Википеди inhwiki https://inh.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B5%D1%80%D1%82%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B0_%D0%BE%D0%B0%D0%B3%D3%80%D1%83%D0%B2 MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Медиа Гӏулакха Ювцар Доакъашхо Доакъашхочун дувцар Википеди Википеди ювцар Файл Файл ювцар MediaWiki MediaWiki ювцар Ло Ло бувцар Новкъостал Новкъостал дувцар ОагӀат ОагӀат ювцар Моартал Моарталах къамаьл TimedText TimedText talk Модуль Модуль ювцар Event Event talk Эстехье 0 9144 75329 71076 2026-10-26T22:52:05Z InternetArchiveBot 2350 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 75329 wikitext text/x-wiki {{Государство | Русское название = Эстий Мохк | Оригинальное название = {{lang-et|Eesti Vabariik}} | Родительный падеж = Эстехьен | Флаг = Flag of Estonia.svg | Девиз = <!--|Оригинальный девиз=--> | Название гимна = Mu isamaa, mu õnn ja rõõm<br>(Са Даьхе, са ирази гӀозали) | Аудио = US Navy band - National anthem of Estonia.ogg | Государственный строй = [[парламентская республика|халкъа гуллама республика]] | lat_dir = N | lat_deg = 58 | lat_min = 50 | lat_sec = 0 | lon_dir = E | lon_deg = 25 | lon_min = 38 | lon_sec = 0 | region = EE | CoordScale = | подпись к карте = '''Эстехье''' йола моттиг (баьде-баьццара):<br>— [[Европа|Европе]] (сийрда-баьццареи баьде-сиреи)<br>— [[Европейский союз|Европан союзе]] (сийрда-баьццара) | Основано = | Даты независимости = [[1918|1918 шера]] [[24 февраля|саькура бетта 24]]-дийнахьа<br>([[Российская Социалистическая Федеративная Советская Республика (1917—1922)|РСФСР-ах]])<ref>[https://president.ee/ru/republic-of-estonia/declaration-of-independence/index.html Манифест независимости] {{Архиве диллад|url=https://web.archive.org/web/20140201094147/http://www.president.ee/ru/republic-of-estonia/declaration-of-independence/index.html |date=2014-02-01 }}</ref><br>[[1990|1990 шера]] [[8 мая|маьтсела бетта 8]]-ча дийнахьа<ref>{{cite web |title = Стратегия. 1990 год. Хроника событий |url = http://hpc-strategy.ru/biblioteka/1990_god_hronika_sobytij/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20160130133346/http://hpc-strategy.ru/biblioteka/1990_god_hronika_sobytij/ |archivedate = 2016-01-30 |deadlink = yes }} {{Архиве диллад|url=https://web.archive.org/web/20160130133346/http://hpc-strategy.ru/biblioteka/1990_god_hronika_sobytij/ |date=2016-01-30 }}</ref><ref>[https://books.google.ru/books?id=KWoDDgAAQBAJ&pg=PA629&dq#v=onepage&q&f=false История СССР. Хроника великой страны. 1917—1991 — Google Книги]</ref> ([[Союз Советских Социалистических Республик|СССР-ах]] | Столица = [[Таллин]] | Крупнейшие города = Таллин, [[Тарту]], [[Нарва]], [[Пярну (город)|Пярну]], [[Кохтла-Ярве]], [[Вильянди]], [[Раквере]] | Форма правления = [[парламентская республика|парламента республика]] | Должность руководителя 1 = [[Президент Эстонии|Президент]] | Руководитель 1 = [[Алар Карис]] | Должность руководителя 2 = [[Премьер-министры Эстонии|Премьер-министр]] | Руководитель 2 = [[Каллас, Кая|Кая Каллас]] | Должность руководителя 3 = Председатель [[Рийгикогу]] | Руководитель 3 = [[Пыллуаас, Хенн|Хенн Пыллуаас]] | Место по территории = 129 | Территория = 45 227<ref>[https://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/dyb2012/Table03.pdf Статистика ООН] (2012)</ref> | Процент воды = 4,55 | Место по населению = 151 | Население = {{увеличение}} 1 329 460<ref name="andmed.stat.ee">[https://andmed.stat.ee/en/stat/rahvastik__rahvastikunaitajad-ja-koosseis__rahvaarv-ja-rahvastiku-koosseis/RV021]</ref> | Год переписи = 1 января 2021 | Плотность населения = {{увеличение}} 29,22 | Место по плотности = 148 | ВВП (ППС) = 51,1 млрд<ref name="dataimf">[https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2020/October/weo-report?c=193,122,124,156,423,935,128,939,172,132,134,174,532,176,178,436,136,158,542,941,946,137,546,181,138,196,142,182,359,135,576,936,961,184,144,146,528,112,111,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2018&ey=2020&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=,&br=1 Report for Selected Countries and Subjects]</ref> | Год расчёта ВВП (ППС) = 2019 | Место по ВВП (ППС) = 113 | ВВП (ППС) на душу населения = {{число|38540}}<ref name="dataimf"/> | Место по ВВП (ППС) на душу населения = 38 | ВВП (номинал) = 31,5 млрд<ref name="dataimf"/> | Год расчёта ВВП (номинал) = 2019 | Место по ВВП (номинал) = 98 | ВВП (номинал) на душу населения = {{число|23758}}<ref name="dataimf"/> | Место по ВВП (номинал) на душу населения = 41 | ИРЧП = * {{increase}} 0,892 (<span style="color:#090;">геттара лакха</span>; [[Индекс человеческого развития|ИЧР]], [[Список стран по индексу человеческого развития|29-гӀа моттиг]])<ref name="HDI">{{cite web |title= 2020 Human Development Report|publisher= United Nations Development Programme |year= 2019 |url= http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf |access-date= 15 December 2020}}</ref> * {{increase}} 0,829 (<span style="color:#090;">геттара лакха</span>; [[Список стран по индексу человеческого развития с учётом неравенства в распределении здоровья, образования и дохода|ИЧРН]], [[Список стран по индексу человеческого развития с учётом неравенства в распределении здоровья, образования и дохода|19-гӀа моттиг]])<ref>{{cite web |title=Inequality-adjusted HDI (IHDI) |url=http://hdr.undp.org/en/indicators/138806 |website=hdr.undp.org |publisher=[[United Nations Development Programme|UNDP]] |access-date=15 December 2020}}</ref> | Год расчёта ИРЧП = 2019 | Место по ИРЧП = | Уровень ИРЧП = | Валюта = [[евро]] ([[Общероссийский классификатор валют|EUR, код 978]]) | МОК = EST | Домены = [[.ee]], [[.eu]] | Часовой пояс = [[Восточноевропейское время|EET]] ([[UTC+02:00|UTC+2]], [[Летнее время|аьхке]] — [[Восточноевропейское летнее время|UTC+3]]) | Примечания = | Автомобилный код = 123 ABC | Автомобильное движение = [[Левостороннее и правостороннее движение|Аьтта оагӀона тӀа]] }} '''Эстиче''' ({{lang-et|Eesti}} {{IPA|[ˈeːsʲti]}}, {{lang-ru|Эсто́ния}}), официальни цӀи — '''Эстий Респу́блика''' ({{lang-et|Eesti Vabariik}}) — [[Северная Европа|ГӀинбухерча Европера]] [[государство|паччахьалкхе]]<ref>{{cite web|url=https://unstats.un.org/unsd/methodology/m49/|title=UNSD — Methodology|publisher=unstats.un.org|accessdate=2019-02-12}}</ref>, [[Балтийское море|Балтий форда]] малхбоалерча берда тӀа улл. Эстиченна гонахьа [[Финский залив|Суомий форда ган]] а [[Рижский залив|Рижски форда-ган]] а хиш да. Эстичен паччахьалкхен гӀай малхбоалехьа [[Россия|Россе Федерацеца]] да (из гӀай 324 км дӀаьха да), зӀилбухехьа — [[Латвия|Латойченца]] да (333 км). ГӀинбухехьа [[Финский залив|Суомий форда гана]] тӀагӀолла форда гӀай дода [[Финляндия|Суомий мехкаца]]. ГӀинбухехьара а Малхбузехьара а Балти-форда хиш да. НанагӀала — [[Таллин]] я. Эстиче [[Организация Объединённых Наций|ООН]] доакъашхо я [[1991|1991 шера]] [[17 сентября|тов бетта 17]] дийнахьа денз, [[Европейский союз|Европа союзе]] я [[2004|2004 шера]] [[1 мая|маьтсела 1]] дийнахьа денз, [[НАТО]] чу я 2004 шера [[29 марта|маьтсела 29]] дийнахьа денз, [[Организация экономического сотрудничества и развития|ОЭСР]] чу — [[2010|2010 шера]] [[9 декабря|оагӀой бетта 9]] дийнахьа денз. Иштта [[Совет Европы|Евро­пан Сове­та]] юкъе а я (1993), [[Шенгенская зона|Шенгенски зона]] а [[Еврозона]] а юкъейодаш я. Паччахьалкхен кортамукъале кхайкаяьй [[1918|1918 шера]] [[24 февраля|саькура бетта 24]]-ча дийнахьа. Паччахьалкхен мотт — [[Эстонский язык|эстий]] ба<ref name="bigenc.ru">https://bigenc.ru/geography/text/4916043 {{Архиве диллад|url=https://web.archive.org/web/20201105123511/https://bigenc.ru/geography/text/4916043 |date=2020-11-05 }}</ref>. Лелаш дола ахча — [[Евро|ев­ро]] да<ref name="bigenc.ru"/>. == Белгалдаккхар == {{белгалдаккхар}} jl5lj07mrmvb8r2swbstpt0yjkreaxj Аланойче 0 17781 75326 73507 2026-10-26T20:14:59Z InternetArchiveBot 2350 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 75326 wikitext text/x-wiki {{значения}} {{Историческое государство |название = Аланойче |статус = [[Феодализм|Хьалхара феодалий]] паччахьалкхе |гимн = |описание_флага = |герб = |описание_герба = |p1 = |flag_p1 = |p2 = |flag_p2 = |p3 = |flag_p3 = |p4 = |flag_p4 = |образовано = [[IX бӀаьшаре]] |ликвидировано = [[XIII бӀаьшаре]] |s1 = |flag_s1 = |s2 = |flag_s2 = |s3 = |flag_s3 = |s4 = |flag_s4 = |девиз = |стс |города = Магас |язык = [[аланой мотт|ала́ной]] |официальный язык = Ала́ной |валюта |дополнительный_параметр = |содержимое_параметра = |площадь = [[малхбузе]]хьара [[малхбоале]]хьа 450 км, [[гӀинбухе]]хьера [[къулбехье]] 120 км |население = [[ала́ной]], кхыдола [[Кавказа къамаш]] |форма_правления = [[феодальная монархия|феода́лий монархи]] |династия = |титул_правителей = [[царь|паччахь]] |религия = [[христианство|жӀаргахой ди]] ([[916]] шера денз<ref>''В. А. Кузнецов''. [http://www.kmvline.ru/lib/xrist/9.php Христианство на Северном Кавказе до XV века. Версия о св. Максиме Исповеднике.] {{Архиве диллад|url=https://web.archive.org/web/20170517125149/http://www.kmvline.ru/lib/xrist/9.php |date=2017-05-17 }}</ref> |этнохроним = ала́но, ала́ной |дополнительный_параметр1 = |содержимое_параметра1 = |Этап1 = |Дата1 = |Год1 = |Этап2 = |Дата2 = |Год2 = |Этап3 = |Дата3 = |Год3 = |Этап4 = |Дата4 = |Год4 = |Этап5 = |Дата5 = |Год5 = |Этап6 = |Дата6 = |Год6 = |дополнительный_параметр2 = |содержимое_параметра2 = |до = |д1 = |д2 = |д3 = |д4 = |д5 = |д6 = |д7 = |после = |п1 = |п2 = |п3 = |п4 = |п5 = |п6 = |п7 = |прим = |флаг=}} ''' Ала́нойче''' ''(я)'', '''Ала́ной мохк''' ''(ба)'' — [[Къулбаседа Кавказ]]е хинна [[аланой]] къаман [[паччахьалкхе]] я. == Белгалдаккхар == {{белгалдаккхар}} == Литература == * {{книга|автор=Blankinship, Khalid Yahya.|заглавие=The End of the Jihâd State: The Reign of Hishām ibn ʻAbd al-Malik and the Collapse of the Umayyads|ссылка=https://books.google.com/books?id=Jz0Yy053WS4C|издательство=State University of New York Press|год=1994|isbn=978-0-7914-1827-7|ref=Blankinship}} * {{книга|автор=Brook, Kevin Alan.|заглавие=The Jews of Khazaria, Second Edition|ссылка=https://books.google.com/books?id=hEuIveNl9kcC|место=Plymouth|издательство=Rowman & Littlefield Publishers, Inc.|год=2006|isbn=978-0-7425-4982-1|ref=Brook}} * {{книга|автор=Cobb, Paul M.|заглавие=The empire in Syria, 705–763. // ''Robinson, Chase F.'' The New Cambridge History of Islam, Vol. 1: The Formation of the Islamic World, Sixth to Eleventh Centuries|место=Cambridge, UK|издательство=Cambridge University Press|год=2011|pages=226–268|isbn=978-0-521-83823-8|ref=Cobb}} * {{статья |заглавие=Le synode des Blachernes (fin 1094). Étude prosopographique |издание=[[Revue des études byzantines]] |том=29 |страницы=213—284 |язык=French |doi=10.3406/rebyz.1971.1445 |ссылка=http://www.persee.fr/doc/rebyz_0766-5598_1971_num_29_1_1445 |ref=Gautier |автор=Gautier, Paul |год=1971}} * {{книга|автор=Lilie, Ralph-Johannes.|заглавие=Die byzantinische Reaktion auf die Ausbreitung der Araber. Studien zur Strukturwandlung des byzantinischen Staates im 7. und 8. Jhd.|место=Munich|издательство=Institut für Byzantinistik und Neugriechische Philologie der Universität München|год=1967|ref=Lilie}} * {{книга|автор=Mako, Gerald.|заглавие=The Possible Reasons for the Arab–Khazar Wars|издательство=Archivum Eurasiae Medii Aevi|год=2010|pages=45—57|ref=Mako}} * {{h|Varzos|1984|Varzos, Konstantinos (1984). Η Γενεαλογία των Κομνηνών [The Genealogy of the Komnenoi] (PDF) (in Greek). A. Thessaloniki: Centre for Byzantine Studies, University of Thessaloniki. OCLC 834784634.}} * {{книга|автор=[[Артамонов, Михаил Илларионович|Артамонов М. И.]]|заглавие=История хазар|издание=2-е изд|место=СПб.|год=2001|isbn=5-8114-0377-1 |ref=Артамонов}} * {{книга|автор=[[Новосельцев, Анатолий Петрович|Новосельцев А. П.]]|заглавие=Хазарское государство и его роль в истории Восточной Европы и Кавказа|издание=|место=М.|год=1990|isbn=5-02-009552-4|ref=Новосельцев}} * {{книга|автор=Шагинян А. К.|заглавие=Армения и страны Южного Кавказа в условиях византийско-иранской и арабской власти|издание=|место=СПб.|издательство=Алетейя |год=2011|isbn=5-02-009552-4 |ref=Шагинян}} == ТӀатовжамаш == {{Навигация}} * [http://www.alanica.ru/chronology История аланов. Хронологическая таблица] {{Архиве диллад|url=https://web.archive.org/web/20130516160028/http://www.alanica.ru/chronology |date=2013-05-16 }} * [http://iratta.com/2007/04/10/_14_alanija_v_viviii_vv.html Алания В VI—VIII веках] * [http://iratta.com/2007/01/14/alanskaja_derzhava_v_ixxi_vv.html Аланская держава в IX—XI веках] * [https://web.archive.org/web/20250814234058/https://iratta.com/2007/04/10/_16_alanija_v_xiixiv_vv.html Алания В XII—XIV веках] {{ВС}} [[ОагӀат:Аланой]] [[ОагӀат:ГӀалгӀай тархьар]] [[ОагӀат:ГӀалгӀайчен тархьар]] [[ОагӀат:Эрсечен тархьара паччахьалкхенаш]] [[ОагӀат:Кавказа тархьара паччахьалкхенаш]] 4sd32ykb9odwitueb8h9ca4e8jfju0t Ленинад 0 19149 75325 75318 2026-10-26T19:28:32Z InternetArchiveBot 2350 Rescuing 4 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 75325 wikitext text/x-wiki {{Инфобокс напиток | название = Ленинад | оригинал названия = {{lang-en|Leninade}} | изображение = Leninade.png | описание = Ленинад бутилга, хьалхара а тӀехьара а агӀо | тип = [[безалкогольный напиток|алкоголь йоаца миза]] | производитель = Real Soda In Real Bottles, Ltd. | происхождение = {{Флагификация|Америка Цхьанетта Штамаш}} | цвет = цӀе | сайт = https://leninade.realsoda.com/ | основные компоненты = [[Газированная вода|Газа йода хий]], [[тростниковый сахар|шекар]], [[лимонная кислота|лимоний кислота]], [[гуммиарабик]], Ӏалама а бӀула а хулаш дола хозалгаш, [[глицерил абиетат]], [[бензоат натрия]]<ref name="BEV">{{cite web|last=Tanner|first=Steve|title=Review: Leninade Soda|url=http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|website=BevReview|access-date=2015-09-29|archive-date=2013-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20131013020025/http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|url-status=dead|accessdate=2026-10-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131013020025/http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|archivedate=2013-10-13}}</ref> }} '''Ленинад''' ({{Lang-en|Leninade}}) — [[Газированная вода|газа йода]], [[Безалкогольные напитки|алкоголь йоаца миза]] я, лимонад тӀа а тевжаш, ''Real Soda In Real Bottles, Ltd'' компанено юкъе йоаккхаш я. ЦӀи я [[Контаминация (лингвистика)|контаминация]] [[Владимир Ленин|Ленин]] яхачун а [[инглиз мотт|инглизийн]] дош ''lemonade'' ({{Lang-inh|лимонад}}) яхачун а, тӀахьа латта дизайн Советски Союза стилен чу яь я. == Истори == Миза юкъейоаккхе [[2000-е годы|2000-ча шерашка]] денз я, хьалхара белгалдар ба [[2002 шера]]. Миза сири-цӀе бос болуш лимонад мо газа йода миза санна белгалйоаккх. Цо [[кофеин]] ца лоац; юкъе йодаш я [[газированная вода|газа йода хий]], [[тростниковый сахар|шекар]], [[лимонная кислота|лимоний кислота]], [[гуммиарабик]], Ӏалама а бӀула а хулаш дола хозалгаш, глицерил абиетат да [[бензоат натрия]]<ref name="POPSOP">{{cite web|url=http://popsop.com/2337|title=Leninade: the soft drink of communistic nostalgia|work=Brand Magazine Online|date=2008-07-24|location=London|publisher=PopSop|archive-url=https://web.archive.org/web/20110701191127/http://popsop.com/2337|archive-date=2011.07.01|access-date=2011-10-23|accessdate=2026-10-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110701191127/http://popsop.com/2337|archivedate=2011-07-01}}</ref><ref>{{Cite news|title=This Exists: Leninade, The Soviet-Themed Soda|url=http://www.huffingtonpost.com/2012/11/20/leninade-soviet-style-soda_n_2164783.html|website=The Huffington Post|access-date=2026-03-15|lang=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20150930090528/http://www.huffingtonpost.com/2012/11/20/leninade-soviet-style-soda_n_2164783.html|archive-date=2015-09-30}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|title=Review: Leninade Soda - Soviet-themed carbonated beverage with cane sugar - BevReview.com|lang=en|website=www.bevreview.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20131013020025/http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|archive-date=2013-10-13|access-date=2026-03-15|accessdate=2026-10-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131013020025/http://www.bevreview.com/2013/10/10/review-leninade-soda/|archivedate=2013-10-13}}</ref>. == Кхетам == [[Файл:Leninadebottlecap.jpg|мини|Ленинада бутилгий къувлагий кӀалхара агӀо]] ''[[The Huffington Post]]'' газетаца, чам баь а дац Ленинада эггара кортагӀа дола мах; из йохк бутилга тӀа етта советски каламбураш бахьан долаш. Бутилга тӀара дешаш советски фразеологи а [[Пропаганда в СССР|советски пропаганда]] а пароди йо, иштта дешаш леладеш: - Талор ца оагӀаш хьажа дезача чам! - Серпца маьсалца дӀалоаца - Мела, накъаст! Мела! Массехьа а [[ГУЛАГ]] хул - ТӀом эггара хозагӀа [[Холодная война|шела]] лу - ДоггагӀа дола ден шела тӀомца совгӀат де<ref>{{Cite web|url=http://blogs.houstonpress.com/eating/2010/06/a_cooler_coke_leninade.php|title=A Cooler Coke: Leninade - Houston - Restaurants and Dining - Eating Our Words|lang=en|first=Katharine|last=Shilcutt|website=blogs.houstonpress.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20121211020340/http://blogs.houstonpress.com/eating/2010/06/a_cooler_coke_leninade.php|archive-date=2012-12-11|access-date=2026-03-15|accessdate=2026-10-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121211020340/http://blogs.houstonpress.com/eating/2010/06/a_cooler_coke_leninade.php|archivedate=2012-12-11}}</ref>. Кэтрин Шилкатт ''[[Houston Press]]'' гӀирс чу Ленинад цӀена лимонад санна хоза хьаяхарай газа йолаш. Сога чӀоагӀа езаеннай из. Из да хоза, дега йовхо йоаккха ахкана миза, иронически хьажарца мала йиш йола". ''BevReview'' кагийхочо Стив Таннер хьаяхачох: «Бутилга ше а хоза [[сувенир]] я, графлика стеклагара еха яздеча бахьан долаш. Чам бутилга тӀа яздаь дац, хьалхара урс еттачу хена хала да из белгалдаккха. Лимона, цитруса, баьццара гилаге а чамаш ув, цу санна сона хетаргахьа. Из куц бахьан долаш миза шоай къаьсташ дӀайода. Ленинад [[Восточный блок|Малхбобера блоках]] вола олимпиада спортсмен санна екъа яц, [[стероид]] ма леладе. Хьалхо тов!» == Билгалдаьраш == {{референстар}} == Хьажоргаш == - {{Официальный сайт|http://leninade.realsoda.com}}а - {{Facebook|Leninade-53627296210}} {{изолированная статья|date=2026-03-16}} [[Категория:Лимонадаш]] [[Категория:Алкоголь йоаца газа йода мизаш]] [[Категория:Америка Цхьанетта Штамай политика сатира]] [[Категория:СССР ностальгия]] [[Категория:Владимир Ленин цӀерагӀа тилла объектлаш]] l6o3qcwx5m0anupjfucz9d90fn8og3o Ло:Potd/2026-10-27 10 19156 75327 2026-10-26T20:32:35Z Frhdkazan 139 Керда оагIув: «Ankara asv2021-10 img17 Atakule.jpg» 75327 wikitext text/x-wiki Ankara asv2021-10 img17 Atakule.jpg qb4auokaplhaeoj79ydmnrgufvbggq7 Ло:Motd/2026-10-27 10 19157 75328 2026-10-26T20:36:52Z Frhdkazan 139 Керда оагIув: «Feeding the crow 2016.webm» 75328 wikitext text/x-wiki Feeding the crow 2016.webm 7uw1y96fc5quacxn8m703ofahhgrgek