Kresge Arts in Detroit|publisher=The Kresge Foundation|accessdate=12 May 2016}}</ref> Na 2013, Massey nwetara akara ugo mmụta doctorate na Mahadum Grand Valley State. <ref name="Alline"/> Massey bụ onye nnata nke mmụọ nke Detroit Award, Dr. Alaine Locke Recognition Award, na ọ bụ Artist in Residence maka ma Ruth Mott Foundation na Grand Valley State University. <ref name="Grand Valley State University"/>
== Ntụaka ==
, Lucienne Bloch, na ndị ọzọ na-amụ banyere onye na-ese ihe nkiri Diego Rivera . Mgbe nke ahụ gasịrị, Massey rụrụ ọrụ na Gannett Outdoor Sign Company dị ka onye na-ese ihe osise maka afọ 12. Ọ zutere Marquita wee mụọ ụmụ atọ, ọkachasị Jordon Massey onye na-asụ ụzọ nyocha sinkhole ya na onye ọgbọ John Paul{{Reflist}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
jdqi27xbyzw58oga45zoamgql66t6a6
Eshon Burgundy
0
47954
744164
642173
2026-11-11T22:03:48Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744164
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Anton Eshon Hairston''' (amuru Eprel 21, 1980), onye na-aga n'aha ogbo '''Eshon Burgundy''', bu onye egwu hip hop Christian America.
E wepụtara album mbụ ya, ''Blood Rushing to My Head'', na 2012 na Salvation Armie Music Group. O wepụtara album ya nke abụọ, 2015's <nowiki><i id="mwEA">The Fear of God</i></nowiki>, with Humble Beast Records.
== Ndụ mbido ==
A mụrụ Eshon Burgundy Anton Eshon Hairston na Abington, Pennsylvania, <ref name="AllMusic Biography">{{Cite web|title=Eshon Burgundy: Biography|url=http://www.allmusic.com/artist/eshon-burgundy-mn0000463903/biography|first=Paul|author=Simpson|publisher=[[AllMusic]]|accessdate=November 15, 2015}}</ref> <ref name="TW Wife Bday">{{Cite web|title=Happy (3 1/2 hours early) Birthday @eshonburgundy! The girls can't wait for you to open your gifts…|url=https://twitter.com/Tandeace/status/325783142621409282|first=Tandeace M.|author=Hairston|publisher=Twitter|accessdate=March 20, 2015|date=April 20, 2013}}</ref> Nne ya Rochelle zụlitere ya na Philadelphia, Pennsylvania . <ref name="NRT Bio">{{Cite web|title=Eshon Burgundy Artist Profile|url=http://www.newreleasetuesday.com/artistdetail.php?artist_id=4969|first=Dwayne|author=Lacy|publisher=New Release Tuesday|accessdate=March 20, 2015|date=March 18, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150325104717/http://www.newreleasetuesday.com/artistdetail.php?artist_id=4969|archive-date=March 25, 2015|url-status=dead}}</ref> A zụlitere ya na gburugburu ebe obibi na-esi na ebe obibi na-aga n'ihu mgbe niile na Philadelphia mgbe nne ya na enyi nwoke na-enwe mmekọrịta mkparị n'oge ahụ. <ref name="NRT Bio" /> Ha mechara biri n'ogbe ụlọ, Passyunk Homes. <ref name="NRT Bio" /> Nke a ga-eme ka ọ bụrụ nwanne kacha okenye na ezinụlọ ya, ebe o nwere ụmụnne abụọ ndị tọrọ, Seifuddin na Ameer, na nwanne nwanyị nke obere, Aleema. <ref name="NRT Bio" /> A gbagburu Eshon ugboro atọ mgbe ọ dị afọ 15, na-abịa n'ime nkeji ole na ole ọ nwụsịrị. <ref name="NRT Bio" /> <ref name="Geo Clan">{{Cite web|title=An Interview with Eshon Burgundy|url=http://www.geoclan.com/music/articles/06/interviews/AnInterviewwithEshonBurgundy.htm|first=Josey|author=El|publisher=Geo Clan|accessdate=March 20, 2015|archivedate=April 2, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402145255/http://www.geoclan.com/music/articles/06/interviews/AnInterviewwithEshonBurgundy.htm}}</ref> Nke a bụ mkpali nye ya ịrara onwe ya nye afọ ise na-esote nke ndụ ya na itinye aka na mpaghara hip hop n'okpuruala n'obodo ya bụ Philadelphia. <ref name="NRT Bio" /> O mechara binye aka na nkwekọrịta ndekọ abụọ na ndị eze ọgwụ na gburugburu 2000 mana ọ hapụghị egwu ọ bụla. <ref name="NRT Bio" /> Ọ ghọrọ Onye Kraịst na 2001 <ref name="NRT Bio" /> wee malite ịme egwu hip hop Christian n'obodo ya, ruo mgbe ọ kwagara Jacksonville, Florida . <ref name="NRT Bio" />
== Ọrụ egwu ==
Ọrụ egwu ọkachamara ya malitere na 2007, mgbe e gosipụtara ya na onye na-ede uri Black Ice na Dj Jazzy Jeff's Return of the Magnificent album. Aha egwu a bụ Gbaa ọsọ ahụ. Eshon Burgundy wepụtara album mbụ ya ''Blood Rushing to My Head'' with Salvation Armie Music Group na Julaị 24, 2012. <ref>{{Cite web|title=Blood Rusing to My Head: Eshon Burgundy|url=https://www.amazon.com/Blood-Rushing-Head-Eshon-Burgundy/dp/B008OI3DF4/ref=sr_1_2?ie=UTF8&qid=1426823980&sr=8-2&keywords=Eshon+Burgundy|author=[[Amazon.com]]|work=Amazon|accessdate=March 20, 2015|date=July 24, 2012}}</ref>
Na Mee 27, 2016, Eshon Burgundy weputara ọba egwu nke atọ a na-atụ anya ya nke a kpọrọ The Passover. Ọ bụ Ememme Ngabiga nke Ọpụpụ ndị Izrel si [[Egypt|n’Ijipt]] . Ọ weputara ọba nke anọ na nke kachasị ọhụrụ nke ọ kpọrọ aha maka ịhụ ego n'anya na Septemba 20, 2019.
Malite na ngwụcha afọ 2020, Burgundy malitere ịkpọ onwe ya dị ka onye Hibru, echiche na ya—dị ka onye sitere na ndị ohu ojii America —bụ ezi onye Hibru . N'ihi ya, ọ malitela ịwepụ onwe ya n'okpukpe Ndị Kraịst bụ́ isi na obodo ndị ozi ọma buru ibu.
== Ndụ onwe onye ==
Eshon Burgundy nwere nwunye, Zara, <ref name="NRT Bio"/> na ha nwere ụmụ atọ. Harlem, Evyr na Kinsington. Ha kwagara Africa n'oge na-adịbeghị anya. <ref name="NRT Bio" /> <ref name="DO 512">{{Cite web|title=Eshon Burgundy|url=http://do512.com/artists/eshon-burgundy|author=Humble Beast Records|publisher=Do512|accessdate=March 20, 2015}}</ref>
== Ihe ngosi ==
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;"
|+List of studio albums, with selected chart positions
! rowspan="2" scope="col" style="width:16em;" |Title
! rowspan="2" scope="col" style="width:16em;" |Album details
! colspan="4" scope="col" |Peak chart positions
|-
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |US<nowiki><br id="mwYA"></nowiki><nowiki><br></nowiki>Chr
! style="width:3em; font-size:90%" |US<nowiki><br id="mwYw"></nowiki><nowiki><br></nowiki>Indie
! style="width:3em; font-size:90%" |US<nowiki><br id="mwZg"></nowiki><nowiki><br></nowiki>Rap
! style="width:3em; font-size:90%" |US<nowiki><br id="mwaQ"></nowiki><nowiki><br></nowiki>Heat
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |''Blood Rushing to My Head''
|
* Released: July 24, 2012
* {{Érèkọbalà|Label: Salvation Armie}}
* CD, digital download
|–
|–
|–
|–
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |<nowiki><i id="mweg">The Fear of God</i></nowiki>
|
* Released: March 3, 2015
* {{Érèkọbalà|Label: Humble Beast}}
* CD, digital download
|15
|25
|20
|4
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |[[The Passover (Eshon Burgundy album)|''The Passover'']]
|
* Released: May 27, 2016
* {{Érèkọbalà|Label: NFTRY}}
* CD, digital download
|8
| -
| -
| -
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |[[For The Love Of Money (Eshon Burgundy album)|''For The Love Of Money'']]
|
* Released: September 20, 2019
* {{Érèkọbalà|Label: NFTRY}}
* CD, digital download
| -
| -
| -
| -
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |[[Joppa (Eshon Burgundy album)|''Joppa'']]
|
* Released: July 17, 2020
* {{Érèkọbalà|Label: NFTRY}}
* CD, digital download
| -
| -
| -
| -
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |[[Don't Shoot The Messenger (Eshon Burgundy album)|''Don't Shoot The Messenger'']]
|
* Released: January 8, 2021
* {{Érèkọbalà|Label: NFTRY}}
* CD, digital download
| -
| -
| -
| -
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |[[It Is What It Is (Eshon Burgundy & Zara Royalty album)|''It Is What It Is'']]
|
* Released: October 28, 2021
* {{Érèkọbalà|Label: RMORY}}
* CD, digital download
| -
| -
| -
| -
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |[[Lost Sheep (Eshon Burgundy album)|''Lost Sheep'']]
|
* Released: January 20, 2023
* {{Érèkọbalà|Label: RMORY}}
* CD, digital download
| -
| -
| -
| -
|-
! style="width:3em; font-size:90%" |[[Lost Sheep Deluxe (Eshon Burgundy album)|''Lost Sheep Deluxe'']]
|
* Released: April 7, 2023
* {{Érèkọbalà|Label: RMORY}}
* CD, digital download
| -
| -
| -
| -
|}
== Ntụaka ==
Passover. Ọ bụ Ememme Ngabiga nke Ọpụpụ ndị Izrel si n’Ijipt . Ọ weputara ọba nke anọ na nke kachasị ọhụrụ nke ọ kpọrọ aha maka ịhụ e{{Reflist|2}}
== Njikọ mpụga ==
* [http://eshonburgundy.com/ Weebụsaịtị gọọmentị]
* [https://web.archive.org/web/20150315020355/http://wadeoradio.com/full-interview-with-eshon-burgundy/ Ajụjụ ọnụ Wade-O Redio] Archived </link>
{{DEFAULTSORT:Burgundy, Eshon}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
m0288wk86ihol9f43087rh30t0yxo7u
Françoise Ellong
0
48990
744178
735258
2026-11-12T00:51:04Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744178
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Françoise Ellong''' (amuru 8 February 1988) bu onye isi ihe nkiri na onye ode akwukwo Cameroon.
== Akụkọ ndụ ==
A mụrụ Ellong na Douala, Cameroon na 1988. Mgbe ọ dị afọ 11, ọ kwagara Brunoy ka ya na nwanne nna ya biri, o dekwara akụkọ mbụ ya. Ellong sonyere na asọmpi maka ndị odee na-eto eto na-asụ French na 2002. N'ihi asọmpi ahụ, ọ malitere inwe mmasị n'ide ihe n'ihu. <ref name="africultures">{{cite web |title=Francoise Ellong |url=http://africultures.com/personnes/?no=30098 |website=Africultures |accessdate=2 October 2020|language=French}}</ref>
Na 2006, e wepụtara obere ihe nkiri mbụ ya, ''Les Colocs'' . Ellong na-eduzi ihe nkiri mbụ ya, ''WAKA'', na 2013. Ọ bụ Séraphin Kakouang dere ya, dabere na akụkọ izizi Ellong dere. ''WAKA'' nwetara ihe nrite Jury pụrụ iche na Festival du Cinéma Africain de Khoribga, yana onyinye Dikalo na International Pan-African Film Festival na Cannes . <ref name="africultures"> / A na-enyocha ya na mmalite nke Ecrans Noirs Festival. Ihe nkiri ngosi ya nke abụọ, ''E liri'', pụtara na 2020. Ọ bụ banyere nchikota nke ndị enyi nwata na egwuregwu nke kpughere ihe nzuzo. <ref>{{Cite web|title=Buried - Francoise Ellong, Cameroon, 2020|url=https://ccadiff.ukzn.ac.za/buried/|work=[[University of KwaZulu-Natal]]|accessdate=2 October 2020|archivedate=11 November 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211111214215/https://ccadiff.ukzn.ac.za/buried/}}</ref> E sere ya n’ime ime obodo Nkassomo, akụkọ akụkọ ọ hụrụ na telivishọn sitere n’ike mmụọ nsọ. <ref name="nlend">{{Cite news|author=Nlend|first=Jeanne|title=Françoise Ellong : " J’aime prendre des risques quand je raconte une histoire "|url=http://www.crtv.cm/2020/05/francoise-ellong-jaime-prendre-des-risques-quand-je-raconte-une-histoire/|accessdate=2 October 2020|work=CRTV|date=24 May 2020|language=French|archive-url=https://web.archive.org/web/20210429204217/https://www.crtv.cm/2020/05/francoise-ellong-jaime-prendre-des-risques-quand-je-raconte-une-histoire/|archive-date=29 April 2021|url-status=dead}}</ref>
== Ihe nkiri ==
sonyere na asọmpi maka ndị odee na-eto eto na-asụ nkiri ngosi ya nke abụọ, E liri, pụtara na 2020. Ọ bụ banyere nchikota nke ndị enyi nwata
* 2006: ''Les Colocs'' (obere ihe nkiri, onye edemede / onye nduzi)
* 2007: ''Dade'' (obere ihe nkiri, onye edemede / onye nduzi)
* 2008: ''Miseria'' (obere ihe nkiri, onye edemede / onye nduzi)
* 2009: ''Nnukwu nwanyị anaghị akwa ákwá'' (obere ihe nkiri, onye edemede / onye nduzi)
* 2010: ''Nek'' (obere ihe nkiri, onye edemede / onye nduzi)
* 2011: ''Na nso nso'' (obere ihe nkiri, onye edemede / onye nduzi)
* 2011: ''Mgbe Soukhina kwụsịrị'' (obere ihe nkiri, onye edemede / onye nduzi)
* 2012: ''Ugbu a na ha'' (obere ihe nkiri, onye edemede / onye nduzi)
* 2013: ''WAKA'' (onye nduzi)
* 2017: ''Ashia'' (obere ihe nkiri, onye edemede / onye nduzi)
* 2020: ''E liri ya'' (onye edemede/onye ntụzi)
==Edensibia==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* [[imdbname:4397793|Françoise Ellong]] na [[IMDb|nchekwa data ihe nkiri ịntanetị]]
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
s9u8org1jml598x4jww8a6dg154ghxv
J. M. G. Le Clézio
0
52015
744211
721765
2026-11-12T11:28:57Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744211
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Jean-Marie Gustave Le Clézio''' ({{IPA|fr|ʒɑ̃ maʁi ɡystav lə klezjo|lang}}{{IPA|fr|ʒɑ̃ maʁi ɡystav lə klezjo|lang}} [ʒɑ̃ maʁi ɡystav Lü klezjo]; 13 Eprel 1940), nke a na-akpọkarị '''J. M. G. Le Clézio''', nke French na Mauritian obodo, bụ odee na prọfesọ. Onye dere ihe karịrị ọrụ iri anọ, e nyere ya 1963 Prix Renaudot maka akwụkwọ akụkọ ya bụ Le Procès-Verbal na 2008 Nobel Prize in Literature maka ọrụ ndụ ya, dị ka "onye edemede nke ọpụpụ ọhụrụ, njem uri na obi ụtọ anụ ahụ, onye na-enyocha ihe nkiri. mmadu gafere na n'okpuru mmepeanya na-achị."<ref name="nobelweb"/>
== Akụkọ ndụ ==
A mụrụ nne Le Clézio n'obodo French Riviera nke Nice, nna ya n'àgwàetiti [[Mauritius]] (nke bụ ihe onwunwe Britain, mana nna ya bụ agbụrụ Breton, na France). Ma nna nna ya ma nne ya sitere na Morbihan, n'ụsọ oké osimiri ndịda Brittany.<ref name="geo">{{Cite news|url=http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/the_tls/article709674.ece|title=A Frenchman and a Geographer|accessdate=9 December 2008|work=5th paragraph|publisher=review is taken from the TLS|date=21 April 2006|quote="Le Clézio's family were originally from Morbihan on the west coast of Brittany. At the time of the Revolution, one of his ancestors, who had refused to enlist in the Revolutionary Army because they had insisted he cut his long hair, fled France intending to reach India, but disembarked on Mauritius, and stayed there|first=Adrian|author=Tahourdin|archive-date=16 June 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110616133807/http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/the_tls/article709674.ece|url-status=dead}}</ref>Nna nna ya François Alexis Le Clézio gbapụrụ na France na 1798 wee biri na nwunye ya na nwa ya nwanyị na Mauritius, bụ nke bụ obodo France mgbe ahụ mana ọ ga-abanye n'aka ndị Britain n'oge na-adịghị anya. E kwere ka ndị na-achị obodo na-edebe omenala ha ma na-asụ French. Le Clézio ebibeghị na Mauritius ihe karịrị ọnwa ole na ole n'otu oge, mana o kwuru na ya na-ewere onwe ya dị ka onye France na onye Mauritian.<ref name="roots">{{Cite web|url=http://www.comcast.net/articles/news-entertainment/20081207/EU.Sweden.Nobel.Le.Clezio/|title=Internet might have stopped Hitler|accessdate=12 December 2008|publisher=comcast.net|date=7 December 2008|quote="Though he was born in France, Le Clézio's father is British and he holds dual nationality with Mauritius, where his family has roots"|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081209075618/http://www.comcast.net/articles/news-entertainment/20081207/EU.Sweden.Nobel.Le.Clezio/|archivedate=9 December 2008}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/the_tls/article709674.ece|title=A Frenchman and a geographer|accessdate=11 December 2008|work=Adrian Tahourdin|publisher=The Times Literary Supplement|date=21 April 2006|quote="Le Clezio regards himself as Franco-Mauritian|archive-date=16 June 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110616133807/http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/the_tls/article709674.ece|url-status=dead}}</ref> O nwere ụmụ amaala France na Mauritius abụọ (Mauritius nwetara nnwere onwe na 1968) ma na-akpọ Mauritius "obere ala nna ya". <ref name="guardian">{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/books/2008/oct/10/nobelprize-france|title=Nobel award restores French literary pride|work=[[The Guardian]]|author=Angelique Chrisafis|date=10 October 2008|quote="He has joint Mauritian citizenship and calls the island his "little fatherland"}}</ref><ref name="times"/>
A mụrụ Le Clézio na Nice, obodo nne ya, n'oge [[World War II|Agha Ụwa nke Abụọ]] mgbe nna ya na-eje ozi na Ndị agha Britain na Naịjirịa.<ref>
{{Cite book|title=Multicultural Writers Since 1945|author=della Fazia Amoia|first=Alba|year=2009|publisher=Greenwood Publishing Group|location=Westport, Connecticut|isbn=978-0-313-30688-4|pages=[https://archive.org/details/multiculturalwri0000unse/page/313 313–318]|url=https://archive.org/details/multiculturalwri0000unse/page/313}}</ref> A zụlitere ya na Roquebillière, obere obodo dị nso na Nice ruo 1948 mgbe ya, nne ya, na nwanne ya nwoke banyere ụgbọ mmiri iji sonyere nna ya na Naịjirịa. Akwụkwọ akụkọ ya nke afọ 1991 bụ ''[[Onitsha (novel)|Onitsha]]'' bụ akụkụ nke akụkọ ndụ onwe onye. N'otu edemede nke afọ 2004, ọ chetara banyere oge ọ bụ nwata na Naijiria na mmekọrịta ya na ndị mụrụ ya.
Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ na Mahadum Bristol na England site na 1958 ruo 1959, Le Clézio gụsịrị akwụkwọ n'ụlọ akwụkwọ Institut d'études littéraires nke Nice. <ref>{{Cite web|title=Jean-Marie Gustave Le Clézio wins Nobel Prize|publisher=University of Bristol|date=10 October 2008|url=http://www.bris.ac.uk/news/2008/5946.html|accessdate=2008-11-07}}</ref> N'afọ 1964, Le Clézio nwetara nzere masta na Mahadum Provence na thesis banyere Henri Michaux na ahụmịhe ihe omimi.
Mgbe Le Clézio nọrọ ọtụtụ afọ na London na Bristol, ọ kwagara United States ịrụ ọrụ dị ka onye nkụzi. Na 1967 ọ jere ozi dị ka onye ọrụ enyemaka na Thailand dị ka akụkụ nke ozi mba ya, mana a chụpụrụ ya ngwa ngwa na mba ahụ maka mkpesa megide ịgba akwụna ụmụaka wee ziga Mexico ka ọ rụchaa ozi mba ya. Site na 1970 ruo 1974, o biri na ebo Embera-Wounaan na Panama. Ọ lụrụ kemgbe 1975 na Jémia Jean, onye bụ Moroccan, ma nwee ụmụ nwanyị atọ (otu site na alụmdi na nwunye mbụ ya na Rosalie Piquemal). Kemgbe 1990s ha kewara ebe obibi ha n'etiti Albuquerque, Mauritius, na Nice.<ref>{{Cite news|author=Pollard|first=Niklas|title=Nomadic writer wins Nobel prize|work=International Herald Tribune|date=9 October 2008|url=http://www.iht.com/articles/reuters/2008/10/09/europe/OUKWD-UK-NOBEL-LITERATURE.php|accessdate=2008-10-09}}</ref>
N'afọ 1983, Le Clézio dere edemede doctoral banyere akụkọ ihe mere eme nke Mexico maka Mahadum Perpignan, banyere mmeri nke Ndị Purépecha bi na steeti Michoacán nke oge a. E bipụtara ya na magazin French ma bipụta ya na Spanish na 1985.<ref>Le Clézio, ''La Conquista divina de Michoacán''. Fondo de Cultura Económica</ref>
Le Clézio akụziwo na ọtụtụ mahadum gburugburu ụwa. Onye na-eleta South Korea ugboro ugboro, ọ kụziri asụsụ French na akwụkwọ na Mahadum Ewha Women na Seoul n'oge afọ agụmakwụkwọ 2007. <ref>{{Cite news|url=http://joongangdaily.joins.com/article/view.asp?aid=2884578|title=Acclaimed French author praises Korean literature|publisher=[[JoongAng Daily]]|date=2 January 2008|author=Lee Esther|archive-url=https://web.archive.org/web/20110608065625/http://joongangdaily.joins.com/article/view.asp?aid=2884578|archive-date=8 June 2011|access-date=28 January 2013|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.donga.com/fbin/output?f=total&n=200810090575|work=[[Dong-a Ilbo]]|language=ko|author=Yonhap News|date=9 October 2008|authorlink=Yonhap News}}</ref> Na Nọvemba 2013, Le Clézio sonyeere Mahadum Nanjing na China dị ka prọfesọ.<ref>{{Cite web|url=https://www.nju.edu.cn/english/_t317/04/75/c99a1141/page.psp|title=Nobel Laureate Le Clézio Officially Joins Nanjing University|date=Nov 6, 2013|accessdate=27 May 2019|archivedate=2 August 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200802163611/https://www.nju.edu.cn/english/_t317/04/75/c99a1141/page.psp}}</ref>
== Ọrụ edemede ==
LE Clézio malitere ide ihe mgbe ọ dị afọ asaa; mbụ ọrụ ya bụ akwụkwọ banyere oké osimiri. Ọ nwetara ihe ịga nke ọma mgbe ọ dị afọ 23, mgbe akwụkwọ akụkọ mbụ ya, Le Procès-Verbal (The Interrogation), bụ Prix Renaudot ma bụrụ onye ahọpụtara maka Prix Goncourt.<ref name="times">{{Cite news|title=Jean-Marie Gustave Le Clezio wins the 2008 Nobel Literature Prize|work=Times Online|date=9 October 2008|url=http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/books/article4913765.ece|accessdate=2008-10-09|quote=Le Clézio, who was born in Nice and has lived in England, New Mexico and South Korea, said that he was touched by the honour. He mentioned his British father, a surgeon, and his childhood in Mauritius and Nigeria. "I was born of a mix, like many people currently in Europe," he said.|first=Charles|author=Bremner|archive-date=16 June 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110616183321/http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/books/article4913765.ece|url-status=dead}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFBremner2008">Bremner, Charles (9 October 2008). . ''Times Online''. London<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">9 October</span> 2008</span>. <q>Le Clézio, who was born in Nice and has lived in England, New Mexico and South Korea, said that he was touched by the honour. He mentioned his British father, a surgeon, and his childhood in Mauritius and Nigeria. "I was born of a mix, like many people currently in Europe," he said.</q></cite></ref> Kemgbe ahụ, o bipụtara ihe karịrị akwụkwọ iri atọ na isii, gụnyere akụkọ mkpirikpi, akwụkwọ akụkọ, edemede, nsụgharị abụọ gbasara akụkọ ifo ndị American Indian, na ọtụtụ akwụkwọ ụmụaka.
Site na 1963 ruo 1975, Le Clézio nyochara isiokwu ndị dị ka isi mgbaka, [[asụsụ]], okike, na edemede. O tinyere onwe ya n'ime nnwale n'ụzọ iwu kwadoro n'ihi ndị dị ka Georges Perec ma ọ bụ Michel Butor. Omume ya bụ nke onye na-emepụta ihe ọhụrụ na onye nnupụisi, nke Michel Foucault na Gilles Deleuze toro ya maka ya.
N'ime ngwụsị 1970s, ụdị Le Clézio gbanwere nke ukwuu; ọ gbahapụrụ nnwale, na ọnọdụ nke akwụkwọ akụkọ ya adịchaghị emekpa ahụ ka ọ na-eji isiokwu dịka nwata, oge uto, na njem, nke dọtara ndị na-ege ntị ka ukwuu. Na 1980, Le Clézio bụ onye mmeri mbụ nke Grand Prix Paul Morand emebere ọhụrụ, nke Académie Française nyere maka akwụkwọ akụkọ ya Desert.<ref name="TLS">{{Cite news|url=http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/the_tls/article709674.ece|title=A Frenchman and a geographer|accessdate=9 December 2008|work=5th paragraph|publisher=review is taken from the TLS|date=21 April 2006|quote="Le Clezio received the Academie Francaise's Grand Prix Paul Morand in 1980 for Desert, a novel that revealed a move towards a more expansive and lyrical style. The book has a dual narrative. The first, dated 1909–10, chronicles the tragic fate of a Tuareg clan fleeing across Morocco from their French and Spanish colonial oppressors ("les chrétiens")".|first=Adrian|author=Tahourdin|archive-date=16 June 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110616133807/http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/the_tls/article709674.ece|url-status=dead}}</ref> N'afọ 1994, nnyocha nke magazin French Lire mere gosiri na pasent 13 nke ndị na-agụ akwụkwọ weere ya dị ka onye edemede kachasị ukwuu na-asụ French.<ref>{{Cite web|url=http://www.mediaterre.org/ocean-indien/actu%2C20081014083035.html|title=Maurice : Source d'Inspiration pour le Prix Nobel de Littérature, Jean-Marie Gustave Le Clézio (''Lire'', "Le Clézio N° 1", 1994, 22s. )|accessdate=12 December 2008|work=Portail Ocean Indie|publisher=modéré par CEDREFI|date=14 October 2008|language=fr|quote=Prix du plus grand écrivain francophone du magazine Lire|archiveurl=https://archive.today/20121104091801/http://www.mediaterre.org/ocean-indien/actu,20081014083035.html|archivedate=4 November 2012}}</ref>
== Ihe nrite Nobel ==
[[Usòrò:Nobel2008Literature_news_conference1-1.jpg|thumb|Horace Engdahl kwupụtara na Le Clézio meriri Nobel Prize for Literature na 9 Ọktoba 2008]]
Ihe nrite Nobel na edemede maka afọ 2008 gara Le Clézio maka ọrụ ndị Swedish Academy gosipụtara dị ka "ihe omume abụ na ihe na-adọrọ adọrọ" na maka ilekwasị anya na gburugburu ebe obibi, ọkachasị ọzara.<ref name="nobelweb">{{Cite web|url=http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/2008/|title=The Nobel Prize in Literature 2008|accessdate=2008-10-09|publisher=Nobelprize.org}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/2008/ "The Nobel Prize in Literature 2008"]. Nobelprize.org<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">9 October</span> 2008</span>.</cite></ref>Ụlọ akwụkwọ Swedish, n'ịkpọsa ihe nrite ahụ, kpọrọ Le Clézio "onye edemede nke ọpụpụ ọhụrụ, egwu egwu egwu na obi ụtọ nke anụ ahụ, onye na-enyocha ihe a kpọrọ mmadụ n'ofe na n'okpuru mmepeanya na-achị." " Le Clézia jiri okwu nnabata ihe nrite Nobel ya wakpo isiokwu nke ịda ogbenye ozi. <ref name="post">{{Cite news|author=Thompson|first=Bob|title=France's Le Clézio Wins Nobel Literature Prize|work=The Washington Post|date=9 October 2008|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2008/10/09/AR2008100900243.html?hpid=topnews|accessdate=2008-10-09}}</ref><ref name="lecture">{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/books/2008/dec/08/jmg-clezio-nobel-lecture|title=Le Clézio uses Nobel lecture to attack information poverty|accessdate=14 December 2008|publisher=guardian.co.uk home|date=8 December 2008|first=Richard|author=Lea}}</ref> Isi okwu ya bụ Dans la forêt des paradoxes ("N'oké ọhịa nke paradoxes"), aha o kwuru na ọ bụ Stig Dagerman.<ref name="english">{{Cite web|url=http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/2008/clezio-lecture_en.html|title=The Nobel Foundation 2008|accessdate=11 December 2008|author=The Nobel Foundation 2008|date=7 December 2008|work=Nobel Lecture|publisher=The Nobel Foundation 2008}}</ref>
Gao Xingjian, onye China émigré na-ede na Mandarin, bụ nwa amaala France gara aga iji nweta ihe nrite (maka 2000); Le Clézio bụ onye edemede mbụ n'asụsụ French nwetara Nrite Nobel na Akwụkwọ kemgbe Claude Simon maka 1985, na nke iri na anọ kemgbe Sully Prudhomme, onye nwetara ihe nrite mbụ nke 1901.
== Arụmụka ==
Le Clézio bụ onye na-agbachitere Mama Rosa, onye isi ụlọ nchekwa Mexico nke ndị uwe ojii wakporo na Julaị 2014 mgbe ahụrụ ụmụaka ka ha na-eri nri rere ure ma na-emegide ọchịchọ nke nne na nna ha. O dere otu akụkọ na Le Monde na-arụ ụka na ọ nọ nso nso nso.<ref>{{Cite news|url=http://www.lemonde.fr/idees/article/2014/07/23/plaidoyer-pour-mama-rosa_4461743_3232.html|title=Foyer de l'horreur au Mexique : plaidoyer pour " Mama Rosa " par JMG Le Clézio|work=[[Le Monde]]|date=2014-07-24|author=JMG Le Clézio}}</ref>
== Akwụkwọ ==
=== Akwụkwọ akụkọ ===
* Ọmụmụ Okwu (1963). ''Ajụjụ'', trans. Daphne Woodward (1964).
* ''Iju Mmiri'' (1966). Iju Mmiri, trans. Peter Green (1967).
* <nowiki><i id="mwng">Terra Amata</i></nowiki> (1967). ''Terra Amata'', trans. Barbara Bray (1967).
* Akwụkwọ ịgba ọsọ (1969). Akwụkwọ nke ụgbọ elu, trans. Simon Watson-Taylor (1971).
* ''Agha'' (1970). ''Agha'', trans. Simon Watson-Taylor (1973).
* ''Ndị dike'' (1973). ''Ndị dike'', trans. Simon Watson-Taylor (1975).
* ''Njem n'akụkụ nke ọzọ'' (1975).
* <nowiki><i id="mwrg">Ọzara</i></nowiki> (1980). ''Ọzara'', trans. C. Dickson (2009).
* ''Onye Na-achọ Ọlaedo'' (1985). ''Onye Na-achọ Ihe'', trans. Carol Marks (1993); C. Dickson (2016).
* [[Onitsha (novel)|''Onitsha'']] (1991). ''Onitsha'', trans. Alison Anderson (1997).
* ''Kpakpando Na-agagharị Agagharị'' (1992). Wandering Star, trans. C. Dickson (2005).
* La Quarantaine (1995).
* Azụ̀ ọlaedo (1997).
* <nowiki><i id="mwxA">Mgbanwe</i></nowiki> (2003).
* <nowiki><i id="mwxw">Urania</i></nowiki> (2006).
* Rituurnelle de la faim (2008).
* Alma (2017).
=== Akụkọ dị mkpirikpi na akwụkwọ akụkọ ===
* ''Ụbọchị Beaumont zutere ihe mgbu ya'' (1964). ''Ụbọchị Beaumont bịara mara ihe mgbu ya''.
* ''Okpomọkụ'' (1965). ''Okpomọkụ'', trans. Daphne Woodward (1966)
* ''Mondo na akụkọ ndị ọzọ'' (1978). ''Mondo na Akụkọ Ndị Ọzọ'', trans. Alison Anderson (2011).
* La Ronde et autres faits divers (1982). The Round & Other Cold Hard Facts, trans. C. Dickson (2002).
* ''Oge opupu ihe ubi na oge ndị ọzọ'' (1989)
* A na-echere Pawana (1992). ''Pawana'', onye na-agbanwe agbanwe Christophe Brunski (2008).<ref>{{Cite web|date=2008-10-12|title=AGNI Online: Pawana by J. M. G. Le Clézio|url=http://www.bu.edu/agni/fiction/print/2001/53-clezio.html|accessdate=2023-09-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081012090741/http://www.bu.edu/agni/fiction/print/2001/53-clezio.html|archivedate=12 October 2008}}</ref>
* Ememe a na-abụ abụ na edemede ndị ọzọ nke ndị American Indian (1997)
* Ohere sochiri Angoli Mala (1999)
* Obi na-ere ọkụ na akwụkwọ ndị ọzọ (2000)
* ''Mmụọ Mmụọ n'okporo ámá'' (2000). Mmụọ ndị dị n'okporo ámá.
* ''Tabataba sochiri Pawana'' (2002)
* Akụkọ ihe mere eme nke ụkwụ na ihe ndị ọzọ na-atọ ọchị (2011)
* Tempête: deux novellas (2014). ''Oké Ifufe''.
* ''Abụ Briten'', nke L'Enfant et la Guerre sochiri (2020)
* Ihe ndị dị n'ihu (2023) ''N'akụkụ na-ezighi ezi'', trans. Teresa Lavender Fagan (Seagull Books, 2024)
=== Akụkọ na-abụghị akụkọ ifo ===
* Le Rêve mexicain ma ọ bụ La Pensée interompue (1965). Nrọ Mexico, Ma ọ bụ, Echiche Nkwụsị nke Mmepeanya Amerindian, trans. Teresa Lavender Fagan (1993).
* "Na ịgụ ihe dị ka ezigbo njem" (1965). "Na Ịgụ dị ka Ezigbo Njem", trans. Julia Abramson.<ref>{{Cite journal|author=Clezio|first=J M G Le|title=On reading as true travel|url=https://archive.org/details/sim_world-literature-today_spring-2002_76_2/page/103|journal=World Literature Today|volume=76|issue=2|date=Spring 2002|pages=103–106|doi=10.2307/40157273|id={{Gale|A90307339}}}}<templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles></ref>
* "Nnwere Onwe Ịrọ nrọ" (1965). "Nnwere Onwe Ịrọ Ụra", trans. Ralph Schoolcraft.<ref>{{Cite journal|author=Le Clézio|first=J. M. G.|date=1997|title=Freedom to Dream|url=https://archive.org/details/sim_world-literature-today_autumn-1997_71_4/page/671|journal=World Literature Today|volume=71|issue=4|pages=671–674|doi=10.2307/40153284}}</ref>
* "Nnwere Onwe Ikwu Okwu" (1965). "Nnwere Onwe Ikwu Okwu", trans. Osimiri Clézio.<ref>{{Cite journal|author=Le Clézio|first=J. M. G.|date=1997|title=Freedom to Speak|url=https://archive.org/details/sim_world-literature-today_autumn-1997_71_4/page/675|journal=World Literature Today|volume=71|issue=4|pages=675–677|doi=10.2307/40153285}}</ref>
* ''Obi ụtọ nke ihe onwunwe'' (1967). Ihe onwunwe Ecstasy.
* ''Mkparịta ụka ya na J. M. G. Le Clézio'' (1971)
* <nowiki><i id="mwASA">Haï</i></nowiki> (1971)
* ''Mydriasis'' (1973). Mydriasis, trans. Teresa Lavender Fagan, nke e bipụtara na Mydriasis: Followed by "To the Icebergs" (2019).
* N'ebe a na-akpọ iceberg (1978). Na Icebergs, trans. Teresa Lavender Fagan, nke e bipụtara na Mydriasis: Followed by "To the Icebergs" (2019).
* ''Onye A Na-amaghị N'Ụwa'' (1978)
* ''Obodo Atọ Dị Nsọ'' (1980)
* ''Akwụkwọ ozi sitere n'aka J. M. G. Le Clézio'' (1982)
* Banyere Lautréamont (1987)
* ''Diego na Frida'' (1993)
* ''Ebe ndị ọzọ'' (1995)
* ''N'ụlọ Edith'' (1997)
* Ụmụaka (1998)
* ''Nwatakịrị nọ n'okpuru àkwà mmiri'' (2000)
* <nowiki><i id="mwAUc">Onye Afrịka</i></nowiki> (2004). Onye Afrịka, trans. C. Dickson (2013).
* ''Ballaciner'' (2007)
* ''Abụ Briten sochiri L'Enfant et la guerre'' (2020)
* ''Ịbụ onye na-akwagharị akwagharị'' (2024)
=== Akwụkwọ njem ===
* ''Njem gaa Rodrigues''
* ''Ndị igwe ojii''
* ''Raga Ịbịaru kọntinent a na-adịghị ahụ anya nso''
=== Nchịkọta nke onye edemede ahụ sụgharịrị n'asụsụ French ===
* ''Amụma nke Chilam Balam''
* ''Mmekọrịta nke Michoacan''
* ''Sirandanes''
=== Akwụkwọ maka ụmụaka ===
* ''Njem n'ala osisi'' (1978)
* Lullaby (1980). Site na ''Mondo na akụkọ ndị ọzọ.''
* Ndị nke eluigwe, sochiri Les Bergers (1981). Ma site na ''Mondo na akụkọ ndị ọzọ''.
* Onye na-ahụtụbeghị oké osimiri, sochiri ''Ugwu nke Chi Dị Ndụ'' (1982). Ma site na ''Mondo na akụkọ ndị ọzọ''.
* ''Villa Aurore'', sochiri ''Orlamonde'' (1985)
* ''Balaabilou'' (1985). Ihe ndị sitere na Désert.
* La Grande Vie, sochiri Peuple du ciel (1990). "La Grande Vie" from La ''Ronda na ihe ndị ọzọ''.
=== Akwụkwọ ndị edemede ndị ọzọ dere na okwu mbido nke Le Clézio dere ===
* Okwu mmalite nke asụsụ French maka nchịkọta akụkọ mkpirikpi nke Juan Rulfo Le Llano en Flammes''Osimiri Llano na-ere ọkụ''
* Okwu mmalite nke onye France na-eme ihe nkiri Robert Bresson "Notes Sur Le Cinématographe"
== Onyinye na nsọpụrụ ==
=== Onyinye ===
{| cellspacing="5" style="position:relative; left:30"
|'''Afọ'''
|'''Ihe nrite'''
|'''Ọrụ'''
|-
|1963
|ihe nrite Théophraste-Renaudot
|Ikpe Okwu (The Interrogation)
|-
|1972
|Ihe nrite akwụkwọ Valery-Larbaud
|Maka ọrụ ya zuru ezu <ref>{{Cite web|year=2009|title=Prix Valery Larbaud|url=http://www.prix-litteraires.net/prix/440,prix-valery-larbaud.html|accessdate=2009-02-16|publisher=Prix littéraires|quote=Pour l'ensemble de son oeuvre|archivedate=4 March 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100304113049/http://www.prix-litteraires.net/prix/440,prix-valery-larbaud.html}}</ref>
|-
|1980
|Grand prix de littérature Paul-Morand, nke Académie française nyere<br />Ụlọ Akwụkwọ French
|-
|1997
|Ihe nrite Jean Giono<ref>{{Cite web|year=2009|title=Prix Jean Giono|url=http://www.fondation-pb-ysl.net/site/Litterature-200.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090105204458/http://www.fondation-pb-ysl.net/site/Litterature-200.html|archivedate=5 January 2009|accessdate=2009-02-16|publisher=Fondation Pierre Bergé – Yves Saint Laurent|language=fr}}{{Cite web|year=2009|title=Grand Prix Jean Giono|url=http://www.prix-litteraires.net/prix/117,grand-prix-jean-giono.html|accessdate=2009-02-16|publisher=Prix littéraires|archivedate=16 August 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160816155826/http://www.prix-litteraires.net/prix/117,grand-prix-jean-giono.html}}</ref>
|Azụ ọlaedo
|-
|1998
|Ihe nrite Prince-de-Monaco
|Maka ọrụ ya zuru ezu na mgbe e bipụtara Poisson d'or <ref>pour l'ensemble de son œuvre, à l'occasion de la sortie de Poisson d'or 2008</ref>
|-
|2008
|Stig Dagermanpriset<ref>{{Cite news|date=24 October 2008|title=Ljusgestalt i ondskans tid|url=http://www.svd.se/kultur/litteratur/ljusgestalt-i-ondskans-tid_1935451.svd|accessdate=27 October 2012|work=SvD|language=sv|author=Jarlsbo|first=Jeana}}</ref>
|maka ọrụ ya zuru ezu na mgbe e bipụtara nsụgharị Swedish nke akụkọ njem Raga . Ịbịaru kọntinent a na-adịghị ahụ anya nso<ref>{{Cite web|year=2008|title=Ritournelle de la faim – Jean-Marie-Gustave Le Clézio|url=http://www.lehman.cuny.edu/ile.en.ile/paroles/leclezio.html|accessdate=2009-02-16|work=Ses Prix et Récompenses|publisher=ciao.fr|language=fr|quote=pour l'ensemble de son œuvre, à l'occasion de la sortie suédoise de Raga. Approche du continent invisible|archivedate=2011-02-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110219042055/http://www.lehman.cuny.edu/ile.en.ile/paroles/leclezio.html}}</ref>
|-
|2008
|Ihe nrite Nobel na edemede
|}
=== Nsọpụrụ ===
* E mere ya Chevalier (Knight) nke Légion d'honneur na 25 Ọktoba 1991 ma bulie ya n'ọkwa Officier (Officer) na 2009 <ref name="jorf">
{{Cite journal|date=1 January 2009|title=Décret du 31 décembre 2008 portant promotion et nomination|url=http://www.legifrance.gouv.fr/WAspad/UnTexteDeJorf?numjo=PREX0828237D|journal=[[Journal Officiel de la République Française|JORF]]|volume=2009|issue=1|id=PREX0828237D|accessdate=2009-04-05}}</ref><ref name="Legion">{{Cite web|date=1 January 2009|title=Simone Veil, Zidane et Lagardère décorés|url=http://www.lefigaro.fr/actualite-france/2009/01/01/01016-20090101ARTFIG00231-simone-veil-zidane-et-lagardere-decores-.php|accessdate=2009-04-14|work=C.M. (lefigaro.fr) avec AFP|publisher=lefigaro.fr|language=fr|quote=Le Clézio est pour sa part élevé au grade d'officier}}</ref>
* N'afọ 1996, e mere ya ''Onye isi'' (Officer) nke Ordre National du Mérite . <ref name="jorf19961115">
{{Cite journal|date=15 November 1996|title=Ordre national du Mérite Décret du 14 novembre 1996 portant promotion et|url=http://www.legifrance.gouv.fr/WAspad/UnTexteDeJorf?numjo=PREX9612403D|journal=[[Journal Officiel de la République Française|JORF]]|volume=1996|issue=266|id=PREX9612403D|accessdate=2009-04-05}}</ref>
* Lycée Français J. M. G. Le Clézio na Port Vila, Vanuatu ka akpọrọ aha ya.
== Ihe odide ==
{{Reflist|2}}
== Ịgụ ihe ọzọ ==
; Ọrụ nkatọ
* [Ihe e dere n'ala ala peeji]
* Jennifer R. Waelti-Walters, Icare ou l'évasion impossible, mbipụta Naaman, Sherbrooke, Canada, 1981.
* [Ihe e dere n'ala ala peeji]
* [Ihe e dere n'ala ala peeji]
* Keith Moser, ''"Oge ndị dị mkpa" na akwụkwọ akụkọ na akụkọ mkpirikpi nke J.M.G. Le Clézio'', Edwin Mellen Press, 2008.
* [Ihe e dere n'ala ala peeji] [Ihe e dere n'ala ala peeji]
* [Ihe e dere n'ala ala peeji]
* [Ihe e dere n'ala ala peeji]
* [Ihe e dere n'ala ala peeji] 3–4, 2011.
* [Ihe e dere n'ala ala peeji]
* [Ihe e dere n'ala ala peeji]
== Njikọ mpụga ==
* Mgbasa ozi metụtaraJean-Marie Gustave Le Cléziona Wikimedia Commons
* Nkwupụta ndị metụtaraJ. M. G. Le Cléziona Wikiquote
* [https://web.archive.org/web/20140428051652/http://sam-network.org/SAMLiterature/video/VID_50c9b917b48bd59b75223e36 Nnukwu ajụjụ ọnụ na J. M. G. Le Clezio na ihe niile jikọtara ya na encyclopedia vidiyo SAM Network]
* Petri Liukkonen. "J. M. G. Le Clézio". Akwụkwọ na ndị edemede.
* [https://web.archive.org/web/20081222193640/http://www.diplomatie.gouv.fr/en/france_159/label-france_2554/label-france-issues_2555/label-france-no.-45_3724/literature_3732/interview-with-jean-marie-clezio_5092.html Ajụjụ ọnụ na Jean-Marie Gustave Le Clézio], na Label France No. 45 (Bekee)
* [https://web.archive.org/web/20100412063506/http://www.mathieu-bourgois.com/photos-auteur.asp?Clef=823 J.M.G Le Clézio] - Foto nke Mathieu Bourgois.
* [https://web.archive.org/web/20081022203732/http://www.agencebretagnepresse.com/fetch.php?id=12477 J.M.G. Le Clézio], banyere mmalite ya na Breton.
* "Nobel Goes Global With Literary Prize", nke Bob Thompson, ''Washington Post'', 10 Ọktoba 2008
* "A Nobel Undertaking: Getting to Know Le Clézio", nke Richard Woodward, Wall Street Journal, 30 Ọktoba 2008
* "J. M. G. Le Clézio, Nobel laureate": nchịkọta nke ihe gbasara Clézio.
* Ndụ edemede na foto: Nobel laureate Jean-Marie Le Clézio, ''The Guardian'', 9 October 2008
* Artelittera Ọtụtụ isi nke ọmụmụ banyere Le Clezio iji bulite
* [https://web.archive.org/web/20110608071341/http://www.yementimes.com/defaultdet.aspx?SUB_ID=28597 J.M.G. Le Clézio: A French NovelistWins 2008 Nobel Prize for Literature]
* [http://www.godine.com David R. Godine, onye na-ebipụta akwụkwọ]
* Jean-Marie Gustave Le Cléziona Nobelprize.org
* [http://noblib.internet-box.ch/NLEW.php?authorid=127 Ndepụta nke Ọrụ]
{{J. M. G. Le Clézio}}{{Navboxes|title=Awards received by J. M. G. Le Clézio|list1={{Nobel Prize in Literature Laureates 2001-2025}}
{{2008 Nobel Prize winners}}
{{Prix Renaudot}}}}{{Nobel Prize in Literature}}{{Stig Dagerman Prize winners}}{{Authority control}}{{DEFAULTSORT:Le Clezio, J. M. G.}}
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
[[Òtù:Pages with unreviewed translations]]
ihbgewaks5uvlihs7g9sl0eupfgpa8o
Halina Poświatowska
0
52472
744192
189232
2026-11-12T04:27:42Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744192
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}'''Halina Poświatowska'''{{IPA|pl|Pɔɕviatɔvska|lang}} ; née '''Halina Myga''', banyere n'ime ndekọ nke ụka dị ka '''Helena Myga''' ; <ref>by the [[Baptism|baptizing]] [[Diocese|local diocese]] priest, over the objections of her family</ref> mụrụ 9 Mee 1935 – 11 Ọktoba 1967) bụ onye na-ede uri na onye edemede.
Poświatowska bụ onye ama ama maka uri uri ya, yana maka ọgụgụ isi ya, nke na-anụ ọkụ n'obi ma na-enweghị mmasị na isiokwu nke ọnwụ, ịhụnanya, ịdị adị, ndị akụkọ ihe mere eme a ma ama, karịsịa ụmụ nwanyị, yana ọgwụgwọ ya nke ndụ, ndụ, ịbụ, aṅụ, nwamba. na àgwà anụ ahụ nke ịhụnanya, iru újú na ọchịchọ.
== Akụkọ ndụ ==
[[Usòrò:Poswiatowska_-_fotografia,_fot_I_Nowicka.jpg|áká_èkpè|thumb|241x241px| Foto nke onye na-ede uri na ebe ngosi nka ya na Częstochowa, fot. Ivonna Nowicka]]
A rụrụ ọrụ obi mbụ ya na Filadelfia, na 1958, ụzọ ụgbọ mmiri ya dị na mmiri mmiri Polish ''MS Batory'', ụgwọ ọnụnọ ya na usoro ahụ n'onwe ya, nke ego ndị Polish-America gbakọtara na mkpokọta, wee nwee ihe ịga nke ọma. mee ka ọ dịrị ndụ afọ itoolu ọzọ. Kama ịlaghachi na Poland ka emechara, ọ debanyere aha na Smith College na Northampton, Massachusetts, ebe ọ gụsịrị akwụkwọ mmụta mahadum na afọ 3, malite na-enweghị iwu nke asụsụ Bekee ọ bụla. Mgbe ahụ, n'ịjụ nkwenye nke nnabata nke gụsịrị akwụkwọ na nkwado ego zuru oke, nke ngalaba ngalaba nke Stanford University 's Department of Philosophy nyere ya, ọ laghachiri Poland, bụ ebe ọ gụrụ akwụkwọ na Philosophy na Mahadum Jagellonian, Kraków, ma nwụọ tupu ya aga n'ihu. na iji mezue doctorate, dị ka nwa akwụkwọ afọ 4th.
== Ntụgharị asụsụ ndị ama ama (nchịkọta ad hoc) ==
=== Akwụkwọ na akwụkwọ akụkọ ===
* {{Cite journal|title=Mais uma lembrança/Jeszcze jedno wspomnienie/|author=Halina Poświatowska|url=https://www.notadotradutor.com/edicoes.html|journal=(n.t.) Revista Literária em Tradução, nº 1 (Set/2010)|issn=2177-5141|accessdate=2015-04-01|language=Portuguese}} (in Portuguese)
* ''Ey zendegi tarkam koni mimiram. Gozine-ye ash'ar = Życie, umrę jeśli odejdziesz. Wybór wierszy'', [trans. into the Persian] [[Alireza Doulatshahi]], [[Ivonna Nowicka]]. Baal Publications, Tehran-Iran 2010, 93 p. (in Persian)
* ''Indeed I love...'', selected and transl. into the English by Maya Peretz, afterword by Anna Nasiłowska. Wydawnictwo Literackie, Kraków 1998, 2005, 233 pp. (in English)
* ''Mon ombre est une femme'', poèmes trad. du pol. par Isabelle Macor-Filarska et Grzegorz Splawinski. Éditions Caractères, Paris 2004, 100 p. (in French)
* ''Racconto per un amico'', trad. dal pol. di Vera Verdiani. Neri Pozza Editore, Vicenza dr. 2001, 175 p. (in Italian)
* ''Oiseau de mon coeur...'', choix et traduction Isabelle Macor-Filarska, Grzegorz Spławiński, postface Izolda Kiec. Wydawnictwo Literackie, Kraków 1998, 163 p. (in French)
* ''Ošče edin spomen : poezija, proza, prev. ot pol''. Zdravko Kis'ov, Blagovesta Lingorska. Karina M., Sofija 1997, 253 p. (in Bulgarian)
=== Ebipụtaghị/Internet ===
* {{Cite web|title=''HalinaFAQ: Complete Canon of Halina Poświatowska Poetry in Translation from the Polish into the Contemporary American-English''.|url=http://twice22.org/HalinaFAQ/WierszeWybraneInTranslation/info-help/README.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151214222148/http://twice22.org/HalinaFAQ/WierszeWybraneInTranslation/info-help/README.html|archivedate=14 December 2015|accessdate=1 April 2015|language=English, Polish|author=Halina Poswiatowska}} (in English and Polish)
== Ntụaka ==
{{Reflist}}
* [[Grażyna Borkowska]], ''Nierozważna na nieromantyczna. O Halinie Poświatowskiej'' [ ''Na-enweghị isi na enweghị mmasị Na Halina Poświatowska'' ], Kraków : Wydawnictwo Literackie, 2001, mbipụta nke mbụ, akwụkwọ akụkọ, p. 204, . (in Polish)
* [[Kalina Błażejowska]], ''Uparte serce'' [ ''Obi siri ike'' ], Kraków: Wydawnictwo Znak, 2014, mbipụta mbụ, hardback, 338 pp, (in Polish)
== Ihe ndetu ==
== Njikọ mpụga ==
* [http://www.koniczynka.prv.pl/ Saịtị sara mbara nke gụnyere abụ mbụ ya, bio, indexes, foto] (in Polish)
* [http://mareklug.freeshell.org/HalinaFAQ/WierszeWybraneInTranslation/info-help/README.html Ebe nchekwa ntụgharị asụsụ HalinaFAQ zuru oke] (in English and Polish)
* Edemede na-ewebata akwụkwọ mmụta na uri Poświatowska nke Grażyna Borkowska, ''Nierozważna i nieromantyczna.'' ''O Halinie Poświatowskiej'' [ ''Na-enweghị isi na enweghị mmasị Na Halina Poświatowska'' ] (2014-04-30)
** [http://culture.pl/en/work/reckless-and-unromantic-grazyna-borkowska] (in English)
* [https://poezja.org/wz/Po%C5%9Bwiatowska_Halina/ Halina Poświatowska] anakọtara ọrụ (Polish)
* [https://web.archive.org/web/20210501124055/https://lekcjapolskiego.pl/analiza-i-interpretacja/halina-poswiatowska,autor60/ Halina Poświatowska] biography (Polish)
* N'ajụjụ ọnụ ya na onye na-ede akụkọ ndụ na-ewebata akụkọ ndụ ndị ọkà mmụta nke Poświatowska nke Kalina Błażejowska, ''Uparte serce'' [ ''Obi siri ike'' ] (2014-06-27)
** [http://culture.pl/pl/artykul/poswiatowska-nie-byla-tak-romantyczna-wywiad] (in Polish)
78hoyz8kzks2fxwsj49ktwqlqxpyuyj
Haslina Taib
0
53414
744194
721520
2026-11-12T05:01:43Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744194
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Haslina Taib''' bụ nwanyị ọchụnta ego Brune nke bụ onye isi njikwa nke Dynamik Teknụzụ, ụlọ ọrụ IT dabere na Brunei Darussalam, kemgbe Eprel 2007. A makwaara Haslina maka ije ozi dị ka onye isi oche nke ASEAN Business Advisory Council (ASEAN BAC). Tupu ọ jide ọkwa a, a họpụtara ya ka ọ bụrụ onye otu Council maka APEC Business Advisory Council (2010–2016).
== Agụmakwụkwọ ==
Haslina nwere [[Master nke Nchịkwa Azụmaahịa|Masters na Business Administration]] na Mahadum Harvard na Mahadum Cranfield . Ọ bụkwa onye otu nke Association of Chartered Certified Accountants . <ref name=":0">{{Cite web|title=ASEAN BAC Brunei Haslina Taib|url=https://www.aseanbacbrunei.com.bn/web/content/1119?unique=43fba61ec499058babc81c97a9065f99a58f6c43|work=ASEAN BAC Brunei}}</ref>
== Ọrụ ==
Tupu ịbanye Dynamik Teknụzụ, <ref>{{Cite web|author=Bakar|first=Rasidah Hj Abu|date=2018-10-31|title=BAG Networks rebrands as Dynamik Technologies after buyout|url=http://thescoop.co/2018/10/31/bag-networks-rebrands-as-dynamik-technologies-after-buyout/|accessdate=|work=The Scoop|language=en-GB}}</ref> Haslina sonyeere ụlọ ọrụ ndị dị ka KPMG, Panel Kerr Foster, Andersen, WPP, Hill Knowlton Europe, na Dorchester Group of Companies na Europe na North America. <ref name=":0"/>
=== Dynamik Teknụzụ ===
N'okpuru Dynamik Teknụzụ, Haslina eduzila ịnyefe ọtụtụ ọrụ mgbanwe dijitalụ nke mba, <ref>{{Cite web|date=2014-11-30|title=Haslina Taib, CEO, BAG Networks: Interview - Asia 2014 - Oxford Business Group|url=https://oxfordbusinessgroup.com/articles-interviews/obg-talks-to-haslina-taib-ceo-bag-networks-interview|accessdate=|language=en-US}}</ref> wee webata AKREDI, ASEAN Digital Credentials Platform, <ref>{{Cite news|author=Azahari|first=Izah|date=September 15, 2022|title=Regional digital credentials one step closer to reality|work=Borneo Bulletin|url=https://borneobulletin.com.bn/regional-digital-credentials-one-step-closer-to-reality/}}</ref> na kwadoro teknụzụ na-apụta dị ka fintech, blockchain, <ref>{{Cite news|author=Kon|first=James|date=June 20, 2021|title=Talk discusses way forward to formalise blockchain community|work=Borneo Bulletin|url=https://borneobulletin.com.bn/talk-discusses-way-forward-to-formalise-blockchain-community/}}</ref> na obere koodu <ref>{{Cite news|date=June 19, 2021|title=Promoting low-code development through competition|work=Borneo Bulletin|url=https://borneobulletin.com.bn/promoting-low-code-development-through-competition/}}</ref> na Brunei Darussalam. Na mgbakwunye, Haslina etinyela aka n'ịzụlite ụlọ ọrụ ICT nke mba site na ọzụzụ nka na ngalaba nkeonwe, <ref>{{Cite news|author=Rosli|first=Sobrina|date=27 February 2008|title=Skills development, private-public partnership vital for Brunei ICT growth|work=Brunei Times|url=https://btarchive.org/news/national/2008/02/27/skills_development_private_public_partnership_vital_for_brunei_ict_growth}}</ref> na-emepe emepe ụlọ ọrụ dị njikere gụsịrị akwụkwọ, <ref>{{Cite news|first=|date=September 10, 2021|title=2 Mahasiswi UBD Ikuti Headstart Program|work=Pelita Brunei|url=https://www.brudirect.com/news.php?id=127351}}</ref> na ịgba ume agụmakwụkwọ STEM na ndị ntorobịa nwere mmemme dị ka “Kids Can Code”. <ref>{{Cite web|title=Brunei Kids Can Code {{!}} Our Communities {{!}} Dynamik Technologies|url=https://www.dynamiktechnologies.com.bn/our-communities/brunei-kids-can-code/|accessdate=|work=Dynamik Home {{!}} Dynamik Technologies Sdn Bhd|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403035000/https://www.dynamiktechnologies.com.bn/our-communities/brunei-kids-can-code/|archive-date=2023-04-03|url-status=dead}}</ref>
=== Mmemme ndị ọzọ ===
Haslina nọchitere Brunei dị ka Onye isi oche nke ASEAN Business na Investment Summit 2021 dị ka onye so na ASEAN Business Advisory Council. <ref>{{Cite news|author=Kon|first=James|date=March 20, 2022|title=ASEAN-BAC urges concrete action|work=Borneo Bulletin|url=https://borneobulletin.com.bn/asean-bac-urges-concrete-action/}}</ref> <ref>{{Cite news|author=Azahari|first=Izah|date=September 23, 2022|title=Meeting harmonises work streams: ASEAN-BAC Brunei chair|work=Borneo Bulletin|url=https://borneobulletin.com.bn/meeting-harmonises-work-streams-asean-bac-brunei-chair/}}</ref>
Ọ bụkwa onye otu Universiti Brunei Darussalam Council, Brunei Darussalam Accounting Standards Council, <ref>{{Cite web|title=Brunei Darussalam Accounting Standards Council Members|url=https://bdasc.mofe.gov.bn/SitePages/Council-Members.aspx|work=Brunei Darussalam Accounting Standards Council|accessdate=2024-10-15|archivedate=2024-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240916025401/https://bdasc.mofe.gov.bn/SitePages/Council-Members.aspx}}</ref> na Onye isi oche nke ASEAN Digital Transformation Working Group. <ref>{{Cite news|date=September 16, 2022|title=ASEAN Economic Ministers' Meeting|work=RTB News|url=https://www.brudirect.com/news.php?id=153085}}</ref>
== Nkwenye na onyinye ==
* Nzukọ Ụmụ nwanyị Brunei Ndị inyom nwetara mmeri na ngalaba ụlọọrụ (2010) <ref>{{Cite news|author=Thien|first=Rachel|date=August 6, 2010|title=Four Bruneian Women Honoured for Achievements|work=Brunei Times|url=https://asiaincforum.com/press-release-four-bruneian-women-honoured-for-achievements/|archive-date=October 9, 2024|access-date=October 15, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241009205245/https://asiaincforum.com/press-release-four-bruneian-women-honoured-for-achievements/|url-status=dead}}</ref>
* Ihe nrite ndị ọchụnta ego pụtara ìhè maka nrite ụlọ ọrụ Asia Pacific Enterprise (2010) <ref>{{Cite web|title=Asia Pacific Enterprise Awards Hall of Fame 2010|url=https://apea.asia/brunei/hall-of-fame-br-2010/|work=Asia Pacific Enterprise Awards|accessdate=2024-10-15|archivedate=2024-12-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241205032330/https://apea.asia/brunei/hall-of-fame-br-2010/}}</ref>
* 50 nke ụmụ nwanyị Brunei kacha emetụta Brunei site na Inspire (2014) <ref>{{Cite web|title=50 Most Influential Women Brunei by Inspire|url=https://inspirebn.files.wordpress.com/2016/01/inspire-2nd-issue-lr.pdf|work=Inspire Magazine Brunei}}</ref>
* Akara ngosi LinkedIn 50 kacha akpali akpali nke Brunei (2021) <ref>{{Cite web|title=Brunei's 50 Most Inspiring LinkedIn Icons of 2021|url=https://thebruneian.news/2022/01/03/bruneis-50-most-inspiring-linkedin-icons-2021/|work=The Bruneian News|accessdate=2024-10-15|archivedate=2024-04-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240416175654/https://thebruneian.news/2022/01/03/bruneis-50-most-inspiring-linkedin-icons-2021/}}</ref>
* Onye ndu ụmụ nwanyị Asia (Ọgọst 2022)
* Ihe nrite pụrụiche Cambodia (November 2022)
* Onye isi na-akpali akpali nke Eshia (2022) <ref>{{Cite web|title=Haslina Taib Wins Asia's Most Inspiring Executives 2022 {{!}} ACES Awards|url=https://www.acesawards.com/stories/leadership/haslina-taib/|accessdate=|work=www.acesawards.com|archivedate=2024-10-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241013064352/https://www.acesawards.com/stories/leadership/haslina-taib/}}</ref>
== Ntụaka ==
<references />
[[Òtù:Mmadụ ndi di ndụ]]
1gvifh4a7heo9nk1bmh0gzaxyoc403t
Ememme Ogun
0
54612
744161
705578
2026-11-11T20:41:01Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744161
wikitext
text/x-wiki
Ememme Ogun bụ emume a na-eme kwa afọ nke Ndị Yoruba nke Ondo State, Nigeria na-eme iji sọpụrụ Ogun, onye agha na ike dị ike nke ọrụ ozi nke ndị Yoroba mụrụ na ọ bụ chi mbụ rutere n'ụwa..
== Akụkọ ihe mere eme ==
Dị ka Akụkọ ifo Yoruba si kwuo, [1] Ogun bụ Eze na nna Oranmiyan, na onye mbụ rutere n'ụwa; o jiri cutlass na ụfọdụ ndị ụzọ maka mbata nke chi ndị ọzọ. [2] A na-ekwukwa na o nyere ihe ikpeazụ na ndị mmadụ mbụ Obatala, chi Yoruba nke okike kere.[3]A na-emekarị emume ya n'ihe dị ka Ọgọst ma ọ bụ September na Ondo Steeti na ụfọdụ nke Ekiti steeti.<ref>{{Cite web|title=The Ogun Festival » Facts.ng|url=https://www.facts.ng/culture/festivals/the-ogun-festival/|work=Facts.ng|accessdate=12 January 2018|date=23 September 2014|archivedate=17 September 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190917010420/https://www.facts.ng/culture/festivals/the-ogun-festival/}}</ref><ref name="bc">{{Cite web|title=Ogun Festival|url=https://zodml.org/discover-nigeria/heritage-and-culture/ogun-festival|work=ZODML|accessdate=12 January 2018|language=en|archivedate=13 January 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180113094440/https://zodml.org/discover-nigeria/heritage-and-culture/ogun-festival#.Wlig8KinHIV}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">. ''ZODML''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">12 January</span> 2018</span>.</cite></ref><ref>{{Cite news|title=HERITAGE: At Ogunnire Festival, Ire-Ekiti Remembers Ogun, God of Iron|url=http://westernpostnigeria.com/heritage-at-ogunnire-festival-ire-ekiti-remembers-ogun-god-of-iron/|accessdate=12 January 2018|work=Western Post News|date=17 August 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20180114021014/http://westernpostnigeria.com/heritage-at-ogunnire-festival-ire-ekiti-remembers-ogun-god-of-iron/|archive-date=14 January 2018|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=[General] - IRE-EKITI: Town where Ogun, Yoruba god of iron, 'disappeared'|url=http://www.villagesquare.ng/xenforo/index.php?threads/ire-ekiti-town-where-ogun-yoruba-god-of-iron-disappeared.85260/|work=NVS XenForo|accessdate=12 January 2018|archivedate=1 November 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20231101122019/http://www.villagesquare.ng/xenforo/index.php?threads/ire-ekiti-town-where-ogun-yoruba-god-of-iron-disappeared.85260/}}</ref>
== Nkwadebe ==
<ref>{{Cite book|author=Fieldhouse|first=Paul|url=https://books.google.com/books?id=P-FqDgAAQBAJ|title=Food, feasts, and faith : an encyclopedia of food culture in world religions|publisher=ABC-CLIO, an Imprint of ABC-CLIO, LLC|year=2017|isbn=9781610694124|location=Santa Barbara, California}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ogun Festival|url=https://encyclopedia2.thefreedictionary.com/Ogun+Festival|work=TheFreeDictionary.com|accessdate=12 January 2018}}</ref>.<ref name="bc"/><ref>{{Cite news|title=Origin Of Ogun – God Of Iron - Ekimogun Descendant United Kingdom & Northern Ireland|url=http://www.ekimogundescendant.org/origin-of-ogun-god-of-iron/|accessdate=12 January 2018|work=Ekimogun Descendant United Kingdom & Northern Ireland}}</ref>
<ref>{{Cite web|title=Ondo indigenes celebrate Ogun festival amidst fanfare - The Hope Newspapers|url=http://thehopenewspapers.com/2017/09/ondo-indigenes-celebrate-ogun-festival-amidst-fanfare/|work=The Hope Newspapers|accessdate=12 January 2018|date=18 September 2017}}</ref> Nkwadebe maka emume ahụ na-amalite ụbọchị iri na asaa tupu oge eruo. Onye isi na-enwe ịhụ ụnwa ọhụrụ (nke a ga-ahụ tupu ahụ enyo) site na ịfụ opi (opi obodo) ruo ụbọchị asaa. ahụhụ mgbe ọ hụchara alụ ọhụrụ, eze onye ozi ka ọ kpọsaa emume ahụ. Nkwadebe maka emume ahụ egwu egwu mmiri na egwu ụzọ ụkwụ. Ememe ahụ na-aga n'ihu na nche a na-akpọ Ilagun, Asoro ma ọ bụ aisun ogun nke na-ewere ọnọdụ atọ tupu ụbọchị Ogun. Ndị na-akpụ ihe n'obodo Ife na-enye nkwado, hoes na bell gongs, a na- hardware osisi nkwụ, cowries na ihe ndị ọzọ na-ele ụlọ nsbọ ahụ mma. Mgbe ahụ, a na-awụnye, a na'eme ememe ịgba gburugburu ebe nsụhọ ahụ, a ma na-ekpe ekpere. A na- ጎማ maka vidiyo àjà
== Ememe ==
Emume a na-eme ka ọ dị egwu n'ime ụbọchị atọ gara aga. A na-egbu ụdị nke bụ isi etiti ahụ na nke mbụ n'ime ụbọchị ndị a. Mmadụ abụọ na-agagharị n'ụdị dị iche iche na- ụdị ahụ n'ebe onwe ha nọ ya mere na-amanye ya ịnwụrụ ma na-egbu mgbu. Mgbe ụfọdụ, nnukwu onye ezinụlọ na-egbu, ahụ site na iji mma tie ya tupu ya anwụọ n'ezie.[1] A na-agwakọta agwa ụdị ahụ na nnu, kolanuts, ike nkwụ na ụtụ nkwụ, ma wụsa ya n'elu ngwá ọrụ ndị na-efe ofufe nke a na-achịkọta n'ime efere; a na ike nke a ga-echebe ha nsogbu na nsogbu ma weta dị ukwuu. Ogun bụ onye Nkwado nke ndị na-eji arụ ọrụ kwa ụbọchị, dị ka onye na-akpụ ihe, ndị ọkwọ ụgbọ ala, ndị na-arụ ọrụ na ndị na-awa ahụ. Arụ ime emume ahụ n'ebe ọ dịka nnukwu onye ike na-eme emume ahụ na Abuja mgbe ụfọdụ n'agbaghị usoro ụbọchị iri na asaa.<ref>{{Cite web|author=Brown|first=Michael|title=Nigeria: Live Dog Sacrifices To Ogun, The God Of Iron|work=Fight Dog Meat|url=https://fightdogmeat.com/2016/06/05/nigeria-live-dog-sacrifices-to-ogun-the-god-of-iron/|date=5 June 2016|language=en-AU|access-date=7 June 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20200105142724/https://fightdogmeat.com/2016/06/05/nigeria-live-dog-sacrifices-to-ogun-the-god-of-iron/|archive-date=5 January 2020|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|author=Sotunde|first=Afolabi|title=Ogun: Sacrifice to the iron : Orikini cult group and the Ogun festival god|url=https://widerimage.reuters.com/story/ogun-sacrifice-to-the-iron-god|accessdate=12 January 2018|work=The Wider Image|language=en}}</ref>
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
alh4gf0j2o72h9r6vpp73x9w99xe1ic
Ńkàtá ojiarụ:King ChristLike
3
60446
744162
708944
2026-11-11T21:10:39Z
~2026-59704-68
67570
/* Renaming request */ nkeji ohúrù
744162
wikitext
text/x-wiki
Hello King ChristLike
My name is Ifeanyi Stephen Okeh, an editor on Igbo Wikipedia
I'm applying for a role at UNICEF and three references for my Igbo language contributions are a prerequisite
I will be glad if you could be my reference for my contributions on Igbo Wikipedia. It would not take much of your time; it would only be through email.
Daalụ nke ukwuu,
Ifeanyi Stephen Okeh
Stephenifeanyi58@gmail.com
== Fixed :-) ==
Okay we have it working [[Dextran_40]] [[Ojiarụ:Doc James|Doc James]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:Doc James|ṅkátá]]) 13:47, 6 Mee 2025 (UTC)
:Many thanks! [[Ojiarụ:King ChristLike|King ChristLike]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:King ChristLike|ṅkátá]]) 13:59, 6 Mee 2025 (UTC)
== Otú:21st-century Nigerian actresses ==
Greetings, [[User:King ChristLike]]! Thank you for your timely work on [[:Otú:21st-century Nigerian actresses]]. See [[Ṅkàtá otú:21st-century Nigerian actresses]] where I've added specifics on how to further improve this category. ''Cheers, [[Ojiarụ:Deborahjay|Deborahjay]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:Deborahjay|ṅkátá]]) 09:21, 22 Mee 2025 (UTC)''
== Possible duplicate category ==
Hello again, [[User:King ChristLike|King ChristLike]]! Your current work on categories leads me to request your attention to a potential problem described at [[Ṅkàtá otú:Ụmụ nwanyị Naijiria egwuregwu]]. I'll be watching for your response. [[Ojiarụ:Deborahjay|Deborahjay]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:Deborahjay|ṅkátá]]) 09:29, 23 Mee 2025 (UTC)
:@[[Ojiarụ:Deborahjay|Deborahjay]] fixed. [[Ojiarụ:King ChristLike|King ChristLike]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:King ChristLike|ṅkátá]]) 11:38, 23 Mee 2025 (UTC)
== Kindly, I need your help in deleting these Spam Articles please ==
1) [[Samata Pattinson]]
Reason :He is an unknown person and I could not find any real works for him and fake sources are not trusted.
2) [[Karar alhilli]]
Reason :He is an unknown person and I could not find any real works for him and disorganized page.
3) [[Zaid Laith Hussein]]
Reason :He is an unknown person and I could not find any real works for him and disorganized page.
4) [[Tarek Ail]]
Reason :He is an unknown person and I could not find any real works for him and fake sources are not trusted.
5) [[Abdullah Thabet]]
Reason :He is an unknown person and I could not find any real works for him and disorganized page.
6) [[Expire iraq]]
Reason : About an unknown Telegram channel and the article is not arranged according to Wikipedia terms and Self Promotional links are included - telegram
7) [[Sixth Preparatory Education (Channel)
]]
Reason :About an unknown Telegram channel and the article is not arranged according to Wikipedia terms and Self Promotional links are included - telegram
8) [[Southeast Asia]]
Reason :About an unknown Telegram channel and the article is not arranged according to Wikipedia terms and Self Promotional links are included - telegram
9) [[Mohamed El-Sayed Saleh]]
Reason :He is an unknown person and I could not find any real works for him.
[[Ojiarụ:Goodymaraj|Goodymaraj]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:Goodymaraj|ṅkátá]]) 01:54, 13 Ọgọọst 2025 (UTC)
:Done. Daàlu! [[Ojiarụ:King ChristLike|King ChristLike]] ([[Ṅkàtá ojiarụ:King ChristLike|ṅkátá]]) 02:54, 13 Ọgọọst 2025 (UTC)
== Thank you for being a medical translator! ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
{| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award'''
|-
| style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public.
Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs.
|}
Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 Febụwarị 2026 (UTC)
</div>
(This message was sent to [[:Ojiarụ:King ChristLike]] and is being posted here due to a redirect.)
<!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 -->
== You may be an eligible candidate for the U4C election ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Greetings,
The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.
This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.
The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will week between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.
In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 18:33, 28 Eprel 2026 (UTC) </div>
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30471754 -->
== Reason for deletion ==
Hi King ChristLike,
I noticed that you deleted the articles I recently created because they were deemed "not notable." But, these Actors and Singers are very well-known in the Middle East, have a significant body of work, and are featured on many prominent websites.
And I carefully reviewed every word I wrote to ensure its accuracy in igbo language. I hope you can explain to me why they were deleted And if it can be recovered because I worked hard on it and in writing it.
Thank you king ChristLike. [[Ojiarụ:Goodymaraj|Goodymaraj]] ([[Ńkàtá ojiarụ:Goodymaraj|ṅkátá]]) 19:05, 23 Mee 2026 (UTC)
:Not one of the deleted articles is notable. Popularity is not notability, and it’s also not about sentence accuracy. Notability is determined by significant coverage in reliable secondary sources that are independent of the subject. Kindly familiarize yourself with the guideline [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Notability_(people) here]. [[Ojiarụ:King ChristLike|King ChristLike]] ([[Ńkàtá ojiarụ:King ChristLike|ṅkátá]]) 11:31, 24 Mee 2026 (UTC)
== Protection ==
You might want to protect the [[Donald Trump]] to Semi-protected. Thanks! [[Ojiarụ:Wikipedian12512(alt)|Wikipedian12512(alt)]] ([[Ńkàtá ojiarụ:Wikipedian12512(alt)|ṅkátá]]) 18:52, 3 Jụn 2026 (UTC)
:Why? AFAIK, there’s no edit warring or high traffic on that page. I also can’t see any excessive vandalism or spam. We should rather prioritize translating the article fully. [[Ojiarụ:King ChristLike|King ChristLike]] ([[Ńkàtá ojiarụ:King ChristLike|ṅkátá]]) 19:17, 3 Jụn 2026 (UTC)
::Sorry, misread the "year" timestamps. [[Ojiarụ:Wikipedian12512(alt)|Wikipedian12512(alt)]] ([[Ńkàtá ojiarụ:Wikipedian12512(alt)|ṅkátá]]) 21:05, 3 Jụn 2026 (UTC)
== Invitation to try the Starter Kit Tool ==
<div lang="en" dir="ltr">
Greetings!
As one of the active editors on this Wikipedia, you're invited by the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development Language Onboarding and Development] initiative to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool.<br>
'''What the tool does'''<br>
The Starter Kit helps small or new Wikipedia contributors complete essential tasks, like importing infoboxes, tracking your wiki's growth and health metrics, and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance. Some features require certain user rights, but three of the six tasks are open to any autoconfirmed editor, so most active editors can get started right away.
'''Here's what we would like you to do:'''
* Read the manual for more detail on the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Thank you so much for using the tool, and we look forward to your attending the virtual meeting.
Best regards,
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]</bdi> 21:17, 11 Ọgọọst 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&oldid=30913073 -->
== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==
<div lang="en" dir="ltr">
Greetings!
This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.
Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])
This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.
If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC
See you soon!
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]</bdi> 13:30, 28 Ọgọọst 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&oldid=30913073 -->
== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==
<div lang="en" dir="ltr">
Greetings!
This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.
Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])
Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew
This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.
If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC
See you soon!
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]</bdi> 23:44, 3 Septemba 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&oldid=30913073 -->
== Renaming request ==
Hello, King ChristLike.
Can you rename the article [[Cabot Square, Montreal]] to [[Square Cabot, Montreal]], because the French version "Square Cabot" is the official name of the square. In the Canadian province of [[Quebec]] (including the city of Montreal), French is the only official language, and all street and square names and signs are in French only.
Yours sincerely, [[Ọpụrụiche:Contributions/~2026-59704-68|~2026-59704-68]] ([[Ńkàtá ojiarụ:~2026-59704-68|talk]]) 21:10, 11 Novemba 2026 (UTC)
18o30ef2cndh4x4rltgxnpu7bk0kwwn
Elsie Elizabeth Esterhuysen
0
66740
744160
515628
2026-11-11T20:24:23Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744160
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Elsie Elizabeth Esterhuysen''' (11 Eprel 1912 - 1 Jenụwarị 2006)bụ onye South Africa botanist. A kọwara ya dị ka “onye na-anakọta ahịhịa kacha pụta ìhè na South Africa”, na-achịkọta ụdị herbarium 36,000.<ref name="quattrocchi">{{Cite book|author=Umberto Quattrocchi|title=CRC World Dictionary of Plant Names|date=17 November 1999|publisher=CRC Press|location=[[University of Palermo|University of Palermo, Italy]]}}</ref>
== Mbido ndụ na agụmakwụkwọ ==
A mụrụ Elsie Elizabeth Esterhuysen na Observatory, Cape Town, ada Johannes Petrus Leroux Esterhuysen na Florence Ethel Larken. Nna ya na-asụ Afrịka nakwa Bekee; nne ya na-asụ naanị bekee. Nna ya na nwanne ya nwoke bụ ndị ọka iwu. Ọ gara ụlọ akwụkwọ sekọndrị Wynberg Girls na Mahadum Cape Town. Ọ nwetara akara ugo mmụta nna ya ukwu na botany na 1933, wee rụọ ọrụ ọzọ n'ọhịa na agụmakwụkwọ na Kirstenbosch..
== Ọrụ ==
N'afọ 1936, ọ malitere ịrụ ọrụ dị ka onye na-enyere Maria Wilman aka na McGregor Museum na Kimberley. Ọ rụrụ ọrụ na Bolus Herbarium, herbarium kachasị ochie na-arụ ọrụ na South Africa nke e guzobere na 1856, malite na 1938. Ọrụ ya bụ nke a na-ejighị n'aka ruo n'afọ 1956, mgbe e mepụtara ya ọrụ na-adịgide adịgide site na Mahadum Cape Town. O lekwasịrị anya n'ịchịkọta ihe site na mpaghara ndị dị elu nke Cape ebe ọ bụkwa onye nwere ike ịrị ugwu. A na-eme atụmatụ na ọ chọpụtara ihe dị ka 150 Taxa ma enwere ihe dị ka ụdị 34 na ụdị 2 aha ya. Gụnyere na 1967, Louisa Bolus (onye ọzọ na-ahụ maka ihe ọkụkụ na South Africa) kpọrọ otu ụdị osisi (n'ezinụlọ Aizoaceae) sitere na Cape Provinces, ''Esterhuysenia'' . <ref name="POWO">{{Cite web|title=Esterhuysenia L.Bolus {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:1051-1|work=Plants of the World Online|accessdate=15 May 2021|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20230620134915/https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:1051-1|archive-date=20 June 2023|url-status=dead}}</ref>
N'afọ 1984, ọ chọpụtara wee chịkọta ihe atụ nke Protea nubigena, bụ́ Cloud Protea nke na-adịghị ahụkebe nke a chọtara n'otu ebe dị elu.<ref>{{Cite book|author=Gelderblom|first=Caroline|title=The Fynbos Forum -- its impacts and history|publisher=Fynbos Forum|year=2018|isbn=978-0-620-80362-5|location=Cape Town, South Africa|pages=89}}</ref>
Mahadum nke Cape Town nyere ya nzere masta nke sayensị n'afọ 1989. <ref>{{Cite web|url=https://www.uct.ac.za/about/honours/degrees/graduates/|title=Honorary degrees awarded|publisher=[[UCT]]|accessdate=2016-11-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170202032510/https://www.uct.ac.za/about/honours/degrees/graduates/|archivedate=2017-02-02}}</ref> Ọgbọ nke ụmụ akwụkwọ UCT nwere enyemaka na nkwado ya na herbarium.
== Ndụ onwe onye ==
Esterhuysen na-agba ịnyịnya ígwè kwa ụbọchị na-aga ma na-esi n'ọfịs ya. Ọ bụ onye a zụrụ azụ na onye na-ese ihe ọkụkụ. Ọ nwụrụ na 2006, mgbe ọ dị afọ 93.
== Ọrụ ndị e bipụtara ==
* {{Cite journal|author=Esterhuysen|first=Elsie Elizabeth|title=Regeneration after clearing at Kirstenbosch|journal=Journal of South African Botany|year=1936|volume=2|pages=177–185}}
== Edemsiba ==
{{Reflist}}
e0u9c6xnvds1n3w4h7rylz1v4v3gq86
Gustav Bychowski
0
66968
744190
721475
2026-11-12T03:53:40Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744190
wikitext
text/x-wiki
[[Faịlụ:Gustaw_Bychowski.jpg|thumb|Gustaw Bychowski]]
'''Gustav Bychowski''' (na Polish, '''Gustaw Bychowski''', amụrụ 1895 na Warsaw, Congress Poland, nwụrụ n'April 3, 1972, na Fez, [[Morocco]]) <ref>{{Cite journal|journal=[[The Psychoanalytic Quarterly]]|title=Gustav Bychowski, M.D—1895-1972|author=Martin Wangh|year=1972|volume=41|issue=4|pages=610–611|pmid=4564218|url=http://www.pep-web.org/document.php?id=paq.041.0610a|accessdate=14 May 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20221113155157/https://pep-web.org/document.php?id=paq.041.0610a|archive-date=13 November 2022|url-status=dead}}</ref> bụ onye Dọkịta akparamàgwà mmadụ nke Poland na America, onye na-enyocha uche mmadụ.”
. Ọ bụ nwa nwoke nke onye ọkachamara n'ihe gbasara akwara [[:de:Gustav Bychowski|Shneor Zalman Bychowski]] (1865-1934). Ọ gụrụ maka akara ugo mmụta ọgwụ na Mahadum Zurich ma mụọ ọrịa uche na Burghölzli, ụlọ ọgwụ ndị isi mgbaka nke Mahadum Zuch. Mgbe ahụ, ọ gụrụ psychoanalysis n'okpuru Sigmund Freud na Vienna tupu ọ laghachi Warsaw na 1921 ma sụgharịa Freud's Mmalite n’ịmụ banyere Nnyocha Uche n’asụsụ Polish.
N'oge ọrụ ya, o dere ọtụtụ akwụkwọ gbasara psychoanalysis gụnyere Evil in Man: Ajọ Ihe dị n’Ndị Mmụọ: Nchịkọta nke Ịkpa Ike na Ịsụ Asị, yana Ndị ọchịchị ike na Ndị na-eso ha site n’oge Caesar ruo Stalin.. Nke ikpeazụ na-ele Julius Caesar, Oliver Cromwell, Maximilien Robespierre, [[Adolf Hitler]] na [[Joseph Stalin]] anya.<ref>{{Cite journal|title=Dictators and Disciples from Caesar to Stalin - Capsule Review|author=Robert Gale Woolbert|journal=Foreign Affairs|date=July 1949|issue=July 1949|url=http://www.foreignaffairs.com/articles/117032/gustav-bychowski/dictators-and-disciples-from-caesar-to-stalin|accessdate=15 May 2012}}</ref>
Onye na-enyocha uche Frank M. Lachmann kọwara Bychowski dị ka onye na-abụghị Freudian ọdịnala: "Nke a bụ onye na-enyochọpụta Freudian nke nwere mmasị n'ịmekọrịta onye ọrịa na ịchọta ebe ike karịa igosi etu o si nwee ọgụgụ isi n'ịkpata ọrịa uche". Lachmann dere na Bychowski mesịrị nabata echiche yiri nke Heinz Kohut.<ref>{{Cite journal|url=http://www.highbeam.com/doc/1P3-779060961.html|author=Frank M. Lechmann|journal=Psychoanalytic Inquiry|title=Beyond the Mainstreams|date=1 August 2004|accessdate=15 May 2012|archive-date=15 April 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160415220508/https://www.highbeam.com/doc/1P3-779060961.html|url-status=dead}}</ref>
Otu n'ime ndị ọrịa ya bụ onye America na-eme ihe nkiri bụ James Toback . <ref>{{Cite web|url=https://deadline.com/2011/08/james-toback-on-the-gambler-remake-rudeness-and-disrespect-164341/|title=James Toback on 'The Gambler' Remake: "Not Possible… Rudeness and Disrespect"|date=28 August 2011}}</ref>
== Akwụkwọ ndị a họọrọ ==
* Specialized Techniques in Psychotherapy (ed. ya na J. Louise Despert), New York: Basic Books, 1952.
* ''Zur Psychopathologie der Brandstiftung''. Zurich: O. Fussli, 1919
* ''Zur Psychopathologie der Brandstiftung''. Schweizer Archiv für Neurologie und Psychiatrie 5, peeji nke 29-55, 1919
* N'ihi ya, ọ ga-abụrịrị na ọ ga-anọ n'ụlọ mkpọrọ. Neurologisches Centralblatt 39, peeji nke 354-357, 1920
* ''Wissenschaft na Anthroposophie. Bemerkungen zum Aufsatz von Glaus ueber die anthroposophischen Kurse na Dornach''. Schweizerische medizinische Wochenschrift 16, peeji nke 377-378, 1921
* ''Autismus und Regression na Kunstbestrebungen nke oge a''. Allgemeine Zeitschrift für Psychiatrie und psychisch-gerichtliche Medicin 78, s. 102-121, 1922
* ''Eine Gesichtsillusion als Ausdruck der ambivalenten Ubertragung''. [Ihe e dere n'ala ala peeji] Zsch. Ọrịa uche. 8, peeji nke 337-339, 1922
* {{Cite journal|author=G. Bychowski, E. Sternschein|title=Zur Kenntnis der Beziehungen zwischen den corticalen Ausfallserscheinungen und dem Allgemeinzustand des Gehirns|journal=Zeitschrift für die gesamte Neurologie und Psychiatrie|date=1923|volume=85|pages=68–77|doi=10.1007/BF02869620}}
* {{Cite journal|author=Gustav Bychowski|title=Zur Wirkung großer Cocaingaben auf Schizophrene|journal=Monatsschrift für Psychiatrie und Neurologie|date=1925|volume=58|pages=329–344|doi=10.1159/000166385}}
* ''Zur Frage nach den Beziehungen zwischen der Psyche und dem weiblichen Genitalsystem''. Monatsschrift für Psychiatrie und Neurologie 59, peeji nke 209-214, 1925
* ''[http://pbc.biaman.pl/dlibra/doccontent?id=14815 Schizofrenja w świetle psychoanalizy]''. Rocznik Psychjatryczny 5, peeji nke 49-78, 1927
* Ọ bụ ezie na ọ bụ onye na-agwọ ọrịa uche. Rocznik Psychjatryczny 8, peeji nke 57-69, 1928
* Ọrịa na-emetụta uche. Der Nervenarzt 1 (8), peeji nke 478-487, 1928
* Słowacki na-eri nri dusza. Studium psychoanalityczne. Warszawa-Kraków: Wydawnictwo J. Mortkowicza, 1930
* Ọ bụ ''Mmekọahụ''. Warszawa: Polskie Towarzystwo Eugeniczne, 1930
* ''Marcel Proust na Dichter der psychologischen Analyse''. Ọrịa uche. Bewegung 4, s. 323-344, 1932
* ''O pewnych zagadnieniach schizofrenji w świetle patologji mózgowej''. Rocznik Psychjatryczny 21, peeji nke 28-44, 1933
* ''Psychoanaliza na usługach wychowania急 moralnie zaniedbanych''. Szkoła Specjalna 11 (2/4), 1934/1935
* ''Przestępca w świetle psychoanalizy''. Rocznik Psychjatryczny 24, peeji nke 30-52, 1935
* Nsogbu ụfọdụ nke Schizophrenia na Light of Cerebral Pathology. Journal of Nervous and Mental Disease 81 (3), peeji nke 280-298, 1935
* Legastenji, 1935
* ''Zasady analyzy psychiatrycznej zaburzeń ogniskowych''. Rocznik Psychjatryczny 25, 110-134, 1936
* ''[https://web.archive.org/web/20150518101321/http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=53985 Rozmowa z Freudem]''. Wiadomości Literackie 20 (652), peeji nke 4, 10.4.1936
* Bychowski G., Kaczyński M., Konopka C., Szczytt K. Doświadczenia na Riochczasowe wyniki leczenia insuliną chorób psychicznych. Rocznik Psychiatryczny 28, s. 105-135, 1936
* ''Frontalsyndrome na Parietookzipitalsyndrome''. Jahrbücher für Psychiatrie und Neurologie 54, peeji nke 283-311, 1937
* ''Ma ọ bụ diencefalozach''. Warszawskie Czasopismo Lekarskie 15 (5, 6), 1938
* ''[http://journals.lww.com/jonmd/Citation/1943/10000/PHYSIOLOGY_OF_SCHIZOPHRENIC_THINKING_.3.aspx Physiology nke echiche schizophrenic]''. Journal of Nervous and Mental Disease 98, peeji nke 368-386, 1942
* Nzụlite ime mmụọ nke Hitlerism. Journal of Criminal Psychopathology 4, peeji nke 579-598, 1942
* Nsogbu na onyinyo ahụ na The Clinical Pictures Of Psychoses. Journal of Nervous and Mental Disease 97 (3), peeji nke 310-335, 1943.
* ''Akụkụ ụfọdụ nke ọgwụgwọ shock: usoro nke psychosis''. Journal of Nervous and Mental Disease 102, peeji nke 338-356, 1945
* Ndị ọchịchị aka ike na ndị na-eso ụzọ site na Siza ruo Stalin; Nkọwa Psychoanalytic nke Akụkọ Ihe Mere Eme. New York: International Universities Press, 1948
* ''Banyere oke ibu'' nke ụbụrụ. Psychoanalytic Review 37, peeji nke 301-319, 1950
* Ọgwụgwọ nke isi mgbaka. New York: Grune na Stratton, 1952
* ''Usoro pụrụ iche na Psychotherapy''. New York: Basic Books, 1952
* Ọdịdị na-adịghị mma na schizophrenia. International Journal of Psychoanalysis 47, peeji nke 189-197, 1966
* ''Ihe Ọjọọ n'ime Mmadụ: Anatomy nke Ịkpọasị na Ime Ihe Ike''. New York: Grune na Stratton, 1968
== Edensibịa ==
{{Reflist}}
i858iavwkt9upco1aoxobovwnwgkjhx
Chinonyerem Macleans
0
73292
744129
720684
2026-11-11T13:02:50Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744129
wikitext
text/x-wiki
'''Chinonyerem Macleans''' (amụrụ n'ụbọchị mbụ n'ọnwa Ọktoba n'afọ 1999) bụ onye Naijiria na-agba bọọlụ nke na-agba maka klọb Saudi Women's Premier League Al-Shabab na [[Ndị otu egwuregwu bọọlụ ụmụ nwanyị nke mba Naịjirịa|Ndị otu mba Naịjirịa]].
== Ọrụ klọb ==
N'oge ọkọchị nke afọ 2020, ọ hapụrụ Bayelsa Queens iji sonyere ndị mmeri ugboro iri na otu, Bobruichanka Bobruisk, na league Belarus.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en/news/nigeria-striker-chinonyerem-at-the-double-as-bobruichanka-thrash-bostor/zg6djp7o40be1s90h9ixjtxq9|title=Nigeria striker Chinonyerem at the double as Bobruichanka thrash Bostor|date=October 4, 2020|work=goal.com|accessdate=3 October 2024}}</ref>
Na 30 Nọvemba 2020, Stomilanki Olsztyn kwupụtara mbinye aka nke Macleans. <ref>{{Cite web|url=https://stomilanki.pl/aktualnosci/2012/2152-macleans-chinonyerem-zosta%C5%82a-now%C4%85-stomilank%C4%85.html?fbclid=IwY2xjawFq3ZZleHRuA2FlbQIxMAABHWqa7WMORGNkTKr33I8DCPsJsqW6MOSdG7tBjws3YkCHv-5EUIsSNAtUGw_aem_ygQ4M4PW5oYRQEhWPqheYA|title=Macleans Chinonyerem została nową Stomilanką!|language=pl|date=30 November 2020|work=stomilanki.pl|accessdate=3 October 2024|archive-date=12 December 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241212164825/https://stomilanki.pl/aktualnosci/2012/2152-macleans-chinonyerem-zosta%C5%82a-now%C4%85-stomilank%C4%85.html?fbclid=IwY2xjawFq3ZZleHRuA2FlbQIxMAABHWqa7WMORGNkTKr33I8DCPsJsqW6MOSdG7tBjws3YkCHv-5EUIsSNAtUGw_aem_ygQ4M4PW5oYRQEhWPqheYA|url-status=dead}}</ref> N'ọnwa Ọgọstụ 2021, ọ kwagara n'akụkụ Poland Górnik Łęczna . <ref>{{Cite web|url=https://www.dziennikwschodni.pl/sport/pilka-nozna/ekstraklasa-kobiet/chinonyerem-macleans-ma-stanowic-o-sile-ofensywnej-gornika-leczna,n,1000294059.html|title=Chinonyerem Macleans ma stanowić o sile ofensywnej Górnika Łęczna|language=pl|date=19 August 2021|work=dziennikwschodni.pl|accessdate=3 October 2024|archive-date=12 December 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241212165639/https://www.dziennikwschodni.pl/sport/pilka-nozna/ekstraklasa-kobiet/chinonyerem-macleans-ma-stanowic-o-sile-ofensywnej-gornika-leczna,n,1000294059.html|url-status=dead}}</ref>
Mgbe otu oge gachara na Polish top-flight, ọ hapụrụ Górnik iji sonye na klọb na asọmpi asọmpi.<ref>{{Cite web|url=https://www.dziennikwschodni.pl/sport/pilka-nozna/ekstraklasa-kobiet/chinonyerem-macleans-opuszcza-zespol-gks-gornika-leczna,n,1000309167.html|title=Chinonyerem Macleans opuszcza zespół GKS Górnika Łęczna|language=pl|date=June 9, 2022|work=dziennikwschodni.pl|accessdate=October 3, 2024|archive-date=December 14, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241214171030/https://www.dziennikwschodni.pl/sport/pilka-nozna/ekstraklasa-kobiet/chinonyerem-macleans-opuszcza-zespol-gks-gornika-leczna,n,1000309167.html|url-status=dead}}</ref>
=== Lokomotiv Moscow ===
N'oge ọkọchị nke afọ 2022, ọ sonyeere Russian Women's Football Championship na-agbachitere ndị mmeri Lokomotiv Moscow. N'agba anọ mbụ nke asọmpi ahụ, ọ rụpụtara mmetụta dị ukwuu, wee nye goolu ise, ma bụrụkwa ndị Fans họpụtara ya onye ọkpụkpọ kachasị mma nke ọnwa maka March.<ref>{{Cite web|url=https://wfl.rfs.ru/posts/1091520|title=Маклинс Чиноньерем: «Хочу попробовать себя в модельном бизнесе»|language=ru|date=13 April 2023|work=wfl.rfs.ru|accessdate=3 October 2024|archive-date=7 October 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241007131221/https://wfl.rfs.ru/posts/1091520|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.fclm.ru/news/n/emsi-khochu-poradovatsya-za-vsyu-komandu-pobeda-menya-ochen-vdokhnovlyaet/|title=ЭмСи: Хочу порадоваться за всю команду. Победа меня очень вдохновляет|language=ru|date=12 March 2023|work=fclm.ru|accessdate=3 October 2024}}</ref> N'egwuregwu na-eso ya, a kpọrọ ya Player nke egwuregwu ahụ, na-aga n'ihu n'ụdị ya mara mma.<ref>{{Cite web|url=https://nigeriasoccernet.com/chinonyerem-macleans-continues-impressive-form-wins-potm|title=Chinonyerem Macleans' continues impressive form, wins POTM|date=April 25, 2023|work=nigeriasoccernet.com|accessdate=3 October 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241007105310/https://nigeriasoccernet.com/chinonyerem-macleans-continues-impressive-form-wins-potm|archive-date=7 October 2024|url-status=dead}}</ref>
N'ọnwa Ọgọstụ afọ 2024, ọ kwụsịrị ọrụ afọ abụọ ya na klọb Russia.<ref>{{Cite web|url=https://eaglestrackerng.com/blogs/transfer-news/macleans-departs-lokomotiv|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241007091115/https://eaglestrackerng.com/blogs/transfer-news/macleans-departs-lokomotiv|archivedate=7 October 2024|title=Super Falcons Star Quits Russian Club Lokomotiv Moscow|date=August 11, 2024|work=eaglestrackerng.com|accessdate=October 3, 2024}}</ref>
=== Al-Shabab ===
N'abalị mbụ n'ọnwa Ọktoba n'afọ 2024, ndị otu Saudi Women's Premier League bụ Al-Shabab kwupụtara na ha bịanyere aka na onye na-aga n'ihu.<ref>{{Cite web|url=https://africafootunited.com/transfert-f-la-nigeriane-macleans-chinonyerem-sengage-avec-al-shabab/|title=Transfert (F) : La Nigériane Macleans Chinonyerem s'engage avec Al-Shabab|language=fr|date=2 October 2024|work=africafootunited.com|accessdate=3 October 2024|archivedate=7 October 2024|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241007091132/https://africafootunited.com/transfert-f-la-nigeriane-macleans-chinonyerem-sengage-avec-al-shabab/}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://superfalconsshow.com/chinonyerem-macleans-joins-al-shabab-women-fc/|title=Chinonyerem Macleans Joins Al Shabab Women FC.|date=2 October 2024|work=superfalconsshow.com|accessdate=3 October 2024}}</ref>
== Ọrụ mba ụwa ==
N'ọnwa June afọ 2022, MacLeans natara oku mbụ ya [[Ndị otu egwuregwu bọọlụ ụmụ nwanyị nke mba Naịjirịa|Ndị otu egwuregwu bọọlụ ụmụ nwanyị nke Naijiria]] maka 2022 Women's Africa Cup of Nations . <ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng/news/nigeria-awcon-2022-squad-confirmed-waldrum-names-barcelona-oshoala-and-leicester-city-plumptre/blt06ff2e0670f22679|title=Nigeria's Wafcon 2022 squad confirmed: Waldrum names Barcelona's Oshoala and Leicester City's Plumptre|date=June 25, 2024|work=goal.com|accessdate=3 October 2024}}</ref> N'abalị asaa n'ọnwa Julaị n'afọ 2022, o mere nke mbụ ya maka otu ahụ, na-abịa dị ka onye nọchiri [[Ifeoma Onumonu]] na nkeji nke iri asatọ na atọ.<ref>{{Cite web|url=https://globalsportsarchive.com/match/soccer/2022-07-07/botswana-vs-nigeria/2686342/|title=WAFCON 2022: Botswana 0–2 Nigeria - match report|date=7 July 2022|work=globalsportsarchive.com|accessdate=3 October 2024}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.instagram.com/p/CfxA0hWFmMd/|title=Grateful for My Official Super Falcons Debut|date=8 July 2022|publisher=Chinonyerem Macleans|accessdate=October 3, 2024}}</ref>
Na 3 n'ọnwa Julaị afọ 2024, a gụnyere Macleans na ndepụta nke Naijiria na 2024 Summer Olympics. <ref>{{Cite web|url=https://www.fclm.ru/news/n/Macleans-khochu-vyigrat-olimpiadu/|title=Чиноньерем Маклинс: Хочу выиграть Олимпиаду!|language=ru|date=July 23, 2024|work=fclm.ru|accessdate=3 October 2024}}</ref>
== Nsọpụrụ ==
'''Onye ọ bụla'''
* Onye kacha gbaa bọọlụ na Ekstraliga: 2021-22<ref>{{Cite web|title=Strzelcy|url=http://www.90minut.pl/strzelcy.php?id=11804|work=90minut.pl|accessdate=19 January 2026|language=pl}}</ref>
== Ntụaka ==
{{Reflist|30em}}
== Njikọ mpụga ==
* Chinonyerem Macleansna FBref.com
* Chinonyerem Macleansna Global Sports Archive
* Chinonyerem MacleansnaSofascore
* Chinonyerem Macleansn'okporo ụzọ bọọlụ (Ọ bụ ezie na ọ bụ ezie naIhe ndekọ)
* Chinonyerem Macleansna WorldFootball.net (Ọ bụ ezie na ọ bụ ezie naIhe ndekọ)
* Chinonyerem MacleansnaOlympics.com
* Chinonyerem MacleansnaOlympedia
* Chinonyerem MacleansnaInstagram
{{Navboxes|title=Nigeria squads|bg=#008751|fg=white|bordercolor=#00703C|list1={{Nigeria squad 2022 Women's Africa Cup of Nations}}
{{Nigeria women's football squad 2024 Summer Olympics}}}}
[[Otú:Ụmụ nwanyị Naijiria n'agba bọọlụ]]
[[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]]
gsasv4us60k5bb95d88jit1yu4sxopt
Halima Ahmed
0
74971
744191
630814
2026-11-12T04:25:44Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744191
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" |<div class="fn">Halima Ahmed</div>
|-
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Halimaahmed4.jpg|frameless]]<div class="infobox-caption">Halima Ahmed na 2012 World Economic Forum na [[Addis Ababa]].</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" |A mụrụ ya
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline">Xaliima Axmed</div><br /><div class="birthplace" style="display:inline">[[Somalia]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Alma mater
| class="infobox-data" |[[Geneva School of Diplomacy and International Relations]]
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Ọrụ
| class="infobox-data role" |Onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị
|}
'''Halima Ahmed''' (Somali: Xaliima Axmed) is a Somali political activist.
== Personal life ==
A mụrụ Ahmed na Somalia. Maka agụmakwụkwọ ya mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ sekọndrị, o nwetara nzere bachelọ nke nka na mmekọrịta mba ụwa site na Geneva School of Diplomacy and International Relations.. <ref name="Wefha" />
== Ọrụ ==
Ahmed malitere ọrụ ya na Youth Rehabilitation Center na Mogadishu, isi obodo [[Somalia]]. Ọrụ ya n'ebe ahụ gụnyere ilekọta ndị nnupụisi gbapụrụ iji sonye na Gọọmentị Somalia.<ref name="Wefha">{{Cite web|title=Halima Ahmed|url=https://www.weforum.org/people/halima-ahmed/|publisher=World Economic Forum|accessdate=25 February 2026}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.weforum.org/people/halima-ahmed/ "Halima Ahmed"]. World Economic Forum<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">25 February</span> 2026</span>.</cite></ref>
O mechara bụrụ onye ga-abụ onye na-azọ ọkwa na Federal Parliament nke Somalia, nke emere n'ọnwa Ọgọstụ afọ 2012. <ref name="Fcacsunesinpshm">{{Cite news|title=Somalia: UN Envoy Says Inauguration of New Parliament in Somalia 'Historic Moment'|url=http://allafrica.com/stories/201208220474.html|accessdate=24 August 2012|work=Forum on China-Africa Cooperation|date=21 August 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121014234626/http://allafrica.com/stories/201208220474.html|archive-date=14 October 2012|url-status=dead}}</ref>
== Hụkwa ==
* [[Hodan Ahmed]]
== Ihe edeturu ==
{{Reflist}}
[[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]]
pj7v5fklnocnnampcud0mk2hqfwcwfp
Evelyne Sossouhounto
0
75037
744171
631329
2026-11-11T22:46:06Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744171
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{Databox}}'''Evelyne Hortense Amélie Sossouhounto Kaneho''' (2 Mee 1956 - 29 Maachị 2024) bụ onye nkuzi na onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị [[Benin|nke mba Benin]] .
== Akụkọ Ndụ ==
=== Ndụ na agụmakwụkwọ mbụ ===
A mụrụ Evelyne Sossouhounto na 2 Mee 1956, na Abomey . Ọ bụ onye nkụzi sayensị, o jere ozi dị ka onye na-enyocha sayensị anụ ahụ, kemistri, na teknụzụ. <ref name=":0">{{Cite web|title=Décoration à la Grande Chancellerie de l'Ordre National du Bénin : Quatre figures de renommée de l'Education faites ''Commandeur''|url=http://news.acotonou.com/h/33376.html|publisher=aCotonou.com|accessdate=2022-10-16}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Pourquoi les singes vivent dans les arbres et autres contes du Bénin : un livre thérapeutique des maux de la société|url=https://lanouvelletribune.info/2014/08/pourquoi-les-singes-vivent-dans-les-arbres-et-autres-contes-du-benin-un-livre-therapeutique-des-maux-de-la-societe/|publisher=La Nouvelle Tribune|date=2014-08-02|accessdate=2022-10-16}}</ref>
=== Ọrụ ===
Mgbe a họpụtachara Boni Yayi dịka onyeisiala, ọ sonyeere gọọmentị dịka Minista nke Agụmakwụkwọ Praịmarị na Sekọndrị. <ref>{{Cite web|title=Décret N° 2006-414 du 17 août 2006|url=https://sgg.gouv.bj/doc/decret-2006-414/|publisher=Secrétariat général du Gouvernement du Bénin|accessdate=2022-10-16}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Le gouvernement béninois|url=http://www.izf.net/izf/Guide/Benin/gouvernement.htm|publisher=web.archive.org|date=2007-06-30|accessdate=2022-10-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070630082210/http://www.izf.net/izf/Guide/Benin/gouvernement.htm|archivedate=2007-06-30}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Benin (02/07)|url=https://2009-2017.state.gov/outofdate/bgn/benin/81210.htm|publisher=U.S. Department of State|accessdate=2022-10-16}}</ref> Tupu nke a, site na Machị ruo Ọgọst 2006, ọ haziri ọrụ ahụ iji kwado mkpokọta nke mmemme ọmụmụ ọhụrụ na agụmakwụkwọ sekọndrị.
Site na 1988 ruo 1998, ọ bụ onye nhazi teknụzụ maka ọzụzụ nkuzi na sayensị maka ndị ọrụ afọ ofufo nke United States Peace Corps. Malite na 2009, ọ na-elekọta "Ọgbakọ nkuzi nkuzi nke Prime," nke ebumnuche ya bụ ịmepụta ọnọdụ mmụta dabere na usoro dabere na ikike.
== Ọnwụ ==
Sossouhounto nwụrụ na Cotonou na 29 Maachị 2024. <ref>{{Cite web|author=Affanou|first=Roland|title=Bénin : L'ancienne ministre Evelyne H. Amelie SOSSOUHOUNTO a tiré sa révérence|url=https://lepatriotebenin.com/index.php/2024/03/31/benin-lancienne-ministre-evelyne-h-amelie-sossouhounto-a-tire-sa-reverence/|work=lepatriotebenin.com|publisher=Le Patriote Benin|accessdate=22 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20250119062753/https://lepatriotebenin.com/index.php/2024/03/31/benin-lancienne-ministre-evelyne-h-amelie-sossouhounto-a-tire-sa-reverence/|archive-date=19 January 2025|url-status=dead}}</ref>
== Nsọpụrụ ==
Na ụbọchị asatọ nke ọnwa Ọktoba afọ 2014, e mere ya onyeisi nke National Order of Benin. <ref>{{Cite web|title=Décoration à la Grande Chancellerie de l'Ordre National du Bénin : Quatre figures de renommée de l'Education faites ''Commandeur''|url=http://news.acotonou.com/h/33376.html|publisher=aCotonou.com|accessdate=2023-12-31}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Décret N° 2010-159 du 07 mai 2010|url=https://sgg.gouv.bj/doc/decret-2010-159/|publisher=Secrétariat général du Gouvernement du Bénin|accessdate=2023-12-31}}</ref>
== Ihe ndetu na ntụaka ==
{{Reflist}}
9wm497ja4qz0j7zzb0gpzas5rwk6sm2
Elsa Raccanelli
0
75169
744159
673552
2026-11-11T20:23:54Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744159
wikitext
text/x-wiki
[[Faịlụ:Elsa Raccanelli.jpg|thumb|289x289px|Elsa Raccanelli]]
'''Elsa Raccanelli''' (na afọ nke iri na itoolu - na afọ nke iri abụọ) bụ onye na-agụ egwu opera na soprano nke Chile na-arụsi ọrụ ike na Spain na Ịtali. <ref name="Collezione Digitale">{{Cite web|title=Elsa Raccanelli: positivo carta|url=https://www.digitalarchivioricordi.com/it/fotografie/9376|work=Collezione Digitale|publisher=Archivio Storico Ricordi|accessdate=24 March 2026|language=it}}</ref> <ref name="Operatore">{{Cite web|title=Operatore: Elsa Raccanelli|url=https://apps.unive.it/project/imla/operatori/8708|work=L’opera migrante|publisher=[[Ca' Foscari University of Venice]]|accessdate=24 March 2026|language=it}}</ref><ref name="Goldberg">{{Cite book|editor=Goldberg|title=Celebrating Flamenco's Tangled Roots: The Body Questions|date=2022|publisher=Cambridge Scholars Publishing|location=Newcastle upon Tyne|isbn=9781527579422|url=https://www.google.com/books/edition/Celebrating_Flamenco_s_Tangled_Roots/b3VjEAAAQBAJ?hl=en&gbpv=1&dq=%22Elsa+Raccanelli%22+-wikipedia&pg=PA443&printsec=frontcover|accessdate=24 March 2026}}</ref>
Na 1907, Raccanelli gbara Laura na Iolanta na Teatro Comunale di Bologna . <ref name="TCB">{{Cite web|title=1904-1913|url=https://www.tcbo.it/il-teatro/archivio-storico/1904-1913/|work=Archivio storico|publisher=Teatro Comunale di Bologna|accessdate=24 March 2026|language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20260315080028/https://www.tcbo.it/il-teatro/archivio-storico/1904-1913/|archive-date=15 March 2026|url-status=dead}}</ref> N'afọ 1912, Raccanelli rụrụ ọrụ dị mkpa na mweghachi ''Ndị Tzigana'' na Politeama Genovese. [it]<ref name="Ponchielli">{{Cite news|author=Ponchielli|first=A.|title=Old Operas Have Milan Revivals|url=https://archive.org/details/sim_musical-america_1912-12-21_17_7/page/12/mode/2up?q=%22Elsa+Raccanelli%22|accessdate=24 March 2026|work=Musical America|date=21 December 1912|page=12}}</ref> N'oge afọ 1914-1915 na afọ1915-1916 Raccanelli rụrụ ọrụ na Gran Teatre del Liceu . <ref name="Annals">{{Cite web|title=Elsa Raccanelli Solista|url=https://annals.liceubarcelona.cat/llocca/FFArtista?nomtau=artista&idartista=20825|work=Annals|publisher=Gran Teatre del Liceu|accessdate=24 March 2026|language=ca}}</ref> Raccanelli rụrụ ọrụ na Teatro Real na Teatro Donizetti n'oge afọ1919-1920. <ref name="Operatore"/>
== Ihe odide ==
{{Reflist}}
[[Otú:Articles with hCards]]
[[Otú:Short description is different from Wikidata]]
[[Otú:Articles with short description]]
l95qytxmtprmdjc9jj1ekunsvl719mx
Fegor Ogude
0
75326
744175
721263
2026-11-11T23:46:53Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744175
wikitext
text/x-wiki
[[Faịlụ:Fegor Ogude 2014.jpg|thumb|Fegor Ogude]]
'''Fegor Ogude''' MON (amụrụ na 29 Julaị 1987) bụ onye Naijiria bụbu [[Footbọl|onye na-agba bọọlụ]] nke na-agba dịka onye na-eme egwuregwu n'etiti ma ọ bụ onye na-azụ azụ.
== Ọrụ klọb ==
Ogude malitere ọrụ ya dị elu na otu ndị Naijiria Warri Wolves, ebe ọ bụ onyeisi.<ref>{{Cite news|url=http://westafricanfootball.com/2010/10/26/special-report-%E2%80%93-list-of-scorers-in-the-nigeria-football-league-2009-2010-part-five/|title=SPECIAL REPORT – LIST OF SCORERS IN THE NIGERIA FOOTBALL LEAGUE 2009-2010 (PART FIVE)|date=26 October 2010|work=WEST AFRICAN FOOTBALL|accessdate=28 March 2018|language=en-US}}</ref><ref name="signing">{{Cite news|title=Vålerenga henter landslagsspiller|url=http://www.vif-fotball.no/article2973551.ece|accessdate=31 August 2010|work=VIF-Fotball.no|date=31 August 2010|language=no|archive-date=5 September 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100905004433/http://www.vif-fotball.no/article2973551.ece|url-status=dead}}
[[Category:CS1 Norwegian-language sources (no)]]</ref>
Na 31 August 2010, ọ bịanyere aka na Vålerenga otu Norwegian. Klọb ahụ sochiri ya nke ọma mgbe e kpechara ya ikpe na klọb, n'oge ọkọchị nke 2009.[1] O nwekwara onyinye sitere na klọb abụọ Norwegian, mana ọ họọrọ Vålerenga Oslo.
Na 14 Jenụwarị 2014, ọ bịanyere aka na nkwekọrịta ruo June 2016 maka otu Russia Amkar Perm . <ref>{{Cite web|url=http://fc-amkar.org/news/?id=28507/|title=Первый новичок 2014 года {{!}} Футбольный клуб "АМКАР" Пермь|work=fc-amkar.org|language=ru|accessdate=28 March 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180328165559/http://fc-amkar.org/news/?id=28507/|archive-date=28 March 2018|url-status=dead}}</ref> Na June 2016, Ogude bịanyere aka na nkwekọrịta afọ abụọ ọhụrụ na Amkar Perm. <ref>{{Cite web|url=http://rsport.ru/football/20160630/965475170.html|work=rsport.ru|publisher=Rsport|accessdate=6 December 2016|language=ru|date=30 June 2016}}</ref>
Na 5 Julaị 2018, Ogude bịanyere aka na Yenisey Krasnoyarsk. [1] Mgbe Yenisey chụpụrụ na Premier League nke Russia na njedebe nke oge 2018-19, klọb ahụ wepụtara Ogude.
== Ọrụ mba ụwa ==
A họpụtara Ogude maka [[Nigeria national football team|Ndị otu mba Naijiria]] na asọmpi Iko Mba Afrịka megide Madagascar. <ref name="signing"/>
A kpọrọ ya ka ọ bịa n'òtù ndị ikom iri abụọ na atọ nke Naijiria maka Iko Mba Afrịka nke afọ 2013.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/20970786|title=Nations Cup 2013: Nigeria pick six locally-based players|author=Oluwashina Okeleji|date=10 January 2013|accessdate=10 January 2013|publisher=BBC Sport}}</ref> Ogude meriri na Africa Cup of Nations na Naịjirịa n'afọ 2013.
A họpụtara ya maka ndị otu Naịjirịa na 2013 FIFA Confederations Cup . <ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/22827902|title=Nigeria to take new-look squad to Confederations Cup|date=9 June 2013|accessdate=10 June 2013|publisher=BBC Sport}}</ref>
== Ndekọ ọnụ ọgụgụ ọrụ ==
[[w:updated|match played 26 May 2019]]<ref name="Soccerway">{{cite web|title=F.Ogude|url=https://int.soccerway.com/players/fengor-ogude/63340/|website=Soccerway/|publisher=Soccerway|access-date=31 August 2015}}</ref>
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
|+Egwuregwu na ihe mgbaru ọsọ site na klọb, oge na asọmpi
! rowspan="2" |Klọb
! rowspan="2" |Oge
! colspan="3" |Njikọ
! colspan="2" |Iko mba
! colspan="2" |Kọntinent
! colspan="2" |Ndị ọzọ
! colspan="2" |Ngụkọta
|-
!Nkewa
!Ngwaọrụ
!Ihe mgbaru ọsọ
!Ngwaọrụ
!Ihe mgbaru ọsọ
!Ngwaọrụ
!Ihe mgbaru ọsọ
!Ngwaọrụ
!Ihe mgbaru ọsọ
!Ngwaọrụ
!Ihe mgbaru ọsọ
|-
| rowspan="5" |Vålerenga
|2010
| rowspan="4" |Tippeligaen
|6
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|6
|0
|-
|2011
|25
|6
|1
|3
|4
|0
| colspan="2" | -
|30
|9
|-
|2012
|8
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|8
|0
|-
|2013
|12
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|12
|0
|-
! colspan="2" |Ngụkọta
!51
!6
!1
!3
!4
!0
!0
!0
!56
!9
|-
| rowspan="6" |Amkar Perm
|2013–14
| rowspan="5" |Njikọ Premier nke Russia
|9
|3
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|9
|3
|-
|2014–15
|24
|1
|1
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|25
|1
|-
|2015–16
|22
|0
|4
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|26
|0
|-
|2016–17
|18
|0
|0
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|18
|0
|-
|2017–18
|15
|0
|2
|0
| colspan="2" | -
|2[a]
|0
|19
|0
|-
! colspan="2" |Ngụkọta
!88
!4
!7
!0
!0
!0
!2
!0
!97
!4
|-
|Yenisey Krasnoyarsk
|2018–19
|Njikọ Premier nke Russia
|26
|1
|2
|0
| colspan="2" | -
| colspan="2" | -
|28
|1
|-
! colspan="3" |Ọrụ ya niile
!164
!11
!10
!3
!4
!0
!2
!0
!181
!14
|}
=== Mba Nile ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Ọdịdị na ihe mgbaru ọsọ site na otu mba na afọ
!Ndị otu mba
!Afọ
!Ngwaọrụ
!Ihe mgbaru ọsọ
|-
| rowspan="3" |[[Nigeria national football team|Naịjirịa]]
|2011
|8
|0
|-
|2012
|0
|0
|-
|2013
|8
|0
|-
! colspan="2" |Ngụkọta
!16
!0
|}
== Nsọpụrụ ==
'''Naịjirịa'''
* Iko Mba Afrịka (1): 2013
'''Iwu'''
* Onye otu Order of the Niger <ref>{{Cite news|author=Okeleji|first=Oluwashina|authorlink=Oluwashina Okeleji|date=13 February 2013|title=Presidential reward for Super Eagles|url=https://www.bbc.com/sport/football/21450619|work=BBC|accessdate=19 March 2024}}</ref>[[Faịlụ:Order_of_the_Niger_civil_division_ribbon.svg|60x60px]]
== Edensibia ==
[[w:|Nigeria squad 2013 Africa Cup of Nations]]
[[w:|Nigeria squad 2013 FIFA Confederations Cup]]
{{DEFAULTSORT:Ogude, Fegor}}
[[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]]
5n1aqypnz6x7w8ej2gj6eooir4dy2z0
Françoise Cloarec
0
75358
744177
673737
2026-11-12T00:51:02Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744177
wikitext
text/x-wiki
[[Faịlụ:Françoise Cloarec.jpg|thumb|Françoise Cloarec]]
'''Françoise Cloarec''' (amụrụ n'afọ 1957 na Paris) onye edemede French, onye na-ese ihe na onye na-enyocha uche mmadụ
== Akụkọ ndụ ==
Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ na Beaux-Arts de Paris, ebe ọ gụsịrị karatu na 1972, <ref>{{Cite web|title=Biographie de Françoise Cloarec|work=[[France Inter]]|url=https://www.franceinter.fr/personnes/francoise-cloarec|accessdate=2018-10-12}}</ref> Françoise Cloarec tụgharịrị gaa na Psychoanalysis, na-akwadebe nzere doctorate na psychoanalyses na Serapine Louis na Mahadum Paris Diderot, nke ọ gbachitere na 1984. <ref>{{Cite web|title=Un cas de peinture spontanée Séraphine de Senlis : approche psychobiographique|work=SUDOC|url=http://www.sudoc.fr/134255690|accessdate=2018-10-12}}</ref>
Na mgbakwunye na ọrụ ya dị ka ọkachamara n'ihe gbasara uche na akparamàgwà mmadụ n'ụlọ ọgwụ Ville-Évrard, ọ bụkwa onye na-ese ihe osise, <ref>{{Cite web|title=Paradoxes au Féminin - Françoise CLOAREC|work=Europia|url=http://europia.org/Cloarec/index.htm|accessdate=2018-10-12}}</ref> ebe ọ gosipụtara na Jardin du Luxembourg orangery n'afo 2000. <ref>{{Cite web|title=Exposition de Françoise Cloarec et Roberto Borghesi à l'orangerie du Sénat à Paris (Août 2000)|work=Françoise Cloarec|url=http://f.cloarec.chez-alice.fr/exposition_senat.html|accessdate=2018-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181013014620/http://f.cloarec.chez-alice.fr/exposition_senat.html|archive-date=2018-10-13|url-status=dead}}</ref>
Françoise Cloarec bụkwa onye edemede. O dere ọtụtụ akwụkwọ gbasara ụmụ nwanyị na-ese ihe (Serapine Louis, Camille Claudel, Marie Laurencin), yana akwụkwọ akụkọ banyere Siria, obodo nke nwere mmetụta miri emi na ya mgbe ọ chọpụtara ya na 1993 n'oge ogbako na ihe ngosi nke eserese ya n'oge 1993 nzukọ na ngosi nke ihe osise ya na Aleppo.
Ọ ghọrọ Ordre des Arts et des Lettres na 2001, <ref>{{Cite web|work=Le Figaro|title=Françoise Cloarec|url=http://evene.lefigaro.fr/celebre/biographie/francoise-cloarec-4605518.php|accessdate=2018-10-13}}</ref> na 2017 na 2018 bụ onye otu ndị ọka ikpe maka Prix Anaïs-Nin . Akụkụ nke "Montluc, Résistance et Liberté" akwụkwọ edemede.
== Ọrụ ==
== Edemsibia ==
{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* [http://www.francoisecloarec.com/ Ebe nrụọrụ weebụ gọọmentị]
* [https://www.franceinter.fr/personnes/francoise-cloarec Françoise Cloarec] na France Inter
* Françoise Cloarec - Onye na-enweghị ọrụ na YouTube
* L'Indolente na Babelio
* Ihe osise [http://europia.org/Cloarec/ Françoise Cloarec]
{{Authority control}}
[[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]]
iob4gp9r9t0qearaol290ampk3ev3gb
Denis Nya
0
75466
744146
720875
2026-11-11T16:37:15Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744146
wikitext
text/x-wiki
[[Faịlụ:Denis Nya.jpg|thumb|Denis Nya]]
'''Denis Nya''' {{Audio|Ig-Denis Nya.ogg|listen}} (amụrụ n'ụbọchị mbụ n'ọnwa Disemba n'afọ 1996) bụ onye Naijiria na-agba bọọlụ nke na-agbachitere otu NPFL, Akwa United.<ref>{{Cite news|url=https://punchng.com/npfl-final-games-crucial-says-akwas-nya/|title=NPFL: Final games crucial, says Akwa’s Nya|work=[[The Punch]]|language=en-US|accessdate=11 May 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng/news/dennis-nya-not-surprised-by-akwa-united-league-resurgence/1bbrzye656vz11nkfs4c4uahhm|title=Dennis Nya not surprised by Akwa United league resurgence {{!}} Goal.com|work=www.goal.com|language=en|accessdate=11 May 2019}}</ref>
== Ndụ onwe onye ==
A mụrụ ya na [[Calabar]], Naịjirịa, Nya bụ nwa amaala nke Ini Local Government Area nke Akwa Ibom State.
== Ọrụ klọb ==
Nya malitere ọrụ bọọlụ ya na 2011 n'ụlọ akwụkwọ ndị ntorobịa dị na Calabar na ọgbakọ ọgbakọ mba Naijiria, Canaan United, nke onye bụbu onye egwuregwu Super Eagles, John Okon Ene na-achị. Mgbe ọ nọ na Canaan United, ọ nọchitere anya Cross River State na asọmpi egwuregwu ụmụ nwoke na Lagos 2012 National Sports Festival wee nweta ọlaọcha. Ọ sonyeere Ekiti United, otu ndị otu Naijiria National League n'oge 2013–14 Nigeria National League iji kwalite mmepe ya. Ọ gbatịkwara ọnụnọ ya na Ekiti United F.C. ruo na njedebe nke oge 2014-15.
Na mmalite nke oge 2015–16, Nya bịanyere aka na Lobi Stars nke Nigeria. Na oge mbụ ya na ụlọ ịgba egwu Makurdi, ọ gbara na 2016 Benue State FA Cup ikpeazụ megide Dreams FC. N'afọ sochirinụ, o si ebe ahụ gbata goolu mbụ ya iji nyere Lobi Stars aka imeri Akwa United 2–1, n'agba nke iri na isii n'asọmpi Aper Aku.
N'ọnwa Nọvemba 2017, Nya mechara si Lobi Stars gaa Akwa United ma ndị isi klọb kpughere ya na ndị egwuregwu ọhụrụ 15 na Godswill Akpabio International Stadium na Satọdee, 6 Jenụwarị 2018.<ref>{{Cite news|url=https://234football.com/2018/01/06/akwa-united-present-new-signings/|title=Akwa United present new signings|work=234football.com|accessdate=21 April 2019|archive-date=1 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190501141723/https://234football.com/2018/01/06/akwa-united-present-new-signings/|url-status=dead}}</ref>
Nya gbara bọọlụ na nke mbụ ya maka Akwa United n'ụbọchị mmeghe nke oge NPFL nke 2017-18 megide Enugu Rangers na [[Uyo]], iji hụ na Promise Keepers dere mmeri 2-0 na Enugu Rangors - mmeri mbụ ha na Flying Antelopes n'ime oge atọ. Ọ gbara goolu nke abụọ nke egwuregwu ahụ nkeji iri abụọ na ọkara nke abụọ.<ref>{{Cite news|url=https://www.dailytrust.com.ng/kester-nya-ayagwa-in-dream-debut-for-clubs.html/|title=Kester, Nya and Ayagwa in dream debut for clubs|accessdate=21 April 2019|work=[[Daily Trust]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20190501141735/https://www.dailytrust.com.ng/kester-nya-ayagwa-in-dream-debut-for-clubs.html|archive-date=1 May 2019|url-status=dead}}</ref> Nya gbara goolu nke abụọ ya n'oge ahụ na Confluence Stadium na [[Lokoja]], dịka Akwa United meriri Niger Tornadoes 2-1 .<ref>{{Cite news|url=https://www.completesports.com/npfl-champions-plateau-go-top-akwa-stun-tornadoes-mfm-rangers-kwara-win/|title=NPFL: Champions Plateau Go Top, Akwa Stun Tornadoes; MFM, Rangers, Kwara Win - Complete Sports Nigeria|author=Usenekong|first=Gold|date=24 January 2018|work=[[Complete Sports]]|language=en-US|accessdate=11 May 2019|archive-date=11 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190511092557/https://www.completesports.com/npfl-champions-plateau-go-top-akwa-stun-tornadoes-mfm-rangers-kwara-win/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.sportlineng.com/2018/01/25/akwa-utd-defeat-host-niger-tornadoes-lokoja/|title=Akwa United defeat host Niger Tornadoes in Lokoja|work=Sportlineng.com|accessdate=21 April 2019}}</ref> Nya gbara goolu nke atọ ya na 2017-18 Nigeria Professional Football League maka Akwa United na mmeri 2-1 n'ụlọ [[Enyimba International F.C.|Enyimba]] na egwuregwu a haziri ahazi na Godswill Akpabio International Stadium. <ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-ng/news/dennis-nya-not-surprised-by-akwa-united-league-resurgence/1bbrzye656vz11nkfs4c4uahhm|title=Dennis Nya not surprised by Akwa United league resurgence {{!}} Goal.com|work=www.goal.com|language=en|accessdate=11 May 2019}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.completesports.com/npfl-akwa-united-outscore-enyimba-in-uyo/amp/|title=NPFL: Akwa United outscore Enyimba in Uyo|accessdate=27 January 2019|work=[[Complete Sports]]|archive-date=5 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190305204618/https://www.completesports.com/npfl-akwa-united-outscore-enyimba-in-uyo/amp/|url-status=dead}}</ref>
During Akwa United's 2018 CAF Confederation Cup campaign, Nya played all six games and scored a goal for the 2015 and 2017 Aiteo Cup winner, before they were eliminated by Al-Hilal Club of Sudan in the Round of 32. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[''[[wikipedia:Tinye edensibịa|<span title="This claim needs references to reliable sources. (October 2025)">citation needed</span>]]'']</sup>
Na Wednesday, 29 May 2019, Nya [[Dana Air|Mmiri Dana]] Air Akwa United Player maka ọnwa Eprel, na-esote arụmọrụ ya dị ịrịba ama maka Promise Keepers na mmeri NPFL n'ụlọ 2018-19 megide Gombe United na Kano Pillars na mmeri 3-0 na Plateau United.<ref name="Esther Egbe">{{Cite news|url=https://nationaldailyng.com/akwa-united-defender-wins-dana-air-player-of-the-month/|title=Akwa United defender wins Dana Air Player of the Month|accessdate=6 June 2019|work=National Daily}}</ref>
== Ọrụ mba ụwa ==
Nya gara n'ihu site na nyocha nke Onye nkuzi Manu Garba mere maka ndị egwuregwu na-erubeghị afọ iri na asaa na U. J. Esuene Stadium na Calabar, mgbe Morocco 2013 CAF Under-17 Championship na July 2013. Ọ gbara bọọlụ maka ndị otu na-erubeghị afọ iri na asaa na mmeri 1-0 ha meriri ndị otu Akwa United na egwuregwu nkwadebe nke World Cup na Uzo Township Stadium na Wednesday, 28 August 2013. <ref>{{Cite news|url=https://www.futaa.com/ng/article/69012/veteran-coach-counsels-golden-eagletsa-coaches|title=Veteran coach counsels Golden Eaglets|work=Futaa.com|accessdate=21 April 2019|archive-date=1 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190501141722/https://www.futaa.com/ng/article/69012/veteran-coach-counsels-golden-eagletsa-coaches|url-status=dead}}</ref>
N'abalị atọ n'ọnwa Ọktoba n'afọ 2013, a kpọrọ aha ya na ndị otu Golden Eaglets nke mmadụ iri abụọ na otu maka UAE 2013 FIFA Under-17 World Cup, mana ọ pụtaghị na egwuregwu ọ bụla, ka ndị otu ahụ gara n'ihu iji nweta aha nke anọ ha.<ref>{{Cite news|url=https://www.goal.com/en-ng/news/4093/nigerian-football/2013/10/03/4308805/nigeria-announce-21-man-squad-for-fifa-u17-world-cup|title=Veteran coach counsels Golden Eaglets|work=Goal.com|accessdate=21 April 2019}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/sport/football/24874527|title=Nigeria win Under-17 World Cup|work=BBC.com|accessdate=21 April 2019}}</ref>
== Ndekọ ọnụ ọgụgụ ọrụ ==
=== Klọb ===
''Ihe mgbaru ọsọ ọkachamara''[[w:Updated|24 April 2019]]
{| class="wikitable" style="font-size:80%;"
!Mba
!Ụbọchị
!Ebe a na-anọ
!Ìgwè
!Onye mmegide
!Ihe ruru
!Nsonaazụ
!Ịsọ mpi
|-
|1.
|30 Machị 2017
|Aper Aku Stadium, [[Makurdi]], Nigeria[[Naijiria|Naịjirịa]]
|Kpakpando Lobi
|Akwa United
| align="center" |1–1
| align="center" |2–1
|2016-17 NPFL Ụbọchị 16
|-
|2.
|14 Jenụwarị 2018
|Godswill Akpabio International Stadium, [[Uyo]], Nigeria[[Naijiria|Naịjirịa]]
|Akwa United
|[[Rangers International F.C.|Ndị Enugu Rangers]]
| align="center" |2–0
| align="center" |2–0
|2017-18 NPFL Egwuregwu 1
|-
|3.
|25 Jenụwarị 2018
|Confluence Stadium, [[Lokoja]], Nigeria[[Naijiria|Naịjirịa]]
|Akwa United
|Oké Ifufe Naịjirịa
| align="center" |1–0
| align="center" |2–1
|2017-18 NPFL Egwuregwu ụbọchị 4
|-
|4.
|18 Eprel 2018
|Godswill Akpabio International Stadium, [[Uyo]], Nigeria[[Naijiria|Naịjirịa]]
|Akwa United
|Klọb Al-Hilal
| align="center" |1–1
| align="center" |3–1
|2018 CAF Confederation Cup, Round nke 32
|-
|5.
|30 Mee 2018
|Godswill Akpabio International Stadium, [[Uyo]], Nigeria[[Naijiria|Naịjirịa]]
|Akwa United
|[[Enyimba International F.C.|Enyimba]]
| align="center" |1–0
| align="center" |2–1
|2017-18 NPFL Egwuregwu ụbọchị 20
|}
== Nsọpụrụ ==
=== Mba Nile ===
* '''FIFA U-17 World Cup'''
** UAE 2013 FIFA U-17 World Cup
:: '''Onye mmeri''' Naịjirịa U-17
=== Mba ===
* '''Ememme Egwuregwu Mba'''
** Lagos 2012 National Sports Festival ihe omume bọọlụ ụmụ nwoke
:: '''Ndị na-agba ọsọ''' Cross River State[[Ȯra Cross River|Steeti Cross River]]
=== Onye ọ bụla ===
** Dana Air / Akwa United Player of the Month
:: '''Onye mmeri''' Eprel 2019
== Edensibia ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}
[[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]]
[[Otú:Pages with unreviewed translations]]
mcxtheobk206t1pw5y3p2e20drc8wk7
Endurance Idahor
0
75986
744163
638967
2026-11-11T21:11:18Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744163
wikitext
text/x-wiki
<ref>{{cite web|url=http://www.mtnfootball.com/live/content.php?Item_ID=27642|title=Nigeria's Endurance Idahor Dies|work=MTNFootball.com|accessdate=7 March 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303172056/http://mtnfootball.com/live/content.php?Item_ID=27642|archive-date=3 March 2016|url-status=dead}}</ref>
Endurance Idahor (4 Ọgọst 1984 - 6 Machị 2010) bụ onye egwuregwu bọọlụ ọkachamara na Naịjirịa nke gbara bọọlụ maka klọb Al-Merreikh nke Sudan. Na ụbọchị isii nke ọnwa Maachị afọ 2010, Idahor dara ada n'oge egwuregwu otu egwuregwu ma mechaa nwụọ mgbe ọ na-aga ụlọ ọgwụ.
== Ọrụ ==
N'afọ 2003, Idahor gbara goolu iri na abụọ na Nigeria Premier League wee kwaga Dolphins FC n'afọ 2005.<ref name="BBC">{{Cite news|url=https://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/8554296.stm|title=Nigerian footballer Idahor dies during match in Sudan|date=7 March 2010|work=BBC News|publisher=BBC|accessdate=7 March 2010}}</ref> N'abalị iri abụọ na atọ n'ọnwa Febụwarị n'afọ 2006, Idahor hapụrụ Dolphins wee kwaga klọb Sudanese Al-Merrikh, e zigara ya na klọb Emirati Al Nasr na Jenụwarị n"afọ 2008 maka ọnwa asaa.<ref name="BBC" /> N'oge ọ laghachiri, ọ ghọrọ onye isi egwuregwu na ndị otu mbụ, na-aghọ onye kacha gbaa bọọlụ ma na-eduga klọb ahụ na nke mbụ ha na CAF Confederation Cup kemgbe afọ 1989.<ref name="Tribune">{{Cite news|url=http://www.sudantribune.com/spip.php?article34338|title=Nigerian player dies in Sudan during game|work=Sudan Tribune|date=7 March 2010|accessdate=7 March 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20130118211620/https://www.sudantribune.com/spip.php?article34338|archive-date=18 January 2013|url-status=dead}}</ref> Idahor agbaala bọọlụ maka otu egwuregwu bọọlụ mba U-23 nke Naịjirịa. <ref name="BBC" />
Ọ dara n'egwuregwu mgbe ya na onye ọkpụkpọ ọzọ nwụsịrị ma nwụọ n'ụzọ ịga ụlọ ọgwụ.<ref>{{Cite web|title=Double tragedy hits African football - CNN.com|url=http://www.cnn.com/2010/SPORT/football/03/09/football.africa.deaths/index.html|accessdate=2025-05-26|work=www.cnn.com|language=en}}</ref>
== Hụkwa ==
* Ndepụta nke ndị na-agba bọọlụ nwụrụ mgbe ha na-agba chaa chaa
== Edensibia ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}
== Njikọ mpụga ==
* [http://www.goalzz.com/main.aspx?player=16416 Profaịlụ onye ọkpụkpọ]
7bvpb09qy82ofjb3bjdeo5jz4u0fvhx
Françoise Hardy
0
76406
744179
743884
2026-11-12T00:53:06Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744179
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|Onye French na-abụ abụ (1944–2024)}}
{{Infobox person
| name = Françoise Hardy
| image = Francoise hardy february 1966.jpg
| alt =<!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software -->
| caption = Hardy na 1966
| birth_name = Françoise Madeleine Hardy
| birth_date = {{birth date|df=yes|1944|1|17}}
| birth_place = [[Paris]], France
| death_date = {{death date and age|df=yes|2024|6|11|1944|1|17}}
| death_place = Paris, France
| occupation = {{hlist|Singer-songwriter|astrologer|writer|actress}}
| years_active = 1962–2021
| spouse = {{marriage|[[Jacques Dutronc]]|30 March 1981|1988|end={{abbr|sep.|separated}}}}
| children = [[Thomas Dutronc]]
| website = {{URL|francoise-hardy.com}}
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| genre = {{hlist|[[French pop]]|[[yé-yé]]|[[chanson]]}}
| instrument = {{hlist|Vocals|guitar}}
| label = {{hlist|[[Disques Vogue]]|[[Sonopresse]]|[[Warner Bros. Records|Warner Bros.]]|[[Pathé-Marconi]]|Flarenasch|[[EMI Records|EMI]]|[[Virgin Records|Virgin]]|[[Parlophone]]}}
}}
| signature = Françoise Hardy signature.svg
| signature_alt =
}}
'''Françoise Madeleine Hardy'''; (17 Jenụwarị 1944 – 11 Juun 2024) bụ onye na-abụ abụ na onye na-ede abụ na onye na-eme ihe nkiri na onye edemede nke sị mba France. A maara ya maka ịbụ abụ ndị na-atọ ọchị ma na-akpali akpali. Hardy ghọrọ onye a ma ama na mbido afọ 1960 dịka onye isi na French ''[[yé-yé]]'' egwu wee bụrụ [[Akara ngosi pop|akara omenala]] na France na mba ụwa. E wezụga asụsụ French nke obodo ya, ọ na-abụkwa abụ n'asụsụ Bekee, Itali, na German. Ọrụ egwu ya ruru ihe karịrị afọ iri ise, e wepụtakwara ihe karịrị [[album studio]] iri atọ. Ọ nọchitekwara anya [[Monaco]] na [[Eurovision Song Contest 1963]].
A mụrụ ma zụlite ya na [[9th arrondissement of Paris]], Hardy mere egwu mbụ ya na 1962 na ụlọ ọrụ French [[Disques Vogue]] wee nweta ihe ịga nke ọma ozugbo site na egwu "''[[Tous les garçons et les filles]]''". Site n'ịhapụ mmetụta mbụ ya [[rock and roll]], ọ malitere idekọ ihe na London na 1964, nke nyere ya ohere ịgbasa ụda ya site na abọm dịka ''[[Mon amie la rose (album)|Mon amie la rose]]'', ''[[L'amitié]]'', ''[[La maison où j'ai grandi (album)|La maison où j'ai grandi]]'', na ''[[Ma jeunesse fout le camp...]].'' N'ọgwụgwụ afọ 1960 na mmalite afọ 1970, o wepụtara ''[[Comment te dire adieu (album)|Comment te dire adieu]]'', ''[[La question (album)|La question]]'', na ''[[Message personnel (album)|Message personnel]]''. N'oge a, ya na ndị na-ede egwu dịka [[Serge Gainsbourg]], [[Tuca (musician)|Tuca]], [[Patrick Modiano]], [[Michel Berger]], na [[Catherine Lara]] rụrụ ọrụ. N'agbata afọ 1977 na 1988, ya na onye mmepụta [[Gabriel Yared]] rụkọrọ ọrụ na abọm ndị ''Star'', ''Musique saoûle'', ''Gin Tonic'', na ''À suivre''. Ndekọ ya nke afọ 1988 ''Décalages'' a kpọsara ya dị ka abọm ikpeazụ ya, ọ bụ ezie na ọ lọghachiri afọ asatọ ka e mesịrị na ''Le danger'', nke mere ka ụda ya dị ka nke siri ike [[alternative rock]]. Abọm ndị na-esochi ya nke afọ 2000 — ''[[Clair-obscur (album)|Clair-obscur]]'', ''Tant de belles choses'', na ''(Parenthèses...)'' — ahụla ka ọ laghachiri n'ụdị dị nro ya. N'afọ 2010, Hardy wepụtara abọm atọ ikpeazụ ya: ''[[La pluie sans parapluie]]'', ''[[L'Amour fou (album)|L'amour fou]]'', na ''[[Personne d'autre]]''.
Na mgbakwunye na egwu, Hardy nwetara ọrụ ihe nkiri dịka [[onye na-eme ihe nkiri na-akwado]] na ''[[Nutty, Naughty Chateau|Château en Suède]]'', ''[[A Bullet Through the Heart|Une balle au cœur]]'', na mmepụta nke Amerịka ''[[Grand Prix (1966 film)|Grand Prix]]''. Ọ ghọrọ ihe ngosi maka ndị na-emepụta ejiji dịka [[André Courrèges]], [[Yves Saint Laurent (designer)|Yves Saint Laurent]], na [[Paco Rabanne]], ma soro onye na-ese foto [[Jean-Marie Périer]] rụkọọ ọrụ. Hardy zụlitere ọrụ dịka [[Ịgụ kpakpando|onye na-agụ kpakpando]], ebe o dere ọtụtụ ihe gbasara isiokwu a site na afọ 1970 gaa n'ihu. Ọ bụkwa onye dere akwụkwọ akụkọ ifo na akwụkwọ akụkọ na-abụghị akụkọ ifo site na afọ 2000. Akụkọ ndụ ya, ''Le désespoir des singes...et autres bagatelles'' (''The Despair of Monkeys...and Other Trifles''), bụ nke kacha ree ahịa na Frans.
Dịka onye ọha na eze, a maara Hardy maka ihere ya, enweghị mmasị na ndụ ndị ama ama, na àgwà iwe onwe onye, nke e kwuru na ọ bụ ya mere o ji na-alụ ọgụ ná ndụ ya niile na [[nchegbu]] na enweghị ntụkwasị obi. Ọ lụrụ onye na-abụ abụ na onye na-ede abụ nke France [[Jacques Dutronc]] na 1981. Nwa ha nwoke, [[Thomas Dutronc|Thomas]], ghọkwara onye egwu. Hardy ka bụ otu n'ime ndị na-abụ abụ kacha ere ahịa n'akụkọ ihe mere eme nke ndị France, a ka na-ahụkwa ya dị ka onye dị mkpa ma nwee mmetụta n'ihe gbasara [[egwu pop French]] na ejiji. Na 2006, e nyere ya onyinye ''[[Grande médaille de la chanson française]]'', onyinye nsọpụrụ nke e nyere site n'aka ndị [[Académie française]], iji gosi ọrụ ya n'egwu. Hardy nwụrụ n'ọrịa kansa na Paris na June 2024, mgbe ọ dị afọ 80.
==Ndụ na agụmakwụkwọ mbụ==
[[File:Rue dAumale Paris.jpg|thumb|A zụlitere Hardy n'ụlọ dị obere n'akụkụ Rue d'Aumale, na Paris [[9th arrondissement of Paris|9th arrondissement]]]]
A mụrụ Françoise Madeleine Hardy na Jenụwarị 17, 1944 na Marie-Louise Clinic dị na [[9th arrondissement of Paris|9th arrondissement]] nke Paris na [[ọchịchị ndị agha German na France weghaara n'oge Agha Ụwa nke Abụọ | France nke ndị Germany weghaara]] n'oge [[Agha Ụwa nke Abụọ]].<ref name="HardyOne">Hardy, 2018 [2008], "One"</ref> A mụrụ ya n'oge [[Mgbọ ogbunigwe nke France n'oge Agha Ụwa nke Abụọ | mwakpo ikuku]], windo ụlọ ọgwụ ahụ gbawara.<ref name="radio">{{cite news |date=8 October 2020 |title=Françoise Hardy, la mélancolie en chansons |trans-title=Françoise Hardy, melancholy in songs |url=https://www.franceculture.fr/emissions/francoise-hardy |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511115625/https://www.franceculture.fr/emissions/francoise-hardy |archive-date=11 May 2021 |access-date=10 May 2021 |newspaper=[[France Culture]] |language=French}}</ref> O kwuru na a mụrụ ya n'ọnọdụ ime ihe ike nke kpatara "àgwà ya nke nwere nchekasị" mgbe ọ bụ okenye.<ref name="radio"/> A mụrụ nwanne ya nwanyị nke nta, Michèle, ọnwa iri na asatọ ka e mesịrị<ref name="QuinoneroEnfance" /> na nne ha, Madeleine Hardy ({{circa}}1921–1991<ref name="HardyOne" />), onye si n'ezinụlọ nkịtị, zụlitere Françoise na Michèle dị ka [[nne ma ọ bụ nna naanị ya]].<ref name="QuinoneroEnfance">Quinonero, 2017, "«C'est ton enfance / Qui se promène à cloche-pied / Dans ta mémoire..."</ref> Nna ya, Étienne Dillard, bụ nwoke lụrụ nwunye, onye si n'ezinụlọ bara ọgaranya. O meghị ihe ọ bụla iji nyere ha aka n'ụzọ ego, ọ bụkwa onye na-anọghị ya n'oge a zụlitere ha,<ref name="QuinoneroEnfance"/><ref name="linternaute"/> naanị ileta ụmụaka ugboro ole na ole n'afọ.<ref name="rfi"/> Nne Hardy zụlitere ụmụ ya nwanyị n'ụlọ dị obere n'ime Rue d'Aumale nke dị n'ógbè nke itoolu.<ref name="QuinoneroEnfance"/> Hardy enweghị obi ụtọ ma nwee nsogbu mgbe ọ bụ nwata<ref name="rfi"/> ma na-etinye aka n'ihe omume naanị ya dịka ịgụ akwụkwọ, igwu egwu na nwa bebi, ma ọ bụ ige redio.<ref name="QuinoneroMonLit">Quinonero, 2017, "«Dans mon lit / Je dors, je rêve ou je lis»"</ref>
N'ihi nrụgide nna ha, ụmụ agbọghọ ahụ gara n'otu ụlọ akwụkwọ Katọlik a na-akpọ Institution La Bruyère, n'okpuru nlekọta nke ndị nọn Trinitarian.<ref name="HardyOne" /> Ọdịiche dị n'etiti Hardy na ụmụ klas ya na mmekọrịta mmadụ na ibe ya bụ ihe kpatara enweghị ntụkwasị obi ruo ndụ ya niile.<ref name="QuinoneroEnfance" /> Nne nne ya mere ka ahụike uche ya ka njọ,<ref name="HardyOne" /><ref name="QuinoneroEnfance" /> onye "gwara ya ugboro ugboro na [ọ] dịghị mma ma dịkwa njọ nke ukwuu".<ref name="mortality" /> N'agbata afọ 1952 na 1960, a na-eziga Hardy na nwanne ya nwanyị n'Ọstria kwa oge okpomọkụ ka ha mụọ asụsụ German, onye hụrụ nne ya n'anya ọhụrụ, onye [[onye a ma ama na Austria | onye isi Austria]] gbara ya ume.<ref name="QuinoneroAustria">Quinonero, 2017, "Les étés autrichiens"</ref> Nna ya na-akpọ piano, e wee mee ka Hardy mụta piano mgbe ọ bụ nwata, nke ọ kwụsịrị mgbe ọ hụrụ egwu n'elu ikpo okwu mgbe a chọrọ ka ọ mee ihe ngosi n'elu ikpo okwu na [[Salle Gaveau]].<ref name="Hardy Two" />
Mgbe Hardy dị afọ iri na isii, ọ gụchara akwụkwọ sekọndrị wee gafere ''[[baccalauréat]]''.<ref name="Hardy Two">Hardy, 2018 [2008], "Two"</ref> Iji mee emume ahụ, nna ya jụrụ ya onyinye ọ ga-achọ, o wee họrọ gita, nke o ji malite ịbụ abụ nke ya.<ref name="Hardy Two" /> N'ịgbaso iwu nne ya, o debanyere aha na [[Paris Institute of Political Studies]] mgbe ọ ka dị afọ iri na ụma,<ref name="Hardy Two" /> mana ọ hụrụ na ọ siri ike nke ukwuu, ọ hapụrụ Institute ahụ wee debanye aha na [[Mahadum nke Paris|Sorbonne]] iji mụọ asụsụ German.<ref>{{cite news |title=Francoise is France's little girl next door |url=https://www.newspapers.com/article/daily-mirror-francoise-is-frances-littl/168845615/ |access-date=25 March 2025 |work=[[Daily Mirror]] |date=23 March 1963 |location=London, United Kingdom |page=16 |via=Newspapers.com}}</ref> Hardy jiri oge fọdụrụ n'ọmụmụ ihe ya dee egwu<ref name="Hardy Two" /> wee malite ime ihe nkiri n'otu obere ebe egwuregwu, ebe ọ na-akpọ egwu kwa Tọzde "n'ihu ndị lara ezumike nka".<ref name="QuinoneroGuitare">Quinonero, 2017, "«Un air de guitare..."</ref> N'oge a, ọ gara nyocha maka aha ndekọ [[Pathé-Marconi]] mgbe ọ hụrụ mgbasa ozi na ''[[France-Soir]]''.<ref name="QuinoneroGuitare" /> A jụrụ ya, mana obi dị ya ụtọ na o dọtara uche ndị isi ụlọ ọrụ ahụ ruo ogologo oge karịa ka ọ tụrụ anya ya.<ref name="QuinoneroGuitare" /> Obi gbakwara ya ume mgbe ọ nụrụ olu ya e tinyere na edekọ, nke o chere na ọ "adịghị mma ma dịkwa egwu karịa ka [ọ] tụrụ anya ya".<ref name="Hardy Two" />
== Ọrụ egwu ==
=== 1961–1962: Mmalite ọrụ ya ===
Hardy gara [[Philips Records]], ebe a tụrụ aro ka ọ mụta ịkụ abụ nke ọma.<ref name="QuinoneroGuitare" /> Ọ sonyere ule nbata nke ''Le Petit Conservatoire de la chanson'' na 1961, ụlọ akwụkwọ maka ndị na-eme ihe ngosi nke a na-agbasa na redio na telivishọn.<ref name="QuinoneroGuitare" /><ref name="INAfille">{{cite web |last=Dartois |first=Florence |date=29 March 2021 |title=1962, Françoise Hardy, jeune espoir du "Petit conservatoire" |trans-title=1962, Françoise Hardy, olileanya ọhụrụ nke "Petit Conservatoire" |url=https://www.ina.fr/contenus-editoriaux/articles-editoriaux/1962-francoise-hardy-jeune-espoir-du-petit-conservatoire |access-date=21 May 2021 |publisher=[[Institut national de l'audiovisuel|INA]] |language=French}}</ref> Onye isi mmemme ahụ, [[Mireille Hartuch]], bụ onye a maara nke ọma maka ịhọrọ ndị sonyere nke ọma. Otú ọ dị, mgbe ọ hụrụ Hardy ka ọ na-abanye n’ụlọ klas, ọ nabatara ya ozugbo ọbụna tupu ọ kpọọ egwu ma ọ bụ bụrụọ abụ.<ref name="QuinoneroGuitare" /> Ha mechara nwee mmekọrịta yiri nke nne na nwa nwanyị, yana ọbụbụenyi dabere n’ịkwanyere ibe ha ùgwù.<ref name="QuinoneroGuitare" />
N’ụbọchị 14 Mee 1961, Hardy sonyere ule nbata maka ụlọ ọrụ ndekọ egwu France [[Disques Vogue]].<ref name="QuinoneroVogue" /> Ọdịdị ya dọtara mmasị onye injinia ụda ha André Bernot, onye chere na ọ “ga-adị mma n’elu mkpuchi ndekọ egwu”, ma kwere nkwa ịkụziri ya tiori egwu iji meziwanye nghọta ya banyere oge na ụda egwu.<ref name="QuinoneroVogue" /> Bernot mechara dekọọ obere [[Demo (music)|demo]] nwere egwu anọ ya na ya, nke o nyefere onye isi ụlọ ọrụ ahụ Jacques Wolfsohn.<ref name="QuinoneroVogue" /> Wolfsohn na-achọ nwanyị ga-abụ abụ ''Oh oh chéri'', ụdị French nke egwu "Uh Oh" nke [[Bobby Lee Trammell]] dere ma bụrụọ.<ref name="Hardy Two" /><ref name="QuinoneroVogue" /> Mgbe Hardy mechara ule nbata, Wolfsohn nyere ya nkwekọrịta ọrụ otu afọ,<ref name="Hardy Two" /> nke ọ bịanyere aka na ya n’ụbọchị 14 Novemba 1961.<ref name="QuinoneroVogue">Quinonero, 2017, "En Vogue"</ref>
Mgbe Hartuch nụrụ banyere nkwekọrịta ọhụrụ Hardy, ọ kpọrọ ya ka ọ pụta na mmemme telivishọn ''Petit Conservatoire'' na 6 Febrụwarị 1962.<ref name="rfi" /><ref name="petitfille">{{cite web |url=https://www.ina.fr/contenus-editoriaux/articles-editoriaux/1962-francoise-hardy-jeune-espoir-du-petit-conservatoire/ |title=1962, Françoise Hardy, jeune espoir du "Petit conservatoire" |access-date=28 May 2021 |date=29 March 2021 |language=French |publisher=[[Institut national de l'audiovisuel|INA]] |first=Florence |last=Dartois |archive-date=2 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602215328/https://www.ina.fr/contenus-editoriaux/articles-editoriaux/1962-francoise-hardy-jeune-espoir-du-petit-conservatoire/ |url-status=live}}</ref> Hardy jiri gita bụrụọ egwu mbụ ya dere onwe ya, ''La fille avec toi'', mgbe nke ahụ gasịrị a jụrụ ya ihe okwu Bekee ''yeah! yeah!'' dị n’abụ ya pụtara.<ref name="petitfille" /><ref name="Hardy Two" />
Mgbe e mesịrị, ntụgharịasụsụ ahụ bụ ''[[yé-yé]]'' ghọrọ okwu a ma ama site n’ọrụ onye ọkà mmụta mmekọrịta mmadụ na ibe ya [[Edgar Morin]], n’isiokwu e bipụtara na ''[[Le Monde]]'' na 7 Julaị 1963, ebe ọ nyochara mmepe ngwa ngwa nke egwu pop ndị ntorobịa na-edu.<ref name="Briggs1425">Briggs, 2015, pp. 14–25</ref><ref name="QuinoneroTournee" /> Aha ''yé-yé'' sitere na mmemme redio ''[[Salut les copains (radio program)|Salut les copains]]'', nke [[Daniel Filipacchi]] kere, yana [[Salut les copains (magazine)|magazin]] nke otu aha ahụ.<ref name="Briggs1425" /><ref name="QuinoneroGarcon" />
=== 1962–1963: Mmasị ''Yé-yé'' ===
'''Hardy na ''[[Grand Gala du Disque]]'' na Netherlands, Ọktoba 1963'''
[[File:Francoise Hardy biedt prinses Margriet bloemen aan tijdens het Grand Gala du Dis, Bestanddeelnr 915-6257.jpg|thumb| Izute [[Princess Margriet of the Netherlands|Princess Margriet]] na onye nchịkwa egwuregwu [[Jaap van Praag (football administrator)|Jaap van Praag]].]]
[[File:Grand Gala du Disque populier in Kurhaus te Scheveningen Nummer 202122 Godfrie, Bestanddeelnr 915-6264.jpg|thumb|Ịnata [[Edison Award]] n’otu “Ndị Ntorobịa” n’aka odee na onye ama ama telivishọn [[Godfried Bomans]].]]
Vogue wepụtara [[extended play]] (EP) mbụ Hardy na Mee 1962, nke gụnyere "''Oh oh chéri''" tinyere abụ ndị o dere n’onwe ya bụ "''Il est parti un jour''", "''J'suis d'accord''" na abụ ịhụnanya na-emetụ n’obi "''[[Tous les garçons et les filles]]''".<ref name="QuinoneroProjets">Quinonero, 2017, "''Des projets d'avenir''"</ref> N’isi Ọktoba, Hardy sere [[music video]] ojii na ọcha maka "''Tous les garçons et les filles''", nke Pierre Badel duziri ma gosipụta ya na mmemme telivishọn ''Toute la chanson''.<ref name="QuinoneroVogue"/> Abụ ahụ bụ nhọrọ Hardy, yana nke onye nrụpụta mmemme ahụ André Salvet, n’agbanyeghị na Wolfsohn enweghị mmasị ịkwalite ya.<ref name="QuinoneroVogue"/> A kpọbatara Hardy n’ihu ndị na-ekiri telivishọn ka ukwuu na 28 Ọktoba mgbe e gosipụtara vidio ahụ ọzọ n’oge ezumike mgbasa ozi n’etiti mgbasa nsonaazụ nke [[1962 French presidential election referendum|ntuli aka ntụgharị uche onye isi ala France nke 1962]].<ref name="linternaute">{{cite web |last=Dieu |first=Sarah |date=31 March 2021 |title=Françoise Hardy malade: ce que l'on sait sur sa santé |trans-title=Françoise Hardy na-arịa ọrịa: ihe a maara gbasara ahụike ya |url=https://www.linternaute.com/musique/biographie/1777696-francoise-hardy-malade-ce-que-l-on-sait-sur-sa-sante/ |access-date=10 May 2021 |publisher=L'Internaute |language=French}}</ref><ref name="abc">{{cite web |url=https://www.abc.es/cultura/musica/abci-francoise-hardy-nuevo-disco-201210300000_noticia.html |language=Spanish |access-date=11 May 2021 |title=Françoise Hardy: album ọhụrụ na akwụkwọ akụkọ mbụ |last=de la Fuente |first=Manuel |date=21 October 2012 |work=ABC}}</ref><ref name="QuinoneroElectre"/>
Abụ ahụ ghọrọ ihe a ma ama ngwa ngwa n’etiti ndị ntorobịa France, ọkachasị ụmụ agbọghọ nọ n’afọ iri na ụma, ma malitekwa ịkpọ ya ugboro ugboro n’ụlọ ọrụ redio, karịsịa na [[Europe n° 1]].<ref name="QuinoneroProjets"/> E mechakwara mee ka "''Tous les garçons et les filles''" bụrụ ihe a ma ama site na vidio [[Scopitone]] nke [[Claude Lelouch]] duziri.<ref name="QuinoneroElectre">Quinonero, 2017, "''Électre en ciré noir''"</ref>
Vogue wepụtara ngwa ngwa EP abụọ ọzọ nke abụ Hardy. E mesịrị, a chịkọtara ha na EP mbụ ahụ wee bụrụ album studio mbụ ya, nke a maara dịka ''Tous les garçons et les filles''.<ref name="QuinoneroRois"/> Na France, a na-ele usoro [[LP record|LP]] anya n’oge ahụ dịka ihe a na-enyo enyo.<ref name="rsde">{{cite magazine |url=https://www.rollingstone.de/reviews/francoise-hardy-mon-amie-la-rose/ |language=German |title=Françoise Hardy: Mon amie la rose (Nyocha na Streaming) |last=Vetter |first=Marc |date=18 March 2016 |access-date=14 May 2021 |magazine=Rolling Stone |location=Germany}}</ref> N’ihi ya, album mbụ Hardy bụkarị nchịkọta nke [[7-inch record]] anọ a tọhapụrụ mbụ,<ref name="p4kreviews"/> usoro a maara dịka "super 45 [rpm]".<ref name="Hardy Two"/><ref name="QuinoneroRois"/> Ọtụtụ n’ime album ogologo ya enweghị aha pụrụ iche; naanị aha ya ka e dere n’elu mkpuchi, ma a na-akpọkarị ha site n’aha abụ kachasị ewu ewu dị na nchịkọta ahụ.<ref name="exclaim"/><ref name="QuinoneroQuestion">Quinonero, 2017, "«Question» mythique"</ref>
Album studio mbụ Hardy nwetara ''Trophée de la Télévision'' yana onyinye a ma ama nke ''[[Grand Prix du Disque]]'' nke [[Académie Charles Cros]] na-enye.<ref name="QuinoneroRois">Quinonero, 2017, "«À vingt ans / On est les rois du monde»"</ref> Ka ọ na-erule mbido 1963, e rerela ndekọ 500,000 nke "''Tous les garçons et les filles''" na France,<ref name="QuinoneroFenetre"/> ma ọnụọgụ ahụ ruru nde 2.5 n’ime ọnwa ole na ole sochirinụ.<ref name="QuinoneroElectre"/>
Abụ Hardy ndị bụ "''J'suis d'accord''", "''Le temps de l'amour''", na "''Tous les garçons...''" nọ n’elu chaatị abụ ndị kacha ere na France na ngwụcha 1962 na mbido 1963.<ref name="infodisc60s">{{cite web |last1=Lesueur |first1=Daniel |last2=Durand |first2=Dominic |year=2018 |title=Toutes les Chansons N° 1 des Années 60's |trans-title=Abụ niile rutere n’ọnọdụ mbụ n’afọ 1960s |url=http://www.infodisc.fr/Chanson_Number1_60.php |access-date=23 May 2021 |publisher=InfoDisc |language=French}}</ref>
O binyere nkwekọrịta ọhụrụ afọ ise na Vogue yana nkwekọrịta na Editions Musicales Alpha, ụlọ ọrụ Wolfsohn guzobere.<ref name="QuinoneroElectre"/> O zutere [[:fr:Michel Bourdais|Michel Bourdais]], onye na-ese ihe na-emepụta atụmatụ nke [[Charles Aznavour]] chọpụtara n’oge na-adịbeghị anya,<ref>{{cite book |author-link=Richard Anthony (singer) |last=Anthony |first=Richard |title=Quand on choisit la liberté |isbn=978-2738226587 |publisher=Florent Massot |language=French |year=2010 |page=114}}</ref> onye kere ihe osise mbụ Françoise Hardy. Hardy, nke ihe osise ahụ masịrị nke ukwuu, zụtara ya.<ref>{{cite book |author-link=Richard Anthony (singer) |last=Anthony |first=Richard |title=Quand on choisit la liberté |isbn=978-2738226587 |publisher=Florent Massot |language=French |year=2010 |page=115}}</ref>
Na Maachị 1963, Hardy nọchitere anya [[Monaco]] na [[Eurovision Song Contest 1963]], nke e dere na [[London]]. O rụrụ abụ "''L'amour s'en va''", nke mechara bụrụ nke ise n’asọmpi ahụ. Mgbe e wepụtara ya dịka single, ọ ruru ọnọdụ nke ise na chaatị France na Juun 1963.<ref>{{cite magazine |title=Billboard Hits of the World |magazine=Billboard |date=8 June 1963 |url=https://books.google.com/books?id=agsEAAAAMBAJ&pg=PA31 |access-date=24 June 2021}}</ref>
Na Ọktoba, Hardy wepụtara album studio nke abụọ ya, ''[[Le premier bonheur du jour]]''.<ref name="QuinoneroTournee">Quinonero, 2017, "''La vie de tournée''"</ref> N’ọnwa ahụkwa, ọ natara [[Edison Award]] n’otu “Ndị Ntorobịa” na ''Grand Gala du Disque'' na Scheveningen, Netherlands.<ref name="QuinoneroRois" /> Onye odee [[Godfried Bomans]] nyere ya onyinye ahụ ma too ya dịka “onye nka nwere okike” nke maara otú e si wulite “usoro nke ya pụrụ iche n’enweghị iṅomi ndị America”.<ref name="QuinoneroRois" />
[[File:Francoise Hardy November 3 1963.png|thumb|upright=1.1|left|Hardy na-abata na [[Barcelona]] na 1963, ebe Luis Calvo, onye nduzi mba ụwa nke [[Hispavox]], nabatara ya]]
Dị ka otu n’ime ndị isi nke mgbasa ''yé-yé'', Hardy ghọrọ otu n’ime ndị kacha pụta ìhè n’egwu France ma bụrụkwa nwanyị na-abụ abụ France kacha nwee ihe ịga nke ọma n’ahịa mba ọzọ.<ref name="rfi">{{cite web |url=http://www.rfimusic.com/artist/chanson/francoise-hardy/biography.html |title=Françoise Hardy – Biography |date=March 2013 |publisher=Radio France Internationale |access-date=27 October 2016 |accessdate=4 June 2026 |archivedate=30 April 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180430034019/http://www.rfimusic.com/artist/chanson/francoise-hardy/biography.html }}</ref>
Malite na 1963, e bugara ndekọ ọhụrụ nke "''Tous les garçons et les filles''" a sụgharịrị n’asụsụ Italian, German na Bekee n’ahịa mba ndị ọzọ.<ref name="QuinoneroFenetre">Quinonero, 2017, "«LA FENÊTRE OUVERTE SUR LE MONDE... ne vaut pas celle fermée sur mon amour...»"</ref> Mba mbụ na-abụghị nke na-asụ French ebe Hardy nwetara nnukwu ihe ịga nke ọma bụ Italy, ebe a kpọrọ abụ ahụ "''Quelli della mia età''" ma ree ndekọ 255,000. Ọ nọ n’elu chaatị single site na Eprel ruo Ọktoba, ma e wezụga n’etiti Julaị na Ọgọstụ mgbe [[Rita Pavone]] ji "Cuore" gafee ya.<ref name="QuinoneroCachez">Quinonero, 2017, "«Dans quel pays vous cachez-vous?»"</ref>
Na ngwụcha oge ọkọchị na [[Milan]], Hardy dekọrọ abụ ọhụrụ<ref name="QuinoneroCachez"/> ndị e tinyere na album Italian ya ''[[Françoise Hardy canta per voi in italiano]]''.<ref>{{cite AV media |title=[[Françoise Hardy canta per voi in italiano]] |author=Françoise Hardy |year=1963 |location=Italy |publisher=Disques Vogue |id=LPJ 5034 |type=LP record}}</ref> Single "''L'età dell'amore''" / "''E all'amore che penso''" ruru kwa n’elu chaatị Italy.<ref name="QuinoneroCachez"/>
===1964–1968: Ịghọ kpakpando a ma ama n’ụwa niile===
[[File:Francoise hardy 1964.jpg|left|thumb|258x258px|Hardy na 1964]]
Na 1963, Hardy gara London ka ọ dekọọ egwu ọhụrụ.<ref name="mortality" /> N’oge [[British Invasion]] nọ n’elu ewu ewu ya, Hardy chọrọ ime ka ụdị egwu ya bụrụ nke oge a,<ref name="QuinoneroLondres">Quinonero, 2017, "«Des façons Londres de me promettre Corfou»"</ref> ya mere ọ kpebiri ịhapụ ogo adịghị mma nke ụlọ ndekọ na ndị injinia ụda France ma dekọọ egwu ya na ụlọ ọrụ [[Pye Records]].<ref name="Deluxe60">Deluxe, 2013. p. 60</ref> Mgbe ọ na-arụkọ ọrụ na onye nrụpụta egwu [[Tony Hatch]] na Febrụwarị 1964, ọ dekọrọ EP nke gụnyere ụdị ọhụrụ nke "[[Catch a Falling Star]]" yana mmegharị atọ nke egwu ya ndị a ma ama: "Find Me a Boy" ("Tous les garçons et les filles"), "Only Friends" ("Ton meilleur ami"), na "I Wish It Were Me" ("J'aurais voulu").<ref name="QuinoneroCachez" />
Ndị na-ege egwu na England mbụ họọrọ egwu ya ndị e dere n’asụsụ French,<ref name="QuinoneroCachez" /> ebe "Tous les garçons et les filles" batara na [[UK Singles Chart]] na 1 Julaị 1964 n’ọnọdụ nke iri atọ na isii.<ref>{{cite web|url=https://www.officialcharts.com/search/singles/tous-les-garcons-et-les-filles/|title=Tous les garçons et les filles|access-date=29 May 2021|publisher=[[UK Singles Chart|Official Singles Chart]]|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213856/https://www.officialcharts.com/search/singles/tous-les-garcons-et-les-filles/|url-status=live}}</ref>
Egwu ya nke Bekee nke 1965, "[[All Over the World (Françoise Hardy song)|All Over the World]]", ghọrọ nnukwu ihe ịga nke ọma na United Kingdom, rutere n’ime Top 20 ma nọrọ na chaatị ahụ izu iri na ise.<ref name="allovertheworld">{{cite web|url=https://www.allmusic.com/song/all-over-the-world-mt0028665336|author-link=Richie Unterberger|first=Richie|last=Unterberger|access-date=14 May 2021|publisher=[[AllMusic]]|title=All Over the World – Françoise Hardy|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515013212/https://www.allmusic.com/song/all-over-the-world-mt0028665336|url-status=live}}</ref> Ọ gara nke ọma kwa na South Africa, Australia, na New Zealand,<ref name="QuinoneroLondres" /> nke mere ka o kwe omume ịbụ ndekọ egwu ya kacha ewu ewu n’etiti ndị na-asụ Bekee.<ref name="allovertheworld" />
Na 1965, Hardy gara New York iji bịanye aka na nkwekọrịta ndekọ egwu na [[Kapp Records|Kapp]] maka nkesa ndekọ egwu ya na United States.<ref name="QuinoneroMonde">Quinonero, 2017, "«Dans le monde entier»"</ref> Ụlọ ọrụ ahụ wepụtara albọm studio mbụ ya n’okpuru aha ''The "Yeh-Yeh" Girl From Paris!'' yana egwu otu "However Much", ụdị Bekee nke egwu e bipụtarala mbụ, "Et même...".<ref name="QuinoneroMonde" /> A tọhapụrụkwa albọm asụsụ German ''[[In Deutschland]]'', nke nwere egwu ise o dere n’onwe ya na nsụgharị German nke ụfọdụ egwu ya gara aga.<ref name="QuinoneroMonde" /> Egwu kacha ewu ewu ya na Germany bụ "Frag' den Abendwind", nke nọrọ na chaatị egwu mba ahụ izu iri abụọ na anọ.<ref name="QuinoneroMonde" />
[[File:Hardy in orange.png|thumb|209x209px|Hardy na 1966]]
Na 12 Eprel 1966, Hardy so n’ime ndị na-eme ihe ngosi iri anọ na isii sonyere na foto otu nke [[Jean-Marie Périer]] sere maka ''Salut Les Copains''. Foto ahụ ghọrọ akara ngosi nke oge yé-yé ma mesịa bụrụ nke a maara na France dịka "foto nke narị afọ" (French: ''photo du siècle'').<ref name="linternaute" /><ref>{{cite news |last=Flückiger |first=Laurent |date=12 April 2016 |title=La "photo du siècle" a 50 ans |trans-title=The "photo of the century" is 50 years old. |url=https://www.lematin.ch/story/la-photo-du-siecle-a-50-ans-238515438548 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210512154919/https://www.lematin.ch/story/la-photo-du-siecle-a-50-ans-238515438548 |archive-date=12 May 2021 |access-date=12 May 2021 |work=[[Le Matin (Switzerland)|Le Matin]] |language=French}}</ref>
Malite na ngwụcha afọ 1967, Hardy soro ndụmọdụ Wolfsohn wee malite ịtọhapụ ndekọ egwu ya site n’ụlọ ọrụ mmepụta ya nke onwe ya, Asparagus, n’agbanyeghị na Vogue gara n’ihu na-ekesa ha.<ref name="QuinoneroSeptieme">Quinonero, 2017, "Septième album"</ref> O mechara kwaa ụta maka mkpebi ahụ, na-ekwu na 1999: "Onye isi ụlọ ọrụ Vogue, Léon Cabat, sonyekwara na ụlọ ọrụ mmepụta a, ma n’etiti ha, ha nwere ọtụtụ n’ime òkè ụlọ ọrụ ahụ. Nke a kpatara ọtụtụ ikpe na esemokwu gbasara mmegbu na nrụgide.|source=Hardy, 1999}}
<ref name="QuinoneroSeptieme" />
Albọm French nke asaa ya, ''[[Ma jeunesse fout le camp...|Ma jeunesse fout le camp]]'', nke bụ nke mbụ e mepụtara n’okpuru Asparagus, pụtara na Nọvemba 1967.<ref name="QuinoneroSeptieme" />
Site na ndụmọdụ onye nrụpụta egwu Bekee Noel Rodgers, Hardy dekọrọ albọm Bekee nke abụọ ya n’oge opupu ihe ubi nke 1968. A maara albọm ahụ n’aha dị iche iche dịka ''[[En anglais]]'', ''The Second English Album'', ''Will You Love Me Tomorrow'', na ''Loving'', dabere na mba e bipụtara ya.<ref name="QuinoneroAnglais">Quinonero, 2017, "«En anglais»"</ref>
Na 1968, Hardy wepụtara ụdị French nke egwu [[Vera Lynn]] "It Hurts to Say Goodbye", nke a kpọrọ "[[Comment te dire adieu]]", n’ime [[Comment te dire adieu (album)|albọm nke otu aha ahụ]]. [[Serge Gainsbourg]] dere okwu French nke egwu ahụ, ma ọ ghọrọ otu n’ime ọrụ ya kacha nwee ihe ịga nke ọma.<ref>{{cite web |last1=Beaumont-Thomas |first1=Ben |title=Françoise Hardy, French pop singer and fashion muse, dies aged 80 |url=https://www.proquest.com/docview/3066869250 |date=12 June 2024|website=The Guardian |access-date=19 July 2024|id={{ProQuest|3066869250}} }}</ref>
===1969–1976: Ntughari gaa n'ogo nka tozuru etozu===
[[File:Francoise Hardy (1969).jpg|left|thumb|254x254px|Hardy na Amsterdam, Disemba 1969]]
N'afọ 1970, ọ kwụsịrị mmekọrịta ya na ụlọ ọrụ ndekọ egwu ahụ ma bịanye aka na nkwekọrịta afọ atọ na [[Sonopresse]], nke bụ ngalaba nke [[Hachette (publisher)|Hachette]].<ref name="QuinoneroDomicile">Quinonero, 2017, "Double changement de domicile"</ref> Ọ mekwara ụlọ ọrụ mmepụta egwu ọhụrụ a kpọrọ Hypopotam ma guzobe ụlọ ọrụ mbipụta egwu nke ya nke a kpọrọ Kundalini.<ref name="QuinoneroDomicile" /> Hardy natara nnukwu ego n'ihu site na Sonopresse, nke nyere ya ohere ịkwado ọrụ ya n'onwe ya.<ref name="HardySeven" /> O mechara kọwaa oge a dịka "oge kacha nwee obi ụtọ" n'ihi na ọ nwere ike ịrụ ọrụ n'egwu ya n'enweghị nnukwu njide sitere n'aka ndị ọzọ.<ref name="QuinoneroDomicile" /> Oge mgbanwe a n'ọrụ ya malitere site n'ịpụta ọtụtụ [[compilation album|album nchịkọta]] n'afọ 1970, gụnyere album French ''Françoise'', yana album studio ''[[One-Nine-Seven-Zero]]'', nke e dere n'asụsụ Bekee, na ''[[Träume]]'', nke ghọrọ album ikpeazụ ya n'asụsụ German.<ref name="QuinoneroDomicile" />
Album studio French mbụ e mepụtara n'okpuru Hypopotam bụ {{ill|Soleil (Françoise Hardy album)|lt=Soleil|fr|Soleil (album)|italic=yes}}, nke ewepụtara n'oge opupu ihe ubi nke afọ 1970.<ref name="QuinoneroSoleil" /> Album ahụ nwere ọtụtụ ndị na-ahazi egwu, gụnyere Bernard Estardy, [[Jean-Claude Vannier]], Jean-Pierre Sabar, [[Mick Jones (Foreigner guitarist)|Mick Jones]], [[Saint-Preux]], [[Simon Napier-Bell]], na Tommy Brown nke otu [[Nero and the Gladiators]].<ref>{{cite web|url=http://fp.nightfall.fr/index_6768_franoise-hardy-soleil.html|author=Waltersmoke|language=French|access-date=31 May 2021|title=Françoise Hardy – Soleil (1970)|publisher=Forces Parallèles. Nightfall.fr|date=30 May 2014|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602215203/http://fp.nightfall.fr/index_6768_franoise-hardy-soleil.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite AV media|author=Françoise Hardy|title=Soleil|location=France|year=1970|publisher=[[Sonopresse]]|id=HY 39.902|type=LP record}}</ref>
N'oge ọkọchị nke afọ 1970, Hardy wepụtara otu egwu Italian nke fọrọ nke nta ka ọ bụrụ nke ikpeazụ ya, "Lungo il mare", nke Giuseppe Torrebruno, [[Luigi Albertelli]] na Donato Renzetti dere.<ref name="QuinoneroSoleil" /> Otu egwu a na nke sochirinụ, nke nwere nsụgharị Italian nke "Soleil" ("Sole ti amo") na "Le crabe" ("Il granchio"), enwebeghị nnukwu ihe ịga nke ọma n'ahịa.<ref name="QuinoneroSoleil" /> Ọ deberekwa egwu n'asụsụ Spanish maka oge mbụ ya, maka otu egwu nwere nsụgharị Spanish nke "Soleil" ("Sol") na "J'ai coupé le téléphone" ("Corté el teléfono").<ref name="QuinoneroSoleil" /><ref>{{cite AV media notes |title=Sol|author=Françoise Hardy |year=1970|type=7-inch single|location=Spain|publisher=[[Hispavox]]|id=H 609}}</ref>
N'oge opupu ihe ubi nke afọ 1971, Hardy wepụtara otu egwu nke onye na-ede ma na-abụ abụ [[Patrick Dewaere|Patrick Dewaere]] nke a kpọrọ "T'es pas poli", mgbe arụmọrụ ya na [[Café de la Gare]] dị na Paris masịrị ya nke ukwuu.<ref name="HardySeven" /><ref name="QuinoneroSoleil">Quinonero, 2017, "Soleil ou lune"</ref> Dewaere na Hardy sonyere ọnụ n'ọtụtụ mmemme telivishọn iji kwalite egwu ahụ, ma ọ naghị enweta ihe ịga nke ọma a tụrụ anya ya.<ref name="HardySeven" />
N'afọ 1970, Hardy zutere Tuca (Valeniza Zagni da Silva), onye Brazil na-abụ abụ ma na-akpọ guitar nke bi na Paris, ma ha ghọrọ ezigbo enyi.<ref name="HardySeven" /><ref>{{cite book |last=Blay |first=Milton |url=https://books.google.com/books?id=AA6FAwAAQBAJ&pg=PT27 |title=Direto de Paris: coq au vin com feijoada |year= 2014 |publisher=Editora Contexto |isbn=9788572448543 |page=27 |language=pt |trans-title=Direct from Paris: coq au vin with feijoada}}</ref>
Hardy mepụtara album ya na Tuca mgbe ọ gara [[Festival Internacional da Canção]] na [[Rio de Janeiro]] ma mata ma nwee mmasị n'egwu Brazil.<ref name="QuinoneroQuestion" /><ref name="HardySeven" /><ref name="telerama16" /> Nke a bụ oge mbụ n'ọrụ ya ka ya na onye ọzọ dere abụ rụkọrọ ọrụ tupu ha abanye n'ụlọ ndekọ egwu. O nwekwara ohere isonye n'ịhọrọ nhazi nke ụda violin na ngwa egwu ndị ọzọ.<ref name="HardySeven" />
Album ahụ, ''[[La question (album)|La question]]'', ewepụtara na 16 Ọktoba 1971,<ref name="Weiner 19">{{cite news |last=Weiner|first=Judith|date=25 October 1971|title=Interview |language=fr|newspaper=[[France-Soir]]|location=Paris|page=19}}</ref> ma kwalite ya site n'otu egwu "Le martien",<ref>{{cite AV media notes |title=Le martien|author=Françoise Hardy |year=1971|type=7-inch single|location=France|publisher=[[Sonopresse]]|id=HY 45.908}}</ref> "Même sous la pluie"<ref>{{cite AV media notes |title=Même sous la pluie|author=Françoise Hardy |year=1971|type=7-inch single|location=France|publisher=[[Sonopresse]]|id=HY 45.909}}</ref> na "Rêve".<ref>{{cite AV media notes |title=Rêve|author=Françoise Hardy |year=1972|type=7-inch single|location=France|publisher=[[Sonopresse]]|id=HY 45.910}}</ref> Ọ bụ ezie na ndị nta akụkọ France toro album ahụ nke ukwuu,<ref name="rfi" /><ref name="vie">{{cite web |last=Lehoux |first=Valérie |date=27 April 2012 |title=La vie en musique de Françoise Hardy |url=https://www.telerama.fr/musique/la-vie-en-musique-de-francoise-hardy,80734.php |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510192036/https://www.telerama.fr/musique/la-vie-en-musique-de-francoise-hardy,80734.php |archive-date=10 May 2021 |access-date=11 May 2021 |work=[[Télérama]] |language=French}}</ref> ọ naghị enweta nnukwu ihe ịga nke ọma n'ahịa.<ref name="telerama16" /><ref name="Lesueur1938">Lesueur, 2015. p. 1938</ref>
Mgbe ''La question'' dara n'ahịa, Hardy gbanwere ụzọ egwu ya ma kpọọ onye Britain na-ahazi egwu [[Tony Cox (record producer)|Tony Cox]] ka ọ mepụta album ya na-esote.<ref name="HardySeven" /> Album ahụ, nke a maara dịka ''Et si je m'en vais avant toi'', ''L'éclairage'', ma ọ bụ "Album Oroma" n'ihi mkpuchi ya, ewepụtara na Novemba 1972 ma kwalite ya site n'otu egwu "La berlue".<ref name="QuinoneroRouge" /> Mgbe arụchara ọrụ ahụ, Hardy na Cox dekọrọ album Bekee ''[[If You Listen]]'', nke nwere nsụgharị ọhụrụ nke ụfọdụ egwu America na Britain a na-amaghị nke ọma.<ref name="HardySeven" /> Mgbe nkwekọrịta Hardy na Sonopresse gwụsịrị, emebeghị ya ọhụrụ.<ref name="QuinoneroVI" />
Ihe dị ka afọ 1972, Hardy kpọrọ onye na-ede abụ na onye nrụpụta egwu [[Michel Berger]] ka ya na ya rụkọọ ọrụ mgbe ọrụ ya na [[Véronique Sanson]] masịrị ya nke ukwuu.<ref name="HardyEight" /><ref name="QuinoneroVI">Quinonero, 2017, "«TOUS CES MOTS QUI FONT PEUR QUAND ILS NE FONT PAS RIRE... [...] Je voudrais vous les dire / Et je voudrais les vivre...»"</ref> Berger dere abụ abụọ n'ime iri na abụọ dị na album ahụ, "[[Message personnel]]" na "Première rencontre".<ref name="HardyEight" />
N'agbanyeghị oge nnwere onwe nka ọ nwetara tupu ahụ, Hardy chọpụtara onwe ya ọzọ n'okpuru usoro ọrụ siri ike nke Berger, onye ọ kọwara mgbe e mesịrị dịka "nwoke na-eme ọsọ ọsọ, nwere ọtụtụ ihe ọ ga-eme, ọtụtụ ihe ọ ga-echebara echiche, na ọtụtụ mmadụ ọ ga-ahụ".<ref name="QuinoneroBerger" />
Ndekọ album ahụ mere na Julaị 1973, obere oge mgbe Hardy mụsịrị nwa ya nwoke, [[Thomas Dutronc]].<ref name="HardyEight" /> Album ahụ, ''[[Message personnel (album)|Message personnel]]'', ewepụtara n'afọ ahụ site na [[Warner Records|Warner Bros. Records]],<ref>{{cite AV media notes |title=[[Message personnel (album)|Message personnel]]|author=Françoise Hardy |year=1973|type=LP record|location=France|publisher=[[Warner Records|Warner Bros. Records]]|id=56 019}}</ref> bụkwa nnukwu ihe ịga nke ọma n'akụkụ ahịa na nyocha ndị nkatọ.<ref name="rfi" /> Egwu isi ya mere ka ọrụ Hardy laghachi n'elu ọzọ na France.<ref name="QuinoneroBerger">Quinonero, 2017, "Michel Berger, l'homme pressé"</ref>
Hardy dere abụ iri nwere otu isiokwu jikọrọ ha ọnụ maka album ya na-esote,<ref name="HardyNine" /><ref name="QuinoneroFaim" /> ebe enyi ya [[Catherine Lara]] tinyere egwu n'okwu ndị ahụ. Ọ rụkọkwara ọrụ na Jean-Pierre Castelain, Gérard Kawczynski, André Georget, na Michel Sivy.<ref name="QuinoneroFaim" /> N'okpuru mmepụta [[Hughes de Courson]], album echiche (concept album) ''Entr'acte'' ewepụtara na Novemba 1974 ma kwalite ya site n'abụ "Ce soir", "Je te cherche", na "Il y a eu des nuits".<ref name="QuinoneroFaim">Quinonero, 2017, "«Il y a eu des nuits / Où je mourais de toi / Comme on meurt de faim...»"</ref>
Album ahụ dara n'ahịa,<ref name="HardyTen" /> nke mere ka Hardy were ezumike n'ọrụ egwu iji tinyekwuo oge n'ịzụlite nwa ya. Ọ wepụtara naanị otu egwu abụọ n'afọ 1975–1976.<ref name="rfi" /><ref name="QuinoneroFaim" /> Nke mbụ bụ egwu [[Jean-Michel Jarre]] dere, "Que vas-tu faire?", nke e jikọtara na "Le compte a rebours",<ref>{{cite AV media notes |title=Que vas-tu faire?|author=Françoise Hardy |year=1975|type=7-inch single|location=France|publisher=[[Warner Records|Warner Bros. Records]]|id=16664}}</ref> mana ọ rere nke ọma nke ukwuu.<ref name="HardyTen" /><ref name="QuinoneroFaim" /> Nke abụọ bụ "Femme parmi les femmes", egwu isi nke ihe nkiri [[Claude Lelouch]] ''Si c'était à refaire'', nke nwere okwu [[Pierre Barouh]] dere na egwu [[Francis Lai]] mepụtara.<ref name="QuinoneroFaim" />
Ihe dị ka afọ 1976, Berger kpọtụrụ Hardy ọzọ, chọrọ ka ọ sonye na ụlọ ọrụ ndekọ egwu ọhụrụ ya, Apache. Hardy zitere ya abụ "Ton enfance", "Star", na "L'impasse".<ref name="HardyTen">Hardy, 2018 [2008], "Ten"</ref> Berger tụrụ aro ka a wepụta album dabere na abụ ndị ahụ nke ga-enwe otu echiche jikọrọ ha ọnụ, mana Hardy jụrụ aro ahụ ma kama bịanye aka na nkwekọrịta afọ atọ na [[Pathé-Marconi]].<ref name="QuinoneroYared">Quinonero, 2017, "Gabriel Yared, le gentil tyran"</ref>
===1977–1995: Ọrụ ya na Gabriel Yared na ezumike n’ọrụ===
[[File:Françoise Hardy05.JPG|thumb|upright|Hardy na Deauville, Normandy, Julaị 1992]]
Maka ''Star'' nke afọ 1977, albọm mbụ ya e wepụtara n'okpuru Pathé-Marconi, Hardy kpọrọ [[Gabriel Yared]] ka ọ bụrụ onye nrụpụta na onye nhazi egwu.<ref name="QuinoneroYared" /> Albọm ahụ, nke a kọwara dịka “albọm ngwakọta”, nwere egwu isii Hardy dere yana abụ ndị [[Serge Gainsbourg]], [[William Sheller]], Catherine Lara, [[Luc Plamondon]], Roland Vincent, na [[Michel Jonasz]] dere.<ref name="QuinoneroYared" /> Na mbido, mmekọrịta Hardy na Yared jupụtara na esemokwu.<ref name="QuinoneroYared" /> Edekọrọ ''Star'' n’ime ọnọdụ e ji nrụgide mara, nke mere ka e kpọọ Hardy aha “eze nwanyị oyi”.<ref name="rfi" /><ref name="independent05" /> Dị ka Frédéric Quinonero si kwuo, “onye na-abụ abụ ahụ chere na ọ dị mkpa iwepụ nghọtahie ọ bụla, nke anụ ahụ ma ọ bụ nke mmetụta uche, tupu mmekọrịta ha ghọọ ezigbo ọbụbụenyi.”<ref name="QuinoneroYared" /> ''Star'' ghọrọ nnukwu ihe ịga nke ọma n’ahịa, mee ka Hardy laghachi n’ihu mgbasa ozi ma mee ka ọgbọ ọhụrụ nke ndị ntorobịa mara ọrụ ya.<ref name="rfi" /> N’agbanyeghị esemokwu dị n’etiti ha n’ụlọ ndekọ egwu, Hardy na Yared gara n’ihu ịrụkọ ọrụ ọnụ ihe dị ka afọ isii ma dekọọ albọm ise ọnụ.<ref name="rfi" /><ref name="QuinoneroYared" /> N’afọ 1991, Hardy chetara ahụmahụ ya n’ọrụ ya na Yared:
<blockquote>
[Yared] na-achọsi ike n’ihe gbasara ọrụ ya... ma n’ọrụ ma n’enyi. Ọ nwere nnukwu mmetụta n’ahụ m. Albọm ise anyị mere ọnụ adịghị mfe... mana echere m na otu n’ime nnukwu ohere ndụ m bụ ịchọta onwe m ọzọ n’okpuru nduzi nke onye egwu nwere ogo dị otu a.<ref name="QuinoneroYared" />
</blockquote>
Albọm sochirinụ nke Hardy n’afọ 1978, ''Musique saoûle'', gụnyere ihe ndị [[Gabriel Yared]], Alain Goldstein na Michel Jonasz dere.<ref>{{cite AV media|type=LP record|location=France|title=Musique saoûle|publisher=[[Pathé-Marconi]]|id=2C 070-14697|year=1978|author=Françoise Hardy}}</ref> Albọm ahụ gbanwere ntụziaka egwu Hardy gaa n’ụdị egwu a pụrụ ịgba egwu karịa, ma nweta nnukwu ihe ịga nke ọma n’ahịa, nke ewu ewu nke egwu mbụ ya bụ “J'écoute de la musique saoûle”, karịsịa ụdị ya e mezigharịrị ogologo oge nyere aka.<ref name="QuinoneroTonic" /> A kwalitere ''Musique saoûle'' site n’ịpụta Hardy na mmemme telivishọn ebe a na-ahụ ya ka ọ na-eme egwu ahụ n’ụzọ a kọwara dịka nke na-adịghị adị ya mfe n’etiti igwe mmadụ na-agba egwú.<ref name="QuinoneroTonic" />
N’afọ 1980, Yared na onye ọrụ ibe ya Bernard Ilous nyere albọm ọzọ ya, ''Gin Tonic'', ụdị azụmahịa ka ukwuu.<ref name="QuinoneroTonic" /> Ihe mkpuchi albọm ahụ, nke onye ọrụ ibe magazin ''Façade'' sere, bụ magazin French e kere n’usoro akwụkwọ akụkọ ''Influence'' nke [[Andy Warhol]], gosipụtara Hardy dịka onye oge a nke ukwuu.<ref name="QuinoneroTonic" /> A kwalitere ''Gin Tonic'' site na abụ ndị “Jazzy rétro Satanas” na “Juke-box”.<ref name="QuinoneroTonic" />
Albọm ọzọ Hardy, ''À suivre'', pụtara na Eprel 1981 n'okpuru akara Flarenasch, nke mebiri nkwekọrịta ya na Pathé-Marconi.<ref name="QuinoneroMariage" /> Albọm ahụ wetara ndị ọrụ ibe ọhụrụ, ebe Yared kpọrọ ndị dere egwu dịka [[Louis Chedid]], Pierre Groscolas, Jean-Claude Vannier, [[Michel Bernholc]], Daniel Perreau, Jean-Pierre Bourtayre, na [[Étienne Roda-Gil]].<ref name="QuinoneroMariage" /> A kwalitere ''À suivre'' site na abụ ndị “Tamalou” na “Villégiature”.<ref name="QuinoneroMariage" />
Albọm sochirinụ, ''Quelqu'un qui s'en va'', pụtara n'oge opupu ihe ubi nke afọ 1981 ma nwee ihe mkpuchi albọm nke [[Serge Gainsbourg]] sere foto ya.<ref name="QuinoneroSortie">Quinonero, 2017, "Fausse sortie"</ref>
''Décalages'', nke e wepụtara na 2 Mee 1988,<ref name="QuinoneroDecalages" /> ka a kpọsara dịka albọm ikpeazụ Hardy. Ọ ghọrọ ihe ịga nke ọma n’ahịa ma nweta asambodo [[Gold disc|ọlaedo]] maka ire puku narị otu (100,000) nkeji.<ref name="QuinoneroDecalages">Hardy, 2017, "Décalages et dérapages"</ref>
N’afọ 1990, Hardy dere abụ "[[Fais-moi une place]]" maka [[Julien Clerc]], a kpọnyekwara ya n’albọm ya nke nwere otu aha ahụ.<ref name="linternaute" /> Hardy laghachiri n’ọrụ egwu ya n’afọ ndị 1990 mgbe ọ bịanyere aka na nkwekọrịta na [[Virgin Records]] na Disemba 1994.<ref name="linternaute" />
N’afọ 1995, Hardy rụkọrọ ọrụ na otu egwu Bekee [[Blur (band)|Blur]] maka ụdị French nke "[[To the End (Blur song)|To the End]]", nke e dekọrọ na [[Abbey Road Studios]].<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=Z5sI04YpV3QC&pg=PA197|page=197|title=Abbey Road: The Best Studio in the World|access-date=13 May 2021|first=Alistair|last=Lawrence|year=2012|isbn=978-1608199990|publisher=[[Bloomsbury Publishing]]|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072142/https://books.google.com/books?id=Z5sI04YpV3QC&pg=PA197#v=onepage&q&f=false|url-status=live}}</ref> E tinyere ya dịka [[B-side]] nke egwu otu ahụ bụ "[[Country House (Blur song)|Country House]]".<ref>{{cite AV media|title=Blur's Country House|author=[[Blur (band)|Blur]]|type=CD single|location=United Kingdom|id=7243 8 82338 2 8|publisher=[[Parlophone]]|year=1995}}</ref>
=== 1996–2021: Albọm ikpeazụ na ịla ezumike nka ===
N'afọ 1997, Hardy so ndị otu French abụọ ahụ, [[Air (French band)|Air]], rụọkọ ọrụ na egwu "Jeanne", nke bụ [[B-side]] dị na maxi-single ha bụ "[[Sexy Boy (Air song)|Sexy Boy]]".<ref>{{cite AV media|title=Sexy Boy|author=[[Air (French band)|Air]]|type=CD single|location=United States|id=CAR 6645-2|publisher=[[Caroline Records]]|year=1997}}</ref>
N'afọ 2005, Hardy natara ihe nrite ''Female Artist of the Year'' maka albọm ya ''Tant de belles choses'' na emume [[Victoires de la Musique]]. N'afọ 2006, ọ natara ihe nrite [[Grande médaille de la chanson française]], nke [[Académie Française]] na-enye iji kwanyere ugwu ọrụ ya n’egwu.<ref>{{cite web|url=https://www.academie-francaise.fr/grande-medaille-de-la-chanson-francaise|title=Grande médaille de la chanson française|language=French|publisher=[[Académie Française]]|access-date=12 May 2021|archive-date=12 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512153720/https://www.academie-francaise.fr/grande-medaille-de-la-chanson-francaise|url-status=live}}</ref>
N'afọ 2012, Hardy mere emume ncheta afọ iri ise (50) ya n’ọrụ egwu site n’ịpụta akwụkwọ akụkọ mbụ ya na albọm ọhụrụ, ha abụọ nwere aha ''[[L'Amour fou (album)|L'Amour fou]]''.<ref name=lefou/> Mgbe a chọpụtara na ọ nwere [[laryngeal cancer]], onye na-agụ egwú ahụ kwupụtara na ''L'Amour fou'' ga-abụ albọm ikpeazụ ya, mana ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ afọ ise gachara, ọ laghachiri na mwepụta albọm ''[[Personne d'autre]]'' n'afọ 2018.<ref name=faroutmag>Far Out Staff [http://faroutmagazine.co.uk/francoise-hardy-to-release-new-studio-album-personne-dautre/ Françoise Hardy to release new studio album "Personne d'autre"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231103132318/https://faroutmagazine.co.uk/francoise-hardy-to-release-new-studio-album-personne-dautre/ |date=3 November 2023 }}, ''Far Out Magazine'', Retrieved on 7 May 2018.</ref>
N’ọnwa Maachị 2021, Hardy kwupụtara na ọ pụghịzi ịbụ abụ n’ihi mmetụta ọgwụgwọ kansa ya kpatara.<ref name="parismatch21">{{cite web|url=https://www.parismatch.com/People/Francoise-Hardy-Mes-chansons-m-aidaient-a-supporter-mes-douleurs-1731052|language=French|access-date=22 May 2021|work=[[Paris Match]]|title=Françoise Hardy : "Mes chansons m'aidaient à supporter mes douleurs"|date=28 March 2021|first=Benjamin|last=Locoge|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213815/https://www.parismatch.com/People/Francoise-Hardy-Mes-chansons-m-aidaient-a-supporter-mes-douleurs-1731052|url-status=live}}</ref>
==Ọrụ ime ihe nkiri==
[[File:Francoise hardy grand prix (cropped).jpg|thumb|upright|Hardy na-eme ihe dị ka Lisa n’ihe nkiri 1966 ''[[Grand Prix (1966 film)|Grand Prix]]'']]
Hardy sonyere n’ọrụ ihe nkiri, ma ọ naghị etinye onwe ya n’ọrụ ime ihe nkiri dịka ọrụ siri ike, ọ chọkwara ime ya otú ahụ.<ref name="HardyThree" /><ref name="montanes">{{cite web|url=https://www.eldiariomontanes.es/culturas/libros/francoise-hardy-sentia-20170826153636-nt.html|language=Spanish|access-date=12 May 2021|title="Françoise Hardy sentía amor por la música pero no por exponer su intimidad"|date=27 August 2017|last=González Ruiz|first=Pilar|work=[[El Diario Montañés]]|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123102532/https://www.eldiariomontanes.es/culturas/libros/francoise-hardy-sentia-20170826153636-nt.html|url-status=live}}</ref> Ọ nabatara ọrụ ime ihe nkiri e nyere ya n’afọ ndị 1960 n’enweghị nnukwu mmasị, dịka ndụmọdụ [[Jean-Marie Périer]] si dị.<ref name="HardyThree" /> Ọ bụ ezie na echiche ịrụkọ ọrụ ọnụ na ndị nduzi ihe nkiri a ma ama masịrị ya, ọ ka họọrọ egwu karịa sinima.<ref name="nytimes" />
N’afọ 1963, Hardy mere mpụta mbụ ya n’ihe nkiri dịka Ophelia n’ihe nkiri [[Roger Vadim]] ''[[Château en Suède]]''.<ref name="HardyThree">Hardy, 2018 [2008], "Three"</ref><ref name="Deluxe58">Deluxe, 2013. p. 58</ref> Tupu ekenye ya ọrụ ahụ, Vadim nwara ikike ime ihe nkiri Hardy site n’ịdu ya ka ọ gụọ akwụkwọ ozi ịhụnanya [[Cécile de Roggendorf]] dere nye [[Giacomo Casanova]].<ref name="QuinoneroActress">Quinonero, 2017, "Actrice malgré elle"</ref> N’oge a na-emepụta ''Château en Suède'', Vadim kpọrọ Hardy asị n’ihi “enweghị mmasị ya na-enweghị njedebe”, nke ghọrọ “mbido egwu ya banyere oge a na-eme ihe nkiri na ụlọ ọrụ ihe nkiri n’ozuzu ya”.<ref name="Deluxe60" /> Dị ka akụkụ nke mgbasa ozi ihe nkiri ahụ, Hardy gara [[Cannes Film Festival]], ebe ọ yi uwe mkpuchi ojii nke [[Pierre Cardin]] chepụtara.<ref name="QuinoneroActress" />
Mgbe o mechara obere mpụta ([[cameo appearance]]) na ''[[What's New Pussycat?]]'',<ref name="Deluxe60" /> Hardy nwetara ọrụ n’ihe nkiri [[Jean-Daniel Pollet]] nke 1966 ''[[A Bullet Through the Heart|Une balle au cœur]]'', nke e sere n’otu agwaetiti dịpụrụ adịpụ na Gris.<ref name="HardyThree" /> Ahụmahụ ahụ amasịghị ya, ma o kwuru, “mgbe ụbọchị otu ma ọ bụ abụọ gachara, aghọtara m na onye nduzi ahụ adịghị mma ma ihe nkiri ya bụ ọdịda.”<ref name="HardyThree" />
N’ịgbaso ihe ịga nke ọma ya n’ọrụ egwu na Italy, Hardy pụtara dịka onye na-eme egwu n’ihe nkiri ''[[musicarelli]]'', gụnyere ''I ragazzi dell'Hully Gully'' (1964),<ref name="ragazzi">{{Cite book|title=La canzone italiana del Novecento|last=Baldazzi|first=Gianfranco|language=Italian|page=306|publisher=[[Newton Compton Editori]]|year=1989}}</ref> ''[[Questo pazzo, pazzo mondo della canzone]]'' (1965),<ref name="questo">{{cite journal|title=Questo pazzo, pazzo mondo della canzone|year=1966|volume=27|language=Italian|page=55|journal=Bianco e Nero|publisher=[[Centro Sperimentale di Cinematografia]]|location=Italy}}</ref> ''[[Altissima pressione]]'' (1965), na ''Europa canta'' (1965).<ref name="larkin">{{cite book|title=[[Encyclopedia of Popular Music]]|year=2006|isbn=978-0195313734|editor-first=Colin|editor-last=Larkin|editor-link=Colin Larkin|publisher=[[Oxford University Press]]|edition=4th|page=[https://archive.org/details/encyclopediaofpo0007unse_i0g6/page/132 132]}}</ref> Ọ pụtakwara na mmemme telivishọn pụrụ iche nke 1968 ''[[Monte Carlo: C'est La Rose]]'', nke [[Grace Kelly]] bụ onye na-elekọta ya.<ref name="larkin" />
Onye nduzi America [[John Frankenheimer]] hụrụ Hardy ka ọ na-apụ n’otu ụlọ oriri abalị dị na London ma chee na ọ ga-adabara nke ọma n’ihe nkiri [[Formula One]] ya ''[[Grand Prix (1966 film)|Grand Prix]]'' (1966).<ref name="HardyFour">Hardy, 2018 [2008], "Four"</ref> N’agbanyeghị na ọ ka enweghị mmasị n’ọrụ ime ihe nkiri dịka ọrụ ndụ, Hardy nabatara ọrụ ahụ n’ihi na a na-akwụ ya ezigbo ụgwọ.<ref name="QuioneroCineaste">Quinonero, 2017, "Pour la «beauté renversante» d'un cinéaste"</ref> Ọ pụtakwara obere oge na ihe nkiri [[Jean-Luc Godard]] nke 1966 ''[[Masculin féminin]]'', ebe ọ yi uwe zuru ezu nke [[André Courrèges]] chepụtara.<ref name="godard">{{cite web|url=https://exhibitions.fitnyc.edu/paris-refashioned/masculin-feminin-and-french-youth-fashion/|access-date=12 May 2021|title=Masculin féminin and French Youth Fashion|date=3 March 2017|publisher=The Museum at FIT. [[Fashion Institute of Technology]]|archive-date=12 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512182356/https://exhibitions.fitnyc.edu/paris-refashioned/masculin-feminin-and-french-youth-fashion/|url-status=live}}</ref>
N’afọ 1969, ọ bụ kpakpando n’ihe nkiri telivishọn ''L'homme qui venait du Cher'' tinyere [[Eddy Mitchell]].<ref name="cher">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=k0EWr7ye9XEC&pg=PT126|language=French|access-date=12 May 2021|title=Il faut rentrer maintenant|author-link=Eddy Mitchell|last1=Mitchell|first1=Eddy|last2=Varrod|first2=Didier|year=2012|publisher=[[La Martinière Groupe|Editions de la Martinière]]|isbn=978-2732451473|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072147/https://books.google.com/books?id=k0EWr7ye9XEC&pg=PT126#v=onepage&q&f=false|url-status=live}}</ref> N’afọ ndị 1970, ọ mere obere mpụta n’ihe nkiri [[Jean-Claude Lord]] ''[[The Doves (film)|The Doves]] (Les Colombes)'' (1972)<ref name="colombes" /> na nke [[Claude Lelouch]] ''[[If I Had to Do It All Over Again]] (Si c'était à refaire)'' (1976).<ref name="QuinoneroFilmography" />
==Ọrụ ya n’ihe gbasara ịgụ kpakpando (Astrology)==
:Ekwenyere m na sayensị mmadụ a na-enye naanị ozi banyere otu n’ime ọtụtụ ihe ndị na-emetụta ndụ anyị, ya bụ nke jikọtara na usoro na mgbagharị nke usoro mbara igwe anyị. Ọ na-enyere anyị naanị ịghọta ebe anyị nọ ma mata nke ọma usoro dị iche iche nke mmepe anyị, nke dabere n’ọtụtụ ihe karịrị naanị okirikiri na nhazi nke mbara ala, ma ọ bụghịkwa mgbe niile ka a pụrụ ịkọwa ya dịka ihe omume ma ọ bụ nsonaazụ pụrụ iche.
— Hardy banyere enweghị ntụkwasị obi ya n’ebe ọtụtụ ndị na-agụ kpakpando nọ na n’ebe “ịgụ kpakpando amụma” nọ, 2008.<ref name="HardySix" />
Hardy mekwara ọrụ dịka onye na-agụ kpakpando ([[astrologer]]), ma dee ọtụtụ akwụkwọ na edemede gbasara isiokwu ahụ. Ọ sonyeere ụlọ akwụkwọ echiche a na-akpọ “conditionalist”, nke [[Jean-Pierre Nicola]] kọwara n’akwụkwọ ya nke 1964, ''La condition solaire'', nke kwuru na ịgụ kpakpando abụghị usoro [[divination|ịkọ amụma]], kama na a ga-eji ya tụlee ihe ndị ọzọ dịka mkpụrụ ndụ ihe nketa, agụmakwụkwọ, na ọnọdụ mmekọrịta mmadụ na omenala.<ref name="HardyAtrologia">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=RtAwDwAAQBAJ|access-date=6 May 2021|last=Hardy|first=Françoise|author-link=Françoise Hardy|trans-title=La astrología universal|title=L'astrologie universelle|orig-year=1987|type=eBook|year=2007|isbn=978-8431535810|language=Spanish|location=Barcelona|publisher=De Vecchi Ediciones|chapter=Introducción|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612010044/https://books.google.com/books?id=RtAwDwAAQBAJ|url-status=live}}</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lcMEAAAQBAJ&pg=PA103|pages=103–104|language=French|access-date=10 May 2021|title=L'astrologie: le grand voyage en soi et dans l'avenir|first=Yves|last=Lenoble|year=2020|publisher=BoD|isbn=978-2382580141|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612010049/https://books.google.com/books?id=0lcMEAAAQBAJ&pg=PA103|url-status=live}}</ref>
Hardy malitere inwe mmasị n’ịgụ kpakpando mgbe ọ gara hụ onye na-agụ kpakpando André Barbault n’etiti afọ 1960 ndị ahụ.<ref name="HardySix">Hardy, 2018 [2008], "Six"</ref> Ọ gara ọmụmụ ọha na eze, mụtara otu esi arụpụta [[birth chart|chaatị ọmụmụ]], ma gụọ ọtụtụ akwụkwọ pụrụ iche tupu ya ezute Catherine Aubier, onye tụrụ aro ka Hardy mụta n’aka onye nkụzi ya.<ref name="HardySix" /> Madame Godefroy kụziri Hardy ịgụ kpakpando ọdịnala ruo afọ abụọ na Paris.<ref name="HardySix" /> Ọ ghọrọ onye raara onwe ya nye nke ukwuu n’ọrụ a mgbe ọ zutere Nicola n’afọ 1974, onye kpọrọ ya ka ọ bụrụ akụkụ nke magazin ọhụrụ ọ na-arụpụta.<ref name="HardySix" /> Onye ọbụ abụ ahụ kọwara Nicola dịka “onye na-agụ kpakpando kacha mma n’ụwa”<ref name="clash">{{cite web|url=https://www.clashmusic.com/features/another-person-fran%C3%A7oise-hardy-interviewed|access-date=6 May 2021|date=23 April 2018|first=Hayley|last=Scott|work=[[Clash (magazine)|Clash]]|title=Another Person: Françoise Hardy Interviewed|archive-date=6 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210506054623/https://www.clashmusic.com/features/another-person-fran%C3%A7oise-hardy-interviewed|url-status=dead|accessdate=4 June 2026|archivedate=6 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210506054623/https://www.clashmusic.com/features/another-person-fran%C3%A7oise-hardy-interviewed}}</ref> ma dee, sị: “Ọ bụ ya mere ka m ghọta ịgụ kpakpando n’ụzọ nwere ọgụgụ isi ma kụziere m otu esi eji ya nke ọma n’akụkụ ya.”<ref name="HardySix" /> Ewezuga ịgụ kpakpando, [[Alejandro Jodorowsky]] kụzikwaara Hardy otu esi agụ [[Tarot of Marseilles]].<ref name="HardyTwelve">Hardy, 2018 [2008], "Twelve"</ref> Dị ka ihe na-akwado ọmụmụ ya banyere ịgụ kpakpando, ọ gara ọmụmụ nke [[graphologist]] Germaine Tripier, onye bụ onye isi nke French Society of Graphology.<ref name="HardyTwelve" />
N’etiti oge ndekọ egwu maka album ya ''Gin Tonic'' na 1979, Hardy rụkọrọ ọrụ n’usoro akwụkwọ gbasara akara zodiac nke Tchou Editions bipụtara, ma sonye n’ide akwụkwọ banyere [[Virgo (astrology)|Virgo]]<ref name="HardyEleven">Hardy, 2018 [2008], "Eleven"</ref> ya na onye ọzọ na-agụ kpakpando, Béatrice Guénin.<ref name="HardyEleven" /> Ọ rụkọkwara ọrụ na magazin ''Quinze Ans''.<ref name="QuinoneroTonic" /> N’ọgwụgwụ afọ 1980, Pierre Lescure nke ụlọ mgbasa ozi redio [[RMC (France)|RMC]] kpọrọ Hardy ka ọ na-enye horoscope kwa ụbọchị na mmemme kwa izu.<ref name="HardyEleven" /> N’afọ 1982, Hardy malitere usoro mgbasa ozi ọhụrụ kwa izu a kpọrọ ''Entre les lignes, entre les signes'', nke ọ na-ajụ ndị ama ama n’ihe nkiri ma ọ bụ n’egwu ajụjụ dabere na chaatị ọmụmụ ha, ebe graphologist Anne-Marie Simmond, onye Hardy mụtara n’aka ya, na-emepụta nkọwa gbasara àgwà ha site n’aka ha dere.<ref name="HardyTwelve" /> E bipụtara nchịkọta ajụjụ ọnụ ndị ahụ na profaịlụ ndị ahụ site na RMC na 1986.<ref>{{cite book|title=Entre les lignes, entre les signes|url=https://archive.org/details/entreleslignesen0000hard|author-link=Françoise Hardy|last1=Hardy|first1=Françoise|last2=Simmond|first2=Annne-Marie|language=French|publisher=[[RMC (France)|RMC Edition]]|year=1986|location=France|isbn=978-2868550064}}</ref><ref name="independent05" />
N’afọ 1990, Hardy gara n’ihu n’ọrụ ya banyere ịgụ kpakpando site n’ide akụkọ maka akwụkwọ akụkọ Switzerland ''[[Le Matin (Switzerland)|Le Matin]]'' ma bụrụkwa onye na-ahụ maka akụkụ kwa izu n’usoro ihe omume [[Thierry Ardisson]] a kpọrọ ''Télé Zèbre'' na [[Antenne 2]].<ref name="QuinoneroPour">Quinonero, 2017, "Là pour personne ?"</ref> Na 7 Mee 2003, Hardy bipụtara ''Les rythmes du zodiaque'', akwụkwọ o were ihe karịrị afọ abụọ dee, nke o kwuru na ebumnuche ya bụ “akwụkwọ ga-enye m ohere itinye obere onyinye m n’ịgụ kpakpando nke oge a.”<ref name="HardyEighteen">Hardy, 2018 [2008], "Eighteen"</ref>
== Ọrụ ide akwụkwọ ==
N’afọ ndị ikpeazụ nke ndụ ya, Hardy ghọrọ onye odee akwụkwọ [[akụkọ ifo]] na akwụkwọ [[na-abụghị akụkọ ifo]]. O dekwara akụkọ ndụ ya, ''Le désespoir des singes... et autres bagatelles (Nkụda Mmụọ Ndị Enwe... na Ihe Ndị Ọzọ Na-adịghị Mkpa)'', nke e bipụtara na 9 Ọktoba 2008. A rere akwụkwọ ahụ ihe ruru mkpụrụ 250,000 ma bụrụ [[bestseller]] na France.<ref name="ledevoir12">{{cite web |last=Cormier |first=Sylvain |date=17 November 2012 |title=Françoise Hardy, d'amour dévorée, d'amour nourrie |trans-title=Françoise Hardy, ịhụnanya riri ya, ịhụnanya zụlitere ya |url=https://www.ledevoir.com/culture/musique/364069/francoise-hardy-d-amour-devoree-d-amour-nourrie |access-date=12 May 2021 |work=[[Le Devoir]] |language=French}}</ref> E mechara tụgharịa akwụkwọ ahụ n’asụsụ Spanish ma ụlọ mbipụta akwụkwọ nnwere onwe Expediciones Polares nke dị na [[San Sebastián]] bipụta ya n’afọ 2017.<ref name="simios">{{cite web|language=Spanish|url=https://www.efeeme.com/la-desesperacion-de-los-simios-y-otras-bagatelas-de-francoise-hardy/|date=14 March 2017|access-date=21 May 2021|first=Javier|last=De Castro|title="La desesperación de los simios... y otras bagatelas", de Françoise Hardy|publisher=Efe Eme|archive-date=13 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210613114902/https://www.efeeme.com/la-desesperacion-de-los-simios-y-otras-bagatelas-de-francoise-hardy/|url-status=live}}</ref> Mbipụta Bekee nke Jon E. Graham tụgharịrị ka [[Feral House]] bipụtara na 2018.<ref name="monkeyreview">{{cite web|url=https://www.theguardian.com/books/2018/jul/28/despair-of-monkeys-other-trifles-francoise-hardy-review|date=28 July 2018|access-date=12 May 2021|first=Anthony|last=Quinn|title=The Despair of Monkeys and Other Trifles review – Françoise Hardy's memoir|work=[[The Guardian]]|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012534/https://www.theguardian.com/books/2018/jul/28/despair-of-monkeys-other-trifles-francoise-hardy-review|url-status=live}}</ref>
[[File:Françoise Hardy 2012 c.jpg|thumb|left|Hardy na-ewebata akwụkwọ [[novel]] mbụ ya ''L'amour fou'' na Paris, Novemba 2012]]
N’afọ 2012, Hardy bipụtara [[novel]] mbụ ya, ''L'amour fou'', n’ụlọ mbipụta [[Éditions Albin Michel]]. E wepụtara ya n’otu oge ahụ na album egwu nwere otu aha ahụ.<ref name="lapresse">{{cite news|url=https://www.lapresse.ca/arts/musique/entrevues/201211/21/01-4596063-francoise-hardy-comment-tecrire-adieu.php|title=Françoise Hardy : comment t'écrire adieu...|access-date=21 May 2021|work=[[La Presse (Canadian newspaper)|La Presse]]|language=French|first=Marie-Christine|last=Blais|date=21 November 2012|archive-date=21 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210521044417/https://www.lapresse.ca/arts/musique/entrevues/201211/21/01-4596063-francoise-hardy-comment-tecrire-adieu.php|url-status=live}}</ref> Ọ malitere ide akụkọ ahụ, nke gbasara mmekọrịta ịhụnanya jupụtara n’ịrapara n’ahụ mmadụ nke ukwuu, ihe dị ka afọ iri atọ tupu ahụ,<ref name="lapresse" /> mana o debere akwụkwọ edemede ahụ n’akụkụ ma enweghị atụmatụ ibipụta ya. Onye nchịkọta akụkọ ya gbara ya ume ka o mee ya, ma ọ kwetara mgbe enyi ya Jean-Marie Périer kwadoro ya.<ref name="avisfigaro">{{cite web|url=https://www.lefigaro.fr/musique/2012/11/09/03006-20121109ARTFIG00244-francoise-hardy-je-suis-une-angoissee.php|title=Françoise Hardy : " Je suis une angoissée "|access-date=21 May 2021|work=[[Le Figaro]]|first1=Pierre|last1=De Boishue|last2=Nuc|first2=Olivier|date=9 November 2012|language=French|archive-date=21 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210521051421/https://www.lefigaro.fr/musique/2012/11/09/03006-20121109ARTFIG00244-francoise-hardy-je-suis-une-angoissee.php|url-status=live}}</ref> Hardy chere na ọ dabara adaba ibipụta akwụkwọ ahụ iji mee emume afọ iri ise nke ọrụ egwu ya, ebe ọ kọwara ya dịka “akụkọ nke ghọrọ isi mmalite ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ abụ m niile kemgbe mmalite.”<ref name="avisfigaro" /> N’afọ 2013, ụlọ mbipụta Edizioni Clichy nke dị na [[Florence]] bipụtara ụdị Italian nke akwụkwọ ahụ.<ref>{{cite book|isbn=978-8867990214|year=2013|orig-year=2012|trans-title=L'amour fou|language=Italian|location=Florence|publisher=Edizioni Clichy|title=L'amore folle|author-link=Françoise Hardy|first=Françoise|last=Hardy|translator-last1=Conti|translator-first1=Antonella}}</ref>
Mgbe album ''La pluie sans parapluie'' na ''L'Amour fou'' rere ahịa nke ọma adịghị, Hardy kpebiri ịhapụ egwu ntakịrị ma tinye uche ya n’ide akwụkwọ.<ref name="avisnon">{{cite web|url=https://www.parismatch.com/People/Musique/Message-personnel-de-Francoise-Hardy-720438|access-date=21 May 2021|language=French|work=[[Paris Match]]|date=3 August 2015|title=Message personnel de Françoise Hardy|first=Marie-France|last=Chatrier|archive-date=21 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210521043114/https://www.parismatch.com/People/Musique/Message-personnel-de-Francoise-Hardy-720438|url-status=live}}</ref> Nke a butere [[essay]] ''Avis non autorisés'' ''(Echiche E Nyeghị Ikike)'', nke e bipụtara na 2015 site n’ụlọ mbipụta [[Éditions des Équateurs]], ebe ọ kọwara nsogbu ndị mmadụ na-eche ihu mgbe ha na-eru [[ịka nká]].<ref name="avisnon" /><ref name="avispoint">{{cite web |last=Mirande |first=Jean-Noël |date=3 April 2015 |title=Les vérités nues de Françoise Hardy |trans-title=Eziokwu doro anya nke Françoise Hardy |url=https://www.lepoint.fr/culture/les-verites-nues-de-francoise-hardy-04-03-2015-1909777_3.php |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210521043115/https://www.lepoint.fr/culture/les-verites-nues-de-francoise-hardy-04-03-2015-1909777_3.php |archive-date=21 May 2021 |access-date=21 May 2021 |work=[[Le Point]] |language=French}}</ref> N’akwụkwọ a, o kesakwara echiche ya banyere ihe ndị na-eme ugbu a n’ụwa, nke ọtụtụ ndị kpọrọ echiche “na-adịghị agbaso [[Political correctness|izi ezi ndọrọ ndọrọ ọchịchị]].”<ref name="avisnon" /> ''Avis non autorisés'' ghọrọ nnukwu ihe ịga nke ọma n’ahịa akwụkwọ.<ref name="figaroavis" />
Otu afọ ka e mesịrị, o bipụtara ''Un cadeau du ciel (Onyinye Si N’Eluigwe)'', ebe ọ tụlere ahụmahụ ya n’ụlọ ọgwụ na Maachị 2015 n’ihi ọrịa kansa, oge ọ fọrọ nke nta ka ọ nwụọ.<ref name="figaroavis">{{cite web|url=https://www.lefigaro.fr/livres/2016/10/17/03005-20161017ARTFIG00258-francoise-hardy-se-livre-sur-sa-maladie.php|language=French|access-date=12 May 2021|work=[[Le Figaro]]|date=17 October 2016|title=Françoise Hardy se livre sur sa maladie|first=Mohammed|last=Aïssaoui|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072217/https://www.lefigaro.fr/livres/2016/10/17/03005-20161017ARTFIG00258-francoise-hardy-se-livre-sur-sa-maladie.php|url-status=live}}</ref>
Ná mbido afọ ndị 2020, mgbe ọ naghịzi enwe ike ịga n’ihu na-abụ abụ ma kwuo na ọ “nweghị ihe ọzọ ọ ga-eme”, Hardy tinyere oge ya n’ịchịkọta [[song book]], ''Chansons sur toi et nous'', nchịkọta nke okwu abụ ya niile tinyere nkọwa ya. E bipụtara ''Chansons sur toi et nous'' n’afọ 2021 site n’ụlọ mbipụta Éditions des Équateurs.<ref name="ledevoir21" />
==Ọrụ nka==
===Ụdị egwu===
:Ihe kpaliri m ide egwu m bụ, n'otu akụkụ, nchegbu m. N'ọtụtụ egwu, ekwuwo m egwu m nke ịghara ịrụ ọrụ ahụ na nke ịhapụ m gakwuru onye ọzọ ''a priori'' otu puku ugboro na-adọrọ mmasị ma na-adọrọ adọrọ karịa m. Egwu nke na-abụghị nke na-enweghị isi...
— Hardy, ''[[L'Express]]'', 2013.<ref name="anxiety">{{cite web|url=https://www.lexpress.fr/styles/psycho/l-anxiete-pour-francoise-hardy-j-y-puise-en-partie-mon-inspiration_1251314.html|title=L'anxiété pour Françoise Hardy: "J'y puise en partie mon inspiration"|language=French|work=[[L'Express]]|first1=Delphine|last1=Peras|first2=Marion|last2=Guérin|first3=Christophe|last3=Carrière|date=23 May 2013|access-date=12 May 2021|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072144/https://www.lexpress.fr/styles/bien-etre/psycho/l-anxiete-pour-francoise-hardy-j-y-puise-en-partie-mon-inspiration_1251314.html|url-status=live}}</ref>
Ọ bụ ezie na egwu Hardy kpuchiri ọtụtụ [[ụdị egwu|ụdị egwu]], o jisiri ike nwee ụda pụrụ iche site na mmalite ọrụ ya<ref name="glide">{{cite web|url=https://glidemagazine.com/152060/french-songstress-francoise-hardy-gets-reissue-treatment-album-review/|title=French Songstress Françoise Hardy Gets Reissue Treatment (ALBUM REVIEW)|last=Ferguson|first=Maeri|work=Glide Magazine |date=13 November 2015|access-date=15 May 2021|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515073447/https://glidemagazine.com/152060/french-songstress-francoise-hardy-gets-reissue-treatment-album-review/|url-status=live}}</ref> which was defined by breathy [[alto]] vocals<ref name="allmusic">{{cite web|access-date=6 May 2021|title=Françoise Hardy|last=Jurek|first=Thom|publisher=[[AllMusic]]|url=https://www.allmusic.com/artist/fran%C3%A7oise-hardy-mn0000186594/biography|archive-date=7 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210507122007/https://www.allmusic.com/artist/fran%C3%A7oise-hardy-mn0000186594/biography|url-status=live}}</ref> na ihe na-amasịkarị abụ ndị na-eme ka obi daa mba.<ref name="popmatters">{{cite web|url=https://www.popmatters.com/francoise-hardy-essay-2569397045.html|access-date=10 May 2021|publisher=[[PopMatters]]|title=Capricorn vs. Cancer: The Story of French Singer-songwriter Françoise Hardy|date=17 May 2018|last=Marie|first=Brett|archive-date=10 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210510175417/https://www.popmatters.com/francoise-hardy-essay-2569397045.html|url-status=live}}</ref><ref name="QuinoneroTete">Quinonero, 2017, "« es chansons plein la tête»"</ref> Basile Farkas nke ''[[Rock & Folk]]'' kọwara ya dị ka "eze nwanyị nke mwute",<ref name="rocknfolk">{{cite web|url=https://www.rocknfolk.com/interview/francoise-hardy-les-guitares-electriques-planantes-cest-ce-dont-jai-reve-toute-ma-vie/4087|language=French|access-date=15 May 2021|last=Farkas|first=Basile|date=20 May 2018|work=[[Rock & Folk]]|title=Les guitares électriques planantes, c'est ce dont j'ai rêvé toute ma vie|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516062953/https://www.rocknfolk.com/interview/francoise-hardy-les-guitares-electriques-planantes-cest-ce-dont-jai-reve-toute-ma-vie/4087|url-status=live}}</ref> Hardy n'onwe ya kwuru na 2012: "N'egwu, ihe kacha amasị m bụ egwu dị nwayọ na nke mwute... Ọ bụghị n'ụzọ na-ada ada, kama n'ụzọ na-ebuli elu... M ka na-achọ ịhụ egwu na-agbawa obi nke ga-eme ka anya mmiri gbaa m. Egwu nke àgwà ya na-eme ka ọ bụrụ ihe dị nsọ."<ref name="QuinoneroTete" /> Cosette Schulz nke ''[[Exclaim!]]'' kọwara ya dị ka "ọkachamara n'ịmepụta egwu dị mfe mana mara mma".<ref name="exclaim" /> Ndị edemede ejirila egwu Hardy tụnyere nke onye na-abụ abụ Bekee [[Marianne Faithfull]].<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=Hm5OCAAAQBAJ&pg=PT15|access-date=11 May 2021|title=Brit Girls of the Sixties Volume Two: Marianne Faithfull & Kathy Kirby|first=David|last=Bret|author-link=David Bret|year=2014|isbn=978-1291801408|publisher=[[Lulu.com]]}}</ref> N'ịtụnyere ndị ọbụ abụ abụọ ahụ, Keith Altham nke ''[[The Guardian]]'' dere na 2014: "Ha abụọ na-abụ abụ mwute n'ụdị dị mfe nke ndị mmadụ. Ha abụọ nwere otu mmasị ahụ dịka ihere, iwe, na ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ihe ijuanya gbasara ha. Ha abụọ nwere àgwà dị egwu, nke 'naanị onwe ha' gbasara olu ha nke chọrọ ọmịiko na nlebara anya."<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/culture/2014/aug/20/marianne-faithfull-more-of-beatles-than-a-stones-fan-classic-interview|title=Marianne Faithfull: 'I'm more of a Beatles than a Stones fan' – a classic interview|last=Altham|first=Keith|access-date=17 May 2021|date=20 August 2014|work=[[The Guardian]]|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612010647/https://www.theguardian.com/culture/2014/aug/20/marianne-faithfull-more-of-beatles-than-a-stones-fan-classic-interview|url-status=live}}</ref>
E wezụga egwu ndị mbụ o dere, ọtụtụ n'ime egwu ya nke afọ 1960 gụnyere ụdị ndị omenkà si mba ọzọ nke gụnyere ọtụtụ ụdị dị iche iche, gụnyere ndị America [[òtù ụmụ agbọghọ]], ndị mbụ [[rockabilly]], ndị tupu Beatles [[egwu rock nke Britain|egwu rock na roll nke Britain]], [[egwu obodo]], [[egwu ọdịnala nke oge a|egwu ọdịnala]], [[folk-rock]] na, ruo n'ókè dị nta, [[doo-wop]] na [[Mkpụrụ obi egwu|mkpụrụ obi]].<ref name="originales" /> Isi okwu ndị na-apụtakarị n'egwú ya bụ mwute, ihe mgbu nke onwe, [[Obi gbawara agbawa | ihe mgbu obi]], [[ịhụnanya otu akụkụ]], enweghị ụra, ike ọgwụgwụ, [[naanị onwe]], na njide onwe onye.<ref name="QuinoneroRouge" /><ref name="popmatters" /> A tụkwanyere okwu ya [[deadpan]], nke e ji "ikuku dị jụụ na nke na-adịghị ekpo ọkụ" mara, tụnyere nke onye na-abụ abụ German [[Nico (onye na-abụ abụ)|Nico]].<ref name="blurt">{{cite web |last=Kopp |first=Bill |date=14 October 2014 |title=BEYOND THE VALLEY OF THE FRANCOPHILES: Françoise Hardy |url=https://blurtonline.com/feature/beyond-the-valley-of-the-francophiles-francoise-hardy/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210505152753/https://blurtonline.com/feature/beyond-the-valley-of-the-francophiles-francoise-hardy/ |archive-date=5 May 2021 |access-date=16 May 2021 |work=[[Blurt (magazine)|Blurt]] |accessdate=4 June 2026 |archivedate=5 May 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210505152753/https://blurtonline.com/feature/beyond-the-valley-of-the-francophiles-francoise-hardy/ }}</ref> [[File:Francoise Hardy ad.jpg|thumb|Hardy na 1965|172x172px]]
A maara Hardy maka ịkpachara anya n'egwu ya, dịka mkpebi ya ịhapụ ụlọ ihe nkiri French dị ala maka ụlọ ihe nkiri dị elu na London.<ref name="Deluxe60" /> Ka ọ na-etolite, Hardy malitere ide abụ nke na-eme ka obi dajụọ ya, mana ọ họrọkwara n'ime ọrụ ndị ọkachamara na-edu ndú.<ref name="sixties" /> Onye mmepụta [[Erick Benzi]] chetara: "Site na mgbe ọ dị afọ 18, ọ maara na ọ dị iche. O nwere ike ịga n'ihu ndị omenkà ukwu dịka [[Charles Aznavour]] wee sị, 'Abụ gị dị egwu, achọghị m ịbụ ya.' Ọ dịghị mgbe ọ dara ghi n'okwu ya."<ref name="uncut" /> [[Tony Cox (record producer)|Tony Cox]] chetara ahụmịhe ya na Hardy na-arụkọ ọrụ: "Françoise dị mma n'ihi na ọ na-enwe mmasị n'ihe dị iche iche karịa ka ọ na-adịkarị. E nwere ntakịrị nke Left Bank{{refn|group=note|name=Left Bank}} gbasara ya - ọ bụghị onye na-abụ abụ pop nkịtị gị, nke ahụ bụ eziokwu."<ref name="uncut" /><ref name="ledevoir21">{{cite web |last=Cormier |first=Sylvain |date=15 May 2021 |title="Chansons sur toi et nous": les mots de la parolière |trans-title="Songs about you and us": the lyricist's words |url=https://www.ledevoir.com/lire/601112/chansons-sur-toi-et-nous-les-mots-de-la-paroliere |access-date=30 May 2021 |work=[[Le Devoir]] |language=French}}</ref>
Ọ bụ ezie na a na-ewere ya dị ka otu n'ime ndị na-akwado [[yé-yé]] nke ukwuu, ọ dị iche na ndị ọgbọ ya n'ide ọtụtụ ihe o dere.<ref name="originales" /><ref name="npr" /> A makwaara ya maka ime ka nkà ya dị ka onye na-abụ abụ na onye na-akụ egwu dị ala.<ref name="internautes">{{cite web |last=Ollivier |first=Stéphane |date=7 July 2000 |title=L'interview des internautes : Françoise Hardy |trans-title=The internet users' interview: Françoise Hardy |url=https://www.lesinrocks.com/musique/linterview-des-internautes-francoise-hardy-98657-07-07-2000/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510143831/https://www.lesinrocks.com/musique/linterview-des-internautes-francoise-hardy-98657-07-07-2000/ |archive-date=10 May 2021 |access-date=8 May 2021 |work=[[Les Inrockuptibles]] |language=French}}</ref> Ihe ndị o dere emeghị ka ọ dị ka ọ na-emebu, dịka o gwara''Rock & Folk'' na 2018: "Aghọtara m na ọ bụrụgodị na m mụta ihe, agaghị m enwe ike ime nke ọma dịka ezigbo ndị na-abụ abụ. Ọ bụ ya mere m ji chee na ọ kacha mma ịkpọbata ndị egwu ọrụ ha metụrụ m n'ahụ."<ref name="rocknfolk" />
=== Mmetụta ===
N’oge mbụ, mmasị egwu ya bụ ndị na-abụ French ''[[chanson]]'', gụnyere Cora Vaucaire, [[Georges Guétary]], [[Charles Trenet]], na [[Jacques Brel]], ebe ọ bụ na n’afọ 1950s nke a bụ naanị egwu a na-akpọ na redio.<ref name="allmusic" /><ref name="melodides">{{cite web |last=Norot |first=Anne-Claire |date=7 July 2000 |title=Françoise Hardy : ses mélodies du bonheur |url=https://www.lesinrocks.com/musique/francoise-hardy-ses-melodies-du-bonheur-98659-07-07-2000/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210508234645/https://www.lesinrocks.com/musique/francoise-hardy-ses-melodies-du-bonheur-98659-07-07-2000/ |archive-date=8 May 2021 |access-date=8 May 2021 |work=[[Les Inrockuptibles]] |language=French}}</ref><ref name="radio" /> O kwuru na Trenet metụrụ ya n’obi karịa ndị ọzọ n’ihi na egwu ya “na-ewute ma dịkwa nro”.<ref>{{cite web |last=Médioni |first=Gilles |date=21 November 2011 |title=Le musée imaginaire de Françoise Hardy |url=https://www.lexpress.fr/culture/musique/le-musee-imaginaire-de-francoise-hardy_1189809.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210508232040/https://www.lexpress.fr/culture/musique/le-musee-imaginaire-de-francoise-hardy_1189809.html |archive-date=8 May 2021 |access-date=8 May 2021 |work=[[L'Express]] |language=French}}</ref> Hardy bụkwa nnukwu onye na-akwado onye na-abụ abụ na onye na-ede egwu [[Barbara (singer)|Barbara]], bụ onye kpaliri ya ide abụ nke ya.<ref name="uncut" /> N’oge mmalite 1960s, e webatara ya na rock and roll nke asụsụ Bekee na [[Brill Building pop]] site na [[Radio Luxembourg]] ma were mmụọ nsọ site n’aka ndị omenkà dịka [[Brenda Lee]],<ref name="vie" /> [[the Everly Brothers]], [[the Shadows]], [[Cliff Richard]], [[Neil Sedaka]], [[Connie Francis]], ma karịsịa [[Elvis Presley]] na [[Paul Anka]].<ref name="allmusic" /><ref name="Deluxe57">Deluxe, 2013. p. 57</ref><ref name="melodides" /><ref name="life">{{cite web |last=Moreland |first=Quinn |date=15 October 2020 |title=French Icon Françoise Hardy on the Music of Her Life |url=https://pitchfork.com/features/5-10-15-20/french-icon-francoise-hardy-on-the-music-of-her-life/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210427230731/https://pitchfork.com/features/5-10-15-20/french-icon-francoise-hardy-on-the-music-of-her-life/ |archive-date=27 April 2021 |access-date=27 April 2021 |publisher=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]}}</ref> Hardy kwuru na ọ “juru ya anya kpamkpam” site n’aka ndị omenkà ndị a na-eto eto si mba ọzọ, wee malite ịgba egwu ma kpọọ guitar iji gbalịa iṅomi ha.<ref name="radio" /> O chetara na 2008: “Ozugbo ahụ m jikọtara onwe m na ha, n’ihi na ha na-egosipụta ịnọ naanị n’oge ntorobịa na ihere, n’elu melodi ndị na-akpali karịa okwu ha”.<ref name="Hardy Two" />
Egwu Hardy n’akụkụ nke abụọ nke afọ iri ahụ tinyere mmetụta sitere na British Invasion pop phenomenon na “mweghachi siri ike nke ụkpụrụ ọdịnala French ''chanson'', ọ bụghị yé-yé ma ọ bụ ‘Left Bank’,{{refn|group=note|name=Left Bank|The "Left Bank" scene—named after the [[Rive Gauche|left bank of the Seine]]—was a subgenre of French ''chanson'' that emerged in the 1940s, characterized by its stripped-down sound and "emphasis on poetic craftsmanship".<ref>{{cite book|access-date=31 May 2021|pages=93–94|url=https://books.google.com/books?id=1KLrkA9LoIoC&pg=PA93|title=Music and the Elusive Revolution: Cultural Politics and Political Culture in France, 1968–1981|first=Eric|last=Drott|publisher=[[University of California Press]]|year=2011|isbn=978-0520268975|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612010652/https://books.google.com/books?id=1KLrkA9LoIoC&pg=PA93#v=onepage&q&f=false|url-status=live}}</ref>}} kama nke ahụ, kama nke ịhụnanya”.<ref name="QuinoneroFleur">Quinonero, 2017, "«La plus belle des fleurs de ton jardin»"</ref> Album ya nke 1964 ''Mon amie la rose'' tinyere mmetụta sitere na usoro [[Wall of Sound]] nke [[Phil Spector]],<ref name="dois" /> yana onye na-ede egwu Italiant [[Ennio Morricone]].<ref name="p4kreviews" /> Onye guitar na onye nhazi si Brazil Tuca mere ka Hardy mata [[bossa nova]], nke mechara rute na album 1971 [[La question (album)|''La Question'']].<ref name="telerama16" /><ref name="franceinter">{{cite web |last1=Varrod |first1=Didier |date=16 July 2016 |title=Comment te dire Hardy |url=https://www.franceinter.fr/emissions/comment-te-dire-hardy/comment-te-dire-hardy-16-juillet-2016 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20161028022834/https://www.franceinter.fr/emissions/comment-te-dire-hardy/comment-te-dire-hardy-16-juillet-2016 |archive-date=28 October 2016 |access-date=27 October 2016 |publisher=[[France Inter]] |language=fr}}</ref>
Hardy bụ onye na-enwe mmasị n’aka onye na-abụ abụ na onye na-ede egwu folk nke Bekee [[Nick Drake]].<ref name="nickdrake">{{cite book |last=Humphries |first=Patrick |url=https://books.google.com/books?id=Gu8xvkUc91cC&pg=PT190 |title=Nick Drake: The Biography |publisher=[[Bloomsbury Publishing]] |year=2012 |isbn=978-1408841440 |access-date=11 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612010655/https://books.google.com/books?id=Gu8xvkUc91cC&pg=PT190#v=onepage&q&f=false |archive-date=12 June 2024 |url-status=live}}</ref> O chetara: “Maka m, ọ bụghị nke omenala Britain pụrụ iche... Ọ bụ mkpụrụ obi na-apụta n’egwu ya kpatara m mmetụta miri emi—ihe ịhụnanya, uri... kamakwa melodi ndị a nụchara anụcha. Tinyere ụda olu ya pụrụ iche, nke na-eme ka obi mgbu nke ihe ahụ dum dịkwuo omimi.”<ref name="nickdrake" /> A na-ahụkarị na àgwà ha, olu ha, na mmasị ha n’ụda chords na harmony yiri ibe ha.<ref name="uncut" />
N’afọ 1972, album mbụ [[Véronique Sanson]] mere mmetụta n’ahụ Hardy, nke mere ka ọ malite iche na egwu nke ya aghọwo nke oge gara aga.<ref name="life" /> O kọwara echiche ya banyere Sanson n’akwụkwọ akụkọ ndụ ya: “Ọ dị ka mmetụta Bekee na Amerịka nke yé-yé ji obi ụtọ na-eṅomi... e tinyere ya nke ọma ma mepụta ihe ọhụrụ nke tozuru oke n’egwu, ma bụrụkwa nke onwe.”<ref name="HardyEight" /> Mpụta ọrụ Hardy na 1996 ''Le danger'' tinyere mmetụta sitere na otu Bekee [[Portishead (band)|Portishead]]<ref name="allmusic" /> yana ụdị egwu [[grunge]], [[Britpop]], na [[roots rock]].<ref name="LeDanger" /><ref name="telerama16" />
===Mmepe===
====1962–1967====
Album mbụ Hardy zuru ogologo oge, ''Tous les garçons et les filles'', nke nwere mmetụ rockabilly, bụ nke kacha nso o ruru n’ụdị yé-yé. A maara album ahụ maka ndokwa dị mfe na nke minimalizim, nke gụnyere gita acoustic na electric, bass, na percussion nke nwere mmetụta jazz.<ref name="p4kreviews"/><ref name="yehyeh">{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/the-yeh-yeh-girl-from-paris-mw0000385568|publisher=[[AllMusic]]|title=The Yeh-Yeh Girl from Paris – Françoise Hardy|first=Stewart|last=Mason|access-date=14 May 2021|archive-date=13 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210513165924/https://www.allmusic.com/album/the-yeh-yeh-girl-from-paris-mw0000385568|url-status=dead}}</ref><ref name="dois"/> Album ya na-esote, ''Le premier bonheur du jour,'' tinyere ngwá ọrụ dị mgbagwoju anya karị na uri egwu,<ref name="exclaim">{{cite web|url=https://exclaim.ca/music/article/francoise_hardy-tous_les_garcons_et_les_filles_le_premier_bonheur_du_jour_mon_amie_la_rose_lamitie_la_maison_ou_jai_grandi|access-date=15 May 2021|title=Françoise Hardy – Tous les garçons et les filles / Le premier bonheur du jour / Mon amie la rose / L'Amitié / La maison où j'ai grandi|date=14 October 2015|work=[[Exclaim!]]|first=Cosette|last=Schulz|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515074500/https://exclaim.ca/music/article/francoise_hardy-tous_les_garcons_et_les_filles_le_premier_bonheur_du_jour_mon_amie_la_rose_lamitie_la_maison_ou_jai_grandi|url-status=live}}</ref> jiri [[electric organ]] na nhazi eriri “na-ebe akwa”,<ref name="dois"/> ma tinye egwu sitere n’ụdị jazz na otu ụmụ agbọghọ America dịka [[the Crystals]] na [[the Ronettes]].<ref name="p4kreviews"/>
N’etiti afọ 1960, egwu ya ghọrọ nke juputara ma baa ụba karị<ref name="uncut"/> mgbe ọ kwagara London ka ya na onye nhazi egwu [[Charles Blackwell (music arranger)|Charles Blackwell]] rụọ ọrụ, onye nyere ya ohere “iru ọkwa ọhụrụ nke sophistication.”<ref name="Deluxe60"/> Album ''Mon amie la rose,'' nke e wepụtara na 1964, gosiri mmụba n’ịdị mgbagwoju anya n’egwu ya, jiri olu siri ike karị na nyocha ọhụrụ n’usoro abụ.<ref name="exclaim"/><ref name="blurt"/> Ihe Hardy mere na 1965–66 gosiri uto na mmepe ụdị ya, na mmepụta ndị “si na ụda yeh-yé dị ntakịrị ma dị thin gaa n’ụdị rock nhazi zuru oke karị.”<ref>{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/the-vogue-years-mw0000461878|title=The Vogue Years – Françoise Hardy|first=John|last=Bush|access-date=14 May 2021|publisher=[[AllMusic]]|archive-date=14 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210514175437/https://www.allmusic.com/album/the-vogue-years-mw0000461878|url-status=live}}</ref> Ụda zuru oke nke album ya na-esote, ''L'amitié,'' bụ nke sara mbara nke ukwuu.<ref name="bestfit">{{cite web|url=https://www.thelineofbestfit.com/features/articlestrack-by-track/francoise-hardy-reissues|work=[[The Line of Best Fit]]|access-date=16 May 2021|date=23 February 2016|title=The fleeting voice of a generation: Françoise Hardy's first five albums reassessed|last=Hayley|first=Scott|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516063437/https://www.thelineofbestfit.com/features/articlestrack-by-track/francoise-hardy-reissues|url-status=dead|accessdate=4 June 2026|archivedate=16 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210516063437/https://www.thelineofbestfit.com/features/articlestrack-by-track/francoise-hardy-reissues}}</ref> Dị ka [[Pitchfork (website)|Pitchfork]] Hazel Cills si kwuo: “Ọ bụ naanị ruo album nke ise ya, ''La maison où j'ai grandi,'' ka Hardy malitere inwe ụda tozuru etozu, nke [[Baroque pop|baroque]], nke dabara na omimi nke mwute ya na mgbagwoju ya.”<ref name="p4kreviews"/> Warfield chere na nke a bụ album ebe ọ “tọrọ ntọala nke ọma n’ụda ya, na-egosi anyị onye na-eme egwu anyị ka nwere ike ịmata ya ọbụna mgbe ọ dị afọ 70.”<ref name="dois"/> Na ''Ma jeunesse fout le camp,'' album ikpeazụ ya nke afọ 1960 e dekọrọ na London, ọ “kwagara n’ụdị ballad [[Orchestral pop|orchestrated pop]] nke tozuru etozu ma dị jụụ karị”<ref name="mjflc">{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/ma-jeunesse-fout-le-camp-mw0000455346|title=Ma Jeunesse Fout Le Camp – Françoise Hardy|access-date=14 May 2021|first=Richie|last=Unterberger|publisher=[[AllMusic]]|author-link=Richie Unterberger|archive-date=7 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210507180645/https://www.allmusic.com/album/ma-jeunesse-fout-le-camp-mw0000455346|url-status=live}}</ref> nke a kọwara dị ka “nkwedebe ya na oge yé-yé.”<ref name="trodaec">{{cite web |last=Trodaec |first=Michel |date=8 April 2020 |title=Les trésors de nos discothèques. Françoise Hardy a chanté tant de belles choses |trans-title=The treasures of our record collections. Françoise Hardy sang so many beautiful things. |url=https://www.ouest-france.fr/culture/musiques/les-tresors-de-nos-discotheques-francoise-hardy-chante-tant-de-belles-choses-6803149 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213817/https://www.ouest-france.fr/culture/musiques/les-tresors-de-nos-discotheques-francoise-hardy-chante-tant-de-belles-choses-6803149 |archive-date=2 June 2021 |access-date=30 May 2021 |work=[[Ouest-France]] |language=French}}</ref>
==== 1968–1974 ====
Na nloghachi Hardy na ụlọ ndekọ French, 1968 ''Comment te dire adieu'' nwere ụdị [[Middle of the road (music)|MOR]] karịa ọrụ ya gara aga.<ref name="ctda">{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/comment-te-dire-adieu-mw0000745282|title=Comment Te Dire Adieu – Françoise Hardy|access-date=14 May 2021|first=Richie|last=Unterberger|publisher=[[AllMusic]]|author-link=Richie Unterberger|archive-date=13 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210513000744/https://www.allmusic.com/album/comment-te-dire-adieu-mw0000745282|url-status=live}}</ref> [[Richie Unterberger]] weere egwu ya dịka “ikekwe ọbụna nke jupụtara n’iru uju na mmetụta karịa ka ọ na-adị”.<ref name="ctda"/> Ka oge yé-yé na-apụ n’anya mgbe ngagharị [[May 68]] gasịrị na France, Hardy “gbanwere onwe ya bụrụ onye na-egosi folk-rock/jazz ''chanteuse'' nke na-adịghị mfe ịchọta” n’ọrụ ya n’afọ 1970s mbụ.<ref name="mattjames">{{cite web|url=https://www.popmatters.com/179429-francoise-hardy-message-personnel-40th-anniversary-edition-2495683722.html|title=Françoise Hardy: Message Personnel (40th Anniversary Edition)|access-date=11 May 2021|publisher=[[PopMatters]]|last=James|first=Matt|date=21 March 2014|archive-date=11 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511133658/https://www.popmatters.com/179429-francoise-hardy-message-personnel-40th-anniversary-edition-2495683722.html|url-status=live}}</ref> O mepụtara ụdị dịkwuo tozuru etozu, nke na-adịchaghị pop, iji gosipụta akụkụ dị omimi nke onwe ya.<ref name="rfi"/> A kọwara ya dị ka “album mbụ Françoise Hardy nke dị ezigbo onwe”,<ref name="monroe"/> album 1971 ''La question,'' nke na-aga n’ụzọ ụda na-adịghị azụmahịa ma na-enweghị [[Hook (music)|hooks]] doro anya, weere dị ka mgbanwe dị mkpa n’ọrụ ya.<ref name="telerama16">{{cite web|url=http://www.telerama.fr/musique/francoise-hardy-en-question,140803.php|title=Françoise Hardy en question|last1=Rigoulet|first1=Laurent|date=9 April 2016|work=[[Télérama]]|publisher=Groupe Le Monde|access-date=25 October 2016|language=fr|archive-date=26 October 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161026080152/http://www.telerama.fr/musique/francoise-hardy-en-question,140803.php|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news|url=http://elpais.com/elpais/2013/02/15/gente/1360951854_946751.html|title=La 'chanson' de la musa madura|last1=Galán|first1=Lola|date=15 February 2013|work=[[El País]]|publisher=Ediciones El País, S.L.|access-date=27 October 2016|language=es|quote=Atrás quedan los temas de su primera etapa, cancioncillas pegadizas de las que abomina. Hasta ''La question'', de 1971, a partir de la cual se inicia una segunda época de la que sí está orgullosa.|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012528/https://elpais.com/elpais/2013/02/15/gente/1360951854_946751.html|url-status=live}}</ref> Ọ bụ otu n’ime ọrụ ya kacha dị jụụ, nwere nhazi ụda dị nro na nke akụrụngwa acoustic, gụnyere guitar, ntakịrị bass na orchestration dị nro.<ref name="originales"/><ref name="allmusicquestion">{{cite web| author-link=Richie Unterberger| url=http://www.allmusic.com/album/la-question-mw0000473522| last=Unterberger| first=Richie| title=La Question – Françoise Hardy| publisher=[[AllMusic]]| access-date=4 May 2014| archive-date=29 July 2014| archive-url=https://web.archive.org/web/20140729073948/http://www.allmusic.com/album/la-question-mw0000473522| url-status=live}}</ref> A kọwara olu Hardy dị ka “nke na-adọrọ adọrọ” na “nke dị nro”, mgbe ụfọdụ “[na-eji] hum melodic [[humming]] kama ịbụ abụ, na-egosipụta mmetụta nke abụ ahụ n’enweghị okwu.”<ref>{{cite web|url=http://www.musthear.com/music/reviews/francoise-hardy/la-question/|title=Françoise Hardy – La question|last=Ballon|first=John|date=6 October 2008|publisher=MustHear|access-date=10 November 2016|archive-date=11 November 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161111200219/http://www.musthear.com/music/reviews/francoise-hardy/la-question/|url-status=dead|accessdate=4 June 2026|archivedate=11 November 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161111200219/http://www.musthear.com/music/reviews/francoise-hardy/la-question/}}</ref> ''La question'' bụkwa oge mbụ Hardy sonyeere n’ịhọrọ nhazi strings maka ọrụ ya.<ref name="HardySeven">Hardy, 2018 [2008], "Seven"</ref>
Mgbe ''La question'' gasịrị, Hardy gara n’ihu n’ụzọ egwu folk na rock kpaliri ya.<ref name="QuinoneroRouge">Quinonero, 2017, "Le rouge et l'orange"</ref> Nke a mere ka onye nrụpụta [[Joe Boyd]] kwuo ka Nick Drake dee album abụ maka Hardy, nke Tony Cox ga-emepụta.<ref name="uncut">{{cite web|url=https://www.uncut.co.uk/features/francoise-hardy-interviewed-head-im-still-young-105862/|title=Françoise Hardy interviewed: "In my head I'm still very young"|access-date=9 May 2021|first=Tom|last=Pinnock|work=[[Uncut (magazine)|Uncut]]|date=15 June 2018|archive-date=9 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210509061403/https://www.uncut.co.uk/features/francoise-hardy-interviewed-head-im-still-young-105862/|url-status=live}}</ref> Ndị abụọ ahụ zutere ọtụtụ oge, gụnyere nleta Nick Drake na nnọkọ ndekọ Hardy na London, ma a naghị eme atụmatụ ahụ.<ref name="uncut"/><ref name="nickdrake"/> Cox nwere mmasị ịrụ ọrụ na Hardy, ma n’ọnwa ikpeazụ nke 1971 dekọọ ''If You Listen'', nke jiri “otu ndị egwu British folk-rock kacha mma”.<ref name="uncut"/> N’ihi mmetụta Drake,<ref>{{cite web|url=https://aquariumdrunkard.com/2020/02/28/the-lagniappe-sessions-yann-tiersen/|title=The Lagniappe Sessions: Yann Tiersen|access-date=15 May 2021|date=28 February 2020|publisher=[[Aquarium Drunkard]]|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515185819/https://aquariumdrunkard.com/2020/02/28/the-lagniappe-sessions-yann-tiersen/|url-status=live}}</ref> album ahụ gosipụtara nhazi “cinematic” nke na-etinye guitar acoustic na strings dị nro.<ref>{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/if-you-listen-mw0000462501|title=If You Listen – Françoise Hardy|author-link=Richie Unterberger|last=Unterberger|first=Richie|access-date=14 May 2021|publisher=[[AllMusic]]|archive-date=14 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210514171245/https://www.allmusic.com/album/if-you-listen-mw0000462501|url-status=live}}</ref> N’otu afọ ahụ, Hardy wepụtara ''Et si je m'en vais avant toi'', nke tinyere mmetụta blues, folk, na rock nke America<ref name="QuinoneroRouge"/><ref name="orangenightfall">{{cite web|author=Waltersmoke|date=31 May 2014|title=Françoise HARDY – Et Si Je M'en Vais Avant Toi (1972)|url=http://fp.nightfall.fr/index_6784_franoise-hardy-et-si-je-m-en-vais-avant-toi.html|publisher=Forces Parallèles. Nightfall.fr|language=French|access-date=27 May 2021|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012437/http://fp.nightfall.fr/index_6784_franoise-hardy-et-si-je-m-en-vais-avant-toi.html|url-status=live}}</ref> ma nwee, n’ụzọ pụrụ iche, ụda dị ntakịrị nke na-akpa ọchị na rhythm ndị na-adọrọ mmasị.<ref name="QuinoneroRouge"/>
Hardy kpọrọ [[Michel Berger]], onye nrụpụta album mbụ Véronique Sanson, ka ọ duzie mmepụta album ya 1973 ''Message personnel.''<ref name="HardyEight"/> Album ahụ nwere nhazi nke [[Michel Bernholc]], onye duziri “otu rock band dị mfe na nke nwere strings jupụtara, [na-eme ka] olu Hardy dị nro ma na-adọrọ adọrọ pụta ìhè.”<ref name="mpr">{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/message-personnel-mw0000728077|publisher=[[AllMusic]]|access-date=14 May 2021|title=Message Personnel – Françoise Hardy|first=Thom|last=Jurek|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072647/https://www.allmusic.com/album/message-personnel-mw0000728077|url-status=live}}</ref> Album ahụ nwere ọnọdụ jupụtara n’iru uju na nke na-enyo enyo, yana “ụda tozuru etozu, nke dị mma maka ndị okenye”.<ref name="mattjames"/> Ndekọ 1974 ''Entr'acte'' bụ mgbalị mbụ Hardy mere n’ime [[concept album]], nke nwere okwu na-akọ “usoro nke abalị otu oge n’etiti onye ọbịa na nwa agbọghọ, onye a hapụrụ n’ihi nwoke ọ hụrụ n’anya, na-achọ ịkwụ ya ụgwọ”.<ref name="HardyNine">Hardy, 2018 [2008], "Nine"</ref> Ọ nwere nhazi orchestral nke [[Del Newman]], onye rụrụ ọrụ na album Elton John ''[[Goodbye Yellow Brick Road]]'' na album Cat Stevens ''[[Tea for the Tillerman]]''.<ref name="HardyNine"/>
==== 1975–2018 ====
Album ''Star,'' nke 1977, nke bụ ndekọ [[Jazz pop|''pop nwere ntụziaka jazz'']], bụ album mbụ Hardy mere ka Gabriel Yared hazie, onye mepụtara ihe ọ na-emepụta ruo afọ iri sochirinụ.<ref>{{cite web|url=http://fp.nightfall.fr/index_6929_franoise-hardy-star.html|language=French|access-date=27 May 2021|title=Françoise HARDY – Star (1977)|author=Waltersmoke|publisher=Forces Parallèles. Nightfall.fr|date=18 July 2014|archive-date=27 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210527030741/http://fp.nightfall.fr/index_6929_franoise-hardy-star.html|url-status=live}}</ref> N’afọ 1978, ka [[disco]] na-achị ụlọ ọrụ egwu, Yared gbalịrị ime ka ụda ya kwekọọ na oge ahụ site na mwepụta nke ''Musique saoûle'', nke tinyere rhythms sitere na [[funk music]].<ref name="QuinoneroTonic">Quinonero, 2017, "Saoule au gin-tonic"</ref> Onye na-abụ egwu kwuru mgbe e mesịrị na ọ naghị adị ya mma ma na-eme ya ihere mgbe ọ na-abụ abụ n’elu rhythms egwu ịgba egwu.<ref name="QuinoneroTonic"/> Album nke 1988 ''Décalages,'' nke a ma ama maka ụda ya nwere ọtụtụ layers na ikuku pụrụ iche,<ref name="ledangerrocks">{{cite web|url=https://www.lesinrocks.com/musique/track-of-confinement-9-le-danger-de-francoise-hardy-147752-26-03-2020/|language=French|work=[[Les Inrockuptibles]]|title=Track of confinement #9 : Le Danger, de Françoise Hardy|date=26 March 2020|first=Franck|last=Vergeade|access-date=26 May 2021|archive-date=27 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210527023538/https://www.lesinrocks.com/musique/track-of-confinement-9-le-danger-de-francoise-hardy-147752-26-03-2020/|url-status=live}}</ref> tinyere iji [[Synclavier]] synthesizer, n’agbanyeghị na onye na-abụ egwu achọghị ụda dijitalụ nke oge ahụ kama ọ họọrọ ụdị acoustic.<ref name="HardyThirteen"/>
N’afọ 1996, site n’ike mmụọ nsọ sitere na [[alternative rock]] scene, Hardy gbanwere gaa n’ụdị egwu rock nke oge ọhụrụ, nke na-egosipụta ike na guitar, na album ''Le danger'', album mbụ ya mgbe afọ asaa gachara.<ref name="allmusic"/><ref name="LeDanger">{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/le-danger-mw0000610510|author-link=Richie Unterberger|last=Unterberger|first=Richie|publisher=[[AllMusic]]|access-date=10 May 2021|title=Le Danger – Françoise Hardy|archive-date=9 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210509091056/https://www.allmusic.com/album/le-danger-mw0000610510|url-status=live}}</ref> [[Pitchfork (website)|Pitchfork]]’s Jazz Monroe kọwara egwu ya dị ka "[[Adult contemporary music|adult-contemporary]] [[space rock]]".<ref name="monroe"/> Ụda siri ike na okwu nke album ahụ gosipụtara oge "ọchịchịrị nke ukwuu" nke onye na-abụ egwu nọ n’ime ya n’oge ahụ.<ref name="internautes"/> Ọdịda azụmaahịa nke ''Le danger'', tinyere ihe ndị ọzọ, mere ka Hardy laghachi n’ụdị egwu ya dị nro na nke dị mfe maka album sochirinụ, ''[[Clair-obscur (album)|Clair-obscur]]'', nke pụtara n’afọ 2000,<ref name="internautes"/> ma album ise ikpeazụ ya gosipụtara ụda mara mma ma juputara n’obi mgbu na ntụgharị uche.<ref name="trodaec"/> Album 2006 ''(Parenthèses...)'' bụ nchịkọta duet iri na abụọ nwere mmepụta nke jiri obere tricks na mixing dị larịị, nke mere ka e jiri ya tụnyere ọrụ mbụ dị ọcha dịka ''La question''.<ref>{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/parenth%C3%A8ses-mw0000771851|publisher=[[AllMusic]]|access-date=23 May 2021|title=Parenthèses – Françoise Hardy|last=McClintock|first=J. Scott|archive-date=23 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210523200637/https://www.allmusic.com/album/parenth%C3%A8ses-mw0000771851|url-status=live}}</ref>
Tụnyere album ndị gara aga, album 2010 ''La pluie sans parapluie'' nwere ụda “na-enwu karịa”, nke ụfọdụ egwu ya dabere na drum na bass kama piano ma ọ bụ strings.<ref>{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/la-pluie-sans-parapluie-mw0001969720|publisher=[[AllMusic]]|access-date=23 May 2021|title=La Pluie Sans Parapluie – Françoise Hardy|last=Prunes|first=Mariano|archive-date=23 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210523200638/https://www.allmusic.com/album/la-pluie-sans-parapluie-mw0001969720|url-status=live}}</ref> Album ya nke 2012 ''L'amour fou'' gosipụtara olu a na-abụ nke ọkara-abụ, ọkara-okwu, ma nwee ọnọdụ "nwere nnabata, nke na-atụgharị uche",<ref name="lefou">{{cite web|url=https://www.theguardian.com/music/2013/apr/11/francoise-hardy-amour-fou-review|title=Françoise Hardy: L'Amour Fou – review|access-date=13 May 2015|work=[[The Guardian]]|first=Caroline|last=Sullivan|date=11 April 2013|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072659/https://www.theguardian.com/music/2013/apr/11/francoise-hardy-amour-fou-review|url-status=live}}</ref> jiri piano “mara mma”, minor chords na brushed drums dị ka nkwado.<ref>{{cite news|url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/music/reviews/album-francoise-hardy-l-amour-fou-emi-8571960.html|access-date=13 May 2021|title=Album: Françoise Hardy, L'Amour Fou (EMI)|date=13 April 2013|first=Simon|last=Price|work=[[The Independent]]|archive-date=13 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210513045612/https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/music/reviews/album-francoise-hardy-l-amour-fou-emi-8571960.html|url-status=live}}</ref> Okwu n’abụ nke album ikpeazụ ya, ''[[Personne d'autre]]'', nke pụtara n’afọ 2018, metụtara afọ ya na-aga n’ihu na echiche banyere ọnwụ ya. Ọ lanarịrị nnukwu nsogbu ahụike kemgbe mwepụta album gara aga,<ref name="monroe">{{cite web|url=https://pitchfork.com/reviews/albums/francoise-hardy-personne-dautre/|title=Françoise Hardy: Personne d'autre Album Review|first=Jazz|last=Monroe|access-date=10 May 2021|publisher=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]|archive-date=11 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511211858/https://pitchfork.com/reviews/albums/francoise-hardy-personne-dautre/|url-status=live}}</ref> ma arụ olu ya n’album ahụ metụtara ọrịa ahụ.<ref name="allmusicpersonne" /> Isiokwu ojii nke okwu n’abụ nke ''Personne d'autre'' dị iche na ụda dị nro na nke nso nke onye na-abụ egwu jiri mara ya na mbụ.<ref name="monroe" /><ref name="allmusicpersonne">{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/personne-dautre-mw0003160885|publisher=[[AllMusic]]|access-date=23 May 2021|title=Personne d'Autre – Françoise Hardy|first=Thom|last=Jurek|archive-date=23 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210523200637/https://www.allmusic.com/album/personne-dautre-mw0003160885|url-status=live}}</ref>
== Mmemme egwu dị ndụ ==
[[File:Francoise Hardy C'est La Rose.jpg|thumb|left|upright|Hardy ka ọ na-eme ihe n’egwu n’afọ 1968]]
Na 11 Mee 1962, Hardy mere ngosipụta mbụ ya n’ihu ndị mmadụ dịka onye na-abụ abụ dị ndụ, ya na ndị ọzọ na-eto eto na-abụ abụ, n’emume Disco Revue gala dị na [[Nancy, France|Nancy]].<ref name="QuinoneroScenes">Quinonero, 2017, "Premières scènes"</ref> Ọ rụrụ ọrụ n’abalị ekeresimesi na [[Brussels]] ma sonyekwa n’ụzọ njem egwu gara nke ọma na [[Southern France]] site na njedebe afọ 1962 ruo mmalite afọ 1963.<ref name="QuinoneroScenes" /> N’ọnwa Febrụwarị 1963, ọ pụtara na mmemme telivishọn ''Cinq colonnes à la une'' ọnụ na [[Sylvie Vartan]] na [[Sheila (French singer)|Sheila]]. E mechara were ha dị ka arụsị atọ kachasị ukwuu nke oge yé-yé, onye ọ bụla n’ime ha na-anọchite anya ụdị nwa agbọghọ oge ọhụrụ dị iche iche.<ref name="QuinoneroGraces">Quinonero, 2017, "Les Trois Grâces"</ref> O mere ngosipụta mbụ ya na ụlọ egwu [[Olympia (Paris)|Olympia]] dị na Paris, ebe ọ bụ onye meghere mmemme maka [[Richard Anthony (singer)|Richard Anthony]].<ref name="HardyThree" /> N’agbata 26 Febrụwarị na 10 Eprel, Hardy sonyere na njem egwu Gala des Stars, nke Europe n° 1 na ''Salut les copains'' kwadoro.<ref name="QuinoneroEurovision">Quinonero, 2017, "«Gala des étoiles» et concours de l'Eurovision"</ref>
N’etiti ụbọchị njem egwu ndị ahụ,<ref name="QuinoneroEurovision" /> ọ nọchitere Monaco anya na [[Eurovision Song Contest 1963|Eurovision Song Contest]] nke e mere na London, ebe ọ bụrụ abụ "{{lang|fr|[[L'amour s'en va]]|italic=no}}", ma nweta ọnọdụ nke ise site na isi 25, nke ọ kesara na onye France, [[Alain Barrière]].<ref>{{cite web |title=London 1963 |url=https://eurovision.tv/event/london-1963/final |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210330122650/https://eurovision.tv/event/london-1963/final |archive-date=30 March 2021 |access-date=24 June 2021 |website=Eurovision Song Contest}}</ref><ref>{{cite book |last1=Pessis |first1=Jacques |url=https://books.google.com/books?id=eDMYAQAAIAAJ |title=Chronique de la chanson française |last2=Leduc |first2=Emilie |date=2003 |publisher=Editions Chronique |isbn=9782205055214 |page=102 |language=fr |access-date=24 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072212/https://books.google.com/books?id=eDMYAQAAIAAJ |archive-date=12 June 2024 |url-status=live}}</ref> N’agbata 7 Nọvemba na 18 Disemba 1963, Hardy pụtara ọzọ dịka onye meghere mmemme Anthony na Olympia dị na Paris ma nweta nkwado ọma sitere n’aka ndị nta akụkọ, ndị bụbu ndị na-akatọ ụzọ ọ si arụ ọrụ n’ihu ọha n’ihi ịdị nkịtị ya.<ref name="QuinoneroVoie">Quinonero, 2017, "Suivre sa voie"</ref> Na 11 Ọktoba, Hardy rụrụ ọrụ na [[Barcelona]], Spain, dịka akụkụ nke Great Gala nke anọ nke Sedería Española.<ref name="QuinoneroCachez" /> N’ọnwa Nọvemba, ọ malitere njem egwu mbụ ya na Italy, nke gara ọtụtụ obere obodo ndị dị n’akụkụ osimiri.<ref name="QuinoneroCachez" /> Onye na-abụ abụ ahụ nwekwara nnukwu ihe ịga nke ọma na Portugal ma gaa [[Lisbon]] na njedebe afọ 1963 iji pụta na mmemme telivishọn dị iche iche.<ref name="QuinoneroCachez" />
Na 21 Febrụwarị 1964, Hardy kwalitere "Catch a Falling Star" na mmemme telivishọn Britain ''[[Ready Steady Go!]]''<ref name="QuinoneroCachez" /> ma n’otu mmemme ahụ kwa, ọ bụrụ "All Around the World". Ọ pụtakwara na [[Five O'Clock Club|''Ollie and Fred's Five O'Clock Club'']], ''[[Thank Your Lucky Stars (TV series)|Thank Your Lucky Stars]]'', na ''[[Top of the Pops]]''.<ref name="QuinoneroMonde" /> Na United States, Hardy mere ngosipụta mbụ ya na mmemme ''[[Hullabaloo (TV series)|Hullabaloo]]'' nke [[NBC]], ebe ọ bụrụ "However Much", ụdị asụsụ abụọ nke abụ [[Charles Trenet]] "[[Que reste-t-il de nos amours ?]]", nakwa nsụgharị nke "[[The Girl from Ipanema]]".<ref name="QuinoneroMonde" />
Hardy ghọrọ onye a ma ama n’otu ntabi anya na Germany mgbe ọ pụtara na telivishọn na 28 Eprel 1965 na ''Portrait in Musik'', usoro mmemme egwu e haziri ma duzie site n’aka Truck Branss.<ref name="HardyThree" /><ref name="QuinoneroMonde" /> N’okpuru nrụgide sitere n’aka ụlọ ọrụ ndekọ egwu ya nke France na Italy,<ref name="HardyThree" /> Hardy sonyere na [[Sanremo Music Festival 1966]], ebe ọ rutere n’ọkwa ikpeazụ site n’abụ "Parlami di te" nke [[Edoardo Vianello]] dere.<ref>{{cite book |last=Giannotti |first=Marcello |url=https://books.google.com/books?id=o1HE8o8RTXgC&pg=PA233 |title=L'enciclopedia di Sanremo: 55 anni di storia del festival dalla A alla Z |publisher=Gremese Editore |year=2005 |isbn=978-8884403797 |page=233 |language=Italian |trans-title=The Sanremo Encyclopedia: 55 years of the festival's history from A to Z |access-date=14 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072142/https://books.google.com/books?id=o1HE8o8RTXgC&pg=PA233#v=onepage&q&f=false |archive-date=12 June 2024 |url-status=live}}</ref>
Hardy nyere ngosipụta ndụ ikpeazụ atọ ya na [[Kinshasa]], Congo, n’ọnwa Juun 1967.<ref name="QuinoneroAnglais" /> Ọ na-enwe nsogbu [[stage fright|ụjọ ịpụta n’ihu ọha]],<ref name="HardySix" /><ref>{{cite web |date=17 January 2014 |title=Chanson singer Francoise Hardy turns 70 |url=https://www.dw.com/en/chanson-singer-francoise-hardy-turns-70/a-17369531 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210516210529/https://www.dw.com/en/chanson-singer-francoise-hardy-turns-70/a-17369531 |archive-date=16 May 2021 |access-date=16 May 2021 |publisher=[[Deutsche Welle]]}}</ref> nke mere ka ọ kwụsị ime mmemme egwu dị ndụ kpamkpam n’afọ 1968.<ref name="rfi" /><ref name="franceinfointerview">{{cite web |last=Vial |first=Michel |date=17 June 2016 |title=INTERVIEW. Françoise Hardy : "J'ai l'impression d'avoir tout dit, je ne crois pas que je puisse faire mieux" |url=https://www.francetvinfo.fr/culture/musique/chanson-francaise/interview-francoise-hardy-quot-jai-limpression-davoir-tout-dit-je-ne-crois-pas-que-je-puisse-faire-mieuxquot_3305387.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012955/https://www.francetvinfo.fr/culture/musique/chanson-francaise/interview-francoise-hardy-quot-jai-limpression-davoir-tout-dit-je-ne-crois-pas-que-je-puisse-faire-mieuxquot_3305387.html |archive-date=12 June 2024 |access-date=18 May 2021 |publisher=[[France Info]] |language=French}}</ref>
==Ngosipụta ọha==
===Àgwà mmadụ===
Dị ka onye a ma ama n’ihu ọha, a maara Hardy nke ọma n’ihi [[ihere]] ya na omume ya nke ịdị jụụ ma ghara ịmasị ịpụta ìhè n’ihu mmadụ,<ref name="uncut"/><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/future/article/20160830-why-we-should-celebrate-shyness|title=Why we should celebrate shyness|access-date=10 May 2021|last=Robson|first=David|publisher=[[BBC Future]]|date=31 August 2016|archive-date=12 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512060158/https://www.bbc.com/future/article/20160830-why-we-should-celebrate-shyness|url-status=live}}</ref><ref name="dois">{{cite web|url=https://drownedinsound.com/releases/19179/reviews/4149696|title=Album Review: Françoise Hardy – 2016 reissues|publisher=[[Drowned in Sound]]|date=15 January 2016|first=Russell|last=Warfield|access-date=11 May 2021|archive-date=11 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511115725/https://drownedinsound.com/releases/19179/reviews/4149696|url-status=dead|accessdate=4 June 2026|archivedate=11 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210511115725/https://drownedinsound.com/releases/19179/reviews/4149696}}</ref> ma ndị na-ekiri ya na-ekwukarị banyere “agwa ya nke na-adịghị amasị mmekọrịta mmadụ na ibe ya dịka onye a ma ama.”<ref name="p4kreviews">{{cite web|url=https://pitchfork.com/reviews/albums/21098-tous-les-garcons-et-les-filles-le-premier-bonheur-du-jour-mon-amie-la-rose-lamitie-la-maison-ou-jai-grandi/|access-date=13 May 2021|publisher=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]|title=Françoise Hardy: Tous Les Garçons Et Les Filles / Le Premier Bonheur Du Jour / Mon Amie La Rose / La Maison Ou J'Ai Grandi / L'Amitié|first=Hazel|last=Cills|date=21 October 2015|archive-date=13 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210513183852/https://pitchfork.com/reviews/albums/21098-tous-les-garcons-et-les-filles-le-premier-bonheur-du-jour-mon-amie-la-rose-lamitie-la-maison-ou-jai-grandi/|url-status=live}}</ref> N’akwụkwọ ndụ ya na n’ajụjụ ọnụ dị iche iche, ọ na-ekwu n’ụzọ doro anya banyere ọgụ ya na [[anxiety]], [[self-doubt]], [[loneliness]] na [[inferiority complex]].<ref name="HardyThree"/><ref name="HardyEight">Hardy, 2018 [2008], "Eight"</ref> Tom Pinnock nke ''Uncut'' kwuru na “ọ bụ n’ihi na ọ jụrụ iso egwuregwu nke [[showbusiness]] na-eme ka ọ bụrụ ụdị [[icon]].”<ref name="uncut"/> Ọnọdụ ya nke ịbụ [[celebrity]] n’oge na-adịghị anya ghọrọ ihe na-enye ya nnukwu nsogbu, dịka o kwuru na 2011:
“Ihe niile ahụ adịghị amasị m ma ọlị, tinyere ihe ndị na-esonyere ya, mgbe n’otu ntabi anya mmadụ ghọrọ onye a ma ama nke ukwuu. (...) [Ịrụ ọrụ maka ụlọ ejiji ndị a ma ama] bụ ọrụ, ihe ndị m ga-eme, ọrụ na-agwụ ike—ọ dịghị amasị m ma ọlị... Ọ gaghị ekwe omume ka mmadụ nwee ahụ iru ala mgbe a na-enwe mmasị n’ebe ya nọ nke ukwuu—ọ bụghị ọnọdụ nkịtị. Nke ahụ anaghị amasị m ma ọlị. Eziokwu bụ na anaghị m enwe ahụ iru ala n’ọrụ ndụ m n’ezie, ya mere okwu ‘icon’—ọ dị ka a na-ekwu maka onye ọzọ, ọ bụghị m n’ezie.”<ref>{{cite AV media|url=https://www.bbc.co.uk/programmes/b0118bgw|title=Falling for Francoise|date=21 May 2011|publisher=Falling Tree Productions. [[BBC Radio 4 Extra]]|access-date=22 May 2011|medium=radio program|others=Andrew, John (interviewer); Hall, Alan (producer)|archive-date=16 May 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110516170724/http://www.bbc.co.uk/programmes/b0118bgw|url-status=live}}</ref>
Ọ naghịkwa enwe mmasị n’ụzọ ndụ nke [[jet-set]] na [[High society (social class)|ndị nọ n’ọkwa elu nke ọha mmadụ]].<ref name="allmusic" /><ref name="HardyThree" />
=== Onye Na-ebute Ụzọ N’Ụwa Ejiji ===
[[File:Francoise Hardy in Venice.jpg|thumb|Hardy (nke e sere na Venice na 1966) nwere ntutu isi ya nke kpuchiri ọkpọiso ya na akpụkpọ ụkwụ ọcha ya, bụ́ ndị a na-ewere dịka ọdịdị pụrụ iche ya.]]
Dị ka onye na-ese ya foto na onye nnọchi anya ya fọrọ nke nta ka ọ bụrụ naanị ya n’ime afọ iri ahụ,<ref name="Deluxe58"/> Jean-Marie Périer ghọrọ ụdị onye yiri [[Pygmalion (mythology)|Pygmalion]] nye ya,<ref name="rfi"/><ref name="Deluxe29">Deluxe, 2013. p. 29</ref><ref name="tentaciones"/> ma gbanwee onyonyo ọha nke onye na-agụ egwú ahụ site n’ịbụ “nwa agbọghọ akwụkwọ na-eme ihere ma na-enweghị ntụkwasị obi n’ile anya” gaa n’ịbụ “nwata nwanyị oge a na-eduzi usoro ejiji ọhụrụ.”<ref name="rfi"/> O dere sị: “…[Périer] gbalịrị ime ka echiche m mepee ma nyere m aka n’akụkụ ndụ niile site n’obiọma pụrụ iche ya ... n’okpuru nduzi ya ka m ghọtara mkpa mma na ọdịdị, nke ghọrọ otu n’ime ihe ndị kacha mkpa m na-atụle. Ọ kụziri m otu esi ebu onwe m ma esi eyi uwe, ma nyekwa m ndụmọdụ gbasara omume mmekọrịta mmadụ na ibe ya.”<ref name="HardyThree"/> Ọ mere ka onye na-agụ egwú ahụ malite ịrụ ọrụ [[Model (person)|nlereanya ejiji]], ma n’oge na-adịghị anya ọ ghọrọ “kpakpando nke ụwa ejiji mba ụwa yana nke ụwa egwu France.”<ref name="rfi"/> Ndị na-ese foto dịka [[Gered Mankowitz]],<ref>{{cite web|url=https://www.nme.com/photos/10-iconic-rock-stars-shot-by-the-legendary-gered-mankowitz-1427944|title=10 Iconic Rock Stars Shot By The Legendary Gered Mankowitz|work=[[NME]]|access-date=15 May 2021|first=Emily|last=Barker|date=12 September 2013|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515195049/https://www.nme.com/photos/10-iconic-rock-stars-shot-by-the-legendary-gered-mankowitz-1427944|url-status=live}}</ref> [[William Klein (photographer)|William Klein]] na [[Richard Avedon]] sere ya foto maka ''[[Vogue (magazine)|Vogue]]'' na akwụkwọ akụkọ ndị ọzọ.<ref name="nytimes"/> Ịpụta ya ugboro ugboro n’ihu mkpuchi magazin mere ka a mara ya dịka ihe atụ kachasị pụta ìhè nke nwanyị French a na-etinye n’ihu mkpuchi magazin n’afọ ndị 1960.<ref name="tentaciones"/><ref name="mortality"/><ref name="npr"/> N’afọ 1968, Hardy gwara otu onye nta akụkọ, sị: “Ọ bụrụ na ọ bụghị n’ihi ụzọ m si eji uwe, ọ dịghị onye ga-achọpụta m.”<ref name="achieve" /> N’otu aka ahụ, ọ gwara ''[[Vanity Fair (magazines)|Vanity Fair]]'' na 2018, sị: “Egwu m enweghị nnukwu mmasị ma e jiri ya tụnyere mmepụta egwu Anglo-Saxon. Ya mere, m tinyere obi m n’iyi uwe ọma oge ọ bụla m gara London ma ọ bụ New York. Karịsịa, abụ m onye nnọchianya ejiji.”<ref name="vanityfair" />
Dị ka otu n’ime ndị a na-akpọ “[["it girl"]]<ref name="independent05" />” na onye ndu n’ụwa ejiji,<ref name="id" /> a na-ewere Hardy dịka ihe nnọchianya zuru oke nke “Nwanyị Oge A”<ref name="mattjames" /> nakwa nke ụdị [[chic]] French nke afọ ndị 1960<ref name="sixties">{{cite news|url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/arts-don-t-talk-to-me-about-the-sixties-1337101.html|title=Arts: Don't talk to me about the Sixties|archive-url=https://web.archive.org/web/20210128125214/https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/arts-don-t-talk-to-me-about-the-sixties-1337101.html|archive-date=28 January 2021|access-date=15 May 2021|date=14 June 1996|first=Philip|last=Sweeney|work=[[The Independent]]}}</ref><ref name="independent05">{{cite news|url=https://www.independent.co.uk/life-style/belle-star-1528822.html|title=Belle star|access-date=20 May 2021|date=5 February 2005|work=[[The Independent]]|last=McNair|first=James|archive-url=https://web.archive.org/web/20190330044111/https://www.independent.co.uk/life-style/belle-star-1528822.html|archive-date=30 March 2019}}</ref> na [[Coolness|ịdị jụụ na ịdị mma]],<ref name="Deluxe64">Deluxe, 2013. p. 64</ref><ref name="thetimes">{{cite news|url=https://www.thetimes.com/sunday-times-rich-list/profile/article/francoise-hardy-2rzqtxjzplr|title=Françoise Hardy|date=8 January 2005|access-date=15 May 2021|work=[[The Times]]|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012959/https://cdn.privacy-mgmt.com/wrapper/v2/messages?hasCsp=true&env=prod&body=%7B%22accountId%22%3A259%2C%22campaignEnv%22%3A%22prod%22%2C%22campaigns%22%3A%7B%22ccpa%22%3A%7B%22alwaysDisplayDNS%22%3Afalse%2C%22hasLocalData%22%3Afalse%2C%22targetingParams%22%3A%7B%7D%7D%2C%22gdpr%22%3A%7B%22consentStatus%22%3A%7B%7D%2C%22targetingParams%22%3A%7B%7D%7D%7D%2C%22clientMMSOrigin%22%3A%22https%3A%2F%2Fcdn.privacy-mgmt.com%22%2C%22hasCSP%22%3Atrue%2C%22includeData%22%3A%7B%22localState%22%3A%7B%22type%22%3A%22string%22%7D%2C%22actions%22%3A%7B%22type%22%3A%22RecordString%22%7D%2C%22cookies%22%3A%7B%22type%22%3A%22RecordString%22%7D%7D%2C%22propertyHref%22%3A%22https%3A%2F%2Fwww.thetimes.co.uk%22%2C%22propertyId%22%3A5049%7D&localState=null&metadata=%7B%22ccpa%22%3A%7B%22applies%22%3Atrue%7D%2C%22gdpr%22%3A%7B%22applies%22%3Afalse%7D%7D&nonKeyedLocalState=null&ch=446710079449740212bce6&scriptVersion=4.23.0&scriptType=unified|url-status=live}}</ref> nke a maara nke ọma n’ihi nhọrọ uwe ya ndị gara n’ihu oge ha na ụdị [[futuristic fashion]] ya.<ref name="uncut" /><ref name="vanguardistes" /> Brett Marie nke [[PopMatters]] kwuru na “echiche ya banyere ejiji na ahụ ya yiri nke ndị nlereanya nke afọ ndị 1960 mere ka ọ bụrụ akara ngosi ejiji dịka ọ bụkwa kpakpando n’ụlọ ọrụ egwu.”<ref name="popmatters" /> O chetara na 2008 na n’oge mmalite afọ ndị 1960, ahụ ya dị gịrịgịrị nke na-eme ka ihere na-eme ya ghọrọ ihe a na-ewere dị ka ejiji n’oge ahụ.<ref name="ellefr" /> A malitere ile ya anya dịka “''égérie''” ma ọ bụ mmụọ nsọ nye ndị nrụpụta ejiji France kachasị ama n’oge ahụ,<ref name="Deluxe63">Deluxe, 2013. p. 63</ref> gụnyere [[André Courrèges]],<ref>{{cite web|url=https://www.ouest-france.fr/le-mag/mode-et-beaute/le-couturier-andre-courreges-est-mort-92-ans-3958816|title=Mort d'André Courrèges, le couturier fétiche de Françoise Hardy|access-date=13 May 2021|date=1 August 2016|language=French|work=[[Ouest-France]]|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602214342/https://www.ouest-france.fr/le-mag/mode-et-beaute/le-couturier-andre-courreges-est-mort-92-ans-3958816|url-status=live}}</ref> [[Chanel]] na [[Yves Saint Laurent (designer)|Yves Saint Laurent]].<ref name="rfi" />
Hardy kwadoro ụdị mbụ nke uwe [[Le Smoking]] nke Saint Laurent mere na 1966,<ref name="numero">{{cite web|url=https://www.numero.com/fr/mode/yves-saint-laurent-histoire-smoking-1966-rive-gauche-revolution-francoise-hardy|language=French|access-date=16 May 2021|title=Le smoking d'Yves Saint Laurent : histoire d'une révolution|first=Yasmine|last=Lahrichi|work=[[Numéro]]|date=19 June 2019|accessdate=4 June 2026|archivedate=21 May 2024|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240521132239/https://www.numero.com/fr/mode/yves-saint-laurent-histoire-smoking-1966-rive-gauche-revolution-francoise-hardy}}</ref> ma onye nrụpụta ahụ chetara na mgbe ọ kpọgara ya na [[Paris Opera]] ka o yi otu tuxedo ya, “Ndị mmadụ tiri mkpu ma kwuo okwu n’olu ike. Ọ bụ nnukwu esemokwu.”<ref name="smoking">{{cite web|url=https://www.bbc.com/culture/article/20140710-smoking-hot-the-womans-tuxedo|title=Smoking hot: The woman's tuxedo|first=Katya|last=Foreman|date=21 October 2015|access-date=16 May 2021|publisher=BBC|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612013016/https://www.bbc.com/culture/article/20140710-smoking-hot-the-womans-tuxedo|url-status=live}}</ref>
Hardy bụkwa otu n’ime ndị mbụ hụrụ ọrụ [[Paco Rabanne]] n’anya, na-eme ka onye nrụpụta ejiji Spain ahụ bụrụ onye a ma ama site n’iyi uwe ya n’oge eserese foto na mmemme telivishọn.<ref>{{cite web|url=https://www.vogue.fr/fashion-culture/fashion-exhibitions/diaporama/why-you-should-see-the-paco-rabanne-fashion-metallurgist-exhibition/54179|title=Why you should see the "Paco Rabanne, Fashion Metallurgist" exhibition|access-date=13 May 2021|work=[[Vogue Paris]]|first=Manon|last=Garrigues|date=13 December 2018|translator-first=Rosa Cecilia|translator-last=Gosling|archive-date=13 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210513222407/https://www.vogue.fr/fashion-culture/fashion-exhibitions/diaporama/why-you-should-see-the-paco-rabanne-fashion-metallurgist-exhibition/54179|url-status=live}}</ref> N’afọ 1968, ọ gosipụtara uwe mkpirikpi e ji efere ọlaedo dị ọcha mee na International Diamond Fair.<ref name="scotsmanobit" /><ref>{{cite journal|author=Braunstein, Peter|url=https://www.proquest.com/docview/231149382|title=Visiting Planet Paco|date=February 21, 2001|journal=[[Women's Wear Daily]]|id={{ProQuest|231149382}} |language=en}}</ref> A na-eme uwe ahụ site na efere ọlaedo 1,000, diamond karat 300, ma ọ tụrụ paụnd 20; a na-ewere ya dịka “uwe kachasị ọnụ n’ụwa n’afọ 1968.”<ref name=":0">{{Cite web |last=Newbold |first=Alice |date=2024-06-12 |title=Françoise Hardy Was the French-Girl Style Blueprint |url=https://www.vogue.com/article/francoise-hardy-french-girl-style-blueprint |access-date=2024-07-27 |website=Vogue |language=en-US}}</ref> Uwe ndị Rabanne chepụtara, gụnyere uwe ọlaedo ahụ, ghọrọ ụfọdụ n’ime ọdịdị Hardy kacha ama ama.<ref name="10lessons"/><ref name="scotsmanobit">{{cite web |date=June 22, 2024|last1=Shepherd |first1=Fiona |title=Françoise Hardy: French singersongwriter whose melancholic ballads influenced a generation |url=https://www.proquest.com/docview/3070768709 |website=[[The Scotsman]] |access-date=27 July 2024 |id={{ProQuest|3070768709}} |language=en}}</ref><ref name=":0" /><ref>{{cite news |last1=Lennon |first1=Peter |title=Newspaper Fashion: Prophet motives Paco Rabanne launched his 21st century designs 30 years ago and has been looking to the future ever since. Which is odd, because he's also a soothsayer who is certain that the end of our time is at hand |url=https://www.proquest.com/docview/294978425 |date=June 10, 1995|page=48|work=The Guardian |id={{ProQuest|294978425}} }}</ref>
Hardy gosipụtara uwe ndị ụlọ ọrụ ''[[ready-to-wear|prêt-à-porter]]'' ọhụrụ na-emepụta,<ref name="CRF">{{cite web|url=https://www.crfashionbook.com/culture/a15166094/francoise-hardy-ye-ye-girls-1960s-french-fashion/|title=The Enduring Style of Françoise Hardy and the Yé-Yé Girls|last=Darcella|first=Aria|work=CR Fashion Book|date=17 January 2018|access-date=15 May 2021|publisher=CR Fashion Book. [[Hearst Communications]]|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515033723/https://www.crfashionbook.com/culture/a15166094/francoise-hardy-ye-ye-girls-1960s-french-fashion/|url-status=dead|accessdate=4 June 2026|archivedate=15 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210515033723/https://www.crfashionbook.com/culture/a15166094/francoise-hardy-ye-ye-girls-1960s-french-fashion/}}</ref> yana ọrụ ndị otu ọhụrụ nke ndị nrụpụta ejiji nwanyị France a maara dịka “ụlọ akwụkwọ yé-yé”<ref name="radicalrags">{{cite book|title=Radical Rags: Fashions of the Sixties|url=https://archive.org/details/radicalragsfashi0000lobe|last=Lobenthal|first=Joel|year=1990|page=[https://archive.org/details/radicalragsfashi0000lobe/page/45 45]|publisher=[[Abbeville Press]]|isbn=0896599302}}</ref> ma ọ bụ “''stylistes''”,<ref name="refashioned">{{cite web|url=https://www.fitnyc.edu/museum/exhibitions/paris-refashioned.php|access-date=20 April 2021|date=15 April 2017|title=Paris Refashioned, 1957–1968|publisher=The Museum at FIT. [[Fashion Institute of Technology]]|archive-date=20 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210420194528/https://www.fitnyc.edu/museum/exhibitions/paris-refashioned.php|url-status=live}}</ref> ndị jụrụ iwu siri ike nke ''[[haute couture]]''.<ref name="richardmartin">{{cite book|title=Contemporary Fashion|url=https://archive.org/details/contemporaryfash0000unse|page=[https://archive.org/details/contemporaryfash0000unse/page/300 300]|editor-last=Martin|editor-first=Richard|isbn=978-1558621732|year=1995|publisher=[[St. James Press]]}}</ref> Ọ nyere aka ibido ọrụ [[Sonia Rykiel]] site n’iyi sweta ya a ma ama a na-akpọ “poor boy sweater” n’ihu mkpuchi ''[[Elle (magazine)|Elle]]'',<ref name="CRF" /><ref>{{cite news|access-date=15 May 2021|language=French|url=https://www.letemps.ch/lifestyle/sonia-rykiel-toute-une-vie-couleur|title=Sonia Rykiel, toute une vie en couleur|first=Séverine|last=Saas|date=26 August 2016|work=[[Le Temps]]|archive-date=11 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511230023/https://www.letemps.ch/lifestyle/sonia-rykiel-toute-une-vie-couleur|url-status=live}}</ref> ma [[David Bailey]] sere ya foto ka o yi uwe mkpuchi [[Emmanuelle Khanh]] nke eji usoro [[color-blocking]] mee maka ''Vogue''.<ref>{{cite web|url=https://www.vogue.es/moda/articulos/color-block-historia-disenadores-yves-saint-laurent-stephen-burrows|language=Spanish|access-date=15 May 2021|title=De Stephen Burrows a la Comedia del Arte: repaso visual a la historia del color block|last=Nuria|first=Luis|date=8 October 2020|location=Spain|work=[[Vogue (magazine)|Vogue]]|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515051401/https://www.vogue.es/moda/articulos/color-block-historia-disenadores-yves-saint-laurent-stephen-burrows|url-status=live}}</ref>
A maara Hardy kwa maka ụdị ejiji dị mfe nke nwere ntutu isi na etemeete na-adịghị akpali akpali, na-eyi ọtụtụ mgbe naanị sweta na ogologo ọkpa.<ref name="CRF" /> Ihe pụrụ iche n’ile anya ya bụ [[Bangs (hair)|ntutu isi ya kpuchiri ọkpọiso]] na iji akpụkpọ ụkwụ ọcha nke Courrèges,<ref name="linternaute" /><ref>{{cite web|url=https://www.lexpress.fr/culture/musique/francoise-hardy-icone-francaise-de-la-chanson_1658165.html|access-date=11 May 2021|work=[[L'Express]]|language=French|title=Françoise Hardy, icône française de la chanson|date=5 March 2015|quote=C'est un soir de réréfendum sur le suffrage universel pour l'élection présidentielle, en 1962, que la France découvre l'interprète de Tous les garçons et les filles. Françoise Hardy séduit alors le pays et vend cette année-là 500 000 exemplaires de son 45 tours avant de connaître un succès international. Françoise Hardy, c'est aussi un style très affirmé: mini-jupe, boots blanches et longue frange, qui vont faire d'elle une égérie de la mode. Elle est enfin la mère de Thomas Dutronc, fils qu'elle a eu avec son mari le chanteur Jacques Dutronc.|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012958/https://www.lexpress.fr/culture/musique/francoise-hardy-icone-francaise-de-la-chanson_1658165.html|url-status=live}}</ref> ma ọ bụkwa otu n’ime ndị mbụ yi [[miniskirt]].<ref name="ellefr">{{cite news|url=https://www.elle.fr/Loisirs/Livres/Dossiers/Quelqu-un-d-Hardy-745069|title=Quelqu'un d'Hardy|access-date=15 May 2021|first=Clémentine|last=Goldszal|work=[[Elle (magazine)|Elle]]|language=French|date=27 October 2008|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515230202/https://www.elle.fr/Loisirs/Livres/Dossiers/Quelqu-un-d-Hardy-745069|url-status=live}}</ref><ref name="vanityfair">{{cite web|url=https://www.vanityfair.fr/culture/people/story/article-mag-pourquoi-francoise-hardy-nous-enchante-toujours/3108|title=Pourquoi Françoise Hardy nous enchante toujours|access-date=11 May 2021|date=18 July 2018|work=[[Vanity Fair (magazines)|Vanity Fair]]|language=French|archive-date=11 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511201321/https://www.vanityfair.fr/culture/people/story/article-mag-pourquoi-francoise-hardy-nous-enchante-toujours/3108|url-status=live}}</ref> Ọ nwakwara ụdị uwe na ọdịdị na-enweghị oke nkewa nwoke na nwanyị.<ref name="vanguardistes" /> A kọwara ya dịka “anti-[[Brigitte Bardot|Bardot]]”, onye wetara ụdị echiche ọhụrụ banyere mma nke mere ka “oke ịdị nwanyị nke ụdị sex-kitten nke oge ahụ bụrụ ihe ochie.”<ref name="achieve">{{cite web|url=https://www.vogue.com/article/francoise-hardy-french-girl-style|work=[[Vogue (magazine)|Vogue]]|title=Françoise Hardy Forever: 10 Ways to Achieve the French Singer's Iconic Style|first=Laird|last=Borrelli-Persson|editor-first=Kelly|editor-last=Connor|date=16 January 2015|access-date=1 June 2021|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516075235/https://www.vogue.com/article/francoise-hardy-french-girl-style|url-status=live}}</ref> Ka ọ na-erule afọ ndị 1970, ọ hapụrụ onyonyo nke “nwata nwanyị ejiji ama ama na-eme njem n’obodo” nke Périer kere maka ya.<ref name="rfi" />
===Akụkọ ifo zuru ụwa ọnụ nke afọ 1960===
Oyiyi ọha na eze ya na ụdị ejiji ya n’afọ ndị 1960 nwere mmetụta dị ukwuu n’omenala [[pop culture]] ụwa, nke mere ka nkà ya dịka onye na-agụ egwu ghara ịhụrịrị anya nke ọma n’èzí France.<ref name="monkey">{{cite web|url=https://monkeybuzz.com.br/materias/francoise-hardy-e-suas-meninas/|language=Portuguese|title=Françoise Hardy e Suas Meninas|access-date=16 May 2021|first=Carlos Eduardo|last=Lima|date=17 October 2013|publisher=Monkeybuzz|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516203440/https://monkeybuzz.com.br/materias/francoise-hardy-e-suas-meninas/|url-status=live}}</ref><ref name="QuinoneroTravesti">Quinonero, 2017, "«Son allure de page travesti»"</ref> N’afọ 1967, akwụkwọ akụkọ ndị ntorobịa [[teen magazine]] ''Special Pop'' dere: “Hardy na-enwe ike ịdọta ma ụmụaka ma ndị mụrụ ha, ma ụmụ nwoke ma ụmụ nwanyị. Karịa ịbụ naanị onye na-agụ egwu, ọ na-aghọ ụdị akụkọ ifo zuru ụwa ọnụ nke ọtụtụ puku ụmụ agbọghọ na-arọ nrọ ịkọwa onwe ha dịka ya.”<ref name="Deluxe57"/>
N’ọkara nke abụọ nke afọ iri ahụ, Hardy ghọrọ onye a ma ama dịka onye na-akpali mmụọ n’omenala ma bụrụkwa ihe mkpali (muse) nye ọtụtụ ndị okike na ndị nka.<ref name="sixties"/><ref name="Deluxe64"/> Ọtụtụ ndị na-ese ihe mere eserese ya, gụnyere {{ill|Michel Bourdais|fr}},<ref>{{cite book|author-link=Richard Anthony (singer)|last=Anthony|first=Richard|title=Quand on choisit la liberté|isbn=978-2738226587|publisher=Florent Massot|language=French|year=2010|page=115|quote=Françoise, elle aussi, lui acheta un petit portrait qu'il (Michel Bourdais) avait fait d'elle et qu'elle aimait beaucoup. Son pianiste lui acheta l'autre et l'un de mes musiciens lui passa une commande.}}</ref> [[Bernard Buffet]],<ref>{{cite web|url=https://www.artsy.net/artwork/bernard-buffet-francoise-hardy|title=Bernard Buffet: Françoise Hardy (1963)|access-date=16 May 2021|publisher=[[Artsy (website)|Artsy]]|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516073600/https://www.artsy.net/artwork/bernard-buffet-francoise-hardy|url-status=dead|accessdate=4 June 2026|archivedate=16 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210516073600/https://www.artsy.net/artwork/bernard-buffet-francoise-hardy}}</ref> [[Gabriel Pasqualini]]<ref>{{cite magazine |location=France|magazine=[[Salut les copains (magazine)|Salut les copains]]|issue=31|date=February 1965|title=Tout, tout, tout et le reste sur Françoise|page=28|language=French}}</ref> na [[Jean-Paul Goude]].<ref>{{cite AV media|title=[[Comment te dire adieu (album)|Comment te dire adieu]]|author=Hardy, Françoise|year=1968|location=France|publisher=[[Disques Vogue]]|id=CLD-728|medium=LP record}}</ref> N’afọ 1965, [[Jacques Prévert]] dere uri e nyere onye na-agụ egwú ahụ aha ya bụ ''Une plante verte'', nke a gụrụ dịka akụkụ nke mmemme Hardy na Olympia.<ref>{{cite book|year=1992|language=French|title=Œuvres Complètes|publisher=[[Éditions Gallimard]]|page=808|author-link=Jacques Prévert|first=Jacques|last=Prévert|isbn=978-2070112302}}</ref> Ọ bụkwa isiokwu uri nke [[Manuel Vázquez Montalbán]] dere<ref>{{cite journal|url=http://revistacaracteres.net/revista/vol2n1mayo2013/manuel-vazquez-montalban-leyendo-sus-poemas-cuerpo-y-voz-escritura-y-autoria/|language=Spanish|title=Manuel Vázquez Montalbán leyendo sus poemas: cuerpo y voz, escritura y autoría|year=2013|first=Alessandro|last=Mistrorigo|journal=Caracteres. Estudios culturales y críticos de la esfera digital|issn=2254-4496|location=Salamanca|publisher=Editorial Delirio|access-date=1 June 2021|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516174834/http://revistacaracteres.net/revista/vol2n1mayo2013/manuel-vazquez-montalban-leyendo-sus-poemas-cuerpo-y-voz-escritura-y-autoria/|url-status=live}}</ref> nakwa [[open letter]] nke [[Paul Guth]] dere.<ref>{{cite book|language=French|last=Guth|first=Paul|year=1968|title=Lettre ouverte aux idoles|author-link=Paul Guth|publisher=[[Éditions Albin Michel]]|pages=51–63}}</ref> Onye na-ese ihe Belgium [[Guy Peellaert]] jiri Hardy dịka ihe atụ maka agwa bụ isi nke akwụkwọ eserese ([[comic]]) ya nke 1968, ''Pravda la Survireuse'', nke sitere n’ike mmụọ nsọ [[pop art]] na echiche psychedelic, ma mee ya na mmekorita ya na onye odee ihe nkiri France [[Pascal Thomas]].<ref name="Deluxe64">Deluxe, 2013. p. 64</ref><ref>{{cite news|url=https://elpais.com/diario/2008/11/20/necrologicas/1227135602_850215.html|access-date=15 May 2021|language=Spanish|work=[[El País]]|title=Guy Peellaert, dibujante y fotógrafo|last=Pons|first=Álvaro|date=19 November 2008|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072733/https://elpais.com/diario/2008/11/20/necrologicas/1227135602_850215.html|url-status=live}}</ref>
Onye na-agụ egwú ahụ masịrị onye na-ese ihe Spain [[Salvador Dalí]],<ref name="sixties" /> onye kpọrọ ya ka ọ nọrọ otu izu na ya na [[Cadaqués]] n’afọ 1968.<ref name="Deluxe67">Deluxe, 2013. p. 67</ref> Hardy bụkwa onye a na-enwe mmasị n’ebe ndị nọ na gburugburu [[Swinging London]] nọ,<ref name="bagatelas" /><ref name="abc" /> ma o kwetara na ọ bụ “isi iyi nke mmasị pụrụ iche nye ndị na-egwu pop Bekee.”<ref name="mortality" /> [[Malcolm McLaren]] kọwara ya dịka “onye kachasị elu n’ụdị [[pinup girl]], nke e tinyere foto ya n’ụlọ ihi ụra nke ndị na-amụ egwu pop niile na-achọ ịdị n’ihu oge na [[Chelsea, London|Chelsea]]. Ọtụtụ ndị otu egwu n’oge ha kacha ewu ewu, dịka [[the Beatles]] ma ọ bụ [[The Rolling Stones|the Stones]], na-arọ nrọ iso ya nwee mmekọrịta ịhụnanya.”<ref name="Deluxe60">Deluxe, 2013. p. 60</ref> Oyiyi ya dọtara mmasị nke [[David Bowie]] mgbe ọ ka bụ nwata,<ref name="monkeyreview" /> [[Mick Jagger]] (onye kpọrọ ya “nwanyị kacha zuru oke” n’anya ya),<ref name="mortality" /> [[Brian Jones]],<ref name="HardyThree" /> [[Morrissey]],<ref name="vanityfair" /> na [[Richard Thompson (musician)|Richard Thompson]].<ref name="uncut" />
[[Bob Dylan]] nwere nnukwu mmasị n’ebe Hardy nọ ma tinye [[beat poem]] e dere maka ya n’azụ mkpuchi albọm ya nke 1964, ''[[Another Side of Bob Dylan]]''.<ref name="uncut" /><ref name="mortality">{{cite web|url=https://www.theguardian.com/music/2018/apr/29/francoise-hardy-interview-personne-d-autre-album|access-date=10 May 2021|work=[[The Observer]]|publisher=[[Guardian Media Group]]|title=Françoise Hardy: 'I sing about death in a symbolic, even positive way'|first=Sean|last=O'Hagan|date=29 April 2018|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612011234/https://www.theguardian.com/music/2018/apr/29/francoise-hardy-interview-personne-d-autre-album|url-status=live}}</ref> Uri ahụ malitere: “for françoise hardy/at the seine's edge/a giant shadow/of notre dame/seeks t' grab my foot/sorbonne students/whirl by on thin bicycles/swirlin' lifelike colors of leather spin...”<ref name="npr" /><ref>{{cite AV media notes|author=[[Bob Dylan]]|year=1964|title=[[Another Side of Bob Dylan]]|type=LP record|publisher=[[Columbia Records]]|id=CS 8993}}</ref> N’afọ 2018, Hardy gwara ''[[Uncut (magazine)|Uncut]]'' na o nwere ụfọdụ akwụkwọ mbụ nke uri ahụ Dylan hapụrụ n’otu ụlọ kọfị. Ọ sịrị, “... Obi metụrụ m nnọọ aka. Ọ bụ nwoke dị afọ ntorobịa, onye na-ese ihe nwere mmetụta ịhụnanya nke ukwuu, onye nwere mmasị pụrụ iche n’ebe mmadụ nọ naanị n’ihi foto ya. Ị ma otú ndị ntorobịa si adị... Achọpụtara m na nke a dị ezigbo mkpa nye ya.”<ref name="uncut" />
Hardy na Dylan zutere na Mee 1966 n’azụ ikpo okwu nke ngosi ya na Olympia.<ref>{{cite magazine|url=https://www.rollingstone.fr/bob-dylan-francoise-hardy/|title=La chanteuse Françoise Hardy a reçu des ébauches de lettres d'amour écrites de la main de Bob Dylan, datant des années 60.|access-date=14 May 2021|date=18 April 2018|magazine=[[Rolling Stone]]|location=France|language=French|archive-date=14 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210514201543/https://www.rollingstone.fr/bob-dylan-francoise-hardy/|url-status=live}}</ref> Mgbe Dylan hụrụ na Hardy nọ n’etiti ndị na-ekiri ya, ọ jụrụ ịlaghachi n’ikpo okwu ka o mee akụkụ nke abụọ nke ngosi ahụ ma ọ bụrụ na Hardy agaghị abịa n’ụlọ mgbakwasa uwe ya.<ref name="HardyFour" /><ref name="passion">{{cite web|language=French|url=https://www.lesechos.fr/weekend/spectacles-musique/bob-dylan-une-passion-francaise-1314985|access-date=15 May 2021|title=Bob Dylan, une passion française|date=12 May 2021|first=Laurent-David|last=Samama|work=[[Les Echos (France)|Les Echos]]|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515053245/https://www.lesechos.fr/weekend/spectacles-musique/bob-dylan-une-passion-francaise-1314985|url-status=live}}</ref> Hardy na ụfọdụ ndị ọzọ na-agụ egwú mechara soro Dylan gaa n’ụlọ nkwari akụ ya na [[Four Seasons Hotel George V]],<ref name="passion" /> ebe o nyere ya mbipụta mbụ nke egwu “[["Just Like a Woman]]” na “[["I Want You (Bob Dylan song)|I Want You]]”.<ref name="HardyFour" />
===Echiche ndọrọ ndọrọ ọchịchị===
Dị ka onye a ma ama n’ihu ọha, a maara Hardy nke ọma maka ịdị ya n’ezoghị ọnụ gbasara echiche ndọrọ ndọrọ ọchịchị ya,<ref name="sixties"/> nke a kọwara dịka nke [[right-wing]].<ref name="QuinoneroDecalages"/><ref name="gay"/> A zụlitere ya n’ezinụlọ [[Gaullist]], ma o kwuru na ''Télérama'' n’afọ 2011, sị: “Anaghị m akwado ihe niile a na-ekwu ma ọ bụ a na-eme n’aka nri, ma anaghịkwa m elelị ihe niile a na-eme ma ọ bụ a na-ekwu n’aka [[Left-wing politics|aka ekpe]]... n’eziokwu, abụ m onye nọ n’etiti ụzọ ([[centrist]]).”<ref name="QuinoneroEnfance"/> N’akwụkwọ akụkọ ndụ ya nke afọ 2008, o dere na naanị ihe ọ na-ahụ onwe ya n’ime ya bụ [[Environmentalism|nlekọta gburugburu ebe obibi]], nke ọ kpọrọ ihe “na-abụghị nke aka nri ma ọ bụ nke aka ekpe.”<ref name="HardyThirteen"/>
Mgbe ọ na-akwalite album ya ''Décalages'', Hardy nyere magazin ''Rockland'' ajụjụ ọnụ. Mkparịta ụka ahụ gbagoro n’ihe gbasara ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ebe [[1988 French presidential election]] mere ụbọchị gara aga,<ref name="QuinoneroDecalages"/> ma n’ihi na ọ chere na akụkụ ahụ bụ mkparịta ụka na-abụghị maka ibipụta, Hardy gosipụtara nlelị ya n’ebe ndị nọ n’aka ekpe nọ.<ref name="QuinoneroDecalages"/> O were iwe mgbe e bipụtara akụkụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke ajụjụ ọnụ ahụ, ma chebe onwe ya n’ajụjụ ọnụ telivishọn ya na [[Thierry Ardisson]] n’ụbọchị 13 Mee, ebe ọ kọwara esemokwu o nwere na onye na-abụ abụ [[Renaud]], na-ekwu na Renaud kparịrị ya n’ihi nkwado ya nye Minista Omenala [[François Léotard]].<ref name="QuinoneroDecalages"/> N’ajụjụ ọnụ ''Rockland'' ahụ, o kwukwara banyere [[racism in France]], sị: “A naghị ekwu maka [[Anti-French sentiment|ịkpa ókè megide ndị France]], ebe e nwere ụfọdụ ebe ị ga-adị mfe ịbanye ma ọ bụrụ na ị bụghị onye France,”<ref name="QuinoneroDecalages"/> ma kwukwara banyere [[antisemitism in France|mmegbu megide ndị Juu]], na-atụ aro na “ndị na-ahụ ya ebe niile nwere ike ịbụ ndị na-akụ mkpụrụ ya n’onwe ha.”<ref name="HardyThirteen">Hardy, 2018 [2008], "Thirteen"</ref> Onye na-abụ abụ ahụ mechara dee n’akwụkwọ akụkọ ndụ ya na ọ wepụrụ onwe ya n’echiche ndị ahụ.<ref name="HardyThirteen"/>
Hardy bụ onye na-emegide [[solidarity tax on wealth]] (French: ''impôt de solidarité sur la fortune''; ISF). Ọ kwadoro [[tax shield]] nke ọchịchị [[Nicolas Sarkozy]] tinyere n’ọrụ na 2010 ma katọọ atụmatụ ụtụ isi nke [[François Hollande]] n’oge [[2012 French presidential election]], na-agwa ''Paris Match'' sị: “Ekwenyere m na ọtụtụ mmadụ aghọtaghị ọdachi ISF na-ebute ndị nọ n’ọnọdụ m. A na-amanye m, mgbe m fọrọ nke nta ka m bụrụ afọ iri asaa ma na-arịa ọrịa, ire ụlọ m ma kwaga ebe ọzọ.”<ref name="QuinoneroISF"/><ref>{{cite web|url=https://www.france24.com/fr/20120410-programme-fiscal-hollande-deplait-francoise-hardy-chanteuse|title=Françoise Hardy dénonce le programme fiscal de François Hollande|access-date=12 May 2021|date=10 April 2012|publisher=[[France 24]]|first=Ségolène|last=Allemandou|language=French|archive-date=12 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512195529/https://www.france24.com/fr/20120410-programme-fiscal-hollande-deplait-francoise-hardy-chanteuse|url-status=live}}</ref> Nke a mere ka nwa ya nwoke, Thomas Dutronc, dee na [[Twitter]]: “Ma mba mama, echegbula onwe gị, aga m akpọrọ gị ka ị bịa biri n’ụlọ m ma ọ bụrụ na ọ dị mkpa...”<ref name="moches"/><ref>{{cite web|url=https://twitter.com/ThomasDutronc/status/190170066594181121|title=Mais non maman, ne t'inquiète pas je t'inviterais chez moi au cas où...|publisher=[[Thomas Dutronc]] on [[Twitter]]|access-date=12 May 2021|date=11 April 2012|archive-date=12 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512195530/https://twitter.com/ThomasDutronc/status/190170066594181121|url-status=live}}</ref> Hardy mechara gọnarị akụkọ na ọ ga-abụ onye na-enweghị ebe obibi ma kọwaa na “ọdachi ahụ bụ ndị mmadụ na-efunahụ ọrụ ha n’ihi mbufe ọrụ gaa mba ọzọ na [[European debt crisis|nsogbu ụgwọ Europe]].”<ref name="QuinoneroISF"/>
Hardy kwupụtara nkwado ya maka ime ka [[legality of abortion|ime ime akwụsị n’afọ]] bụrụ ihe iwu kwadoro, n’agbanyeghị na ọ kewapụrụ onwe ya na [[feminism]].<ref name="HardyFive">Hardy, 2018 [2008], "Five"</ref> N’afọ 2015, onye na-abụ abụ ahụ katọrọ [[Feminist movement|ndị na-akwado feminism]] n’edemede ([[essay]]) ya "Avis non autorisés ...", ebe o dere: “Ahụrụ m ha dịka ndị iwe na-ejide, ndị na-adịghị mma n’anya, ya bụ, ndị na-enweghị àgwà nwanyị ọbụla. Enwebeghị m ike ịhụ ihe ọ bụla jikọrọ m na ndị feminists. N’agbanyeghị nke ahụ, e nwere ụfọdụ n’ime ha m gaara eji bụrụ ihe atụ...”<ref name="moches">{{cite web|url=https://www.lesinrocks.com/actu/pour-francoise-hardy-les-feministes-sont-hargneuses-et-moches-363365-06-03-2015/|language=French|work=[[Les Inrockuptibles]]|access-date=12 May 2021|date=6 March 2015|title=Pour Françoise Hardy, les féministes sont " hargneuses " et " moches "|last=Boinet|first=Carole|archive-date=12 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512052217/https://www.lesinrocks.com/actu/pour-francoise-hardy-les-feministes-sont-hargneuses-et-moches-363365-06-03-2015/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.huffingtonpost.fr/eloise-bouton/francoise-hardy-feminisme_b_6826950.html|title=Françoise Hardy ou la misogynie à l'ancienne|access-date=12 May 2021|date=9 March 2015|work=[[HuffPost]]|first=Éloïse|last=Bouton|language=French|archive-date=12 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512052217/https://www.huffingtonpost.fr/eloise-bouton/francoise-hardy-feminisme_b_6826950.html|url-status=live}}</ref>
N’oge [[2017–2018 protests in France]], Hardy kwupụtara nkwado ya nye Onye isi ala [[Emmanuel Macron]]. O kwuru, sị: “Anyị kwesịrị ikwe ka ọ gbanwee France. Otu akụkụ nke ndị France achọghị ịhụ eziokwu ma rapara n’ime [[Marxist ideology]]. Ihe masịrị m banyere Onye isi ala Macron bụ na ọ bụ onye nwere ọhụụ ma ọ bụghị onye na-agbaso echiche ndọrọ ndọrọ ọchịchị kpuru ìsì, ma o guzoro ike n’eziokwu.”<ref name="nytimes">{{cite news|archive-url=https://web.archive.org/web/20201109041625/https://www.nytimes.com/2018/05/09/arts/francoise-hardy-interview.html|url=https://www.nytimes.com/2018/05/09/arts/francoise-hardy-interview.html|archive-date=9 November 2020|access-date=12 May 2021|work=[[The New York Times]]|title=Françoise Hardy, a French National Treasure, Is Back from the Brink|date=9 May 2018|first=Agnès C.|last=Poirier}}</ref>
N’oge [[2023 French pension reform strikes]], ọ gwara [[Le Journal du Dimanche]] na “ihere na-eme m maka ihe na-eme na France,” n’ihi na ọ na-atụ egwu na “mgba ọrụ ugboro ugboro” ga-eme ka ndị njem nleta ghara ịbịa, ma ọ kwadorokwa [[2023 French pension reform law|iwu mgbanwe ụgwọ ezumike nka]].<ref>{{cite web |last1=Loridan |first1=Carla |title="J'ai honte de ce qui se passe en France" : Francoise Hardy défend la réforme des retraites |url=https://www.bfmtv.com/people/j-ai-honte-de-ce-qui-se-passe-en-france-francoise-hardy-defend-la-reforme-des-retraites_AN-202304090146.html |website=BFM TV |date=9 April 2023 |access-date=12 June 2024 |archive-date=12 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612072649/https://www.bfmtv.com/people/j-ai-honte-de-ce-qui-se-passe-en-france-francoise-hardy-defend-la-reforme-des-retraites_AN-202304090146.html |url-status=live }}</ref>
==Ihe nketa na mmetụta==
:Ole na ole n’ime ihe ndị mara mma na-anọgide ogologo oge n’echiche mmadụ. Ọ bụrụ na egwu ụmụ agbọghọ yé-yé bụ mgbe niile ìhè na-atọ ụtọ nke na-adọrọ mmasị, nke Françoise Hardy na-adịgide dịka nke kacha emetụta n’ihi mgbagwoju anya mmetụta uche ya, ngwakọta zuru oke nke agụụ maka oge gara aga na nke ga-abịa, nke a na-abụ n’ụzọ dị oke nso n’obi. Taa, ọ pụrụ ịdị ka obere ihe na-enweghị nnukwu mkpa, ma n’oge ahụ, n’afọ iri isii nke narị afọ gara aga, ịnụ egwu gbasara obi mgbawa n’ọnụ nwanyị a nwere olu dị nro ma na-abanye n’ime obi mmadụ bụ ihe ama ama pụrụ iche. — Fernando Navarro, ''[[El País]]'', 2020.<ref name="bagatelas">{{cite news|url=https://elpais.com/cultura/2020/08/26/ruta_norteamericana/1598470753_686835.html|title=Rompedoras (IV): Françoise Hardy, la bagatela más esplendorosa|language=Spanish|work=[[El País]]|last=Navarro|first=Fernando|date=26 August 2020|access-date=1 June 2021|archive-date=13 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210513021000/https://elpais.com/cultura/2020/08/26/ruta_norteamericana/1598470753_686835.html|url-status=live}}</ref>
A na-eme emume Hardy dịka “akụ mba France”<ref name="allmusic"/><ref name="uncut"/><ref name="npr">{{cite web|url=https://www.npr.org/2018/09/12/647068156/fran-oise-hardy-remains-frances-national-treasure|title=Françoise Hardy Remains France's National Treasure|access-date=26 May 2021|date=12 September 2018|last=Beardsley|first=Eleanor|publisher=[[NPR]]|archive-date=28 June 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230628124508/https://www.npr.org/2018/09/12/647068156/fran-oise-hardy-remains-frances-national-treasure|url-status=live}}</ref> ma bụrụkwa otu n’ime ndị kasị ukwuu n’akụkọ ihe mere eme nke [[Music of France|egwu France]].<ref name="monkey" /> Ọ bụ otu n’ime ndị na-ese egwu rere ndekọ kacha ukwuu n’akụkọ ihe mere eme France, ebe e rere ihe karịrị nde 7.6 nke ndekọ ya ruo Novemba 2017.<ref>{{cite web|url=http://www.infodisc.fr/Vente_Artiste.php|language=French|title=Bilan des Ventes globales (Albums & Chansons) par Artiste|access-date=23 May 2021|year=2018|publisher=InfoDisc|first1=Daniel|last1=Lesueur|first2=Dominic|last2=Durand|archive-date=4 April 2016|archive-url=https://archive.today/20160404203703/http://www.infodisc.fr/Vente_Artiste.php|url-status=live}}</ref> Onye nkatọ America [[Richie Unterberger]] kọwara ya dịka “n’enweghị mgbagha, onye na-ese pop-rock kacha mma sitere na mba ahụ n’afọ iri isii nke 1960s”,<ref name="originales">{{cite web|url=http://www.richieunterberger.com/wordpress/francoise-hardy-les-versions-originales/|author-link=Richie Unterberger|date=3 December 2015|title=Françoise Hardy: Les Versions Originales|publisher=Folkrocks|access-date=13 May 2021|last=Unterberger|first=Richie|archive-date=13 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210513042445/http://www.richieunterberger.com/wordpress/francoise-hardy-les-versions-originales/|url-status=live}}</ref> ma kwuo na ọ ga-achọ ịhụ ka a na-etinye Hardy n’ụlọ nsọ [[Rock and Roll Hall of Fame]].<ref>{{cite web|url=http://www.richieunterberger.com/wordpress/the-rock-and-roll-hall-of-fame-an-alternate-top-ten/|author-link=Richie Unterberger|date=17 June 2014|title=The Rock and Roll Hall of Fame: An Alternate Top Ten|publisher=Folkrocks|access-date=13 May 2021|last=Unterberger|first=Richie|archive-date=13 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210513043925/http://www.richieunterberger.com/wordpress/the-rock-and-roll-hall-of-fame-an-alternate-top-ten/|url-status=live}}</ref> N’afọ 2011, a tinyere Hardy n’ime ''[[Petit Larousse|Le Petit Larousse Illustré]]''.<ref name="QuinoneroISF">Quinonero, 2017, "La pluie..., Hollande et l'ISF"</ref>
Ọtụtụ afọ mgbe oge kachasị ewu ewu ya n’afọ 1960s gasịrị, a ka na-ewere Hardy dịka onye dị mkpa ma nwee mmetụta n’akụkọ ihe mere eme nke ejiji.<ref name="id">{{cite web|url=https://i-d.co/article/francoise-hardy-most-iconic-outfits-fashion-french-style/|title=7 of Françoise Hardy's most iconic outfits|first=Zoë|last=Kendall|access-date=6 May 2021|date=22 January 2021|work=[[i-D]]|publisher=[[Vice Media]]|archive-date=6 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210506211343/https://i-d.vice.com/en_uk/article/epdqm7/francoise-hardy-most-iconic-outfits-fashion-french-style|url-status=live}}</ref><ref name="vanguardistes">{{cite web|url=https://www.journaldesfemmes.fr/mode/styles-de-people/1869854-francoise-hardy-look-tenues-photos/|language=French|access-date=10 May 2021|title=Les looks avant-gardistes de Françoise Hardy|publisher=Le Journal des femmes. [[Groupe Figaro]]|date=29 January 2019|archive-date=10 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210510204504/https://www.journaldesfemmes.fr/mode/styles-de-people/1869854-francoise-hardy-look-tenues-photos/|url-status=live}}</ref><ref name="achieve"/><ref name="10lessons">{{cite web|url=https://www.vogue.co.uk/gallery/style-lessons-from-francoise-hardy|work=[[British Vogue]]|access-date=21 May 2021|last=Fearon|first=Faye|title=10 Style Lessons To Take From Françoise Hardy For The Season Ahead|date=17 January 2018|archive-date=21 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210521183824/https://www.vogue.co.uk/gallery/style-lessons-from-francoise-hardy|url-status=live}}</ref> Mgbe ọ nọ na [[Balenciaga]], onye nrụpụta ejiji [[Nicolas Ghesquière]] kọwara ya na ''Vogue'' dịka “ezigbo ọdịdị nke ụdị ejiji France”.<ref name="achieve" /> Foto ndị na-egosi onye na-abụ abụ ahụ yi uwe ígwè nke [[Paco Rabanne]] mere kpaliri [[Lizzy Gardiner]] n’ichepụta uwe maka ''[[Priscilla, Queen of the Desert]]'' nakwa uwe [[67th Academy Awards|Oscar]] nke ya.<ref name="gay"/> Hardy bụkwa onye na-enye mmụọ nsọ nye onye nrụpụta Japan [[Rei Kawakubo]], onye kpọrọ akara ejiji ya [[Comme des Garçons]] aha sitere n’otu ahịrịokwu n’abụ “Tous les garçons et les filles”.<ref name="10lessons"/>
N’oge ọrụ ya niile, Hardy nwetara nnukwu ọnụ ọgụgụ ndị na-akwado ya n’etiti [[gay men]], ma obodo ahụ na-ewere ya dịka [[gay icon]]. Ọ kwuru ọtụtụ ugboro na ndị enyi ya na ndị na-akwado ya kacha ntụkwasị obi bụ ndị nwoke nwere mmasị n’ebe nwoke ibe ha nọ.<ref name="gay">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=zCxfDwAAQBAJ |title=Gay Icons: The (Mostly) Female Entertainers Gay Men Love |last=Guilbert |first=Georges-Claude |year=2018 |publisher=McFarland |access-date=1 August 2018 |pages=85–86 |isbn=9781476674339 |archive-date=12 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612011218/https://books.google.com/books?id=zCxfDwAAQBAJ |url-status=live }}</ref>
A na-ahụ mmetụta egwu Hardy n’ọrụ ndị na-ese egwu Francophone dịka [[Coralie Clément]],<ref name="monkey"/> [[La Femme (band)|La Femme]],<ref>{{cite web|url=https://www.rocknfolk.com/albums/la-femme-mystere/8680|title=La Femme: Mystère|language=French|access-date=15 May 2021|work=[[Rock & Folk]]|date=17 September 2016|last=Farkas|first=Basile|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515202138/https://www.rocknfolk.com/albums/la-femme-mystere/8680|url-status=live}}</ref> [[Juliette Armanet]],<ref name="vanityfair"/> [[Melody's Echo Chamber]],<ref>{{cite web|url=http://www.undertheradarmag.com/interviews/melodys_echo_chamber_interview|access-date=15 May 2021|title=Melody's Echo Chamber: Location, Location, Location|date=7 September 2012|first=Laura|last=Studarus|work=[[Under the Radar (magazine)|Under the Radar]]|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515185222/http://www.undertheradarmag.com/interviews/melodys_echo_chamber_interview|url-status=live}}</ref> [[Keren Ann]]<ref>{{cite web|url=https://variety.com/2004/music/reviews/keren-ann-1200531509/|title=Keren Ann|date=25 August 2004|work=[[Variety (magazine)|Variety]]|access-date=15 May 2021|last=Sprague|first=David|archive-date=15 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515193652/https://variety.com/2004/music/reviews/keren-ann-1200531509/|url-status=live}}</ref> na [[Carla Bruni]], onye ṅomiri ụdị Hardy mgbe ọ malitere ọrụ egwu ya.<ref name="tentaciones">{{cite web|url=https://tentaciones.elpais.com/2011/11/hardy.html|work=Tentaciones. [[El País]]|language=Spanish|access-date=13 May 2021|date=8 November 2011|title=Françoise Hardy, la más bella del baile|first=Carles|last=Gámez|archive-date=10 November 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20111110131838/https://tentaciones.elpais.com/2011/11/hardy.html|url-status=live}}</ref>
Ndị odee akọwawo mmetụta ya n’egwu otu [[avant-pop]] Bekee [[Stereolab]],<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=8FI3dVT9t34C&pg=PA150|page=150|access-date=11 May 2021|author-link=Simon Reynolds|last=Reynolds|first=Simon|year=2011|title=Retromania: Pop Culture's Addiction to Its Own Past|isbn=978-0865479944|publisher=[[Farrar, Straus and Giroux]]|archive-date=12 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612011140/https://books.google.com/books?id=8FI3dVT9t34C&pg=PA150#v=onepage&q&f=false|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.clashmusic.com/features/where-to-start-stereolab|access-date=11 May 2021|title=Where To Start... Stereolab|date=19 June 2019|work=[[Clash (magazine)|Clash]]|archive-date=12 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512090247/https://www.clashmusic.com/features/where-to-start-stereolab|url-status=live}}</ref> gụnyere myirịta dị n’etiti olu Hardy na nke onye ndu otu ahụ [[Lætitia Sadier]].<ref>{{cite web|url=https://www.telerama.fr/sortir/stereolab,-le-retour-dun-groupe-de-rock-aussi-culte-que-meconnu,n6280919.php|language=French|access-date=11 May 2021|title=Stereolab, le retour d'un groupe de rock aussi culte que méconnu|date=8 June 2019|first=Marc|last=Zisman|work=[[Télérama]]|archive-date=11 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511183427/https://www.telerama.fr/sortir/stereolab,-le-retour-dun-groupe-de-rock-aussi-culte-que-meconnu,n6280919.php|url-status=live}}</ref>
N’èzí ụwa na-asụ French, a kpọtụrụ Hardy dịka onye nyere mmụọ nsọ nye ọtụtụ ndị nwanyị na-ede ma na-abụ abụ dịka [[Caroline Polachek]], [[Charli XCX]], [[Angel Olsen]], [[Candie Payne]], [[Erin Rae]], [[Heather Trost]], [[Violetta Zironi]], [[Zooey Deschanel]] na [[Cat Power]].<ref name="monkey"/>
Hardy metụtakwa ọtụtụ ndị na-ese egwu ọzọ dịka [[Broadcast (band)|Broadcast]], [[Goldfrapp]], [[Jeremy Jay]], [[The Chap (band)|The Chap]] na [[Xeno & Oaklander]]. N’otu isiokwu e dere maka Into Creative, onye nduzi ihe nkiri Grant McPhee kọwara ya dịka “nwa agbọghọ nnọchianya maka ndị ihere na-eme na ihe oyiyi nrọ nke na-eme ka ha kwere na ha nwekwara ike ịdị mma ma maa mma.”<ref>{{Cite web |title=French Girl Pop – An Introduction |url=https://intocreative.co.uk/french-girl-pop-an-introduction/ |access-date=3 January 2023 |website=Into Creative |date=24 November 2022 |language=en-GB |archive-date=3 January 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230103205344/https://intocreative.co.uk/french-girl-pop-an-introduction/ |url-status=live }}</ref>
N’afọ 2021, [[Rivers Cuomo]] nke otu rock America [[Weezer]] kpọrọ Hardy otu n’ime “echiche ụda” ya kacha mkpa,<ref>{{cite web|url=https://pitchfork.com/reviews/albums/weezer-ok-human/|title=Weezer: OK Human Album Review|publisher=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]|access-date=11 May 2021|date=1 February 2021|last=Cohen|first=Ian|archive-date=28 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428172855/https://pitchfork.com/reviews/albums/weezer-ok-human/|url-status=live}}</ref> ma kwuo na album ya ''Message personnel'' metụtara ya nke ukwuu.<ref>{{cite magazine|url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/weezer-new-album-ok-human-all-my-favorite-songs-video-1116969/|magazine=[[Rolling Stone]]|access-date=5 June 2021|title=Weezer Preview New LP 'OK Human' With 'All My Favorite Songs'|date=21 January 2021|last1=Kreps|first1=Daniel|last2=Legaspi|first2=Althea|archive-date=19 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210619134954/https://www.rollingstone.com/music/music-news/weezer-new-album-ok-human-all-my-favorite-songs-video-1116969/|url-status=live}}</ref>
[[Greg Gonzalez]] nke otu [[dream pop]] America [[Cigarettes After Sex]] kpọrọ Hardy otu n’ime mmetụta egwu ya kachasị ukwuu,<ref>{{cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=68IuU4Xnb2Y|access-date=11 May 2021|date=10 January 2018|medium=[[YouTube]]|title=Cigarettes After Sex : " Mes grandes influences ? Françoise Hardy et Erik Satie "|publisher=[[Radio Nova (France)|Radio Nova]]|archive-date=11 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511055948/https://www.youtube.com/watch?v=68IuU4Xnb2Y|url-status=live}}</ref> na-ekwu na 2016: “''La question'' zuru oke nke ukwuu; achọrọ m ụdị ịma mma ahụ.”<ref>{{cite web|url=https://www.vice.com/en/article/the-diehard-romanticism-of-cigarettes-after-sex/|title=The Diehard Romanticism of Cigarettes After Sex|last1=Cacouris|first1=Christina|date=17 February 2016|publisher=Noisey. [[Vice (magazine)|Vice]]|access-date=27 October 2016|archive-date=28 October 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161028020323/https://noisey.vice.com/en_us/article/the-diehard-romanticism-of-cigarettes-after-sex|url-status=live}}</ref>
Album cult nke 1971, ''La question'', pụtara na ndepụta ''The Guardian'' nke “album 1000 a ga-anụ tupu mmadụ anwụọ”.<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/music/2007/nov/19/1000tohearbeforeyoudie5|work=The Guardian|title=1000 albums to hear before you die: Artists beginning with H (part 1)|access-date=12 May 2021|date=19 November 2007|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612011653/https://www.theguardian.com/music/2007/nov/19/1000tohearbeforeyoudie5|url-status=live}}</ref> Album ahụ nwetara [[cult following]] mgbe e wepụtara ya<ref name="telerama16" /><ref name="franceinter" /><ref name="indiehoy">{{cite web |last=Allermann |first=Juan Ignacio |date=15 October 2021 |title=Françoise Hardy y los 50 años de La question, su obra maestra de culto |url=https://indiehoy.com/indieayer/francoise-hardy-y-los-50-anos-de-la-question-su-obra-maestra-de-culto/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211016000715/https://indiehoy.com/indieayer/francoise-hardy-y-los-50-anos-de-la-question-su-obra-maestra-de-culto/ |archive-date=16 October 2021 |access-date=16 October 2021 |work=[[Indie Hoy]] |language=es}}</ref> ma mesịa bụrụ nke a na-ewere dịka elu kachasị elu nke nka Hardy.<ref name="efequestion">{{cite web |date=30 May 2020 |title=La question (1971), de Françoise Hardy |url=https://www.efeeme.com/la-question-1971-de-francoise-hardy/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210412191312/https://www.efeeme.com/la-question-1971-de-francoise-hardy/ |archive-date=12 April 2021 |access-date=27 April 2021 |publisher=Efe Eme |language=Spanish}}</ref><ref name="indiehoy" />
N’afọ 2017, Pitchfork tinyere ''Tous les garçons et les filles'' n’ọnọdụ nke iri itoolu (90) n’ime ndepụta ya nke “Album 200 Kachasị Mma nke Afọ 1960s”, ebe Marc Hogan kọwara ya dịka “nguzo siri ike n’etiti ụda egwu rockabilly na echiche miri emi nke ndị France, nke nwanyị kasị maa mma ma bụrụkwa onye na-anọkarị n’azụ ìgwè mmadụ na France nyefere n’ụzọ pụrụ iche.”<ref>{{cite web|url=https://pitchfork.com/features/lists-and-guides/the-200-best-albums-of-the-1960s/?page=6|publisher=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]|title=The 200 Best Albums of the 1960s|access-date=12 May 2021|date=22 August 2017|archive-date=25 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181225231319/https://pitchfork.com/features/lists-and-guides/the-200-best-albums-of-the-1960s/?page=6|url-status=live}}</ref> N’afọ 2023, ''Rolling Stone'' tinyere Hardy n’ọnọdụ nke 162 n’ime ndepụta ya nke Ndị Na-abụ Egwu 200 Kasị Ukwuu n’Oge Niile.<ref>{{cite magazine|title=The 200 Greatest Singers of All Time|magazine=[[Rolling Stone]]|date=1 January 2023|url=https://www.rollingstone.com/music/music-lists/best-singers-all-time-1234642307/francoise-hardy-1234642907/|access-date=7 March 2023|archive-date=7 March 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230307220908/https://www.rollingstone.com/music/music-lists/best-singers-all-time-1234642307/francoise-hardy-1234642907/|url-status=live}}</ref>
=== Nyocha nke onwe ya banyere ọrụ ya ===
Hardy na-akatọ album mbụ ya abụọ, ''Tous les garçons et les filles'' na ''Le premier bonheur du jour'', n’agbanyeghị nnukwu ewu ewu ha nwere.<ref name="uncut" /> O kwuru n’ajụjụ ọnụ e mere ya n’afọ 2018 na ọ “na-enwe nnukwu nkụda mmụọ n’ihi na ọchịchọ ya bụ ịnwe guitar eletrik mara mma... Kama nke ahụ, enwere m ndị na-egwu egwu France na-adịghị mma na mmepụta egwu jọgburu onwe ya.”<ref name="clash" /> Mgbe ọ gara London n’afọ 1963 iji dekọọ album ọhụrụ, o chere na ya enweela ohere “ime ụdị egwu ọzọ, ọ bụghị ụdị egwu igwe ahụ nke m tọrọ n’ime ya.”<ref name="mortality" />
N’agbanyeghị na album ndị o wepụtara na mbido afọ 1970s—''La question'', ''Et si je m'en vais avant toi'', na ''If You Listen''—emeghị nke ọma n’ahịa, Hardy chere na ha gosipụtara nke ọma nkà nka ya.<ref name="HardySeven" /> Karịsịa, o nwere nnukwu mpako banyere ''La question'', ma kwuo n’afọ 2008, sị: “Ọ bụ ezie na ọ nwetaghị nnukwu ihe ịga nke ọma n’etiti ọha mmadụ n’ozuzu ha, enwere m ike ikwu na o metụrụ ụdị ndị na-ege ntị ọzọ aka... Ọtụtụ mgbe, album nwere nnukwu ebumnuche nwere ike ileghara anya mgbe mbụ e wepụtara ya, ma n’ikpeazụ ọ na-adịgide ogologo oge.”<ref name="HardySeven" /> N’ajụjụ ọnụ ya na ''[[The Independent]]'' n’afọ 1996, Hardy kwuru na o kwenyere na ọtụtụ mmadụ amaghị nke ọma nkà ya dịka onye na-ese egwu, nakwa na ọ na-adịkarị mkpa ka ọ na-ekwu maka afọ 1960s na [[the Beatles]].<ref name="sixties" />
== Ndụ onwe onye ==
=== Ezinụlọ ===
[[File:Fanclub1966JacquesDutronc.jpg|thumb|Hardy na onye egwu ibe ya [[Jacques Dutronc]] malitere mmekọrịta ha n’afọ 1967 ma lụọ di na nwunye n’afọ 1981.]]
N’afọ 1962, Hardy malitere mmekọrịta ịhụnanya na nke ọrụ ya na onye na-ese foto nke ''Salut Les Copains'', Jean-Marie Périer.<ref name="QuinoneroGarcon">Quinonero, 2017, "«L'amour d'un garçon / Peut tout changer»"</ref><ref name="Deluxe58"/> Ha anaghị ebikọ ọnụ, ma n’ihi ọrụ ha, ha na-anọkarị iche ogologo oge, nke metụtara mmekọrịta ahụ n’ụzọ na-adịghị mma.<ref name="HardyThree"/> Ha kewara n’afọ 1966,<ref name="HardyFour"/> mana ha gara n’ihu bụrụ ezigbo ndị enyi na ndị mmekọ ọrụ.<ref name="parismatch21"/> N’afọ 1967, Hardy malitere mmekọrịta a na-ekwukarị banyere ya n’ihu ọha na eze na onye na-abụ abụ [[Jacques Dutronc]].<ref name="NightfallJeneusse">{{cite web|url=http://fp.nightfall.fr/index_6755_franoise-hardy-ma-jeunesse-fout-le-camp.html|title=Françoise HARDY – Ma Jeunesse Fout Le Camp (1967)|author=Waltersmoke|access-date=27 May 2021|date=24 May 2014|language=French|publisher=Forces Parallèles. Nightfall.fr|archive-date=27 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210527030919/http://fp.nightfall.fr/index_6755_franoise-hardy-ma-jeunesse-fout-le-camp.html|url-status=live}}</ref><ref name="QuinoneroVoudras">Quinonero, 2017, "«Le jour où tu voudras / Je serai là pour toi»"</ref> Mgbe nwa ha naanị ya, nwa nwoke aha ya bụ [[Thomas Dutronc|Thomas]], mụrụ na 16 Juun 1973,<ref name="QuinoneroThomas">Quinonero, 2017, "Thomas, l'enfant de l'amour"</ref> Hardy na Dutronc kwagara n’ụlọ nwere okpukpu atọ dị nso na [[Parc Montsouris]] n’oge mgbụsị akwụkwọ nke afọ 1974.<ref name="QuinoneroThomas"/> Ezinụlọ ahụ na-aga kwa oge ọkọchị n’ụlọ Dutronc nwere na [[Lumio]] n’agwaetiti [[Corsica]].<ref name="QuinoneroThomas"/> Mgbe Thomas Dutronc toro, ọ malitekwara ọrụ ya dịka onye egwu.<ref name="resurreccion">{{cite news|url=https://elpais.com/cultura/2016/05/17/actualidad/1463486870_815121.html|language=Spanish|work=[[El País]]|access-date=29 May 2021|title=La resurrección musical de Françoise Hardy|date=19 May 2016|last=Gámez|first=Carles|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602212320/https://elpais.com/cultura/2016/05/17/actualidad/1463486870_815121.html|url-status=live}}</ref>
Hardy na Dutronc lụrụ di na nwunye na 30 Maachị 1981 n’emume nzuzo.<ref name="ina81">{{cite web|url=https://www.ina.fr/contenus-editoriaux/articles-editoriaux/1981-francoise-hardy-revele-son-opinion-sur-le-mariage/|language=French|access-date=11 May 2021|title=1981, Françoise Hardy révèle son opinion sur le mariage|date=29 March 2021|publisher=[[Institut national de l'audiovisuel|INA]]|archive-date=10 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210510042057/https://www.ina.fr/contenus-editoriaux/articles-editoriaux/1981-francoise-hardy-revele-son-opinion-sur-le-mariage/|url-status=live}}</ref> Dị ka Hardy si kwuo, ha kwadoro mmekọrịta ha n’iwu n’ihi “ihe gbasara ụtụ isi”,<ref name="independent05"/> nakwa n’ihi ndụmọdụ onye ọka iwu Hardy nyere ya maka ihe gbasara ahụike na nchekwa.<ref name="ina81"/> Di na nwunye ahụ kewara n’afọ 1988 n’ihi mmekọrịta ịhụnanya ha na ndị ọzọ na nsogbu mmanya Dutronc nwere.<ref name="QuinoneroFaim"/><ref name="QuinoneroVII">Quinonero, 2017, "«ME PASSER DU MYSTÈRE DE MISTER» «Qu'y a-t-il sous votre carapace ? / Quels jardins secrets ? / L'un après l'autre / Tout est passé...»"</ref> Ha akwụsịghị alụmdi na nwunye ha n’iwu, ma mmekọrịta ha ghọrọ ụdị “enyi pụrụ iche”.<ref name="QuinoneroVII"/> N’afọ 2016, Hardy gwara ''Le Parisien'' na ọbụna mgbe Dutronc nwere onye òtù ọlụlụ ọhụrụ, ọ chọghị ịgba ya alụkwaghịm.<ref name="parisien16">{{cite web|url=https://www.leparisien.fr/culture-loisirs/rechanter-sait-on-jamais-06-12-2016-6418329.php|title=VIDEOS. Françoise Hardy : " Rechanter ? Sait-on jamais... "|access-date=29 May 2021|date=6 December 2016|language=French|work=[[Le Parisien]]|last1=((Bureau))|first1=Éric|last2=Jaeglé|first2=Yves|last3=Kastler-Le Scour|first3=Élisabeth|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213816/https://www.leparisien.fr/culture-loisirs/rechanter-sait-on-jamais-06-12-2016-6418329.php|url-status=live}}</ref>
Ná mmalite afọ ndị 1980, ọ mụtara na nna ya, onye ọ na-anọghị nso, biri ndụ abụọ dịka nwoke nwoke ibe ya na-achọ n’ime nzuzo, mgbe otu n’ime ndị ntorobịa ọ hụrụ n’anya jiri nkwado ego nna ya na-enye ya mee nganga n’ihu otu n’ime ndị enyi Dutronc.<ref name="HardyEleven"/> Nna ya nwụrụ n’ụlọ ọgwụ na 6 Febrụwarị 1981 mgbe e merụsịrị ya ahụ n’ọgụ,<ref name="HardyEleven"/> ma eleghị anya site n’aka otu nwoke na-ere mmekọahụ,<ref>{{cite web|url=https://www.lexpress.fr/styles/vip/videos-francoise-hardy-se-confie-sur-l-homosexualite-de-son-pere_1764577.html|title=VIDEOS. Françoise Hardy se confie sur l'homosexualité de son père|access-date=10 May 2021|date=17 February 2016|work=[[L'Express]]|language=French|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612013023/https://www.lexpress.fr/styles/people/videos-francoise-hardy-se-confie-sur-l-homosexualite-de-son-pere_1764577.html|url-status=live}}</ref> ihe a na-akọghị n’akụkọ mgbasa ozi n’oge ahụ.<ref name="QuinoneroMariage">Quinonero, 2017, "Mariage et élections"</ref> Nwanne nwanyị Hardy, Michèle, tolitere n’enweghị ịhụnanya sitere n’aka nne na nna ha, ma nwee omume igbu onwe ya na mgbaàmà nke [[paranoid schizophrenic|paranoid schizophrenia]].<ref name="HardyFive"/> N’ọnwa Mee 2004, a hụrụ ya nwụrụ anwụ n’ụlọ ya dị na [[L'Île-Rousse]], ma eleghị anya n’ihi igbu onwe ya.<ref name="HardyEighteen"/>
=== Ahụike na ọnwụ ===
N’agbata njedebe afọ 2004 na mmalite afọ 2005, a chọpụtara na Hardy nwere [[MALT lymphoma]],<ref name="avisnon"/><ref name="QuinoneroDefera">Quinonero, 2017 "«Rien ne défera jamais nos liens»"</ref> nke malitere oge ọ kọwara dịka “oge ọkụ mmụọ” nke gbagburu ndụ ya n’usoro.<ref name="HardyEighteen"/> Ọ natara ọgwụgwọ [[chemotherapy]], nke rụpụtara ezigbo nsonaazụ na mbụ.<ref name="HardyEighteen"/> N’ọnwa Maachị 2015, ọnọdụ ahụike ya ka njọ, a kpọbatara ya n’ụlọ ọgwụ, ebe e tinyere ya n’ime [[artificial coma]] ma ọ fọrọ nke nta ka ọ nwụọ.<ref name="figaroavis"/> Mgbe ọ nọ n’ụlọ ọgwụ, ọ gbajiri ikpere ụkwụ na ikpere aka.<ref name="figaroavis"/> Ọ gwara ''Le Figaro'' n’afọ 2015: “Enwekwara m nnukwu nsogbu n’ịga ije... E nwere oge m na-enweghị ike ịhụ onye ọ bụla ma ọ bụ ịpụ apụ. Ma ana m anọgide na-enwe olileanya ọma... Ana m ezere iche banyere ya; ọ naghị achịkwa echiche m.”<ref>{{cite web|url=https://www.lefigaro.fr/livres/2015/03/04/03005-20150304ARTFIG00318-les-coups-de-griffe-de-francoise-hardy.php|title=Les coups de griffe de Françoise Hardy|language=French|work=[[Le Figaro]]|access-date=26 May 2021|first=Mohammed|last=Aïssaoui|date=4 March 2015|archive-date=26 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210526181643/https://www.lefigaro.fr/livres/2015/03/04/03005-20150304ARTFIG00318-les-coups-de-griffe-de-francoise-hardy.php|url-status=live}}</ref>
Hardy gara n’ihu ịnata ọgwụgwọ chemotherapy ọzọ na [[immunotherapy]].<ref name="diseasertl">{{cite web|url=https://www.rtl.fr/actu/debats-societe/euthanasie-je-ne-peux-rester-a-attendre-que-la-mort-arrive-confie-francoise-hardy-7900017283|language=French|access-date=6 May 2021|title=Euthanasie : "Je ne peux rester à attendre que la mort arrive", confie Françoise Hardy|first1=Flavie|last1=Flament|first2=Emmanuelle|last2=Brisson|date=7 April 2021|publisher=[[RTL (French radio)|RTL]]|archive-date=6 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210506053245/https://www.rtl.fr/actu/debats-societe/euthanasie-je-ne-peux-rester-a-attendre-que-la-mort-arrive-confie-francoise-hardy-7900017283|url-status=live}}</ref> Ahụike ya gara n’ihu ịka njọ, ma n’afọ 2021 ọ ghọrọ onye a ma ama n’ịkwado iwu ga-eme ka [[physician-assisted suicide]] bụrụ ihe kwere omume na France. O kwuru na ajụjụ ọnụ dị iche iche na, ma ọ bụrụ na ọnọdụ ya aghọọ ihe na-adịghị anabata ma mee ka ọ ghara ime “ihe ndị ndụ [ya] chọrọ”, ọ ga-achọ euthanasia, ọ bụ ezie na ọ gaghị enwe ohere ime ya n’iwu.<ref>{{cite web|url=https://www.parismatch.com/People/Francoise-Hardy-l-hymne-a-l-amour-1729389|language=French|access-date=6 May 2021|quote=Quand mon état deviendra encore plus insupportable, je n'aurai, hélas, pas le soulagement de savoir que je peux me faire euthanasier. La France est inhumaine sur ce plan-là.|title=Françoise Hardy: "Je n'ai pas peur de mourir mais j'ai très, très peur de souffrir"|work=[[Paris Match]]|date=17 March 2021|archive-date=6 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210506053250/https://www.parismatch.com/People/Francoise-Hardy-l-hymne-a-l-amour-1729389|url-status=live}}</ref><ref name="diseasertl" /> N’otu afọ ahụkwa, ọ kpughere na ọ pụghịzi ịbụ abụ n’ihi mmetụta ọgwụgwọ ndị ahụ nwere n’ahụ ya.<ref name="parismatch21" />
Hardy nwụrụ n’ihi [[laryngeal cancer]] na Paris na 11 Juun 2024, mgbe ọ dị afọ 80.<ref name="lemonde">{{cite web|url=https://www.lemonde.fr/disparitions/article/2024/06/11/francoise-hardy-icone-de-la-culture-pop-est-morte_6238944_3382.html|title=Françoise Hardy, icône de la culture pop, est morte|publisher=Le Monde|accessdate=11 June 2024|date=11 June 2024|language=French|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612011748/https://www.lemonde.fr/disparitions/article/2024/06/11/francoise-hardy-icone-de-la-culture-pop-est-morte_6238944_3382.html|url-status=live}}</ref> Tupu ọnwụ ya, ọ tara ahụhụ site n’ịda ugboro ugboro na mgbaji ọkpụkpụ dị iche iche.<ref name="lemonde" /><ref>{{cite news|url=https://www.theguardian.com/music/article/2024/jun/12/francoise-hardy-french-pop-singer-and-fashion-muse-dies-aged-80|title=Françoise Hardy, French pop singer and fashion muse, dies aged 80|work=The Guardian|access-date=12 June 2024|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612013919/https://www.theguardian.com/music/article/2024/jun/12/francoise-hardy-french-pop-singer-and-fashion-muse-dies-aged-80|url-status=live |last1=Beaumont-Thomas |first1=Ben }}</ref> Nwa ya nwoke kwupụtara ọnwụ ya na [[Instagram]], dee, “Mama apụọla...”<ref name="letempsobit">{{cite web |last1=Perrin |first1=Oliver |title=Françoise Hardy, notre âme en peine: Hommage Malade depuis deux décennies, la chanteuse et icône de la culture pop s'en est allée à l'âge de 80 ans. Elle était admirée pour son talent, son courage, et sa volonté tenace cachée dans l'ombre de ses doutes susurrés pendant un demi-siècle |url=https://www.proquest.com/docview/3066988225 |id={{ProQuest|3066988225}}|website=[[Le Temps]] |language=fr |access-date=18 July 2024 |date=13 June 2024}}</ref> e mere emume ikpeazụ maka ya na [[Père Lachaise Cemetery]] n’ụlọ crematorium na columbarium ya.<ref name="Figaro/AFP 2024-06-15">{{cite news |agency=AFP |title=Les obsèques de Françoise Hardy se tiendront jeudi à Paris |trans-title=The funeral of Françoise Hardy will be held on Thursday in Paris |website=Le Figaro |date=2024-06-15 |url=https://www.lefigaro.fr/musique/les-obseques-de-francoise-hardy-se-tiendront-jeudi-a-paris-20240615 |language=fr |access-date=2024-06-16}}</ref>
==Ihe nkiri egwu ahọpụtara==
{{columns-list|colwidth=35em|
* Abọm na-enweghị aha (''[[Tous les garçons et les filles (album)|Tous les garçons et les filles]] (All The Boys And Girls)'') (1962)<ref>{{cite web|url=http://spectrumculture.com/2015/10/27/francoise-hardy-tous-les-garcons-et-les-filles-le-premier-bonheur-du-jour-mon-amie-la-rose-lamitie-la-maison-ou-jai-grandi/|title=Françoise Hardy: Tous les garçons et les filles, Le Premier Bonheur du jour, Mon Amie la rose, L'Amitié, La Maison oú j'ai grandi|last1=Paul|first1=John|date=27 October 2015|website=|publisher=Spectrum Culture|access-date=18 August 2016|archive-date=25 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160125230751/http://spectrumculture.com/2015/10/27/francoise-hardy-tous-les-garcons-et-les-filles-le-premier-bonheur-du-jour-mon-amie-la-rose-lamitie-la-maison-ou-jai-grandi/|url-status=live}}</ref>
* Abọm na-enweghị aha (''[[Françoise Hardy (1963 album)|Le premier bonheur du jour]] (The First Good Time Of The Day)'') (1963)<ref>{{Cite web|url=https://www.discogs.com/master/202934-Fran%C3%A7oise-Hardy-Fran%C3%A7oise-Hardy|title=Françoise Hardy – Françoise Hardy|access-date=4 April 2022|website=Discogs.com|date=1963 |archive-date=24 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220324203725/https://www.discogs.com/master/202934-Fran%C3%A7oise-Hardy-Fran%C3%A7oise-Hardy|url-status=live}}</ref>
* Abọm na-enweghị aha (''[[Françoise Hardy canta per voi in italiano]] (English: Françoise Hardy Sings For You In Italian'') (1963)<ref>Catalogue number: LPJ 5034.</ref>
* Abọm na-enweghị aha (''[[Mon amie la rose (album)|Mon amie la rose]] (My Friend The Rose'') (1964)<ref>{{Cite magazine |last1=Jones |first1=Peter |author-link1=Peter Jones (journalist) |last2= Jopling |first2= Norman |date=27 February 1965 |title=Francoise Hardy |url=https://worldradiohistory.com/UK/Record-Mirror/60s/65/Record-Mirror-1965-02-27-S-OCR.pdf |magazine=[[Record Mirror]] |issue=207 |page=11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220401225353/https://worldradiohistory.com/UK/Record-Mirror/60s/65/Record-Mirror-1965-02-27-S-OCR.pdf |archive-date=1 April 2022|access-date=17 August 2022}}</ref>
* Abọm na-enweghị aha (''[[L'amitié]] (Friendship'') (1965)<ref>{{Cite web |last=Ariza Lázaro |first=Sergio |date=17 January 2017 |title=Las 10 mejores canciones de Françoise Hardy |url=https://www.diariocritico.com/musica/francoise-hardy-mejores-canciones |access-date=26 March 2021 |publisher=Diariocrítico.com |language=Spanish |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130054053/https://www.diariocritico.com/musica/francoise-hardy-mejores-canciones |url-status=live }}</ref>
* ''[[Françoise Hardy Sings in English|In English]]'' (1966)<ref>{{Cite magazine |last1=Jones |first1=Peter |author-link1=Peter Jones (journalist) |last2= Jopling |first2= Norman |date=14 May 1966 |title=Francoise Hardy: ''Sings in English'' |url=https://worldradiohistory.com/UK/Record-Mirror/60s/66/Record-Mirror-1966-05-14.pdf |magazine=[[Record Mirror]] |issue=270 |page=10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220401225734/https://worldradiohistory.com/UK/Record-Mirror/60s/66/Record-Mirror-1966-05-14.pdf |archive-date=1 April 2022|access-date=18 November 2022}}</ref>
* Abọm na-enweghị aha (''[[La maison où j'ai grandi (album)|La maison où j'ai grandi]] (The House Where I Grew Up)'') (1966)<ref>[{{AllMusic|class=album|id=r330373|pure_url=yes}} Maison Ou J'ai Grandi – overview], [[Allmusic]]. Accessed on line 1 May 2009.</ref>
* ''[[Ma jeunesse fout le camp...]] (My Youth Is Leaving...)'' (1967)<ref>{{cite web|url=https://www.ouest-france.fr/culture/musiques/les-tresors-de-nos-discotheques-francoise-hardy-chante-tant-de-belles-choses-6803149|language=French|title=Les trésors de nos discothèques. Françoise Hardy a chanté tant de belles choses|last=Trodaec|first=Michel|date=8 April 2020|work=[[Ouest-France]]|access-date=1 June 2021|archive-date=2 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602213817/https://www.ouest-france.fr/culture/musiques/les-tresors-de-nos-discotheques-francoise-hardy-chante-tant-de-belles-choses-6803149|url-status=live}}</ref>
* Abọm na-enweghị aha (''[[Françoise Hardy (1968 album)|Comment te dire adieu]] (How To Say Goodbye To You)'') (1968)<ref>{{Cite web|url = http://www.secondhandsongs.com/song/44754|title = Cover versions of It Hurts to Say Goodbye by Margaret Whiting | SecondHandSongs|website = SecondHandSongs|access-date = 11 June 2024|archive-date = 8 October 2008|archive-url = https://web.archive.org/web/20081008023158/http://www.secondhandsongs.com/song/44754|url-status = dead|accessdate = 4 June 2026|archivedate = 8 October 2008|archiveurl = https://web.archive.org/web/20081008023158/http://www.secondhandsongs.com/song/44754}}</ref>
* Abọm na-enweghị aha ([[La question (album)|''La Question'']] (''The Question'') (1971)<ref name="Weiner 19" />
* ''[[Personne d'autre]] (Nobody Else)'' (2018)<ref>{{cite web|url=https://www.allmusic.com/album/personne-dautre-mw0003160885|title=Personne d"Autre – Françoise Hardy|publisher=AllMusic.com|last=Jurek|first=Thom|accessdate=23 May 2018|archive-date=23 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210523200637/https://www.allmusic.com/album/personne-dautre-mw0003160885|url-status=live}}</ref>
}}
==Ihe nkiri==
{| class="wikitable plainrowheaders sortable"
|-
!scope="col"| Year
!scope="col"| Title
!scope="col"| Role
!Director
!scope="col" class="unsortable"| Notes
!scope="col"| {{Abbr|Ref.|Reference(s)}}
|-
| 1963
!scope=row| ''[[Château en Suède|Nutty, Naughty Chateau]] (Château en Suède)''
| Ophélie
| [[Roger Vadim]]
| style="text-align:center;"| —
| style="text-align:center;"|<ref name="Deluxe60"/>
|-
| 1964
!scope=row| ''[[The Hully Gully Boys]]'' ({{ill|I Ragazzi Dell'Hully Gully|it|italic=yes}})
| rowspan="2"| Herself
| Marcello Giannini na [[Carlo Infascelli]]
| rowspan="2"| onye na-eme egwu
| style="text-align:center;"|<ref name="ragazzi"/>
|-
| rowspan="3"| 1965
!scope=row| ''[[Questo pazzo, pazzo mondo della canzone|This Crazy, Crazy World of Song]] (Questo Pazzo, Pazzo Mondo Della Canzone)''
| [[Bruno Corbucci]] na [[Giovanni Grimaldi]]
| style="text-align:center;"|<ref name="questo"/>
|-
!scope=row| ''[[What's New Pussycat?]]''
| Mayor's secretary
| [[Clive Donner]]
| ọdịdị cameo
| style="text-align:center;"|<ref name="Deluxe60"/>
|-
!scope=row| ''[[Altissima pressione|Highest Pressure]] (Altissima Pressione)''
| Herself
| [[Enzo Trapani]]
| onye na-eme egwu
| style="text-align:center;"|<ref name="larkin"/>
|-
| rowspan="4"| 1966
!scope=row| ''[[Une balle au cœur|Devil at My Heels]] (Une balle au cœur)''
| Anna
| [[Jean-Daniel Pollet]]
| style="text-align:center;"| —
| style="text-align:center;"|<ref name="HardyThree"/>
|-
!scope=row| ''[[Masculin Féminin|Masculine Feminine]]''
| American officer's companion
| [[Jean-Luc Godard]]
| ọdịdị cameo
| style="text-align:center;"|<ref name="godard"/>
|-
!scope=row| ''Europe Sing (Europa Canta)''
| Herself
| [[José Luis Merino]]
| onye na-eme egwu
| style="text-align:center;"|<ref name="larkin"/>
|-
!scope=row| ''[[Grand Prix (1966 film)|Grand Prix]]''
| Lisa
| [[John Frankenheimer]]
| style="text-align:center;"| —
| style="text-align:center;"|<ref name="QuioneroCineaste"/>
|-
| 1968
!scope=row| ''[[Monte Carlo: C'est La Rose|Monte Carlo: It's The Rose]] (Monte Carlo: C'est La Rose)''
| Herself
| [[Michael Pfleghar]]
| ihe ngosi telivishọn pụrụ iche
| style="text-align:center;"|<ref name="larkin"/>
|-
| 1969
!scope=row| ''The Man Who Came From Cher (L'Homme Qui Venait du Cher)''
| Suzanne
| Pierre Desfons
| ihe nkiri telivishọn
| style="text-align:center;"|<ref name="cher"/>
|-
| 1972
!scope=row| ''[[The Doves]]'' ({{ill|Les Colombes|fr|italic=yes}})
| Young hippie
| [[Jean-Claude Lord]]
| ọdịdị cameo
| style="text-align:center;"|<ref name="colombes">{{cite web |last=Ramond |first=Charles-Henri |date=6 October 2020 |title=Colombes, Les – Film de Jean-Claude Lord |trans-title=The Doves – Film by Jean-Claude Lord |url=https://www.filmsquebec.com/films/colombes-jean-claude-lord/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210521075854/https://www.filmsquebec.com/films/colombes-jean-claude-lord/ |archive-date=21 May 2021 |access-date=21 May 2021 |publisher=Films du Québec |language=French}}</ref>
|-
| 1976
!scope=row| ''[[Second Chance (1976 film)|If I Had to Do It All Over Again]] (Si C'Était à Refaire)''
| Herself
| [[Claude Lelouch]]
| onye na-eme egwu
| style="text-align:center;"|<ref name="QuinoneroFilmography">Quinonero, 2017, "Annexe: Filmographie"</ref>
|}
==Ọrụ ebipụtara==
;Ọgụgụ Eluigwe
* ''Le grand livre de la Vierge (The Great Book Of The Virgin'') (ya na Béatrice Guénin) (1979)<ref>{{cite web|url=https://booknode.com/le_grand_livre_de_la_vierge_0264192|title=Le grand livre de la Vierge|publisher=Booknode|accessdate=11 June 2024|archive-date=5 May 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150505163334/http://booknode.com/le_grand_livre_de_la_vierge_0264192|url-status=dead}}</ref>
* ''Entre les lignes, entre les signes (Between The Lines, Between The Signs)'' (ya na Anne-Marie Simond) (1986)
* ''L'astrologie universelle (Universal Astrology)'' (1987)<ref>{{cite web |title=L'astrologie universelle: Le zodiaque comme vous ne l'avez jamais vu (French Edition) |trans-title=Universal Astrology: The Zodiac as You've Never Seen It (French Edition) |url=https://www.abebooks.com/Lastrologie-universelle-zodiaque-lavez-jamais-French/31468886569/bd |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012204/https://www.abebooks.com/Lastrologie-universelle-zodiaque-lavez-jamais-French/31468886569/bd |archive-date=12 June 2024 |accessdate=11 June 2024 |publisher=Abe books}}</ref>
* ''Les rythmes du zodiaque (The Rhythms Of The Zodiac)'' (2003)<ref>{{cite book|url=https://mediatheque.chartres.fr/Default/doc/SYRACUSE/185255/les-rythmes-du-zodiaque-francoise-hardy?_lg=en-US|title=Les rythmes du zodiaque / Françoise Hardy|date=2003 |publisher=Madiatheque|isbn=978-2-7491-0101-9 |accessdate=11 June 2024|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012254/https://mediatheque.chartres.fr/Default/doc/SYRACUSE/185255/les-rythmes-du-zodiaque-francoise-hardy?_lg=en-US|url-status=live}}</ref>
;Akụkọ na-abụghị akụkọ ifo
* ''Notes secrètes: entretiens avec Eric Dumont (Secret Notes: Interviews With Eric Dumont)'' (1991) (ajụjụ ọnụ)<ref>{{cite book|title=Notes secrètes : Françoise Hardy : entretiens avec Eric Dumont|publisher=Worldcat |oclc=30916651 }}</ref>
* ''Le désespoir des singes... et autres bagatelles (The Despair Of The Monkeys... And Other Trifles)'' (2008) (akụkọ ndụ onwe onye)<ref>{{cite web |title=Le désespoir des singes et autres bagatelles |trans-title=The Despair of Monkeys and Other Trifles |url=https://www.babelio.com/livres/Hardy-Le-desespoir-des-singes-et-autres-bagatelles/90475 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240303034056/https://www.babelio.com/livres/Hardy-Le-desespoir-des-singes-et-autres-bagatelles/90475 |archive-date=3 March 2024 |accessdate=11 June 2024 |publisher=Babelio |archivedate=3 March 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240303034056/https://www.babelio.com/livres/Hardy-Le-desespoir-des-singes-et-autres-bagatelles/90475 }}</ref>
* ''Avis non autorisés... (Unauthorized Reviews...)'' (2015) (edemede)<ref>{{cite web|url=https://www.abebooks.com/9782290130124/Avis-autoris%C3%A9s-Documents-11527-French-2290130125/plp|title=Avis non autorisés|publisher=Abebooks|accessdate=11 June 2024|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012210/https://www.abebooks.com/9782290130124/Avis-autoris%C3%A9s-Documents-11527-French-2290130125/plp|url-status=live}}</ref>
* ''Un cadeau du ciel... (A Gift From Heaven...)'' (2016) (essay)<ref>{{cite web|url=https://www.babelio.com/livres/Hardy-Un-cadeau-du-ciel/903592|title=Un cadeau du ciel|publisher=Babelio|accessdate=11 June 2024|archive-date=15 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220815104001/https://www.babelio.com/livres/Hardy-Un-cadeau-du-ciel/903592|url-status=live|archivedate=15 August 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220815104001/https://www.babelio.com/livres/Hardy-Un-cadeau-du-ciel/903592}}</ref>
* ''Chansons sur toi et nous (Songs About You And Us)'' (2021) (akwụkwọ egwu)<ref>{{cite web |title=Chansons sur toi et nous |trans-title=Songs about you and us |url=https://www.jailu.com/chansons-sur-toi-et-nous/9782290359761 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128223341/https://www.jailu.com/chansons-sur-toi-et-nous/9782290359761 |archive-date=28 November 2023 |accessdate=11 June 2024 |publisher=Jailu}}</ref>
;Akwụkwọ akụkọ
* ''L'amour fou (Crazy Love)'' (2014)<ref>{{cite web|url=https://www.abebooks.com/servlet/BookDetailsPL?bi=12925998800&cm_sp=plp-_-9782290070703-_-new|title=L'amour fou|publisher=Abebooks|accessdate=11 June 2024|archive-date=12 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240612012251/https://www.abebooks.com/servlet/BookDetailsPL?bi=12925998800&cm_sp=plp-_-9782290070703-_-new|url-status=live}}</ref>
==Hụkwa==
*[[Ejiji ndị France]]
*[[Egwu rock na France]]
*[[Ndepụta ndị na-agụ kpakpando (astrologers)]]
*[[Ndepụta ndị na-ese ma ọ bụ na-eme egwu baroque pop]]
*[[Ndepụta ndị na-ese ma ọ bụ na-eme egwu folk rock]]
*[[Ndepụta ndị na-abụ abụ France]]
*[[Ndepụta ndị na-abụ abụ yé-yé]]
==Edensibia==
{{reflist|colwidth=30em}}
{{reflist|group=note}}
==Ndekọ Akwụkwọ==
* {{cite book|title=Sounds French: Globalization, Cultural Communities, and Pop Music in France, 1958–1980|first=Jonathyne|last=Briggs|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2015|isbn=978-0199377060}}
* {{cite book|last=Deluxe|first=Jean-Emmanuel|publisher=[[Feral House]]|year=2013|isbn=978-1936239719|title=Yé-Yé Girls of '60s French Pop}}
* {{cite book|title=The Despair of Monkeys and Other Trifles: A Memoir by Françoise Hardy|last=Hardy|first=Françoise |year=2018|translator-last1=Graham|translator-first1=Jon E.|publisher=[[Feral House]]|trans-title= Le désespoir des singes... et autres bagatelles|orig-year=2008|isbn=978-1-62731-0734|type=eBook}}
* {{cite book
| last = Lesueur
| first = Daniel
| title = Françoise Hardy: Catch a Rising Star
| publisher = Camion Blanc
| year = 2015
| isbn = 978-2357797666
| url = https://books.google.com/books?id=a8aZCwAAQBAJ
| language = fr
| access-date = 31 May 2021
}}
* {{cite book|last=Quinonero|first=Frédéric|year=2017|language=French|publisher=Éditions l'Archipel|title=Françoise Hardy, un long chant d'amour|isbn=978-2809822267|type=eBook}}
==Njikọ mpụga==
{{commons}}
* {{Official website|http://www.francoise-hardy.com/}} {{in lang|fr}}
* {{AllMusic|class=artist|id=mn0000186594|label=Françoise Hardy}}
* [https://www.discogs.com/artist/457980-Fran%C3%A7oise-Hardy Françoise Hardy] na [[Discogs]]
* {{IMDb name|id=0362634|name=Françoise Hardy}}
* [https://www.last.fm/music/Fran%C3%A7oise+Hardy Françoise Hardy] na [[Last.fm]]
* [https://www.officialcharts.com/artist/11186/francoise-hardy/ Françoise Hardy] na [[Official Charts Company]]
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Hardy, Francoise}}
[[Category: Ụmụ nwanyị]]
guq74lvdeq00pi07utxm90ayhq1yn88
Gretchen Daily
0
76777
744189
727750
2026-11-12T03:43:47Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744189
wikitext
text/x-wiki
[[Faịlụ:Gretchen Daily 1c389 8475.jpg|thumb|Gretchen Daily na 2011]]
Gretchen C. Daily (amụrụ n'October 19, 1964) <ref name="dob">{{Cite web|title=Prof. Gretchen C. Daily|url=https://www.blueplanetprize.org/en/projects/2017prof_daily/prof_daily_intro.html|work=Blue Planet Prize Story|publisher=The Asashi Glass Foundation|accessdate=23 March 2022}}</ref> bụ onye sayensị gburugburu ebe obibi nke America na onye na-ahụ maka gburugburu ebe obibi. O nyere aka ịghọta ịdabere na mmetụta ụmụ mmadụ na okike, yana ịkwalite usoro nhazi maka ịtụle okike na iwu, ego, njikwa, na omume gburugburu ụwa. Daily bụ onye nchoputa na onye nduzi ngalaba nke Natural Capital Project, mmekọrịta zuru ụwa ọnụ nke na-achọ ịhazi ụkpụrụ nke okike n'ime mkpebi nke ndị mmadụ, gọọmentị, ndị na-etinye ego, ụlọ ọrụ, NGO, na ụlọ ọrụ ndị ọzọ. Ya na ihe karịrị ndị mmekọ 300 n'ụwa niile, ọrụ ahụ bụ ndị na-ebute ụzọ na sayensị, teknụzụ, na ngosipụta nke na-agụnye, mmepe na-adịgide adịgide.
Dabere na Mahadum Stanford, Daily bụ Bing Prọfesọ nke [[Sayensị gburugburu ebe obibi]] na Ngalaba Biology na Mahadim Stanford, onye nduzi nke Center for Conservation Biology na Stanford, na onye isi na Stanford Woods Institute for the Environment. Daily bụ onye a họpụtara ahọpụta nke U.S. National Academy of Sciences, <ref name="nas">{{Cite web|title=Gretchen Daily|url=http://www.nasonline.org/member-directory/members/20004880.html|publisher=National Academy|accessdate=6 October 2013|archive-date=31 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190331204423/http://www.nasonline.org/member-directory/members/20004880.html|url-status=dead}}</ref> American Academy of Arts and Sciences <ref name="alphalist">{{Cite web|title=alphalist.pdf|url=https://www.amacad.org/multimedia/pdfs/alphalist.pdf|publisher=American Academy of Arts and Science|accessdate=6 October 2013}}</ref> na American Philosophical Society.<ref name="aps">{{Cite web|title=APS Member History|publisher=American Philosophical Society|url=http://www.amphilsoc.org/memhist/search?creator=gretchen+daily&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced|accessdate=6 October 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131004224522/http://www.amphilsoc.org/memhist/search?creator=gretchen+daily&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced|archivedate=4 October 2013}}</ref> Daily bụbu onye otu ụlọ ọrụ Beijer Institute for Ecological Economics na Royal Swedish Academy of Sciences na nke The Nature Conservancy . <ref name="cv"/>
== Mbido ndụ na agụmakwụkwọ ==
Amụrụ na Washington, D.C., Daily zụlitere na California na West Germany, ebe ọ gụsịrị akwụkwọ na ụlọ akwụkwọ sekọndrị na 1982. Ọ laghachiri California wee nweta B.S. (1986), M.S (1987), na Ph.D. (1992) na biology sayensị si na Mahadum Stanford . <ref name="biog"/>
== Ọrụ ==
N'afọ 1992, e nyere Daily Winslow/Heinz Postdoctoral Fellow na UC Berkeley's Energy and Resources Group. <ref name="cv"/> N'afọ 1995, Daily ghọrọ onye sayensị nyocha Bing Interdisciplinary na Ngalaba Sayensị Biological na Mahadum Stanford . <ref name="cv" /> N'oge ya dị ka ọkà mmụta sayensị nyocha, Daily jere ozi dị ka onye nchịkọta akụkọ nke Nature's Services: Societal Dependence on Natural Ecosystems, akwụkwọ ntọala nke na-ewepụta usoro eji eme ihe n'ọtụtụ ebe taa maka ịghọta uru nke okike nye ndị mmadụ, nwere ọtụtụ ihe atụ na ụzọ isi tụlee uru ha bara. Heinz Foundation kwuru na Ọrụ Nature's Service “ejeela ozi dị ka ihe atụ maka iwu gburugburu ebe obibi n'ọtụtụ mpaghara ụwa ma bụrụ ihe na-akpalite UN.Millennium Ecosystem Assessment".
Mgbe afọ 7 dị ka onye ọkà mmụta sayensị nyocha, a họpụtara Daily ka ọ bụrụ prọfesọ na-akpakọrịta na ngalaba nke sayensị sayensị yana dịka onye isi ibe na Institute of International Studies (ma na Mahadum Stanford) na 2002. <ref name="cv"/> N'afọ 2002, Daily bipụtara akwụkwọ The New Economy of Nature: The Quest to Make Conservation Profitable na onye nta akụkọ Pulitzer-Prize Katherine Ellison.<ref name="cv" /> Kemgbe ahụ, o bipụtara akwụkwọ iri na abụọ ọzọ, gụnyere The Power of Trees (2012) na One Tree (2018) na Charles J. Katz, Green Growth that Works: Natural Capital Policy and Finance Mechanisms from Around the World (2019) na Lisa Mandle, Zhiyun Ouyang, na James Salzman, na Rural Livelihood and Environmental Sustainability in China (2020) na Jie Li, Shuzhuo Li, na Marcus Feldman.
N'afọ 2005, a họpụtara Daily dị ka Prọfesọ Bing nke Sayensị Gburugburu Ebe Obibi na Ngalaba Biology na Mahadum Stanford, onye isi na Stanford Woods Institute for the Environment ma mee ya onye nduzi nke Center for Conservation Biology na Маhadum Stanford.<ref name="cv"/> Ka ọ na-erule 2020, Daily na-eje ozi n'ọkwa atọ ndị a.<ref name="cv" /><ref name="biog"/>
N'afọ 2005, Daily (onye ndu ọrụ sitere na Stanford), ya na ndị mmekọ na The Nature Conservancy, na [[Ebe Akụrụngwa Ụwa Nile Maka Okike|World Wildlife Fund]], guzobere Natural Capital Project. Ebumnuche nke nzukọ ahụ bụ "imeziwanye ọdịmma nke ndị mmadụ na mbara ala anyị site n'ịkpali itinye ego na okike". <ref name="cv">{{Cite web|author=Daily|first=Gretchen|title=Curriculum Vitae|url=http://med.stanford.edu/profiles/viewCV?facultyId=6214&name=Gretchen_Daily|publisher=Stanford University|accessdate=6 October 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130612144302/http://med.stanford.edu/profiles/viewCV?facultyId=6214&name=Gretchen_Daily|archivedate=12 June 2013}}</ref> N'afọ ndị sochirinụ, mmekọrịta ahụ gbasaa ịgụnye Mahadum Minnesota, Chinese Academy of Sciences, na Stockholm Resilience Center, yana ihe karịrị narị atọ na-arụkọ ọrụ.<ref name="ncp1">{{Cite web|author=|first=|date=|title=Natural Capital Project - About|url=http://www.naturalcapitalproject.stanford.edu/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201104012558/https://naturalcapitalproject.stanford.edu/|archivedate=4 November 2020|accessdate=3 November 2020|work=|publisher=Natural Capital Project}}</ref> Ngwá ọrụ ya, InVEST, bụ ihe na-emeghe, ya na ndị ọrụ mepụtara, ma jiri ya ugbu a na mba 185 kpughee ụkpụrụ nke okike na mkpebi ụfọdụ, yana ihe ize ndụ na ọnụahịa nke mfu ya. Dị ka onye nchoputa na onye nduzi ngalaba Stanford nke Natural Capital Project, Daily "na-eje ozi dị ka onye isi nnọchi anya [nke nzukọ ahụ] nye ndị isi ego na gọọmentị. " N'afọ 2006, Daily ghọrọ onye otu ndị nduzi nke The Nature Conservancy.<ref name="sfd">{{Cite web|title=Gretchen Daily|url=https://naturalcapitalproject.stanford.edu/people/gretchen-daily|work=Natural Capital Project|date=17 January 2019|publisher=Stanford University|accessdate=23 March 2022}}</ref><ref name="ncp2">{{Cite web|title=Natural Capital Project - People|url=http://www.naturalcapitalproject.org/people.html#directors|accessdate=6 October 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131006024346/http://www.naturalcapitalproject.org/people.html#directors|archivedate=6 October 2013}}</ref> Daily jere ozi dị ka prọfesọ nleta Humanitas mbụ na Sustainability Studies na Mahadum Cambridge na 2013.
== Nnyocha ==
Profaịlụ agụmakwụkwọ kwa ụbọchị na Center for Conservation Biology na-ekwu na "Nnyocha sayensị kwa ụbọchị bụ na biogeography ime obodo na ọdịnihu nke mgbanwe dị iche iche nke ihe ndị dị ndụ". <ref name="woodsprofile">{{Cite web|title=Gretchen Daily|url=http://www.stanford.edu/group/CCB/cgi-bin/ccb/content/gretchen-daily|publisher=Woods Institute|accessdate=2013-10-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131029233723/http://www.stanford.edu/group/CCB/cgi-bin/ccb/content/gretchen-daily/|archivedate=2013-10-29}}</ref> N'ajụjụ ọnụ, Daily kwuru na "'Countryside biogeography' bụ usoro echiche ọhụrụ maka ịkọwapụta akara aka nke ndị mmadụ, ụdị, na gburugburu ebe obibi na 'mpaghara' - ọnụ ọgụgụ na-eto eto nke elu ala a na-ewubeghị nke ụwa bụ nke ụmụ mmadụ na-enwe mmetụta siri ike na gburugburu ebe obibi."<ref name="interviewconservationbytes">{{Cite web|author=Bradshaw|first=CJA|title=Conservation Scholars: Gretchen Daily|url=http://conservationbytes.com/2008/09/27/conservation-scholars-gretchen-daily/|publisher=Conservation Bytes|accessdate=2013-10-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131029214720/http://conservationbytes.com/2008/09/27/conservation-scholars-gretchen-daily/|archivedate=2013-10-29}}</ref> Iji lanarị ndụ nke ihe ndị mmadụ n'ọdịnihu.<ref name="ef">{{Cite journal|author=Daily|first=GC|title=Ecological Forecasts|url=https://www.nature.com/articles/35077178|journal=Nature|year=2001|volume=411|issue=6835|doi=10.1038/35077178|pmid=11357107|accessdate=25 March 2022}}</ref><ref name="cbio">{{Cite journal|author=Daily|first=GC|title=Countryside biogeography: Utilization of human-dominated habitats by the avifauna of southern Costa Rica.|url=https://esajournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1890/1051-0761%282001%29011%5B0001%3ACBUOHD%5D2.0.CO%3B2|accessdate=25 March 2022|pages=1–13|date=2003|volume=11|doi=10.1890/1051-0761(2001)011[0001:CBUOHD]2.0.CO;2|issn=1051-0761}}</ref><ref name="cbtb">{{Cite journal|author=Horner-Devine|first=MC|title=Countryside biogeography of tropical butterflies|url=https://conbio.onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1046/j.1523-1739.2003.01310.x|journal=Conservation Biology|accessdate=25 March 2022|date=2003|volume=17|pages=168–177|doi=10.1046/j.1523-1739.2003.01310.x}}</ref><ref name="coal">{{Cite journal|author=Daily|first=GC|title=Countryside biogeography of Neotropical mammals: Conservation opportunities in agricultural landscapes of Costa Rica.|url=https://archive.org/details/sim_conservation-biology_2003-12_17_6/page/1814|journal=Conservation Biology|pages=1814–1826|date=2003|volume=17|issue=6|doi=10.1111/j.1523-1739.2003.00298.x}}</ref><ref>{{Cite journal|author=Mayfield|first=M|title=Countryside biogeography of Neotropical herbaceous and shrubby plants.|url=https://esajournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1890/03-5369|journal=Ecological Applications|accessdate=25 March 2022|pages=423–439|date=2005|volume=15|issue=2|doi=10.1890/03-5369}}</ref>
N'iji nchoputa sitere na nyocha emere na biogeography nke ime obodo, Daily, na ndị nyocha dị ka ya, na-anwa ịchọpụta ihe "ụdị kachasị mkpa na nchebe kachasị mma" na "gịnị bụ ntọala sayensị maka ikpebi" ịdị mkpa nke ụdị dị n'ime gburugburu ebe obibi.<ref name="cv"/> Mgbe a jụrụ "Olee ụdị/usoro kachasị mma nchebe?" Daily zara ya na ọ "na-agbasi mbọ ike ijikọ mgbanwe a tụrụ anya na ihe dị iche iche dị ndụ na gburugburu ebe obibi na mgbanwe 'ọrụ' nye mmadụ." Ọ gara n'ihu kpọpụta "mmepụta ngwongwo," "usoro nkwado ndụ," "ọnọdụ na-emezu ndụ" na "nhọrọ (dị iche iche mkpụrụ ndụ ihe nketa maka ojiji n'ọdịnihu)" dị ka ọrụ nke gburugburu ebe obibi / ụdị na-enye ndị mmadụ. Iji mara ụkpụrụ nke okike na ihe ize ndụ na ụgwọ nke ọnwụ ya, ọ na-eme ka sayensị interdisciplinary nke ọrụ gburugburu ebe obibi, uru nke okike na ndị mmadụ.<ref name="tvn">{{Cite journal|author=Daily|first=GC|title=The Value of Nature and the Nature of Value|url=https://www.science.org/doi/10.1126/science.289.5478.395|journal=Science|year=2000|volume=289|issue=5478|pages=395–396|doi=10.1126/science.289.5478.395|pmid=10939949|accessdate=25 March 2022}}</ref><ref name="nsip">{{Cite book|editor=Daily|title=Nature's Services: Societal Dependence on Natural Ecosystems|date=1997|publisher=Island Press|location=Washington, DC|url=https://islandpress.org/books/natures-services|accessdate=25 March 2022|ref=35|archive-url=https://web.archive.org/web/20220319224745/https://islandpress.org/books/natures-services|archive-date=19 March 2022|url-status=dead}}</ref>
Dị ka otu n'ime ndị na-arụkọ ọrụ nke Natural Capital Project, Daily na-eji nyocha ya eme ihe site n'ịrụ ọrụ "ya na ndị nwe ala nkeonwe, ndị na-ahụ maka akụ na ụba, ndị ọka iwu, ndị ọchụnta ego, na ụlọ ọrụ gọọmentị iji tinye nsogbu gburugburu ebe obibi n'ime omume azụmahịa na iwu ọha." <ref name="biog">{{Cite web|title=Gretchen Daily - Stanford Woods Institute|url=http://woods.stanford.edu/about/woods-faculty/gretchen-daily|accessdate=6 October 2013|archivedate=26 February 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210226080352/https://woods.stanford.edu/people/gretchen-c-daily}}</ref>
== Onye dere ya ==
=== ''Igurube na Ogwu'' ===
N'akwụkwọ a, ya na Anne Howland Ehrlich na Paul R. Ehrlich, nke Yale University Press bipụtara na 1995, Ndị ode akwụkwọ na-eleba anya na mmekọrịta dị n'etiti ọnụ ọgụgụ mmadụ na inye nri ma na-enye atụmatụ maka ịhazi ọnụọgụ mmadụ na mkpa nri. Atụmatụ ha gụnyere imeziwanye ọnọdụ ụmụ nwanyị site n'inye ha agụmakwụkwọ nha anya, ibelata ịkpa ókè agbụrụ na ajọ mbunobi okpukpe, imezi usoro ọrụ ugbo, na ibelata ọdịiche na-eto eto n'etiti ndị ọgaranya na ndị ogbenye.<ref>{{Cite web|title=The Stork and the Plow|url=https://yalebooks.yale.edu/9780300071245/the-stork-and-the-plow|accessdate=2022-11-29|work=Yale University Press|language=en-US}}</ref><templatestyles src="Reflist/styles.css" />
=== ''Ọrụ Okike'' ===
Nature's Services: Societal Dependence on Natural Ecosystems ka Island Press bipụtara na 1997. ''Ọrụ Okike'' na-amalite site na mmeghe sitere na Daily nke akpọrọ "Gịnị bụ [[Ọrụ gburugburu ebe obibi]]" na ihe mmeghe ọzọ nke Harold Mooney na Paul Ehrlich nke na-achọ ịkọwapụta "akụkọ ihe mere eme" nke ọrụ gburugburu ebe obibi. Mgbe mmeghe ahụ gasịrị, a na-ekewa akwụkwọ ahụ gaa na ngalaba anọ dị iche iche na-ekwu maka ihe dị iche iche nke ọrụ gburugburu ebe obibi.
Akụkụ nke mbụ nke akwụkwọ ahụ na-ekwu maka nsogbu akụ na ụba na-etinye aka na ịnye uru maka ọrụ gburugburu ebe obibi na mbụ. Akụkụ abụọ na-esote na-akọwapụta ụdị ọrụ dị iche iche enwere ike ịnye site na okike, "Ọrụ karịrị" na "Ọrụ Ndị Major Biomes na-enye." Ngalaba ọrụ oke gụnyere akwụkwọ dịka "Bidiversity and Ecosystem Functioning" nke David Tilman dere, <ref name="tilmanarticle">{{Cite book|editor=Daily|title=Nature's services : societal dependence on natural ecosystems|year=1997|publisher=Island Press|location=Washington, DC [u.a.]|isbn=978-1559634762|pages=[https://archive.org/details/naturesservicess0000unse/page/93 93–112]|url=https://archive.org/details/naturesservicess0000unse/page/93|edition=[Nachdr.]}}</ref> Ọrụ Ecosystem Wepụtara site na ala" nke Daily, Pamela Matson na Peter Vitousek <ref name="soilpaper">{{Cite book|editor=Daily|title=Nature's services : societal dependence on natural ecosystems|year=1997|publisher=Island Press|location=Washington, DC [u.a.]|isbn=978-1559634762|pages=113–132|url=https://books.google.com/books?id=QYJSziDfTjEC&q=Ecosystem+Services+Supplied+by+Soil&pg=PA113|edition=[Nachdr.]}}</ref> na "Servizes Provided by Major System" nke Gary Nabhan na Stephen Buchmann's World's gụnyere "The Major Biomes and For Men Men" nke Main Worlds" nke Charles Charles<ref name="nabhanarticle">{{Cite book|editor=Daily|title=Nature's services : societal dependence on natural ecosystems|year=1997|publisher=Island Press|location=Washington, DC [u.a.]|isbn=978-1559634762|pages=[https://archive.org/details/naturesservicess0000unse/page/133 133–150]|edition=[Nachdr.]|url=https://archive.org/details/naturesservicess0000unse/page/133}}</ref><ref name="petersonandlubchenco">{{Cite book|editor=Daily|title=Nature's services : societal dependence on natural ecosystems|year=1997|publisher=Island Press|location=Washington, DC [u.a.]|isbn=978-1559634762|pages=[https://archive.org/details/naturesservicess0000unse/page/177 177–194]|edition=[Nachdr.]|url=https://archive.org/details/naturesservicess0000unse/page/177}}</ref><ref name="normanmyers">{{Cite book|editor=Daily|title=Nature's services : societal dependence on natural ecosystems|year=1997|publisher=Island Press|location=Washington, DC [u.a.]|isbn=978-1559634762|pages=215–236|url=https://books.google.com/books?id=QYJSziDfTjEC&q=The+World%27s+Forests+and+their+Ecosystem+Services&pg=PA215|edition=[Nachdr.]}}</ref>
Akụkụ ikpeazụ nke akwụkwọ ahụ gụnyere ọmụmụ ihe nke gosipụtara ọrụ dị iche iche nke gburugburu ebe obibi dị iche iche na-enye ndị mmadụ gburugburu ụwa. Ọmụmatụ gụnyere: "Mmelite ogo mmiri site na ala mmiri" nke Katherine Ewel <ref name="katherineewelpaper">{{Cite book|editor=Daily|title=Nature's services : societal dependence on natural ecosystems|year=1997|publisher=Island Press|location=Washington, DC [u.a.]|isbn=978-1559634762|pages=329–344|url=https://books.google.com/books?id=QYJSziDfTjEC&q=water+quality+improvements+by+wetlands&pg=PA329|edition=[Nachdr.]}}</ref> na "Ecosystem Services in a Modern Economy: Gunnison County, Colorado" nke Andrew Wilcox na John Harte. <ref name="gunnisoncountypaper">{{Cite book|editor=Daily|title=Nature's services : societal dependence on natural ecosystems|year=1997|publisher=Island Press|location=Washington, DC [u.a.]|isbn=978-1559634762|pages=[https://archive.org/details/naturesservicess0000unse/page/311 311–328]|url=https://archive.org/details/naturesservicess0000unse/page/311|edition=[Nachdr.]}}</ref> Na njedebe nke akwụkwọ ahụ, Daily kwuru na "ntụle isi nke ewepụtara n'akwụkwọ a na-anwa iji uru gburugburu ebe obibi na ụdị akụkụ ha dị naanị ka ha na-enye uru, n'ụdị ngwaahịa na ọrụ na-akwado ndụ, nye ụmụ mmadụ" mana na "elekwasị anya adịghị n'ụzọ ọ bụla egbochi ime mkpebi na ndabere nke ụkpụrụ ndị ọzọ."<ref name="naturesservicesconclusion">{{Cite book|editor=Daily|title=Nature's services : societal dependence on natural ecosystems|year=1997|publisher=Island Press|location=Washington, DC [u.a.]|isbn=978-1559634762|edition=[Nachdr.]|url=https://archive.org/details/naturesservicess0000unse/page/365}}</ref>
Na nyocha ya nke akwụkwọ ahụ, James Salzman kwubiri na ''Ọrụ Okike'', n'adịghị ka mgbalị dị ka Iwu Ụdị Dị n'Ọnwụ, "na-ewere ụzọ dị iche iche, nke nwere ike ịdị irè karị, na-akpọ maka nkwenye doro anya nke ọrụ gburugburu ebe obibi n'ihi kpọmkwem uru dị na ya na-enye. Nkwenye dị otú ahụ nwere ike inye ihe ndabere dị mgbagwoju anya na nke siri ike maka ime ihe karịa ndị a tụrụ aro site n'otu ụdị ma ọ bụ ihe nchebe dị iche iche dị iche iche maka ihe dị mfe na mmetụta nke ọrụ ndị ahụ na ụmụ mmadụ dị ngwa ngwa na nke a na-apụghị ịgbagha agbagha."<ref name="valuingecosystemservices">{{Cite web|author=Salzman|first=James|title=Valuing Ecosystem Services|url=http://scholarship.law.duke.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2238&context=faculty_scholarship|accessdate=November 1, 2013}}</ref>
=== ''Ọnọdụ akụ na ụba Ọhụrụ nke Okike'' ===
The New Economy of Nature: The Quest to Make Conservation Profitable bụ nke Daily na Katherine Ellison dere ma Island Press bipụtara ya na 2002. Akwụkwọ a na-egosi ọmụmụ ihe dị iche iche ebe ụlọ ọrụ ma ọ bụ gọọmentị nwere ike irite uru na mbọ nchekwa ha. Otu isiakwụkwọ na-akọwa otú New York si "kpebiri imezu ihe ndị gọọmenti etiti chọrọ iji melite ogo mmiri na ọnụ ala dị ọnụ ala, ọ bụ ezie na ọ ka na-arụrịta ụka, nhọrọ nke ichebe iguzosi ike n'ezi ihe nke mmiri site na ịzụrụ ala na oke mmepe, kama ịnakwere ngwọta nkà na ụzụ nke ụlọ ọrụ ọgwụgwọ ọtụtụ ijeri dollar."<ref name="karrow">{{Cite web|title=The New Economy of Nature: The Quest to Make Conservation Profitable - Katherine Ellison|url=http://www.katherineellison.com/_p_style__font__14pt_18pt_garamond__georgia__serif_color__1175a4___the_new_econo_40610.htm|accessdate=6 October 2013|archivedate=29 December 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141229043646/http://www.katherineellison.com/_p_style__font__14pt_18pt_garamond__georgia__serif_color__1175a4___the_new_econo_40610.htm}}</ref> Ọ bụ ezie na isiakwụkwọ ọzọ na-enye "ntụle atụmatụ iji jikwaa na ibelata ikuku ikuku griin haus site n'ịmepụta usoro zuru ụwa ọnụ nke ịzụ ahịa carbon nke na-egosipụta na ahụmahụ US na mmetọ."<ref name="karrow" />
Kenneth Arrow kwuru na Daily na Ellison "depụtara usoro ọhụrụ iji mee ka nchekwa nke ihe onwunwe okike na-akwụ ụgwọ ma gosipụta n'ụzọ dị egwu na nke nyocha ọtụtụ ihe omume bara uru nke na-echekwa biosphere. "<ref name="karrow"/>
Na nyocha ya nke akwụkwọ ahụ, Patrick Wilson kwuru na "Ihe kachasị dị ịrịba ama nke The New Economy of Nature bụ ozi ya dị mma, nwere nchekwube na nke a kpachara anya. " Ọ gara n'ihu na-ekwu na akwụkwọ ahụ "na-ezere ụgha na ahịa bụ ihe ngwọta maka ihe ịma aka anyị na-echebe gburugburu ebe obibi na, ọ bụrụ na a hapụrụ ya ka ọ rụọ ọrụ n'enweghị nsogbu na azụmahịa ahụ ghara ịdị egwu" nakwa na "ọ na ihe ịma aka nke usoro gburugburu ebe obibi nke na-ejide ahịa, n'ihi nkwenye ego ya bụ naanị ihe ize ndụ na nchedo na nchedo dị mkpirikpi na itinye aka na nchedo ego"<ref name="nrj">{{Cite journal|author=Wilson|first=Patrick|title=The New Economy of Nature: The Quest to Make Conservation Profitable. By Gretchen C. Daily & Katherine Ellison. Washington: Island Press, 2002. Pp. 260. $22.50 hardcover|journal=Natural Resources Journal|volume=44|url=http://lawlibrary.unm.edu/nrj/44/1/12_wilson_economy.pdf|accessdate=6 October 2013|archive-date=4 October 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131004222127/http://lawlibrary.unm.edu/nrj/44/1/12_wilson_economy.pdf|url-status=dead}}</ref>
=== ''Uto ahịhịa ndụ nke Na-arụ Ọrụ'' ===
Green Growth That Works: Natural Capital Policy and Finance Mechanisms from Around the World ka Island Press bipụtara na 2019.<ref name="ggtw">{{Cite web|title=Green Growth That Works|url=https://islandpress.org/books/green-growth-works|work=Island Press|date=25 March 2019|accessdate=23 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220414130749/https://islandpress.org/books/green-growth-works|archive-date=14 April 2022|url-status=dead}}</ref>
== Onyinye na nsọpụrụ ==
Daily enwetala ọtụtụ onyinye na nsọpụrụ dị elu n'oge niile ọ na-arụ ọrụ agụmakwụkwọ, gụnyere 21st Century Scientist Award (2000), The Sophie Prize (2008), The International Cosmos Prize (2009), The 16th Annual Heinz Award na-elekwasị anya na [[Mgbanwe zuru ụwa ọnụ|mgbanwe ụwa]], Midori Prize (2010), Volvo Environment Prize (2012), Blue Planet Prize (2017), na Tyler Prize for Environmental Achievement (2020).<ref name="cv"/><ref name="2012prize">{{Cite web|title=Valuation of natural capital awarded 2012 Volvo Environment Prize|url=http://www.volvogroup.com/group/global/en-gb/investors/_layouts/CWP.Internet.VolvoCom/NewsItem.aspx?News.ItemId=129904&News.Language=en-gb|publisher=Volvo Group|accessdate=2013-10-25}}</ref><ref>{{Cite web|title=The Heinz Awards: Gretchen Daily|url=http://www.heinzawards.net/recipients/gretchen-daily|work=The Heinz Awards|accessdate=August 26, 2016}}</ref><ref>{{Cite web|title=Environmental work earns Gretchen Daily the Blue Planet Prize|url=https://news.stanford.edu/2017/10/19/gretchen-daily-collects-blue-planet-prize/|work=Stanford News|publisher=Stanford University|accessdate=December 14, 2017|date=2017-10-19}}</ref><ref>{{Cite web|title=Green policy leaders awarded 'Nobel Prize for Environment'|url=https://www.zmescience.com/ecology/green-policy-leaders-awarded-nobel-prize-for-environment/|work=ZME Science|accessdate=January 28, 2020|date=2020-01-27}}</ref> Ọ natara 2018 BBVA Foundation Frontiers of Knowledge Award na ngalaba nke Ecology na Conservation Biology, ya na Georgina Mace jikọrọ aka maka ịmepụta ngwaọrụ dị mkpa na-eme ka iwu sayensị dị mfe "iji lụso ọnwụ ụdị ọgụ".<ref>{{Cite web|url=https://www.bbva.com/en/two-pioneers-fighting-against-species-extinction-receive-the-frontiers-of-knowledge-award/|title=Two pioneers fighting against species extinction receive the Frontiers of Knowledge Award|date=February 6, 2019|work=BBVA|accessdate=February 6, 2019}}</ref>
== Ọrụ ndị a họọrọ ==
Daily edeela, soro dee na / ma ọ bụ dezie akwụkwọ ise. Daily ebipụtala ihe dị ka 400 isiokwu ''Sayensị'' na ndị a ma ama. <ref name="cv"/> <ref name="biog"/><ref name="sfd"/> O bipụtara edemede n'ọtụtụ akwụkwọ akụkọ a ma ama, gụnyere Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America, Nature and Science . <ref name="cv" />
Ụfọdụ n'ime akwụkwọ ndị a kpọtụrụ aha / ndị nwere mmetụta:
* {{Cite journal|author=Snyder|first=J. A.|title=Global Consequences of Land Use|journal=Science|date=22 July 2005|volume=309|issue=5734|pages=570–574|doi=10.1126/science.1111772|pmid=16040698|url=https://www.science.org/doi/10.1126/science.1111772}}<ref name="globalconsequencesoflanduse">{{Cite journal|author=Foley|first=J. A.|title=Global Consequences of Land Use|journal=Science|date=22 July 2005|volume=309|issue=5734|pages=570–574|doi=10.1126/science.1111772|pmid=16040698|url=http://rcin.org.pl/Content/31092}}</ref>
* {{Cite journal|author=Daily|first=G. C.|title=ECOLOGY: The Value of Nature and the Nature of Value|url=https://archive.org/details/sim_science_2000-07-21_289_5478/page/395|journal=Science|date=21 July 2000|volume=289|issue=5478|pages=395–396|doi=10.1126/science.289.5478.395|pmid=10939949}}<ref name="valueofnatureandthenatureofvalue">{{Cite journal|author=Daily|first=G. C.|title=ECOLOGY: The Value of Nature and the Nature of Value|url=https://archive.org/details/sim_science_2000-07-21_289_5478/page/395|journal=Science|date=21 July 2000|volume=289|issue=5478|pages=395–396|doi=10.1126/science.289.5478.395|pmid=10939949}}</ref>
* {{Cite journal|author=Ricketts|first=T. H.|title=Economic value of tropical forest to coffee production|url=https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_2004-08-24_101_34/page/12579|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences|date=16 August 2004|volume=101|issue=34|pages=12579–12582|doi=10.1073/pnas.0405147101|pmid=15306689}}<ref name="ecovalueofpollinators">{{Cite journal|author=Ricketts|first=T. H.|title=Economic value of tropical forest to coffee production|url=https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_2004-08-24_101_34/page/12579|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences|date=16 August 2004|volume=101|issue=34|pages=12579–12582|doi=10.1073/pnas.0405147101|pmid=15306689}}</ref>
* {{Cite journal|author=Daily|first=Gretchen C|title=Ecosystem services in decision making: time to deliver|journal=Frontiers in Ecology and the Environment|date=1 February 2009|volume=7|issue=1|pages=21–28|doi=10.1890/080025|url=https://scholarship.law.duke.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=3030&context=faculty_scholarship}}<ref name="ecosystemservices">{{Cite journal|author=Daily|first=Gretchen C|title=Ecosystem services in decision making: time to deliver|journal=Frontiers in Ecology and the Environment|date=1 February 2009|volume=7|issue=1|pages=21–28|doi=10.1890/080025|url=https://scholarship.law.duke.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=3030&context=faculty_scholarship}}</ref>
* {{Cite journal|author=Daily|first=Gretchen|title=Population, Sustainability, and Earth's Carrying Capacity|url=https://archive.org/details/sim_bioscience_1992-11_42_10/page/761|journal=BioScience|date=November 1992|volume=42|pages=761–771|doi=10.2307/1311995|issue=10}}<ref name="earth'scarryingcapacity">{{Cite journal|author=Daily|first=Gretchen|title=Population, Sustainability, and Earth's Carrying Capacity|url=https://archive.org/details/sim_bioscience_1992-11_42_10/page/761|journal=BioScience|date=November 1992|volume=42|issue=10|pages=761–771|doi=10.2307/1311995}}</ref>
== Hụkwa ==
* Ọnụ ọgụgụ nke gburugburu ebe obibi
== Edensibịa ==
[[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]]
[[Otú:Articles with hCards]]
[[Otú:Pages with unreviewed translations]]
17xmh29b3yi3dkh85e80q6ubpzoz2lp
Ibrahim Tahir
0
77330
744199
674668
2026-11-12T07:02:54Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744199
wikitext
text/x-wiki
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />'''Ibrahim Tahir''' (1939-2009) <ref>{{Cite web|title=allAfrica.com: Nigeria: Ibrahim Tahir Dies at 70|url=http://allafrica.com/stories/200912090057.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100123201041/http://allafrica.com/stories/200912090057.html|archivedate=2010-01-23|accessdate=2026-06-08|work=allafrica.com}}</ref> bụ onye Naijiria na-ahụ maka mmekọrịta mmadụ na ibe ya, onye edemede, na onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị n'oge [[Mba Naịjirịa nke Abụọ|Republic nke Abụọ]] na onye ama ama na Kaduna Mafia. Tupu ọ banye na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ọ bụ onye na-ahụ maka mmekọrịta mmadụ na ibe ya nke a ma ama maka echiche ọdịnala ya.<ref name="haruna2">{{Cite web|url=http://www.gamji.com/haruna/haruna303.htm|title=Tahir: The Death of a Radical Conservative|author=Haruna|first=Mohammed|work=Gamji.com}}</ref>
== Ndụ ==
A mụrụ Tahir na Tafawa Balewa, ọ gụkwara akwụkwọ ya nke mbụ n'ụlọ akwụkwọ praịmarị Kobi.
N'afọ 1954, ọ gara Barewa College ma gụsịrị akwụkwọ n'afọ 1958. Ọ gara King's College, Cambridge na agụmakwụkwọ gọọmentị mpaghara ebe ọ nwetara nzere bachelọ na doctorate na anthropology.<ref>{{Cite web|url=http://www.thenewgong.com/TributetoTahir.html|title=Tribute to Ibrahim Tahir|author=Alexander Egom|first=Peter|work=The New Gong|accessdate=March 23, 2020|archivedate=February 3, 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190203153952/http://thenewgong.com/TributetoTahir.html}}</ref>
N'afọ 1967, ọ malitere ọrụ dị ka onye nkuzi mmekọrịta mmadụ na ibe ya na [[Ahmadu Bello]] University">Mahadum Ahmadu Bello dị na [[Zaria]] . <ref>{{Cite news|url=https://www.dailytrust.com.ng/remembering-dr-ibrahim-tahir-emir-of-the-elite.html|title=Remembering Dr Ibrahim Tahir, 'emir of the elite'|author=Tahir|first=Tahir Ibrahim|date=December 19, 2010|work=[[Daily Trust]]|language=en-GB|accessdate=March 23, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200323163422/https://www.dailytrust.com.ng/remembering-dr-ibrahim-tahir-emir-of-the-elite.html|archive-date=March 23, 2020|url-status=dead}}</ref> O guzobere klọb Gamji, klọb mmekọrịta mmadụ na ibe ya iji sọpụrụ Premier Ahmadu Bello. Na mahadum, a na-ewere ya dị ka onye na-agbaso omenala nke na-esokarị ndị na-aga n'ihu Bala Usman na Patrick Wilmot.<ref>{{Cite news|url=https://www.dailytrust.com.ng/dr-ibrahim-tahir-10-years-remembrance.html|title=Dr Ibrahim Tahir: 10 years remembrance|author=Tahir|first=Tahir|date=December 9, 2019|work=[[Daily Trust]]|language=en-GB|accessdate=March 23, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200323163413/https://www.dailytrust.com.ng/dr-ibrahim-tahir-10-years-remembrance.html|archive-date=March 23, 2020|url-status=dead}}</ref> Mgbe ọdịda nke Republic nke Mbụ gasịrị, ọ kwadoro maka uru dị mkpa nke Northern Nigeria nke nkwanye ùgwù maka ikike e guzobere na ụkpụrụ na-aga n'ihu nke ọha mmadụ.<ref>{{Cite news|url=https://guardian.ng/opinion/columnists/ibrahim-tahir-a-personal-loss-2/|title=Ibrahim Tahir: A Personal Loss|author=Kyari|first=Abba|date=December 23, 2009|work=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> N'ime nke a, ya na otu ndị Northerners a maara dị ka Kaduna Mafia, ndị bụ ndị nwere ọgụgụ isi, ndị ọrụ gọọmentị na ndị ọrụ agha nwekọrọ obi ike.<ref>{{Cite web|url=http://www.gamji.com/haruna/haruna304.htm|title=Ibrahim Tahir: An Appreciation|author=Daura|first=Mamman|date=December 22, 2009|work=Daily Trust|accessdate=March 23, 2020}}</ref>
N'afọ 1978, Tahir bụ onye guzobere National Party of Nigeria ma mesịa bụrụ odeakwụkwọ nke pati ahụ. Na [[Mba Naịjirịa nke Abụọ|Republic nke Abụọ]], a họpụtara ya dịka onyeisi oche nke Ụlọ ọrụ Northern Nigeria Development Corporation ma mesịa bụrụ minista nkwukọrịta. O mechara sonye na Nzukọ Mgbanwe Ọchịchị Mba, ma duzie Òtù Red Cross na Naijiria.<ref>{{Cite web|url=http://sip-trunking.tmcnet.com/news/2007/09/10/2925358.htm|title=In Sick Bed, Talban Bauchi Reflects on Life and Death|author=J. Ibrahim|first=Hussain|date=September 8, 2007|work=Daily Trust|accessdate=March 23, 2020|archivedate=March 23, 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200323163418/http://sip-trunking.tmcnet.com/news/2007/09/10/2925358.htm}}</ref>
== Ọnwụ ==
Tahir nwụrụ na Cairo n'ụbọchị nke 8 n'ọnwa Disemba, afọ 2009, ka ọ rịasịrị ọrịa ogologo oge.<ref>{{Cite news|author=Sabo|first=Labo|url=http://allafrica.com/stories/200912090057.html|title=Ibrahim Tahir Dies at 70|date=December 9, 2009|work=Leadership}}</ref>
== Ọrụ ==
* ''Onye Imam Ikpeazụ'' (1984)
== Edensibia ==
[[Otú:Onye édémédé akwukwọ si-na Naigeria]]
[[Otú:Articles with hCards]]
31z255uwtbgfh1f61baey9ulhsiaxio
Ikechukwu Emetu
0
77359
744204
692437
2026-11-12T09:08:23Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744204
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| honorific_prefix = [[His Excellency]]
| name = Ikechukwu Emetu
| alt =
| caption =
| office = [[Deputy Governor of Abia State]]
| governor = [[Alex Otti]]
| term_start = 29 May 2023
| predecessor = [[Ude Oko Chukwu]]
| successor =
| birth_name = Ikechukwu Lekwachi Emetu
| birth_date = {{Birth date and age|1984|04|09|df=y}}
| birth_place = [[Ohafia]], [[Imo State]] (now in [[Abia State]]), Nigeria
| death_date =
| death_place =
| party = [[Labour Party (Nigeria)|Labour Party]]
| spouse = Adaeze Chidera Emetu
| children =
| relations =
| education =
| occupation = {{hlist|Politician|engineer}}
| alma_mater = [[Federal University of Technology Owerri]]
| profession =
| signature =
| website =
| footnotes =
}}
'''Ikechukwu Lekwachi Emetu''' {{Audio|LL-Q33578_(ibo)-Goodymeraj-Ikechukwu_Lekwachi_Emetu.wav|Listen}} (amụrụ n'ụbọchị nke 9 n'ọnwa Eprel n'afọ 1984) bụ onye injinia na onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Naijiria nke jere ozi dị ka osote gọvanọ nke Abia Steeti kemgbe afọ 2023.<ref name="Post">{{Cite news|title=Abia 2023: LP's Alex Otti selects 38-year-oĺd Emetu as running mate|date=24 August 2022|first=Wale|author=Odunsi|url=https://dailypost.ng/2022/08/24/abia-2023-lps-alex-otti-selects-38-year-old-emetu-as-running-mate/|accessdate=5 April 2023|work=[[Daily Post (Nigeria)|Daily Post]]}}</ref>
== Ndụ na ọrụ ==
Emetu si Ohafia..<ref>{{Cite news|author=|first=|date=2022-08-24|title=Abia Governorship: Alex Otti Unveils 38-Year-Old As Running Mate|url=https://gazettengr.com/abia-governorship-alex-otti-unveils-38-year-old-as-running-mate/|accessdate=2023-04-07|work=[[Peoples Gazette]]|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20230407151520/https://gazettengr.com/abia-governorship-alex-otti-unveils-38-year-old-as-running-mate/|archive-date=2023-04-07|url-status=dead}}</ref> Ọ bụ injinia petrochemical. Dịka nkwupụta nke Gọvanọ Alex Otti nke News Agency of Nigeria wepụtara si kwuo, a họpụtara Emetu dịka onye ga-eso pati ahụ zọọ ọkwa tupu ntuli aka gọvanọ nke steeti Abia nke afọ 2023..<ref name="Post" /> O nwetara asambodo nloghachi ya na 29 Maachị 2023.<ref name="thisdaylive.com">{{Cite news|title=Otti Receives Certificate of Return, Pledges Not to Disappoint Abians|url=https://www.thisdaylive.com/2023/03/30/otti-receives-certificate-of-return-pledges-not-to-disappoint-abians/|accessdate=2023-04-07|work=[[This Day]]}}</ref><ref>{{Cite web|date=2023-03-29|title=Abia State Governor-Elect, Alex Otti Receives Certificate of Return {{!}} AIT LIVE|url=https://ait.live/abia-state-governor-elect-alex-otti-receives-certificate-of-return/|accessdate=2023-04-07|work=[[Africa Independent Television]]|language=en-US}}</ref>
=== Onye osote gọvanọ ===
.<ref name="thisdaylive.com" /> Emetu egwu ọrụ dị ka osote Gọvanọ nke Abia Steeti na 29 Mee 2023 mgbe emesịrị ọkwa onye isi steeti.
=== Nkwupụta ihu ọha ===
N'anyị Disemba afọ 2024, Emetu kwuru na ụdị Abia Steeti kpebisiri ike gburugburu ebe obibi azụmahịa nke ya bụ echiche ego na ndị ọrụ ego steeti steeti ahụ..<ref>{{Cite news|author=Agwu|first=Udoka|title=Abia is committed to fostering business-friendly environment – Emetu|work=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|date=22 December 2024|url=https://businessday.ng/life/article/abia-is-committed-fostering-business-friendly-environment-emetu/}}</ref>
== Edemsibia ==
[[Otú:Mmadụ ndi di ndụ]]
7n4wj9pgilg4duxlao43ch2y8xp4w5l
Idei Mmiri nke Sudanna 2013
0
80698
744200
727600
2026-11-12T07:12:35Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744200
wikitext
text/x-wiki
Mmiri ozuzo siri ike nke na-ezo mgbe niile n'ọtụtụ akụkụ Sudan, malite na mbido ọnwa Ọgọstụ afọ 2013, kpatara mmebi sitere n'idei mmiri n'opekata mpe steeti iri na anọ n'ime steeti iri na asatọ dị na mba ahụ. A kọrọ na ihe karịrị mmadụ puku narị atọ nwere nsogbu n'ihi nke a, ma bibie ihe karịrị ụlọ puku iri abụọ na ise. Ụlọ ọrụ gọọmentị na-akọ na ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ mmadụ iri ise anwụọla.
== Idei Mmiri ==
Ka ọ na-erule ụbọchị 22 n'ọnwa Ọgọstụ afọ 2013, Òtù Ahụike Ụwa (WHO) kọrọ na mmadụ ma ọ bụ ezinụlọ ruru puku narị atọ na iri abụọ (320,000) emetụtala.<ref name=aljazeera>{{cite web |url=http://www.aljazeera.com/news/africa/2013/08/2013823113149149635.html |title=Floods affect 300,000 across Sudan |date=23 August 2013 |publisher=[[Al Jazeera English|Al Jazeera]] |access-date=24 August 2013}}</ref> N'abalị iri na itoolu n'ọnwa Ọgọstụ, WHO mere atụmatụ na a manyere ihe dị ka mmadụ 250,000 ịpụ n'ụlọ ha, ebe [[Ministry of Health (Sudan)|Ministri ahụike]] kọrọ na mmadụ iri anọ na ise nwụrụ na mmadụ iri asaa merụrụ ahụ.<ref name=WHOsitrep2>{{cite web|url=https://www.who.int/hac/crises/sdn/sudanfloods2013sitrep2.pdf| title=Sudan floods situation report No. 2 |publisher=[[World Health Organization]] |date=19 August 2013 | format=pdf| archive-url=https://web.archive.org/web/20131014163705/https://www.who.int/hac/crises/sdn/sudanfloods2013sitrep2.pdf| archive-date=14 October 2013| access-date=24 August 2013}}</ref> A kọrọ na ihe onwunwe mebiri emebi na 14 n'ime steeti 18 nke Sudan na WHO kwupụtara nchegbu banyere mmetụta ahụike ọha na eze nke ọdịda nke ụlọ mposi 53,000.<ref name="aljazeera" /> Idei mmiri na-aga n'ihu na-eweta ihe ize ndụ na ngwụcha ọnwa Ọgọst afọ 2013. <ref name="WHOsitrep2" />
Steeti ndị metụtara bụ Khartoum, Northern, River Nile, Gezira, Red Sea, Sennar, North Kordofan, Gedaref, North Darfur, Blue Nile, White Nile na South Darfur, Kassala, na South Kordofan dị ka Ministry of Health si kwuo. Kọmitii Enyemaka Enyemaka Ndị Mmadụ na-akọ akụkọ ọzọ metụtara ndị bi na Abyei na West Kordofan.<ref name=unochaflash22Aug2013>{{cite web |url=http://reliefweb.int/report/sudan/sudan-flash-update-august-22-2013-issue-6 |title=Sudan: Flash Update August 22, 2013 (issue # 6)|date=22 August 2013 |website=reliefweb.int |publisher=UN [[Office for the Coordination of Humanitarian Affairs]] |access-date=24 August 2013}}</ref>
A kọrọ na isi obodo Khartoum na-ata ahụhụ idei mmiri kachasị njọ n'ime afọ 25, mgbe idei mmiri mberede dakwasịrị obodo ukwu na mbido Ọgọst. Ọ bụ ezie na Khartoum nwere ike ịdaba na idei mmiri n'ihi mmiri na-adịghị mma na Atụmatụ obodo, idei mmiri nke afọ 2013 siri ike.<ref name=sudantribune>{{cite web |url=http://www.sudantribune.com/spip.php?article47742 |title=WHO puts number of Sudan flood victims at 320,000 |date=21 August 2013 |publisher=[[Sudan Tribune]] |access-date=24 August 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303213536/http://www.sudantribune.com/spip.php?article47742 |archive-date=3 March 2016 |url-status=dead}}</ref> A kọrọ na ihe karịrị ụlọ 15,000 na Khartoum mebiri emebi, ọtụtụ puku ndị ọzọ mebiri emebie.<ref name=guardian>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/global-development/2013/aug/23/sudan-floods-worst-25-years |title=Sudan's worst floods for 25 years leave 500,000 facing destruction and disease |first=Mark |last=Tran |date=23 August 2013 |publisher=[[The Guardian]] |access-date=24 August 2013}}</ref> Mmebi kachasị na Khartoum mere na [[Shar El-neel]], [[Ombadah]], na [[Karari]]<ref name=WHOsitrep1>{{cite web |url=https://www.who.int/hac/crises/sdn/sudanfloods2013sitrep1.pdf |title=Sudan floods situation report No. 1 |publisher=[[World Health Organization]] |date=14 August 2013 |format=pdf |access-date=24 August 2013 }}{{dead link|date=December 2021|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref> Na Blue Nile, idei mmiri sitere na nnukwu mmiri ozuzo bibiri ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ụlọ 12,000 na [[Damazine]], [[El Roseires]], [[Giessan]], na [[Bau, Sudan|Bau]], ebe Damazine kọrọ na ọ bụ ya mebiri emebi.
== Ọdịiche dị na ọnụ ọgụgụ a kọrọ ==
Enwere ọdịiche dị n'ọnụọgụ ndị ihe a metụtara nke ụlọ ọrụ dị iche iche nke Sudan nyere. Ụlọ Ọrụ Na-ahụ Maka Ahụike na-eme atụmatụ na ezinụlọ 66,895 ka ihe a metụtara, ebe Kọmịshọn Na-ahụ Maka Enyemaka Mmadụ (HAC) na-eme atụmatụ na ọ bụ ezinụlọ 105,964, dịka ọnọdụ dị na ụbọchị 22 nke ọnwa Ọgọstụ afọ 2013. Ọ bụrụ na a gụọ mmadụ ise n'ime ezinụlọ ọ bụla na Sudan, atụmatụ HAC ahụ na-egosi na e nwere mmadụ 530,000 ihe a metụtara.
== Nzaghachi ==
Gọọmentị Sudan na-eduga ma na-ahazi nzaghachi mberede. Kọmitii Enyemaka Mmadụ mere ka National Flood Task Force rụọ ọrụ na 18 n'ọnwa Ọgọst. E nweela nkatọ ọha na eze banyere nzaghachi gọọmentị. MP [[Al-Fadil Hag Suleima]], onye isi nke kọmitii ndị omeiwu na Iwu na Ikpe Ziri Ezi, boro gọọmentị Omar al-Bashir ebubo ileghara anya na nzaghachi ya maka idei mmiri ahụ, ma kwuo na gọọmentị steeti ahụ na-achọta ụlọ na ala idei mmiri maka uru ego. Ndị na-ede blọgụ na Sudan akatọwo nke ukwuu, na-ebo gọọmentị steeti Khartoum ebubo na ha na-ewe ụlọ ọrụ ndị jikọtara ha na National Congress Party na-achị iji wuo ụlọ nsị na akụrụngwa na-akụ afọ n'ala. Na nzaghachi, ndị minista steeti abụọ nke Khartoum boro ndị na-ede blọgụ Facebook ebubo na ha bụ "ndị na-abụghị ndị okpukpe" ekwenyeghị na "omume Chineke".<ref name=accuse>{{cite web |url=http://www.sudantribune.com/spip.php?article47556 |title=Sudanese lawmaker accuses government of negligence in wake of deadly floods |date=5 August 2013 |publisher=[[Sudan Tribune]] |access-date=24 August 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171022102923/http://www.sudantribune.com/spip.php?article47556 |archive-date=22 October 2017 |url-status=dead}}</ref> A na-ahụ mkpesa ọha na eze maka nzaghachi gọọmentị dị ka inye ume ọhụrụ maka mgbalị iji kpalie "Arab Spring-style uprising".<ref name=underfire>{{cite web |url=http://www.trust.org/item/20130807112241-w9zoh/ |title=Sudan government under fire as flash floods kill 11, displace 100,000 |last1=Migiro |first1=Kathy |date=7 August 2013 |website=trust.org |publisher=[[Thomson Reuters Foundation]] |access-date=24 August 2013 |archive-date=28 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131228081207/http://www.trust.org/item/20130807112241-w9zoh/ |url-status=dead }}</ref>
[[Saudi Arabia]], [[Morocco]], [[Qatar]], [[United Arab Emirates]], United States, South Korea, [[Ethiopia|Etiopia]], Germany, Japan na Egypt ekwewo nkwa enyemaka maka ndị idei mmiri metụtara. N'ịzaghachi idei mmiri ahụ, e guzobere otu ndị ntorobịa na-eduzi nke a na-akpọ "Nafeer" iji nyere ndị ahụ merụrụ ahụ aka.<ref>{{cite web |url= http://www.alrakoba.net/news-action-show-id-136809.htm |script-title=ar:نفير. . . حوادث . . . بدون حدود . . . عديييل |first= |last= |work=Alrakoba |year=2014 |access-date=11 July 2014|language=ar}}</ref>
== Hụkwa ==
* 2007 Iju Mmiri nke Sudan
* Idei mmiri nke Sudan na 2018
* Idei mmiri nke 2020 na Sudan
* Idei mmiri nke 2022 na Sudan
* Idei mmiri nke 2024 na Sudan
== Edensịbịa ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />
== Njikọ mpụga ==
* Idei mmiri Sudan na 2013 na OpenStreetMap
* Iju Mmiri nke Khartoum na crowdmap.com
{{Floods in Africa}}
qlh734qx5yzs6mgwj9orehs5qo44uc8
Claudine Gay
0
80769
744133
735502
2026-11-11T14:13:06Z
InternetArchiveBot
11600
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.7)
744133
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|American political scientist and university administrator (born 1970)}}
{{Use mdy dates|date=December 2023}}
{{Infobox officeholder
| name = Claudine Gay
| image = Inauguration of Claudine Gay as President of Harvard University (3) (cropped).jpg
| caption = Gay in 2023
| office = 30th [[President of Harvard University]]
| term_start = July 1, 2023
| term_end = January 2, 2024
| predecessor = [[Lawrence Bacow]]
| successor = [[Alan Garber]]
| office1 = Dean of the [[Harvard Faculty of Arts and Sciences]]
| term_start1 = August 15, 2018
| term_end1 = June 30, 2023
| predecessor1 = [[Michael D. Smith (computer scientist)|Michael Smith]]
| successor1 = [[Emma Dench]] (interim)<br>[[Hopi Hoekstra]]
| birth_date = {{birth date and age|1970|08|04}}
| birth_place = [[New York City]], U.S.
| death_date =
| death_place =
| spouse = Christopher Afendulis
| children = 1
| education = [[Princeton University]]<br>[[Stanford University]] ([[Bachelor of Arts|BA]])<br>[[Harvard University]] ([[Doctor of Philosophy|PhD]])
| relatives = [[Roxane Gay]] (cousin)
| module = {{Infobox academic
|embed = yes
|discipline = [[Political science]]
|thesis_title = Taking charge: Black electoral success and the redefinition of American politics
|thesis_url = https://www.proquest.com/docview/304343028/fulltextPDF/E3586B8D78E3408DPQ/
|thesis_year = 1997
| doctoral_advisor = [[Gary King (political scientist)|Gary King]]<ref>{{Cite web |date=2024-01-03 |title=Excerpts From Dr. Claudine Gay's Work – The New York Times |website=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2023/12/21/us/claudine-gay-harvard-president-excerpts.html |access-date=2024-01-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240103102250/https://www.nytimes.com/2023/12/21/us/claudine-gay-harvard-president-excerpts.html |archive-date=January 3, 2024 }}</ref>
|workplaces = [[Stanford University]] (2000–2006)<br>[[Harvard University]] (2006–present)}}
}}
[[w:ig: Claudine Gay|Claudine Gay]](amụrụ n'ọnwa Ọgọọst 4, 1970)<ref name=":11" /> bụ ọkà mmụta sayensị ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke Amerịka, onye bụkwa Prọfesọ Wilbur A. Cowett nke Gọọmentị na Ọmụmụ Ihe Ndị Afrịka na Ndị Afrịka-Amerịka na [[Harvard University]]. Nnyocha ya lekwasịrị anya n'omume ndọrọ ndọrọ ọchịchị Amerịka, gụnyere ndị ntuli aka na ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke agbụrụ na njirimara.<ref name = "aaas-people">{{Cite web | title = Claudine Gay | url = https://aaas.fas.harvard.edu/people/claudine-gay | access-date = December 10, 2023 | website = aaas.fas.harvard.edu | language = en | archive-date = December 7, 2023 | archive-url =
https://web.archive.org/web/20231207223229/https://aaas.fas.harvard.edu/people/claudine-gay | url-status = live }}</ref>
Gay jere ozi dị ka diin nke Social Sciences na Harvard site n'afọ 2015 ruo 2018, dị ka diin (dean) nke Harvard Faculty of Arts and Sciences site n'afọ 2018 ruo 2023, na dị ka onyeisi nke Mahadum Harvard nke iri atọ (30th) site n'ọnwa Julaị 2023 ruo Jenụwarị 2024.
N'ọnwa Disemba 2023, Gay na ndị isi oche mahadum abụọ nwere nrụgide sitere n'aka ọha na eze<ref name="WSJ-10-11">{{Cite web |last1=Belkin |first1=Douglas |last2=Ellis |first2=Lindsay |date=October 11, 2023 |title=Blaming Israel for Hamas Attacks Sparks Backlash Across U.S., Exposing Deep Rifts |url=https://www.wsj.com/us-news/israel-hamas-attack-us-backlash-ff5f25e8 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231013013849/https://www.wsj.com/us-news/israel-hamas-attack-us-backlash-ff5f25e8 |archive-date=October 13, 2023 |access-date=October 13, 2023 |work=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref name="NYT1010">{{Cite news |last1=Hartocollis |first1=Anemona |last2=Saul |first2=Stephanie |last3=Patel |first3=Vimal |date=October 10, 2023 |title=At Harvard, a Battle Over What Should Be Said About the Hamas Attacks |url=https://www.nytimes.com/2023/10/10/us/harvard-israel-gaza-hamas-reaction.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231013013842/https://www.nytimes.com/2023/10/10/us/harvard-israel-gaza-hamas-reaction.html |archive-date=October 13, 2023 |access-date=October 13, 2023 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> na kwa site na Nnọkọ Nzukọ Ndị Omeiwu nke 2023 gbasara mmegide Ndị Juu|kọmiti Ndị Omeiwu (2023 United States Congress hearing on antisemitism|congressional committee) ịgba arụkwaghịm, n'ihi azịza nye ebubo nke ime ihe ike mmegide ndị Juu n'ogige agụmakwụkwọ ahụ.<ref name="AB-1206">{{Cite web |last=Hensley |first=Sarah Beth |date=December 6, 2023 |title=Harvard's president answers backlash over response to calls for 'genocide of Jews' |url=https://abcnews.go.com/Politics/harvards-president-answers-backlash-response-calls-genocide-jews/story |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207015000/https://abcnews.go.com/Politics/harvards-president-answers-backlash-response-calls-genocide-jews/story?id=105433835 |archive-date=December 7, 2023 |access-date=December 7, 2023 |website=ABC News |language=en-US}}</ref><ref name="Al-Jazeera-1206">{{Cite web |date=December 6, 2023 |title=How are Harvard, Penn presidents responding to campus anti-Semitism row? |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/12/7/how-are-harvard-penn-presidents-responding-to-campus-anti-semitism-row |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207164401/https://www.aljazeera.com/news/2023/12/7/how-are-harvard-penn-presidents-responding-to-campus-anti-semitism-row |archive-date=December 7, 2023 |access-date=December 7, 2023 |website=Al Jazeera |language=en-US}}</ref><ref name="NYT1206">{{Cite web | date = December 6, 2023 | title = College Presidents Under Fire After Dodging Questions About Antisemitism | url = https://www.nytimes.com/2023/12/06/us/harvard-mit-penn-presidents-antisemitism.html | access-date = December 7, 2023 | website = [[The New York Times]] | first1 = Stephanie | last1 = Saul | first2 = Anemona | last2 = Hartocollis | language = en-US | archive-date = December 8, 2023 | archive-url = https://web.archive.org/web/20231208061344/https://www.nytimes.com/2023/12/06/us/harvard-mit-penn-presidents-antisemitism.html | url-status = live}}</ref><ref>{{Cite web |last=Korn |first=Melissa |date=2023-12-10 |title=Penn President, Board Chair Resign After Furor Over Comments on Campus Antisemitism |url=https://www.wsj.com/us-news/education/university-of-pennsylvania-president-resigns-amid-furor-over-comments-on-antisemitism-on-campus-658d74cd |access-date=2024-01-03 |website=WSJ |language=en-US |archive-date=December 10, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231210102101/https://www.wsj.com/us-news/education/university-of-pennsylvania-president-resigns-amid-furor-over-comments-on-antisemitism-on-campus-658d74cd |url-status=live }}</ref> N'etiti mkpọsa nrụgide a, a boro Gay ebubo na ọ zuru ọrụ ọgụgụ isi n’akwụkwọ agụmakwụkwọ ndị o bipụtara,<ref name="diver-tg">{{cite news | last1 = Diver | first1 = Tony | title = Harvard University president Claudine Gay accused of plagiarism amid anti-Semitism row | archive-url = https://web.archive.org/web/20231211182150/https://www.telegraph.co.uk/world-news/2023/12/11/harvard-president-accused-plagiarism-amid-anti-semitism-row/ | url = https://www.telegraph.co.uk/world-news/2023/12/11/harvard-president-accused-plagiarism-amid-anti-semitism-row/ | archive-date = December 11, 2023 | access-date = December 11, 2023 | website = [[The Daily Telegraph|The Telegraph]] | date = December 11, 2023}}</ref><ref name="Schuessler">{{Cite news | last = Schuessler | first = Jennifer | date = 2023-12-21 | title = Harvard Finds More Instances of 'Duplicative Language' in President's Work | language = en-US | work = The New York Times | url = https://www.nytimes.com/2023/12/20/us/harvard-claudine-gay-plagiarism.html | access-date = 2024-01-01 | issn = 0362-4331 | archive-date = December 26, 2023 | archive-url = https://web.archive.org/web/20231226105816/https://www.nytimes.com/2023/12/20/us/harvard-claudine-gay-plagiarism.html | url-status = live }}</ref><ref name=":12" /> ọ bụ ezie na ebubo ndị a agbaghaala.<ref name=":13" /><ref name=":14" /> N'ọnwa Jenụwarị 2024, ọ gbara arụkwaghịm n'ọkwa onyeisi oche.<ref name="guard-2jan2024">{{cite news | last1 = Walker | first1 = Adria R. | title = Harvard president resigns amid claims of plagiarism and antisemitism backlash | url = https://www.theguardian.com/education/2024/jan/02/harvard-president-claudine-gay-resigns | access-date = January 2, 2024 | work = [[The Guardian]] | date = January 2, 2024 | archive-date = January 2, 2024 | archive-url = https://web.archive.org/web/20240102210529/https://www.theguardian.com/education/2024/jan/02/harvard-president-claudine-gay-resigns | url-status = live }}</ref>
== Mmalite ndụ na agụmakwụkwọ ==
Amụrụ Gay na [[The Bronx]] n'ọnwa Ọgọọst 4, 1970,<ref name=":11">{{Cite web |date=2023-01-11 |title="CLAUDINE GAY (1970-)" |url=https://www.blackpast.org/african-american-history/claudine-gay-1970/ |access-date=2024-04-09 |first= Malik |last=Simba |website=BlackPast.org |language=en}}</ref> ma too mbụ na [[New York City]], ya na nwanne ya nwoke nke tọrọ ya, Sony Gay, Jr.<ref name="the-scholar">{{Cite web |title=The Scholar Everyone Sought: Claudine Gay, Harvard's Next President |first= Miles J. |last=Herszenhorn|author2= Claire Yuan | website = The Harvard Crimson | url = https://www.thecrimson.com/article/2023/1/27/claudine-gay-presidential-profile/|date=January 27, 2023 |access-date=December 13, 2023 | archive-date = July 2, 2023 | archive-url = https://web.archive.org/web/20230702132518/https://www.thecrimson.com/article/2023/1/27/claudine-gay-presidential-profile/ | url-status = live }}</ref> Ndị mụrụ ya bụ ụmụ akwụkwọ mba ofesi si [[Haiti]], bụ́ ndị zutere na New York City dị ka ụmụ akwụkwọ kọleji n'afọ 1967. Nne ya, Claudette Gay, née Bateau (1946–2023), gụrụ akwụkwọ nọọsụ, nna ya agụọ injinịa.<ref>{{Cite web |date=2023-09-29 |title='Courage to Be Harvard' |url=https://www.harvardmagazine.com/2023/10/feature-president-gay-installation-address |access-date=2024-04-09 |first= Claudine |last=Gay |website=harvard.edu |language=en}}</ref><ref name=":3">{{cite news|url=http://afropunk.com/2018/07/meet-the-haitian-american-woman-whos-harvards-new-dean-of-the-faculty-of-arts-science/|title=Meet the Haitian-American woman who's Harvard's new Dean of the Faculty of Arts & Science|date=July 25, 2018|work=Afropunk|access-date=August 20, 2018|archive-date=August 20, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180820074606/http://afropunk.com/2018/07/meet-the-haitian-american-woman-whos-harvards-new-dean-of-the-faculty-of-arts-science/|url-status=dead}}</ref> Mgbe ọ ka bụ nwata, Gay na ezinụlọ ya kwagara [[Saudi Arabia]], ebe nna ya, Sony Gay, Sr., rụrụ ndị [[United States Army Corps of Engineers]] ọrụ.<ref name=":2">{{Cite news |date=July 23, 2018 |title=Claudine Gay named Harvard FAS dean |url=https://news.harvard.edu/gazette/story/2018/07/claudine-gay-named-harvard-fas-dean/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221221121625/https://news.harvard.edu/gazette/story/2018/07/claudine-gay-named-harvard-fas-dean/ |archive-date=December 21, 2022 |access-date=July 24, 2018 |work=Harvard Gazette |language=en-US}}</ref> Ezinụlọ áhù laghachiri United States ma bie na [[Georgia (US State)|Georgia]] ya na [[Colorado]].<ref name="the-scholar" /> Onye edemede [[Feminism|feminist]] [[Roxane Gay]] bụ nwanne nna mbụ nke Gay.<ref name="the-scholar" /><ref name=":3" /> Ezinụlọ ha nwere ma na-arụkwa ụlọ ọrụ simenti kachasị ukwuu na Haiti, nke dị na [[Port-au-Prince]].<ref>{{Cite news |url=https://www.theatlantic.com/ideas/archive/2024/01/claudine-gay-harvard-plagiarism/677007/ |title=The Real Harvard Scandal |first=Tyler Austin |last=Harper |date=January 3, 2024 |work=The Atlantic |access-date=January 4, 2024 |archive-date=January 3, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240103235311/https://www.theatlantic.com/ideas/archive/2024/01/claudine-gay-harvard-plagiarism/677007/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=GDG Concrete & Construction |url=http://www.gdgbeton.com/english/personnel.html |website=www.gdgbeton.com |access-date=2024-04-09}}</ref>
Gay gara Phillips Exeter Academy, ụlọ akwụkwọ nkeonwe (ụlọ akwụkwọ obibi) na [[Exeter, New Hampshire]],<ref name=":4">{{Cite web|url=https://www.exeter.edu/about-us/governance/meet-our-trustees|title=Meet Our Trustees {{!}} Phillips Exeter Academy|website=www.exeter.edu|access-date=February 2, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180202190111/https://www.exeter.edu/about-us/governance/meet-our-trustees|archive-date=February 2, 2018}}</ref> ebe ọ gụchara akwụkwọ n'afọ 1988.<ref name="the-scholar" /> Ọ gara [[Princeton University]] otu afọ <ref name="the-scholar" /><ref>{{Cite web |date=December 12, 2023 |title=Who is Claudine Gay, Harvard's president? And how has she made history? |url=https://www.wbaltv.com/article/claudine-gay-harvards-president/46105240 |access-date=December 13, 2023 |website=WBAL |language=en |archive-date=December 13, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231213062711/https://www.wbaltv.com/article/claudine-gay-harvards-president/46105240 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=The Stanford Daily Archives |url=https://archives.stanforddaily.com/1989/09/21?page=11§ion=MODSMD_ARTICLE17 |access-date=December 13, 2023 |website=archives.stanforddaily.com |archive-date=December 13, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231213062712/https://archives.stanforddaily.com/1989/09/21?page=11§ion=MODSMD_ARTICLE17 |url-status=live }}</ref> tupu ọ gaa [[Stanford University]] ebe ọ gụrụ Akụnụba (Economics) dị ka isi ngalaba ọmụmụ ya, wee gụchaa akwụkwọ n'afọ 1992, nata ihe nrite Anna Laura Myers maka akwụkwọ edemede pụrụ iche maka akụnụba.<ref name=":2" /> Gay nwetara akara ugo mmụta [[Dọkịta Nkà Ihe Ọmụma | Ph.D.]] na 1998 site na [[Harvard University]] ma merie ihe nrite Toppan nke mahadum maka edemede kacha mma na sayensị ndọrọ ndọrọ ọchịchị.<ref name=":1">{{Cite news|url=http://news.harvard.edu/gazette/story/2015/04/claudine-gay-named-dean-of-social-science/|title=Claudine Gay named dean of social science|last=Reuell|first=Peter|date=April 28, 2015|work=Harvard Gazette|access-date=April 14, 2017|language=en-US|archive-date=April 15, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170415104054/http://news.harvard.edu/gazette/story/2015/04/claudine-gay-named-dean-of-social-science/|url-status=live}}</ref>
== Ọrụ agụmakwụkwọ ==
Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ, Gay bụ osote prọfesọ, ma mesịa bụrụ prọfesọ n'onwe ya, na Ngalaba Sayensị Ndọrọndọrọ Ọchịchị nke Stanford site n'afọ 2000 ruo 2006. N'agụmakwụkwọ afọ 2003–2004, ọ bụ onye otu na Center for Advanced Study in the Behavioral Sciences na Mahadum Stanford.<ref name=":2" />
Nnyocha Gay mere na-akọwa omume ndọrọ ndọrọ ọchịchị ndị Amerịka, gụnyere ndị ntuli aka, amụma gbasara ụlọ obibi, na ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke agbụrụ na njirimara.<ref name = "aaas-people"/> Mahadum Harvard kpọpụtara ya ka ọ bụrụ prọfesọ nke gọọmentị n'afọ 2006, a họpụtakwara ya prọfesọ nke ọmụmụ ihe gbasara ndị Afrịka na Amerịka n'afọ 2007..<ref name = "news.harvard.edu">{{Cite web | date = December 15, 2022 | title = Harvard names Claudine Gay 30th president | url = https://news.harvard.edu/gazette/story/2022/12/harvard-names-claudine-gay-30th-president/ | access-date = July 5, 2023 | website = Harvard Gazette | language = en-US | archive-date = December 22, 2022 | archive-url = https://web.archive.org/web/20221222180738/https://news.harvard.edu/gazette/story/2022/12/harvard-names-claudine-gay-30th-president/ | url-status = live }}</ref>
=== Ọkwa nchịkwa ===
N'afọ 2015, A họpụtara Gay dị ka onyeisi sayensị mmekọrịta mmadụ na ibe ya na [[Harvard Faculty of Arts and Sciences]] (FAS) nakwa Prọfesọ Wilbur A. Cowett nke Gọọmentị na nke Ọmụmụ Ndị Africa na Ndị Africa-America. N'afọ 2018, a họpụtara ya ka ọ bụrụ Dean nke Faculty of Arts and Sciences.<ref name = "aaas-people"/>
Dị ka Dean nke FAS, nke na-ahụ maka ọmụmụ ihe graduate na undergraduate, Gay depụtara isi ihe anọ bụ́ isi ọ na-elekwasị anya na ha: ịbawanye ụdị dị iche iche n'etiti ndị nkuzi, ịkwado ụmụ akwụkwọ nwere mmasị n’ọmụmụ na-ejikọta ngalaba dị iche iche, ịgba ndị prọfesọ ume ka ha na-arụkọ ọrụ n'etiti ngalaba dị iche iche, na ịkwalite nsonye ndị nkuzi na ndụ obodo mahadum.<ref name=":0">{{Cite web |last=Rosenberg |first=John |date=September 2021 |title=The Art of the Dean |url=https://www.harvardmagazine.com/2021/09/jhj-art-of-the-dean |website=Harvard Magazine |access-date=July 5, 2023 |archive-date=July 5, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230705070943/https://www.harvardmagazine.com/2021/09/jhj-art-of-the-dean |url-status=live }}</ref>
N’oge ọ nọ n’ọkwa dị ka Dean, ihe ndị Gay lekwasịrị anya na ha gụnyere atụmatụ mgbochi ịkpa ókè agbụrụ na ịbawanye ụdị agbụrụ dị iche iche n’ogige mahadum, n’etiti ụmụ akwụkwọ na ndị nkuzi.<ref>{{Cite news |last=Radsken |first=Jill |date=August 20, 2020 |title=Faculty of Arts and Sciences unveils anti-racism agenda |url=https://news.harvard.edu/gazette/story/2020/08/faculty-of-arts-and-sciences-unveils-its-anti-racism-agenda/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231226194958/https://news.harvard.edu/gazette/story/2020/08/faculty-of-arts-and-sciences-unveils-its-anti-racism-agenda/ |archive-date=December 26, 2023 |access-date=January 11, 2024 |work=[[Harvard Magazine]]}}</ref><ref name="Harvard Crimson">{{Cite news |last1=Hamid |first1=Rahem D. |last2=Schisgall |first2=Elias J. |date=May 25, 2023 |title=Dean Today, President Tomorrow: Gay Reflects on 5 Years Leading Harvard FAS |url=https://www.thecrimson.com/article/2023/5/25/gay-reflects-five-years-feature/ |url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20240111082635/https://www.thecrimson.com/article/2023/5/25/gay-reflects-five-years-feature/ |archive-date=January 11, 2024 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref> N'ọnwa Ọgọọst 2020, FAS were n’ọrụ onye osote onye isi ngalaba mbụ ya maka ọdịiche, nsonye, na inwe mmetụta nke ịbụ onye otu.<ref>{{Cite news |last=Bikales |first=James S. |date=August 25, 2020 |title=FAS Hires Sheree Ohen as Inaugural Associate Dean of Diversity, Inclusion, and Belonging |url=https://www.thecrimson.com/article/2020/8/25/fas-dean-diversity-equity-inclusion/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240104095404/https://www.thecrimson.com/article/2020/8/25/fas-dean-diversity-equity-inclusion/ |archive-date=January 4, 2024 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref> Mgbe mkpebi Ụlọikpe Kasị Elu nke United States nke June 2023 gasịrị na ''Students for Fair Admissions v. Harvard'', nke kpebiri na mmemme atụmatụ nkwado dabere n’agbụrụ n’ịnabata ụmụ akwụkwọ na kọleji megidere iwu obodo, Gay kwuru na Harvard ga-eso mkpebi ụlọikpe ahụ, “mana nke ahụ anaghị agbanwe ụkpụrụ anyị.”<ref>{{Cite news |last=Chan |first=Tiffany |date=June 29, 2023 |title='We're not important anymore': Supreme Court ruling sends shockwaves through college campuses |url=https://www.cbsnews.com/boston/news/supreme-court-affirmative-action-ruling-harvard-university/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240111075734/https://www.cbsnews.com/boston/news/supreme-court-affirmative-action-ruling-harvard-university/ |archive-date=January 11, 2024 |access-date=January 11, 2024 |work=CBS News}}</ref>
N’oge ọ nọ n’ọkwa onye isi ngalaba, Gay nyere ọtụtụ prọfesọ Harvard ntaramahụhụ n’ihi ebubo nke omume mmekọahụ na-ekwesịghị ekwesị. O wepụrụ ọkwa emeritus n’aka ndị prọfesọ lara ezumike nka bụ [[Jorge I. Domínguez]] na [[Gary Urton]], ma tinye ndị prọfesọ [[John Comaroff]] na [[Roland G. Fryer Jr.]] n’ezumike ọrụ, mgbe onye ọ bụla n’ime ha chere ebubo iyi egwu mmekọahụ ihu.<ref>{{Cite news |last1=Berger |first1=Jonah S. |last2=McCafferty |first2=Molly C. |date=May 9, 2019 |title=Harvard Prof. Dominguez Stripped of Emeritus Status Following Conclusion of Title IX Investigation |url=https://www.thecrimson.com/article/2019/5/9/dominguez-investigation-closes/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240103133926/https://www.thecrimson.com/article/2019/5/9/dominguez-investigation-closes/ |archive-date=January 3, 2024 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Wang |first=Andy Z. |date=June 11, 2021 |title=Anthropology Prof. Urton Stripped of Emeritus Status, Barred From Campus Following Sexual Misconduct Investigation |url=https://www.thecrimson.com/article/2021/6/11/urton-sanctions/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230824132430/https://www.thecrimson.com/article/2021/6/11/urton-sanctions/ |archive-date=August 24, 2023 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Kim |first1=Ariel H. |last2=Xu |first2=Meimei |date=January 21, 2022 |title=Harvard Anthropology Prof. John Comaroff Placed on Leave Following Sexual Harassment, Professional Misconduct Inquiries |url=https://www.thecrimson.com/article/2022/1/21/comaroff-unpaid-leave/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240103133844/https://www.thecrimson.com/article/2022/1/21/comaroff-unpaid-leave/ |archive-date=January 3, 2024 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref><ref>{{Cite news |last=Avi-Yonah |first=Shera S. |date=July 10, 2019 |title=Harvard Places Fryer on Administrative Leave, Levies Sanctions |url=https://www.thecrimson.com/article/2019/7/10/fryer-administrative-leave/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240109185657/https://www.thecrimson.com/article/2019/7/10/fryer-administrative-leave/ |archive-date=January 9, 2024 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref> Gay nyekwara prọfesọ [[Martin Nowak]] ntaramahụhụ maka "omume na-adịghị mma" n'ihe gbasara mmekọrịta ya na onye omekome mmekọahụ [[Jeffrey Epstein]].<ref>{{Cite news |last1=Nair |first1=Meera S. |last2=Wang |first2=Andy Z. |date=March 26, 2021 |title=Gay Levies Sanctions Against Prof. Nowak for Contacts With Jeffrey Epstein |url=https://www.thecrimson.com/article/2021/3/26/gay-sanctions-nowak-epstein/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231101102313/https://www.thecrimson.com/article/2021/3/26/gay-sanctions-nowak-epstein/ |archive-date=November 1, 2023 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref>
Prọfesọ [[Harvard Law School]] na onyeisi ngalaba Winthrop House [[Ronald S. Sullivan Jr.|Ronald Sullivan]] chere ngagharị iwe ụmụ akwụkwọ ihu n’oge opupu ihe ubi nke afọ 2019 mgbe o sonyechara n’òtù ndị ọka iwu na-agbachitere [[Harvey Weinstein]], bụ́ onye nọ n’ikpe maka ebubo idina mmadụ n’ike.<ref>{{cite news |last1=Streeter |first1=Kurt |date=January 4, 2024 |title=For Harvard's First Black President, Race Became the Unavoidable Issue |url=https://www.nytimes.com/2024/01/04/us/claudine-gay-harvard-president-race.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20240104103252/https://www.nytimes.com/2024/01/04/us/claudine-gay-harvard-president-race.html/ |archive-date=January 4, 2024 |access-date=January 6, 2024 |website=[[The New York Times]]}}</ref> Gay kpọrọ nzaghachi Sullivan nyere maka esemokwu ahụ “ezughị ezu,” na-ekwu na ya nwere “ọrụ pụrụ iche” dị ka onye isi ụlọ obibi n’ilekọta ọdịmma ndị bi na Winthrop.<ref>{{cite news |last1=Berger |first1=Jonah S. |last2=McCafferty |first2=Molly C. |date=February 12, 2019 |title=FAS Dean Claudine Gay Calls Sullivan's Response to Student Concerns 'Insufficient' |url=https://www.thecrimson.com/article/2019/2/12/dean-gay-sullivan-response/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240104040555/https://www.thecrimson.com/article/2019/2/12/dean-gay-sullivan-response/ |archive-date=January 4, 2024 |access-date=January 6, 2024 |website=[[The Harvard Crimson]]}}</ref> Onye isi [[Harvard College]], [[Rakesh Khurana]], kpebiri ịghara imegharị nkwekọrịta Sullivan dị ka onye isi ụlọ obibi Winthrop,<ref name="Rosenberg2">{{cite news |last1=Rosenberg |first1=John S. |last2=Bolotnikova |first2=Marina N. |date=July–August 2019 |title=From #MeToo fallout to undergraduate education and public service | Harvard Magazine |url=https://www.harvardmagazine.com/2019/06/news-briefs |archive-url=https://web.archive.org/web/20230929001839/https://www.harvardmagazine.com/2019/06/news-briefs |archive-date=September 29, 2023 |access-date=January 11, 2024 |website=[[Harvard Magazine]]}}</ref><ref name="05-11-20192">{{cite news |last1=Avi-Yonah |first1=Shera S. |last2=Ryan |first2=Aidan F. |date=May 11, 2019a |title=Winthrop Faculty Deans to Leave After Harvard Refuses to Renew Their Appointments |url=https://www.thecrimson.com/article/2019/5/11/winthrop-faculty-deans-to-leave/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240103191028/https://www.thecrimson.com/article/2019/5/11/winthrop-faculty-deans-to-leave/ |archive-date=January 3, 2024 |access-date=January 6, 2024 |website=[[The Harvard Crimson]]}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-05-13 |title=Harvard Won't Renew Faculty Deans' Terms Amid Outcry Over Harvey Weinstein Defense |url=https://www.wbur.org/news/2019/05/11/harvard-will-not-renew-faculty-deans-terms-amid-outcry-over-harvey-weinstein-defense |access-date=2024-01-16 |website=www.wbur.org |language=en}}</ref> mkpebi nke American Civil Liberties Union katọrọ.<ref name="11-19-2019">{{cite news |last1=Avi-Yonah |first1=Shera S. |last2=Franklin |first2=Delano R. |date=November 19, 2019b |title=Former Winthrop Dean Sullivan Criticizes Admins During Constitutional Law Society Event |url=https://www.thecrimson.com/article/2019/11/19/sullivan-speaks-hucls-event/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240104231558/https://www.thecrimson.com/article/2019/11/19/sullivan-speaks-hucls-event/ |archive-date=January 4, 2024 |access-date=January 6, 2024 |website=[[The Harvard Crimson]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Soave |first1=Robby |author-link1=Robby Soave |date=June 10, 2019 |title=ACLU Says Harvard 'Sacrificed Principles Central to Our Legal System' When It Fired Ron Sullivan |url=https://reason.com/2019/06/10/aclu-harvard-ron-sullivan/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20230202090339/https://reason.com/2019/06/10/aclu-harvard-ron-sullivan/ |archive-date=February 2, 2023 |access-date=January 6, 2024 |website=[[Reason (magazine)|Reason]]}}</ref>
N'afọ 2019, Gay kwuru na Harvard ga-achọ ị wee ọtụtụ prọfesọ ọmụmụ agbụrụ n'ọrụ,<ref>{{Cite news |last1=Berger |first1=Jonah S. |last2=McCafferty |first2=Molly C. |date=October 4, 2019 |title=FAS Prioritizing Ethnic Studies Faculty Searches Despite Stagnant Overall Hiring, Dean Gay Says |url=https://www.thecrimson.com/article/2019/10/4/fas-faculty-search/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230706232830/https://www.thecrimson.com/article/2019/10/4/fas-faculty-search/ |archive-date=July 6, 2023 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref> were mmadụ atọ n'ọrụ n'afọ 2022.<ref>{{Cite news |last=Xu |first=Meimei |date=July 9, 2022 |title=Jesse Hoffnung-Garskof '93 Joins Harvard as Third Professor in Ethnic Studies Cluster Hire |url=https://www.thecrimson.com/article/2022/7/9/Jesse-Hoffnung-Garskof-hire/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240106192145/https://www.thecrimson.com/article/2022/7/9/Jesse-Hoffnung-Garskof-hire/ |archive-date=January 6, 2024 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref> Mgbe ngagharị iwe gasịrị nke katọrọ ịjụ inye [[Lorgia García Peña]], onye ọkà mmụta gbasara agbụrụ na omenala, ọkwa onye prọfesọ na-adịgide adịgide na Harvard, Gay kwuru na Jenụwarị 2020 na ya ga-ebido nyocha usoro FAS si enye ndị prọfesọ ọkwa ọrụ na-adịgide adịgide.<ref>{{Cite news |last1=Bikales |first1=James S. |last2=Chen |first2=Kevin R. |date=January 3, 2020 |title=FAS Dean Gay to Review Tenure Promotion Process |url=https://www.thecrimson.com/article/2020/1/3/fas-tenure-review-letter/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230704200520/https://www.thecrimson.com/article/2020/1/3/fas-tenure-review-letter/ |archive-date=July 4, 2023 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref> Nyocha ahụ, e wepụtara n'ọnwa Ọktoba 2021, kwuru na usoro Harvard si enye ndị ọkà mmụta ọkwa ọrụ na-adịgide adịgide bụ nke “a haziri nke ọma n’usoro ya” n’ọtụtụ akụkụ, mana ọ chọpụtakwara na ndị prọfesọ enweghị ntụkwasị obi zuru oke n’usoro ahụ, nakwa na mmụọ ọrụ ha banyere usoro ahụ adịghị elu.<ref>{{Cite news |last1=Nair |first1=Meera S. |last2=Wang |first2=Andy Z. |date=October 12, 2021 |title=FAS Review Largely Upholds Tenure System Despite Acknowledging 'Mistrust and Low Morale' |url=https://www.thecrimson.com/article/2021/10/12/tenure-review-report-2021/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230704193848/https://www.thecrimson.com/article/2021/10/12/tenure-review-report-2021/ |archive-date=July 4, 2023 |access-date=January 11, 2024 |work=[[The Harvard Crimson]]}}</ref>
Dị ka onyeisi ngalaba (Dean), Gay bụ onye lekọtara mmalite nke Harvard John A. Paulson School of Engineering and Applied Sciences ọhụrụ n'afọ 2021 na ogige Harvard dị na Allston, nke ọnụ ahịa owuwu ya ruru otu ijeri dọla. Ụlọ akwụkwọ ahụ gụnyekwara mmemme PhD na injinia kwantum.<ref name="Harvard Crimson" />
Harvard nwere nsogbu agụmakwụkwọ na ego n'ihi ọrịa COVID-19. Maka afọ ego 2020, Ngalaba nke Nka na Sayensị kọrọ na mfu ruru nde dọla $15.8.<ref>{{Cite web |last=Rosenberg |first=John |date=January 2021 |title=The Financial Fallout…So Far |url=https://www.harvardmagazine.com/2021/01/jhj-financial-fallout |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230705070955/https://www.harvardmagazine.com/2021/01/jhj-financial-fallout |archive-date=July 5, 2023 |access-date=July 5, 2023 |website=Harvard Magazine}}</ref> Na mmalite afọ 2021, Gay kwupụtara na ọnụ ahịa nke nkwa agụmakwụkwọ FAS dị oke elu karịa ego ọ na-enweta ma malite usoro iji belata mmefu.<ref name=":02">{{Cite web |last=Rosenberg |first=John |date=September 2021 |title=The Art of the Dean |url=https://www.harvardmagazine.com/2021/09/jhj-art-of-the-dean |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230705070943/https://www.harvardmagazine.com/2021/09/jhj-art-of-the-dean |archive-date=July 5, 2023 |access-date=July 5, 2023 |website=Harvard Magazine}}</ref> Ná ngwụcha afọ ahụ, FAS kwuru na o nwere ego fọdụrụ nke ruru nde dọla 51($51 million), nke bụ mmụba ma e jiri ya tụnyere mfu nde dọla 112 ($112 million ) e buru ụzọ tụọ anya.<ref>{{Cite web |last1=Nair |first1=Meera S. |last2=Wang |first2=Andy Z. |date=November 3, 2021 |title=Defying Projections, FAS Ends Fiscal Year with $51M Surplus |url=https://www.thecrimson.com/article/2021/11/3/fas-annual-report-2021/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231216025902/https://www.thecrimson.com/article/2021/11/3/fas-annual-report-2021/ |archive-date=December 16, 2023 |access-date=December 7, 2023 |work=The Harvard Crimson}}</ref>
Na mgbakwunye na ọkwa ya na Harvard, Gay jere ozi dịka osote onyeisi oche nke [[Midwest Political Science Association]] site n'afọ 2014 ruo 2017,<ref>{{cite web |title=Past Vice Presidents |website=MPSAnet.org |url=https://www.mpsanet.org/about/governance/past-mpsa-officers/ |access-date=January 20, 2023 |archive-date=January 20, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230120155451/https://www.mpsanet.org/about/governance/past-mpsa-officers/ |url-status=live }}</ref> nakwa dịka onye nlekọta Phillips Exeter site n'afọ 2017 ruo 2023.<ref name=":4" />
=== Ọchịchị Mahadum Harvard ===
N'ọnwa Juun 2022, onye isi oche [[Harvard University]] [[Lawrence Bacow]] kwupụtara na ọ ga-agba arụkwaghịm n'ọkwa ahụ n'ime otu afọ. Kọmitii nchọta nke [[Penny Pritzker] duru tụlere ndị a họpụtara 600 ma họrọ Gay ka ọ nọchie Bacow. N'ọnwa Disemba 15, 2022, Harvard kwupụtara na a họpụtara Gay ka ọ bụrụ onyeisi oche nke Mahadum Harvard nke iri atọ.<ref>{{Cite web|date=December 15, 2022|title=Claudine Gay: Harvard University picks first Black president|url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-63990177|work=BBC News|first=Madeline|last=Halpert|access-date=December 7, 2023|archive-date=November 11, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231111125431/https://www.bbc.com/news/world-us-canada-63990177|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |date=December 16, 2022 |title=Harvard names Claudine Gay as first ever Black president |work=[[United Press International]]|first=A. L.|last=Lee |url=https://www.upi.com/Top_News/US/2022/12/16/harvard-first-black-woman-president/8271671192815 |access-date=December 19, 2022 |archive-date=December 23, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221223023703/https://www.upi.com/Top_News/US/2022/12/16/harvard-first-black-woman-president/8271671192815/ |url-status=live }}</ref> Ọ malitere ọrụ n'ọnwa Julaị 1, 2023, wee bụrụ onye isi ojii mbụ bụ onyeisi oche nke mahadum ahụ.<ref>{{Cite web|title=With End of Affirmative Action, Claudine Gay Faces Unprecedented Challenges to Start Harvard Presidency|url=https://www.thecrimson.com/article/2023/7/4/claudine-gay-harvard-affirmative-action-analysis/|work=The Harvard Crimson|first1=Miles J.|last1=Herszenhorn|first2=Claire|last2=Yuan|date=July 4, 2023|access-date=December 12, 2023|archive-date=December 16, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231216105326/https://www.thecrimson.com/article/2023/7/4/claudine-gay-harvard-affirmative-action-analysis/|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web |date=January 21, 2021 |title=Homepage |url=https://www.harvard.edu/president/ |access-date=December 10, 2023 |website=Harvard University President |language=en-US |archive-date=December 10, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231210044210/https://www.harvard.edu/president/ |url-status=live }}</ref>
==== Nnọkọ ntị nke ndị omebe iwu gbasara ịkpọasị megide ndị Juu ====
Mgbe mwakpo Hamas duziri megide Israel mere na Ọktoba 7, 2023 gasịrị, Gay malitere ịnata nkatọ, gụnyere nke onye bụbu onye isi Mahadum Harvard, Lawrence Summers,<ref name = "WSJ-10-11"/><ref name = "NYT1010"/> onye boro ya ebubo na ọ katọghị mwakpo ndị ahụ nke ọma. N’ọgbakọ ntị nke ndị omebe iwu e mere na Disemba 2023, a jụrụ Gay na ndị isi nke Massachusetts Institute of Technology|MIT na University of Pennsylvania gbasara ihe ụlọ akwụkwọ ha mere iji zaghachi ịkpọasị megide ndị Juu ([[antisemitism]]) n’ụlọ akwụkwọ ha.<ref>{{Cite news |last1=Haslett |first1=Cheyenne |last2=Hensley |first2=Sarah Beth |date=December 5, 2023 |title=Presidents of universities grilled on efforts to counter antisemitism on campus |work=[[ABC News (United States)|ABC News]] |url=https://abcnews.go.com/Politics/ivy-league-presidents-testify-capitol-hill-countering-antisemitism/story?id=105387761 |access-date=December 7, 2023 |archive-date=December 7, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207034149/https://abcnews.go.com/Politics/ivy-league-presidents-testify-capitol-hill-countering-antisemitism/story?id=105387761 |url-status=live }}</ref> Mgbe [[Elise Stefanik]], jụrụ ya, ma oku e chepụtara echepụta maka mkpochapụ agbụrụ ndị Juu ọ ga-abụ mmebi nke ụkpụrụ omume Harvard, Gay zara sị: “Ọ pụrụ ịbụ, dabere n’ọnọdụ e ji kwuo ya.” O mechara kọwaa nke ọma sị: “Okwu ịkpọasị megide ndị Juu, mgbe ọ gafere n’omume nke gụnyere imegbu mmadụ, iyi egwu ma ọ bụ ime ka mmadụ tụọ ụjọ—omume dị otu a bụ ihe a pụrụ ime ihe gbasara ya, anyị na-emekwa ihe banyere ya.”<ref name=":9">{{cite news |last1=Kim |first1=Juliana |last2=Chappell |first2=Bill |last3=Nadworny |first3=Elissa |title=Harvard affirms President Claudine Gay will not step down over antisemitism testimony |archive-url=https://web.archive.org/web/20231212181417/https://www.npr.org/2023/12/12/1218514457/harvard-president-claudine-gay-antisemitism |url=https://www.npr.org/2023/12/12/1218514457/harvard-president-claudine-gay-antisemitism |archive-date=December 12, 2023 |access-date=December 12, 2023 |website=[[NPR]] |date=December 12, 2023}}</ref>
Ndị mgbasa ozi katọrọ okwu Gay nke ukwuu<ref>{{cite web |title=How Bill Ackman's Campaign to Oust Harvard's President Failed |url=https://nymag.com/intelligencer/2023/12/how-bill-ackmans-plan-to-oust-harvards-president-failed.html |work=Intelligencer |first=Jen |last=Wieczner |date=December 12, 2023 |access-date=December 14, 2023 |archive-date=December 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231214220855/https://nymag.com/intelligencer/2023/12/how-bill-ackmans-plan-to-oust-harvards-president-failed.html?utm_source=pocket-newtab-en-us |url-status=live }}</ref> Na nzaghachi, Gay rịọrọ mgbaghara<ref>{{Cite web|title='I Am Sorry': Harvard President Gay Addresses Backlash Over Congressional Testimony on Antisemitism|work=The Harvard Crimson|first1=Miles J.|last1=Herszenhorn|first2=Claire|last2=Yuan|url=https://www.thecrimson.com/article/2023/12/8/gay-apology-congressional-remarks/|access-date=December 11, 2023|archive-date=December 11, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231211000038/https://www.thecrimson.com/article/2023/12/8/gay-apology-congressional-remarks/|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 8, 2023 |title=Harvard president apologizes for remarks on curbing antisemitism as pressure mounts on Penn's president |url=https://www.pbs.org/newshour/education/harvard-president-apologizes-for-remarks-on-curbing-antisemitism-as-pressure-mounts-on-penns-president |access-date=December 10, 2023 |website=PBS NewsHour |language=en-us |archive-date=December 10, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231210024846/https://www.pbs.org/newshour/education/harvard-president-apologizes-for-remarks-on-curbing-antisemitism-as-pressure-mounts-on-penns-president |url-status=live }}</ref> ma ụfọdụ ndị mmadụ na-eche na inwe ikike ikwupụta echiche pụtara na Harvard ga-anabata oku a na-akpọ maka ime ihe ike megide ụmụ akwụkwọ ndị Juu.”<ref name="NBC1206">{{Cite web |date=December 6, 2023 |title=White House condemns university presidents after contentious congressional hearing on antisemitism |url=https://www.nbcnews.com/politics/white-house/white-house-condemns-university-presidents-contentious-congressional-h-rcna128373 |access-date=December 8, 2023 |website=NBC News |first=Kyla |last=Guilfoil |language=en-US |archive-date=December 8, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231208080308/https://www.nbcnews.com/politics/white-house/white-house-condemns-university-presidents-contentious-congressional-h-rcna128373 |url-status=live }}</ref><ref name="Reuters-1207">{{Cite web|date=December 7, 2023|title=US House committee opens probe into Harvard, Penn, MIT after antisemitism hearing|url=https://www.reuters.com/world/us/us-house-committee-opens-investigation-into-harvard-penn-mit-after-antisemitism-2023-12-07/|access-date=December 8, 2023|website=Reuters|first=Gabriella|last=Borter|language=en-US|archive-date=December 8, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231208073052/https://www.reuters.com/world/us/us-house-committee-opens-investigation-into-harvard-penn-mit-after-antisemitism-2023-12-07/|url-status=live}}</ref> Akwụkwọ ozi nke ndị nnọchiteanya iri asaa nke ndị omeiwu bịanyere aka na ya kwuru ka ndị isi oche atọ ahụ gbaa arụkwaghịm.<ref>{{Cite web |last=Egan |first=Matt |date=December 9, 2023 |title=UPenn president Liz Magill and Board Chair Scott Bok resign after disastrous hearing on antisemitism {{!}} CNN Business |url=https://www.cnn.com/2023/12/09/business/upenn-board-of-trustees-meeting-liz-magill/index.html |access-date=December 28, 2023 |website=CNN |language=en |archive-date=December 28, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231228015702/https://www.cnn.com/2023/12/09/business/upenn-board-of-trustees-meeting-liz-magill/index.html |url-status=live }}</ref> Liz Magill anọworị n'okpuru nrụgide n'ime Mahadum Pennsylvania, wee gbaa arụkwaghịm n'ọkwa onyeisi oche n'izu sochirinụ.<ref>{{Cite web |last=Egan |first=Matt |date=2023-12-12 |title=UPenn names J. Larry Jameson as its interim president, replacing Liz Magill {{!}} CNN Business |url=https://www.cnn.com/2023/12/12/business/new-penn-president-larry-jameson/index.html |access-date=2023-12-16 |website=CNN |language=en}}</ref>
N'ọnwa Disemba 11, ihe karịrị mmadụ 700 n'ime ndị nkuzi 2,452 nke Harvard bịanyere aka n'akwụkwọ ozi megidere oku ka ewepụ Gay dịka onyeisi mahadum.<ref>{{cite news |last1=Arkin |first1=Daniel |title=Hundreds of Harvard faculty members urge university not to oust embattled president |archive-url=https://web.archive.org/web/20231211223259/https://www.nbcnews.com/news/education/hundreds-harvard-faculty-members-urge-university-not-oust-embattled-pr-rcna129027 |url=https://www.nbcnews.com/news/education/hundreds-harvard-faculty-members-urge-university-not-oust-embattled-pr-rcna129027 |archive-date=December 11, 2023 |access-date=December 11, 2023 |website=[[NBC News]] |date=December 11, 2023}}</ref> Kọmitii ndị isi nke Harvard Alumni Association kwuru na ha “ji otu olu ma n’enweghị mgbagha” kwado ọchịchị Gay, na-eto ya “maka ichekwa nnwere onwe agụmakwụkwọ na ikike ụmụakwụkwọ niile ikwupụta echiche ha.”<ref>{{cite news |last1=Habeshian |first1=Sareen |title=Claudine Gay gets show of support from Harvard Alumni Association, faculty |url=https://www.axios.com/2023/12/11/claudine-gay-harvard-alumni-faculty-support |access-date=December 11, 2023 |website=[[Axios (website)|Axios]] |date=December 11, 2023 |archive-date=December 11, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231211223533/https://www.axios.com/2023/12/11/claudine-gay-harvard-alumni-faculty-support |url-status=live }}</ref> Na Disemba 12, ndị isi Harvard Corporation kwuru na ha niile kwadoro ọchịchị Gay "n’otu olu". Ha gbakwụnyere, sị: “President Gay arịọla mgbaghara maka etu o siri zaa ajụjụ n’oge ọ gbara akaebe n’ihu ndị omebe iwu, ma kwekwa nkwa na Mahadum ahụ ga-agbasi mbọ ike karịa ka ọ dị na mbụ n’ịlụso ịkpọasị megide ndị Juu ọgụ.”<ref name=":8">{{cite news |last1=Natanson |first1=Hannah |last2=Svrluga |first2=Susan |title=Harvard president to remain after anger over testimony on antisemitism |archive-url=https://web.archive.org/web/20231212154305/https://www.washingtonpost.com/education/2023/12/12/claudine-gay-remains-harvard-president-antisemitism/ |url=https://www.washingtonpost.com/education/2023/12/12/claudine-gay-remains-harvard-president-antisemitism/ |archive-date=December 12, 2023 |access-date=December 12, 2023 |newspaper=[[The Washington Post]] |date=December 12, 2023}}</ref>
==== Nnyocha izu ohi echiche na ọrụ ọgụgụ isi ====
N'oge na-adịghị anya ka e mechara ịnụ okwu n'ụlọ omebe iwu n'ọnwa Disemba, onye na-akwado echiche mgbanwe aka nri bụ [[Christopher Rufo]] na onye nta akụkọ bụ [[Aaron Sibarium]] boro Gay ebubo izu ohi echiche na ọrụ ọgụgụ isi.<ref name="diver-tg"/><ref name=":6">{{cite news |last1=Burns |first1=Hilary |last2=Damiano |first2=Mike |date=December 11, 2023 |title=Key Harvard oversight board offers silence as controversy engulfs Harvard president Claudine Gay |website=[[The Boston Globe]] |url=https://www.bostonglobe.com/2023/12/11/metro/harvard-president-testimony/ |access-date=December 12, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231212041702/https://www.bostonglobe.com/2023/12/11/metro/harvard-president-testimony/ |archive-date=December 12, 2023}}</ref> and by an anonymous complaint.<ref name="Schuessler" /> Dị ka ''The New York Times'' si chịkọta, ebubo ndị ahụ metụtara “iji ihe sitere n’ebe ndị ọzọ nweta n’enyeghị otuto ma ọ bụ ntụaka kwesịrị ekwesị nye ndị nwe ya... [nke gụnyere] site n’obere akụkụ nke nkọwa isiokwu ruo na paragraf ndị chịkọtara nchọpụta ndị ọkà mmụta ndị ọzọ, ebe a gbanwere naanị ntakịrị n’ụzọ e si dee ha, na n’ụfọdụ ọnọdụ, e nweghịdị ntụaka kpọmkwem nye ndị ọkà mmụta ndị ahụ.”<ref name="Schuessler"/> Ebubo ndị a ruru ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ikpe iri ise gụnyere akwụkwọ agụmakwụkwọ asatọ nke Gay dere, gụnyere edemede ya na ise n'ime edemede iri na otu o bipụtara.<ref name="Nguyen">{{cite news |last1=Nguyen |first1=Sophia |title=The plagiarism allegations against ex-Harvard president Claudine Gay, explained |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105133742/https://www.washingtonpost.com/books/2024/01/04/claudine-gay-plagiarism-examples-harvard/ |url=https://www.washingtonpost.com/books/2024/01/04/claudine-gay-plagiarism-examples-harvard/ |archive-date=January 5, 2024 |access-date=January 11, 2024|newspaper=[[The Washington Post]] |date=January 4, 2024}}</ref>
[[Carol M. Swain]] boro Gay ebubo na o nyeghị ọrụ Swain otuto ma ọ bụ ntụaka sitere n'akwụkwọ ya nke afọ 1993, "Black Faces, Black Interests: The Representation of African Americans in Congress", nakwa edemede Swain dere bụ "Women and Blacks in Congress: 1870–1996" nke e bipụtara n'afọ 1997.<ref>{{Cite journal |last=Carol |first=Swain |date=17 Dec 2023 |title=Claudine Gay and My Scholarship |url=https://www.wsj.com/articles/claudine-gay-and-my-scholarship-plagiarism-elite-system-unearned-position-24e4a1b1 |journal=[[The Wall Street Journal]]}}</ref>
N'ọnwa Ọktoba 2023, ''[[New York Post]]'' kpọtụụrụ Harvard ka o kwuo ihe ọ na-eche banyere akụkọ ha na-akwado ibipụta gbasara ihe atụ 27 a na-enyo enyo na ha bụ “izu ohi echiche na ọrụ ọgụgụ isi”. Harvard kpọrọ ebubo ''Post'' ahụ “ụgha a pụrụ igosi n'ụzọ doro anya”, ma yie akwụkwọ akụkọ ahụ egwu ịgba ya akwụkwọ maka nkwutọ.<ref name=":10">{{Cite web |last1=Kettles |first1=Cam E. |last2=Robinson |first2=Tilly R. |date=December 25, 2023 |title=A Law Firm Said Plagiarism Allegations Against Harvard President Gay Were 'Demonstrably False.' Then She Submitted Corrections. |url=https://www.thecrimson.com/article/2023/12/25/harvard-threaten-sue-post/ |access-date=December 26, 2023 |website=The Harvard Crimson |archive-date=December 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231226002617/https://www.thecrimson.com/article/2023/12/25/harvard-threaten-sue-post/ |url-status=live }}</ref>
Na nzaghachi, Gay kwuru na ya kwụsiri ike n'ọrụ ya ma rịọ ka ndị ezi nyochaa ya.<ref name=":5" /><ref name=":10" /> Ụlọ ọrụ Harvard (Harvard Corporation) kọrọ na nyocha ahụ chọpụtara “ọnọdụ ole na ole ebe enyeghị ntụaka zuru oke” na “iji okwu ndị yiri ibe ha ugboro ugboro n’enweghị inye otuto kwesịrị ekwesị” n’ọrụ ya, mana “enweghị mmebi nke ụkpụrụ Harvard gbasara omume ọjọọ n’ime nchọpụta.”<ref name="Schuessler"/><ref name=":5">{{Cite web |last= |first= |last2= |date=December 12, 2023 |title=Statement from the Harvard Corporation: Our President |url=https://www.harvard.edu/blog/2023/12/12/statement-from-the-harvard-corporation-our-president/ |access-date=December 21, 2023 |website=Harvard University |language=en-US |archive-date=December 20, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220222512/https://www.harvard.edu/blog/2023/12/12/statement-from-the-harvard-corporation-our-president/ |url-status=live }}</ref><ref name=":13">{{Cite web |last1=Robinson |first1=Tilly R. |last2=Shah |first2=Neil H. |date=December 21, 2023 |title=Harvard President Claudine Gay to Submit 3 Additional Corrections, Corporation Says Improper Citations Fall Short of Research Misconduct |url=https://www.thecrimson.com/article/2023/12/21/gay-plagiarism-dissertation-corrections/ |access-date=2024-01-03 |website=www.thecrimson.com |archive-date=December 25, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231225025004/https://www.thecrimson.com/article/2023/12/21/gay-plagiarism-dissertation-corrections/ |url-status=live }}</ref> Nyocha nke ''[[The Harvard Crimson]]'' na [[CNN]] jụrụ nkwupụta Harvard ahụ, na-achọpụta na o yikarịrị ka Gay emebiri iwu mahadum ahụ gbasara izu ohi echiche na ọrụ ọgụgụ isi na iguzosi ike n’ezi ihe n’ihe ọmụmụ.<ref>Quotes from ''The Harvard Crimson'' and CNN:
* {{harvnb|Hamid|Orakwue|Schisgall|2023|loc=: "The Crimson independently reviewed the published allegations. Though some are minor — consisting of passages that are similar or identical to Gay’s sources, lacking quotation marks but including citations — others are more substantial, including some paragraphs and sentences nearly identical to other work and lacking citations. Some appear to violate Harvard's current policies around plagiarism and academic integrity."}}
* {{harvnb|Steck|2023|loc=: "Harvard President Claudine Gay recently requested corrections for two of her academic papers, but she did not address even clearer examples of plagiarism from earlier in her academic history at the school, according to a CNN analysis of her writings... Both offenses appear to go against Harvard’s guide on plagiarism, which clearly states, 'it is considered plagiarism to draw any idea or any language from someone else without adequately crediting that source in your paper.{{'"}}}}
</ref><ref name="Hamid">{{cite news |last1=Hamid |first1=Rahem D. |last2=Orakwue |first2=Nia L. |last3=Schisgall |first3=Elias J. |title=Despite Support From Corporation, Harvard President Gay Under Fire Over Plagiarism Allegations |archive-url=https://web.archive.org/web/20240109233800/https://www.thecrimson.com/article/2023/12/12/allegations-plagiarism-gay-dissertation/ |url=https://www.thecrimson.com/article/2023/12/12/allegations-plagiarism-gay-dissertation/ |archive-date=January 9, 2024 |access-date=January 11, 2024 |website=[[The Harvard Crimson]] |date=December 12, 2023}}</ref><ref name="Steck">{{cite news |last1=Steck |first1=Em |title=Harvard president's corrections do not address her clearest instances of plagiarism, including as a student in the 1990s |archive-url=https://web.archive.org/web/20240107151033/https://www.cnn.com/2023/12/20/business/harvard-president-claudine-gay-plagiarism/index.html |url=https://www.cnn.com/2023/12/20/business/harvard-president-claudine-gay-plagiarism/index.html |archive-date=January 7, 2024 |access-date=January 11, 2024 |website=[[CNN]] |date=December 20, 2023}}</ref> Gay rịọrọ ka e mee mmezi asaa iji tinye ntụaka na akara okwu n’akwụkwọ nyocha ya na abụọ n’ime edemede ya.<ref name=":8"/><ref>{{cite web |last1=Souza |first1=Sabrina |last2=Egan |first2=Matt |date=December 15, 2023 |title=Harvard President Claudine Gay corrects two scholarly articles following allegations of plagiarism |url=https://edition.cnn.com/2023/12/15/business/harvard-president-claudine-gay-corrects-scholarly-articles-plagiarism-allegations/index.html |access-date=December 16, 2023 |work=[[CNN]] |archive-date=December 16, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231216093134/https://edition.cnn.com/2023/12/15/business/harvard-president-claudine-gay-corrects-scholarly-articles-plagiarism-allegations/index.html?utm_source=business_ribbon |url-status=live }}</ref><ref name="Nguyen" /> Ọkà mmụta agụmakwụkwọ bụ [[Joseph M. Reagle Jr.|Joseph Reagle]] kwuru na akụkọ ndị mgbasa ozi kwuru na Gay “zuru echiche” pụtara na ọ zuru echiche ndị bụ isi dị n’ọrụ ya, ma kwuo sị, “Echeghị m na nke a bụ ihe mere.” Otú ọ dị, o kwuru na ọrụ ahụ “nwere akụkụ ederede e depụtaghachiri n’enyeghị otuto kwesịrị ekwesị. Nke a bụ mmebi iwu dị nta, mana ọ ka dị mkpa.”<ref name="Slate 19 January 2024">{{cite news |last1=Harrison |first1=Stephen |title=Yes, Copying From Wikipedia Is Plagiarism |url=https://slate.com/technology/2024/01/is-copying-from-wikipedia-plagiarism.html |access-date=20 January 2024 |work=[[Slate (magazine)|Slate]] |date=19 January 2024}}</ref> Ọkà mmụta agụmakwụkwọ William Arighi, n’akwụkwọ o dere maka ''[[American Association of University Professors|Journal of Academic Freedom]]'', mechara kọwaa ihe ndị ahụ mere dị ka “mgbalị na-abụghị nke ịkwalite eziokwu, kama ọ bụ nke ịkwado ebumnuche ndọrọ ndọrọ ọchịchị.”<ref name=":14">{{Cite journal |last=Arighi |first=William |title=Claudine Gay, Plagiarism, and AI |url=https://www.aaup.org/JAF15/claudine-gay-plagiarism-and-ai |journal=[[Journal of Academic Freedom]] |volume=15}}</ref>
N'ịzaghachi ebubo ndị a, Kọmitii Ụlọ Ndị Omeiwu nke United States maka Mmụta na Ndị Ọrụ (United States House Committee on Education and the Workforce|congressional committee) nke mere nzukọ ahụ gbasara mmegide ndị Juu kwuru na ha ga-enyocha ọrụ Gay, ma rịọ mahadum ka ha mepụta nkwukọrịta na akwụkwọ ndị metụtara ya.<ref name=":12">{{Cite web |last=Egan |first=Matt |date=2023-12-29 |title=Harvard granted extension to respond to House on plagiarism scandal |url=https://www.cnn.com/2023/12/29/business/harvard-plagiarism-claudine-gay-education-committee/index.html |access-date=2023-12-30 |website=[[CNN]] |language=en |archive-date=December 30, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231230141532/https://www.cnn.com/2023/12/29/business/harvard-plagiarism-claudine-gay-education-committee/index.html |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |last=Matza |first=Max |date=December 21, 2023 |title=Claudine Gay: New problems found in Harvard president's work |language=en-GB |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-67782799 |access-date=December 24, 2023 |archive-date=December 24, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231224040344/https://www.bbc.com/news/world-us-canada-67782799 |url-status=live }}</ref>
==== Ịgba arụkwaghịm ====
N'ọnwa Jenụwarị 2, 2024, Gay kwupụtara na ọ na-agba arụkwaghịm n'ọkwa ya.<ref name=resignation>{{Cite web |title=Harvard President Claudine Gay Resigns, Shortest Tenure in University History {{!}} News {{!}} The Harvard Crimson |url=https://www.thecrimson.com/article/2024/1/3/claudine-gay-resign-harvard/ |access-date=2024-01-02 |website=www.thecrimson.com |archive-date=January 2, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240102223704/https://www.thecrimson.com/article/2024/1/3/claudine-gay-resign-harvard/ |url-status=live }}</ref> N’ozi-e (email) o zigara ndị mmekọ ya, Gay dere sị, “Ọ bụ ihe na-ewute m ịhụ na a na-etinye obi abụọ n’ịkwenye m ịlụso ịkpọasị ọgụ na ịkwado ịdị uchu n’ihe ọmụmụ—ụkpụrụ abụọ bụ́ ntọala dị mkpa nke onye m bụ—nakwa na ọ na-atụ m ụjọ<ref name="Walker">{{Cite news |last=Walker |first=Adria R. |date=2024-01-03 |title='Racist, vicious': academics decry rightwing attacks on Claudine Gay |url=https://www.theguardian.com/education/2024/jan/03/racist-rightwing-attacks-claudine-gay-former-harvard-president |access-date=2024-03-07 |work=[[The Guardian]] |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> ịbụ onye a na-awakpo n’onwe ya ma na-enweta iyi egwu ndị ịkpọasị agbụrụ kpaliri.”<ref name="guard2-2jan2024">{{cite news |date=January 2, 2024 |title=Harvard president Claudine Gay's resignation letter in full |url=https://www.theguardian.com/education/2024/jan/02/harvard-president-claudine-gay-resignation-letter |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240102221032/https://www.theguardian.com/education/2024/jan/02/harvard-president-claudine-gay-resignation-letter |archive-date=January 2, 2024 |access-date=January 2, 2024 |work=[[The Guardian]]}}</ref> N’akwụkwọ echiche o dere n’echi ya, Gay kwuru na ya “mere njehie”, mana na ọkpụkpọ òkù a kpọrọ ya ka ọ gbaa akaebe n’ihu Congress gbasara ịkpọasị megide ndị Juu bụ “ọnyà a haziri nke ọma”, nakwa na mkpọsa e mere iji chụpụ ya bụ “ọgụ nta so n’agha sara mbara iji mebie ntụkwasị obi ọha na e nwere n’ogidi ndị bụ isi nke ọha America”.<ref name="guard-4jan2024">{{cite news |last1=Beckett |first1=Lois |title=Ousted Harvard president Claudine Gay warns of 'a broader war' in op-ed |url=https://www.theguardian.com/education/2024/jan/03/claudine-gay-harvard-president-resignation-new-york-times-op-ed |access-date=January 4, 2024 |work=[[The Guardian]] |date=January 4, 2024 |archive-date=January 4, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240104033121/https://www.theguardian.com/education/2024/jan/03/claudine-gay-harvard-president-resignation-new-york-times-op-ed |url-status=live }}</ref><ref name="nyt-3jan2024">{{cite news |last1=Gay |first1=Claudine |title=Claudine Gay: What Just Happened at Harvard Is Bigger Than Me |url=https://www.nytimes.com/2024/01/03/opinion/claudine-gay-harvard-president.html |access-date=January 4, 2024 |work=[[The New York Times]] |date=January 3, 2024 |archive-date=January 4, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240104000534/https://www.nytimes.com/2024/01/03/opinion/claudine-gay-harvard-president.html |url-status=live }}</ref><ref name="Walker"/>
Mgbe Gay gbara arụkwaghịm, a họpụtara [[Alan Garber]], onye bụ provost nke Mahadum Harvard, ka ọ bụrụ onyeisi oche nwa oge. Gay ka bụkwa onye nkuzi na Mahadum Harvard.<ref name=":7">{{cite web |date=2 January 2024 |title=Harvard President Resigns After Mounting Plagiarism Accusations|first=Jennifer|last=Schuessler|author2=Anemona Hartocollis|author3=Michael Levenson |author4=Alan Blinder |url=https://www.nytimes.com/2024/01/02/us/harvard-claudine-gay-resigns.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240103122237/https://www.nytimes.com/2024/01/02/us/harvard-claudine-gay-resigns.html |archive-date=January 3, 2024 |access-date=January 3, 2024 |work=The New York Times}}</ref><ref>{{Cite web |last=Czachor |first=Emily Mae |date=2024-01-02 |title=Harvard president Claudine Gay resigns amid controversy – CBS News |url=https://www.cbsnews.com/news/claudine-gay-resigns-harvard-university-president-letter/ |access-date=2024-01-05 |website=www.cbsnews.com |language=en-US |archive-date=January 3, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240103230850/https://www.cbsnews.com/news/claudine-gay-resigns-harvard-university-president-letter/ |url-status=live }}</ref>
==Ndụ nkeonwe==
Gay lụrụ Christopher Afendulis, onye nyocha usoro ozi na Ngalaba Nnyocha na Amụma Ahụike nke Mahadum Stanford. Ha nwere nwa nwoke.<ref>{{Cite web |first=Vaishnavi |last=Vaidyanathan |date=October 12, 2023 |title=Who Is Christopher Afendulis, Harvard President Claudine Gay's Husband? |url=https://www.timesnownews.com/world/who-is-christopher-afendulis-harvard-president-claudine-gay-husband-article-104385151 |access-date=December 12, 2023 |website=TimesNow |language=en |archive-date=December 12, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231212134757/https://www.timesnownews.com/world/who-is-christopher-afendulis-harvard-president-claudine-gay-husband-article-104385151 |url-status=live }}</ref>
==Mbipụta ahọpụtara==
* 1998: "Doubly Bound: The Impact of Gender and Race on the Politics of Black Women", ''[[Political Psychology]]'', co-authored with [[Katherine Tate]]
* 2001: "The Effect of Black Congressional Representation on Political Participation", ''[[American Political Science Review]]''
* 2001: ''The Effect of Minority Districts and Minority Representation on Political Participation in California'', [[Public Policy Institute of California]]
* 2002: "Spirals of Trust? The Effect of Descriptive Representation on the Relationship Between Citizens and Their Government", ''[[American Journal of Political Science]]''
* 2004: "Putting Race in Context: Identifying the Environmental Determinants of Black Racial Attitudes", ''American Political Science Review''
* 2006: "Seeing Difference: The Effect of Economic Disparity on Black Attitudes Toward Latinos", ''American Journal of Political Science''
* 2007: "Legislating Without Constraints: The Effect of Minority Districting on Legislators' Responsiveness to Constituency Preferences", ''[[The Journal of Politics]]''
* 2012: "Moving to Opportunity: The Political Effects of a Housing Mobility Experiment", ''[[Urban Affairs Review]]''
* 2013: ''Outsiders No More? Models of Immigrant Political Incorporation'', [[Oxford University Press]], co-editor with Jacqueline Chattopadhyay, [[Jennifer Hochschild]], and [[Michael Jones-Correa]]
* 2014: "Knowledge Matters: Policy Cross-pressures and Black Partisanship", ''[[Political Behavior (journal)|Political Behavior]]''
==Ebensidee==
{{Reflist}}
==Njikọ mpuga==
{{commons category}}
{{wikiquote}}
*[https://www.harvard.edu/president/history/#2000s Biography] on the [[Harvard University]] website
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Gay, Claudine}}
[[Category:1970 births]]
[[Category:Living people]]
h6a2e5365u4t2mxqy79f0pp1cekqaul
Ńkàtá:Martha Chol Luak
1
81291
744151
2026-11-11T18:40:41Z
HulkNorris
19630
/* English version */ nkeji ohúrù
744151
wikitext
text/x-wiki
== English version ==
Please help finding trhe date of birth. Thank you. [[Ojiarụ:HulkNorris|HulkNorris]] ([[Ńkàtá ojiarụ:HulkNorris|ṅkátá]]) 18:40, 11 Novemba 2026 (UTC)
2cy5fyfxqst6zkwpzxkkzwu8uiyow1m